GAZET3510
#06 – Herfst 2026 – jg 2
De Estafette met Patrick Van de Sande p4 Van jeneverstokerij tot ondernemersplek p6 Sint-Sebastiaan is gewapend voor de toekomst p16
v. u . P a t r i k D e k e y s e r, H e e r s t r a a t 1 1 7, 3 5 1 0 K e r m t
WIJKKRANT KERMT - SPALBEEK
W O O R D J E VA N D E B U R G E M E E S T E R E N S C H E P E N
Buurtboetiek: save the date Beste Kermtenaar en Spalbekenaar Terwijl de bladeren verkleuren en de herfst haar intrede doet, brengen we jullie graag een nieuwe editie van onze wijkkrant. Ontdek wat er leeft in de buurt, laat je inspireren door mooie verhalen en kijk mee vooruit naar de activiteiten die ons samenbrengen. Dankzij de inzet van vele vrijwilligers, verenigingen en betrokken Hasselaren blijft jullie wijk een warme plek waar mensen elkaar ontmoeten en ondersteunen. Wij wensen jullie veel leesplezier toe.
Steven Vandeput Burgemeester
Tom Thijsen Schepen van Wijken
Noteer dinsdag 13 oktober van 19 tot 22 uur alvast in je agenda! We nodigen alle Hasselaren die actief zijn binnen een buurtcomité, wijk- of dorpsraad, of bewonersinitiatief van harte uit in stadhuis ’t Scheep voor een nieuwe editie van de Buurtboetiek. Je vindt alle info via www.hasselt.be/buurtboetiek en onze nieuwsbrief.
Mooiste kerstbuurt: doen jullie mee? Heel wat straten starten weldra met de voorbereidingen voor de Mooiste Kerstbuurt. Samen met je buren kerstversiering maken, lichtjes ophangen en de straat omtoveren tot een gezellige ontmoetingsplek zorgt voor heel wat sfeer en gezelligheid in de buurt. Nog niet ingeschreven? Dan kan tot en met 19 oktober via www.hasselt.be/kerstbuurt. De deelnemende straten kunnen gratis kerstbomen bestellen bij Stad Hasselt of kiezen voor een eigen, creatief en duurzaam alternatief. Ook dit jaar vallen er mooie prijzen te winnen. De winnaar van de wedstrijd ontvangt een uniek straatnaambord én een cheque van 2.500 euro voor een buurtgerichte actie. Daarnaast selecteert de jury een top 10. Uit deze geselecteerde straten kunnen alle Hasselaren via de website stemmen voor de publieksprijs. De winnaar van de publieksprijs ontvangt een cheque van 2.000 euro voor een buurtgerichte actie.
Inhoudstafel p.2
Woordje van de burgemeester en schepen
p.3
Inhoudstafel
p.4-5
De Estafette met Patrick Van de Sande
p.6-7
Van jeneverstokerij tot ondernemersplek
p.8
Van New Delhi naar Kermt: Het verhaal van Mohun
p.9
Van Khon Kaen naar Spalbeek: Het verhaal van Picha
p.10
AI: slim hulpmiddel, grote milieukost?
p.11
Duurzaam domein: Water
p.12-13
De fotogalerij: De zomer in beeld
p.14
Finn met Lego-blokjes naar het wereldpodium
p.15
Speciale nederzetting in de Heerstraat - AED info
p.16-17
Sint-Sebastiaan is gewapend voor de toekomst
p.18-19
Wegenwerken in Spalbeek: hinder, historie en helden op de werf
p.20
Puzzel
p.21
Geneeskracht op je bord: de paardenbloem
p.22
E woodzje Kerrems en Spalbiks
p.23
Varia – Colofon
p.24
Artistiek met Benny Schouterden
Coverfoto: De gerestaureerde stokerij Claes met wijngaard voor de schouw.
Samen maken we van Hasselt weer een warme en sfeervolle kerststad!
17 oktober: werelddag van verzet tegen armoede Iedereen is van harte welkom in Domein Kiewit van 13 tot 17 uur. Het wordt een gezellige namiddag met gratis activiteiten voor kinderen en volwassen. Wie actief deelneemt, krijgt gratis pannenkoeken. We voorzien ook wafels en drankjes.
-2-
Een nostalgisch beeld uit de Herkkantstraat. Het oogsten van graan was ooit intensief handwerk. Na het maaien bond men het gewas tot schoven, die in 'stuiken' op het veld droogden voordat het handmatige dorsen begon. Vandaag de dag maait, dorst en perst een geavanceerde maaidorser het stro direct tot balen.
-3-
Het ‘kasteeltje’ en de ‘schuur’, de thuis van de families Van de Sande.
VAN DE KURINGSE VELDSTRAAT NAAR DE PINGO-SITE EN DOMEIN RIJSDAAL
Familie, ondernemerschap en passie nieuwe locatie komen voor de onderneming én voor de twee gezinnen.
De huidige bewoners van Domein Rijsdaal voor de voordeur van “ ‘t kestielke”.
Wie Domein Rijsdaal ooit bezocht, kan zich moeilijk voorstellen dat hier ooit een vervallen gebouwencomplex lag. Voor Patrick Van de Sande en zijn echtgenote Ria Stas is het domein sinds 2021 hun thuis. Ook zoon Tom, zijn echtgenote Natasja Mommens en hun kinderen Victor en Hugo vonden er hun ideale woonplek. En alsof dat nog niet bijzonder genoeg is: vader en zoon runnen samen ook een internationaal familiebedrijf.
De zoektocht liep niet bepaald van een leien dakje. Tot Patrick op een dag nieuwe schoenen nodig had. Tijdens het bezoek aan de schoenwinkel zette de eigenaar hem op het spoor van de voormalige ‘Pingo’. Dat bleek een gouden tip. Sinds 2014 is daar PVS/Audac gevestigd. Maar daarmee was het woonprobleem nog niet opgelost. Tom en Natasja hadden een duidelijke verlanglijst: bos, water en privacy. Even leek het vervallen Scholteshof een mogelijkheid, maar het grote aantal bouwovertredingen maakte die piste uiteindelijk onhaalbaar.
Een zoektocht met een verrassende wending
In 2017 kreeg Patrick de oprijlaan van Domein Rijsdaal in het vizier. Hij ging voorzichtig een kijkje nemen, maar kwam niet ver. Raf Pollaris (zoon van René, de butler van het domein) en buurman Romain Smets hielden een streng oogje in het zeil en waakten over het domein. Patrick liet zich echter niet zomaar afschrikken. De plek leek de familie immers op het lijf geschreven.
Het verhaal begon in de Kuringse Veldstraat. Daar woonden en werkten Patrick, Ria en Tom, maar het bedrijf van Patrick barstte stilaan uit zijn voegen. Er moest dus een
Via Christel Liefsoons uit Stevoort, een schoondochter van kasteeleigenaar Cleeren, kwam hij uiteindelijk in contact met de eigenaars. In 2018 was de koop een feit.
-4-
Vandaag wonen Tom en zijn gezin in het herenhuis, Patrick en Ria in de prachtig verbouwde schuur. De renovatie was een gigantische onderneming, maar het resultaat mag gezien worden. Met respect voor de geschiedenis werd het domein nieuw leven ingeblazen. Zijn er dan helemaal geen nadelen aan samenwonen op een domein? Patrick kan er gelukkig om lachen. “Mijn kleinzonen Victor en Hugo weten onze koekenkast té goed staan”, klinkt het met een knipoog.
Van Rijsdaal naar de wereld Samen bouwden ze een familiebedrijf uit dat wereldwijd naam heeft gemaakt in de audiovisuele sector. Audac/PVS ontwikkelt, test en verdeelt innovatieve oplossingen voor beeld en geluid in meer dan 110 landen. Maar liefst 82 procent van de omzet komt uit export.
Vader en zoon, ondernemers en partners Ook professioneel vormen Patrick en Tom een bijzonder duo. Hun samenwerking groeide heel natuurlijk. Tom liep als vijfjarige al mee wanneer vader Patrick ging werken. Vanaf 2008 werd hij echt actief in het bedrijf en leerde hij stap voor stap alle facetten kennen: van de werkvloer tot marketing en internationaal zakendoen.
De apparatuur van het Limburgse bedrijf is terug te vinden op indrukwekkende plaatsen: van de Burj Khalifa in Dubai, waar meer dan 70 kilometer bekabeling werd geïnstalleerd, tot grote voetbalstadions, Disney-attracties in Europa en de Verenigde Staten en het Centraal Station van Antwerpen.
Tom bleek bovendien een bijzonder talent te hebben om de vernieuwende ideeën van zijn vader commercieel in de markt te zetten. Patrick is een uitvinder met een neus voor innovatie, Tom heeft de gave om die uitvindingen wereldwijd te laten landen.
Patrick reist nog geregeld de wereld rond en ook thuis kan hij zijn beroep moeilijk helemaal loslaten. Wanneer hij voor de televisie zit en een gebouw in beeld komt, herkent hij regelmatig apparatuur die door zijn eigen bedrijf gemaakt werd. Spijt van zijn ondernemersavontuur? Geen sprake van. Patrick heeft nog nooit gedacht: ‘Waar ben ik aan begonnen?’ En als hij zijn leven mocht overdoen, zou hij zonder twijfel hetzelfde parcours kiezen. “Misschien hier en daar met een kleine afkorting”, voegt hij er met een glimlach aan toe.
Een mooi voorbeeld dateert al van 1999. Patrick ontwikkelde toen een versterker die via een smartphone bediend kon worden. Bijna een decennium vóór de eerste iPhone op de markt kwam! De markt was er toen nog niet klaar voor, maar Tom zag wel de mogelijkheden en wist dergelijke innovaties succesvol te verkopen. Grote meningsverschillen lijken vader en zoon nauwelijks te kennen. Alles wordt besproken en afgewogen, met pro’s en contra’s. Vandaag is Tom uitgegroeid tot de beslissingsmaker, terwijl Patrick met dezelfde gedrevenheid en vooral veel plezier zijn ervaring blijft inzetten.
Een mooiere samenvatting van hun verhaal bestaat eigenlijk niet: een familie die samen woont, samen onderneemt en vanop een bijzondere plek in Limburg de wereld verovert.
-5-
Van jenever tot ondernemersplek: het bijzondere verhaal van de oude stokerij Claes Wie vandaag langs de Herkenrodebosstraat wandelt of fietst, vermoedt misschien niet dat hier ooit één van de indrukwekkendste industriële sites uit de streek lag. Op de plaats van de vroegere Stokerijstraat bloeide vanaf de jaren 1860 de jeneverstokerij en graanmaalderij La Ferme Distillerie, eigendom van de ondernemende familie Claes. De onderneming was haar tijd ver vooruit. Al in 1874 schakelde ze over op een moderne stoomstokerij, waarmee in Parijs zelfs een eerste prijs behaald werd. En daar bleef het niet bij: enkele jaren later produceerde het bedrijf ook bakkersgist onder de naam Phenix en margarine, bekend als Manna. Dankzij een privé-spoorlijn, aangelegd in 1885, stond de fabriek rechtstreeks in verbinding met het station van Kermt. Een stukje van die oude spoorrails is vandaag nog altijd zichtbaar. Aan het begin van de jaren 1900 werkten er zo’n 200 mensen op de site. Lange werkdagen van twaalf uur waren toen heel normaal. Ook kinderen hielpen mee in de fabriek. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd minder
-6-
Een venster op het verleden
jenever gestookt en sterke drank mocht ook niet meer in alle cafés geschonken worden. Om deze redenen schakelde de directie deels over op azijnproductie en dat deel kreeg de naam Usines Sainte Thérèse, in de volksmond beter bekend als het ”eekfabrikske”. Een zware brand in 1927 betekende een flinke tegenslag en drie jaar later verkocht de familie Claes het domein aan ‘Etablissements Industrielles et Commerciaux de Kermpt’. Vanaf 1951 kreeg de site een nieuwe bestemming als landbouwbedrijf ”Naenhove”, uitgebaat door de familie Joris. Nog een opmerkelijk feit is dat er in de jaren zeventig zelfs struisvogels en een paar leeuwen op de boerderij net voor de site rondliepen. Sinds 2009 waait er opnieuw een frisse wind door het historische complex, waarvan toen slechts een fractie overbleef. De artistieke tweeling Steven
Geen klein bier, deze jenever-site!
en Stefan Peters blies de vervallen gebouwen nieuw leven in. De renovatie is met respect voor het verleden uitgevoerd, de materialen werden zoveel mogelijk hergebruikt, de structuur werd waar mogelijk behouden en de originele gietijzeren ramen zijn prachtig. Het karaktervolle gebouw en de imposante schoorsteen vormen vandaag het decor voor een bruisende ondernemerssite met onder meer een bistro, een ginproducent, een eventlocatie en een lifestylemerk. Een plek waar verleden en toekomst elkaar ontmoeten – en die zeker een bezoekje waard is.
Jessy vertelt in de prachtige ontmoetingsruimte van de B&B over de wijngaard aan de toren. Deze werd aangelegd in samenwerking met de vereniging die wijnstokken aanplant op de terril van Winterslag. “Wij hopen dat we hier op termijn onze eigen wijn kunnen maken!”
-7-
Van New Dehli naar Kermt: Mohun is kleurrijk, goedgezind, vriendelijk en veel buiten Mohun, geboren in 1955 in de Punjab-regio van India, woont sinds zeven jaar in Kermt. Wie hem in het dorp ziet, herkent hem aan zijn rollator. Hij wandelt er rond, zit op een bankje of geniet van een dutje in de zon. Hij kijkt graag naar mensen en is altijd vriendelijk. In India werkte Mohun in een ziekenhuis. Zijn vrouw overleed vijftien jaar geleden. Hun zoon en dochter waren toen al naar België verhuisd, waar ze in Hasselt werken. Tien jaar geleden brak Mohun bij een ongeluk zijn heup. Zeven jaar geleden kwam hij naar België om dichter bij zijn kinderen en drie kleinkinderen te zijn. Met zijn kinderen en kleinkinderen spreekt hij Punjabi, zijn moedertaal. In Kermt gebruikt hij vooral gebroken Engels en af en toe een woordje Nederlands. In 2025 bezocht hij India opnieuw. Wat hij het meest mist uit zijn geboorteland zijn de mensen en het eten. Toch vindt hij dat België betere voorzieningen heeft en dat het in India soms veel te warm wordt, met temperaturen tot 45 graden.
-8-
Via televisie blijft hij verbonden met India: hij kijkt naar het nieuws, luistert naar Indiase muziek en bekijkt beelden uit zijn geboorteland. Ook in Kermt zijn er veel dingen die Mohun waardeert. Vooral de vriendelijkheid en gastvrijheid van de inwoners spreken hem aan. Hij houdt van het iets mildere zomerweer, het Belgische brood en vooral van frieten. Zelf kookt hij regelmatig Indiaas eten. Alle ingrediënten die hij daarvoor nodig heeft, vindt hij in de lokale winkels. Daarnaast blijft hij verbonden met andere Sikh uit de omgeving. Regelmatig bezoekt hij de Sikh-tempel in Alken, waar mensen uit de buurt samenkomen om te bidden en feest te vieren. Zo heeft Mohun een nieuw thuis gevonden in Kermt, zonder zijn band met India te verliezen.
Van Khon Kaen naar Spalbeek: Het verhaal van Picha Picha werd in 1978 geboren in een klein dorp in de Thaise provincie Khon Kaen, op zo’n 450 kilometer van Bangkok. Haar familie woont nog grotendeels in Thailand: haar moeder, grootmoeder, broer en zoon. Familie speelt er een centrale rol en het is gebruikelijk dat verschillende generaties samenleven en voor elkaar zorgen. Als alleenstaande moeder van twee jonge kinderen, Pai en Bank, studeerde Picha voor verzekeringsagente. In 2006 trouwde ze met een Belg. Samen kregen ze dochter Femke. Na het overlijden van haar man in 2018 vond Picha opnieuw geluk bij Ronny Stappers, in Spalbeek beter bekend als ‘Ronny vanne Chalet’. Ze trouwden in 2021. Vandaag werkt Picha voltijds als huishoudhulp en wordt ze door haar klanten sterk gewaardeerd.
Ronny, Elien en Picha
Picha leeft dagelijks tussen twee culturen. Ze kookt even graag Belgische klassiekers zoals stoofvlees en witloof met hesp als pittige Thaise gerechten met chili en oestersaus. Frieten waren haar vroeger onbekend; Ronny transporteerde zelfs een Belgische frietketel naar Thailand.
Tussen twee culturen De hereniging met haar familie verliep niet vanzelfsprekend. Dochter Femke kon dankzij haar dubbele nationaliteit gemakkelijk naar België komen. Enkele jaren later volgde dochter Pai met een visum. Kleindochter Elien bleef intussen in Thailand bij haar overgrootmoeder. Pas in juni 2026, na een visumprocedure van tien maanden, kon de vijfjarige Elien haar mama en oma in België vervoegen. Ronny leerde haar in sneltempo Nederlands en ze startte op 1 september in de kleuterschool van Kermt.
In België leerde Picha Nederlands en behaalde ze de modules 2.1 en 2.2, een mooie prestatie vanuit haar Thaise moedertaal. Ze waardeert vooral de rust, natuur en ruimte in België. Haar verhaal getuigt van doorzettingsvermogen, liefde voor haar familie en de moed om een nieuw leven op te bouwen, terwijl ze haar Thaise roots blijft koesteren.
-9-
AI: slim hulpmiddel, grote milieukost? Het inschatten van het stroomverbruik van opkomende technologieën. Er is veel rekenkracht voor nodig en exacte cijfers over het stroomgebruik van AI-toepassingen (artificiële of kunstmatige intelligentie) zijn er niet. Wat we wel weten is dat de AI-hulpmiddelen zoals ChatGPT draaien op servers (krachtige computers) in een datacenter (een industrieel, hoogbeveiligd gebouw, speciaal ontworpen om servers continu draaiende te houden). Hasselt heeft trouwens momenteel al drie van deze centra. Momenteel neemt AI ongeveer 20% van het totale stroomverbruik van datacenters voor zijn rekening. De verwachting is dat dat percentage naar 50% van de digitale infrastructuur zal stijgen. Hoe meer mensen en bedrijven AI gaan gebruiken, hoe hoger het stroomverbruik. Als er extra datacenters gebouwd worden, dan heeft dat grote gevolgen: stijgende stroomprijzen en instabiliteit van het stroomnetwerk. Wereldwijd komt de energieprijs hierdoor onder druk te staan. En het gaat niet alleen over stroom, ook over waterverbruik en extra afvalstromen. Er zijn dus milieukosten verbonden aan AI. Als je ChatGPT een berichtje stuurt van ‘bedankt voor de oplossing’, dan kost dat stroom en daar heeft niemand iets aan. ChatGPT niet, jij niet. Volledige verspilling om te doen.
- 10 -
In cijfers: • 1 ChatGPT-prompt (een vraag of antwoord) verbruikt 0,17 – 1,7 Wh • 1 AI-afbeelding (lage resolutie) verbruikt 100 Wh • 1 AI-afbeelding (hoge resolutie) verbruikt 2.000 Wh • Je elektrische tandenborstel één keer gebruiken 0,3 Wh Conclusie: Mensen mag je bedanken, dat is elementaire beleefdheid en verbetert de menselijke relaties. ChatGPT moet je niet bedanken. Dat kost toch alleen maar geld.
AI is een handig hulpmiddel, maar het vervangt ons eigen denkwerk niet. Onderzoek van het Massachusetts Institute of Technology (MIT) wijst erop dat zelf nadenken, schrijven en informatie opzoeken belangrijk blijven om onze hersenen actief te houden. Tip: zodra je de inhoud van een e-mail gelezen hebt, verwijder deze dan om je ecologische voetafdruk te verkleinen. Een gemakkelijk maar goed gebaar voor onze planeet.
Duurzaam domein: Water Ook thuis zijn er heel wat mogelijkheden. Een regenwaterput kan leidingwater vervangen voor bijvoorbeeld het doorspoelen van het toilet. Een dubbele spoelknop bespaart eveneens water: 4 liter voor de kleine en 8 liter voor de grote boodschap. Heb je zo’n systeem niet, dan kan je een grote, gevulde fles in de spoelbak plaatsen en per spoelbeurt ongeveer 1 liter besparen. Een lekkende spoelbak kan bovendien tot 5.000 liter water per jaar verspillen. Dat kan je al snel 50 euro kosten. Hoog tijd dus om die lekkende kranen en spoelbakken te herstellen! Vang tijdens het douchen het koude water aan het begin op met een emmer. Zo heb je al snel 10 liter water om je planten mee te gieten. Ook je wasmachine en vaatwasser hebben vaak een programma dat minder water verbruikt. Kortom: goed zorgen voor onze watervoorraad is goed zorgen voor onszelf. Dat willen we toch allemaal? Jouw bijkomende tips zijn steeds welkom via duurzaam@kermt.be.
Water is een basisbehoefte en absoluut noodzakelijk om als mens te kunnen overleven. Ons lichaam bestaat voor ongeveer 60% uit water. Voor een volwassene van 70 kg betekent dat maar liefst 42 liter water! In deze tijden van droogte staan we daarom even stil bij het belang van water. Niet alleen voor onszelf, maar voor alles rondom ons. Afgelopen zomer was er bij ons net geen tekort, maar als het niet snel voldoende gaat regenen, zullen we dat in heel wat aspecten van ons dagelijkse leven merken. Wanneer je doorheen de dag te weinig water drinkt, merk je dat al snel: hoofdpijn en een slecht humeur zijn duidelijke signalen. Ook de natuur heeft water broodnodig. Vogels, insecten en andere dieren vinden momenteel moeilijk voldoende water en ook onze moestuin ziet er zonder de broodnodige regen maar armzalig uit. Gelukkig kunnen we zelf eenvoudig water besparen. Besproei bijvoorbeeld je gazon niet en was je auto eens een keertje niet. Door struiken te planten aan de zuidelijke kant van je gazon creëer je schaduw, waardoor planten en struiken minder snel uitdrogen. - 11 -
En toen verduisterde de zon, een mooi moment van samenhorigheid. In 2081 is het opnieuw van dat!
Kampverhaal
Spalbeekse tieners maakten aal gebruik van hun speelstraat: optim fietsen, stoepkrijten, voetballen en chille n!
Echt meegemaakt op kamp. Als de rubriek ‘Sneppeke’ nog zou bestaan in het Belang van Limburg, dan zou het volgende verhaal er zeker in komen te staan: De kleinsten op kamp mogen meehelpen met het klaarzetten van het ontbijt. Dat is standaard een ‘gezond’ ontbijt naar kamp-maatstaven, met onder andere hagelslag, confituur, Nutella, La-vache-qui-rit kaasjes, wit en bruin brood, water én natuurlijk de zelfgemaakte chocomelk. De eerste dag is Mats vrijwilliger om de chocomelk te maken. Hij haalt de doos Nesquik erbij en twee liter melk. Mats leest op de doos dat er 1 soeplepel
cacaopoeder nodig is voor 200 ml melk. Hij zit in het derde leerjaar en rekent vlot uit dat we 10 soeplepels cacaopoeder nodig hebben voor 2 liter melk. Hij rent naar de bestekbak en komt terug met tien (10) soeplepels. Als de ‘cookies’ van het kookteam glimlachen als Mats fier met de 10 soeplepels komt aanrennen, proest hij het uit van het lachen en begrijpt hij zijn ‘rekenfoutje’.
rterde Dame sfietsclub ’De Bellekes’suppo voor het Belgisch leger tijden.s de Slag bij Kermt’op Herkenrode
Nadien heeft hij met één lepel heerlijke chocomelk gemaakt.
De zomer in beeld File in Kermt bij de jacht op een eclipsbril.
jn goed De weergoden waren vzw Welzielmar gezind op hun jaarlijkse Romm hete kt, zomer. wat frissere dagen na de bloed
- 12 -
Plechtigheid op het kerkhof van Kermt bij het monument van Kapitein Blondeau. Hij stond symbool voor alle gesneuvelden bij de Slag van Kermt in 1831.
Willy Marechal (77) beleefde de zomer van zijn leven al supporterend in de USA! Op de foto al glunderend in de‘kuip’ van Los Angeles met zijn Rode Duivels-aanhang. In totaal was hij met zijn zoon en dochter 29 dagen van huis.
- 13 -
Finn en zijn team in Houston.
Finn met Lego-blokjes naar het wereldpodium De voorbije generaties knutselden al met Lego. Nu is het al Lego Technic wat de klok slaat. Finn Vlayen (14) mocht in de lente in het Amerikaanse Houston deelnemen aan de finale van de ‘First Lego League’, zeg maar het wereldkampioenschap van de techneuten. Voor de Kermtenaar werd het een unieke belevenis. In de Sint-Martinusschool van Herk-de-Stad werd een groep van tien leerlingen samengesteld die gedurende twee jaar elke vrijdagavond na de lesuren programma’s schreven om de Lego-robots optimaal te doen functioneren. “Met ons team, de ‘Lego Warriors’, wonnen wij in B-mine in Beringen de Belux-finale, zodat we rechtstreeks waren geplaatst voor het WK”, vertelt Finn. “Onze leraar-coach Davy Goorts begeleidde ons in die periode met succes. En de leraar Engels hielp bij de vertaling van alle verplichte teksten.” Omdat het ging om een buitenschoolse activiteit, was het niet eenvoudig om de volgende stap richting het WK te zetten. Organisatorisch was het een hele klus om reizen en hotels te boeken en financieel was het niet evident om het plaatje rond te krijgen. “Gelukkig konden we rekenen op - 14 -
een subsidie van de stad Hasselt, waarvoor dank”, vertelt papa Jordi, die de trip naar Texas meemaakte. “Met de enthousiaste steun van ouders, grootouders en familieleden zijn wij toch in ons opzet geslaagd.”
Band voor het leven In het gigantische Convention Center werd van 29 april tot 2 mei door 167 teams uit alle hoeken van de wereld voor de hoogste eer gestreden. Bij de start ontving iedere club dezelfde wapens: een kaart van 150x100 cm en een basisrobot die moest worden geprogrammeerd om de ‘blocs’ in de gewenste positie te plaatsen. De strategie van de Limburgers was om de kaart te verknippen, wat een 72ste plaats opleverde in de eindstand en alleen maar blije gezichten. En Davy mocht de ‘award beste coach’ in ontvangst nemen. Finn toont fier het prachtig fotoboek, een blijvend souvenir van twee leuke jaren. “Wij verbroederden en ruilden pins met jongens en meisjes van alle continenten. Binnen onze groep werd een band voor het leven gesmeed”, vat hij het inspirerend avontuur samen. Vanaf september volgt hij de afdeling STEM-wetenschappen, wat staat voor Science, Technology, Engineering en Mathematics.
Speciale nederzetting in de Heerstraat Wie deze zomer door de Heerstraat fietste, heeft ongetwijfeld de bijzondere houten constructies in een stuk natuur opgemerkt. Gazet3510 ging op onderzoek uit en ontdekte dat hier volop wordt gewerkt aan ‘Lily & Tinie Lodges’, een nieuw vakantieconcept midden in het groen.
Chillen in het park
Traditioneel vakmanschap wordt er gecombineerd met modern design. Dankzij de organische vormen zijn de compacte verblijven verrassend ruim. Het warme hout, de vloeiende lijnen en de natuurlijke kleuren zorgen ervoor dat de huisjes mooi opgaan in hun omgeving. Ook het ecologische karakter speelt een belangrijke rol. Het geheel is opgevat als een plek waar natuur, architectuur en ontspanning samenkomen. Met dit kleinschalig vakantiepark krijgt Kermt er binnenkort een opvallend stukje toeristische infrastructuur bij: een plek waar bezoekers de drukte achter zich laten en in de natuur en de wellness tot rust komen.
Op het domein komen vijf bijzondere houten verblijven – compacte, sfeervolle vakantiehuisjes die bezoekers rust en ontspanning bieden. Ze vormen een uitvalsbasis om Hasselt en Limburg te verkennen, maar zijn evengoed bedoeld voor inwoners uit de buurt die er even helemaal tussenuit willen. Drie van de vijf verblijven krijgen een privésauna en een hot tub, een warm buitenbad waarin gasten in alle rust van de omgeving kunnen genieten. Opvallend is de ronde vorm van de huisjes. Ze worden in Estland volledig met de hand vervaardigd uit hoogwaardig hout.
Een AED (automatische externe defibrillator) kan een leven redden Bij een hartstilstand telt elke minuut. Bel onmiddellijk 112, start met reanimeren en laat iemand een AED halen. Het toestel analyseert zelf het hartritme en geeft alleen een schok als dat nodig is. Duidelijke gesproken instructies helpen iedereen om een AED veilig te gebruiken. Blijf reanimeren tot hulp arriveert; de 112-operator begeleidt je telefonisch. Laat angst om iets fout te doen je niet tegenhouden: iedereen kan een leven redden! Openbare AED’s in Kermt en Spalbeek: • Sporthal Spalbeek, Spalbeekstraat 62 • Juve Kermt, Ten Hove 12
- 15 -
Voorzitter Thibault Vandeput
Gratis infosessies over cyber- en diefstalpreventie door LRH
Sint-Sebastiaan is gewapend voor de toekomst Wat hebben de op televisie vertoonde avonturenfilms ‘The Green Arrow’ en ‘The Hunger Games’ te maken met de oudste vereniging van Kermt? De superhelden zorgden voor een nooit geziene toeloop van jongeren naar de schietbaan van de Handboogmaatschappij Sint-Sebastiaansgilde. De hype van 2012 is voorbij, maar heeft de toekomst verzekerd. Op 20 januari 1861 betaalden 28 mannen elk 1 frank om lid te worden van de ‘De Eendragt’ en zo de edele kunst van het handboogschieten te kunnen beoefenen. Christiaan Corthouts werd voorzitter en Felix Bartholeyns secretaris. Het ging er democratisch
- 16 -
aan toe, wat blijkt uit de bewaarde documenten in het stedelijk archief. Louis Hendrickx, een legendarisch figuur, nam in 1863 het roer over en bleef president tot 1913. Bij zijn gouden jubileum werd hij in een koets door het feestend dorp gereden, korte tijd later overleed hij aan de gevolgen van een verkoudheid. “In 1935 hebben mijn ouders, Jef Fontaine en Margriet Orens, hun nieuw café geopend langs de Steenweg. Als klein meisje zag ik de pijlen over onze koer vliegen”, vertelt dochter Yvonne. Na een periode in café Centrum tegenover de kerk, waar op de koer de sporen van de overkapping en het gaanpad nog
Tijdens de sessie cyberpreventie van Politie Limburg Regio Hoofdstad (LRH) leer je meer over veelvoorkomende vormen van online oplichting, zoals phishing, telefoonfraude en vriendschapsfraude. Je krijgt praktische tips om jezelf beter te beschermen en cyber criminelen minder kans te geven.
zichtbaar zijn, konden de schutters in 1963 terecht in een overdekte baan met beweegbare doelen, gebouwd door en tegen de hangar van Eugène Mees. De verhuis naar sporthal Ten Hove in 1976 ging gepaard met de aansluiting bij het Provinciaal Verbond Limburg en Boogsport Vlaanderen en op sportief vlak werden er successen geboekt. De vlag, die onder impuls van Edgard Sente werd gerestaureerd, verhuisde steeds mee, maar ligt nu in Hasselt in een vitrinekast opgeborgen. “De tradities, zoals de jaarlijkse koningsschieting, de appelsienenkoning, de titels van jeugdprins en -prinses, proberen wij in ere te houden”, zegt huidig voorzitter Thibaut Vandeput. “Vanaf de leeftijd van acht jaar is iedereen hier welkom.” Voor de jongsten begint het op 6 meter, vervolgens 12, 18 tot 25 meter voor de gevorderden. Onze gediplomeerde trainers zetten zich belangeloos in zodat iedereen wel eens het middelpunt van de roos kan treffen. We zijn met zo’n dertigtal actieve leden, mensen uit de omgeving, die op woensdag- en vrijdagavond vanaf 19 uur oefenen. Zowel pure recreanten als wedstrijdschutters die het ganse jaar deelnemen aan tornooien. Andere Kermtse sportclubs maken regelmatig gebruik van onze prachtig gerenoveerde infrastructuur, wat zorgt voor een hechte band.”
De infosessie diefstalpreventie focust op het voorkomen van woninginbraken. Je ontdekt hoe inbrekers te werk gaan en welke eenvoudige, doeltreffende maatregelen je kunt nemen om je woning beter te beveiligen. De sessies zijn gratis en gaan door in het politiehuis, Zwarte-Brugstraat 6, Hasselt. Cyberpreventie: 3 september (19u), 15 september (15u), 8 oktober (19u), 20 oktober (15u), 5 november (19u), 17 november (15u), 1 december (15u) en 17 december (19u). Diefstalpreventie: 9 september (15u), 17 september (19u30), 12 oktober (15u), 29 oktober (19u30), 9 november (15u), 26 november (19u30), 10 december (19u30) en 16 december (15u). Inschrijven en meer informatie: politie.be/5907/nieuws/ infosessies-diefstal-encyberpreventie.
- 17 -
Wegenwerken in Spalbeek-Zuid: hinder, historie en helden op de werf
Indrukwekkende brugwissel aan de Laarbeek Op een zomerse ochtend om 7 uur daverde de omgeving van de Laarbeek. Met zwaar materieel werd het betonnen brugdek over de beek opgebroken. Het was een indrukwekkende klus, maar de werken verliepen bijzonder vlot. Om 8.20 uur was het oude brugdek verdwenen. Om 13 uur werden de drie nieuwe brugelementen geleverd en een uur later startte de plaatsing. Tegen 17 uur was de nieuwe brug klaar en kon het verkeer er opnieuw gebruik van maken.
Ook tijdens de werken hadden de arbeiders oog voor de buurtbewoners. Toen een dame dringend de beek moest oversteken terwijl de brug was uitgebroken, bracht de kraanmachinist haar veilig naar de overkant in de graafbak, terwijl een collega haar stevig ondersteunde.
Van overlast naar erfgoed: verrassende vondst in de Oudestraat Sinds begin 2025 zijn in Spalbeek-Zuid wegenwerken aan de gang. De werkzaamheden zorgden geregeld voor heel wat hinder en stelden het geduld van de bewoners vaak stevig op de proef. Toch bracht de werf niet alleen overlast met zich mee.
Een mooi voorbeeld van vakmanschap én behulpzaamheid. Chapeau voor de werklui die deze indrukwekkende brugwissel in één dag klaarden én daarbij de bewoners niet uit het oog verloren.
Bij het opbreken van het wegdek in de Oudestraat kwam immers een bijzonder stukje geschiedenis aan het licht: de oude kasseistrook van Buurtweg nr. 6, of Chemin n° 6, de oudste verbindingsweg naar Stevoort. Rond 1890 nam de Wijerstraat deze rol over. De Wijerstraat werd gekasseid rond 1904, de Oudestraat pas na WO II. De grijze granietkasseien werden tot 1950 veel gebruikt, ze werden ingevoerd uit Scandinavië en Schotland. Deze kasseien zijn dus geen ‘kinderkopjes’ van blauwe steen uit de Ardennen, toch wel een bijzonder stukje Belgisch erfgoed. De beroemde ’Belgian Blocks’ werden in de 19de en begin 20ste eeuw vanuit ons land wereldwijd geëxporteerd en staan bekend als een toonbeeld van duurzame en stijlvolle bestrating.
- 18 -
- 19 -
Recept: Paardenbloemensiroop
Puzzel 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
Nationaal gerecht van België (7) Nationale bloem van Nepal (12) Is onze toekomst (5) Favoriet bakgerief in de zomer (8) Hasseltse gin (7) Bezingt ons dorp (3, 9) Steekt oude deuntjes in een nieuw jasje (6)
1 2
8. 9. 10. 11. 12. 13. 14.
1
Niets De moeite om te beschermen (6) Ooit te gast in Ciné Rio (4, 7) Een fris soepje (8) Bezit een speciale kei (4, 3, 4) Melancholie (5) Minder wielen op de baan en toch mobiel (9)
5
1 5
4
6
5
3
2
5
4
1 5
7
5
8 9 10
2
4
11
6
2
1
13 14
1
6
12
6
200 gr paardenbloemen 1 biologische citroen 1 liter water
Geneeskracht op je bord:
500 à 750 g suiker
Interessante weetjes over de paardenbloem
Optioneel: 1 vanillestokje
Bereiding Pluk de bloemen op een schone plek. Voeg de bloemblaadjes toe aan kokend water. Laat 24 uur trekken.
4
3
6
Ingrediënten
3
4
5
Rechtzetting In het artikel in de vorige editie van Gazet3510 over de bewoners van Rijsdaal met initialen EP is een fout geslopen. Er staat dat Edgard Pollenus, de persoon die bijna de vierde eigenaar van Rijsdaal werd, aanwezig was op Domein Rijsdaal tijdens de bevrijdingsfeesten van 2024. Dat klopt niet. Edgard Pollenus is in 2006 overleden. Het waren zoon Geert Pollenus en familie die het domein bezocht hebben. Een opmerkelijk detail is dat de dochter van Edgard, Emmy Pollenus, ook de initialen E.P. draagt. Daardoor had zij, als de omstandigheden anders waren geweest, de vijfde E.P. kunnen zijn.
- 20 -
De paardenbloem is veel meer dan zomaar een geel bloemetje of onkruid in het gras. Ze behoort tot de eerste voorjaarsbloemen en blijft bloeien tot eind november. Zo zorgt ze bijna het hele jaar door voor kleur in de natuur. Nog verrassender: de hele plant is eetbaar! Zowel de bloemen, bladeren als de wortels kunnen gebruikt worden in de keuken. Bovendien zit de paardenbloem boordevol vitamines A, C en K. Ook voor de natuur is deze plant van onschatbare waarde. Bijen en andere bestuivers vinden er een belangrijke voedselbron in, vooral in het vroege voorjaar. Van de zonnige gele bloemen kun je bovendien een heerlijke siroop maken. Die is lekker in limonade, thee, over pannenkoeken of als zoete toevoeging aan yoghurt. Van de wortels kan je thee trekken, hij werkt zuiverend en de bladeren kan je gebruiken in sla, gestoofd of maak er pesto mee.
- 21 -
Zeef en voeg citroen toe. Voeg de suiker toe en laat het inkoken. Giet in propere flessen. Laat het smaken!
Uitnodiging Tentoonstelling Acrylschilderijen van Gee-art
E woordzje be un eff of fuh
Van donderdag 29 oktober t/m zaterdag 7 november bent u van harte welkom op de tentoonstelling van Gaston Geerdens in Studio Stad, Pand TT-wijk, Sint-Jozefsstraat B07, Hasselt.
Ent spalbiks Heeje dè.rt nie be ne vulle rijen. Wa ne fleuwerik. Heeje es zot va fritte ma de fritkettel dit het nie. Gooje roowed: It dan mar wa freejet. Da’s zeeker zu gezont.
Openingsuren: donderdag, vrijdag, zaterdag en zondag -- 14u – 18u Iedereen van harte welkom!
Noteer alvast in je agenda! De Kermtse dorpsraad heeft twee mooie momenten gepland: Vrijdag 20 november 2026 – Open Forum – 19u30 Zondag 25 januari 2027 – Kermtdrink - 14 – 17u Meer informatie volgt. Welkom!
Int kerrems
In het Nederlands Hij durft niet met een fiets rijden. Wat een flauwerik. Hij is zot van frieten maar de frietketel doet het niet. Goede raad: Eet dan maar wat fruit. Dat is zeker zo gezond.
Heeje dèrt nie be ne vulle rije. Wa ne floowerik. Heeje es zot va fritte ma de fritkette duut het nie. Eejet dan mar wa freejet. Da es zeeker zuu gezont.
Welkom in het ‘Mij Gedacht’-café! Dorpsraad Spalbeek 2.0 nodigt jou uit op woensdag 7 oktober om 20u30 in Zaal Eneide voor het ‘Mij Gedacht’-café. Iedereen is van harte welkom om mee te praten over wat er leeft in ons dorp. Of je nu wilt meedenken over een intensere samenwerking van alle verenigingen, over wegen en verkeer, ideeën hebt voor onze jeugd en senioren, of als je graag ergens een extra bank in je buurt wil: jouw mening telt! We maken er samen een gezellige avond van. De sfeer is informeel, de babbels zijn open én het eerste drankje is van het huis! Zien we je daar?
Puzzel Herfst 2026 antwoorden 1. frieten 2. rhododendron 3. jeugd 4. barbecue 5. jenever 6. Wim Sonneveld 7. likeme 8. - 9. milieu 10. Tony Corsari 11. gazpacho 12. Wout Van Aert 13. Blues 14. Autodelen
- 22 -
Najaarswandeling – Van Dreef tot Demerbroek - 11/10/2026 13u30 Kermetaplein -- 15u30 Café Centrum – nafeestje Inschrijven via Heemkunde Kermt-Spalbeek vanhove.danny@gmail.com 0495/884086 Prijs: 5 € (gids-infoboekje-Kermts Drupke)
Colofon De wijkkrant is een initiatief van de dienst Gebiedsgerichte Werking van de stad Hasselt i.s.m. het redactieteam van vrijwilligers. Verantwoordelijke uitgever: Patrik Dekeyser Redactie: Patrik Dekeyser, Greta Grosemans, Marleen Grosemans, Wim Hoste, Katrien Swennen Gelegenheidsmedewerkers: Tom Nijsen, Gilbert Vanoppen, Wim Nijsten, Annick Moriën, Maria Jouck Fotografie: Paul Reinquin, Zygmund Kzywania, Linus Stevens, Annick Moriën, Sara Scarpone en de redactie Redactie-adres: p/a Patrik Dekeyser, Heerstraat 117, 3510 Kermt De wintereditie van Gazet3510 verschijnt midden december. Artikels en informatie zijn welkom tot half oktober. Artikelen, ideeën, foto’s en opmerkingen blijven van harte welkom via gazet3510@kermt.be of spreek iemand van de redactie aan. De wijkkrant wordt vier maal per jaar huis aan huis verdeeld in Kermt en Spalbeek. Gazet3510 en alle wijkkranten van andere Hasseltse buurten, wijken en dorpen, zijn digitaal beschikbaar via www.hasselt.be/wijkkrant (beneden op die webpagina vind je het archief terug met eerdere versies) Een welgemeend dankjewel aan het vrijwilligersteam!
- 23 -
Artistiek Van pensioen naar passie: Benny Schouterden tovert hout tot leven Voor veel mensen betekent het pensioen eindelijk wat meer tijd om te genieten. Voor Benny Schouterden uit de Begoniastraat werd het vooral het begin van een nieuwe passie. Kort nadat hij stopte met werken, werd hij gebeten door de houtmicrobe. Om de kneepjes van het vak te leren, volgde Benny vier jaar lang workshops bij Kuringenaar Mark Knapen. Een buurman leende hem een beitelset en al snel ontdekte hij hoe je uit een eenvoudig blok hout stap voor stap een uniek kunstwerk kunt laten ontstaan. Gazet3510 vroeg zich af of het beitelen misschien in zijn genen zit. Dat zou best kunnen, want Benny’s grootvader hield zich onder meer bezig met het maken van klompen. ”Misschien heb ik het vakmanschap toch een beetje meegekregen”, lacht hij. Voor zijn beelden werkt Benny graag met lindehout, een zachte houtsoort die zich uitstekend laat bewerken. Ook populier, perelaar en okkernoot behoren tot zijn favoriete houtsoorten. ”Elke boom heeft zijn eigen tekening en karakter. Dat maakt elk werkstuk uniek.” Zijn atelier is ondertussen uitgerust met slijpmolens, poliermolens en een uitgebreide collectie vlijmscherpe beitels. Veilig werken staat voorop. Gelukkig is Benny de voorbije jaren zonder ernstige verwondingen door zijn hobby geraakt. Creativiteit beperkt zich bij Benny niet alleen tot hout. Ook tekenen is al jarenlang een geliefde bezigheid. Zijn schetsblok gaat steevast mee op vakantie. Die artistieke aanleg ontwikkelde hij al eerder tijdens lessen tekenen en schilderen bij de Kermtse kunstenaar Willy Beenaerts. Ook tijdens zijn loopbaan bij de politie kwam die creativiteit van pas. Daar maakte Benny met behulp van een computerprogramma nauwkeurige tekeningen van verkeersongevallen, een heel andere vorm van tekenen, maar minstens even belangrijk. Zijn verhaal bewijst dat het nooit te laat is om een nieuwe passie te ontdekken. benny.schouterden@telenet.be - 24 -