RUSKE SLOVO 17

ТИЖНЬОВНЇК ПО РУСКИ РОК ЬХХУІІІ ЧИСЛО 17 (3990) НОВИ САД, 29. АПРИЛ 2022.

Фото: Лидия Вереш

і

а н а т о м \л 9іЗ

В

^ ^ -^ £

у

УРЯДОВО И КОНЄЧНИ РЕЗУЛТАТИ ИЩЕ ВШЕ НЄ ЗНАМЕ Пише: Александар САВАНОВИЧ, новинар У Сербиї 3. априла отримани виберанки. Гоч у сущносци три будую коалициї у сербским Парламенту, будзе предшицки резултати менєй-вецей ясни и знаме хто будзе ставнїкох вецей як 20 странкох. И по першираз од вибешедзиц у предсидательскей резиденциї на Андричовим ранкох 2012. року Сербска напредна странка нє ма векшивенцу у Беоґрадзе идуци пейц роки, хтори странки и ко- ну у Парламенту, бо єй коалицийна лїстина освоєла 120 алициї буду мац своїх представнїкох у Народней скуп- посланїцки места, а за векшину потребни 126 посланїки. штини Републики Сербиї, а хтори локални ґрупациї буду З оглядом на тото же ше после бойкоту 2020. року опо­ мац мандат од штири роки у варошох и општинох дзе зиция врацела до виберанкового обегованя, гоч главна отримани локални виберанки, урядово и конєчни резул­ опозицийна ґрупация „Мариника Тепич - Зєдинєни за тати ище вше нє знаме. побиду Сербиї” нє витворела резултат яки обчековала, у У Беоґрадзе найтвардейша борба медзи власцу и опози- Парламенту будзе вельо иншак як цо було остатнї два цию, дзе найцеснєйши резултат, голєм по чишлє одбор- роки. Голєм будзе векше понукнуце. Могло би повесц же СНС на тих парламентар­ нїцких местох котри освоєли них ви бе ран кох пре шол нє обпредставнїки актуалней влаИменшинска лїстина „Вєдно за Войводину сци у престолнїци Сербиї, и чековано подло, гоч остали Войводянє” будзе мац своїх представнїкох. наймоцнєйши зоз скоро 43 опозиция. Но, хто будзе на хтоДва. Алє без Руснацох, гоч конкретно од сто потри мов ки, алє поли рим боку, кед ше тота виберан„Вєдно за Войводину”реґистрована як тич ни ма не вар змен шо ва ня кова кнїжка завре у Беоґрадзе странка рускей националней меншини. - то ше увидзи. цензусу зоз пейц на три одТота лїстина була препозната сто, же би ше 2020. року бой­ Александер Вучич по други кот век шей ча сци опо зи циї у Руским Керестуре, алє у других местох раз победзел у першим кругу минирал, тераз ше врацел як вельо менєй предсидательских виберанкох. бумеранґ, бо 33 мандати ко­ За державни буджет и стабилотри освоєли лїстини „Мушикратию - одлично, бо ше нє троша пенєжи, а держава идзе по политичним курсу без ме”, „Бошко Обрадович - Двери - Покс” и „Завитнїки” пременкох, за плурализем и демократию - катастрофа, бо праве пришли пре спущованє цензусу. Но, остава вид­ праве на других европских, алє и шветових прикладох мо- зиц хто будзе твориц нову Владу Сербиї и яка улога буд­ жеме видзиц же ше два виберанково круги подрозумюю, зе СПС у тих комбинацийох. гоч яки да кандидати, бо указує на дружтвену, медийну, Меншински странки у нашей политичней системи нє маю алє и политичну слику єдного дружтва. Розлика медзи заґарантовани посланїцки мандати, алє ше можу змагац по першопласованим Вучичом и другопласованим канида- прилагодзених правилох. У численших заєднїцох як ботом опозицийней коалициї „Зєдинєни за побиду Серби'ї” шняцка и мадярска може ше витвориц „мобилизацию”, та Здравком Поношом од 40 проценти, може застарац каждо- вони буду мац своїх представнїкох у Парламенту. И мен­ го чловека котри трима до демократичних началох и пону- шинска лїстина „Вєдно за Войводину - Войводянє” будзе ка на роздумованє цо ше случело зоз сербску политичну мац своїх представнїкох. Два. Алє без Руснацох, гоч кон­ систему, дзе зме и под час Слободана Милошевича мали кретно „Вєдно за Войводину” реґистрована як странка ру­ досц цесни веберанково змаганя на предсидательских ви- скей националней меншини. Тота лїстина була препозната беранкох, а тераз ше шицко зна уж после першого кругу и у Руским Керестуре, алє у других местох вельо менєй. то так прешвечлїво. У обставинох у котрих предсидатель Н а концу, тоти виберанки указали єдну важну ствар - виСербиї ма досц скромни уставни компетентносци, тот ре- бераче указали же ше можу мобилизовац кед маю вибор, зултат може буц лєм за престиж, алє знаюци же политич- а же гласанє на парламентарних виберанкох бул одредзена чежина котру зоз собу ноши Александер Вучич, и пре ни способ оценьованя локалней политики, бо лїстина искуство од предходних пейцох рокох, можеме обчековац владаюцей СНС преходзела по општинох рижно, гоч же то нє будзе так и же ше будзе питац и за состав новей процентуално освоєла вецей гласи од других странкох и Влади Сербиї, и за економску политику, войско, инфра- лїстинох. структуру... Источашнє, резултат од скоро 60 проценти Векши вароши прихильнєйши ґу пременком, бо у збиру освоєних гласох виберачох, котри гласацке право вихагласох маю вецей од гласох актуалней власци. У менших сновали, указує и же Вучич добре вираховал од кого му местох владаюца странка суверено влада. То добре питашицко будзе требац потримовка за таки резултат. нє и за власц и за опозицию чом таки резултати и цо би ше На парламентарних виберанкох ситуация досц иншака цо могло пременїц. ше плурализма дотика, бо од 2000. року у Скупштини нє А гражданє? Наздавам ше же ше на нїх, на їх потреби и було вецей политични ґрупациї як у тим новим составе, бриґи нє забудзе по идуци виберанки. Кед ознова буду по­ бо, практично єдино странка Завитнїки и три меншински требни їх гласи. ■ странки самостойно ишли на лїстину, док шицки други лїстини составени з рижних странкох и рухох. Аж 11 лїсти- Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє ни вошли до Скупштини, а кед ше подзелї на странки ко- вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

2 РУСКЕ СЛОВО

29. АПРИЛ 2022.

УВОДНЇК

ЗМИСТ

РУСКЕ

мшжц ■ Тиж ньовнїк 4. О инвестицийох у Доме култури Руски Керестур

■ Н аш о места 6. Кнїжка полна мацеровей любови

■ Д уховни живот 10-13. Велька ноц преславена по юлиянским календаре

■ Економия 16-17. Применїц аґротехнїку и залївац

■ Литературне слово 19-22. Поезия, проза и уметнїцки фотоґрафиї

■ Култура и просвита 25. „Ружова заградка” у СНП 8. мая

■ Людзе, роки, живот 26-27. Часопис „Заградка” означує 75 роки од порядного виходзеня

■ Информатор 28-34. Мали оглашки и Іп тетогіат

■ Спорт 36. Гришки хтори мож виправиц

■ Интермецо 39. Горуци тепши

Насловни бок: Вельконоцни концерт у КУД „Тарас Шевченко” Авторка фотоґрафиї: Лидия Вереш Пре Першомайске швето идуце число „Руского слова” видзе 13. мая

Пише: Олена ПЛАНЧАК-САКАЧ, главна и одвичательна редакторка

ЧУВАРЕ ТРАДИЦИЇ И ИДЕНТИТЕТУ У наших културно-уметнїцких дружтвох роками була традиция отримованя вельконоцних концертох. После двох рокох пандемиї Дюрдьовчаньом ше першим поспишело отримац рочни концерт за найвекше християнске швето, внєдзелю вечар, на Перши дзень Велькей ноци хтора ше слави по юлиянским календаре. У велькей сали пред публику представели ше шицки активни секциї КУД „Тарас Ш евченко”, од наймладших по виводзацки фолклорни ансамбл. Концерт бул подзелєни на даскельо блоки, а у каждей часци зменьовали ше интересантни хореоґрафиї, шпиванки и рецитациї. Дюрдьовске Дружтво уж роками пестує рецитаторски рух и ма велїх успишних и наградзованих рецитаторох. През динамични хореоґрафиї з добре обдуманима рухами и у добрим ритму на бини виприповедани цали мали приповедки зоз живота младих. У прекрасним народним облєчиве, чи гевтим стилизованим, чи у широ­ ких руских сукньох, хтори дюрдьовски дзивки так з пиху и з почитованьом ноша, видно же ше дзба о сценским випатрунку, хторе охабя голєм половку цалосного упечатку. Фолклораше указали и же з лєгкосцу танцую у хореоґрафийох, а публика уживала, та доставали щири аплаузи. Вшелїяк за похвалу же Дюрдьов ма телї фолклорни ґрупи, од тих наймладших, хтори ше лєм одшмелюю танцовац, та по виводзацки ансамбл. Музични точки тиж були добре преткани през концерт, од веселих по смутни композициї, а публика громко кляпкала и Маркови Радишичови, хтори знал направиц контакт зоз публику, як и наступу Верици Салонски и Тарасови Чапкови, котри у тандему през рецитацию и шпиванку „Селїдби”, охабели можебуц и наймоцнєйши упечаток на публику того вечара. Дружтва хтори ше стараю о ґенерацийним присустве, бо нєминовно при ход зи до зме нох ґене ра циї, обез печую свою будуч носц. Дзе ци хто ри науча од млючка ходзиц до Дружтва, познєйше можу буц и добри аматере и добра, порядна, едукована публика. Така добра орґанизация у дюрдьовским Дружтве плод длугорочней роботи, до хторей уключени шицки ґенерациї з валалу, а внєдзелю вечар указали сцелосц и любов ґу свойому, почитованє ґу предком, бо ше през традицию чува и преноши идентитет народу. Ми, Руснаци, ше наисце можеме похвалїц и цешиц же свой идентитет чуваме уж три вики ту у тей Панонскей ровнїни и же зме шицки можлївосци, хтори нам як наро­ ду були на розполаганю, вихасновали на найлєпши способ. Кед же того року и нє будзе рускей класи у Дюрдьове, остава надїя же єй будзе у идуцих рокох, бо зме на бини видзели вельо дзеци, велїх будуцих школярикох. Най би тото потвердзел час хтори пред нами. ги8ке.гейакіогка@ 8таі1.сот

РУСКЕ СЛОВО

* ”РУСКЕ СЛОВО” - гласнїк по руски * Виходзи каждого пиятку * Снователь Национални совит рускей националней меншини * Видава НВУ „Руске слово”, Нови Сад * Перше число вишло др БОРИС ВАРҐА 15. юния 194-5. року у Руским Керестуре * Адреса: НВУ *** ”Руске слово”, Футожска 2/ІІІ, 21000 Нови Сад * Редакция: одвичательни редакторе/ки - Иван Сабадош, Ясмина Главна и одвичательна редакторка Дюранїн, Микола М. Цап, Микола Шанта * редакторе/ки ОЛЕНА ПЛАНЧАК-САКАЧ рубрикох - Мирон Горняк-Кухар, Александар Паланчанин, Мартица Тамаш, Славица Ф ейса, Вероника Вуячич * новинаре/ки - Мария Афич, Влада Дїтко, Андреа Медєши, Оля Русковски, Марина Джуджар * лекторка - Блажена Хома-Цветкович * ґрафична редакторка - Люпка Цвеїч * ґрафични дизайнерки - М ария Гудак, Таня Салонтаї * Телефон: 021/6613-697 * Предплата за цали рок: у жеми 2 000 динари, а у иножемстве 100 евра * Жиро-рахунок Вапса Іпїеза а.гї. Веодгагї 160-923244-82 * Девизнирахунок 160-0050870024999-53 * Рукописи ше нє враца * Друкує Друкарня ,,М ахіта дгаГ’ Петроварадин * Е-таі1: гегїаксі|а@ги§ке§1ото.сот * ^ еЬ §іїе: ^^^.ги§ке§1оуо.сот * І88N 0350-4603 * СОВІ88 8К-ГО 15915778 * Друковани тираж 2 000 *

Д иректор

29. АПРИЛ 2022.

Новини „Руске слово” одликовани зоз Орденом братства и єдинства зоз стриберним венцом 1970. року.

РУСКЕ СЛОВО 3

ТИЖНЬОВНЇК О ТЕРАШНЇХ И БУДУЦИХ ИНВЕСТИЦИЙОХ У ДОМЕ КУЛТУРИ РУСКИ КЕРЕСТУР

ДЛУГА ДРАГА ПО РЕ ПРЕЗЕНТАТИВНИ ДОМ КУЛТУРИ ЗА РУСНАЦОХ Як зме уж писали, у Доме култури Руски Керестур тих дньох ше докончує заменьованє облакох зоз новима пвц облаками на цалим будинку. Тота инвестиция часц порядного отримованя, а єй вредносц скоро 2 милиони динари котри обезпечела Општина Кула, снователь тей нашей институциї о, керестурски Дом култури вимага ище вельо того цо би у нїм требало поробиц, же би мал цалком оптимални условия за свою роботу, та о тим яки ту вигляди и можлї­ восци, бешедовали зме зоз предсидательом Управного одбору Йоакимом Рацом. О тим цо би було приоритетне у на­ ступним периодзе Рац потолковал: - Остатнїраз вельке реновиранє було ище 1995. року. Теди то була велька инвестиция кед зме меняли патос у велькей сали и шедзиска. Познєйше шицко було лєм у рангу чечуцих инвестицийох, та прето тераз єст потреби и за реконструкцию закрица цалого будинку, а тиж и реконструкцию бини, цо огромна инвестиция и нє годна буц так лєгко витворена. Но скорей шицкого, тераз кед пременєти облаки такой би требало и обилїц, так повесц, цали Дом култури, цо по Рацових словох, то годно буц поробене у тим року. - За тото будземе глєдац средства лєбо зоз чечуцей буджетскей резерви, лєбо по ребалансу док будзе, а то нам обецал предсидатель Општини же ше остара же би ше и тото закончело так як треба - потвердзел предсидатель УО Рац.

Н

ХИБИ ИЩЕ НАЙВЕКША ИНВЕСТИЦИЯ - РЕКОНСТРУКЦИЯ БИНИ

Найвекша инвестиция за хтору дзепоєдни идейни проєк­ ти и єст, то реконструкция сцени и бини: - Наша бина найвекша у цалей општини и специфична є Як дознаваме, у Доме култури у предходним периодзе уж по тим же на нєй мож бавиц вельки представи, алє технїчни були плановани и розпочати три проєкти, а то менянє закри- условия за таке нє маме. Ту ше подрозумує нови патос, го­ ца, потим проєкт тоалетох за публику и ище єден проєкт - ре на бини пойд же би ше зняло, же би ше достало таку си­ реновирац тоалети у дакедишнїм Клубу „10”, а у їх предлу- стему з хтору ше годно реквизити подзвиговац горе и долу, женю би требало поробиц и фундуси ґардеробох и зоблєка- зоз такв. цугами, и направиц суфити (плахти) и комплетну сценографию. То подрозумює и менянє червеней зависи, а льнї. Покля ше дошло з тима проєктами Рац потолковал: - Ту ше нам влонї случела нємила ситуация же архитек- по закону о процивогньовей защити будзе ше мушиц постата хтори то робел, умар, а комплетна документация була у виц и єдну процивогньову металну завису кед би ше случел ньго. Тераз зме у поради зоз главним виводзачом роботох, огень. Треба обновиц и шветлосни парк, цо би уж була шлїто єдна фирма з Вербасу, же ше єй власнїк ангажує же би дуюца фаза реконструкциї, а тиж ушоренє и самей сали за ше розпочату документацию тих проєктох позберало, а кед публику, и нови шедзиска и патос, положиц мост за рефлек­ ше то нє уда, вец ю, практично, будзе мушиц робиц ознова. тори. - начишлєл вельки потреби Рац. През лєто би требало найсц тоти розпочати проєктни доку- Шицко тото наисце огромна инвестиция и барз вельо ментациї, та их закончиц, бо я их у скицох дзепоєдни и мам пенєжи за ню треба, алє ше наздаваме же зме то годни вияк их приношел архитекта на консултациї, а тоти цо нє мам твориц и зоз помоци Националного совиту Руснацох, и потрудзим ше зоз главним виводзачом же бизме закончели, Министерства култури, и єст обецаня же би ше конєчно тот та же бизме уж того року могли конкуровац за средства - Дом култури приведол до стану же би Руснаци мали єден репрезентативни обєкт. потолковал Рац. - Чи я то дочекам як предсидатель УО ДК, же би ше то Понеже то велька инвестиция, тото сама кулска општина нє годна поробиц, алє як пояшнєл Рац, обецане им же би шицко закончело, нє знам. Заш лєм, мушиме ше наздаше ту уключели и средства з Покраїни и з Републики, и так вац. Я вше мам таке становиско же кед ше дацо нє розпочнє, вец ше анї нє закончи и прето треба започац. Пла­ ше могло позакончовац. Тота фаза реконструкциї би обєкт Дому култури при- ни вельки пред нами. Як их витвориме, будземе видзиц, ведла до функционалного стану же би нє препадало, же алє у вецей розгваркох нам обецане же ДК у Руским Ке­ би нє премакало, же би облаки були таки яки треба, же рестуре муши буц репрезентативни обєкт за руску нациби нє чурело коло нїх, бо вони тиж и цеплотна изолация. оналну заєднїцу. Кед ше нам то уда, вец ше ту годно ба­ А тиж кед би ше докончела и розпочата реконструкция виц и представи професийного рангу и робиц шицко тото зогриваня и преход на газ, хторе ма буц готове по идуцу цо Руснаци у кулури и заслужели - заключел предсидате­ ль УО ДК Йоаким Рац.^ М. Афич сезону, були би цалком оптимални условия за роботу. ТРИ ПРОЄКТИ РОЗПОЧАТИ

4 РУСКЕ СЛОВО

29. АПРИЛ 2022.

ІІ2піоупіік@ ги5кезІоуо.сот

СХАДЗКА РОБОТНОГО ЦЕЛА ЗА МЛАДИХ

БУДЖЕТ ИСТИ ЯК ПРЕШЛОГО РОКУ У просторийох Културно-уметнїцкого дружтва „Тарас Шевченко” вовторок, 26. априла, отримана осма порядна схадзка Роботного цела за младих Националного совиту Руснацох. Зоз схадзку руководзел предсидатель Роботного цела за младих Иван Канюх, а попри пейцох членох Роботного цела, присутни були и секретар Националного совиту Таня Арва-Планчак и предсидатель Вивершного одбору Националного совиту Желько Ковач. Ш ицки точки дньового шора прилапени єдногласно. На схадзки бешедоване о финансийним плану за тот рок. Роботне цело за младих и того року у своїм буджету ма 400.000 динари. З тим у вязи була и точка на дньовим шоре хтора ше одношела на розписованє конкурсу за софинансованє проєктох за младих у рускей заєднїци у 2022. року. Найвекши средства зоз буджета, 350.000 динари, праве розподзелєни у тим напряме. Конкурс розписани од 27. априла по 26. май, а проєкти з хторима ше може конкуровац треба же би були вязани за обласци меншинских правох. З другима словами, то обласци образованя, култури, информованя и службеного хаснованя язика. Под точку рижне, медзи иншим, бешедовало ше о мотивованю младих же би ше на наиходзацим попису жительства вияшнєли як Руснаци. - Ш ицки маме становиско же и ми, як члени Роботного цела, маме тот задаток же бизме мотивовали младих же би препознали чом важне же бизме ше на попису жительства вияшнєли праве як Руснаци. Сцел бим здогаднуц же у зависносци од того кельо нас будзе, таки будзе уровень наших правох и финансованя з боку держави. М ушиме похопиц же то вельке и од нас самих завиши же як ше у будучносци будзе розвивац и як будзе функционовац руска заєднїца гварел предсидатель Роботного цела за младих Иван Канюх. Понеже главни задаток Роботного цела афирмация рускей заєднїци при младих, на схадзки бешедоване и о купованю символичних дарункох хтори буду подаровани младим хтори були активни потераз, як припознанє же їх труд обачени. Л. Вереш 29. АПРИЛ 2022.

СТАНО ВИСКА

Пише: Мария ПЕРКОВИЧ, новинарка и активистка

СТИҐМАТА „Релиґия обща теория того швета, його енциклопедийски приручнїк, його лоґика у популарней форми, його духовне упориско, його ентузиязем, його морална санкция, його святочне дополнєнє, його обща причина потїхи и оправданя” (Критика Геґеловей филозофиї права, К. Маркс, 1843). Причина же векшина атеистох вельо лєпше описала релиґию, як цо стої и у тим цитату Карла Маркса, у тим же ше атеисти нє водза зоз популарну лоґику, алє - реалним розуменьом. Або, кед сцеме, з лоґику яку нам охабел Аристотел, а нїхто ю нє помкнул анї за йоту. Аристотел ше тиж водзел з озбильну лоґику, а нє з нагадованями. Прето силоґизем полни 25 вики рядошлїд котри почитує заключованє зоз универзалного (общого), прейґ еґзистенциялного (поєдинєчного) становиска, исте як два плус два - штири, безсумнїву и то уж цали пейц тисячи роки. З другого боку, релиґиї, або тота цо ше вола християнство, хтора без проблему твердзи же є дахто, або дацо „єдна подоба котра три подоби” и твардоглаво инсистує же то єдно (єден бог), а монотеистична є, нє мо­ жу ше влапиц анї за главу, анї за хвост. Християнство праве прешло през швето воскресеня, єдного котри тройо, алє, насправди, єдно (тото цо шерцо нє може почувствовац, а розум, вшелїяк, заблокира кед про­ бує прилапиц). Кед же ше побунїце, Тертулиян (єден спомедзи церков­ них оцох), одвитує вам зоз „верим, бо є абсурдне” цо аргумент у ранґу „прето”. Або най будзем прецизнєйша - то аргумент на уровню дзецка. Християнство твердзи же Исус зоз шмерцу викупел шицки грихи, алє ниа. Заш лєм до каждей идуцей ґенерациї и каждого поєдинєчного чловека же би ше борел зоз грихом. Чи викупел чи нє викупел грихи? Источасно, приповедка о викупйованю грихох зоз шмерцу ше медзи християнами закончела з єдиним смертельним грихом зоз саму шмерцу и то зоз тим наволаним християном, алє нїяк и зоз ближнїм му, а дзе ище з гевтим далєким му його. Нє, його шмерц смертельни грих, та у християнским швеце, окреме тоти богати (котри увидза царство нєбесне теди кед ґамила прейдзе през иглово ушко, цитат Исуса самого) гистерично пробовали предлужиц живот, окреме по цену животох дру­ гих. Чи най надпомнєм же тоти цо шлїдзели Исуса, гевти високодостойни, шейтаю ше зоз златнима крижами у гадвабу и кадифи, у храмох до хторих „улупани” милиярди, шицко процивне каждому Исусовому цитату и посланїцом коло цитатох? И котри нє цитираю же скорей ґамила... итд. Релиґийносц праве тото - инфантилносц нашей файти (утвердзела наука антрополоґия, нєпобитно), оцудзена свидомосц чловека (утвер­ дзела наука социолоґия, нєпобитно) и колективна неуроза (утвердзе­ ла наука психоанализа, нєпобитно). Стигмату на цело нашей файти уцисли релиґиї, а християнство ше окреме визначело у тей роботи. Тисяч и пол роки европскей нєписменосци пошлїдок християнства. То же война у 21. вику у України, Єрмениї, Сириї... же дзеци у Сербиї жобраю, гладни су... то тисяч и пол роки християнства без образованя. То же колега Задрепко поволує на едукацию за ментални хороти, то пошлїдок християнскей нєписменосци на европским тлу. И тото же одходза млади. И тото же нєт радосци живота (и) пре релиґию хтора за себе твердзи же є радосна вистка, а заправо є колективна неуроза. И нє дала нам образовац ше. И ниа, нам, стиґмата, глїбоко урезана - запущени розум, неуротични стан. Кирвавиме. С т ановиска висловени у т и м т екст у ви клю чн о авт орово и н є вш е одраж ую уш о р й о ва ц к у п оли т и ку н ови н ох „Р уске сл о в о ”

РУСКЕ СЛОВО 5

НАШО МЕСТА ПРЕДСТАВЯНЄ „МАЦЕРОВЕЙ РУСКЕЙ КУХАРКИ”

КНЇЖКА ПОЛНА МАЦЕРИНЕЙ ЛЮБОВИ На промоциї „Мацеровей рускей кухарки” у Руским Керестуре котра 22. априла отримана у ресторану ,Червена ружа” присутни могли видзиц и чуц од авторох того репрезентативного виданя як настала Кухарка, алє и повесц свойо особне думанє о нєй. У приємней атмосфери присутни нє лєм же ше упознали з нову кухарку котру нєдавно видала НВУ „Руске слово”, алє и коштовали єдла, за котри у нєй найду рецепти, чули анеґдоти о пририхтованю кнїжки у котрей на єдноставни, похоплїви, алє и сучасни способ младшим хасновательом приказани руски традицийни єдла. Як гварел и модератор промоциї, алє и директор НВУ „Руске слово” и ношитель проєкту Борис Варґа, то лєм перша фаза роботи на тим виданю. У другей и трецей фази Кухарка будзе преложена на сербски и анґлийски язик, цо барз добре обдума­ не, бо така єдна кухарка може буц красни дарунок котри достойно представи Руснацох и нашу традицию. Редакторка виданя Блаженка Хома Цветкович порихтала тексти и рецепти

и кнїжка з тим ма и векшу вредносц, бо то рецепти од єй мацери и читаче ше врацаю до дзецинства и пахох єдлох з кухнї котри им пририхтовали мацери и баби. Коавторка рецептох и особа котра рихтала єдла Любица Няради вецей поваги обрацела на практичну часц роботи, способ пририхтованя єдлох цо тиж було преткане з даскелїма анеґдотами. Єдла фотоґрафовала, а часто и коштовала Ивана Медєши. Лекторованє и коректуру зробела Ясмина Дюранїн, рамики и нукашнї дизайн препознатлїво и квалитетно зробел Иґор Орсаґ, а шицко видруковане з векшей часци дзекуюци финасийному прилогу нашого привреднїка котри тарґує зоз Китайом, а котри жадал остац анонимни. Кнїжку мож купиц при особох котри по наших местох предаваю „Руске слово”, а приємне нєсподзиванє же кажде хто предплацени або ше предплаци на новинку „Руске слово”, Кухарку котрей цена 1 500 динари може купиц за 1 000 динари. Ол. Живкович

ЗДРУЖЕНЄ ЗА ПОМОЦ МНРО „БЕЛАВА ПТИЦА” З КУЛИ

ПЕРШИРАЗ НАЩИВЕЛО ВОДИЦУ Хаснователє услугох Здруженя за помоц МНРО „Белава птица” з Кули зоз своїма воспитачками, штварток, 21. априла, по перши раз нащивели Марийово святилїще Водицу у Руским Керестуре. Госцох з Кули дочекал тутор Водици Владо Чизмар и члени Церковного одбору хтори и орґанизовали тото друженє, а на стретнуцу присуствовал и парох керестурски о. Владислав Варґа и чесни шестри Служебнїци. По приходу госци мали нагоду обисц Святилїще, а потолковани им и подїї приказани на иконох. Члени Белавей птици ше потим домашнїм представели зоз кратким музичним наступом, а през рекреативно-едукативни бависка, хтори обдумали и орґанизовали волонтере Каритасу предлужели друженє, хторе ше закончело з орґанизованим полудзенком. Чизмар з тей нагоди похвалєл добре сотруднїцтво зоз Здруженьом, хторе започате концом прешлого року кед члени Белавей птици зоз виводзеньом представи у Руским

6 РУСКЕ СЛОВО

Керестуре участвовали у гуманитарней акциї за купованє хижи фамелиї Дудаш, а потим ше предлужело у гуманим напряме кед Месна заєднїца вєдно з другима орґанизациями з Керестура подаровала Здруженю дарунки - билу тех­ ніку и други апарати. Ан. М. 29. АПРИЛ 2022.

те 5Іа@ гизке5Іоуо.сот

ЗДРУЖЕНЄ ГРАЖДАНОХ „ПАКТ РУТЕНОРУМ”

УСПИШНО ОРҐАНИЗОВАНИ ФИЛМСКИ ВЕЧАР Здружене гражданох „Пакт Ругенорум” у своїх просторийох пияток, 29. априла, орґанизовало успишни Филмски ве­ чар з проєкцию филма „Мой оцец гот доґ” („Му Бай і § а 8аша§е”), хтори приказани у рамикох Филмского фестивалу „Шлєбодна зона”, хтори того року отримує 16. Турнею, а тирва од 15. марца по 15. юний у вецей городох Сербиї. Турнея Шлєбодней зони ше орґанизує у рамикох 17. Филмского фестивалу „Шлєбодна зона” хтори прешлого ро­ ку отримани од 4. по 9. новембер у Беоґрадзе, Новим Садзе и у Нишу, а на хторим од 40 филмох зоз цалого швета вибрани 9 найлєпши хтори ше будзе приказовац у вецей як 50 ме­ стох ширцом Сербиї, а медзи нїма и у Руским Керестуре. - Од 9 понукнутих филмох, ми перше вибрали лєм три за хтори зме порихтали проєкциї у Руским Керестуре, но понеже орґанизаторе того Фестивалу на концу подзелєли з нами шицки 9 филми, можлїве же таки сходи з проєкциями предлужиме и после 15. юния. Плановали зме филми пущац даґдзе на отвореним, медзитим понеже ище вше жимно, опредзелєли зме ше за нашо просториї, но, док оцеплї вироятно проєкциї буду вонка - гварел предсидатель Пакту Рутенорум Деян Павлович и з тей нагоди поволал и других любительох филма же би пришли на промоциї. Павлович трима же вибор филмох добре направени и же би любел кед би була векша нащивеносц. - З пияткову нащиву зме задовольни, а любел бим кед би ше нам шлїдуюцираз придружело ище векше число заинтересованих понеже думам же вибор филмох добри. То даяка алтернатива, єст и бавени и документарни филми з цалого швета, хтори нє мож найсц на комерциялних интернет платформох, або у биоскопу, вибрани су медзи 9 найлєпших з причину, подоставали и престижни награди на рижних филмских фестивалох, та думам же их вредзи одпатриц гварел Деян.

Попри спомнутого филма, „Мой оцец гот доґ”, белґийскей режисерки Анук Фортуниер, члени Пакту по 15. юний пла­ ную орґанизовац ище два подобни проєкциї, та филми хто­ ри затераз планую приказац то - филм „Розваги пришол конєц” („ТЬе О і§ І§ Ир”) и филм „Я Ґрета” („I А т Сгеїа”). Филм „Розваги пришол конєц” сучасни документарни филм о живоце фриленсерох, хтори привредзую так же робя за вельки платформи як цо Убер и Амазон, а филм „Я Ґре­ та” приповедка о хвильково найпознатшей еколоґийней активистки Ґрети Тунберґ за хтору твердза же о климатских пременкох зна вецей як 97 одсто шветових политичарох. По словох предсидателя Здруженя Деяна Павловича, по емитованю филма „Я Ґрета”, а у сотруднїцтве зоз Орґанизацию за очуванє животного штредку „Треш Гироу” („ТгазЬ Него”) з Руского Керестура, планую орґанизовац и еколоґийну акцию пораєня валалу. Проєкциї филмох члени Пакту планую отримовац на базену, на отвореним, под условийом же хвиля дошлєбодзи, а прецизнєйши датуми буду благочасово обявени. Ан. М.

ЯРНЄ УШОРИОВАНЄ У ВЕРБАШЕ

ПОКОШЕНА ТРАВА НА ВЕЦЕЙ ЯВНИХ ПОВЕРХНОСЦОХ У вербаскей општини тирва велька акция ярнього ушорйованя явних желєних поверхносцох котру запровадзує Явне комуналне подприємство „Комуналєц” Вербас. По сообщеню того подприємства, од початку яри по тераз роботнїки „Желєнїдла” и Роботней єдинки ,Чистота” покошели коло 133 000 квадратни метери трави. По словох компетентних, явни желєни поверхносци ше коши машински и ручно, з тримерами и самостойнима косачками. Покошени поверхносци на главней улїчки у Вербаше, як и желєни поверхносци у шир­ шим подручю центра. Трава покошена и у квартельних блокох у центру городу, як и у населєню Виноґради, у парку коло автобусней станїци и на вецей менших локацийох. 29. АПРИЛ 2022.

По першомайски швета ше планує покошиц траву на найвекшей желєней поверхносци у городу, поверхносци од шейсц гектари, у парку у улїчки Лази Костича. З косачками и тримерами ше будзе кошиц траву и на дзецинских бавилїщох. Роботнїки „Драги” тиж анґажовани на отримованю желєних поверхносцох коло драгох и яркох на уходох до Вербасу з Коцура, Србобрану и Фекетичу. Покошена трава на шицких крижних драгох у городу, як и коло бициґлистичней дражки на Кулскей драги. Заняти у ЯКП „Комуналєц” апелую на гражданох же би нє руцали шмеце на явни поверхносци, прето же часто кед коша наиходза на комунални одпад хтори додат­ но заґадзує животни стредок. О. Р.

РУСКЕ СЛОВО

7

НАШО МЕСТА ОСУЧАСНЬОВАНЄ ОШ „СРИМСКИ ФРОНТ” У ШИДЗЕ

У ПЛАНЄ И ЗАВАРТИ БАЗЕН Остатні' даскельо роки Основна школа „Сримски фронт” у Шидзе значно реконструована и осучаснєна же би школя­ ре мали цо лєпши условия за образованє и тераз тота школа нє заостава за подобнима школами у даєдним векшим городзе у Сербиї. Нови укладаня до осучасньованя Школи би ище мали ушлїдзиц и о тим нам гуторела директорка Школи Сладяна Любоєвич. Насампредз уж длугши час ше бешедує же тота образовна установа будзе мац и базен. - Правда же ше планує вибудов завартого базена. Вон би мал буц збудовани за физкултурну салу. У планє збудовац и

Н О В Е ЗА К Р И Ц Е

ошвиценє, а покладзени и нови облаки. Положене и видеонадпатранє, а локална самоуправа обезпечела нову опрему за школску кухню. Школа ма коло шейсцсто школярох, а ма и свойо подручни оддзелєня. И у подручних школох ше у прешлих рокох досц зробело и ушорело. У школи у Бикичу поробене зогриванє на пелет, положена изолация на будинок, як и нови облаки и фасада. Тиж и у Беркасове, Моловину и Соту поробене зогриванє на пелет, ЗА Р О Б О Т И 10 М И Л И О Н И ЕВРА ушорени санитарни Гузли и пременєти облаки. Кед у марцу бул на покладаню каменя фунКед будзе витворене тото цо дамента за фабрику статковей покарми виплановане, вшелїяк же вец будмадярскей „УБМ ґрупациї” у Индистрийней земе медзи найсучаснєйшима зони у Адашевцох, предсидатель Републики школами у держави. Вец буду ище Сербиї Александар Вучич спомнул и инвести- лєпши условия и за наших проциї у школстве у општини Шид. свитних роботнїкох, а и за школяТочнєйше, теди гварел же ОШ „Сримски рох хтори буду посциговац ище фронт” и ОШ „Бранко Радичевич” достаню лєпши резултати - гвари дирек­ 10 милиони евра за обнову. торка Сладяна Любоєвич. Вл. Дї.

У ОШ „Бранко Радичевич” у Шидзе, як нам поведла директорка Соня Видович, планує ше положиц нове закрице же би нє премакало. Тиж ше покладзе нови патоси, облаки и дзвери, а планує ше ушориц и штрелїще. Спомнута школа ма осемсто штерацец школярох з подручнима оддзелєнями у Бачинцох и Куковцох. три спортски терени, як и мали амфитеатер и ушориц цали школски двор - одкрива будуци активносци директорка Любоєвич. Тоти шицки роботи будзе финансовац Република Сербия, а кеди роботи почню, директорка нє могла точно повесц. Алє нам начишлєла цо шицко поробене у прешлих штирох рокох. У Школи поробене нове зогриванє, реконструовани санитарни ґузли и

У РУСКИМ ДОМЕ У ШИДЗЕ

ЗМАГАНЄ ЗА НАЙМОЦНЄЙШУ ПИСАНКУ На Перши дзень Велькей ноци, внєдзелю пополадню, у Руским доме у Шидзе отримане традицийне змаганє дзецох за наймоцнєйшу писанку. Позберали ше двацец тройо виронаучни и други дзеци зоз Шиду и Беркасова, хторих привитал парох з Бер касова о. Владимир Еделински Миколка.

Потим ше змагали по парох по системи елиминованя. На концу перше место завжал Страхиня Ковач, друге Милан Давид, а треце Дьордє Тот. Найуспишнєйши змагателє доста­ ли и символични награди хтори им обезпечел орґанизатор Културно-просвитне дружтво „Дюра Киш”. Вл. Дї.

8 РУСКЕ СЛОВО

29. АПРИЛ 2022.

те 5Іа@ гизке5Іоуо.сот

ЗОЗ ЦЕНТРА ЗА СОЦИЯЛНУ РОБОТУ У ШИДЗЕ

ВШЕ ВЕЦЕЙ НАСИЛСТВА основних и штреднїх школох у Шидзе У нєшкайшим чаше швидкого спосо­ бу живота и рижних животних спокуи штреднєй школи за школярох з окремнима потребами у Сримскей сох, призначує ше вше частейши случаї насилства у фамелиї, алє и звонка фаме- Митровици. лиї. Подобна ситуация и на подручю Як нам гварела директорка Покора, особи хтори би сцели буц особни проопштини Шид, а Центер за социялну роботу спрам урядових податкох у пер­ вадзаче муша мац найменєй штредню ших осем мешацох и прешлого року школу и муша нащивиц тродньову едупризначел 42 случаї насилства. кацию. Же би им ше познєйше олєгчаЯк нам гварели у тей установи, жерт­ ла робота, достали и електро-бициґли и ви насилства углавним жени, алє примобилни телефони хтори обезпечел ҐИЗ. значени и осем случаї насилства спрам хлопох. Такой шлїдзи и обгрунтованє Єдна з активносцох и змесцанє дзеже ше спомнуте насилство нє одноши цох до хранїтельских фамелийох, а лєм на насилство у малженстве, як ше тераз двацец двойо дзеци на подручю општини маю таку защиту. Тиж и три найчастейше подума, алє и на насилство спрам других особох у узшей або стари особи змесцени до цудзих фамеБранислава Покора лийох хтори ше о нїх стараю, медзитим, ширшей фамелиї. У таких обставинох, кед маме информациї о насил- нєт досц зацикавени фамелиї хтори би прияли стари стве, вец зме у контакту зоз полицию, тужительством и особи. ЦСР ше на одредзени способ, пре рижни причини стара Домом здравя. Окончую ше психосоциялни преценьованя и дава ше потримовка жертвом. Пре безпечносц занятих у о двасто трох особох, од дзецох по одроснути особи, а нашим будинку маме видео-надпатранє, а тиж и можлїмедзи нїма и пейдзешат шесцеро дзеци миґранти. У прешлим року зме мали восц хаснованя такволаного панїк тастера, у случаю кед би були 537 особи хтори достали єднозагрожени нашо заняти або дахто разову помоц, хтору обезпечує локална самоуправа, а вкупна други хто у нашей установи гвари о. д. директора Бранислава сума тей помоци 5,5 милиони Покора. динари. Тиж зме написали и сто двацец рижни фахово думаня за Цо ше дотика других активносцох Установи, дзекуюци локалней потреби суду и трицец дзевец за самоуправи, а з потримовку други институциї. Наша устано­ ва добре опремена, маме и нємецкей орґанизациї ҐИЗ, запровадзена програма особних проваддостаточне число автох, так же зачох, та тераз єст дзешец особи благочасово сполнюєме шицки хтори провадза хасновательох до нашо обовязки гвари дзецинскей заградки, обидвох Бранислава Покора. Вл. Дї.

У НОВИМ САДЗЕ НА ВЕЛЬКИ ПИЯТОК

МОЦНИ ВИТОР ЛАМАЛ КОНАРИ У Новим Садзе на Вельки пияток пополадню дул моцни витор з дижджом и на дзепоєдних местох одламал вельки конари, цо було опасне за преходнїкох. Так було и блїзко при Желєзнїцкому парку, цо видно и на фотоґрафиї. После одламованя велького конара, дас о годзину як престал моцни диждж, пришли роботнїки ЯКП „Городске желєнїдло” и з моторнима пилами попилєли древо. Жительом на тей локациї аж була и дакус чудна ажурносц и швид29. АПРИЛ 2022.

косц компетентного подприємства, алє лєпше так як кед древа длуго стоя там дзе спадли, дзе завадзаю и дзе нє мож прейсц од нїх. Попилєни конари роботнїки такой поруцали до комуналного камиона и наполнєли го пре масивносц конара. Щесце же на тей локациї, а и ширше коло нєй, дас пред мешацом-двома попилєни проблематични конари на велїх корунох, так же тераз було и менєй интервенциї и опасносци. М. Г. К.

РУСКЕ СЛОВО

9

ДУХОВНИ ЖИВОТ І

ХРИСТОС ВОСКРЕС! ВОИСТИНУ ВОСКРЕС! НОВИ САД

СТАНЬМЕ ДО НОВОГО ЖИВОТА У Новим Садзе, у полней Церкви св. апостолох Петра и Павла, на Вельку соботу на 20 годзин служена Воскресна утриня, а потим внєдзелю, на Перши дзень Пасхи Архиєрейска Служба Божа зоз швеценьом пасхалного єдзеня. Служели наш епарх кир Георгий Джуджар и домашнї парох о. Юлиян Рац. Шпивал Хор „Гармония”, дириґовала Сузана Ґрос Маркович, а солистка була Свитлана Декар. Дзияковал Йовґен Надь. Велї вирни ше причащали, а було и вельо кошарки з пасхалним єдзеньом. У своєй казанї, владика Георгий визначел же славиме подїю хтора радикално пременєла швет. Сина Божого чловек нєсправедлїво розопял, алє вон воскреснул, станул до нового живота. Нїч го нє затримало у гробе, анї камень, анї стража, и то могол лєм Бог. Воскреснул, же би и ми воскресли и вошли до нового, вичного живота. Исус гварел же блажени тоти хтори нє видзели, а поверели. Наша вира нам гутори же

наисце воскреснул. Христос нам указал драгу до спашеня. По тей драги треба исц, а нє стац. Отворме души и шерца за Євангелию - гварел кир Георгий Джуджар. М. Г. К.

КОЦУР И САВИНЕ СЕЛО

ПОЛНИ ДУШИ И ШЕРЦА У Коцуре, Перши дзень Велькей ноци, почал зоз читану, дзецинску Службу Божу на 8 годзин, а потим на 10 годзин отримана шпивана, велька святочна Служба Божа, зоз пошвецаньом кошарочкох и пасхалного єдзеня. Служели парох коцурски о. Владислав Рац и капелан коцурски о. Данил Задрепко. На Шветли пондзелок, на концу шицких богослуженьох було мированє парохиянох. Тот дзень зоз своїм присуством возвелїчал и владика кир Георгий Джуджар, котри предводзел Архиєрейску Службу Божу. Зоз владиком сослужели о. Рац и о. Задрепко. У казанї владика кир Георгий Джуджар здогаднул шицких вирних же нас швето _ Воскресеня Христового наполнює з Ж радосцу и обєдинює у жемскей церк- ‘ ви яка ше бори зоз силу гриха. Паметайме же после Велького пиятку приходзи Воскресенє, и прето тоту радосц котру ношиме зоз Воскресеня - дзельме ю, умножуйме ю, так же ю будземе дзелїц зоз нашима ближнїма. Най тото швето у кот­ рим Исус надвладал зло, надвладал шмерц, наполнї и нашо души, нашо шерца зоз надїю на побиду добра над злом, на побиду живота над шмерцу, най змоцнї нашу виру яка вельо раз и

10 РУСКЕ СЛОВО

слаба и най помогнє же би ше наша любов звекшала. Наша любов до ближнїх, наша любов до далєких, же бизме у шицких, у каждим, видзели и препознали любов воскреснутого Христа за нас - гварел владика. Зоз Службу Божу и пошвецаньом кошаркох з пасхалним єдзеньом, Велька ноц преславена и у Савиним Селу. Служел капе­ лан коцурски о. Данил Задрепко, а було и красне число парохиянох, котри приступели до святей Споведзи и Причасци. По законченю Служби Божей, о. Задрепко пошвецел седем кошарочки, святочно пририхтани за швето Воскресеня Христового. О. Р. 29. АПРИЛ 2022.

сІиИоупі@ги5ке5Іоуо.сот

ХРИСТОС ВОСКРЕС! ВОИСТИНУ ВОСКРЕС! ВЕРБАС

ДУХ ХРИСТИЯНСТВА У ДОМОХ У Грекокатолїцкей церкви Покрова Пресвятей Богородици у Старим Вербаше и у Церкви Святого Владимира у Новим Вербаше внєдзелю, 24. априла, означе­ не вельке християнске швето, Велька ноц, по юлиянским календаре. У старовербаскей парохиї шпивану вельку святочну Службу Божу на Перши дзень Велькей ноци служел парох старовербаски о. Алексий Гудак. Вельке число вирних старовербаскей грекокатолїцкей парохиї того дня принесли свойо святочни вельконоцни кошарочки до церковней порти на пошвецанє, а зоз пошвеценим пасхалном єдзеньом благослов однєсли и до своїх обисцох. Коло сто двацец кошарочки пошвецени на тото швето, а на Други дзень Велькей ноци було и мированє. У нововербаскей парохиї вельконоцну Службу Божу зоз пошвецаньом кошар& кох з пасхалним єдзеньом служел парох нововербаски о. др Яков Кулич. На Служби Божей присуствовали числени парохиянє, а Швето того дня почало зоз Пасхалну утриню. Нови Верб

/ . і і ,Я

І

І

Г

1

Стари Вербас

Вецей як сто вельконоцни кошарочки благословени у тей парохиї. Пред тим вербаски парохиянє означели и Вельки штварток, як и Вельки пияток зоз хованьом Исуса Христа, а всоботу у молитви и цихосци при його гробе роздумовали о Исусових мукох, церпеню и шмерци. Як и каждого року, шицки вирни котри нє могли присуствовац на пошвецаню паскох, свойо пасхалне єдзенє могли пошвециц зоз швецену воду, запалїц швичку и помодлїц ше и на таки способ унєсц дух того християнского швета до своїх домох. О. Р.

ДЮРДЬОВ И ҐОСПОДЇНЦИ

ПОЧАЛА НОВА СТВАРНОСЦ У дюрдьовскей парохиї Рождества Пресвятей Богородици, за Вельку ноц, на Служби Божей хтора поча­ ла на 10 годзин, а котру служел о. Борис Холошняй, було вельо вирнїкох. Тото вельке швето зоз своїм шпиваньом прикрашел Церковни хор „Розанов”. Ми кед преславюєме Христово воскресенє, преславюєме и наш нови живот, зато же и за нас почал воскрес­ ни час, єдна нова стварносц у котрей и ми маме преображовац наш живот. Исус Христос зоз свою шмерцу побед-

зел шмерц и указал нам дзе будучносц нас шицких - гварел у казанї о. Борис. По Служби, у церковней порти пошвецени велї пасхални кошарки. У Ґосподїнцох Служба Божа почала на 8 годзин, а служел о. Михаил Холошняй, хтори и пошвецел пасхални кошарки. На Други дзень Велькей ноци, на Службох Божих, и у Дюрдьове и у Ґосподїнцох, було мированє. Л. В.

РУСКЕ СЛОВО 11

ДУХОВНИ ЖИВОТ

ХРИСТОС ВОСКРЕС! ВОИСТИНУ ВОСКРЕС! КУЛА И КРУЩИЧ

ВЕЛЬО ВИРНИХ У грекокатолїцкей парохиї св. Йосафата у Кули преславйованє Велькей ноци у тей парохиї почало внєдзелю рано на 5 годзин, кед традицийно служена утриня и пасхална Служба Божа после хторей пошвецени кошарки з пасхалним єдзеньом. Служели обидвоме, и єромонахи парох Дамян Кича ЧСВВ и сотруднїк Платон Салак ЧСВВ. Друга пасхална литурґия була на 10 годзин хтору служел парох Дамян, а тиж пошвецел и кошарки, док источашнє о. Платон служел у Крущичу дзе тиж пошвецени кошарки. На Службох читана и вельконоцна винчованка нашого вла­ дики Георгия на руским и українским язику, а шпиванє водзели шестри служебнїци. У Крущичу того дня принє-

БЕОҐРАД

ТРЕБА ЖИЦ ЗА ЛЮБОВ

шени и образ Водицовей икони, дзе го з кулскей церкви принєсли даскельо вирни. То источашнє и законченє мисиї путованя Водицовей икони по шицких наших парохийох, та 30. априла будзе однєшена до конкатедрали св. Петра и Павла у Новим Садзе дзе тирвацо останє. На Други дзень велького швета, у кулским храме Служба Божа и мированє були на 9 годзин, а по Служби старша шпивацка Група КУД „Иван Сенюк” шпивала вельконоцни писнї, а младши члени пред церкву отримали українски ве­ льконоцни обичай танєц гаївки. Служба Божа була тиж и на Треци дзень Пасхи, а на шицких богослуженьох було вельке число вирних тей парохиї и їх госцох. За Вельку ноц ше пририхтовали и на богослуженьох у Страстним тижню, од Велького штвартку, Велького пиятку кед було викладанє плащанїци до Божого гроба. М. А. У Беоґрадзе, у Грекокатолїцкей церкви Кирила и Методия у Крунскей улїци 23, всоботу, на 16 годзин, преславена Пасха. Парох о. Иґор Вовк служел Службу Божу на хторей було 45 особи и шесцеро дзеци. Пошвецена 21 паска. Апостол читал Александар Планкош. У казанї на українским, руским и сербским язику, о. Вовк наглашел важносц молитви и заєднїцтва. По його словох, жиєме у чежких часох и праве тераз час же бизме, так як цо любиме себе, любели и Исуса и своїх братох. Тиж, же бизме помагали другим у нєщесцу Исус дал живот за нас. Велї ишли за нїм, а кед є розопяти на криж, шицки го охабели. Прето, же бизме були лєпши християнє, треба читац Святе писмо, жиц за любов и давац другим. После шветочней Служби, парохиянє медзи собу подзелєли писанки и даровали дзецом. О. Л. Р.

ИНДЇЯ

ШИЦКИ ШЕ РАДОВАЛИ У Церкви у Индїї, парох о. Ми ї хайло Шанта внєдзелю служел Воскресну утриню зоз одкладаньом плащанїци на 7 годзин, а потим була святочна Служба Божа. Пречитана Вельконоцна винчованка вла ди ки кир Геор гия и по шве це ни паски. Як гварел о. Михайло, була полна церква и шицки ше радовали у

12 РУСКЕ СЛОВО

святочним славеню Велькей ноци, а парохиянох треба похвалїц за орґанизованє шветочносци. На Вельки пияток була вечурня зоз викладаньом плащанїци. Потим, од вачара, цалу ноц, та до ра­ на внєдзелю, церква була нєпреривно отворена. И старши и младши парохиянє чували Исусов гроб. Окрем з Индїї, на преслави Пасхи були и вирни зоз Земуну, Бешки, Старей и Новей Пазови, Ярковца, Люкова, як и госци з иної жемства. М. Г. К. 29. АПРИЛ 2022.

сІиИоупі@ги5ке5Іоуо.сот

ХРИСТОС ВОСКРЕС! ВОИСТИНУ ВОСКРЕС! У ОПШТИНИ ШИД

ЗМОЦНЮЙМЕ ВИРУ У наших грекокатолїцких церквох у Општини Шид Велька ноц означена торжествено зоз богослуженями и вельким присуством вирнїкох. У Шидзе парох о. Михайло Режак служел богослуженя од Велького штвартку, потим на Вельки пияток, кед було покладанє плащанїци до Хри­ стового гроба, а вец на Вельку соботу. На Перши дзень швета на Служби Божей було досц вир­ них, окреме младих и малженски пари хтори приведли и свойо дзеци. О. Режак пречитал Вельконоцну винчованку преосвященого владики кир Георгия Джуджара и додал же кед би нє було Христового воскреснуца, нє було би анї вири. После Служби Божей у церковней порти було традицийне пошвецанє кошаркох зоз пасхалнима єдлами. На Други дзень швета после Служби Божей було и мированє. Торжествено було и у наших церквох у Беркасове и Бикичу у хторих парох о. Владимир Еделински Миколка слу­

жел богослуженя од Велького пиятку. У Бикичу на Перши дзень швета Служба Божа була на осем годзин и пошвецени паски, а у Беркасове на пол єденастей, тиж зоз пошвецаньом паскох. У тих наших церквох на Други дзень швета тиж о. Еделински служел Служби Божо и було мированє. По традициї на Други дзень, у зависносци од хвилї, о. Еде­ лински у пополадньових годзинох благослови гроби на теметовох, перше у Беркасове, а потим и у Бикичу. Вл. Дї.

З нагоди Велькей ноци у Церкви Святого апостола и євангелисти Лу­ ки у Бачинцох, парох о. Дарко Рац на Вельки пияток служел вечурню зоз покладаньом плащанїци до Христового гроба, а всоботу служел Воскресне саночне на 20 годзин. На Перши дзень Велькей ноци, внєдзелю, о. Рац служел Службу Божу, а после богослуженя у порти пошвецел пасхални кошар ки. Служба Божа служена и на Други дзень швета, кед було и мированє, а тиж и на Треци дзень швета. З наго­ ди Велькей ноци на богослуженьох було и значне чи­ сло вирних Бачинчаньох. Вл. Дї.

ПОШВЕЦ

У Марийовим святилїщу ВоШВЕТО ВЕЛЇКОМУЧЕНЇКА ГЕОРГИЯ ли медзисобну любов мушидици, 23. априла означене шве­ то Велїкомученїка Георгия, ме мац и корень тей медзиДзуря, зоз котрим започали бо­ соб ней лю бо ви. Му ши ме гослуженя у Водици. Як и зви­ мац жирячку любови котри чай, зоз шицких штирох бокох нас будзе водзц и у нашим церкви пошвецене жито. Службу служел парох кере- каждодньовим живоце, можеме лєм черпац любов од Го­ стурски о. Владислав Варґа, а споведал и причащал о. спода. Кед нам корень у Богу, молитви, у тим кельо ше Михайло Шанта. У своєй казанї о. Варґа визначел Ису- знаме врациц ґу Господу, тельо маме сили любиц. Любов сову нову заповид: „Так вам заповедам же бисце любе- нє лєм чувство, алє жертва и обецанє до края - гварел о. Варґа. Ол. Ж. ли єден другого”.

ЛЮБОВ ТО И ЖЕРТВА

29. АПРИЛ 2022.

РУСКЕ СЛОВО 13

Бог лю

ЕКОНОМИЯ ОТВОРЕНА ПРЕДАВАЛЬНЯ ЛОКАЛНЕЙ АКЦИЙНЕЙ ҐРУПИ „ЗОЗ ШЕРЦА БАЧКЕЙ” У КУЛИ

ОЛЄГЧАНИ ПЛАСМАН МАЛИМ ПРОДУКОВАТЕЛЬОМ Пише: Андреа МЕДЄШИ

Мож купиц коло 150 розлични продукти коло 30 малих продуковательох хтори понукаю свой мед, вина, домашнї маджуни и соки

али продукователє у нашей општини од нєдавна свойо ручни роботи и поживово продукти можу предавац у окремним просторе, у будинку Општини Кула, точнєйше у Ленїновей 11, у предавальнї „Зоз шерца Бачкей”. По словох менаджера Локалней акцийней ґрупи „Шерцо Бачкей” Бояна Ковача, хтори и єден з реализаторох проєкту, тих дньох шицки продукти буду окреме посликовани и годно их зоз цалей Сербиї поручиц прей интернету.

ше, и тераз маме коло 150 розлични про­ дукти и коло 30 малих продуковательох хтори понукаю свойо продукти - мед, ви­ на, домашнї маджуни и соки, а ту и Здруженя гражданох, Здруженя женох и рижни креативни уметнїки хтори правя рижни уникатни предмети з националнима моти­ вами, рижни сувенири, привязки, бависка, прикраски и подобне. Простор и цали проєкт зме реализовали зоз средствох хтори нам дала локална самоуправа Кула прейг Явного конкурсу хтори бул розписани преНа урядовим отвераню предавальнї, шлого року, и маме наисце вельку потри7. априла, Ковач гварел же отверанє такого мовку нашей локалней самоуправи, та аж и простору барз важне понеже ше з тим дава конкретна потримовка младим продукова- на тот способ же нам обезпечели простор у будинку Општини. Општина прейг конкуртельом у нашей општини. сох видвоює одредзени средства за тоту наменку, за помоц здруженьом, и барз до­ ПРОСТОР И ФИНАНСИЙНУ бре тото же препознава значносц такого способу здружованя - гварел Ковач. ПОТРИМОВКУ ДАЛА ОПШТИНА

М

12 5КСА ВАСКЕ

ЗА ДАЄДНИ ПРОДУКТИ - Кед зме 2019. року виробели локалну Стратеґию руралного розвою за територию ТРЕБА МАЦ СЕРТИФИКАТ општинох Кула и Вербас, єден спомедзи 15 проєктох зоз тей стратеґиї хтори зме сцели Кед слово о предусловийох же би дахто витвориц було отверанє єдней такей преда­ могол предавац свойо продукти у предавальнї хтора би була наменєна за малих ло- вальнї Зоз шерца Бачкей, окрем того же калних продуковательох. Поспишело нам муши буц член ЛАҐ-у Шерцо Бачкей за

14 РУСКЕ СЛОВО

29. АПРИЛ 2022.

екопотуа@ ш 5ке5Іоуо.сот

предаванє предметох ручного виробку досц лєм же би особа була зоз кулскей або вербаскей општини, но, кед слово о предаваню поживових продуктох або козметики, предукователь муши мац и одвитуюци сертификат о безпечносци и здравственей исправносци продукту. - Цо ше дотика нєпоживових продуктох, дзе спадаю рижни предмети ручней роботи, єдине условиє же би особа була зоз териториї општини Кула або Вербасу и же би то, вшелїяк, була ручна робота, а особа може буц член даякого здруженя, а може ше приявиц и як физична особа. Кед слово о предаваню поживових продуктох або козметики, муша буц виполнєни одвитуюци стандарди же би ше тот продукт нашол у було хторей предавальнї на териториї Републики Сербиї, та и у нашей. Значи, продукт муши прейсц одвитуюце бактериолоґийно-хемийне випитованє, после чого муши достац потвердзенє же є безпечни за хаснованє - потолковал Ковач и наявел же орґанизация ЛАҐ-у планує у цеку рока направиц даскельо обуки за ношительох и членох польопривредних ґаздовствох, односно физични особи хтори сцу же би ше им випитало їх поживово продук­ ти, а нє знаю на яки способ. - Так бизме их унапрямели же би зоз шивого тарґовища прешли до леґалних цекох - наявел вон.

ТУ И ПРОДУКТИ ЗДРУЖЕНЯ ЖЕНОХ „БАЙКА” На полїчкох новоотвореней предавальнї нашли ше и шлїдуюци продукти - тацни, рисовани фляшки, погарики, фитьовки, керпарки, миделка и подобне, хтори понукло керестурске Здруженє женох „Байка”, та же би ше тарґовело їх уникатни предмети, вецей ше нє муши чекац даєдну од манифестацийох на хторих вони ви­ кладали. - Кельо сом на отвераню предавальнї могла видзиц, думам же ше там предава наисце квалитетна роба. Будзе требац дакус часу док то шицко нє зажиє медзи людзми, як и шицко друге цо нове, алє думам же людзе хтори почитую квалитет, природни материяли и ручни виробок можу найсц наисце вельо того. Думам же ше людзе кус засицели масовней продукциї, а и купованє прейґ интернету нє вше удатне, та предносц тей предавальнї же мож лєпше видзиц робу, опипац ю, попахац кед ше купує даяка козметика, а и то вше фини дарунок - гварела предсидателька „Байки” Славица Катона. После отвераня предавальнї у шветочней сали Оп­ штини Кула орґанизоване шветочне подписованє прото­ колу о сотруднїцтве. Протокол подписали - Општина Кула, Новосадски гуманитарни центер и Локална акцийна ґрупа Шерцо Бачкей и зоз нїм ше предвидзує век­ ша видлївосц и пласман продуктох шицких локалних продуковательох. Зоз Новосадского гуманитарного цен­ тру Даниєла Корач Мандич з тей нагоди бешедовала о СЕЕД проєкту, у рамикох хторого ше потримує поднїмательство, найвецей женох и младих, а на концу и предсидатель Општини Кула Дамян Милянич похвалєл добре сотруднїцтво зоз шицкима субєктами хторим у цилю потримац младих продуковательох и так порушац дїловни инициятиви у општини Кула. ■ 29. АПРИЛ 2022.

ПОЖИВУ ШЕ ОДРУЦА И ПОПРИ ТИМ ЖЕ ВЕЛЇ ЛЮДЗЕ ГЛАДУЮ

УТАРГНУЦ ПДВ НА ДОНАЦИЇ ЄДЗЕНЯ

Спрам розполагаюцих податкох на рочним уровню у Сербиї ше руци помедзи 250 000 и 700 000 тони єдзеня. Податки варираю прето же ше у нашей жеми одруцене єдзенє нє оддзелює од комуналного одпаду. З єдного бо­ ку єст вельке количество єдзеня хторе ше руца, а з друго го бо ку вше век ше чи сло люд зох хто рим тото єд зе нє потребне. Же би ше повязало тоти два катеґориї людзох, тих хто­ ри руцаю єдзенє и тих хторим воно потребне, 19 априла, у Ченею при Новим Садзе, на „Отвореним дню” у ґаздовству фамелиї Летич, хтора продукує орґански продукти, представена платформа Роой8Наге. Тота платформа формована пред роком и, як гварене, прейґ нєй донироване блїзко 75 000 тони єдзеня у вредносци коло 150 000 евра. - З хаснованьом тей платформи безплатно ше доприноши ришованю двох проблемох - социолоґийного и еколоґийного. Рахує ше же у Сербиї гладує коло пол милиона людзох и то социолоґийни проблем. З другого бо­ ку, з руцаньом єдзеня ошлєбодзує ше метан як єден з найопаснєйших ґазох з ефектом склєняней загради и то еколоґийни проблем - гварел Вукашин Орсич, проєкт менаджер у орґанизациї Роойїсаіе НиЬ, хтора розвила апликацию Роой8Наге. Орґански продукователє з териториї Нового Саду хтори позберани до здруженя „Орґански сад Нови Сад” ж а­ даю ше уключиц до роботи тей платформи и донировац звишки своїх продуктох. Як гварела предсидателька того здруженя и домашня сходу Нада Летич, тото здруженє влонї донировало свойо продукти „Дзецинскому валалу” у Сримскей Каменїци, а того року уключи ше до роботи платформи. На сходзе у Ченею участвовали и представнїки дистрибутерох хтори донирую єдзенє - Универекспорта, як и хаснователє донацийох - орґанизация „Банка єдзе­ ня Войводини” и „Дуґа”. Заключене же цо скорей треба же би ше пременєло закон и утаргло ПДВ на донациї, з чим би ше стимуловало донаторох же би вецей єдзеня даровали за гуманитарни потреби. Дружтвено одвичательни компаниї то и тераз робя, алє єст и тих хтори поживу знїщую пред тим як им видзе рок за хаснованє, бо им то туньше як кед би на донацию плацели ПДВ. М. Т.

РУСКЕ СЛОВО 15

ЕКОНОМИЯ З ВЕРБАСКИХ И КОЦУРСКИХ ОВОЦНЇКОХ

ПРИМЕНЇЦ АҐРОТЕХНЇКУ И ЗАЛЇВАЦ Пише: Оля РУСКОВСКИ

Урожай у овоцнїкох у велькей мири завиши од применки аґротехнїчних мирох и метеоролоґийних условийох. Гоч захладзеня котри були наявени, по думаню польопривредних совитодавцох, нє мали направиц чкоди у овоцнїкох, и дижджи требали буц благодїйствени, заш лєм ше ситуация нє одвива подєднак у шицких часцох хотара и у каждим овоцнїку а основи стану у оглядним овоцнїку яблукох Польопривреднєй фаховей служби у Вербаше, як и през роботу на терену з овоцарами з окруженя, совитодавци вербаскей служби маю увид до ситуациї яка актуална у остатнїм периодзе у овоцнїкох.

Н

- На самим початку веґетациї, кед слово о овоцнїкох, на початку квитнуца при маґочковей овоци, як цо кайси, брескинї, нектарини, шлївки, черешнї и вишнї, и при вчасних файтох овоцох, продукователє требали пред дижджами окончиц третман процив хороти монилиї. То хорота сушеня квиткох, конарох и конарчкох, и ту ше применює препарат на бази актив ней мате риї ци пр оди нил. Древка требало опирскац пред дижджами, прето же праве з дижджовима капками приходзи до охорйованя рошлїни од тей хороти. Кед ше овоц заражи з тоту хороту, ю вецей нєможлїве зопрец, та прето превентивни третман бул од окремней важносци, котри бул препоручени окреме продукователь ом ма ґ оч ко вей ово ци гварела Тамара Павлица, со­ ви тода вец Поль о при вред ней фаховей служби Вербас. По єй словох, тото цо окреме важне наглашиц кед слово о тим третману, то же обовязне водзиц рахунку о защити пчолох, як и спозориц пчоларох и водзиц рахунку кеди ше пирска з тим средством.

„«% -

їй V

16 РУСКЕ СЛОВО

- Кед слово о яблучковей овоци, на по­ чатку веґетациї, кед овоц була у фази пупченя пупкох лєбо у фази мишових ухох, по теди продукователє углавним опирскали з бакарнима препаратами, лєбо з препарата­ ми на бази минералного олєю. Кед ше у овоцнїкох обача кревоскопийци, уши, од­ но сно ин секти, теди ше пир ска з ми не ралнма олєями, алє продукователє то

углавним уж знаю. Третман ше превентив­ но окончує як вєшенї, так и вяри, а на по­ чатку веґетациї то найвежнєйши третман визначела Павлица.

ДАЄДНИ СОРТИ МОЖУ ПОДНЄСЦ И НЇЗКИ ТЕМПЕРАТУРИ Рошлїни при котрих нє пришло до полного квитнуца, по єй словох, як и пупок и вчасно формовани квиток можу витримац нїзки температури яки ше стали у предходним периодзе, алє заш лєм, даґдзе мо­ жу остац и пошлїдки.

Думам же дижд мац лєм позитивни ефекти на рошлїни, понеже велька суша и жем суха, нє мали зме шнїгу и нєт жемовей влаги, цо и найвекши про­ блем того року, углавним землєдїлцом. Продукователє нас часто волаю, и вони сами були збунєти понеже су­ ха жем и у овоцнїкох, та ше розпитовали чи треба же би наводньовали. Ґенерално, наша препорука и була же би ше кус пущело воду през систему за наводньованє прето же жем наисце винїмково суха. Тиж препоручовали зме и же би ше нє кошело траву, як и млєчнїки и други ярнї рошлїни, прето же зме обчековали зявйованє мохоткавей буби котра напада квиток и вельки є чкодлївец у квитнуцу. У менших количествох вона дакеди продуковательом, окре­ ме за яблука, може буц и на хасен прето же преридзи род, алє ґенерално треба провадзиц єй численосц. Процив мохоткавей буби ше єдино можеме бориц зоз поставяньом ловних клопкох, а то судзини зоз атрактантами котри ю прицагую, як цо то рижни соки - заключела Павлица. 29. АПРИЛ 2022.

екопотуа@ ш 5ке5Іоуо.сот

Чувствительносц овоцох на вонкашнї температури, як и на хороти и чкодлївцох котри их нападаю, главни про­ блем овоцарского продуковательства. У найвекшей ми­ ри вплївую и на урожай, прецо барз важне провадзиц препоруки фаховцох.

ОД МРАЗУ ШЕ ЧЕЖКО ОХРАНЇЦ У овоцнїку, котри уж скоро петнац роки допатра Вла­ до Дадо Фекете з Коцура, найвецей заступени яблука, кайси, грушки и шлївки. Яка тераз ситуация з овоцами и яки пошлїдки охабела хвиля у предходним периодзе, гварел нам наш коцурски овоцар.

- Зоз дижджами ше мож вибориц, опирскаш и древка ше виборя, алє од мразох ше чежко охранїц. Прешлого року було чкоди од мразу на Айдареду, а тераз ище нє Можем повесц же мраз котри бул прешлозо тижня мож видзиц. Древка файтох Айдаред и Ґрени смит пра­ найгорши пошлїдки охабел на кайсово древка. Першу га- ве крашнє розквитнути, а пошлїдки ше увидза за даскебу мразу кайси прежили, алє тота нїзка температура пре- льо днї найвироятнєйше. Тоти познєйши файти грушкох шлого тижня их цалком знїщела, шицко препадло и нє добре витримали мраз бо уж бул формовани плод, так будзе нїч за оберанє того року. Тиж, тот мраз дорушел и же то будзе добре. Гевтого року Делишес златни и чершлївки, так же и половка шлївкох змарзла - бешедує вени барз добре зродзели, вельо зродзели и крашнє квиДадо о озбильней ситуациї з яку ше зочує, и предлужує - тли, а вони маю тоту хибу же кед єдного року добре зроскорей кед було ранши мрази, тирвали по два годзини, и дза, нарок слабше квитню. Так же, шицко у шицким, кед теди зоз палєньом и димом у овоцнїку могло спашиц древ­ ше шицко поздава, нагадує ше дирґаци рок за овоци ка. Тераз, того року, мраз тирвал од пол ноци до шейсц, щиро гвари наш собешеднїк. пол седмей рано, и гоч я топел, нє вредзело, нє удало ми ше зачувац кайси. Так же тей сезони з кайсох нє будзе нїч, шлївки тиж очкодовани, як и вчасни файти грушкох. ЗАЧУВАЦ ТОТО ЦО ОСТАЛО По Фекетових словох, на яблукох у його овоцнїку ище нє зна точно яка чкода спричинєна, и чи будз е чкоди. Айдаред файта тераз у квитку, и по його думаню, ище нє мож точно видзиц пошлїдки нїзких температурох.

29. АПРИЛ 2022.

Єст препарати з котрима мож змоцнїц древка, алє як гва­ ри Дадо, кед мраз зроби свойо, чежко ту мож помогнуц. - Пирскал сом у марцу з якимшик препаратом, биостимулатором за рошлїну за стресни ситуациї, алє нє по­ могло анї то. Наисце бул моцни мраз, длуго тирвал, а шицко вам може буц ясне кед повем же одкеди мам овоцнїк, нїґда ми ше ище нє случело же би шлївки змарзли - толкує, и додава - нєвигодна хвиля охабела по­ шлїдки на вецей часцох Войводини, алє завиши и на яким месце овоцнїк. Єден валалчань ма кайси на другим концу валала, у хотаре ґу Вербасу и у його овоцнїку анї єдно древко нє змарзло. Тот моцни мраз по його овоцнїк випатра нє дошол. Гоч мраз зна буц даздзе и слабши, даґдзе моцнєйши, а досц лєм пол ступня, ступень най будзе розлика и то будзе цала чкода. Єдного року йому змарзло, а мойо древка тадзи нє змарзли, и просто нєт ту правила. Углавним, нє обчекує ше даяки добри род, вироятно будзе зменшани урожай. Плани нашого собешеднїка за наиходзаци период, гвари, затримац и зачувац тото цо остало у овоцнїку, и наздавац ше же нарок будзе вельо лєпше. - Укладаня на шицких уровньох векши, хемия барз подрагшела, як и нафта, дньовнїци за роботнїкох... Поведзме, тераз тотални гербицид кошта 1 050 динари, а пред роком му цена була коло 600 динари. Так же трошки вше векши, а ниа, случела ше и чкода велька. Нє мож знац же як будзе на концу, алє лєм най ше вецей нє трафи нїяка габа нєвигодней хвилї у тим року и будзе добре. У минусу нє будзем, а заробок уж яки будзе. Муши чловек буц позитивни, а тото цо вам я можем обецац то же нарок будзе лєпше, озда - нашмеяно закончел приповедку наш коцурски овоцар Дадо Фекете. ■

РУСКЕ СЛОВО 17

КУЛТУРА И ПРОСВИТА ОРҐАНИЗАЦИЙНИ ОДБОР „ЧЕРВЕНЕЙ РУЖИ”

ТОГОРОЧНИ ФЕСТИВАЛ ОД 1. ПО 3. ЮЛИЙ Тогорочни Фестивал рускей култури „Червена ружа” будзе отримани през цали перши викенд у юлию, а треци, ревиялни вечар Фестивалу, убудуце будзе пошвецени Юлиянови Рамачови Чамови а схадзки Орґанизацийного одбору Фестивалу рускей култури,Червена ружа” отриманей штварток, 28. апри­ ла, у просторийох Националного совиту Руснацох, догварене же тогорочна „Ружа” будзе тирвац три днї, од 1. по 3. юлий, на ,Червеним пупчу”, окрем дзецинских буду виведзени и народни руски шпиванки, а прилапени и предклад же би нєдзеля, 3. дзень Фестивалу, ношела назву „Музични вечар Юлиян Рамач Чамо”. У першей часци схадзки, вєдно зоз директорку Явного комуналного подприємства „Руском” Биляну Ковачевич и секретаром Месней заєднїци Михайлом Пашом, руководителє програмох бешедовали о технїчних питаньох коло орґанизациї Фестивалу, а потим ше прешло и на програмни питаня. У тим другим сегменту догварене же Фестивал рускей култури резервовани за перши викенд у юлию. Програми ше будзе отримовац на отвореней сцени у дворе Школи „Петро Кузмяк”, вшелїяк, под условийом же хвиля потрима.

Н

Остатнї дзень, внєдзелю, 3. юлия, буду интерпретовани народни шпиванки зоз прешлих Ружох хтори буду виводзиц потерашнї побиднїки того Фестивалу. На схадзки приИ Щ Е ТИ РВА П О ВО Л А Н КА лапени и предклад же би тот остатнї, ревиялни вечар ФеЗдогаднїме, Явна поволанка за участвованє на змагастивалу „Червена ружа” ношел назву „Музични вечар Юли­ ню за найкрасши дзивоцки и леґиньски глас, змаганє за ян Рамач Чамо”, по нашому визначному музичарови и кулнайлєпшу авторску композицию и змаганє за найлєпши турному дїячови... цалосни наступ, а тиж и Конкурс за нови руски дзецин- Барз ше цешим зоз тим же принєшена така одлука и ду­ ски шпиванки тирваю по 30. април. мам же ше так чувствую и други, бо зме нашого визначно­ го музичара врацели на „Ружу”, гоч є, нажаль, вецей нє з Перши дзень „Ружи” почнє, як и потераз, зоз отверань- нами. Знаме же Чамо жил и робел за тот Фестивал и зоз ом вистави, а потим ушлїдзи наступ наймладших на ,Чер- тим зме му жадали дац чесц. - гварела руководителька веним пупчу”. Новинка на тогорочним „Пупчу” же окрем „Музичного вечара Юлиян Рамач Чамо” Адриана Надь и дзе цин ских шпи ван кох, дзе ци вис ших кла сох основ ней потолковала причини вименкох трецого дня Фестивалу: школи годни наступиц и зоз рускима народнима шпиван- Нєдзельови ревиялни вечар ше влонї указал як добра ками хтори буду прилагодзени ґу їх возросту, та и тота пракса же би ше „Ружу”, так повесц, „розцагло” на три вечасц програми будзе змагательного характеру. На тоту чари и же би ше врацело народни шпиванки на „Червену идею ше пришло, як потолковане на схадзки, з цильом же ружу”. Того року тематски вечар направени з цильом же би би ше дзецом страшого возросту приблїжело репертоар на нїм участвовали побиднїки предходних „Ружох”, а у тей руских народних шпиванкох и так их пририхтало за буду- роботи же бим дошла до шицких тих податкох помага ми ци наступи на „Ружи”. Исти дзень, у вечарших годзинох, Михайло Бодянец. Понеже ше прешлого року млади зявйбудзе отримана програма „Одгуки ровнїни” у хторей пу­ овали и у соботовим и у нєдзельовим вечару, того року зме блика, як и потераз, годна одпатриц ревиялни наступи ру- надумали же би соботови вечар бул вечар младих, а нєдзе­ ских ан сам блох. льови вечар шпивачох ветеранох. - гварела Адриана. Шлїдуюци дзень, собота, предвидзени за змаганє за най­ На концу, предсидатель Орґанизацийного одбору Желькрасши дзивоцки и леґиньски глас, найлєпшу авторску ко Ковач похвалєл указану дзеку и сцелосц младих орґани­ композицию и за найлєпши цалосни наступ. зовац наш найвекши културни фестивал зоз наздаваньом - Вше єст даєдна катеґория у хторей нє маме учашнїкох, же би робота у таким духу тирвала и надалєй: чи одкажу даскельо днї пред Фестивалом, чи ше лєм нє - Тото цо можем замерковац, з оглядом на тото же сом приявя, та потераз проблем бул углавним же ше слабше уж други мандат на чолє Орґанизацийного одбору Фестиприявйовали на змаганє за найкрасши леґиньски глас, док вала, то же ше потераз „Ружу” нє орґанизовало так дета­ за дзи воц ки глас кан ди дат ки вше було. Медзи тим, то го ро­ льно и одвичательно, з тельо ентузиязму, и нє паметам же ку то обратно. Но, ище ше увидзи яка ситуация будзе по ко- би ше фестивал орґанизовало скоро рок напредок. Млади нєц конкурсу, початком мая. Кед слово о змаганю за най- порихтани, вше маю дзеку присц и кажде ше на даяки лєпшу авторску композицию, ю можу послац и нашо иску- способ зожил зоз тим цо ма орґанизовац, и кажде то одви­ снєйши музичаре и текстописателє, нє муша буц лєм мла- чательно прилапел. Мило ми же то так, же при младих єст ди - потолковала подпредсидателька Орґанизацийного од­ тельо дзеки и сцелосци отримовац тот наш фестивал. - забору Мая Зазуляк Гарди. ключел Ковач. ■ Ан. Медєши

18 РУСКЕ СЛОВО

29. АПРИЛ 2022.

УЖ

АПРИЛ

Л

2022. рок

іш

п л ш

ч іш

СЛОВО

ЧИСЛО 4

В

Нїкому нє повем же яка я була там щешлїва. Нє кажде знал миру И нє шмеяли ше лєм щешлїви. Нїкому нє повем же яка я там здрава була. Нє хоровали лєм тоти цо у посцелї лєжали. Нїкому нє повем анї яка сом красна була. Нє любели вони нїкого лєм пре красоту. Нїкому нє повем чи сом була вредна, Бо нє робели лєм тоти цо були вредни.

4 ж 29. АПРИЛ 2022.

Пожадам лєм, тото цо сом нїкому нє пожадала. Бо мойо сни, заш лєм, мойо. РУСКЕ СЛОВО 19

Евґений М. КОЧИШ (1910-1984)

п е р ш и

ш н їг

Л юра ше припатрал на облак. Нєдалеко од бараки хтореи бул видзели ше нєдавно загарнути гро­ би. Поправдзе, то нє були гроби, алє глібоко викопани ярки, до хторих загартали каждого рана умартих, док их нє напольнєли, а вец их загартали. У тих долінох, полних люцких целох, билєло ше вапно, з хторим посиповани мертви док су ещи нє загарнути. Па­ смо по пасмо, каждого дня по виношеню з баракох у лаґру, посиповане, а кед пришло на метер од поверхносци жеми, доліна загартана. Там далєи, лєдво ходзаци, плянтаюци ше ишли даскельо хлопи, бувши вояци Югославянскеи" армиі. Под німа ше круцела жем - так голєм випатрало Дюрови - бо зна як то вигладнєтому. Вигладнєти, нє патрели просто. Поспущовали глави и патрели под ноги чи би ше нє нашло даґдзе даяка скорочка зос хлєба, або лупа з кромплі, же би уцихли глад.

Апо и Мамо, Ту пада перши шніг. Я ше припатрам през єдно очко на бараки, хтору пребива витор зос сиверу. Жимно ми. Паиташе, хтори шпи, хтори пише писмо уж по стораз як и я сам, а єст их цо ше и картаю... Нє бриґа ми, но лєм так споминам, наи“ ше картаю. Ані' нє маю иншакеи" роботи. Да, гварим, пада шніг... О, кельо ме напомина на моио дзецинство, кед сом ше вєдно з братом Петром радовал першим пахульком и кед ми оцец знімал саночки з поида. Кельо сом бул жалосни кед пришло коло поладня слунко, кус моцнєише приграло и - пошол мои“ шніг, моя радосц! И Петро жаловал, гоч бул старши и розумнєиши. А Марча плакала за шнігом... Ви нас, мамо, цешели, мнє и Марчу... Петро ше сам поцешел, бо знал же ютре можебуц заш напада. З тим першим шнігом цо ту пада преношим ше у думох ґу вам, дому... Кед би вон мог закриц голєм шицко тото цо чловеча рука зробела того року зоз нами залапенима! Кед би мог закриц голєм на момент, та гоч би ше и розтопел о пар годзини под слунком. Думам голєм би змил бруд - або би можебуц ещи страшнєиши випатрунок бул по тим! Нє знам... Випатра ми же ніґда конєц нє будзе! Громадами виноша каждого рана умартих, до братскеи“ могили... наивецеи'Русох. Нє даваю им єсц ані'

Дюра патрел на шицко ровнодушно. Нє було му то­ то ніч нєзвичаине. Научел за тоти даскельо мешаци патриц шмерци до оч. Пришло му на розум як бул одогнати зоз другима до Нємецкеи". Живо му остало у розуме як плювали на ніх Мадяре и Мадярки кед их Нємци гонєли през єдну часц Мадярскеи" пешо. Здогадал ше як даскельо ноци преспали под голим нєбом 1941. року кед их гонєли до рабства. Диждж попадовал. Хладни витор пребивал през слабе облєчиво. Мокри, вигладнєти, пооперани єден на другого, у блаце, през фалатка хлєба, през капки води, препровадзели два дні ' и два ноци на єдним месце. Пришло му на розум як их пригнали ту до того лаґру, як им нє дали окрем води ніч. Познєише доставали варену цвиклу, алє так мало же нє були сити од теи“ юшки. Прибліжовала ше жима. Витри зоз сиверу нємилосердно пребивали до дещаних баракох. Пришол и новембер. И ето, тераз там дома, може буц уж пошати жита, рихта ше и забивачка... а може буц и нє? Нє може буц. Зна же нє може буц. Тамац нєт фронту. Нєт борби. Людзе и далєи“ робя, жию, повед биш по старим, алє нє шлєбодни. Хто зна чи иого оцец и мац ещи у живоце? ... - Юло, палє поштар принєс писмо, - гвари бачи Янко, - випатра ми же є од Дюри, - з радосцу явел своєи“ жени, Дюровеи мацери. - Наисце? Нолє отвор го! - обрадовано ше ошмихла андя Юла, обчекуюци даяки глас од сина. Дюра писал:

20 РУСКЕ СЛОВО

29. АПРИЛ 2022.

Іііегаіигпе@ гизкезІоуо.сот

тельо кельо ми доставаме. Ми маме голу юшку. Во ни ані ' тото! А ви? Апо, вельо раз себе пригадуєм тоти вечари кед сом бул дзецко, а ви приповедали як було у гевтеи“ воини. Лєм теди ми було то шицко кра­ сне, до якогош красного облєчива закруцене. Видзим же стварносц иншака. Вельо окрутнєиша як у приповедки хтору сом слухал од Вас у цеплеи“ хижи вечарами вжиме, кед ше до нас посходзели хлопи и кед сце приповедали, а я ше при пецу щупел и слу­ хал док ме нє звладал сон. Вец ме мац, моя добра мац, брала такого у сну и кладла до цеплих пирнаґох, меркуюци же би ме нє пребудзела, а я ше рано чудовал же як сом ше створел у посцелі, кед знам же сом заспал на патки попри пецу! О... кед би ше врацели тоти вечари заш! Не жадам инше... Не жадам ніч инше - лєм шлєбоду! Як то крашне буц шлєбодни! Чом ше людзе бию и нач? Патрим: кельо треблло зною преляц док ше тоти фабрики подзвигли у хторих ше тераз кує оружиє на ніх! Думам себе, мили моио, же чловек наисце наиокрутнєиши створ медзи живима на жеми! Чи ше можебуц спреведам? Думам же нє. Цо би було кед би бул чловек добри, кед би своио си­ ли вихасновал за своио и за цудзе добро ? Немци гиню же би створели нови порядок у швеце... Чи то на месце? Думам же нє. Бо з тим ше ство­ рел нови „нєпорядок”, хтори будзе коштац милиони животох! Ето, баш тераз прешол коло облака бараки єден нємецки вояк през но-и и єднеи“ руки... Чи го иого мац нє чекала дому здравого ? Верим же и ви мнє, апо и мамо, чекаце здравого, наздаваце ше же ше врацим дому, чи нє? Так ше и иого мац наздава­ ла... алє, лєм себе задумуєм, як ю сцисло за шерцо кед видзела свойого сина покалїченого... Чи сце уж поробели на полю? Идзе жима, уж е ту... Мнє приходзи на розум як сом ше радовал длу- им вечаром, длу -им ноцом. Мог сом ше виспац. Ту мо­ жем кельо сцем ещи за тераз спац, алє зос празним жалудком и боляцим чувством за домом... Нє лєм те­ льо за своім домом, но за своім валалом, за цалу покраїну, з цалу жему! Якош; достал писмо зоз дому. Пишу му же му брата однєсли Мадяре до гарешту, же пришол дому попухнути о дзешец дні. Мамо, кельо раз ми приходза на розум вашо слова кед сце ми наказовали на яр 1941. року кед сом одходзел: чуваи“ ше да нє замаржнєш, меркуи“ на себе... и кед ше вам слизи котуляли по зморщенеи“ твари. А ви, апо? Ви стали при кочу з якимшик боляцим ошмихом на устох и цешели сце ме! Тераз розумим ваш ошмих. Сцели сце ми повесц: Дюро, преидзеш през огень, чуваи“ главу, млади ши... треба ци будзе жиц! За Петра нє знам. Чул сом од єдного паиташа же го нєстало. Чи правда, чи нє, нє знам. Вон у дру­ гим лаґру, од нас коло сто километри. Писал сом му, алє сом одвит нє достал. Нє знам чи жиє, чи є мер­ тви... Так... здо -адам ше кед зме були дзеци и кед сце нас, мамо, страшели зос тим же нє достанєме вечеру кед будземе нєдобри. Гоч зме вас и нє послу­ хали, правели сце ше вечар як да сце забули цо нам обецане... 29. АПРИЛ 2022.

ш 4

Та, хто пречита таке длуге писмо? Змерка ше. Там дзешка здалєка приноши слабенки витрик през били падаюци шніг глас дзвона з далєкого валалу. Мнє приходзи на розум мои“ валал, наш дзвон, кед сом так з веча ра шедзел у цмеи хижи вєдно з вами дома, чекал да ше запалі -лампа, да ше навечерам. По вечери одходзел сом на пратки... Там ме чекала Иринка... Здо -адам ше єи“ белавих очох, цеплому попатрунку и зачервенєтих ліцох... Очи єи“ бешедовали вельо мили нєми слова, цо лєм я мог розумиц. Ма­ мо, пребачце. Пребачце и ви, апо, же вам о тим пи­ шем, як да нє мам ніч важнєише писац. Мнє то шиц­ ко на розуме. Шицко то звязане з моім милим домом, зоз валалом... Радо бим дал живот кед бим ше мог бориц за тото шицко, та гоч бим нє жил вецеи“ як два дні! Нє знал сом же тельо красного було у моєи“ же­ ми, нє. Наисце, нє може ше знац. Треба спаднуц до нєволГ же би ше могло осетиц боль за домом, же би ше могла пребудзиц любов ґу домови. Мои“ дом, то моя мила жем! Да сом у нєи“ бул бим вшадзи дома! Ту шицко цудзе: посходзиме ше до громадкох, бешедуєме. Цо бешедуєме? О доме! Каждому на устох наимилши слова о доме. Значи, шицки жадаме єдно, гоч зме нє з єдного краю. Радо слухаме єден другого кед ше о тим приповеда, бо ше приповеда о своім, та гоч то було на хторим концу нашеи“ оцовщини!... Андя Юла плакала кед бачи Янко пречитал Дюрово писмо. Иому ше спинало цошка у гарлє, як да го сце задавиц. Охабел писмо на столє, вишол под шопу и уцерал слизи хтори му падали на шиви баюси зоз наполнєтих очох. ■ Обявене у першим чишлє часопису „Шветлосц" 1952. року.

РУСКЕ СЛОВО 21

Л и т еп и п щ ц н е

------ -СЛОВО П Р

е

Ясна ДЖУДЖАР

У ПЕКАРА МАКАЯ СТАРШОГО онагляме дому з роботи. Колеґиня гвари же най ю причекам, бо сце купиц хлєб як дакеди. Чекам ю и сцем видзиц яки то хлєб. Док чекам, у мнє ше викруца форґов памяткох. Лєто. Горучава. Пред вечаром ше чує черепчанє и пищанє вшелїяких бициґлох. Громада зачервенєних и випалєних, од слунка, рапухох оштро обраца педали и понагля до пекара Макая. Нє опущиц би лепинь. Озда ше шицким уйдзе! Купанє, плюсканє, скаканє шицких вигладнєло. Добре би пришол цепли лепинь. Цо зме блїжей, вше баржей пахнє. Теди, у Керестуре були двоме пекаре: Макаї и Режак. Ми обовязно ходзели до пекара Макая по хлєб. Ви гварки нє було. Нє було нам блїзко, алє ше ходзело. Нїяка хвиля нє завадзала. Хлєби були велїки, двокилово. То бул хлєб! Були два файти хлєба: зоз тепшички и нє зоз тепшички, округласти. Мац вше наказовала, братови и мнє, най купиме розпукани хлєб. По дом кус зоз хлєба одщипнєш. Придзеш дому, а мац ше пита, з ошмихом на твари, же чи пе­ кар ма миши, кед сцигол таки хлєб. Зна и вона же велька спокуса дойсц по дом зоз цалим хлєбом кед ше зоз ташки кури и так пахнє фришки горуци хлєб! Дома ше перше за масло лапаш, а вец за мед. На горуцим хлєбу ше шицко швидко розпущи. З таким ше мож пойсц и бавиц, алє мац нє дала по драже з єдзеньом ходзиц. „Най ше други дзеци нє пажеря”, так вше гуторела. Дїдо куповал хлєб зоз тепшички. Хлєб зоз тепшички мал верхню цму кафову скорку, аж скоро чарну. Наказовал же най нє орезуєме тоту скорку, алє най ю єме, же бизме ма­ ли червени лїца. Вше сом думала же якей вязи маю мойо лїца и скорка хлєба. И мой дїдо мал учасц у тим хлєбу. Вигризки вше до пе­ кара Макая вивожел. Без вигризкох и руского пеца би тако­ го хлєба нє було. У пекаровим дутяну були полїпени били цегелки. Звонка були желєзни дзвери зоз склом, а на склу, з нукашнього боку було желєне платно. Нука, з правого боку, були штег лажи и пулт. За хлєб ше до велькей теки писало. Мушели сце напредок розштудирац же кельо хлєба поєце. Внєдзелю пекаров дутян нє робел. Барз ше вельо хлєби теди попредало. И за свадзби ше пекло хлєба. У кошарох ше хлєб ношело. И месо, за свадзби, ше у пекара Макая пекло. Пекар Макаї свойо муштериї познал. Вельо нє бешедовал, алє вредно робел. У Керестуре 1990. року було 50 свадзби. Цале лєто, каждого викенду, було по три свадзби у валалє. Свадзби були вельки, од 400 до 600 приданцох. Хлєб ше на велько резало и по столох розкладало. Док нє сцигло єдзенє, дакус ше з хлєба заєдало. Таке нєшка нє мож анї задумац! Но, було цо печиц! А тераз? Велї пекари сом у варошу нащивела, алє таки як Макайов хлєб и лепинь, ище сом нє купела. На свадзби ридко ходзиме, алє такого печеного меса, як од пекара Макая, ище нє було. ■

П

/ *

Число ушорел Саша Сабадош

22 РУСКЕ СЛОВО

Фотоґрафиї: Марияна Павлович 29. АПРИЛ 2022.

киІІига@ гизке5Іоуо.сот

У НОВИМ САДЗЕ ПРЕДСТАВЕНИ „ПРАВОПИС РУСКОГО ЯЗИКА ЗОЗ ПРАВОПИСНИМ СЛОВНЇКОМ”

НЄ ЧЕКАЦ ШЛЇДУЮЦИ ПЕЙДЗЕШАТ РОКИ После добре нащивеней промоциї „Правопису руского язика зоз правописним словнїком” авторох мр Гелени Медєши и проф. др Михайла Фейси на Филозофским факултету у Новим Садзе, нєодлуга отримана ище єдна промоция на хторей ше заинтересованим Новосадяном, 20. априла у Руским културним центре, коло нового Право­ пису, представело и Словнїк компютерскей терминолоґиї автора Михайла Фейси у виданю Филозофского факултета Универзитета у Новим Садзе и „Мала история Русинох” автора проф. др Ивана Попа у виданю Рускей матки. Представяюци Правопис, хтори обявели Завод за културу войводянских Руснацох вєдно зоз Дружтвом за руски язик, културу и литературу и Оддзелєньом за русинистику Филозофского факултету, Универзитета у Новим Сад­ зе, мр Гелена Медєши потолковала як авторе розришели дилеми и нєдоповедзеносци хтори ше у нашим язику нагромадзели за пейдзешат роки, лєбо од 1971. року, кеди обявени „Правопис руского язика” Миколи М. Кочиша.

Понеже до нового Правопису до часци Правописни словнїк селективно унєшена духовна, компютерска, еколоґийна, як и сучасна дружтвена и родова терминолоґия, рецензент о. мр Дарко Рац заключел же наисце важне же ше тераз першираз духовну терминолоґию уведло до Правопису. Вон ище гварел же тоти термини нє були заступени у скорейших руских правописох и словнїкох, а

добре и же тераз велї церковнославянизми прилагодзени ґу рускому язику, бо ше Служби Божо отримує на церковнославянским язику и вец ше то розлично у бешеди хаснує. Проф. др Михайло Фейса пречитал рецензию мр Ксениї Сеґеди, а у предлуженю, медзи иншим, на прикладох зоз написох на Рутенпресу, пояшнєл же як би тре­ бало писац по новим Правопису, зоз окремним коментаром же кеди ше и у яких ситуацийох хаснує наводнїки, а кеди их нє треба хасновац. Окреме же нови Правопис базовани на сучасних наукових спознаньох у русинистики, окреме на „Ґраматики руского язика” Юлияна Рамача, як и на шестей редакциї АПА стандардох. Заєднїцке порученє авторох Правопису було же нє треба чекац шлїдуюци 50 роки же би ше направело нови Правопис, бо то вельо часу, а язик ше меня, а тераз, зоз сучасну технолоґию, мож лєгчейше направиц дополнєте виданє. Тиж проф. Фейса представел и „Словнїк компютер­ скей терминолоґиї” и надпомнул же словнїк интеґровани до нового Правопису. О Малей историї Русинох автора Ивана Попа, спред Ру­ скей матки бешедовали Дюра Папуґа, видаватель руского прекладу и Михайло Катона, инициятор идеї же би ше кнїжку зоз словацкого преложело на руски язик. В. В.

Внедзелю, 24. априла, у Новим Садзе несподзивано умарла Наталия Рамач, длугорочна лекторка и прекладателька за руски язик у Рускей редакциї Радио Нового Саду. Наталия Рамач (дзивоцке Рац) народзена 1948. року у Руским Керестуре. Роботни вик, од 1975. по пензионованє 2005. року, препровадзела у Рускей редакциї Радио Нового Са­ ду, дзе робела як лекторка и прекладателька за руски язик. Наталия Натка Рамачова, була член Дру­ жтва за руски язик, литературу и културу од 1975. року. У рамикох Дружтва ше анґажовала як се­ кретар и предсидателька Линґвистичней секциї. Сотрудзовала на пририхтованю двотомного Сербско-руского словнїка (1995-1997), а окреме при видаваню Сербско-латинско-руского-словнїка медицинскей тер-

минолоґиї (2006) и Сербско-латинско-анґлийско-руского словнїка защити рошлїнох и животного штредку др Радмили Шовлянски (2010), хтори видало Дружтво. Наталия Рамач, дзечне лекторовала руски тексти и прекладала тексти зоз сербского на руски язик за Зборнїк роботох КиШепіса”, Мултиязични часопис МОСТ и други виданя. З нагоди 21. фебруара Медзинародного дня мацеринского язика и Дня координацийного одбору дружтвох за язики, литературу и културу Завод за културу Войводини ей 2008. року додзелел пригодне Подзековане. Наталия Рамач похована стреду, 27. априла, на керестурским теметове. Вичная ей памят! И. Папуґа

29. АПРИЛ 2022.

РУСКЕ СЛОВО 23

КУЛТУРА И ПРОСВИТА КУД „ТАРАС ШЕВЧЕНКО”

ОТРИМАНИ ВЕЛЬКОНОЦНИ КОНЦЕРТ ДЮРДЬОВСКОГО ДРУЖТВА Рочни концерт Културно-уметнїцкого дружтва „Тарас Шевченко” зоз Дюрдьова традицийно ше отримує на Перши дзень найвекшого християнского швета, Велькей ноци. Того року наступели шицки активни секциї Дружтва, як и солисти хтори у чечуцей сезони уж витворели красни успихи ю рдьовски аматере, внєдзелю , 24. априла, на Вельку ноц по старим календаре, представели домашнєй публики и госцом прегляд роботи активних секцийох и солистох. Концерт започали шпиваче зоз провадзеньом тамбурового оркестра. Шпиванку „Кажди дзень” виведла Дзивоцка шпивацка група, котра у Дружтве иснує уж дванац роки, а шпиванку „Тал” одшпивал Марко Радишич. Програма предлужена зоз танцом „Пред нашима дзверми”, котри виведли члени Виводзацкей фолклорней ґрупи. Рецитаторска секция остатніх рокох окреме ак­ тивна, цо потвердзую єй члени зоз успишнима наступа­ ми на рецитаторских смотрох. Мария Рамач одрецитовала писню Ирини Гарди-Ковачевич „Пальцова школа”. Вона того року участвовала на Зонскей смотри рецитаторох у Бачу. Наймладши аматере Дружтва, Младша дзецинска фолклорна ґрупа, одшпивали писню „Пчолки” .

Д

24 РУСКЕ СЛОВО

Члени музичней секциї, Живко Шовлянски, Иван и Владимир Молнар на тамбуркох одграли „Таєла, таєла”, а Валентина Салаґ на клавиру одграла и одшпивала свою авторску шпиванку „Кед ше здогаднєм”, зоз хтору участвовала на познатим фестивалу акустичней музики „Фамус” у Сивцу. Старша дзецинска фолклорна ґрупа одтанцовала „Руски танци”, а М илица Михальовски, котра участвовала на Општинскей смотри рецитаторох, одрецитовала пи­ сню „Сон”, Славици Шовш. Члени младшей фолклор ней ґрупи ше представели зоз своїм першим танцом „Любичица мала” . Потим Валентина Салаґ и Мария Горняк одшпивали шпиванку „Пайташки мойо”, а ище єден член ре ци татор скей сек циї, Вла ди мир Мол нар, представел ше зоз писню котру написал Микола Кочиш „За роздумованє” . Вон тиж нєдавно участвовал на Зон­ скей смотри у Бачу. Фолклорни секциї од вше були наймасовнєйши у Дру­ жтве. Виводзацки фолклор одтанцовал „Танци зоз Чарней трави”, а члени Старшей фолклорней ґрупи указали же окрем танцованя знаю и шпивац, та ше на концерту представели зоз двома нумерами - „Плюсканє, купанє” и „Ґол” . Наступ Верици Салонски, котра одшпивала до­ бре познату шпиванку „Селїдби”, охабел наймоцнєйши упечаток на публику. Иван Молнар одрецитовал писню „Слунко, хмара и ми дзеци” автора Михала Ковача. Вон ше зоз тоту писню представел на Покраїнскей смотри рецитаторох, дзе ше пласовал медзи найлєпших осемнац и достал златну ди­ плому. Дзивоцка шпивацка ґрупа потим одшпивала писню „Ид зе ми ли”, а Стар ша дзе цин ска фол клор на ґру па одтанцовала „Буковински свадзебни танєц” . Валентина Салаґ, котра ше пласовала на Републичну смотру рецитаторох у Валєве, одрецитовала „Безчислени дробнїци зоз хторих ше тка живот” авторки Наталиї Канюх. 29. АПРИЛ 2022.

киІІига@ гизке5Іоуо.сот

Дзивки зоз шпивацкей ґрупи нє шпиваю лєм руски народни шпиванки. Вони ше пред даскельома роками опробовали и у шпиваню забавних шпиванкох, з хторима збогацели репертоар. На Вельконоцним рочним концерту Дружтва вони виведли писню „Ґрош”. Ище раз на бину вишол Марко Радишич и одшпивал „Весели обичай”. На самим концу програми, члени виводзацкого фолклору одтанцовали „Буковински танци” .

О Р ҐА Н И З А Ц И Я И П О Т Р И М О В К А Же би шицко добре функционовало на Вель­ коноцним концерту остарал ше Управни одбор Културно-уметнїцкого дружтва „Тарас Шев­ ченко”, а у реализациї програми помогли Покраїнски секретарият за културу и явне информованє, Покраїнски секретарият за образованє предписаня и национални заєднїци, Општина Жабель, Национални совит Руснацох и Завод за културу войводянских Руснацох. Медийну потримовку дали Радиодифузна уста­ нова Войводини - Радио Нови Сад, Радиодифу­ зна установа Войводини - Телевизия Нови Сад и Новинско-видавательна установа „Руске слово”.

У Велькей сали задружного дома у Дюрдьове було вельке число патрачох чийо реакциї були позитивни, аупечатки барз приємни. Вони аматерох дюрдьовского Дружтва и їх труд наградзели зоз велькима аплаузоми. За тот приємни вечар, окрем аматерох, задлужени и руководителє секцийох, котри зоз вельку любову робя свою робо­ ту. Младшу дзецинску фолклорну ґрупу пририхтала Мария Хромиш, а старшу дзецинску фол­ клорну ґрупу пририхтала Тамара Салаґ. Вивод­ зацки фолклор пририхтали Микола и Даря Хро­ миш. Рецитаторох пририхтал Яким Гарди, а шпивацки ґрупи, солистох и дуети и музични точки порихтала Сенка Станкович, док оркестер при­ рихтал Срдян Цуцич. Сценоґрафию обдумали и поробели млади зоз Дружтва, а за озвученє ше остарали Мирослав Ш арик и Микола Роман. Конферансу написала Тамара Салаґ, а водзели ю Кристина Горняк и Тарас Чапко. Як и каждого року, по законченю програми, у просторийох Дружтва предлужене друженє зоз вечеру и рускима шпиванками.^ Лидия Вереш 29. АПРИЛ 2022.

32. ФЕСТИВАЛ НОВЕЙ РУСКЕЙ ШПИВАНКИ „РУЖОВА ЗАГРАДКА”

ПОЧАЛА ДИСТРИБУЦИЯ УХОДНЇЦОХ На нєдзелю, 8. мая, у Сербским на род ним театре у Новим Садзе, будзе отрима­ ни Фестивал новей рускей шпиванки „Ружова за­ градка” . Ф е­ стивал почнє точно на 20 год зин пре директни пренос, та орґанизаторе апелую на нащивительох же би пришли на час. Уход будзе задармо, як и дотераз, алє до сали ше годно войсц лєм зоз уходнїцу. Безплат ни уход нї ци мож превжац од 26. априла, на биле тарнїци у СНТ, а годно ше их достац и годзину скорей як почнє програма (точнєйше од 19 годзин). За уходнїци ше мож розпитац и при даєдних колпортерох: у Коцуре при Златкови Колєсарови, у Дюр­ дьове при М ихаилови Рамачови и у Новим Садзе при Лидиї Костелник. Фестивал святочно отвори заменїк ґенералного директо­ ра РТВ Йожеф Клем. Вивед зени буду 15 нови композициї, а пейцчлени жири у составе: М ича Янкович, Олена Пушкаш, Ясми на Дю ра нїн, Сен ка Стан ко вич и Сне жа на Янюшевич Єфтич будзе одлучовац о наградох. Наступя Ве­ льки тамбурови оркестер и Народни оркестер РТВ, а водительки програми буду М а­ рина Сабадош и Доротеа Будински. П рисутна публика год на и то го ро ку ви брац на й лєпшу композицию по своїм сма ку, зоз за о кружо ва нь ом вибраней композициї на уж порихтаних гласацких лїсткох. У ревиялней часци насту­ пи Михайло Будински.

Орґанизаторе поволую шицких цо любя руску шпиванку най 8. мая приду до Но­ вого Саду до Сербского на­ родного театру попровадзиц тот наш по пулар ни, зма гате льни фестивал „Ружову заград ку”, хто ра буд зе мац ознова прави фестивалски формат зоз публику у сали. Сала у СНТ велька, капацитети векши як цо мал Студио „М”, та єст и вецей места за публику. После законченей програми будзе коктел. Цали Фестивал годно директно провадзиц на трецей програми радия на 92, 100 и 107,1 меґагерци, тиж и на другей програми Радио телевизиї Войводини, як и прейг ин тер не ту. До орґанизациї Фестивалу уключени и анґажовани шиц­ ки капацитети Радио телевизиї Войводини, а нє виостала анї потримовка спонзорох и наших руских установох На­ ционалного совиту Руснацох, Заводу за културу войводянских Руснацох и НВУ „Руске сло во” . Пре актуалну ситуацию зоз пан де мию, тер мин за отри мо ванє Фестивала того и прешлого року вименєни, алє орґанизаторе наявели же шлїдуюца, 33. „Ружова заградка” будзе у узвичаєним термину першей нєдзелї у марцу. В. В.

РУСКЕ СЛОВО 25

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ І

ЧАСОПИС „ЗАГРАДКА” ОЗНАЧУЄ 75 РОКИ ОД ПОРЯДНОГО ВИХОДЗЕНЯ (II)

„НАША ЗАГРАДКА” ПОЧАЛА ВИХОДЗИЦ Дюра Латяк

Мешачни часопис „Заградка” виходзи як нашлїднїк часопису за руски дзеци „Наша заградка”, котри виходзел од септембра 1937. по 6. април 1941. року. Од юния 1947. по 1991. рок виходзел под меном „Пионирска заградка”, а од 1. януара 1991. року ноши нєшкайше мено „Заградка” ст причини вериц же перше число „Нашей заградки” видруковане у другей половки авґуста 1937. року. Заключуєме то зоз информациї, обявеней у „Руских новинох” ч. 33 (696) од 27. авґуста 1937. року (бок 4), под насловом „Брату! Шестро!”, котра глаши: „Придаваме ци до рукох перше число першого нашого дзецинского часопису „Наша заградка” . Може тот часопис нє та­ ки як други часописи, - алє вон наш. З велькима жертвами и ище векшу любову пущаме го до швета медзи наших наймладших з цильом, да од темеля почнє будовац тото, о чим ше уж 19 роки бориме: да ство­ ри од наших дзецох свидомих РусинохУкраїнцох, котри ше нє буду ганьбиц од свойого, алє ше буду цешиц и поношиц, же вони синове 45 милийонового народу, хтори ма за собу славну гоч боляцу пре шлосц. Виховац сце „Наша заградка” синох и дзивки, доброго шерца, характерних и витирвалих у роботи за добро свойого народу, з котрима ше нє буду вецей оруцовац як зос широтами. „Наша заградка” будзе на помоц учительом, паноцом и родительом у вихованю дзецох по школох и домох. По школох дзе єст руски одїли, вона будзе на вельку по­ моц, а дзе руских одїлох нєт, там вона буд­ зе ище стораз потребнєйша. Там муша буц родителє - учителє, а „Заградка” им помо­ же у тей чежкей роботи. Нєопросцени грих процив свойого народу зроби кажди тот, котри занєдзба випольньованє своїх длужносцох у тей роботи - вихованя дзецох. Нашо дзеци, буду нашо жвератко. Модлїме це брату, шестро, да нам помо­ жеш по своїх способносцох у випольньованю того святого дїла. Помоц твоя най будзе у писаню, збераню предплатнїкох, дарункох, розпредаваню и т. д. Вежнї тоту длужносц нє з терху, алє з радосцу, свидоми же ви поль ню єш и ти сво йо обо вяз ки ґу народу. Бо вона ци нє надрилєна од люд-

Є

26 РУСКЕ СЛОВО

зох, котри примаю вельки гонорари, алє приходзи од людзох котри любя свой на­ род так як го и ти любиш и котрим твойо розуменє важносци и задатку того часопи­ су, будзе - єдина награда. Прикладаме чеки на котрих пошлєце назберани пенєж. Цена єдному примирнику 1 динар, а рочна предплата 10 динари. З добру дзеку мо­ же тот часопис купиц и найхудобнєйше дзецко. Накеди увидзице кельо фалати мож предац у вашим валалє, явце, нє одкладайце, же би зме цо скорей знали кельо фалати другого числа мож друковац. Цешиц нас буд зе, а будзе и вас, кед нам по шлє це ве цей предплатнїкох як цо було предвидзене у вашим валалє. Хто сце на свою адресу примац Часопис най нам то яви. Кед ше найдзе дахто, кому зме послали Часопис, же би нє могол лєбо нє сцел при-

29. АПРИЛ 2022.

УисІ2е@ги5ке5Іоуо.сот

мац, модлїме го най нам го враци. Хто нам нє враци до 15. септембра 1937. року перше число, ми го значиме як свойого предплатнїка. У мену Божим, кажди до дїла! Редакция „НАШ ЕЙ ЗАГРАДКИ” КОВАЧ БУЛ ГЛАВНИ РЕДАКТОР Як видно зоз конца наведзеней информациї, подписала ю „Редакция”, а зоз стила и змисту видно же єй автор бул секретар РНПД, учитель и главни редактор „Нашей заградки” Михайло Ковач. А же „Наша заградка” розпо слата кон цом авґуста, або у перших дньох септембра, мож заключиц з „Руских новинох” ч. 34 од 9. септембра 1937. року (бок 1.) под насловом „Зос ,П росвити”, котра глаши: „Тих дньох зме розпослали по валалох часопис за дзеци „Н аш у заградку“ . Модлїме шицких тих на котрих посиламе, да поробя шицкима силами, же би тот наш часопис бул цо баржей розширени медзи дзецми. Цена му така мала лєм пре то да го може кажде дзецко наручиц. Хто сце купиц може достац перше число „Нашей заградки” на парохиї, лєбо у п.п. учительох.” О ЧАСОПИСУ ШЕ СТАРАЛО РУСКЕ НАРОДНЕ ПРОСВИТНЕ ДРУЖТВО Же и о дальшей судьби „Нашей заградки” старосц водзело Руске народне просвитне дружтво, видно з виривку зоз информациї, обявеней у „Руских новинох” число 47 (709) од 3. децембра 1937. року (бок 1) под насловом „Зос ,Просвити”, котри ту наводзиме: „ ,Наша заградка’ уж трецираз завитала до Ваших обисцох, медзи своїх найменших приятельох. Просвитне Дружтво ма задовольство констатовац, же ше кажди мешац вше вецей муши друковац, бо ше глєда. Же би тот важни, може и найважнєйши часопис могол наставиц свою започату роботу, успишно, модлїме шицких повереникох, на котрих посиламе часопис, як и тих котри ище нє плацели предплату, най то цо скорей зробя, бо ше „Н. Заградка” отримує лєм зос своєй предплати. За тераз виходзенє ище нє у опасносци, алє треба темелї порихтац добри, та и будовля будзе добра. Ми пошлєме обра­ хунок каждому, котри ище нє подмирел заостатки и 29. АПРИЛ 2022.

братски модлїме най тоту свою добровольну длужносц випольнї. На далєй модлїме родительох, паноцох и учи­ тельох, най красним способом розжиряцую и на далєй у шерцох наших дзецох любов ґу н а ш о м у и най патра назберац цо вецей предплатнїкох медзи дзецми котри такой заплаца цалу предплату. Крачунски швета надиходза. Будзе динарчки, нє шмело би буц анї єдного дзецка, котре би нє було предплатнїк „Н. Заградки” . Най нє забуду анї на „Фонд Заградки” ! Вон будзе резерва за ка­ жди случай, а и за лєпше напредованє самого часопису. И дзецом пише на тим месце „Просвита”. Як вашо родителє, мили дзеци, так и ви треба на каждим крочаю любов указац ґу Просвит ному Дружтву. Тераз надиходза крачунски швета. Кед заш пиваце Динарчки, най вам нє будзе жаль оддзелїц и на „На­ шу Заградку” . То себе оддзелюєце, то наша Заград ка будзе вше краша, кед ю будзеце допатрац! ОД БОР” Випатра же и „Н а ш а за град ка” м ала про­ блем з наплацованьом предплати. Н а препоруку учительох и священїкох людзе лєгко наручовали часопис своїм дзецом, алє кед требало подмириц предплату, та значна часц з нїх „забувала” на тото. „Руски новини” були єдине место за контактованє зоз предплатнїками. Так уж у чишлє 2 (715) од 21. януара 1938. року (бок 2) обявена стаємна рубрика „Зос „Просвити”, у котрей, медзи иншим, зазначене и тото: „Опоминаме и модлїме шицких родительох и прияте­ льох „Нашей Заградки” най свойо длуство виплаца ище тераз до конца того мешаца. Кельо важни вопрос воспитаня своїх дзецох видзи ше по тим же ше шицки културни народи однїмаю, ато як воспитаю свойо наймладши.. И „Н. З.” ма воспитовац нашо дзеци и водзиц их по правей драги ґу правдивому щесцу и лєпшей будучносци. Просв. Дружтво годно окончовац тоту задачу, кед будзе мац точних предплатнїкох. Зос своїма власнима силами мушиме ше напредок остарац и подопрец тих цо маю нас нашлїдзиц. Ш ицким цо примаю на свою адресу „Н. З.”, а до 1. фебруара т. р. нє подмиря предплату престанєме, на свой жаль, посилац часопис. Тото робиме прето же би зме зменшали даремни тро­ шки и упуцели своїх предплатнїкох на точносц.”^ (Предлужи ше)

РУСКЕ СЛОВО 27

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 24. априла 2022. року занавше нас зохабела наша мила супруга, мац и баба

ОСТАТНІ ПОЗДРАВ

ДЮРА ВАРҐА (1955-2022) Дзекуеме ци за твойо закладане и помоц у нашей активносци. Союз Руснацох Українцох Сербиї ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Дня 24. априла 2022. року несподзивано ше преселєла до вичносци моя мила шестра

НАТАЛИЯ РАМАЧ (1948-2022) Занавше будземе паметац твою доброту, пожертвованосц и любов, а у шерцу ношиц здогадоване на тебе. Твой супруг Владимир и синове: Златко зоз супругу Галину и унуку Теодору, як и Влатко зоз супругу Саню, унуком Павлом и унуку Ану Спочивай у мире Божим и будз наш ангел навики! ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Дня 24. априла несподзивано нас зохабела наша шестринїца

НАТАЛИЯ РАМАЧ народзена Рац (1948-2022) з Нового Саду

Подзековни зме же зме це мали, а жалосни же це вецей нет. Дзекуеме ци за шицку твою доброту. Твойо Тиркайлово зоз фамелию и Варґово зоз фамелию Спочивай у мире Божим! ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Нашей милей свахи

НАТАЛИЯ РАМАЧ (1948-2022)

Од сватових Грубеньових

НАТАЛИЯ РАМАЧ народзена Рац (1948-2022) з Нового Саду

Занавше будземе чувац хвильки котри зме ведно препровадзели. Брат Дюра зоз супругу Меланку и дзецми Жельком и Маю зоз фамелиями Спочивай у мире Божим! ОСТАТНІ ПОЗДРАВ СВОЄИ МИЛЕИ ТЕТИ

НАТАЛИЯ РАМАЧ народзена Рац (1948-2022) з Нового Саду

Будземе чувац красни памятки на часи препровадзени з тобу. Желько и Мария Рацово, як и Мая и Ґоран Семизово Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 1. мая 2022. року наполнюе ше 2 смутни роки од шмерци

ЛЮБОМИРА НАДЯ (1938-2020) з Руского Керестура

Ожалосцени супруга Маря и син Любо Спочивай у мире Божим!

28 РУСКЕ СЛОВО

29. АПРИЛ 2022.

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 20. априла 2022. року напущела нас

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 20. априла 2022. року занавше нас зохабел наш супруг, оцец и швекор

ЛЮБОМИР ПАЛАНЧАІ (1944-2022) з Руского Керестура Памятки на ньго навики буду чувац: супруга Злата, дзивка Терезка и жец Жарко Спочивай у мире Божим! ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Дня 20. априла 2022. року занавше нас зохабел наш дїдо и прадїдо

НАТАЛИЯ БУДИНСКИ народзена Грубеня (1942-2022) з Руского Керестура Мила наша мамо, прешли сце до вичносци и гоч ваш живот мушел стануц, здогадованє на Вас у наших шерцох занавше будзе тирвац. За Вами остал лєм празни дом и нашо боляци шерца. Остатні' поздрав од дзивки Фемки зоз фамелию, од дзивки Оленки зоз фамелию и од дзивки Марчи зоз дзецми Спочивайце у мире Божим! ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Дня 20. априла 2022. року занавше нас зохабела наша мила шестра

НАТАЛИЯ БУДИНСКИ народзена Грубеня (1942-2022) з Руского Керестура

Красни памятки на ню буду чувац брат Владо Грубеньов зоз супругу Луцию и дзецми Най спочива у мире Божим! ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Дня 20. априла 2022. року занавше нас зохабела наша мила шестра

ЛЮБОМИР ПАЛАНЧАІ (1944-2022) з Руского Керестура

Останю лєм красни памятки хтори зме вєдно препровадзели. Твойо: унука Наташа зоз фамелию и унука Ивана зоз фамелию зоз Канади Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 28. априла наполнюю ше 23 роки як нас зохабел мой мили брат

СЛАВКО РУСКАІ (1961-1999) з Вербасу Спочивай у мире Божим! Шестра Марча зоз фамелию

ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Дня 20. априла 2022. року занавше нас зохабел наш товариш

ЛЮБОМИР ПАЛАНЧАІ (1944-2022) з Руского Керестура Претаргли ше нашо друженя пре твой вични одход. Останєш нам вше у думкох. Твойо приятелє Горняково зоз фамелию Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 2. мая 2022. року наполня ше пейц роки як вецей нє з нами наша мила мац, швекра, баба и прабаба

Дня 5. юния 2022. року наполня ше двацец роки як вецей нє з нами наш мили оцец, швекор, дїдо и прадїдо

НАТАЛИЯ БУДИНСКИ народзена Грубеня (1942-2022) з Руского Керестура

Красни памятки на ню буду чувац: шестра Йозефина Регакова зоз синами Жельком и Любомиром зоз фамелию Най спочива у мире Божим!

29. АПРИЛ 2022.

АМАЛИЯ ПАЛАНЧАНИН ВЛАДИМИР ПАЛАНЧАНИН народзена Уйфалуши з Вербасу Памятку на їх доброту и пожертвовносц нїґда нє забуду їх наймилши Спочивайце у мире Божим!

РУСКЕ СЛОВО 29

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Зоз жальом обвисцуєме же дня 15. априла 2022. року нєобчековано престало дуркац шерцо велького чловека

СМ УТН Е ЗДОГАДОВАНЄ Дня 5. мая 2022. року наполнї ше рок полни жалосци и болю як нас занавш е зохабел наш мили син, брат и стрико

Д АНИЛО САКАЧ - ДАЧО (месар) (1970-2022) з Коцура Пошол ши нєсподзивано, швидко и занавше нас зохабел у вичним жалю за тобу. З любову и почитованьом будземе це паметац як велького члове­ ка, супруга и оца. Твой ошмих, моц и любов хтори ши нам нєсебично давал, и шицки красни памятки вично будземе чувац у наших шерцох. Дзекуєме шицким хтори сочувствую з нами у жалосци, шицким хтори ше од Данила одпитали и випровадзели го на остатню драгу. Занавше ожалосцени: твоя супруга Драґана, син Стефан и дзивка Саня Спочивай у мире ангелу наш любени!

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ И СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 15. априла нас занавше нєсподзивано зохабел наш мили

У фебруару ше наполнєло 10 роки як вецей нє з нами наш

ДАНИЛО САКАЧ (17. IV 1970 15. IV 2022)

ДАНИЛО САКАЧ (7. II 1942 6. II 2012)

П ацерки у рукох, на ґамбох молитва, твоя слика на муре и слизи на лїцу. Ангелу наш , Нєбесни рай тераз твой дом, дзе спочиваю добри душ и, яки бул и ти. Красни памятки на тебе нїґда нє виблядню. Боль нїхто нє витарга зоз першох. Занавш е це у своїм ш ерцу ноша: мац Ганя, брат Янко и Янково дзеци М ая и Ваня Спочивай у мире Божим, Ангелу наш!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 3. мая 2022. року наполня ше 10 смутни роки як нас занавше зохабел наш мили оцец, дїдо и прадїдо

У юнию ше наполнї 17 роки як нас зохабел наш мили

ИҐОР САКАЧ (6. XII 1976 5. VI 2005)

з Коцура Навики будзеце у наших боляцих шерцох и молитвох. Зоз жальом и любову найкрасши памятки на вас буду чувац: мац и супруга Сена и вашо наймилши Най вас ангели чуваю! Спочивайце у мире Божим!

30 РУСКЕ СЛОВО

ВЛАДИМ ИР САЛАГ (1960-2021) з Беочину

ИРИНЕИ БУЧКО (1938-2002) з Руского Керестура Зоз любову и почитованьом красни памятки на ньго чуваю: дзивка Сенка Симуновичова зоз фамелию, жец Янко Паланчайов зоз фамелию, дзивка Тереза Чизмарова зоз фамелию и дзивка Фемка Грубеньова зоз фамелию Спочивай у мире Божим!

29. АПРИЛ 2022.

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 1. мая 2022. року наполнюю ше 10 боляци роки як ши нас зохабела и пошла занавше до свойо­ го винного дому

ЄЛЕНА ХОМА народзена Дудаш (22. юлий 1965 - 1. май 2012) з Руского Керестура Мила Єлко, нєт слово зоз хторим би могло описац и зрозумиц яку терху жалосци и болю ноши твоя мила мац Єлена. Спочивай у мире Божим, до воскресеня! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 1. мая наполня ше 10 длуги и смутни роки як ши занавше одпутовала до вичносци

ЄЛЕНА ХОМА (22. юлий 1965 - 1. май 2012) з Руского Керестура З любову и почитованьом занавше будземе чувац памятку на твою милу подобу и час препровадзени з тобу. Твойо наймилши: Тамара и Андрея зоз супругами и татом Дюром

29. АПРИЛ 2022.

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 1. мая наполнюе ше 10 боляци роки як ме зохабела моя мила шестра Єлка

ЄЛЕНА ХОМА народзена Дудаш (22. юлий 1965 - 1. май 2012) з Руского Керестура Час преходзи, а ти нам вше баржей хибиш. Вше це споминаме и ношиме у наших шерцох. Здогадуем ше крас­ них памяткох и часох цо зме препровадзели ведно з тобу. Ожалосцени: шестра Весна зоз супругом Йошком Спочивай у мире Божим!

РУСКЕ СЛОВО 31

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот

НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 23. априла наполнєли ше 20 роки як ше преселєл до вичносци мой мили и добри супруг

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 2. мая наполня ше 7 жалосни роки як ше наш Дейо преселєл до вичносци

ЯНКО СОБОНЯ (1943-2002) з Руского Керестура

і7 Твою любов и доброту нїґда нє забудзем и вше ю у шерцу ношиц будзем. Спочивай у мире Божим! Твоя супруга Серафина Вичная памят! НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 23. априла наполнєли ше 20 роки як нє з нами наш оцец и шве­ кор

і ЯНКО СОБОНЯ (1943-2002) з Руского Керестура

Навики це будземе чувац у наших шерцох. Дзивка Таня, жец Кимо и унук Боян Береково

Ті

ДЕЯН ТАТИЧ (1986-2015) з Коцура Дейо, ти з нами вше, кажди дзень, кажду минуту... у думкох и шерцох. Хибиш нам барз... Вично ожалосцени, твойо родичи и шестра Спочивай у мире Божим! НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 23. априла наполнєли ше 20 роки як нас занавше зохабел дїдо и прадїдо

Вичная му памят! НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 23. априла наполнєли ше 20 роки як нас занавше зохабел наш мили оцец и дїдо

ЯНКО СОБОНЯ (1943-2002) з Руского Керестура Твою любов и доброту навики буду чувац унук Деян зоз супругу Ясминку и праунуки Мануела и Матея Береково Спочивай у миру Божим! НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 2. мая наполня ше 40 роки як нас занавше зохабел оцец, дїдо и пра-

ЯНКО СОБОНЯ (1943-2002) з Руского Керестура

дщо

Памятку на ньго навики чуваю дзивка Зденка, жец Славо и унука Долорес Спочивай у мире Божим! НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 23. априла наполнєли ше 20 роки як нас занавше зохабел дїдо и прадїдо

* ЯНКО СОБОНЯ (1943-2002) з Руского Керестура

и

Твою любов ґу нам нїґда нє забудземе и вше ю споминац будземе. Твоя унука Ванеса зоз супругом Златом и праунуки: Давид, Стефан и София Гардийово Спочивай у мире Божим!

32 РУСКЕ СЛОВО

ЯНКО БЕРЕГ (1939-1982) з Руского Керестура Твою любов нїґда нє забудземе и вше це у шерцох ношиц будземе. Син Кимо, нєвеста Таня и унуки: Деян, Боян и Ванеса зоз фамелиями. Вичная памят!

М АЛИ ОГЛАШ КИ

НВУ „РУСКЕ СЛОВО” ПРЕДАВА ПОЛОВНИ АВТО 8койа іаЬіа сіа^іс, 2007. рок. Прешол - коло 380 000 км, реґистровани до новембра. Початна цена - 1800 евра. Явиц ше и понукац цену на: 069 673301, або на: г8Йп@гшке8Іотсош. Опатриц мож у Вербаше або Новим Садзе. *** НВУ „РУСКЕ СЛОВО” КУПУЄ ХИЖУ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ, за потреби канцеларийох и дописовательства. Гледаме добре очуване обисце (може и на поверх) блїзко при центру, квартельни нукашнї простор котри би мал минимум 120т2 (и векши простор пре архиву), зоз цо меншим простором за отримованє желєних поверхносцох. Волац на телефон 069 67 33 01.

29. АПРИЛ 2022.

іпТогтаІог@ги5ке5Іоуо.сот

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 2. мая наполня ше 7 роки як нас зохабел наш весели товариш

ДЕЯН ТАТИЧ (1986-2015) з Коцура Безсмертна писня - Кед ци явя, умар сом, а бул сом ци мили теди ци шицко пошиви. На павучайкох молга на устох пирньови шлїд. Подумал ши дараз цо значи жиц? - Кед ци явя, умар сом... ево цо будзе. Езер шарени риби ми буду клїпкац през око. Жем ме скриє и коровче ме закриє, а я за тот час будзем лєциц високо, високо. Думаш же моя рука, колєно або глава можебуц ютре корень, бреза або трава? - Кед ци явя, умар сом, нє вер, бо то нє знам. На тоту жем сом зашол же бим ци дакус джмуркнул, же би за мну остал пирхаци шлїд и прето нє буц смутна. Барз ми важне же бим остал у твоїх думкох, дурнїсто-чудно мили. Вноци док ше припатраш на нєбо ти джмуркнї на мнє. Мика Антич Мичора, Боске, Валєвац, Аца, Юрчи, Буки, Риле, Баїц, майстор Здравко, Стефчич, Чуме, Славиша, Копча, Дакич, Чики, Зорка, Стево, Папи, Сани, Рака, кума Мира и кум Сале 29. АПРИЛ 2022.

РУСКЕ СЛОВО 33

ИНФОРМАТОР

АПРИПСКИ МАК

ВИШЛО ВЕБ-ВИДАНЄ ДРУГОГО ТОГОРОЧНОГО ЧИСЛА „ШВЕТПОСЦИ” ! Ш ВЕТЛОСЦ

т.ги$ке$Іоуо.сот/шветлосц

У року кед ше означує 70-рочнїца од виходзеня часописа „Шветлосц”, тих дньох вишло веб-виданє и другого тогорочного числа нашого найстаршого часописа за науку, литературу, културу и уметносц. Число отвера блок ориґиналних наукових прилогох, медзи котрима робота др Олега Румянцева „Паоло Румиц о Карпатох, Русинох и руїнох историї” и др Богдана Гальчака „Лемки з Високей Бжози”. З чечуцей литературней продукциї обявени циклус писньох Ирини Гарди-Ковачевич „У медзичаше” и проза Саши Сабадоша „Дзень за паметанє”. Рубрика „Зоз шветовей литератури” приноши вибор з поезиї Шандора Петефия „Розкошно квитнє ярня заграда”, котри з мадярского прешпивал Михал Рамач, док у рубрики „Зоз сербскей литератури” обявни вибор з поезиї Стевана Раичковича „Кому дзвони дзвоня”, котри тиж прешпивал Михал Рамач. У рубрики „З рукописного нашлїдства” обявени прилог Миколи М. Цапа „Нєпознати перши писнї Гавриїла Костельника на українским язику”, у кот­ рим винєшени нови и нєпознати боки з литературней биоґрафиї Г. Костельника. „Статї и есеї” приноша статю Ирини ГардиКовачевич „Паметанє и тирванє” о двох подобових уметнїцох, Гелени Сивч и Лидиї Рамач, чия творчосц представена на тогорочней Централней святочносци Дня Руснацох у Новим Садзе. „Прикази, критики, рецензиї” информую о нових кнїжкох Янка Павловича и Владимира Кирди Болхорвеса, о котрих пишу Олена Планчак-Сакач и Милица Єфтимиєвич Лилич. „Драмски додаток” виполнює комедия за дзеци „Васо Пикасо” Сави Шкобича, котру зоз сербского преложел Владимир Бодянец. Остатнї прилог у часопису „Упутство за пририхтованє рукописох за друкованє”, з котрим Редакция поволує на сотруднїцтво през писанє оригиналних наукових и фахових роботох з обласци гуманистичних и дружтвених наукох. Число илустроване з малюнками Гелени Сивч. Як и шицки дотерашнї, и тото число часописа „Ш ветлосц” мож опатриц на адреси: '^^'^.гивкевіоуо.сош/шветлосц. М. М. Ц.

34 РУСКЕ СЛОВО

МдцєроадРУСКДНУХАРКД У априлским чишлє Т Г ІУат ._г м л ад еж ск о го часопису МАК „У фоку­ су” тема о менталним здравю, як и фотоґрафия И в а н и Медєши хтора вибрана медзи 20 найлєпшима, од вецей як 1 500 хтори сцигли на конкурс „Жени у фокусу”. „Русинистика и я” и у тим чишлє пише о тим дзе су и цо тераз робя бувши студенти Оддзелєня за русинистику, а у рубрики „Швет науки и технолоґиї” мож пречитац кельо млади препровадзую часу на интернету и дружтвених мрежох. За рубрику „МАК-ово 50 роки” зоз архиви вибрани даєдни насловни боку того часопису, док у рубрики „АЛТ шоу у МАК-у” интервю зоз Ясну Русковски, хтора ма свой салон за дизайн у хторим шиє шмати. М. З. Г

тгЬ гітаї

Городска управа за защиту животного штредку на основи члена 20. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї” число 135/04 и 36/09), обявює

ОБВИСЦЕНЄ о явним увиду, явней презентациї и явней розправи о Студиї о пре­ ценьованю вплїву на животни штредок Ношитель проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, поднєсол тому органу вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта базней станїци мобилней телефониї „НСУ281, НСЛ281, НСО281 Н С-ЛИО Е”, у улици Руменацка драга число 65 на катастарскей парцели число 896/1, К.О. Нови Сад IV, Город Нови Сад. Податки и документация зоз вимоги ношител проєкта мож достац на увид у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Гораду Нового Саду, роботнима днями у чаше од 10 до 15 годзин, по 1. юний 2022. року. У складзе зоз членом 6. Правилнїка о поступку явного увиду, презентациї и явней розправи о студиї о преценьовню вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, 69/05) заинтерсованих органох, организацийох и явносц под час тирваня явного увиду можу поднєсц зауваги и думаня на студиї о преценьованю вплїву у писаней форми Городскей управи за защиту животного штредку. Явну розправу и презентацию ше отрима 2. юния 2022. року, у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Руменацка 110 а, Нови Сад, на 13 годзин.

МАЛИ ОГЛАШКИ Предавам ПЛЕЙСТЕЙШЕН 4 СЛИМ ма 4 джойстики, єден полняч, бависка: Фортнайт, Рокет Лиґ, с22, Мортал комбат 11. Мобилни 064/85 219 72, (069/67 33 15)

МАЛИ ОГЛАШКИ ДИХТОВАНЄ облакох и дзверох. Щици од витру, жими, праху, галайку, инсектох. МОНТИРАМЕ: ■ РОЛЕТНИ ■ ГАРМОНИКОВО ДЗВЕРИ

■ ПАНТЛЇКОВО ДЗВЕРИ ■ МРЕЖИ ОД СУНЬОҐОХ ■ ВЕНЕЦИЯНЕРИ ■ ОПРАВКИ Телефон: 025/5827-710, 060/5088-433 29. АПРИЛ 2022.

5рогІ@ гизке5Іоуо.сот

ПОДРУЧНА ФОДБАЛСКА ЛИҐА СУБОТИ ЦА

ДЕРБИ БЕЗ ПОБИДНЇКА Ф к „Искра” - ФК „Будучносц” (Савине Село) 1:1 (1:0) Коцур - стадион домашнєй екипи. Єдини ґол за Искру дал Латинкин. ИСКРА - Новаков, Секулич, Драґоєвич (Колошняи), Човс, Юрчук, Надь, Сердар, Малацко, Латинкин, Бокан и Николич. З вельким обчекованьом Искра дочекала општински дерби процив Будучносци зоз Савиного Села и велї ше наздавали же то змаганє на котрим Искра конєчно зазначи побиду и звекша свойо шанси за оставанє у лиґи. Початок змаганя и нагадовал же ше то и случи понеже Искра вельо лєпше вошла до змаганя од госцох зоз Савиного Села. Шанси ше шоровали єдна за другу, а у 16. минути центерфор Искри Латинкин єдну вихасновал и принєсол предносц од 1:0. После того ґолу коцурски фодбалере ище баржей звекшали прицисок и други Гол вишел у воздуху. У тим

периодзе найлєпшу шансу мал Сердар котри зоз 16 метерох добре бил на Гол, алє лабда потрафела стативу, та ше з резултатом 1:0 за Искру пошло на одпочивок. Початок другого полчасу ознова припаднул Искри, медзитим, бависко було вше ровноправнєйше и упечаток же бавяче Будучносци физично пририхтанши. У 60. минути єден Искров бавяч направел фаул на 20 метерох од свойого Гола, а то ше указало як велька гришка понеже госци после того фаула виєдначели резултат. Прияти Гол вплївовал на Искрових бавячох и вони вше менєй творели шанси за Гол и на концу змаганє и закончене з резултатом 1:1. После 23. одбавених колох Искра на предостатнїм, петнастим месце на таблїчки зоз 16 бодами, кельо ма и остатнєпласовани Обилич зоз Нового Кнежевца, а праве ше з тоту екипу Искра стретнє у шлїдуюцим колє. З. К.

ПОДРУЧНА ФОДБАЛСКА ЛИҐА НОВИ САД

БАЧКА ШЕ ВРАЦЕЛА ДО БАВИСКА ОФК „Юґович” (Кать) - ФК „Бачка 1923” 1:3 (1:2)

Ч е к а вас с м а ч н а е е ч е р а , б о г а т а т о м б о л а и д о б р а забава!

ГТП соб ота, 07. 0 5. 2022.

О 19 ГОДЗИН О

Пе/іетова сала, Коїдур

К а р т и м ож р е іе р н о в а ц н а ч и с л о т г л г ф о м л 0 6 ^ / 8 5 770 7 4

Момика Гарди

/ ------------------------------------------------------ \ Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду на основи члена 10. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

ОБВИСЦЕНЄ о поднєшеней вимоги за одлучованє о потреби преценьованя вплїву на животни штредок проєкта Институт „Ватроґас” д.о.о. Нови Сад по овласценю ношителя проєкта „А1 8гЬі]а гї.о.о. Беодгагї”, Милутина МиланковиІЇа 1ж, Нови БеоГрад, поднєсол вимогу за одлучованє о потреби преценьованя вплї­ ву застатого стану на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефонї „НС2383_05 НС_Нови Сад Сайлово”, на катастерскей парцели 9127/18, К.О. Нови Сад IV, Город Нови Сад. Податки и документацию зоз вимоги ношителя проєкта мож видзиц у просторийох Городскей упра­ ви за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Улїца Руменацка 110а, Нови Сад, роботни днї од 10 до 15 годзин. Шицки заинтересовани, у чаше 10 днї од дня обявйованя того обвисценя, можу дац свойо думанє у писаней форми на адресу Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду.

29. АПРИЛ 2022.

КАТЬ - стадион Спортского цен­ тра „Сиґет” на хторим бави екипи ОФК „Юґович”. Патрачох коло 100. Главни судия бул Неманя Влаїч зоз Буковцу, а помоцнїки були - Павле Ґрґурович з Петроварадину и Никола Милоєвич з Нового Саду. Ґоли за Бачку дали Ненад Иґнїч у 7. минути и Милан Роґич у 14. и 5. минути у предлуженю. Жовти кар­ тон у екипи Бачкей достали - Ненад Иґнїч, Душан Тривунович, Стефан Максимович и Срдян Тривунович. БАЧКА - Неманя Иґнїч, Душан Чеґар, Стефан Вуйович, Срдян Тривунович, Драґан Тривунович, Райко Станкович, Стефан Максимович, Предраґ Маркович, Милан Роґич, Ненад Иґнїч, Деян Тривунович. У резерви були Владимир Радишич, Стефан Топчиов, Милош Миловац, Душан Тривунович и Желимир Максимович. У 21. колу Подручней фодбалскей лиГи Нови Сад, хторе одбавене 23. априла, фодбалере ФК „Бачка 1923” з Дюрдьова победзели фодбалерох з Катю. Бачка добре почала, анГажовано и нападацки. Таке бависко дало плод, бо

перша лабда затресла Гол домашнїх на самим початку стретнуца, у 7. минути. Ище єден Гол за Бачку спаднул седем минути познєйше, у 14. минути. Домашнї ше нє придавали и добре парирали на вельки прицисок розположеней екипи з Дюрдьова и у 19. мину­ ти дали свой перши Гол. У другим полчасу було досц добри напади и вельо можлївосци же би ше резултат пременєл, алє по сам конєц стретнуца резултат остал исти. У остатнєй минути предлуженя фодбалер Бачкей Милан Роґич дал свой други Гол на стретнуцу, а треци за дюрдьовски клуб. После того кола Бачка ше з трицец бодами випендрала на шесте место на таблїчки. У шлїдуюцим колу дюрдьовски фодбалере на домашнїм терену дочекую фодбалерох з Футоґу. Екипа з ФутоГу на своїм терену у тим колє страцела од екипи ФК „Єдинство” з Ґосподїнцох и тераз є на єденастим месце на таблїчки. Яке будзе стретнуце, чежко повесц, бо на стретнуцу у ФутоГу у єшеньскей сезони Бачка победзела з резултатом 7:1. Чи бавяче екипи з валалу капусти буду мотивованши, чи нє, укаже ше на нєдзелю. Л. В.

РУСКЕ СЛОВО 35

СПОРТ

ПОДРУЧНА МЛАДЕЖСКА ФОДБАЛСКА ЛИҐА

ГРИШКИ ХТОРИ МОЖ ВИПРАВИЦ Подросток Фодбалского клубу „Русин” концом априла одбавел два стретнуца, од хторих процив екипи зоз Стапару одбавел нєришено, а у другим змаганю прецерпел пораженє з благу предносцу першопласованей екипи з Бачкого Ґрачцу а домашнім терену штварток, 21. априла, Русин бавел друге коло у Подручней младежскей лиґи у хторей одбавел нєришено процив екипи Гайдука зоз Стапару з резултатом 4:4 (1:3). На самим початку видзело ше же обидва екипи прибліжно єднаких моцох и способносцох, та през цали 30 минути стретнуце цекло релативно мирно. Перши ґол з убавеней акциі дава Неманя Ковачевич, и то було 1:0 за Русин. После тей 30. минути по конєц першого полчасу, фодбалере Русину направели даскельо ключни гришки хтори процивнїки вихасновали, а хтори на концу русиновцох коштали побиди. Шицки три гришки ше случели зоз трох соло акцийох, кед нашо одбрамбени бавяче, нємеркуюци, пущели нападачох Стапара, хтори ше практично лєм „прешейтали” коло нашого ґолу. Важне визначиц же шицки три ґоли дал єден и то найквалитетнєйши бавяч процивніцкей екипи, хторого могло зопрец голєм зоз фаулом, бо гришки хтори раз направени чежко после надокнадзиц. У другим полчаше тренер Русинового подростку Зденко Шомодї уруцує двох швижих бавячох, цо дава резултат, по конєц змаганя бавяче вше частейше нападаю. Коло 60. минути, водство зоз 3:1 на 3:2 за госцох ознова змен­ шує схопни Неманя Ковачевич. Медзитим, процивнїки ознова з контранападу даваю и штварти ґол.

Тома, Тадей Бодянец, Алексей Бики, Божидар Чонка, Марио Иличич, Марко Попов, Теодор Няради, Андрей Дудаш, Мирко Надь, Марко Ковачевич, а ґоли дали - Неманя Ковачевич 2, Александар Тома и Лука Иличич. З тим змаганьом фодбалере Русину указали свою борбеносц, указали же су у добрей физичней кондициї и же су, кед треба, за побиду порихтани зохабиц и шерцо на

Н

ПРЕМАХНУТИ ПЕНАЛ И ЕВРОҐОЛ ИЛИЧИЧА Гоч ше змаганє приблїжовало ґу концу, домашнї фодбалере як же вше баржей указовали моц и борбеносц. У 20. минути пред сам конєц судия писка пенал за Русин, виводзи го Лука Иличич хтори премашує пенал, медзитим на лабду хтора ше одбива прибегує Александар Тома и зменшує резултатску предносц на 4:3 за госцох. Остатнї 10 минути русиновци нападаю ище баржей, а Иличич после премашеного пеналу, тераз зоз 16 метерох дава евроґол и виєдначує на 4:4. После виєдначованя судия предлужує змаганє за ище 2 минути, та у тим надополнєню русиновци мали ище єдну вельку шансу, кед Марко Ковачевич центрирал лабду з пра­ вого боку, а Александар Зорич у тей хвильки, у 92. минути, зоз главу могол дац и пияти ґол, медзитим лабда, нажаль, пошла понад горню греду. За Русин на тим змаганю бавели - Неманя Ковачевич, Александар Зорич, Матео Чордаш, Лука Иличич, Александар

36 РУСКЕ СЛОВО

терену. ДАКУС СЛАБШИ ОД ЛИДЕРА Даскельо дні познєйше, точнєйше пондзелок, 25. априла, руси­ новци пошли до Бачкого Ґрачцу дзе одбавели и 3. коло процив першопласованей екипи ФК „Борац”, од хторей страцели з резул­ татом 3:0 (0:0). Кед ше вежнє до огляду же лєм пред даскельома мешацами, у єшеньскей часци першенства, русиновци од истей екипи, од лидерох на таблїчки хтори потераз зазначовали лєм сами побиди, були поражени з 8:1, очиглядне же млади Русиново бавяче тераз уж вельо искуснєйши и же напредовали у каждим фодбалским аспекту. Же за тоти даскельо мешаци Русиново фодбалере вельо напредовали було очиглядно уж у першим полчаше кед ше анї єдней екипи нє удало дац анї єден ґол, та аж анї створиц векшу шансу. Змаганє було тварде, зоз надосц претаргнуцами, фаулами, дуелами, а бависко ше найвецей одвивало на штредку терена. Велька борбеносц указана з обидвох бокох, цо приведло аж и до калїченя руки процивнїцкого бавяча. З бависком були задовольни и бавяче и їх тренер, хтори задовольно визначел же перши полчас витримали барз добре, же тактично були поставени, максимално порихтани и же лєпше нє могло. У другим полчаше у 60. минути русиновци достали перши ґол, кед найопаснєйши бавяч Борца прешол по лївим боку, центрирал лабду и процивнїки лєдво „уґурали” лабду з пейцох метерох. После уруцених ище штирох заменох, а после Русинових мен­ ших гришкох хтори процивнїки вихасновали, нашо хлапци достали ище 2 ґоли. У другим полчаше було даскельо нагоди за ґол, медзитим, домашнєй екипи, по словох їх тренера, хиби єден конкретнєйши, опасни бавяч, хтори би могол пребиц процивнїцку одбрану и направиц даяки „нєшор”. Бачки Ґрачац таких бавячох ма и нашо хлапци их схопно чували, но, нажаль, нєдосц длуго. У 3. колу русиновци наступели у составе - Молнар, Попов, Надь М., Няради, Иличич М., Дудаш, Бики, Ковачевич Н., Тома, Иличич Л., Зорич, Чордаш, Чонка, Ковачевич М. и Шомодї В. Русиново фодбалере 4. коло нє буду бавиц понеже ФК „Текстилац” з Оджаку нє ма подросток, та тото змаганє автоматски достаню як побиду. После одбавених штирох ярнїх колох русиновци тераз на штредку таблїчки, а маю зазначени 2 побиди, єдно нєришене змаганє и єдно пораженє. У маю их обчекую ище 2 квалитетни процивнїки - Раднички зоз Зомбора процив хторого буду бавиц у госцох и екипа Стари Ґрад зоз Бачкей Паланки хтора придзе до Керестура. ■ А. Медєши 29. АПРИЛ 2022.

5рогІ@гизке5Іоуо.сот

МЕДЗИОПШТИНСКА ФОДБАЛСКА ЛИҐА СРИМ, ҐРУПА ЗАХОД

ПОРАЖЕНЯ ОФК „БИКИЧ” И ОФК „БАЧИНЦИ” У 20. колє Медзиопштинскей фодбалскей лиги Срим, Група Заход, фодбалере ОФК „Бачинци” дома дожили пораженє од Ґраничару з Адашевцох зоз 3:2, ОФК „Бикич” страцел кед госцовал у Руми од Єдинства зоз 3:0, ФК „Обилич 1993” у Куковцох победзел ФК „Ердевик 2017” зоз 1:0, Фрушка Гора победзела Срим зоз 3:1, у Кузмину Ґраничар победзел БСК зоз 5:1, Зека Булюбаша нєсподзивал и дома победзел водзаци Гайдук зоз 2:0, а у Ночаю Змай победзел ЛСК зоз 2:0. На таблїчки Гайдук перши зоз 52 бодами, Єдинство друге ма 47 боди, а Ґраничар (К) треци ма 45 боди, Обилич 1993 штварти тиж ма 45 боди, а пияти Зека Булюбаша ма 41 бод. ОФК „Бикич” затримал шесте место зоз 33 бодами, БСК седми ма 23 боди, ЛСК осми зоз 22 бодами кельо ма и Ґраничар (А) на дзевятим месце. Змай дзешати ма 21 бод, ОФК „Бачинци” єденасти зоз 19 бодами, кельо ма и

Ердевик 2017 на дванастим месце. Срим предостатнї, тринасти зоз 12 бодами, а Фрушка Гора остатня, штернаста зоз 6 бодами. У 21. колє Обилич 1993 дочекує ОФК „Бачинци”, Ердевик 2017 будзе домашнї Змаю, ЛСК будзе домашнї Фрушкей Гори, Срим дочекує Зеку Булюбашу, Гайдук одмера моци з Єдинством, ОФК „Бикич” дочекує Ґраничар (К), а БСК будзе домашнї Ґраничару(А). Вл. Дї

ОПШТИНСКА ФОДБАЛСКА ЛИҐА ШИД

ЄДНОТА ПРИЗНАЧУЄ ПОБИДИ У 12. колє Општинскей фодбалскей лиґи Шид у Батровцох водзаци Напредак декласовал екипу Омладинца зоз 5:0, Єдинство (Лю) у госцох победзело у Соту Братство зоз 3:0, Борец з Илинцох у Бинґули победзел ОФК „Бинґула” зоз 2:1, Ґраничар у Ямени победзел Єдинство (М) зоз 2:1, а у Ґибарцу Єднота зоз Шиду нєсподзивала и победзела домашнї Синдєлич зоз 3:2. На таблїчки Напредак перши зоз 34 бодами, Єдинство (М) друге ма 29 боди, Ґраничар треци зоз 21 бодом,

Єдинство (Лю) штварте зоз 18 бодами, Синдєлич пияти ма 17 боди, Єднота шеста ма 15 боди, ОФК „Бингула” седма ма 14 боди, Омладинєц осми зоз 11 бодами, Борец предостатнї, дзевяти зоз 10 бодами и Братство остатнє, дзешате зоз лєм трома бодами. У 13. колє Омладинєц дочекує Братство, Напредак одмера моци зоз Синдєличом, Єднота на своїм терену бави процив екипи Ґраничару, Єдинство (М) будзе домашнї ОФК „Бингула”, а Борец будзе домашнї Єдинству (Лю). Вл. Дї.

ВЕЛЬКОНОЦНИ РУКОМЕТНИ ТУРНИР ЗА ШКОЛЯРОХ У ЧЕРВИНКИ

ВАЖНЕ БУЛО УЧАСТВОВАЦ Рукометна секция ОШ „Петро Кузмяк з Руского Керестура, 23. априла участвовала на Вельконоцним турнире хтори орґанизовал РК „Лаки” з Червинки. На турнире участвовали 13 екипи з околних местох, а керестурски мали рукометаше одбавели два змаганя, процив БСК з Бачкого Брестовцу и процив екипи Ядран з Фекетичу. Гоч ше им нє удало вибориц анї єдну поби­ ду, їх тренер Славко Надь гвари же важне було участвовац по прерви у тренираню, котра мушела буц пре епидемийну ситуацию. Орґанизатор каждей екипи обезпечел по два рукометни лабди, а каждому учашнїкови по киндер вайцо. М. А.

РУСКЕ СЛОВО 37

СПОРТ І

ПОДРУЧНА ФОДБАЛСКА ЛИҐА ЗОМБОР

ҐОЛ У ПЕРШЕЙ МИНУТИ ПРЕСУДЗЕЛ ГОСЦОМ ФК „Русин" - ФК „Будучносц” (Младеново) 3:2 (3:0) РУСИН - Деян Кронич, Стефан Тома, Деян Чернок, Владан Вуйович, Боян Голик (Александар Зорич), Деян Павлович, Неманя Кулич, Янко Кулич (Александар Тома), Дарко Сушич (Лука Иличич), Матей Саянкович, Оґнєн Маркович (Неманя Ковачевич), у замени - Филип Тома, Деян Будински, Марио Иличич. Ґоли дали - Деян Павлович, Оґнєн Маркович, Матей Саянкович.

16 метери змесцує лабду до правого, горнього кута госцуюцого ґолмана. Нє прешло анї 10 минути, а Саянкович у своїм стилу з лївого боку виходзи скоро по корнер линию, находзи празни простор коло ґолмана и то було 3:0 за Русин. ОДЛИЧНА ЛАВКА

Внєдзелю, 24. априла, у 23. колу Подручней фодбалскей лиґи Зомбор на Ярашу госцовала екипа Будучносци з Младенова. Госци хвильково на штредку таблїчки, но їх бодовни салдо ище вше нє ґаранция же останю у тей лиґи. Госци пришли з намиру „освоїц” голєм бод, кед нє и три, понеже би им кажди бод бул значни. За розлику од госцох, домашнї тераз у барз добрей форми, но, випатра и без векших амбицийох цо ше дотика бавеня баражу. Нєурядово, найвироятнєйше аж два екипи з тей лиґи годни бавиц бараж за пополньованє висшей лиґи змаганя. А о тим кельо би єдно од таких змаганьох у баражу значело за Русин, за валал, за самих фодбалерох... лєпше анї нє бешедовац. КУРИОЗИТЕТ НА ЯРАШУ Внєдзелю, уж у першей минути госци вируцую лабду до ауту, млади Стефан Тома уруцує високу лабду до 16 метерох, по Саянковича, исти бавяч нєсебично додава по Деяна Павловича хтори, гоч бавяч охрани, у тим случаю рутински цилює нєбранєну часц мрежи. Дац ґол за нєполни 60 секун­ ди, заш лєм нє каждодньовосц на нашим стадиону. После швидкого водства русиновци и далєй нападаю, алє ше резултат нє менял. Єден од найрозположенших на терену бул Оґнєн Маркович хтори у 30. минути достава лабду на половки терена, преходзи трох, штирох бавячох и зоз бицом понад

Розлика у класи була очиглядна, а домашнї як з франти стваряли нагоди, красни акциї, та перши полчас бул, з єдним словом, прешвечлїви. Кед екипа да три ґоли уж у першей половки змаганя, предлуженє треба же би було лєм формалносц. Но, на нєдзельовим змаганю то, нажаль, нє бул случай. Такой у 50. минути тре­ нер одразу меня штирох бавячох од хторих и Марковича, а хтори бул єден спомедзи найлєпших на штредку терена. Бавяче хтори вошли як замена були бавяче з екипи подростку, и вообще ше нє поганьбели, напроцив, бавели аж барз добре. У нападу початком другого полчасу мали вецей барз добри нагоди за ґол. Потрафели стативу, у єдней нагоди лабда аж и помали ишла помедзи 5 метери ґолманового простору, но нє було нїкого „уґурац” ю до ґолу. По конєц змаганя домашнї нє дали анї єден ґол. Госци ше одважели и у двох случайох зменшали резултат, но заш лєм ше им го нє удало виєдначиц. Треба похвалїц цалу Русинову екипу, окреме перших єденац бавячох, дзе розлика у класи була очиглядна, а ту и бавяче з подростку хтори тиж нови потенциял у бавяцким кадру Русиновей екипи. У шлїдуюцим колу фодбалере иду до Приґревици, дзе одбавя змаганє зоз домашнїм „Братсвом 2019” лидером на таблїчки, хтори хвильково од 23 одбавених колох шицки 23 кола закончел як побиднїк, а розлика у ґолох им импресивна - 85 ґоли дали, а лєм 8 прияли. Ан. М.

ОСНОВНА ШКОЛА „ПЕТРО КУЗМЯК”

ДОСТАТИ СРЕДСТВА ЗА ШКОЛСКИ СПОРТ Основна школа „Петро Кузмяк” з Руского Керестура на конкурсу Покраїнского секретарияту за спорт и младеж достала 250 тисячи динари за унапредзенє условийох школского спорту. Покраїнски секретар за спорт и младеж Дане Баста 20. априла уручел контракт о додзельованю средствох и директорки керестурскей школи Наталиї Будински, як и представительом других школох з Покраїни. У керестурскей школи тот пенєж будзе похасновани за купованє спор-

38 РУСКЕ СЛОВО

тскей опреми, лабдох и подобне, за рукометну и други школски секциї, як и за физичне воспитанє школярох нїзших класох основней школи. Серкретар Баста з тей нагоди уручел контракти за трицец єден проєкт воспитно-образовних установох у Покраїни за афирмованє школского и универзитетского спорту. За рижни проєкти Серкетарият опредзелєл вєдно 6 милиони динари, з цильом же би потримал школски спортски секциї и їх преширенє. М. А. 29. АПРИЛ 2022.

ГОРУЦИ ТЕПШИ Милана Младеновски (инстаґрам соокіпд.ш іїії.^е_т т )

Розпущиц 50 ґрами билей чоколади (хасновала сом Милку), зоз марґарином на пари лєбо на малей температу­ ри на шпоргету. Витрепац вайца зоз цукром, додац розпущени марґарин и чоколаду и ище раз витрепац. Вец додац млєко и сухи состойки (плазму, муку и пра-

V .

Потребне: ■ 2 вайца 180 ґрами цукру 60 ґрами марґарину 100 ґрами билей чоколади ■ 2 децилитри млєка ■ 100 ґрами зомлєтей плазми ■ 100 ґрами муки ■ пращок за печенє

щок за печенє) и вец шицко витрепац. Паперово корпочки положиц до фурми за мафини, та их полнїц зоз масу. Зоз того количества достала сом 18 мафини, а фурмочки сом полнєла до поли, прето же кед ше мафини печу, вец нарошню. Билу чоколаду цо остала поламац на фалатки и положиц ю до каждого мафину. Печиц у зогратей релни на 180 ступнї дас 15 минути.

Полнєти вайца Увариц вайца. Кед ше вайца охладза очисциц их и пререзац на поли. Жовчки виняц и положиц до глїбшей судзини. Поджамиц жовчки, и додац шметанку, майонез, сенф, на дробно порезану саламу, огурки (порезани на дробно) соль и петрушково лїсце. Шицко добре зєдинїц. Полнїц половки вайцох зоз пририхтану масу.

Потребне: ■ 10 вайца ■ 180 ґрами шметанки ■ 5 ложки майонезу

29. АПРИЛ 2022.

і

■ ложка сенфу ■ 100 ґрами салами ■ 3 квашни огурки ■ пол ложички солї ■ дакус петрушкового лїсца

РУСКЕ СЛОВО

39

32. Фестивал нове русинске песме

Ружин врт

ж '

ЗІщ

НОВЕЙ РУСКЕЙ ШПИВАНКИ

Нєдзеля, 8. май 2022.

.

ш

снп

А

20 годзин

„І

Недегьа, 8. ма| 2022.

і

СНП 20 сати

7 І