FRÉTTABRÉF STAPA
VOR 2017
F R É T TA B R É F S TA PA VO R 2 0 1 7
Stapi lífeyrissjóður 10 ára Nú í marsmánuði voru 10 ár liðin frá því Stapi lífeyrissjóður varð til með sameiningu Lífeyrissjóðs Norðurlands og Lífeyrissjóðs Austurlands. Þann 9. mars árið 2007 var skrefið stigið formlega með ársfundum beggja sjóða sem haldnir voru í Mývatnssveit.
TÍMAMÓTASJÓÐUR Á AUSTURLANDI Aðdraganda sameiningar lífeyrissjóðanna tveggja má rekja mun lengra aftur í tímann. Form lífeyrissjóðakerfisins á svæðunum tveimur, Norðurlandi og Austurlandi, hafði um langan tíma verið gjörólíkt. Á Austurlandi var stofnaður einn lífeyrissjóður sem tók til starfa 1. janúar 1970 og til hans greiddu félagsmenn úr 14 verkalýðsfélögum á Austurlandi. Með öðrum orðum var um að ræða lífeyrissjóð fyrir alla félagsmenn verkalýðsfélaga innan Alþýðusambands Austurlands, hvort heldur þeir störfuðu til sjós eða lands. Iðgjaldagreiðendur voru tæplega 2000 talsins.
Svartfell við Borgarfjörð eystra
Ritstjóri og ábyrgðarmaður: Stapi lífeyrissjóður. Sögusamantekt: Jóhann Ólafur Halldórsson. Ljósmyndir: Aðalsteinn Hjelm. Umbro
F R É T TA B R É F S TA PA VO R 2 0 1 7
NORÐLENSKIR SJÓÐIR SAMEINAST Eins og áður segir var skipan lífeyrissjóða frábrugðin á Norðurlandi. Með sama hætti og á Austurlandi var sameiningu lífeyrissjóða ýtt úr vör innan vettvangs verkalýðsfélaganna í fjórðungnum, Alþýðusambands Norðurlands. Skipuð var nefnd á vegum sambandsins árið 1990 sem hafði það hlutverk að fjalla um sameiningu lífeyrissjóða á Norðurlandi. Í henni sátu Jón Karlsson, Hafþór Rósmundsson, Jón Helgason, Heimir Ingimarsson, Kári Arnór Kárason, sem jafnframt var formaður, og Þóra Hjaltadóttir, forseti Alþýðusambands Norðurlands.
Súlur ofan Akureyrar
ot: Blek. Prentun: Umslag.
Í stuttu máli leiddi starf nefndarinnar til stofnunar Lífeyrissjóðs Norðurlands sem tók til starfa 1. janúar 1993 með sameiningu eftirtalinna sjö lífeyrissjóða: Lífeyrissjóðurinn Björg, Húsavík, Lífeyrissjóðurinn Sameining, Akureyri, Lífeyrissjóður trésmiða, Akureyri, Lífeyrissjóður Iðju, Akureyri, Lífeyrissjóður stéttarfélaga í Skagafirði, Lífeyrissjóður verkamanna á Hvammstanga og Blönduósdeild Lífeyrissjóðs verkalýðsfélaga á Norðurlandi vestra. Utan þessa samruna stóðu Lífeyrissjóður KEA og hluti Lífeyrissjóðs verkalýðsfélaganna á Norðurlandi vestra sem sameinuðust síðan Lífeyrissjóði Norðurlands árið 2001.
F R É T TA B R É F S TA PA VO R 2 0 1 7
LANDSBYGGÐARÁHERSLAN RÍK Þetta bakland er vert að hafa í huga þegar fjallað er um aðdragandann að stofnun Stapa lífeyrissjóðs og fyrstu árin í starfsemi hans. Af öllum gögnum og samtölum má ráða að á þessum tíma og æ síðan hefur náin tenging við heimahéruðin og landsbyggðina verið sem rauður þráður. Landsbyggðaráherslan kristallast líka í því að fljótlega upp úr aldamótunum komu fram hugmyndir um enn stærri lífeyrissjóð á landsbyggðinni og lengst komst hugmynd um sameiningu sjóða á Norðurlandi, Austurlandi, Vestfjörðum og í Vestmannaeyjum. Komið var nálægt formlegri ákvörðun um samruna þegar upp úr slitnaði. Í framhaldinu héldu Lífeyrissjóður Norðurlands og Lífeyrissjóður Austurlands áfram viðræðum sem lauk, líkt og áður segir, með stofnun Stapa lífeyrissjóðs árið 2007.
Í TAKTI VIÐ ÞRÓUNINA Sameining lífeyrissjóðanna tveggja í Stapa lífeyrissjóð var einnig í takti við þá þróun sem staðið hafði yfir í lífeyrissjóðakerfinu um árabil. Áhersla var lögð á að fækka lífeyrissjóðum, stækka þá og efla á þann hátt. Rekstrarkostnaður margra sjóða var alltof hár og gátu þeir að óbreyttu ekki staðið undir sínum skuldbindingum. Stofnun Stapa lífeyrissjóðs vakti talsverða athygli í íslensku viðskiptalífi, bæði vegna þess að með samruna sjóðanna varð til stór sjóður á landsvísu, sá fimmti stærsti, en jafnframt varð Stapi langstærsti lífeyrissjóður landsbyggðarinnar. Og svo er enn, 10 árum síðar. Stofnun Stapa lífeyrissjóðs og fyrstu árum er nánar gerð skil í ársskýrslu sjóðsins.
Lykiltölur úr ársreikningi Breytingar á hreinni eign Fjárhæðir í milljónum króna
2016
2015
Iðgjöld
8.842
7.911
Lífeyrir
-4.999
-4.687
3.924
18.428
-327
-285
-18
95
Hækkun á hreinni eign
7.421
21.461
Hrein eign frá fyrra ári
179.272
157.810
Hrein eign til greiðslu lífeyris
186.693
179.272
2016
2015
Eignarhlutir í félögum og sjóðum
81.551
79.374
Skuldabréf
97.622
86.647
Bundnar bankainnstæður
1.390
2.154
Kröfur
1.093
964
Ýmsar eignir
58
59
Handbært fé
5.414
10.181
-434
-108
Hrein eign til greiðslu lífeyris
186.693
179.272
Hrein eign tryggingadeildar
181.742
174.443
Hrein eign séreignardeildar
4.951
4.829
Tryggingafræðileg staða
-1,5%
0,4%
2,0%
11,4%
-0,1%
9,2%
Hreinar fjárfestingartekjur Rekstrarkostnaður Aðrar tekjur (önnur gjöld)
Efnahagsreikningur í árslok Fjárhæðir í milljónum króna
Skuldir
Nafnávöxtun Hrein raunávöxtun
Ársfundur Stapa Ársfundur sjóðsins verður haldinn þannlífeyrissjóða) 3. maí 2017 kl. 13:00 í Auðkenni Lífeyrismál.is (Landssamtök Útgáfa - 2017 Skjólbrekku í Mývatnssveit. Merkið er sett fram á tvo vegu: 1. Merkið með letruðum undirtitli 2. Merkið án letraðs undirtitils
Allir sjóðfélagar og launagreiðendur eru hvattir til að mæta.
1
Úr Herðubreiðarlindum
Stjórn Stapa Ágúst Torfi Hauksson (formaður) Þórarinn Sverrisson (varaformaður) Huld Aðalbjarnardóttir
Á nýjum vef www.lifeyrismal.is má fræðast um
Erla Jónsdóttir
allt sem við kemur íslenskum lífeyrissjóðum.
Sverrir Mar Albertsson Kristín Halldórsdóttir
Á vefnum er einnig hægt að nálgast Lífeyris2
Tryggvi Jóhannsson
gáttina þar sem hægt er að skoða réttindi sín hjá þeim sjóðum sem greitt hefur verið til.
Viltu afþakka pappír?
Þjónusta
Það er ánægjulegt að sjá hversu margir sjóðfélagar hafa afþakkað sjóðfélagayfirlit á pappír, því auðvelt er að fylgjast með réttindum sínum með rafrænum hætti.
Skrifstofur Stapa eru til húsa að Strandgötu 3, 600 Akureyri og Egilsbraut 25, 740 Neskaupstað.
Kynntu þér málið á heimasíðu Stapa,
Skrifstofurnar eru opnar alla virka daga frá 9:00-12:30 og 13:00-15:00.
www.stapi.is
Símanúmer Stapa er 460 4500.