TH
TH
Αφιέρωμα
Αφιέρωμα
Ο ασφαλιστικός τομέας ως πυλώνας χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και οικονομικού μετασχηματισμού Άρθρο του διευθυντή Εποπτείας Επαγγελματικής και Ιδιωτικής Ασφάλισης της Τράπεζας της Ελλάδος (ΔΕΕΙΑ), Σταύρου Κωνσταντά, αναφορικά με: • Τη συμβολή της ιδιωτικής ασφάλισης στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας. • Τις θετικές επιδόσεις που συνεχίζουν να καταγράφουν οι ελληνικές τράπεζες και να ενισχύουν τα θεμελιώδη μεγέθη τους, παρά την αυξανόμενη αβεβαιότητα στο διεθνές περιβάλλον
Η
αγορά της ιδιωτικής ασφάλισης εξακολουθεί να βρίσκεται στο επίκεντρο σημαντικών εξελίξεων, καθώς καλείται να προσαρμοστεί σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο οικονομικό, κοινωνικό και τεχνολογικό περιβάλλον. Η αύξηση του κόστους αποζημιώσεων, οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, οι γεωπολιτικές αναταράξεις και η επιτάχυνση της ψηφιακής μετάβασης αποτελούν ορισμένες μόνο από τις προκλήσεις που επηρεάζουν καθοριστικά τη λειτουργία, την ανθεκτικότητα και τον στρατηγικό σχεδιασμό των ασφαλιστικών επιχειρήσεων. Παρά την ετερογένεια των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η ιδιωτική ασφάλιση, σχεδόν όλες συγκλίνουν σε έναν κοινό παρονομαστή: την οικονομική τους διάσταση, καθώς ο ρόλος του ασφαλιστικού κλάδου στην οικονομία είναι διττός. Αφενός, οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις παρέχουν προστασία έναντι ενός ευρέος φάσματος κινδύνων που αναλαμβάνουν για λογαριασμό των ασφαλισμένων, συμβάλλοντας στη διατήρηση της οικονομικής ευημερίας και της επιχειρηματικής συνέχειας. Μέσω της ανάληψης αυτών των κινδύνων, δημιουργούνται οι προϋποθέσεις ώστε νοικοκυριά και επιχειρήσεις να αναπτύσσουν τη δραστηριότητά τους με μεγαλύτερη ασφάλεια και προοπτική. Αφετέρου, η συμβολή της ιδιωτικής ασφάλισης στην οικονομική ανάπτυξη επεκτείνεται και στη χρηματοπιστωτική λειτουργία του κλάδου. Τα
σημαντικά κεφάλαια που συγκεντρώνονται μέσω των ασφαλίστρων διοχετεύονται στο χρηματοπιστωτικό σύστημα και στην οικονομία, καθιστώντας τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις έναν από τους σημαντικότερους θεσμικούς επενδυτές. Οι δύο αυτές συμπληρωματικές λειτουργίες αναδεικνύουν την ελληνική ασφαλιστική αγορά σε στρατηγικό μοχλό οικονομικής ανάπτυξης και σταθερότητας. Σε θεσμικό επίπεδο, η επικείμενη εθνική ενσωμάτωση της αναθεωρημένης Οδηγίας Solvency II, εντός του 2026, αποκτά ιδιαίτερη οικονομική σημασία για την ασφαλιστική αγορά και τη χρηματοδότηση της ευρωπαϊκής οικονομίας συνολικά. Ειδικότερα, το αναθεωρημένο πλαίσιο ενισχύει την αρχή της αναλογικότητας, τη βιωσιμότητα και τη σταθερότητα του ασφαλιστικού κλάδου, περιορίζοντας τις εποπτικές απαιτήσεις και τις διοικητικές επιβαρύνσεις για τις μικρές και μη πολύπλοκες ασφαλιστικές επιχειρήσεις, μειώνοντας το λειτουργικό κόστος εποπτικής συμμόρφωσης και απελευθερώνοντας ταυτόχρονα πόρους που μπορούν να κατευθυνθούν σε επενδύσεις, καινοτομία και ανάπτυξη. Παράλληλα, εισάγονται κίνητρα για τη δημιουργία πλεονάσματος ιδίων κεφαλαίων, με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της δυνατότητας ανάληψης κινδύνων, ενώ η ενίσχυση της κεφαλαιακής ευελιξίας αναμένεται να αυξήσει τη δυνατότητα των ασφαλιστικών επιχειρήσεων να επενδύσουν μακρο-
19
REINSURANCE MEETING HYDRA ANNIVERSARY
EDITION
EDITION
18
REINSURANCE MEETING HYDRA ANNIVERSARY
Stavros Konstantas, Director, Directorate of Occupational
and Private Insurance Supervision, Bank of Greece
πρόθεσμα στην πραγματική οικονομία –έργα υποδομών, πράσινη μετάβαση και βιώσιμη ανάπτυξη–, διευρύνοντας τις επενδυτικές τους επιλογές και βελτιώνοντας τις αποδόσεις αυτών. Επίσης, με την αναθεώρηση του εποπτικού πλαισίου, προάγεται η συνεργασία των εποπτικών αρχών για διασυνοριακές δραστηριότητες και τη διαχείριση ομίλων, γεγονός που αναμένεται να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των αγορών, να περιορίσει συστημικούς κινδύνους και να ενδυναμώσει την ευρωπαϊκή ασφαλιστική αγορά. Επιπλέον, θεσπίζονται νέες απαιτήσεις για την αντιμετώπιση αναδυόμενων κινδύνων, όπως η σύνταξη σχεδίων ρευστότητας και βιωσιμότητας, ενώ προστίθενται κλιματικά σενάρια στην Έκθεση Ιδίων Κινδύνων και Φερεγγυότητας (ORSA). Με αυτές τις προβλέψεις ενισχύεται η μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητα του ασφαλιστικού κλάδου έναντι χρηματοοικονομικών και περιβαλλοντικών κινδύνων. Σε θεσμικό επίπεδο, αξιοσημείωτη είναι και η επικείμενη ενσωμάτωση της Οδηγίας για την ανάκαμψη και εξυγίανση των ασφαλιστικών επιχειρήσεων (Insurance Recovery and Resolution Directive – IRRD), καθώς καταδεικνύεται η σημαντικότητα του ασφαλιστικού κλάδου για το σύνολο της οικονομικής δραστηριότητας και τη διατήρηση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας. Η συμβολή της ιδιωτικής ασφάλισης στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας αναμένε-
ται να ενισχυθεί και από το Savings and Investment Union (SIU), μία στρατηγική πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αποτελεσματικότερη διοχέτευση ιδιωτικών αποταμιεύσεων προς παραγωγικές επενδύσεις, με στόχο τη στήριξη της καινοτομίας και της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης. Σε αυτό το πλαίσιο, οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις αναδεικνύονται σε κομβικούς θεσμικούς επενδυτές, λόγω της διαχείρισης σημαντικών μακροπρόθεσμων κεφαλαίων και επενδυτικών χαρτοφυλακίων. Με αυτόν τον τρόπο οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις, λειτουργώντας είτε ως επενδυτές είτε ως πάροχοι αποταμιευτικών και επενδυτικών προϊόντων, ενισχύουν τη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας και συμβάλλουν στη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Παρά τις γεωπολιτικές εντάσεις των τελευταίων ετών και τις εμφανείς επιπτώσεις τους στη σταθερότητα των τιμών και στους ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης, τα εγχώρια πιστωτικά ιδρύματα εξακολουθούν να καταγράφουν θετικές επιδόσεις και να επιδεικνύουν αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα. Σε συνδυασμό με τη στρατηγική επιδίωξη διαφοροποίησης των πηγών εσόδων τους, την επιτάχυνση της ψηφιοποίησης των τραπεζικών υπηρεσιών και την αξιοποίηση σύγχρονων τεχνολογικών εργαλείων, τα πιστωτικά ιδρύματα δύνανται να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση της ασφαλιστικής αγοράς και στην αντιNEXTDEAL #581 20 ΜΑΪΟΥ 2026
στροφή της διαχρονικά χαμηλής ασφαλιστικής διείσδυσης στη χώρα. Η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ ασφαλιστικών επιχειρήσεων και πιστωτικών ιδρυμάτων (bancassurance), μέσω της αξιοποίησης των εκτεταμένων δικτύων διανομής των τραπεζών, σε συνδυασμό με τη διαρκώς αυξανόμενη ζήτηση για ολοκληρωμένες χρηματοοικονομικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες, δύναται να συμβάλει ουσιαστικά τόσο στη διεύρυνση της ασφαλιστικής αγοράς όσο και στη βελτίωση της προσβασιμότητας και της συνολικής εμπειρίας των πελατών, δημιουργώντας παράλληλα σημαντικές συνέργειες προς όφελος του συνόλου του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Όσον αφορά το πεδίο των μακροχρόνιων στρατηγικών συνεργασιών μεταξύ ασφαλιστικών επιχειρήσεων και πιστωτικών ιδρυμάτων, οι μεταβολές που σημειώθηκαν τα τελευταία έτη φαίνεται να ολοκληρώνονται ομαλά, με την προσδοκία ότι θα αναδείξουν τη δυναμική των σχετικών συμφωνιών, χωρίς να επηρεάζονται η απρόσκοπτη λειτουργία και η αποτελεσματικότητα των δικτύων διανομής. Η ελληνική ασφαλιστική αγορά διανύει μια περίοδο έντονων μεταβολών, όπου οι προκλήσεις συνυπάρχουν με ουσιαστικές δυνατότητες ανανέωσης και ενίσχυσης της αναπτυξιακής της πορείας. Η συμμόρφωση με το εξελισσόμενο κανονιστικό πλαίσιο, η ενσωμάτωση ψηφιακών τεχνολογιών στις λειτουργίες και τα προϊόντα, η ολιστική προσέγγιση στη διαχείριση κινδύνων, η συστηματική αναβάθμιση των δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού, καθώς και η ανάπτυξη συνεργειών εντός του χρηματοπιστωτικού συστήματος αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες για τη συμβολή της ιδιωτικής ασφάλισης στην ελληνική οικονομία. Σε αυτό το πλαίσιο, η Τράπεζα της Ελλάδος διαδραματίζει καθοριστικό θεσμικό ρόλο για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της ασφαλιστικής αγοράς ως αναπόσπαστου μέρους του χρηματοπιστωτικού συστήματος, μεριμνώντας για την προστασία των ασφαλισμένων και τη διατήρηση της χρηματοοικονομικής σταθερότητας. Παράλληλα, συμβάλλει στη διαμόρφωση ενός σταθερού και διαφανούς εποπτικού πλαισίου, το οποίο ενισχύει την ανάπτυξη της ιδιωτικής ασφάλισης και τη συμβολή αυτής στην ελληνική οικονομία. NEXTDEAL #581 20 ΜΑΪΟΥ 2026
The Insurance Sector as a Pillar of Financial Stability and Economic Transformation introduces incentives for the accumulation of Article by the Director of surplus own funds, aimed at enhancing comProfessional and Private Insurance petitiveness and risk-taking capacity, while Supervision of the Bank of Greece enhanced capital flexibility is also expected to increase insurers’ ability to undertake long(DEEIA), Stavros Constantas
P
rivate insurance market remains at the center of significant changes, as it adapts to an increasingly dynamic financial, social, and technological environment. Rising compensation costs, the growing impact of climate change, geopolitical uncertainty, and the rapid pace of digital transformation are only some of the challenges that decisively affect the operation, resilience, and strategic planning of insurance undertakings. Despite the diversity of these challenges, almost all converge to a common component: their economic dimension, as the role of the insurance industry in the economy is twofold. On the one hand, insurance undertakings provide protection against a wide range of risks assumed on behalf of policyholders, thereby safeguarding economic prosperity and business continuity. By undertaking these risks, households and businesses pursue their activities with greater security, stability and confidence in the future. On the other hand, the contribution of private insurance to economic growth extends beyond risk coverage to the financial function of the insurance industry. The substantial funds accumulated through insurance premiums are channeled into the financial system and the wider economy, placing insurance undertakings among the most significant institutional investors. These two complementary functions position the Greek insurance market as a strategic driver of economic growth and financial stability. At the institutional level, the forthcoming national transposition of the revised Solvency II Directive in 2026 is expected to have significant implications for both the insurance market and the financing of the European economy. In particular, the revised framework reinforces the principles of proportionality, sustainability, and market stability by reducing supervisory requirements and administrative burdens for small and non-complex insurance undertakings, lowering operational cost associated with regulatory compliance while simultaneously freeing up resources that can be directed towards investment, innovation, and growth. At the same time, the revised framework
term investments in the real economy -including infrastructure projects, the green transition, and sustainable development initiativeswhile broadening their investment opportunities and improving returns. Furthermore, the revision of the supervisory framework enhances cooperation among supervisory authorities in relation to cross-border activities and group supervision, which is expected to strengthen market confidence, reduce systemic risks, and further reinforce the resilience of the European insurance market. In addition, new regulatory requirements are being introduced to address emerging risks, including the preparation of liquidity and viability plans, as well as the incorporation of climate-related scenarios into the Own Risk and Solvency Assessment (ORSA). These provisions enhance the long-term resilience of the insurance sector against both financial and environmental risks. Equally significant at the institutional level is the forthcoming transposition of the Insurance Recovery and Resolution Directive (IRRD), which further highlights the critical role of the insurance sector in supporting overall economic activity and preserving financial stability. The contribution of private insurance to the growth of the Greek economy is also expected to be reinforced through the Savings and Investment Union (SIU), a strategic European Union initiative designed to channel private savings more effectively into productive investments, with the goal of supporting innovation as well as the green and digital transitions. In this context, insurance undertakings are expected to play an increasingly important role as key institutional investors, given that they manage substantial long-term capital and investment portfolios. In this way, acting both as investors and as providers of savings and investment products, insurers can contribute significantly to the financing of the real economy and contribute to the stability and resilience of the financial system. Despite the geopolitical tensions of recent years and their obvious impact on price stability and economic growth, domestic credit institutions continue to demonstrate positive strong
resilience and maintain positive performance. In combination with their strategic focus on revenue diversification, the accelerated digitalization of banking services, and the adoption of advanced technological tools, credit institutions are well positioned to play a pivotal role in strengthening the insurance market and addressing the low level of insurance penetration. Strengthening cooperation between insurance undertakings and credit institutions through bancassurance models can make a substantial contribution to the expansion of the insurance market. By leveraging banks’ extensive distribution networks alongside the steadily increasing demand for integrated financial and insurance solutions, such partnerships can improve accessibility, enhance the overall customer experience, and create important synergies across the financial system. Regarding long-term strategic partnerships between insurance undertakings and credit institutions, the restructuring and adjustments observed in recent years now appear to have been smoothly completed, with the expectation that they will unlock the potential of such collaborations while ensuring the uninterrupted operation and efficiency of the distribution networks. At the same time, the Greek insurance market is going through a period of profound transformation, during which significant challenges coexist with substantial opportunities for renewal and stronger long-term growth. Compliance with the evolving regulatory framework, the integration of digital technologies into business operations and insurance products, the adoption of a holistic approach to risk management, the continuous upgrading of human capital and professional skills, as well as the development of synergies within the broader financial system are all key factors for enhancing the contribution of private insurance to the Greek economy. In this context, the Bank of Greece plays a decisive institutional role in safeguarding the smooth functioning of the insurance market as an integral component of the financial system, protecting policyholders, and preserving financial stability. At the same time, it contributes to the establishment of a stable, transparent and credible supervisory framework which strengthens the development of private insurance and supports its contribution to the Greek economy.