Rach3
We sluiten dit concertseizoen af met een keur aan Russische componisten: Glazoenov, Prokofjev & Rachmaninov.
07→ 10.06 2018
Programma Duur van het concert 1u45min — inclusief pauze (20min)
Jan Latham-Koenig dirigent
Nareh Arghamanyan
solist piano
Djordje Radevski solist piano
Alexander Glazoenov 1865-1936 Rach3
2
Suite Caractéristique Introduction — Danse rustique Elegie — Cortège
Sergej Prokofjev 1891-1953 Pianoconcerto nr. 1 → Nareh Arghamanyan Allegro brioso Andante assai Allegro scherzando PAUZE
Sergej Rachmaninov 1873-1943 Pianoconcerto nr. 3 → Djordje Radevksi Allegro ma non tanto Intermezzo: Adagio Finale: Alla breve
Russisch voor ruzie
Alexander Glazoenov was aanvankelijk sterk beïnvloed door het Russischnationalistische en sterk anti-academische ‘Machtige Hoopje’ van Mili Balakirev en co. Wellicht maakte een jong werk als de Suite Caractéristique daarom zo weinig indruk op Sergej Tanejev, vriend van de op Europa gerichte Tsjaikovski en leermeester van Rachmaninov. Met de tijd echter werd Glazoenovs muziek Europeser. Doch niet zijn gewoontes. Naar verluidt had hij dan ook meer dan één vodkaatje te veel gedronken, toen hij Rachmaninovs Symfonie nr. 1 de vernieling in dirigeerde en zijn
collega zo in een artistieke crisis stortte. Wie echter denkt dat deze gevoeligheid een romantische ziel als Rachmaninov milder stemde ten aanzien van – zeg maar – een modernist als Sergej Prokofjev, heeft het bij het foute eind. En u raadt het nooit, Prokofjev had net zo min een hoge pet op van Rachmaninov, laat staan van Glazoenov, die ondanks zijn eertijdse pioniersrol ondertussen alweer een conservatieveling heette. Vandaag is de strijd gelukkig gestreken en steken we alle partijen daarom graag een pluim op de hoed. Kwestie van positief te blijven.
Rach 3
Medebroeders in de kunst. Patriotten van het eerste uur. Heren of dames onder elkaar. In zekere zin hebben mensen maar te kiezen onder welk banier zij elkaar eendrachtig op de rug willen kloppen. En toch. Steek er twee met ambitie bij elkaar en er komt geheid ruzie van. Dat geldt des te meer voor Russische componisten rond de voorlaatste eeuw wisseling. De ietwat late overgang naar het moderne tijdvak zorgde in het land voor heel wat turbulentie. De versnelling van de tijd en het krimpen van de wereld maakten immers dat generaties en nationale tradities steeds vaker met elkaar in botsing kwamen. Daarbij wees de een naar het vaderland, de ander naar de buitenwereld. Een derde loofde het verleden, tot wanhoop van een vierde, die meende dat enkel de toekomst heil kon brengen. Al die meningen kwamen de collegiale sfeer in het Russische muziekleven begrijpelijkerwijs niet steeds ten goede… Understatement.
3
Slavische charme A. Glazoenov Suite Caractéristique
Rach3
4
Glazoenov was van gegoede, stedelijke komaf, maar voor zijn Suite Caractéristique liet hij zich geheel volgens de nationalistische traditie inspireren door het leven op het platteland. De titels van de verschillende deeltjes spreken boekdelen: Carnaval, Pastorale, Danse rustique en Cortège. Wat deze muziek nu typisch Russisch maakt – want dat was ten slotte de bedoeling – is een zekere rauwe gestiek, de soms wat rudimentaire ontwikkeling en een orchestrale kleur, waarbij blazers een belangrijke rol spelen. Het melodisch materiaal, dat vaak een danskarakter heeft, is kort en haast celmatig te noemen, waardoor zich vaak een stuwende cadans op gang trekt. Zo horen we in de Danse rustique het zondags gestampvoet van feestende boeren. In het voorlaatste deeltje, de Elegie, mag echter blijken dat Glazoenov zijn oor zeker niet exclusief bij de nationalistische school te luisteren had gelegd. De langer uitgesponnen melodie en de plotse toename van chromatisme verraadt de invloed van Tsjaikovski, die als de meest Europese der Russen beschouwd werd. In die zin wijst het deeltje vooruit naar Glazoenovs latere rol als verzoener van Russische en Europese muziek.
Bewonderenswaar dige plantrekkerij S. Prokofjev Pianoconcerto nr. 1
We schrijven dertig jaar na de Suite Caractéristique. Als jurylid van de Anton Rubinsteinwedstrijd voor piano trok Glazoenov grote ogen, toen het jonge enfant terrible Sergej Prokofjev aantrad. Die zou zowaar een eigen compositie brengen, zijn eerste pianoconcerto. Het lef! Volgens de overlevering zou Glazoenov nog voor het einde van het werk naar buiten zijn gelopen. Vandaag kunnen we ons enkel afvragen wat er in hemelsnaam in die man zijn oren zat. Of zat het wellicht eerder tussen de oren? We gokken dat laatste. Want Prokofjevs Pianoconcerto nr. 1 is een juweeltje. Vernieuwend en volkomen origineel? Zeker. Maar hemelbestormend? Dat nu ook weer niet. In 1914, het jaar van de wedstrijd, had de wereld waarlijk al ruigere muziek te verteren gekregen. Het charmante van Prokofjevs eersteling was precies de geslaagde balans tussen traditie en een geheel eigen klankwereld. Het concerto vangt aan met een breed, heroïsch thema, maar breekt vervolgens al snel af in een nieuwsoortige, maar hoogst muzikale klavieracrobatiek. Hier moet de oude Glazoenov al gefronst hebben. Hoewel de drie aaneensluitende delen van het concerto maar een kwartier beslaan, staan ze bol van de orchestrale vondsten en harmonische spitstechnologie.
Virtuoze componistenpartij S. Rachmaninov Pianoconcerto nr. 3
Régis Dragonetti
DO 07.06, 20:00
CONCERTGEBOUW BRUGGE
VR 08.06, 20:15 MUCH WATERLOO FESTIVAL Locatie: St. John’s International School — Drève Richelle 146, 1410 Waterloo
Info & tickets: www.musicchapel.org of T 02 352 01 17
ZO 10.06, 15:00 Deze voorstelling kwam mede tot stand dankzij:
DESINGEL ANTWERPEN
Rach 3
Componisten als Jean-Baptiste Lully, Walther Piston en Luigi Gatti waren er ongetwijfeld bekaaider van af gekomen, maar het koosnaampje voor Rachmaninovs Pianoconcerto nr. 3 is ondertussen goed ingeburgerd: ‘Rach 3’. Vergeleken met het ietwat onderkoelde geluid van Prokofjev is dit een vulkaan van emotie. Smelten is de boodschap. Rachmaninov schreef het dan ook als een soort muzikaal visitekaartje voor zijn Amerikaanse tournee. De pianopartij moest hij wegens tijdgebrek instuderen aan boord van de oceaanstomer. En opdat niemand het werk zou horen voor de première, maakte hij daarbij slechts gebruik van een stil klavier. Een straffe stoot, die het virtuozendom van der Rach nogmaals onderstrepen. Ook vandaag is het werk gefundenes fressen voor klavierleeuwen die indruk willen maken op wedstrijdjury’s. De technische vereisten van de solopartij dreigen daarbij soms te
verdonkeremanen dat het concerto ook op compositorisch vlak verduiveld sterk in elkaar zit. Het overbekende hoofdthema van het eerste deel, dat tegendraads inzet op de tweede tel, is er eentje met scharnieren. Dat wil zeggen, het bestaat uit verschillende eenvoudige moduletjes, die Rachmaninov tot een adembenemend langgerokken openingszin aaneen rijgt. Aan dit eenvoudige basismateriaal in combinatie met een tweede thema heeft de componist genoeg om een eerste deel met talloze hartverscheurende climaxen neer te zetten dat langer duurt dan Prokofjevs eerste concerto in zijn geheel. Ook het tweede en derde deel nemen een hap uit de ziel. Niet alleen de piano maar ook andere instrumenten krijgen bij gelegenheid een schijnwerper toebedeeld, alsof iedereen op zijn beurt zich eens mag bedrinken aan Rachmaninovs mierzoete melodische genie. Alle hulde dus aan deze man, wiens werk al te vaak is weggezet als een anachronisme, maar die ons vanavond nog steeds naar de keel grijpt.
5
Rach3
6
Rach 3
Jan LathamKoenig dirigent 7
Met zijn Franse, Deense en Poolse roots, is Jan Latham-Koenig een Europeaan in hart en nieren. Zijn debuut als dirigent in de Wiener Staatsoper in 1988 bezorgde hem op korte tijd internationale faam. Ondertussen leidt hij al decennia de grootste operahuizen en symfonische gezelschappen. In het seizoen 2013-2014 nam hij het roer in handen bij Symfonieorkest Vlaanderen als chef-dirigent. Jan Latham-Koenig nam reeds diverse engagementen op als artistiek directeur van ensembles en organisaties zoals het Orquestra Nacional do Porto, de Cantiere Internazionale d’Arte di Montepulciano, het Teatro Massimo di Palermo, het Orchestre Philharmonique de Strasbourg, de Opéra National du Rhin en de Young Janacek Philharmonic.
Sinds 2011 is hij artistiek directeur van de Novaya Opera Moskou. Jan Latham-Koenig verzorgde diverse gastdirecties met onder meer de New Japan Philharmonic, het Tokyo Metropolitan Orchestra, het Orchestre Philharmonique de Radio France, het Los Angeles Philharmonic Orchestra, het Rundfunk-Sinfonieorchester Berlin en het Dresdner Philharmonie Orchester. Daarnaast werd hij uitgenodigd om diverse gezelschappen te dirigeren in de Wiener Staatsoper, het Royal Opera House Covent Garden, de National Opera Prague, de Götenburg Opera en de Tokyo National Opera. In 2014 won Latham-Koenig de ‘Golden Mask Award’, een van de meest prestigieuze Russische muziekprijzen.
Rach3
8
solist piano
Nareh Arghamanyan Musikverein Wenen, Piano Festival Lucerne, Lincoln Center New York, Kimmel Center Philadelphia en Gardner Museum Boston. Nareh Arghamanyan is een vaste gast op internationale festivals zoals het Musikfestival SchleswigHolstein, het Festival de Lanaudière, het Marlboro-festival en het Pianofestival van Singapore. Nareh Arghamanyan studeerde bij Alexander Gurgenov aan de Tsjaikovski muziekschool voor getalenteerde kinderen in Yerevan en werd de jongste student die ooit werd toegelaten tot de universiteit voor muziek en uitvoerende kunsten in Wenen, waar ze studeerde bij Heinz Medjimorec en Avedis Kouyoumdjan. Ze studeerde ook bij Arie Vardi in Hannover, en naast haar succes bij de Internationale Pianowedstrijd Montréal, is Arghamanyan een laureaat van de Internationale Pianocampus 2007 in Pontoise en de Josef Dichlerpianowedstrijd in Wenen in 2005. Sinds september 2016 is Arghamanyan ‘Artist in residence’ aan de Muziekkapel Koningin Elisabeth, onder leiding van Louis Lortie. www.arghamanyan.com
Rach 3
De bevlogen Armeense pianiste Nareh Arghamanyan (°1989), winnares van de Internationale Pianowedstrijd Montréal editie 2008, is niet bang van het grote repertoire. In 2009, op haar twintigste, speelde ze op haar debuut-cd (bij Analekta) al de tweede sonate van Rachmaninov en de grote sonate van Liszt. In 2011 tekende ze een exclusief opnamecontract bij Pentatone met een cd met solowerken van Rachmaninov en een cd met de Liszt-concerten, opgenomen met het Rundfunk-Sinfonieorchester Berlin en Alain Altinoglu (2012). Haar nieuwste opname omvat het pianoconcert0 van Khachaturian en het derde pianoconcert0 van Prokofiev. Arghamanyan debuteerde bij tal van orkesten zoals Vienna Symphony, City of Birmingham Symphony Orchestra, hr-Sinfonieorchester Frankfurt, NDR Sinfonieorchester Hamburg, RundfunkSinfonieorchester Berlin, Orchestre Philharmonique de Strasbourg en Hong Kong Sinfonietta. Ze treedt ook regelmatig op op prestigieuze locaties zoals de Wigmore Hall, Philharmonie Berlin, Laieszhalle Hamburg, Herkulessaal München, Konzerthaus Wenen,
9
Djordje Radevski solist piano Rach3
10
Young Pianists’ ter nagedachtenis van Vladimir Horowitz in Kiev, Oekraïne (2016, Derde Prijs). Radevski debuteerde bij het Symphonic Orchestra in Niš, het Athens Sinfonietta en het Pioneer Youth Philharmonic in Sofia. Radevski volgde masterclasses bij verschillende gerenommeerde pianisten en pedagogen waaronder Boris Kraljevic (Singapore), Kemal Gekic, (Florida, Tokyo), Ljudmila Romanov (Skopje), Arbo Valdma (Keulen), Atanas Kurtev (Sofia), Natalya Deeva (Moskou), Vladimir Ovchinnikov (Moskou), Joeri Bogdanov (Moskou) en Daniele Petralia (Catania). Sinds september 2016 is Djordje Radesvki ‘Artist in residence’ aan de Muziekkapel Koningin Elisabeth, onder leiding van Louis Lortie, met wie hij het hele seizoen op een aantal openbare uitvoeringen en festivals verschijnt. www.djordjeradevski.com
Rach 3
Djordje Radevski (°1998) studeerde bij Aleksander Serdar aan de Faculty of Arts van de universiteit in Niš (Servië). Sinds de start van zijn opleiding is hij prijswinnaar van diverse prestigieuze wedstrijden. In juli 2013 won hij de Eerste Prijs van de 46ste editie van de internationale pianowedstrijd voor jonge talenten ‘Virtuosi per musica di pianoforte’ in Tsjechië. Hij mocht er ook de ‘Special Prize’ in ontvangst nemen voor zijn uitvoering van Rachmaninovs Etudes-tableaux op. 39. Vervolgens behaalde hij prijzen in de 6de editie van ‘The International Piano Competition A.D. Artobolevskaya’ in Moskou (2013, Derde Prijs), ‘The International Piano Competition Great Teachers’ ter nagedachtenis van Viktor Merzhanov in Bulgarije (2014, Tweede Prijs), de 7de editie van ‘The International Competition Isidor Bajic Memorial’ in Servië (2016, Derde Prijs) en ‘The International Competition for
11
© Tom De Visscher
SymfonieorkestVlaanderen Rach3
12
Al bijna zestig jaar is Symfonieorkest Vlaanderen een vaste waarde in het Vlaamse culturele landschap. Met zestig geëngageerde en gepassioneerde musici en onder leiding van gerenommeerde (gast)dirigenten brengt Symfonieorkest Vlaanderen zowel uitvoeringen en creaties van hedendaagse muziek als eigentijdse vertolkingen van het vertrouwde symfonische repertoire vanaf het classicisme. Het orkest vervult een voorbeeldfunctie in het scheppen van kansen voor jonge, talentvolle musici, componisten, solisten en dirigenten, en maakt muziek uit heden en verleden toegankelijk voor een zo breed en divers mogelijk publiek in Vlaanderen en daarbuiten. In 1960 zag Symfonieorkest Vlaanderen het levenslicht onder impuls van Dirk Varendonck die tevens de eerste dirigent
van het orkest was. Vanaf 1986 werd het ‘Nieuw Vlaams Orkest’ gedirigeerd door Patrick Peire, Robert Groslot en Fabrice Bollon. In 1995 werd het orkest omgedoopt tot ‘Het Symfonieorkest van Vlaanderen’ en grondig hervormd. Hierna bekleedden achtereenvolgens David Angus, Etienne Siebens en Seikyo Kim de functie van chef-dirigent. Vanaf 2013 volgde de Britse dirigent Jan Latham-Koenig de Japanse Seikyo Kim op. Naast de concertreeksen in Antwerpen, Brugge, Brussel en Gent is Symfonieorkest Vlaanderen te gast in tal van culturele centra in heel Vlaanderen, en op festivals in binnen- en buitenland. Symfonieorkest Vlaanderen geniet de steun van de Vlaamse Overheid en Stad Gent, en is sinds 2017 orkest in residentie in Muziekcentrum De Bijloke Gent.
Musici Symfonieorkest Vlaanderen
Tweede viool Gudrun Verbanck Isabelle Buyck Geraldine De Baets Isabelle Decraene Liesbet Jansen Lucia Marica Eva Pusker Hanneke Verbueken Altviool Kris Hellemans Bruno De Schaepdrijver Lieve Dreelinck NN Bieke Jacobus Kaatje Strauven Korneel Taeckens
Cello Renaat Ackaert Isabelle Brys Joyce Kuipers Caroline Steen Hélène Viratelle Garreyn Harm Contrabas Koenraad Hofman Jan Verheye Bram Decroix Sanne Deprettere Fluit Caroline Peeters Anke Lauwers Veerle Secember Hobo Korneel Alsteens Carola Dieraert Klarinet Daniel Mourek Tom Daans Fagot Koen Coppé Davy Callens
07 → 10.06 2018
Contrafagot Hélène Elst Hoorn Nick Mooney Bruno Melckebeke Frank Clarysse Lies Molenaar Trompet Steven Bossuyt Bart Coppé Trombone Bob Van der Strieckt Charlotte Van Passen Joachim Van Bockstael Tuba Ries Schellekens Pauken Tom Lee Slagwerk Wim De Vlaminck François-Xavier Leroy
Rach 3
Eerste viool Jo Vercruysse Bence Abraham Laure Bardet Tim Breckpot Peter Hellemond Nathalie Hepp Veerle Houbraken David Makhmudov Eva Stijnen Fien Van de Fonteyne
Rach3
13
AlphaPlay
De beste manier om klassieke muziek te ontdekken. Stream in hoge kwaliteit de playlist van Symfonieorkest Vlaanderen en meer dan 35,000 klassieke titels & geniet van door musicologen samengestelde playlists.
AlphaPlay.com
By Outhere Music
Rach3
14
2018
Carpe Diem
Glagolitischemis
Tripel Beethoven
september / oktober
Familie concert december
Firebird
2018
november / december
Tsjaikovski’s Vioolconcerto
2018
januari
2019
15
februari
2019
Die Rheinische
FestaItaliana!
maart / april
mei
2019 juni
Symfonieorkest Vlaanderen wordt gesteund door
2018
Rach 3
19
2019
Franco-Belge 2019
Symfonieorkest Vlaanderen is in residentie in
Meer weten over onze orkestmusici, solisten, projecten en concertreeksen in binnen- én buitenland?
Volg ons op Facebook
surf naar symfonieorkest.be schrijf je in op onze nieuwsbrief
en... hou je mailbox in de gaten! Symfonieorkest Vlaanderen verkent tijdens seizoen 2018-19 een derde fase in zijn vierjarige cyclus Geschiedenis van een Crisis. Het nieuwe concertseizoen is hoopvol gestemd en barst van de levensvreugde. Carpe Diem!
Ticketverkoop seizoen 2018-19 — nieuwe abonnementen: vanaf ma 28.05 — losse tickets: vanaf ma 11.06
Info & tickets Tickets SOV (Brugge, Antwerpen & Brussel)
www.symfonieorkest.be tickets@symfonieorkest.be +32 9 292 75 57 (ma—vr 10:00—13:00)
In&Uit balie (Brugge) ‘t Zand 34, 8000 Brugge Openingsuren: ma—vr 10:00—17:00 zon- & feestdagen 10:00—14:00 +32 70 22 12 12 ma—vr 14:00—17:00 (€0,30/min)