Issuu

ИНФОРМАТОР, ОГЛАШКИ, ИНТЕРМЕЦО

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ РОК LXXIV ЧИСЛО 32 (3797) НОВИ САД, 10. АВҐУСТ 2018.

■ ФОДБАЛСКИ ТУРНИР СБ „ЯША БАКОВ”:

Фотоґрафия: 0702P

ОГЛЯД НУ ЦЕ НА ПРЕ ШЛОСЦ У НОВИМ САДЗЕ „ПОД КОРУНАМИ НА ШТРАНДУ”

Фото: :Чила Давид

УЧЕЛО ШЕ И ПО РУСКИ

Тогорочна манифестация „Под корунами на Штранду”, хтора на новосадским купалїщу позберала любопитлїви дзеци хтори сцели дацо вецей научиц о меншинох коло себе. Манифестация мала циль промововац култури и язики хтори єст у Войводини, як и активне пребуванє у природи, а того року окрем мадярского, румунского и руского язика у тим тижню учело ше и знаковни язик за дзеци котри маю очкодовани слух. На роботнї ше могло приявиц прейґ Фейсбуку, або присц кус скорей як почнє роботня. Б. Х-Ц.

Фото: Mарина Джуджар

ЦЕНА 30 ДИНАРИ

ПОБИДНЇК КОЦУРСКА ИСКРА

оволуєме читачох новинох „Руске слово” же би помогли препознац особи на старих фотоґрафийох. Пре точне идентификованє особох на сликох, хтори маю окремну музейну вредносц, потребна помоц од ширшей явносци. Шицки фотоґрафиї настали у дакедишнєй фотоґрафскей роботнї Бруґошових у Руским Керестуре. Кажду фотоґрафию ше подпише зоз одредзену шифру, та кед же препознаце даєдну, лєбо вецей особи на фотоґрафиї, модлїме Вас же бисце явели до Заводу на число телефона 021/548-421, лєбо на мейл: zavod.rusini@gmail.com.

■ ЛЄТО, ЛИТЕРАТУРА, МУЗИКА И МЛАДИ

ИНТЕРМЕЦО РУСКА КНЇЖКА У БИБЛИОТЕКИ

Фото: Владимир Дїтко

БЕРКАСОВО И БИКИЧ

Парохия Святого архангела Михаила у Беркасове

Беркасове руски кнїжки єст на парохиї Святого архангела Михаила и ту су доступни заинтересованим. Парох о. Владимир Еделински Миколка гварел же кнїжки виложени, а слово о творох Гавриїла Костельника, Штефана Гудака, Юлияна Тамаша, Михала Рамача, Наталиї Канюх и других наших писательох. – На парохиї єст и даскельо церковни обрядни кнїжки хтори ту зачувани. Кнїжки хтори маме хаснуєме и за потреби виронауки кед дзеци приду на парохию – гвари о. Еделински. Панїматка Наташа Еделински Миколка визначує и кнїжки о народним облєчиве бачванско-сримских

Руснацох, словнїки, Зборнїки Червена ружа” и Пупче”. То допомага у роботи нє ”лєм на просвитним ”алє и културним планє у роботи КПД-ох. Окрем од НВУ Руске слово” кнїжки подаровал и Заводу за културу ”войводянских Руснацох. Подобни стан и у Бикичу дзе ше руски виданя находза у канцелариї Месней заєднїци и у Пасторалним центре. Кнїжки тиж даровало Руске ” слово”, а по словох Деяна Бобаля, предсидателя КПД Иван Котляревски”, єдну часц кнїжкох дарова” ли дзивки учителя Михайла Ковача, коло 20 кнїжки подаровал академик Микола Мушинка, а тиж вецей кнїжки даровала и Бобальова фамелия. Окрем по руски, кнїжки єст и на сербским язику и доступни су кому треба, и тим цо сцу читац. Вл. Дїтко

И у Бикичу єст руски виданя

2 РУСКЕ СЛОВО

10. АВГУСТ 2018.

ЗМИСТ

УВОДНЇК Пише: Иван САБАДОШ, главни одвичательни редактор

■ Тижньовнїк 4–5. О новим гранїчним преходу медзи Шидом и Горватску

■ Нашо места 8–9. Нови випарунок керестурского валалского парку

■ Економия 10–11. Продукция карфиолу у Керестуре

■ Култура и просвита 16. Отримане литературно-музичне стретнуце младих

■ Дикица 18–19. Шицки фодбалере на швеце Руснаци

■ Мозаїк 20–21. У Керестуре закончени Волонтерски камп

■ Людзе, роки, живот 26–27. Наш госц: Владимир Папуґа з Миклошевцох

■ Духовни живот 29. У Водици на Преображенє пошвецена овоц

■ Информатор

30–33. Мали оглашки и In memoriam

■ Спорт 36–37. Одбавени фодбалски турнир СБ „Яша Баков”

■ Интермецо 38–39. Хладок и горуци тепши На насловним боку – Зоз литературно-музичного стретнуца младих Авторка фотоґрафиї: Марина Джуджар

ДРУГА ШАНСА Завод за културу войводянских Руснацох тих дньох розписал „Явну поволанку за софинансованє програмох и проєктох анимированя рускей заєднїци у штредкох дзе руска заєднїца малочислена”, а хтора будзе тирвац по 12. авґуст. Прецизоване же право участвовац маю здруженя у култури, установи и други правни особи хтори того року ище нє участвовали у розписанох конкурсох Заводу. Текст тей Явней поволанки обявюєме на бокох Информатору, а мож го превжац и зоз сайту Завода за културу войводянских Руснацох (www.zavod.rs.) Тот конкурс наисце кратко тирва, алє є нє нєсподзиванє, понеже од скорей було наявене, а и „Руске слово” о тим писало, же Завод, кед же пренайдзе и обезпечи додатни пенєж, на даяки способ попробує помогнуц ткв. „малим” руским дружтвом хтори нє участвовали на предходним конкурсу за програми очуваня и пестованя нєматериялного културного скарбу рускей заєднїци, и за проєкти сучасней уметнїцкей творчосци чия реализация предвидзена у 2018. року. Тиж так, и буджет му досц скромни, кед ше го поровна з тим на предходним конкурсу. Тераз од Националного совиту Руснацох, односно його Одбору за културу обезпечене 100 тисячи динари, цо нє вельо, алє є вшелїяк вецей як нїч. Предносц же дияпазон конкурсу досц широки – мож кункуровац з рижнима проєктами у обласци култури, музичней култури, театралней творчосци, музично-сценскей, танєчней, подобовей и применєней, видео и мултимедиялней и диґиталней. Ґу тому, програми и проєкти ше можу одношиц и на медзиреґионалне сотруднїцтво и госцованя у иножемстве, як и виглєдованя, очуванє и презентованє сучасней уметнїцкей творчосци рускей заєднїци котри ше реализує у сотруднїцтве зоз фаховима здруженями и институциями. Барз добре же кровни институциї и цела кед слово о рускей култури – Завод, Совит и Одбор, през тот такповесц „повторени” конкурс указали же дзбаю и о тих менших и менєй активних руских дружтвох, и понукли им нову шансу же би достали голєм даяки динар хтори им може олєгчац роботу, бо нєт сумнїву же им кажди динарчок значи. Будзе ище лєпше кед ше спомнути „цильовани” дружтва и одволаю на конкурс, гоч часу єст мало. Но, кед нє иншак, пред нами длуги викенд.

* ”РУСКЕ СЛОВО” – гласнїк по руски * Виходзи каждого пиятку * Снователь Национални совит рускей националней меншини * Видава НВУ ”Руске слово”, Нови Сад * Перше число вишло 15. юния 1945. року у Руским Керестуре * Адреса: НВУ ”Руске слово”, Булевар ошлєбодзеня 81/7, 21000 Нови Сад * Редакция: одвичательни редакторe – Борис Варґа, Ясмина Дюранїн, Микола М. Цап, Микола Шанта * редакторе/ки рубрикох – Мирон Горняк-Кухар, Александар Паланчанин, Олена Планчак-Сакач, Славица Фейса, Ана Маркович, Вероника Вуячич * новинарке/ки – Мария Афич, Влада Дїтко, Сандра Саламун, Златко Колєсар, Марина Джуджар * лекторка – Блажена Хома-Цветкович * ґрафична редакторка – Люпка Цвеїч * ґрафични дизайнерки– Мария Гудак, Таня Салонтаї * Телефони: 021/6613-697, 021/6624-708, 021/6623-076; 021/6621-433 * Телефакс 021/528-083 * Предплата за цали рок: у жеми 1 500 динари, а у иножемстве 100 евра * Жиро-рахунок Banca Intesa a . d . B e o g r a d 160-923244-82 * Девизни рахунок 1 6 0 - 0 0 5 0 8 7 0 0 2 4 9 9 9 - 5 3 * Р у ко п и с и ш е н є в р а ц а * Д ру ку є Д ру ка р н я ” M a x i m a g r a f ” П е т р о ва р а д и н * E-mail: redakcija@ruskeslovo.com * Web site: www.ruskeslovo.com * YU ISSN 0350-4603 * COBISS SR-ID 15915778 * Друковани тираж 2 000 *

Директорка МАРТИЦА ТАМАШ *** Главни одвичательни редактор ИВАН САБАДОШ

10. АВҐУСТ 2018.

РУСКЕ СЛОВО 3

ТИЖНЬОВНЇК ПОДПИСАНЕ СПОРОЗУМЕНЄ О НОВИМ ГРАНЇЧНИМ ПРЕХОДЗЕ

ЗОЗ СЕРБИЇ ДО ГОРВАТСКЕЙ НА „ЯМЕНА-РАЧИНОВЦИ”?

Пише: Владимир ДЇТКО

Нови преход би допомогол привредному розвою, розвою транспорта, туризма, култури и лєпших вязох медзи людзми – твердза у погранїчних локалних сомоуправох ЗАВАРТИ ПРЕХОД БЕРКАСОВО–БАПСКА Медзи Сербию и Горватску роками исновал преход Беркасово– Бапска, дзе могло преходзиц державну гранїцу кажди дзень од 7 по 19 годзин, зоз тедишнїма погранїчнима преходнїцами. Зоз уходом Горватскей до Европскей униї, пременєл ше режим на гранїцох и тот преход заварти. Тераз, окрем уж добре познатого преходу Батровци– Баяково, на автодраги Беоґрад–Заґреб исную и преходи Шид–Товарнїк и преход од напряму Сота и валала Люба ґу Илоку у Горватскей.

4 РУСКЕ СЛОВО

решлого тижня у Шид зе подписане спорозуменє мед зи Општину Шид и Општину Дреновци у Републики Горват скей о порушованю по ступку за отверанє гранїчного преходу мед зи двома державами „Ямена-Рачиновци”. Спорозуменє у мено Општини Шид подписал Велимир Ранисавлєвич, предсидатель Скупштини општини Шид и Якша Ше стич, начальнїк општини Дреновци. Як по сле подписованя спорозуменя гварене же документ буд зе по слати владом Републики Сербиї и Горват скей и кед ше два держави соглаша, спомнути гранїчни преход би мал буц и отворени. ПОМОГНЄ ЖЕ БИ ШЕ ВАЛАЛ РОЗВИЛ – Наздавам ше же обидва влади даю позитивне думанє о нашим спорозуменю и же тот гранїчни преход буд зе отворени. Думам же би то було од велькей значно сци и за општину Шид и Дреновци, алє би хасен була и векши нє лєм за тоти два локални штредки. На тот спо соб би ище лєпше були повязани насампредз Яменчанє зоз Републику Горват ску, цо допоможе розвою валала и затримованє там

младих – гварел по сле подписованя спорозуменя предсидатель Ранисавлєвич. Його жаданє и слова потримує и начальнїк Якша Ше стич визначуюци хасен хтори би мала општина Дреновци. – Буд земе мац би лєпше повязованє нє лєм зоз Општину Шид у тей єй часци, алє и зоз ширшим про стором Сербиї, бо би то була вяза мед зи рику Саву и автодрагу Заґреб–Беоґрад. Вшелїяк же би то допомогло привредному розвою, розвою транспорта, туризма, култури и лєпших вязох мед зи люд зми – додал начальнїк Ше стич. Най здогаднєме же Ямена валал у шидскей оп шти ни хто ри од оп штин ско го шед зиска оддалєне коло 36 километри и находи ше на тромеджи мед зи Републику Сербию и Горват ску, а прейґ рики Сави зоз Бо сну и Герцеґовину. У дакедишнєй Юго славиї Ямена, як нам гваря жителє того валала, нє була „шлєпе черево” як нєшка, бо нє було гранїци и бул розвити транспорт люд зох и продуктох, а тиж и люд зе робели у подприємствох на рижних бокох, зарабяли и так напредовал и валал. По сле розпадованя бувшей держави у войни 90-тох рокох и поцагованя 10. AВҐУСТ 2018.

tiznjovnjik@ruskeslovo.com

державних гранїцох помед зи трох дакедишнїх републикох, Ямена остала як „одре зана” од швета. За тот валал ше надалєко чуло 2014. року, под час майских вилївох, бо то було єдине ме сто у Войводини хторе було залапене з вилївом рики Сави. Уж роками иснує гранїчни преход у напряме Босни и Герцеґовини на Сави, у напряме валала Црнєлово у Републики Сербскей, дзе велї валалчанє маю родзину и на други бок рики преходза на скели. ЛЄПША И КОМУНИКАЦИЯ МЕДЗИ ЛЮДЗМИ З можлївосцу отвераня гранїчного преходу барз задовольни у Ямени, а Перо Паїч, предсидатель Дочасового цела у МЗ Ямена нам гвари же би то було од велького значеня за дальши розвой валала. – По Рачиновци маме лєм дзевец километри и тот преход би нам оможлївел транспортни и привредни вязи, наздаваме ше вец и новим инвеститором и отвераню нових роботних местох. Тиж би була лєпша и

Чекаюци одлуку „Ямена-Рачиновци”

комуникация медзи людзми двох державох и були би нам блїзши одредзени городи. Тераз нам до Берчка треба 23 километри, по Биєлїну 120, а кед бизме сцели исц до Горватскей, мушели бизме исц на Батровци, або преход Шид–Товарнїк, цо одбера и час и пенєж. Наздавам ше же влади двох державох даю желєне шветло за отверанє того преходу – гварел нам Перо Паїч.■ 10. AВҐУСТ 2018.

STANOVISKA

Пише: Мария ПЕРКОВИЧ, гражданска активистка

БЕЗКОНЄЧНИ МОРАЛНИ ПАД ... Кед ше, так лєм, препатри историю, або голєм историю медитеранского базену, могло би повесц же голєм два феномени у нєй вични: морални пад и констерниране гражданство зоз тим моралним падом... И, яґда, морални пад иснує пре гражданство, а гражданство – пре морални пад. Або, най ище баржей заоштрим шицко – морлани пад ключна карактеристика гражданства. Здогаднїме ше прешлосци: констерниране гражданство Атини – Сократ котри губи младеж, констернирани Аристофан, бо нєт ахайских геройох – атинска демократия як така. Дакус южнєйше у сушедстве, провадзаци Стари завит – кажди йойк пророкох о паду моралних вредносцох. Вецка Нови завит – Исус процив моралного паду фарисейох, а вец пошвидко гражданство процив Исуса (знова пре пад моралних вредносцох). Вецка лиян Апостата процив гражданства Антиохиї, та и наспак, шицко пад моралних вредносцох. А вец, кед ше отворели универзитети, а писменосц ше врацела на европске тло, морални пад нє зиходзел зоз дньового шора, а констерниране гражданство нє преставало фучац. И єдна диґресия звонка Европи, моєй ґенерациї блїзка, а заш, досц далєка же бизме заобишли зраженя Дон Мекклан и позната писня „American Pie”, у котрей чловек констернирани пре страцени вредносци, односно з катастрофалну музику и ище з горшима текстами Ролинґстонсох и Битлсох – преглашує шмерц музики... Тот нєконзистентни список праве пре свою нєконзистентносц цалком одвитує йойчаньом над „моралним падом”, „страценима вредносцами”, бо тоти синтаґми нє превозиходза тото найобичнєйше „овго, овго...”, або „ццц...”. Бо, яки же то були вредносци, та тераз дирґли? Кеди же ше тоти вредносци воздзвиговало? Кеди же и за кого вони були важни? Морал епохи, морал дружтва, часци дружтва, або єдней ґенерациї то нє преписанє, принцип звонка динамики дружтвених одношеньох, звонка историї. Вон праве пошлїдок тей динамики, нєпреривней класней борби. У нашей епохи, под час константних економских кризох, тота класна динамика вше швидша, односно препаданє гражданства до нїзшей класи ше нєпреривно случує. Споза масовного конченя о паду морала лєжи тота сурова економска реалносц – моралносц ше найвецей одноши на штредню класу (гражданство), штредня класа представя явносц и вона у тей остатнєй економскей кризи пошвидшано препада до пролетарияту. Траци тло под огами и явносци вона ширцом скинчи о паду морала, пре траценє привилеґийох. Прето и векшина обзервацийох о паду морала поволує на нєпознати час „кед ше знало шор” (значи єдна красна милитантна, гиєрархийна структура у котрей би гражданство нє болєла глава, бо нє муши нї о чим думац). Кед ше знало за дисциплину, обовязки и одвичательносц (гражданство ше аж наїжи од таких зявеньох як Сократ або Бруно, окрем кед су уж давно нє покойни), або на нєпознати час роботней етики (штредня класа зна дзе єй место – служиц до вичерпносци и чудовац ше нєпродуктивносци). Штредня класа, одн. гражданство ше бої од каждей пременки. Воно прикоч висшей класи, котра препада до роботнїцкей класи, а нє часц є анї єдней од тих двох историйних класох, прето муши глєдац „позачасово” вредносци, потримовку у чимшик безконєчним, задатим. Прето анї нє чудо же ю тот морал, котри тема вична, з часу на час барз потрафя... Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

РУСКЕ СЛОВО 5

НАШО МЕСТА ЗАКОНЧЕНА ПЕРША ФАЗА ФОТО КОНКУРСУ ТУРИСТИЧНЕЙ ОРҐАНИЗАЦИЇ У ШИДЗЕ

НАГРАДЗЕНИ ШТИРИ ФОТОҐРАФИЇ Туристична орґанизация у Шидзе одлучела того лєта орґанизовац фото конкурс под назву „Општина Шид з вашого угла”. На Конкурс сцигло вельо рижни фотоґрафиї, а тема була шлєбодна. Виберало ше зоз гласаньом прейґ интернету перше преглашована найлєпша фотоґрафия тижня, а потим преглашена и найлєпша фотоґрафия мешаца. Фотоґрафия „Вилїйов вечар” автора Радована Сремца зоз Шиду достала найвецей гласи – 291 глас (лайк) и завжала перше место. Друге место припадло фотоґрафиї „Дзивка у житу” автора Невенки Ковачевич зоз Адашевцох зоз 263 чласи, треце место завжала фотоґрафия „Бена-Бачинци” автора Милана Филиповича з Беркасова хтора достала 60 гласи. Штварте место совоєла фотоґра-

– Видзиме же ше то нашим согражданом попачело и же посилали красни фотоґрафиї зоз нашей општини як ю вони видзели. Тема була шлєбодна, а роздумуєме и предлужиц фото конкурс, алє на задату и одредзену тему. Тиж маме план и 30 найлєпши фотоґрафиї звекшац и виложиц явно под час тирваня „Културного лєта” – гвари директорка ТОШ Кристина Радосавлєвич и додава же награди за авторох обезпечени дзекуюци сотруднїцтву зоз туристичнима орґанизациями Сриму. Найлєпши фотоґрафиї односно їх авторе достали и красни награди хтори могли виберац. У сотруднїцтве зоз ТО Печинци обезпечена награда – єднодньова нащива Обедскей бари и хаснованє базену за два особи. ТО Стара Па-

фия Миряни Митрович „Дзень кед Слунко зишло на сримске польо” и достала лєм 13 гласи. По словох Кристини Радосавлєвич, на конкурс сцигло коло 200 фотоґрафиї и прето ше роздумує о предлуженю фото конкурса.

зова даровала нащиву будинку „Дунайске гнїздо” у Сурдуку за два особи, а ТО Рума обезпечела пребуванє у готелу „Борковац” за два особи. Награду обезпечело и Етно ґаздовство „Ґаґиєво седло” зоз Моровичу при Шидзе и то полудзенок за два особи. Вл. Дї.

КОНКУРСИ ПОКРАЇНСКОГО СЕКРЕТАРИЯТУ

ЗОЗ СУБВЕНЦИЯМИ ДО РОБОТНОГО МЕСТА Покраїнски секретарият за привреду и туризем розписал три явни поволанки за дод зельованє субвен цийох за обезпечованє нових роботних ме стох. Суб венционованє ше одноши на самозанятосц, потим на до ставанє роботи особом хтори нєзаняти, як и на запровад зованє явних роботох. Вимоги ше подноши по 17. авґуст. Кед сло во о са мо за ня то сци, вкуп ни сред ства хто ри обез пече ни за тоту на ме ну то 45 400 000 ди на ри. По є ди нєч на сума 250 000 ди на ри, од но сно 300 000 ди на ри кед сло во о же нох, або осо бох зоз ин ва ли ди те том. Тиж потреб не при ложиц и та квола ни би знис план.

6 РУСКЕ СЛОВО

За доставанє роботи за нєзаняти особи, вкупно плановани средства у виносу 59 600 000 динари. За дефицитарни роботи (занїманя) додзелює ше 930 000 динари по особи, а дїлодавец ма обовязку плaцу виплацовац 36 мешаци. Тиж ше одобрує и 173 000 динари за субвенционованє порцийох и доприношеньох у периодзе од 12 мешаци, а дїлодавец годзен максимално заняц 10 особи по тей основи. Тиж обезпечени и 15 000 000 динари за явни роботи за особи хтори нє заняти, або су у стану социялней потреби. Виплацує ше 18 000 динари по особи и 2 000 динари як драгово трошки. Конкуровац годни правни особи уписани до реґитра АПР и тиж ше подноши бизнис план. Вл. Дї. 10. AВҐУСТ 2018.

mesta@ruskeslovo.com

ВОЛОНТЕРЕ ЗОЗ ГОЛАНДИЇ ЗНОВА У КОЦУРЕ

ЗАКОНЧЕНА САЛА ЗА ВИРОНАУКУ Коцурска євангелска церква каждого року през лєто орґанизує вецей волонтерски кампи од котрих и Коцур мал хасну. Євангелисти найвецей сотрудзую зоз Голандянами, а концом прешлого тижня до Коцура зоз Оуд Баєланду сцигла нова ґрупа волонтерох. Волонтере зоз Оуд Баєланду друга ґрупа волонтерох котра у тей сезони прейґ коцурскей євангелскей церкви нащивела Сербию. Волонтере котри пришли у першей ґрупи були зоз Стриєну, тиж зоз Голандиї и вони найвецей робели у Дюрдьове, на адаптациї про сторийох євангелскей церкви у тим ме сце, потим направели ма ли лєтнїковец на дзецинским бавилїщу и фарбели ограду и ґоли на стадиону ФК ”Бачка”. Тота друга ґрупа у котрей пришли 40 волонтере зоз Оуд Баєланда, уж були у Коцуре и вони коцурскей євангелскей церкви купели са лаш на Ко санчичу, а тераз предлужели ушорйовац тот са лаш котри закончени у тей фази и порихтани є за дзецински кампи. Тиж так, орґанизова ли єднодньови вилєти зоз дзецми. Окрем того, у євангелскей церкви у Коцуре закончели са лу у котрей ше буд зе отримовац виронауку, по-

тим дзелєли гуманитарну помоц, як цо то пожива и шмати, отримова ли рижни роботнї зоз дзецми, обиход зели старих у ва ла лє, мера ли им прицисок и ношели пакети зоз поживу. Шлїдуюцого пондзелку зоз ме ста Свайндрахт, тиж зоз Голандиї до Коцура придзе и треца ґрупа волонтерох котра будзе робиц на менших проєктох. Потераз догварене же би вибетоновали єдну дражку у школи, по учальню технїчного, потим буду обиходзиц стари особи котрим буду помагац у роботох котри вони нє можу сами окончиц коло обисца и офарбя ограду у коцурскей амбуланти. З. К.

У НОВИМ САДЗЕ „ПОД КОРУНАМИ НА ШТРАНДУ”

ДЗЕЦИНСКА ЛЮБОПИТЛЇВОСЦ И УЧЕНЄ

Тогорочна манифестация „Под корунами на Штранду”, хтора на тим новосадским купалїщу отримана уж шести раз, и того року, и попри нєстабилней хвилї, позберала млади любопитлїви дзеци хтори сцели дацо вецей научиц о меншинох коло себе. Манифестация мала циль промововац култури и язики хтори єст у Войводини, як и активне пребуванє у природи, а того року окрем мадярского, румунского и руского язика у тим тижню учело ше и знаковни язик за дзеци котри маю очкодовани слух.

10. AВҐУСТ 2018.

Окрем уж стаємних учашнїкох того року ше приявели и даскельо нови дзеци, та их на роботньох було коло 15. Роботнї почали 30. юлия, а закончели ше пияток, односно всоботу 4. авґуста, зоз преверйованьом знаня. Кажди дзень од 19 до 20 годзин на Штранду, дзеци през роботнї водзели Маша Киндєр Петрич и Блаженка Хома Цветкович. Дзеци були возросту од 5 до 12 рокох и барз ше им пачело як ше учело поняца през бависко, диялоґи, и рекреацию. А учело ше о историї Руснацох, їх култури, фестивалох, єдлох, як ше волаю фарби, числа, животинї, овоц и желєнява по руски.., так же за тоти пейц днї дзеци могли научиц коло 100 слова, а 20 поняца на єдней роботнї. Квиз того року мал буц на локалитету „Рим”, алє пре блато бул опрез новоотвореней библиотеки на Штранду. Дзеци були подзелєни на три возростни ґрупи и указали наисце добре звладани початни крочаї ученя руского язика. Перше место освоєла Маша Сторожук Зелькович, друге Петко Цвиянович, а треце Вукашин Бубаня и за тото достали шумни пенєжни награди. На роботнї ше могло приявиц прейґ Фейсбуку, або присц кус скорей як почнє роботня. Орґанизатор манифестациї Херор Медия Понт, Городска библиотека и Центер за розвой меншинских и локалних медийох, а медзи стаϵмнима партнерами манифестациї од початку и НВУ „Руске слово”. Б. Х-Ц.

РУСКЕ СЛОВО 7

НАШО МЕСТА НОВИ ВИПАТРУНОК ЦЕНТРA У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ДРЕВА ШЕ ПОСАДЗИ НА ЄШЕНЬ

Реконструкция центра у Руским Керестуре пошвидко будзе закончена, остали ище лєм дробнїци, як цо то поставиц канти за шмеце и вировнац жем дзе то потребне

роєкт финансовала локална самоуправа, понеже єй план же би у шицких населєних местох општини, центер достал нови випатрунок. Подобни реконструкциї уж робени у даєдних местох. Виробок проєкту финансовани зоз буджету Месней заєднїци у виносу од 360 000 динари, а за реконструкцию парку з општинскей каси опредзелєни 5 милиони 302 тисячи 867 динари. Зренянинске подприємство „Еко ґрадня” розпочала роботи у центру валала 15. юния, а закончени су 2. авґуста. Главне цо поробене то же бетонски дражки виняти, а на їх место поскладани бехатон коцки, тиж ушорене место дзе були вєшенї виняти „смарґльово баґрени” понеже грожели же спадню, а ґу тому їх коренї подзвигли асфалт на дражки доокола. Так центер остал без велького хладку, алє як и обецане, направени нови места за паркиранє крижом, а нє як цо були, же би авта нє завадзали преходнїком по драж-

8 РУСКЕ СЛОВО

ки. На истим месце охабени и штири квадрати до котрих предвидзене на єшень посадзиц древка. Дзири котри наменєни же би до нїх були посадзени древа, пририхтани на таки способ же би корень нових древох ишол до глїбини, и же би нє дзвигал дражку. – Шицко поробене як и заплановане з проєктом, роботи ше одлужели пре дижджовну хвилю котра диктовала темпо. Тераз озда шицки видза же положени нови бехатон коцки, а нє гевти хасновани зоз Кули, як ше приповедало по валалє. Охабени дзири за древка котри буду посадзени на єшень – гварел предсидатель Совиту Месней заєднїци Руски Керестур, Владимир Олеяр. СУЧАСНИ ВИПАТРУНОК ПАРКУ У штред парку поставени коцки векших димензийох, та иста часц здабе на площу, а ту остал и памятнїк погинутим борцом у НОВ, на дражкох поставени коцки менших димензийох, а новонаправени места за паркиранє автох зложени зоз коцочкох котри ше складаю як пузли. Пооправяни шицки стари лавочки у парку, першого дня роботох майстрове порозберали латки зоз лавочкох, та ше з нїма дополнєли лавочки на базену, а на концу кед закончени шицки роботи у парку, на тоти лавочки поставени нови латки. У парку виняти стари кандалабери котри були поставени пред вецей як двацец роками, а рускокерестурске подприємство „Електормонтажа” 10. АВҐУСТ 2018.

mesta@ruskeslovo.com

було задлужене за поставянє нового лед ошвиценя, котре шпорує електричну енерґию. Дзешка у штредку роботох окончене и менянє водоводней инсталациї котра служи за залїванє трави у парку. Залївни системи у парку були ту, лєм же и их треба заменїц. Но, проблем зоз реконструовану фонтану котра анї того року нє робела, требал би буц ришени нарок. ФОНТАНА И ДАЛЄЙ СУХА Нажаль, зоз спомнутим проєктом нє було заплановане и ришованє проблему нєдостатку води у фонтани, понеже проєкт за

реконструкцию парку направени скорей як настал тот проблем. Кед поробена реконструкция фонтани, теди студзенка подмирйовала потребне количество води. То проблем котри би „Руском” могол ришиц за даскельо роботни днї, алє средства з котрих би то мало буц поробене заплановане же би ше положели до финансийного плану Месней заєднїци за наступни рок. – Накадзи ше витворя финансийни условия, „Руском” будзе робиц на ришованю того проблему, потребне же би зме викопали и инсталовали пластичну цистерна од 2 кубики води, цо подмири потреби фонтани – толковал Иґор Фейди, директор ЯКП „Руском”. Як дознаваме з Рускому, нєодлуга ше обчекує же сцигню и нови бетонски канти за шмеце, з чим буду закончени роботи котри плановани з тим проєктом, а заєднїцки плани зоз новим зволаньом Совиту Месней заєднїци приоритет за надалєй будзе фабрика води.■ Марина Джуджар 10. АВҐУСТ 2018.

У ДЮРДЬОВЕ

ПРЕШИРЕНА И ОПРАВЕНА БАНКИНА У центре валалa у парку почало ше ушорйовац простор коло древених будкох. Совит Месней заєднїци Дюрдьов у прешлим року прилапел план роботи у котрим и ушоренє того простору, бо часто на желєней поверхносци паркирани авта, камиони и трактори, окреме прето же прейґ драги пияц и место за предаванє ґереґох. Преширйовац драгу почало ше пред трома тижнями. Потераз положени банкини, бетонски орубенци, подлога медзи банкинами и драгу, а потим ше насипе каменьче. Драгу ше предлужи вонконцом по угел, односно по остатню будку. Преширени простор за паркинґ места длугоки шейдзешат метери и широки два метери и трицец центи. Положени бетонски орубенци з чим ше оградзело простор покля ше мож паркирац. Тото нє лєм же випатра красше, алє шє анї вецей нє годно паркирац на желєну поверхносц. – Тоти роботи були плановани за чечуци рок Совиту. Нє лєм же будзе красше випатрац, алє будзе и на хасен гражданом, бо направена дренажа и вода ше вецей нє будзе затримовац на драги – гварел Душко Михелц заменїк предсидателя МЗ Дюрдьов. Роботи финансовала Општина Жабель, односно Месна заєднїца Дюрдьов. Роботох коштаю 65 000 динари, а материял 124 000 динари. Заплановане и же би ше пошвидко склонєло древени будки коло того нового преширеня драги, бо контрактни рок медзи приватнїками, власнїками будкох и Општину Жабель вицекол, а розказ за їх склоньованє уж достати.

Древени будки заменї желєнїдло и паркинґ места

– Склонїме шицки древени будки, та тот простор годно прикрашиц зоз желєнїдлом. Вецей будки ше уж длугши час нє видава, та постали место на хторим ше часто вилєгую пси блукаче и на хторе ше руца шмеце. Єдна уж склонєна, а треба склонїц ище три – гварел Александар Голуб, секретар Месней заєднїци Дюрдьов. С. Саламун

РУСКЕ СЛОВО 9

ЕКОНОМИЯ КОНТРАЧЕНЄ КАРФИОЛУ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ВШЕ ВЕЦЕЙ ЗАИНТЕРЕСОВАНИХ ПРОДУКОВАТЕЛЬОХ

Пише: Марина ДЖУДЖАР

НОВИ ФАЙТИ РЕЛАТИВНО ОДПОРНИ Цо ше дотика рижних охореньох, нови файти релативно одпорни, та ше виплаца єден, або два превентивни третмани. Позни єшеньски файти ше по гектару садзи коло 33 000 рошлїни, а велька вигодносц кед ше го садзи после ярцу, та ше у истей сезони парастови уда позберац заробок по други раз. Можебуц зоз житаркох як цо то ярец нє заробок за хвалєнє, алє праве тоти култури идеални за предкултуру пред велїма заградкарскима културами, та и тих з фамелиї капустох.

10 РУСКЕ СЛОВО

Карфиол мож садзиц як други урожай на истей поверхносци, зоз контраченьом продукователь зна цену по котрей го преда, а найважнєйше же ма и сиґурного купца. То главни причини чом ше вше векше число заградкарох опредзелює за продукцию тей желєняви

Руским Керестуре, медзи иншу желєняву пестує ше и карфил, а розвою заградкарства вшелїк же допринєсла робота Хладзальнї у добрих часох, котра роби и нєшка, алє дакеди то було цалком иншак. Велька часц випродукованей желєняви могла буц предата и преробена праве у нєй. Вшелїк же зоз препаданьом Хладзальнї нє препаднул и валал, алє напроцив, заградкарство з рока на рок постава вше моцнєйше и розвитше. Поверхносци под рижнима заградкарскима културами у валалє вше векши. Правда, водзацу улогу ма, так повесц, уж брендирана керестурска паприґа, медзитим, исти одкупйоваче роботу пренашли и зоз иншим. ВЧАСНА ЖАТВА, ВЧАСНИ И КУЛТУРИ Так подприємство „Изґлед” уж даскельо роки понука контраченє продукциї карфиолу, за цо єст интересентох и з валалу, а и з других околних местох. Контрача єшеньски карфиол, а вєдно з нїм и броколи, чия продукция ше роби як друга култура на поверхносцох дзе витлачени ярец. Вше вчаснєйши початок жатви, резултує и зоз вчасним єшеньским карфиолом. Перши ярци були витлачени уж 2. юния, а потим було потребне лєм дасклеьо днї же би

ше карфиол пресадзело на истей парцели. Продукователє карфиолу нє понагляли праве так, понеже за єшеньску продукцию карфиол потребне пре сад зиц концом юния, початком юлия. – Кооперантох маме зоз валалу, алє и з Коцура и околних местох – гварела Еуфемия Чизмар у мено одкупйовача „Изґлед”. – Попри законтрачених количествох, вєшенї на одкупу береме и продукт котри зме нє законтрачели, понеже у валалє єст надосц и таких продуковательох. Зоз контрактом понукаме сиґурни одкуп и цену, вєшенї потребне лєм принєсц продукт нам на одкупне место. Ми обезпечуєме бокс палети котри даваме людзом такой на польо, и о нашим трошку ше финансує превоз роби до Хладзальнї з котру сотрудзуєме – потолквала Чизмарова. НАШЕНЄ МОЖ ДОСТАЦ З подписованьом контракту продукователь може достац нашенє, а кед сце може и готову пресаду, котра досц драгше винєше, а за цо ше ридко хто опредзелює. – Шицки продукователє ше опредзелєли за нашенє и тото же сами продукую пресаду у контейнерох, дзе нєт тельо утрати и котру лєгчейше випестовац. Векшина продуковательох ше опредзелєли за пестованє 10. АВҐУСТ 2018.

ekonomija@ruskeslovo.com

карфиолу чия тогорочна цена 0,17 еври, а ище вше ше обаваю од пестованя броколия котри одкупюєме по 0,32 еври – констатовала Чизмарова. Причина меншей заинтересованосци за садзенє броколия то же його продукция вимага вецей бриґи, главки ма менши и вельо лєгчейши, алє вшелїяк же є з таку цену рентабилни, а за искусних продковательох нє муши буц чежки за продукцию.

чийо главки рошню и до пейц килограми, а длуго су заварти и цалком збити. ВИМАГА РОБОТУ И БРИҐУ

На поверхно сци штири гольти карфиол посадзел уж по други рок и Керестурец Янко Няради, котри попри роботи у фамелийней фирВЕЛЬКОСЦ ГЛАВКИ ми сцигнє ше дополнююцо НЄ УСЛОВИЄ ЗА ОДКУП занїмац и зоз заградкарПодписани контракт вшелїяк же єдна фа- ством. – Карфиол садзим од прейта сиґурносци за продукователя, без огляду чи ше роби о векших чи о менших по- шлого року, мал сом три и верхносцох. Карфиол котри ше одкупює пол гольта, а тераз сом звекидзе за дальши преробок, а нє до предава- шал на штири. Од початку льньох, прето на одкупним месце у Руским сотрудзуєм зоз спомнутим Керестуре нє условюю зоз велькосцу глав- одкупйовачом и можем повесц же сом задовольни. Нашенє купуєм кох котри ше зрезує. Важне же би главки нє були преквитну- сам, а пресаду сом дал услужно одховац до ти, а новши файти карфиолу наисце оста- Челарева. О обчекованим урожаю нє мож вельо наваю млади, били и заварти, дакеди аж и до предок бешедовац. У сезони режеме главки велькосци од пейц кили. – Дзпоєдни нашо кооперанти скорей як з медзи килу и три килограми. Садзим „бяннами, контрачели зоз другима одкупйова- ку”, то гибрид, алє фаховци толкую же то чами, та були условйовани зоз количеством нєдоробена сорта котра ше ту на нашим текельо дньово можу випоручиц, а главка нє рену указала наисце добре – визначел Няшмела буц векша як єден килоґрам. Нам ради. – Садзим без фолиї, пресадзуєм машинвелькосц нє битна, лєм кед є нє преквитнута. Кед ше так подцагнє рахунок, вшелїяк ски, правда за машину потребне же би ходже ше баржей виплаци зрезац векшу глав- зела особа котра контролує, алє садзенє идку по тей цени, а то нам потвердзую нашо зе досц швидко, а залївам од горе зоз тифоном. Карфиол вимага надосц роботи и брипродукователє – гварела Чизмарова. Вельо того завиши од файти, а вибор ґи, скоро кажди дзень єст у нїм даякей роправого нашеня значи вельо векши уро- боти, поготов кед подрошнє. Раз го треба жай, з тим и заробок. Подприємство „Изґ- окопац, та заляц, опирскац и так до круга, лед” того року ма законтрачено 1 000 тони алє вшелїяк же то сцигуєм и попри роботи карфиолу, обчекую ище вецей на одкупу, – пренєсол свойо искуства Янко. Карфиол заградкарска култура чия прицо нє будзе проблем. З искуства од прешлого року, тей сезони поведка о продукциї наисце єдинствена, а шицки кооперанти посадзели нашенє фай- сиґурносц у цени и количеству наисце прити „бянка” французкей нашеньскей хижи, цагуюца, Искуства продукциї карфиолу скорейших рокох гуторя же було роки кед тот продукт нє могло предац анї по вельо нїзшей цени на конзумним тарґовищу. Вшелїяк же и карфиол рошлїна котра вимага бриґу и допатранє, з тим же заградкаре знаю же скоро кед би нє було файти чкодлївих инсектох котри напастую карфиол. Люби вельо води и прикармйованє Одкупйовач карфиолу ма кооперантох зоз Керестура, зоз азотнима штучнима а и з Коцура и околних местох гноями. ■

10. АВҐУСТ 2018.

РУСКЕ СЛОВО 11

ЕКОНОМИЯ ИНВЕСТИЦИЇ И ПЛАЦИ

ЕКОНОМСКИ КИЛАШИ

Пише: Александар ПАЛАНЧАНИН

По податкох хтори нєдавно обявели компетентни економски институциї, у нашей Републики остатнї дзешец роки вельки шветово компаниї уложели вельо пенєжи. У Новим Садзе, Старей Пазови, Сримскей Митровици, Суботици... створени вигодни условия за пласман капиталу шветових компанийох. Мож повесц же то добре и же ше конєчно бориме на прави способ зоз економску кризу, длуствами, кредитами... Медзитим, стандард нам ище вше нє таки яки би требал буц

Инвестує ше вше вецей, алє єст и глєданя по кантох за шмеце

ПРОСЕК ВЕКШИ ЛЄМ У ДВОХ ГОРОДОХ У ВОЙВОДИНИ У Войводини лєм у двох городох просекови заробок у маю бул векши од републичного просеку – у Вершцу, дзе заняти просеково заробели 58 069 динари, и у Новим Садзе, дзе роботнїки просеково заробели 54 738 динари. Роботнїки у Панчеве з просековим заробком од 49 616 динари були барз блїзко же би досягли републични просек. Найменшу просекову плацу у Войводини статистика призначела у општини Бач – 38 993 динари.

12 РУСКЕ СЛОВО

игодносци хтори спомнути општини витворели за пласман капиталу насампредз ше одноша на вибудовану и добру инфарструктуру, односно добре опремени индустрийни зони. Медзитим, то статистични податки. Реалносц дакус иншака. ЛОКАЛНА САМОУПРАВА ВАЖНА КАРИЧКА Вецей як два инвестициї рочнє прицагнє кажда осма општина у Сербиї. У менших местох, хтори ше нє можу похвалїц же маю добру индустрийну инфраструктуру, укладаня обачлїво менши, лєбо нїяки. Як оценєла Националана алиянса за локални економски розвой НАЛЕД, ришенє того проблему би требало поглєдац у моцнєню улоги локалних, општинских канцеларийох за економски розвой, бо би праве вони требали вецей усиловносци поднєсц же би прицагли инвестициї богатих компанийох. Спрам виглєдованьох хтори запровадзела НАЛЕД у сотруднїцтве зоз Розвойну аґенцию Сербиї, приход инвеститорох, домашнїх и иножемних, на першим месце завиши од порихтаносци и схопносци локалних самоуправох.

Податки указую же канцелариї за економски розвой єст у 88 одсто општинох и городох у Сербиї. Медзи нїма и таки хтори нє маю достаточно високу позицию и автономию у администрациї. Тиж так нє маю анї одвитуюцу улогу, насмапредз же ше їх активносц зводзи на пририхтованє донаторских проєктох, а менєй на бриґу о привреди и укладаньох. ВЕЛЬКИ ПОТЕНЦИЯЛ У КУЛТУРНИМ СКАРБУ Окрем того, обачлїве же локална власц нєдосц комуникує зоз приватним сектором без хторого нєт швидшого привредного розвою, а анї векшого запошльованя локалного жительства. Виглєдованя указали же Привредни совит, як значни компетентни општински орґан за розвой, єст лєм у половки општинох на подручу Сербиї, а кажда штварта анкетує привреду о реалних потребох конкретней општини. Конєчно, випитованя указали же на тих просторох постої вельки нєвихасновани потенциял у културним скарбу. Окреме ше то одноши на схопносци у виробку ручних роботох и старих традицийних ремеслох. 10. АВҐУСТ 2018.

ekonomija@ruskeslovo.com

У Сербиї дїлую вецей як 500 ремеселнїцки здруженя хторим хиби системска потримовка же би постали центер економских активносцох у локалних самоуправох. У податкох хтори наводзи НАЛЕД, виробок традицийних продуктох други на таблїчки приходох польопривредних ґаздовствох у Европскей униї. Кед слово о Сербиї, вецей як половка женох у руралних стредкох нєзаняти, а 60 одсто з нїх нє ма право на пензию. ПРОСЕКОВА ПЛАЦА ЗА МАЛИ ТРОШИТЕЛЬНИ КОШАР Инвестициї єст вше вецей, вкупни приходи векши, занятосц ше звекшує, алє плаци ище вше мали. Голєм так указую статистични податки. Просекови заробок у Сербиї стаємно у розкроку зоз трошками трошительного кошара, прето же плаца хтору ше зароби каждого мешаца нєдостаочна же би ше плацело нєобходни мешачни трошки. Односно, од початку рока за полни просекови трошительни кошар, каждого мешаца требало вецей як цо єдна просекова плаца. Терашня просекова плаца може наполнїц лєм мали трошительни кошар. По май, а по шицким виходзи же и по конєц юлия, статистични податки указую же за просекови трошительну кошарку требало 1,4 просекови заробок. З другима словами, шицким хтори маю просеково заробки, же би наполнєли кошарку, хибело ище 20 000 динари. Кед ше вимирело шицки основни мешачни трошки од просековей плаци у бутєлару остали лєм 13 000 динари. Треба надпомнуц же шицким хтори робя за минималну плацу (а таких єст найвецей), хтора виноши 25 000 динари, просекова трошительна кошарка им барз далєко. Же

би наполнєли тоту кошарку, требало би им аж три минимални плаци. Таки обставини од початка рока. Просекова плаца ше од початку рока меняла – у януару була 50 048 динари, у фебруару 47 819 динари, у марцу 49 400, у априлу 49 117 динари, а у маю 50 377 динари. З того очиглядне же просекова плаца нє була достаточна за подмирйованє просековей трошительней кошарки. Так у одношеню на януар, у априлу хибело 800 динари. ЗВЕКШАНИ ЦЕНИ ПРОДУКТОХ И УСЛУГОХ ОСОБНОГО ТРОШЕНЯ Звекшаню трошкох трошительного кошара допринєсли звекшани цени продуктох и услугох особного трошеня, хтори у априлу у одношеню на януар були векши за 0,4 одсто. У априлу найвецей пенєжу требало за купованє облєчива и обуї – 2,1 одсто. Пожива и напой подрагшели за 0,7 одсто, трошки транспорту 0,6 одсто, комуникацийох 0,3 одсто, а трошки за купованє меблю и чечуце отримованє квартеля подрагшели 0,2 одсто. Алкоголни напой, як и потреби за рекреацию и културу подрагшели за 0,1 одсто. Нє треба буц вельки економски фаховец та дацо заключиц з лєм єдним попатрунком на килаши на хторей ище вше прецагує бок дзе инвестициї у одношеню на бок дзе ше находзи стандард. Но, треба припознац же по законох капиталу и його звекшаню, важне укладац. Лєм так ше капитал оплодзує и приноши профит, заробок, плацу и лєпши стандард. Як указую податки, наш реґион вше интересантнєйши вельким компанийом. Нєвихасновани потенцияли ище маме, а з дня на дзень заявюю ше нови погони и фабрики. Вше вецей ше прима на роботу людски ресурси... Очиглядне же основни премиси закона звекшаня капиталу ту на каждим крочаю. З другого боку мож поставиц питанє же кельо то треба укладац же би ше досягло лєгчейши и лєпши живот, бо ниа, прешло уж дзешец роки, а ище вше „шкинтаме” за стандардом. Но, кед ше лєпше роздума, можебуц би ше опитац же кельо зме ше то задлужели и кельо нам треба часу врациц пожичене. ■

НА ТАРҐОВИЩУ АКЦИЙОХ ДОМИНОВАЛ АЕРОДРОМ На домашнїм тарґовищу акцийох початком мешаца, точнєйше 2. авґуста, доминовал Аеродром „Никола Тесла” за чиїма вредноснима паперами пановала велька заинтересованосц инвеститорох. Єдини добитнїк дня на беоґрадскей берзи и акция зоз хтору ше найбаржей тарґовало бул Аеродом, хтори з моцнєл 0,6 проценти, на 1 740 динари и зазначени обток 6,1 милиони динари. Акциї „Нафтней индустриї Сербиї” истого дня спадли скоро 1,1 одсто, на 683 динари.

Фото: В. В./ М. Г. К.

10. АВҐУСТ 2018.

РУСКЕ СЛОВО 13

КУЛТУРА И ПРОСВИТА УПЕЧАТКИ ЗОЗ ФЕСТИВАЛУ ФОЛКЛОРУ РУСНАЦОХ И ДРУГИХ НАЦИОНАЛНИХ ЗАЄДНЇЦОХ „КОЦУРСКА ЖАТВА”

ПРЕНЄСЦ КРАСУ И ЧАРИВНОСЦ НАРОДНОГО СКАРБУ

Пишe: Олена ПЛАНЧАК-САКАЧ

– О, кед бисце лєм знали як то крашнє и лєгко и чежко пририхтовац єден таки Фестивал! Лєгко, бо млади людзе и добра енерґия вшадзи коло вас. Чежко, бо вше исти финансийни проблеми цагаш коло шиї, алє, насампредз – крашнє – гварела Весна Раґаї-Цап

а таким Фестивалє жридловей традицийней фолклорней творчосци, таки яка „Коцурска жатва”, даєдни змисти ше подрозумюю. Остатнїх рокох уведзени даскелї новосци, як наприклад, пестованє активного одношеня ґу писательом и рускей литератури. А того року бул и викрок у

„Коцурска жатва” отворена у шицких поглядох хтори ше можу подрозумйовац. Манифестацию тераз пририхтує Орґанизацийни одбор у хторим того року бул цали Управни одбор КУД „Жатви”, змоцнєни зоз членами Етно клуба Одняте од забуца и представнїками КУД „Завичайно врело”,

– Найлєпше робота и догварянє идзе кед нє патриме хто одкаль и кого представя, а вировнац и нивеловац шицки суєти дакеди чежко, та сом найщешлївши кед ше то нє муши робиц и кед ше страциме у творчей и орґанизацийней занєшеносци, як цо то було того року кед ше рихтало сценску сличку по поеми Михала Рамача 1744. Чуц гук на Горнїци – гварел Микола Шанта конципованю подобовей уметно сци, та орґанизована вистава и зоз применєй уметносци. Окрем малюнкох зоз предходних подобових колонийох отриманих у Коцуре, були виложени и роботи самоукей малярки Гелени Хомовей хтора малює на склєняних артефактох. Тото би могло буц як приклад другим уметнїком же манифе стация

14 РУСКЕ СЛОВО

а окреме вельку орґанизацийну роботу поробела орґанизаторка културних активносцох Дома култури Моника Гарди. Так ше орґанизує манифестацию прето же вона треба же би була валалска и най шицким припада, и попри тим же ше шицку администрацию и финансованє кончи прейґ КУД „Жатва”. О упечаткох з тогорочного 10. АВҐУСТ 2018.

kultura@ruskeslovo.com

Фестивалу „Коцурска жатва” бешедуєме зоз подпредсидательку КУД „Жатва” Весну Раґаї-Цап и предсидательом истого Дружтва Миколом Шантом.

КОНЦЕРТ МЛАДИХ КОЦУРСКИХ ШПИВАЧОХ – Велька квалитативна новосц за манифе стацию бул концерт младих коцурских шпивачох хтори отримани дзекуюци насампредз шпивачом хтори указали дзеку як и подпредсидательки КУД „Жатва” Ве сни Раґаї-Цап хтора ше найбаржей заложела же би ше тот концерт отримал. Концерт младих шпивачох указал же у валалє єст потенциялу за шпиванє, лєм треба робиц з тим младим шветом. Треба спомнуц и наших младих тамбурашох хтори уж мешацами робя зоз Слободаном Вельовичом и на концерту нам одграли три писнї. Проблем орке стри у Коцуре вельки прето же искусним валалским музичаром хтори уж у озбильних рокох важна їх робота, єґзистенция, та за аматеризем маю вше менєй часу. Же бизме превозишли тот проблем удружели зме ше зоз вербаским орке стром КПД „Карпати”, а то мойо ґенерацийни приятелє и добре ше складаме. У тим контексту важне наглашиц вельке доприношенє нашого гармоникаша Любомира Сакача и хореоґрафа Владимира Ивана хтори себе озбильно укладаю до тей роботи. Без нїх би то цалком иншак випатрало, худобнєйше, вшелїяк – гварел Шанта.

основни змист бул актуализовац нашо стари присловки хтори створел наш народни ґений и преверйованє универ зално сци тих присловкох указало же вони и нєшка актуални. Тот Жатвов блок младих очолєни зоз Меланию Мали, Емилию Чизмар и Емилию Ружич зробел вельо за тогорочну Жатву, бо себе нє сановали аж анї у физичних роботох коло пратаня амбиєнту – гварел Шанта. – З другого боку патрено: на Фе стивалу жридлового фолклору Руснацох у Коцуре би кажде културно-уметнїцке дружтво мало указац свойо нови танци, Фе стивал би требал ро снуц у своїм уметнїцким до сягу, алє... Кед лєм опатриме старо сну структуру виводзачох на централним вечаре здобува ше упечаток же наших младих вше менєй цикави наш народни скарб. Окреме то присутне у ґрупох хтори приходза з ме стох дзе малочислене руске жительство. Най ме погришно нє зрозумице: любим кед старши людзе танцую и розвешелюю нас, и сама уж давно нє припадам ґу младей ґенерациї. Алє по сле каждей „Жатви” застарам ше: о рок або два, хто придзе на „Жатву” зоз того валалу (Бикичу, Шиду, Орахова)?... За кого будземе орґанизовац фе сти ва ли, кому дру ко вац учеб нї ки, хто пречи та „Ру ске сло во”, од патри Ма ґ а зин, або Широки план? Нє можеме ше обеговац

– Нє годни зме без младих. Ми, старши културни дїяче, мушиме ше ґу нїм присподобиц, мушиме буц барз схопни, знац им пренєсц красу и чаривносц нашого културно-историйного скарбу – гварела Весна Раґаї-Цап – Чувство задовольства хторе ме преполнї по законченю Фе стивала кед видзим и чуєм реакциї патрачох, трима ме и цали час док ше сам Фе стивал пририхтує. Догварки и проби рижних секцийох ишли и того року з лєгко сцу. Кажде од културних субєктох з валалу зна цо би любел поробиц, дзе би ше то отримовало. Мило ми же людзе коло мнє нє питаю вецей одкаль ши, якого ши опредзелєня – начас зме похопели же себе таки комодитет вецей нє шмеме допущиц, бо будзе на чкоду шицким. Робело ше зложно, а особнє барз любим уключовац цо ширше число младих до шицких активно сцох. На проби приходза „мойо” дзеци, нашо школяре и млади хторим сом дакеди преподавала. Стретац ше з нїма и їх позитивну енерґию вечарами, одкривац им їх власни схопно сци, або таланти хтори укажу у писнї або у танцу, прекрасна робота за мнє, а им младим приноши тельо нєобходне самодовириє. И вше акцент давам на младих людзох, їх образованє, їх културу, бо вони сцу учиц. То тот красни бок „Коцурскей жатви”, полни друженя з поезию, малярством, руску писню, ґлуму, танцом – гварела Раґаї-Цап.

УНИВЕРЗАЛНОСЦ НАШИХ ПРИСЛОВКОХ – Тримам же красну инвенцию указали нашо млади хто ри орґ а ни зо ва ли та квола не Там бу ро ва нє дзе 10. АВҐУСТ 2018.

зоз змистами и бависками з интернету, нєпреривним закукованьом до мобилних, можеме их лєм вихасновац же бизме прейґ нїх прицагли младих людзох ґу култури. Так зме годни плановац ище рижнороднєйши змисти за фе стивали, а нє лєм за „Коцурску жатву” – пояшнєла Раґаї-Цап. – На манифе стациї нам госц бул и пан Мирон Герман, хореоґраф зоз України, хтори такой по сле манифе стациї отримовал скоро кажди дзень репетициї зоз ансамблом. Вон з нашима танєчнїками по ставел два нови танци, а танєчнїки поряднє отримовали репетициї и зоз Владимиром Иваном, бо обновюю репертоар за драгу до України на Фе стивал „Лемковски дзвони” у Монастириску. Нашо танцоше, хтори витримали темпо роботи, того лєта робели интензивно як нїґда по тераз, алє и ре зултати видно. Тот сеґмент роботи на нових танцох ношел други наш искусни танцош-хореоґраф Микола Ґайдош хтори роби и зоз дзецинску групу вєдно зоз двома младима дзивками танцошками. Нарок порихтаме єден нови танєц, автентични коцурски, на нашу музику, зоз фабулу з нашого живота, а тот танєц за хтори елементи назберал наш госц Мирон Герман буду фундамент и за нове ошвиженє у концепциї манифе стациї „Коцурска жатва” – заключел Шанта. ■

РУСКЕ СЛОВО 15

КУЛТУРА И ПРОСВИТА ЛИТЕРАТУРНО-МУЗИЧНЕ СТРЕТНУЦЕ МЛАДИХ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

АКТИВНИ СУ И ТВОРЯ Таки и подобни стретнуца ше орґанизує з часу на час, остатнїраз ше млади на подобни способ зишли пред двома роками. Праве на таких збуваньох мож видзиц же млади у рускей заєднїци активни и же робя

а „озерку” у Руским Керестуре 4. авґуста, отримане литературно-музичне стретнуце младих авторох котре орґанизовали Здруженє младих „Pact Ruthenorum” и младежски часопис „Мак”. На стретнуцу були представени литературно-музични твори дзевец младих авторох, з котрих векшина ище вше нєафирмована, алє слово о авторох чийо твори були обявйовани у МАК-у. Нащивителє мали нагоду поопатрац и виставу авторских фотоґрафийох котри тиж обявйовани у тим часопису. З авторскима музичнима шпиванками наступели Себастиян Надь з Руского Керестура на анґлийским язику, котри потолковал же твори ище од дзецинства и Михаил Рамач з Дюрдьова, котри тиж и читал власни стихи, а як гварел, нє роздзелює писанє стихох за музику и литературу. Свою твит литературу, єй способ роздумованя наглас, представела Емилия Чизмар з Коцура, цо и була нагода нашмеяц присутних. Мирослав Малацко пречитал по першираз явно стихи нових авторох Дениса Надя котри преважно пише на анґлийским язику и Томия Раца, а обидвоме потераз обявйовали лєм под псевдонимами. Прозу Кристияна Сопку, чийо записи першираз обявени прешлого року, а пред тим роками писал лєм за себе, читала Тимеа Будински.

За другу часц антолоґиї „Дзеци з урбаного гумна”, єст материялу

16 РУСКЕ СЛОВО

Власни стихи поезиї на руским язику пречитали керестурски ґимназиялци Кристина Афич и Жарко Остоїч. На концу, през интересантни видео знїмок бул представени и други роман Александри Живкович Бучко, „ЛЮСПП”. У дебати по законченю програми, искусни Мирон Джуня и бувши редактор МАК-у Борис Варґа похвалєли творчосц младих авторох, та спомнута и можлївосц и потреба видаваня другей часци антолоґиї рускей литератури „Дзеци з урбаного гумна”, котра би облапела новши период, з надпомнуцом же материялу сиґурно будзе, понеже и у першей часци позберани 33-ойо млади авторе. Медзи иншим орґанизаторе наглашели же на списку мали ище даскельо особи котри пре обєктивни причини нє присуствовали, як и же єст сиґурно тих котри ище вше пишу лєм за себе, цо и потвердзенє же руска заєднїца ма младих котри творя. Понеже и того вечара були читани стихи авторох котри потераз нє були познати явносци, орґанизаторе з тей нагоди поволали младих же би ше одшмелєли посилац тексти до МАК-у, та гоч подписни зоз псевдонимом. Тото стретнуце по проєкту финансийно потримало и Роботне цело за младеж Националного совиту рускей националней меншини. ■ М. Джуджар 10. АВҐУСТ 2018.

kultura@ruskeslovo.com

ТРИНАСТА ПО ШОРЕ ПОДОБОВА КОЛОНИЯ МЕСНЕЙ ЗАЄДНЇЦИ ДЮРДЬОВ

РОБОТНО КРЕАТИВНЕ ДРУЖЕНЄ У голу Основней школи „Йован Йованович Змай” у Дюрдьове отворена 13. Подобова колония Месней заєднїци Дюрдьов. Тирвала три днї, а дзешецеро уметнїки хтори на нєй участвовали, збогацели фонд малюнкох МЗ у тим валалє

а Колониї участвовали школовани уметнїки зоз штреднїм або високим уметнїцким образованьом. Векшина учашнїкох були з Дюрдьова. – И того року нам ше тото удало – гварела Мая Дорокхази, уметнїца котра участвовала на Колониї, алє и помогла у орґанизациї. ВИСТАВА ПО КОНЄЦ РОКА

– После тророчней паузи ознова зме орґанизовали Подобову колонию, красну активносц з прекрасним резултатом – малюнками котри буду крашиц просториї МЗ, а вихаснує ше их и за други потреби валалских Дружтвох, Здруженьох и явних институцийох – гварел Александар Голуб, секретар МЗ у Дюрдьове. Вистава малюнкох з тогорочнеєй Колониї будзе орґанизована по конєц рока у просторийох МЗ. Финансийно ю потримала Општина Жабель, односно МЗ Дюрдьов, як и спонзоре, власнїки ресторанох Даниєл Летич и Мирко Хромиш, котри обезпечели полудзенок и вечеру за учашнїкох.

Кажди малюнок власни печац уметнїка

10. АВҐУСТ 2018.

Було то ище єдно красне друженє з уметнїками котри любя уметносц, мальовац, и хтори вше маю о чим бешедовац. Хасновали рижни технїки, найвецей ше робело з олєйом и акрилом, а було и комбиновани технїки. Тема, як и вше потераз була шлєбодна. – Колония каждого року иншака, нова, здобувам драгоцине искуство котре вплївує на мою роботу. Того року сом намальовала сцену зоз женску фиґуру. Випатра як кед би була без надїї, но опрез нєй отворени дзвери... Преовладую шиви фарби, алє през спомнути дзвери видно шветлосц. Подобно так и у живоце, вше мож найсц тоту шветлосц, гоч нам ше видзи же виходу нєт – гварела Миро слава Рамач, уметнїца з Дюрдьова. – Дзечнє потримуєм и участвуєм на Колониї, бо ми мило же єст таки случованя у нашим валалє. То наисце красна традиция и културна подїя котра повязує уметнїкох. Углавним малюєм пейзажи и мотиви з валалу, або Войводини. Того року сом намальовал студню – гварел Боян Єлич, уметнїк зоз Дюрдьова. ■ С. Саламун

РУСКЕ СЛОВО 17

РОК XXXVIII АВҐУСТ 2018. число 463 Число ушорел: Михал Симунович

ШИЦКИ ЛЮДЗЕ НА ШВЕЦЕ РУСНАЦИ, ЛЄМ НЄ ЗНАЮ

НАЙЛЄПШИ ФОДБАЛЕРЕ РУТЕНИЇ

Шицки фодбалере на швеце Руснаци, лєм нє знаю. Фoдбалска репрезентация Рутения ше нє пласовала на Шветове фодбалске першенство у Русиї, нє бавела анї квалификациї. Анї є нє формована. Нє формована анї держава Рутения. Анї, анї, анї... Алє, ми маме своїх бавячох.

Лукач Пабянка (Łukasz Fabiański) наступа за Репрезентацию Польскей. Останє запаметани по барз добрих одбранох у Арсеналу, алє и по ґолох котри нє примаю анї ґолманє у старей школи внєдзелю на поладнє. Пре тунї ґоли є и одогнати зоз славного клубу. Алє, така то судьба ґолманох, бранїш нєможлїве, раз забудзеш запасац фартущок и добиєш ґол помедзи ноги. Рафаїл Баран (Raphael Varane) наступа за Репрезентацию Французкей. То тота верзия Баранових, Бараньових, Варанових... кед В латинка преходзи до V кирилки. Кед би з часу на час нє давал ґоли, як слуп охрани, велї би за ньго анї нє знали. Бави за Реал Мадрид, а хто бави у Реалу, тот наисце зна бавиц фодбал.

Михал Єдиняк (Michael John „Mile” Jedinak) капитен австралийскей репрезентациї. Док нє постал найлєпши бавяч и капитен анґлийского Кристал Паласу, прешол длугоку драгу доказованя и меняна клубох. Медзи иншим, дополадня робел як ниґер, а пополадню тренирал як Пеле. Но, и керестурски Русин найлєпши резултати мал кед за ньго бавели майстрове и подаєден шеґерт фодбалу.

Моха мед Са лах Ґалусков (Mo ha med Sa lah Ga li ‫)حالـص دمح‬. На сту па за ре пре зен та цию Єгип та. У дре су Ман че стер си тия у пре шлей се зо ни є пре гла ше ни за на й лєп шо го фод ба ле ра анґ ли й ско го пер шен ства. Кед почи нал ка ри є ру по ну ка ли го и бе о ґ рад скей Чер ве ней гви зди, алє во на ме сто нь о го ку пе ла си на ди ректо ра Зе -

Серґей Рамач (Sehio Ramos) наступа за Репрезентацию Шпаньолскей. Єден є зоз найпознатших и найлєпших центархалфох на швеце. И вон, як и Баранов, идзе до нападу дац ґол, а дал найважнєйши за Реал и репрезентацию. Алє, случи ше же помиша ґоли, свой и процивнїцки. Як кед би ше автоґоли нє раховало. Любомир Фейса (Любомир Фейса) вецей нє наступа за Репрезентацию Сербиї. Тераз кед сербска репрезентация у охрани лєгко примала ґоли, гваря же Фейса бул бавяч за сперанє бицох зоз двацец метерох. Тиж так, вон єден зоз найтрофeйнєйших бавячох – дзе ґод наступал, освойовал титули. По тей лоґики вон би зоз Рутению постал шампион швета. Алє, така то руска судьба, кед ми нє бануєме, баную за нами.

млє дїл скей за дру ґи зоз Дол нєй пер спекти ви. Як и кажди Руснак, и вон мал проблеми зоз презви ском. Длу го ше нє мог одлучиц чи є Салак, чи Са лаґ, и вец ше одлучел за Салах – же би ше римова ло зоз ме ном Мохамед.

18 РУСКЕ СЛОВО

10.АВҐУСТ 2018.

Сил ве стер Ня ра ди Шан та Юни ор (Neymar da Silva Santos Júnior), або, на й крат ше Не й мар, на сту па за бра зил ску ре пре зен та цию. Прешлого року постал найплаценши фодбалер на швеце. Гоч му нє идзе, сцу го плациц ище вецей. Яка му будзе плаца док му наисце руши? Чом так горко плакал и чом до пол терена правел циґан-карики? Фодбалску кариєру сце заменїц зоз ґлумецку и наступац за руски аматерски студио „Дядя”.

Кевин Бруґош (Kevin De Bruyne) наступа за голандску репрезентацию. Як роснул вше лєпше бавел фодбал, а як є старши, плаца му вше векша. Найбаржей го болєло кед го одписал Муриньо, теди тренер Челзия. У часох розпуки пришло му же би ше врацел до Бачки зоз Дюрдьова за два пива цо би попил опрез Трлета. А, тераз, тераз нє постої клуб на швеце котри би му нє отворел дзвери и сипал пенєжи опрез копачкох. Оли вер Жи рош (Olivier Giroud) на сту па за ре пре зен та цию Фран цуз кей. Глав ни по стал аж кед пре шол до Анґ лиї за лон дон ски Ар се нал и кед да вал ґоли. А, кед пре стал да вац, преда ли го худоб нє й шому Чел зию. Док нє бул по знати, да вал ґоли, а те раз ве цей аси сти ра ґолґ е те ром . Зли ду хи думаю же и за вад за.

Роберт Лeвандовски (Robert Lewandowski) наступа за репрезентацию Польскей. Його родичи, место паприґи садзели леванду, и остали Левандовского. Їх син, Роби, кед видзел яка то чежка робота, дал ше до фодбалу, цо ше указало як вельо лєпше. Дюра Варґа (Jamie Richard Vardy) наступа за репрезентацию Анґлиї. Кариєра му права голивудска. Кед мал шеснац роки першолиґашски Шефилд венсди го одруцел як нєперспективного. Нє бавел анї за єдну селекцию Анґлиї. Прешол до нїзшого ранґу, почал вецей тренирац и лєпше бавиц, та кариєра почала исц на горе. Зоз Лестер ситийом освоєл премиєр лиґу и преглашени є за найлєпшого бавяча Лиґи. Пред двома роками под час Европского першенства требал ше винчац и заказал свадзбу. Теди фодбалере, углавним шлєбодни и нє тренираю. Виєднал Кирданцох, свашки и старосту и виберача, алє го селектор поволал до репрезентациї. Так, у Лестер ситию нє направена руска свадзба. ■ Дюра Винаї 10. АВҐУСТ 2018.

Любомир Фейса БАЧИ ДЮРА З КЕРЕСТУРА Пише: Юлиян ПАП

ПЛАЦИ Шицки ше намагаю цо вецей приблїжиц ґу шветовим ценом. То крашнє, лєм тельо же шицки би шветово цени з домашнїма плацами.

ВЯЗИ Велї ше питаю же чом увожиме телї польопривредни и други продукти, кед их можеме випродуковац и дома, без девизох. Га, мушиме отримовац даяки вязи зоз шветом – кед нє вивожиме, голєм най увожиме. Чи треба, чи нє треба!

СЛАМКА И у польопривредним ланцу ше уж кажде лапа за сламку. Лєм же приватни продукователє и ту звичайно вицагню грубши конєц.

РУСКЕ СЛОВО 19

МОЗАЇК ЗАКОНЧЕНИ XII МЕДЗИНАРОДНИ ВОЛОНТЕРСКИ КАМП У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

УПОЗНАВАНЄ НОВИХ ЛЮДЗОХ И ДРУГИХ КУЛТУРОХ Пише: Мaрина Джуджар

Медзинародни волонтерски камп у Руским Керестуре того року бул отримани уж по дванасти раз, заплановани задатки сполнєти, госци волонтере предлужели далєй, а домашнї богатши за ище єдно нове искуство

огорочни Медзинародни волонтерски камп у Руским Керестуре почал пондзелок 23. юлия, а закончени є 4. авґуста. Домашнї мали нагоду сотрудзовац зоз волонтерами з рижних крайох швета, котри зоз собу принєсли и часц своїх културох, а цо шицко була нагода за нови спознаня о истих. У Керестуре були два волонтерки зоз Мексика з Южней Америки, двойо зоз Турскей и по єдно зоз Ирскей, Русиї и Италиї, а ту були и тройо волонтере зоз Сриму, як и колидер кампу зоз Беоґраду. У роботи кампу активно участвовали и тринацецеро локални волонтере зоз Руского Керестура. Задатки тогорочного кампу були подзелєни до трох часцох – волонтере офарбели огради коло Катедралней церкви св. оца Миколая и будинку Замку, направели терен за одбойку на писку на базену, и єден дзень були помагац у розчисцованю двора коло найстаршей рускей хижи. Попри роботи и задаткох, у кампу було нагоди за друженє, розвагу и шлєбодни час, а були обдумани и рижни активносци. Так за волонтерох бул орґанизовани вечар мултикултуралносци, була отримана презентация Руского Керестура и Сербиї, були на єднодньовей екскурзиї на базену у Вербаше, мали нагоду вожиц ше на парадних запрагох по валалє, нащивели музейну збирку у Замку дзе им була представена история Руснацох. Участвовали у роботнї зоз Здруженьом женох „Байка” кед правели домашнї галушки, а зоз Любицу Няради правели капущанїки. У своїх каждодньових активносцох волонтере хасновали

20 РУСКЕ СЛОВО

бициґли котри оспособени за роботу прешлого року у кампу, цо и потвердзенє же то була права одлука кампу 2017. Даскельо раз ше вожели до Водици, дзе були и вигосцени зоз полудзенком, а єден дзень шлєбодни час препровадзели у Доме култури дзе мали нагоду опробовац руски народни облєчива, а єден вечар бул опредзелєни за руски и сербски народни писнї. Нажаль, нє удало ше им орґанизовац и турнир у одбойки, алє як зме дознали, то остало у планох за далєй. Нє шицко ишло так лєгко, понеже ше стретали и зоз нєпредвидзенима проблемами кед им требало помогнуц зоз трактором, понеже обецана помоц виостала, та ше требало знайсц на швидко.

ДО КАМПУ УЖ ПО ДРУГИ РОК Лидер тогорочного кампу Деян Будински участвовал уж по треци рок, а лидерство му то першираз. Як нам гварел, шицки задатки у кампу сполнєти, цо саме по себе успих, а тото цо запамета, то огромна дзека за роботу и дружелюбивосц. Николина Горняк з Беркасова єдна спомедзи троїх волонтерох зоз Сриму котрих до Керестура приведол о. Владимир Еделински. – Ту прекрашнє, дому однєшем красне искуство и наздавам ше же придзем и други раз. Упознала сом нових людзох зоз других державох и културох, сама робота у кампу нє була така напарта, понеже шицко було преткане зоз друженьом.

Денис, учитель у школи зоз Даблину зоз Ирскей, свой лєтни одпочивок уж традицийно роками препровадзує путуюци по Европи. Першираз Руски Керестур нащивел прешлого року, кед тиж волонтирал у кампу, и нєсподзивал домашнїх було кед пришол и того року, а нам потолковал же прецо його драга и того року ишла през Керестур. – Думам же Руски Керестур красни валал, ту людзе наисце приємни, уживал сом прешлого року у кампу, а того року сом ришел путовац по Восточней Европи, та сом направел руту же би ми и Сербия була на драги. Сам себе сом гварел – чом нє присц знова. Думам же за розвой локалней заєднїци тинейджерох барз добри таки кампи, думам же би дзепоєдни ствари можебуц могли буц лєпше орґанизовани и же пред волонтерами нє треба поставяц превисоки цилї. Дакеди зме ше стретали зоз спокусами же чи то требало поробиц вчера, або нєшка, а ту и хвиля котра часто диктує темпо роботи. Путуєм сам на комбию и застановюєм ше там дзе ше ми дацо пачи, прешлого року сом нащивел штернац европски жеми, а конєчне число того року ище нє знам. 10. АВҐУСТ 2018.

mozajik@ruskeslovo.com Потераз сом бул у Ческей, Польскей, Нємецкей, Мадярскей и Словацкей, а увидзим кадзи ме драга далєй одведзе, любим путовац, а нє мушим у каждей держави буц лєм як туриста.

МАНИФЕСТАЦИЯ „ДЮРДЬОВ ОТВОРЕНОГО ШЕРЦА”

ВОЛОНТИРАНЄ НАГОДА ЗА ПУТОВАНЄ

Младим зоз Здруженя „Зєдинєни фарби звука” зоз Дюрдьова ше и того року удало позберац шицки ґенерациї до центра свойого валала. На штвартей Манифестация „Дюрдьов отвореного шерца”, котри отримани всоботу 4. авґуста ознова ше чула твардейша музика, а як и вше по тераз, преовладовал рокенрол

Зоз далєкого Мексика з Южней Америки у тогорочним кампу були два дзивки, медзитим вони кажда путую по своєй драги, а у Керестуре ше случайно стретли. Млада волонтерка Ненси так путує по швеце уж седем мешаци, одход дому планує аж на єшень, а гварела нам же нє зна точно кадзи и на яки способ предлужи дальше путованє. – Я путуєм уж даскельо мешаци почала сом у ТЕРЕН БЕЗ МРЕЖИ И БЕЗ ЛАБДИ Азиї, та ми Сербия одприлики, у драже Новонаправени терен за дому. Була сом у Япону, одбойку на писку на базену закончени по Тайланду, Индиї, плану роботи волонтерох Непалу, Шри Ланки, у кампу, медзитим на нїм Йордану, Турскей, нє поставена мрежа и нє Мадярскей. Нє могла купена лабди, понеже то бим вибрац єдно место плановане обезпечиц зоз спомедзи тих як 13 500 динарох за котри найкрасше, уживам у Туристичне здруженє каждей хвильки мойого конкуровало до локалней путованя. Тото путованє самоуправи з проєктом, добре за мнє, видзим а исти проєкт нє прешол на конкурсу. Медзитим цошка нове, упознавам найдзене ришенє, понеже нових людзох, а ту и мрежу и лабду нагода помогнуц подаровала єдна особа з локалней заєднїци. Керестура кед чула за Нє сиґурна сом точно тот проблем. кадзи предлужим далєй, алє дому плануєм аж у октобру або новембру, понеже сцем и дацо заробиц же бим надополнєла трошки моїх путованьох. Праз драгу рационално розполагам зоз средствами, кеди ґод мам нагоду та путуєм на гайзибану, ноцуєм у хостелох, шицко зоз цильом же бим упознала цо вецей култури и держави. Важне надпомнуц же друженя у волонтерских кампох з рока на рок лєпше, характерує го велька злога и цикавосц за упознаванє култури єдни других. Як нам потолковала Любица Няради зоз Туристичного здруженя Руски Керестур, тогорочни камп прешол у велькей злоги, дзе през друженє анї робота нє була чежка. – Можебуц же требало поставиц менши цилї, понеже ше нєобчековано длужей затримали на роботи фарбеня огради коло церкви, цо наисце вимагало надосц труду, алє упарти волонтере мали дзеку, гоч и длужей робиц. Любица Няради под час цалого кампу була задлужена и за костиранє волонтерох, а єден дзень полудзенок пририхтали вєдно зоз учашнїцу сериялу „Кухня мойого краю” Марию Маркуш зоз Ґолубинцох. Орґанизаторе кампу Туристичне здруженє „Руски Керестур” и Млади виглєдоваче Сербиї прейґ проєкту „Млади су закон”. Волонтере и того року були змесцени у Спортскей гали, а костиранє и велї други активносци ше одвивали у просторийох Каритасу. ■ 10. АВҐУСТ 2018.

РОКЕНРОЛ И ҐЕРЕҐИ

После Партибрейкерсох, Риблєй чорби, Амайлиї и Там 011 – Ван Ґоґ

крем того же Манифестация промововує Дюрдьов и РНР, млади орґанизаторе ше остарали же би од першого року на тей масовней журки бул презентовани и дюрдьовски нєурядови бренд – ґереґи. Прето ше на амблему тей младей орґанзиациї находзи пререзана ґереґа у форми шерца з ґитару на стредку. Як и прешлих рокох, шицким госцом валалски бостан и продукти з нього промововала фамилия Александра Шовлянскового, котри и того року понукнул нови продукти з ґереґи – печени и осолєни маґочки, маджун и рижни коктели зоз ґереґу и диню. На їх штанду за шицких було по дацо. Главни гвизди музичного вечара були состав „Ван Ґоґ” ДВАЦЕЦ ОДСТО ВЕЦЕЙ котри здогаднул прецо є и Портпаролка Манифестациї после телїх рокох популарни. Александра Кнежич гварела Основани 1986. року, єден є з же з рока на рок єст вше вецей интересованя, алє и нащивительох. малочислених у тей файти На тогорочней Манифестациї музики котри обстал. На було коло два и пол тисячи наступу виведли велї свойо нащивительох, цо за коло гити яо шицких 14 албумох, двацец одсто вецей як влонї. а интерактивни наступ фронФинансийну потриовку дали тмена – ґитариста и снователь Општини Жабель, МЗ Звонимир Дюкич Дюле у Дюрдьов, Туристична каждей павзи вихасновал орґанизация Општини Жабель, нагоду комуниковац з публику, потим Покраїнски секреатирят а дзепоєдних и виводзел на за културу, образованє и одношеня з вирскима зєднїцами, бину – охабел наймоцнєйши и Покраїнски секретаирият за упечаткох. З музку „Ван Ґоґа” польопривреду и водпоривреду. танцовали и шпивали шицки ґенерациї на тей Манифестациї под отвореним нєбом. Обичай котри помалки прераста до традициї випочитовани и того року, та на муре при уходз на спортски полиґон дзе отримана Манифестация намальовани тогорочни главни бенд Ван Ґоґ. Коло того муралу намальовани и – 2015. року „Партибрейкерс”, 2016. рок ґрупа „Рибля чорба” и прешлорочна главна ґрупа 2017. „Тап 011”. Добру увертиру за їх наступ дал енерґични Bandx Real трибуют бенд AC/DC., а конєц вечара бул резервовани за двох младих ди-джейох котри родом з Дюрдьова Meisten Mthaza и Душан Николич котри до позних годзинох пущали техно, минимал хаус и андеґраунд електронску музику. Сандра Саламун

РУСКЕ СЛОВО 21

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ НАШ ГОСЦ: ДАНИЦА ГИРЙОВАТИЙ ЗОЗ ШИДУ

Пише: Владимир ДЇТКО

ЗАДОВОЛЬНА У РОБОТИ З МИҐРАНТАМИ На початку своєй роботней драги Даница Гирйоватий свойо место нашла у медийох, точнєйше на Телевизиї. Пачела ше єй робота, интересантна, кажди дзень иншака, а теди наисце актуална. Медзи першима знала цо ше случовало з миґрантами з Блїзкого востоку, хтори були застановени на гранїци з Горватску. Нєшка єй робота ище баржей упутена на миґрантох

П ДОБРЕ ЗМЕ ОРҐАНИЗОВАНИ Миґранти у прилапююцих центрох маю и медицинску защиту и помоц, алє як нам гварела Даница, на „Принциповцу” лїкара маю лєм по 17 годзин. – Случело ше раз же єдно дзецко достало горучку аж 39 ступнї, лїкара нє було, та зме ше швидко орґанизовали и одвезли ю до Дома здравя у Шидзе – приповеда Даница.

22 РУСКЕ СЛОВО

ерши контакти зоз миґрантами у шидскей општини Даница Гирйоватий мала як новинарка Реґионалней Сримскей ТВ кед пред даскельома роками як репортерка ходзела на терен и рихтала прилоги. Преношела вистки, а звичайно то були репортажи о живоце и приходзе миґрантох на гранїцу зоз Републику Горватску, давала звити о їх почежкосцох далєко од свойого дому хтори мушели зохабиц пре войну. Уж єден длугши час миґрантох нєт на подручу шидскей општини у таким вельким чишлє як дакеди, а анї Даница вецей нє роби як новинарка. ПЕРШЕ ШЕ УЧА, А ВЕЦ СУ ПО РОБОТНЬОХ Дзекуюци „Каритасу” Апо столского еґзархату за грекокатолїкох у Сербиї, од того року Даница роби як аниматор за дзеци, младеж и одроснутих у прилапююцим центре „Пронциповец” зоз ище двома колеґинями. Маґдалена Павлович задлужена насампредз за спортски активно сци, а Тияна Ковачевич отримує роботнї и учи

миґрантох як треба шиц, скравац, або дацо зоз шматох преправиц, поплатац... Наша собешеднїца задлужена же би миґрантох учела по анґлийски и по сербски, алє отримує и роботнї за розвагу, такволани, креативни роботнї. – Маме вельки шатор и у нїм отримуєме роботнї по ґрупох на хтори приходза вецей як двацецеро, од найменших по одроснути особи. Дзецом помагам коло домашнїх роботох и у ученю, вєдно рисуєме, виштригуєме з паперох и вше дацо справиме, складаме пузли и подобне. Медзи нами мож почувствовац повязаносц, гоч нє знаме їх язик, бо су зоз Ирану, Пакистану, Авґанистану, Сириї и других державох. Спочатку на роботнї приходзели лєм жени, або лєм хлопи, а нєшка, кед уж прешло дакус вецей часу, приходза вєдно – толкує Даница свою роботу. ЧЕЖКИ ЖИВОТНИ СУДЬБИ На роботи є кажди роботни дзень од 13 по 21 годзин и кажда годзина обдумана и змистова. Роби зоз двома ґрупами а, як 10. АВҐУСТ 2018.

ljudze@ruskeslovo.com

гварела, кед будзе требац, оформи ше и трецу. Но, тото цо Даница окреме наглашує то же треба мац сцерпеня у тей роботи, бо за кажду особу хтора ше там нашла, чежка животна приповедка и вше тото треба мац на розуме. У центру ше преславює и родзени днї, та так осемрочна Елика, хтора там з оцом, преславела свой. Даница єй помага научиц анґлийски язик, а Еликов оцец сам порихтал їх националне єдло зоз ризкаши, месом з курчеца и карийом... По їх обичаю, шицки шедзели на патосу, а Елика Даници подаровала шерцо з паперу... Чежку животну судьбу ма и трицецрочна дзивка Роя зоз Авґанистану хтора цемна и хтора од самого початку приходу на „Принциповец” углавним час препровадзує лєм у завартим. – До хижи зме єй приношели єсц, нїґдзе нє виходзела, медзитим, час прходзел, та ше одшмелєла и почала приходзиц на

Дзень виполнєти з годзинами язика, алє и креативнима активосцами

10. АВҐУСТ 2018.

роботнї. Приводзи ю єй родзина, викладанє знїма на диктафон, а вец тото слуха и так учи. Кед сом видзела єй пожертвовносц, почувствовала сом же сом на добрей драги. Барз ми мило же приходзи на роботнї. Дакеди себе подумам же сом почала жиц живот миґрантох, бо зме ше барз зблїжели и зожили – приповеда Даница. Звичайно коло пол осмей вечар шлїдзи вечера, а вец ище єдну годзину шлєбодни активносци як цо наприклад рисовани филми за дзеци, або танєц за одроснутих. Миґранти маю и свойо вирски, односно духовни потреби, окреме кед бул Рамазан, и кед ше притримовали своїх обичайох. Посцели, нє було музики, алє на роботнї, зато, ходзели. Каждого дня миґранти ше модля пред вечеру. А кед слово о забави, под час шветового першенства у фодбалу у Русиї, шицки патрели змаганя и навияли. – Любов и християнске чувство ґу другому, а окреме ґу людзом у потреби, наисце тото цо виполнює чловека. Прето сом и щешлїва и виполнєта кед ше врацим дому дзе ме чека моя фамелия, Лена, Сара и Давид и супруг Владимир. Дома шицко поробим, як и кажда друга жена, а вец ознова на роботу ґу людзом хторих нєволя ту приведла, а сцу пойсц за лєпшим животом, до Заходней Европи. Но, док су ту, ми им пробуєме олєгчац їх трапезу – гварела нам на концу Даница Гирйоватий. ■

У РОБОТИ ЧАС ШВИДШЕ ПРЕХОДЗИ Же би дзеци у прилапююцим центре мали розвагу поставени гомбалки. „Каритас” помогнул збогациц такволани дзецински мобилияр за їх шлєбодни час. – Накадзи почала яр, орґанизовали зме садзенє древкох младнїкох и ушорйовали камп и заградку. И на тот способ миґранти хасновито и креативно препровадзовали свой час.

РУСКЕ СЛОВО 23

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ СТРЕТНУЦЕ ЗОЗ КСЕНИЮ РАЦ З ВЕРБАСУ

ТРИ ДЕЦЕНИЇ „ПРИ МОСЦЕ”

Пише: Ана МАРКОВИЧ

„Дакеди ше здогаднєм першого дня на тим роботним месце. Було то пред 30 роками кед сом на тацну наскладала напой и рушела попонукац госцох. Руки ше ми тресли, погари лєм цо ше нє порозбивали... думала сом себе же цали по стол нє сцигню. Алє, було иншак”

ак приповеда Ксения Рацова о новей роботи хтору починала у Вербаше, давних осемдзешатих рокох. Та заш лєм, нє могла прескочиц роки свойого дзецинства, та и теди кед ше єй фамелия з Дюрдьова преселєла до Вербасу. А дзецинство з младшу шестру Амалию памета по веселих и розбавених хвилькох. – У Дюрдьове сом закончела основну школу 1972. року, а праве теди зме купели хижу и жем у Вербаше, понеже оцец Янко бул польопривреднїк. Мац Мария була ґаздиня, провадзела дом и нас до школи. Уписала сом ше на текстилни напрям у школи у Вербаше, а шестра ходзела до основней – памета Ксения. А вец ше у їх фамелиї случела велька траґедия хтора шицких потрафела. Амалия под конєц осмей класи погинула у транспортним нєщесцу, и Ксения остала без своєй шестри. Роки преходзели, после стреднєй школи, Ксения ше уписала на Филозофски факултет у Новим Садзе, на напрям руски и сербско-горват ски язик. Дала даскельо испити, а понеже уж була и занята у вербаскей фабрики, дакедишнєй „Трикотажи”, нє удало ше єй усклад зиц

24 РУСКЕ СЛОВО

порядни обовязни преподаваня з роботу, та факултет занягала. ЦЕШИ ШЕ У СВОЇХ ДЗЕЦОХ И УНУКОХ – Одала сом ше после законченей стреднєй школи, до Дюрдьова, алє малженство ше нє указало як добре. Заєднїца зробела свойо. У малженстве 1976. року народзени мой син Мирослав, хтори оженєти зоз Ивану Олеярову и маю сина Миколу. Уж длугши час роби у Заводзе за културу Войводини. Мам и дзивку Биляну хтора жиє зо мну, а зоз малженства ма сина Йована. Вона роби у Новим Садзе – цеши ше Сена у своїх дзецох, нєвести, а окреме у своїх двох унукох, а вец предлужує бешеду о своєй роботи и шицким тим з чим ше у живоце стретала. Понеже ше у „Трикотажи” условия роботи часто меняли, кед було барз напарто робиц, вона нє длуго роздумовала. – Того 1988. року сом нє сцела буц раб точного часу и рижним шефом, дакеди 10. АВҐУСТ 2018.

ljudze@ruskeslovo.com

партийного образованя у Кумровцу, дзе бул розсаднїк младих комунистох. Отворела сом карчму (бифе), и по нєшка робим у нєй. Нє мала сом вельке искуство у погосцительстве, алє сом ше знашла. Требало водзиц кнїжки, алє то нє бул проблем – приповеда наша собешеднїца, хтора памета же нєдавно, 13. юлия було точно 30 роки як отворела карчму „Код моста”. О КАЧМАРКИ НЄ РОЗДУМОВАЛА – Идея же бим робела у карчми пришла нєсподзивано. У нашим доме робел єден стари погосцитель, давали зме му под закуп простор. Вон ше теди нагло похорел и требало дацо зробиц з карчму, и я ше прилапела тей роботи. Часи ше зменьовали. Дакеди карчма була полна, робели велї подприємства, було пенєжи. Людзе медзи собу були пайташе и вообще нє було важне хто заплаци „туру”. Було весело, часто ше у карчми шпивало, а хлопи ту бавели и шах, картали ше – памета Сенка и гвари же аж кед пришли 90-и роки, людзе ше почали дзелїц по тим хто ши и цо ши, оставали без роботи... Фабрики препадали, велї позаверани, а вельке число людзох оставало нєзаняте, та було вельо чежше робиц и зарабяц и у карчми.

– През роботу сом стретла рижних людзох по фахох, зоз велїх местох, роботнїкох, културних, алє и пиянїци хтори ходзели од карчми по карчму и правели нєшор. И з нїма сом виходзела украй, нє достали пиц, а мала сом нагоду и побиц ше з госцом, дзепоєдних аж и вируциц прейґ ґарадичох на драгу – шмишно Сенки, хтора през живот и озда таку роботу мала шмелосци як гоч хтори хлоп. – Од майстрох сом научела и роботи коло зогриваня, и велї други майсторски 10. АВҐУСТ 2018.

роботи, та гоч то и нє робим, знам ше поєднац з майстром, и знам добре чи робота поробена так як треба. Велї роки прешли, помарли и єй родичи, а як надпомина, и велї други хтори през живот запаметала, а були єй порядни госци. – Нєшка цалком иншак, пенєжу нєт, и нєт правила кеди єст вецей госцох, а кеди менєй – приповеда Рацова хтора пред 10–15 роками достала и нєкаждодньове понукнуце. Пришли людзе з месней заєднїци и општини и питали чи да под закуп карчму за потреби виберанкох. Теди ше догварели, и так почало сотруднїцтво хторе тирва и нєшка, а вельа часц Старого Вербасу на рижних виберанкох гласа праве там, на виборним месце у карчми „Код моста”. ТАМ ШЕ ДАКЕДИ СХОДЗЕЛИ И „ЗАРЇ”, А ВЕЦ И „КАРПАТИ” За Сенков бифе специфичне и тото же за тот єй простор були вязани члени дакедишнього дружтва Руснацох „Зарї”, понеже їх просториї були у сушедстве, та после порядних схадзкох одходзели праве там. А потим то були члени Дружтва „Карпати”. – По сле схадзкох приходзело ше ту попиц, поприповедац. Дружели ше и Скубан, Папуґа, Лендєр, Сабо, Варґа, Чижмар и велї други, та и Владимир Ґарянски. Були то наисце прекрасни стретнуца, а и нєшка ше стретам з велїма людзми у нових про сторийох „Карпатох”, хтори тиж у моїм сушедстве – предлужує Ксения, хтора ше нарок помали рихта до пензиї. Ище вше нє ма вельо шлєбодного часу, а кед го дакус и „налапа”, вец люби вишивац, геклац, печиц торти и колачи. Кед у карчми нєт нїкого, чита кнїжки. На концу, Ксения гвари же є подзековна шицким госцом хтори роками були зоз ню и помогли ше би ше роботу отримало, же ше єй як жени, удало робиц тото цо сцела, же ше могла старац о дзецох... Мило єй же повирастали до добрих людзох. – Поцешена сом же су на добрих животних драгох, а найбаржй ше радуєм унуком – гвари на концу наша вредна и шмела собешеднїца. ■

НЄ ПОБАНОВАЛА По законченей штреднєй школи Ксения ше уписала на Филозофски факултет у Новим Садзе, а вибрала язики. Но, ускладзиц преподаваня при професорох и роботу у вербаскей „Трикотажи” нє могла. Праве теди у їх обисце остал празни простор хтори давали под закуп, и Сенка ше лапела до роботи. Трицец роки робела як самостойна погосцительна поднїмателька. Нєшка вше частейше роздумує о дньох у пензиї.

РУСКЕ СЛОВО 25

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ НАШ ГОСЦ: ВЛАДИМИР ПАПУҐА З МИКЛОШЕВЦОХ

НЄШКА Є МЕДЗИ НАЙУСПИШНЄЙШИМА Пише: Агнетка БАЛАТИНАЦ

Гваря людзе же кед робиш роботу котру любиш, вец роботни час нє пресудни за задовольство зоз животом, а Руснаци якошик як кед би у ґенох мали записане же треба робиц, робиц и лєм робиц... Подприємство „Папуґа”, по критериюмох Биснодеа (Bisnode), уходзи до ґрупи од 5 одсто найуспишнєйших подриємствох у Републики Горватскей. Сертификат – три „А” ААА, ма право хасновац як доказ о своєй успишней роботи, и при представяню клиєнтом за довириє доставаня роботох

ладо Папуґа бул єдинєц у фамелиї Янка и Ани (Ганї) Папуґових, хтори 60-тих рокох прешлого столїтя народзени у Миклошевцох. Могло би подумац же постал розмазани, бо нїч нє мушел дзелїц з другима дзецми, алє вон бул цалком иншаки. Ище нє бул анї за женїдбу кед на свойо 17, 18 роки почал сам зарабяц свой хлєб. Нє любел ше учиц, волєл польо, любел робиц жем, а и ишло му. Цо нє знал, учел од старших. А вец, уж як то у тедишнї час було звичайне, оженєл ше, фамелия ше преширела. Медзитим, старши син мал почежкосци у розвою, та му було потребне лїченє. Одредзени им шпиталь на Принциповцу нєдалєко од Илоку, котри теди була под инґеренцию новосадского шпиталю.

перше мушели пойсц на комисию и достац упут за лїченє, як кед би ше лїчел у цудзей держави. Прето Владимир одлучел же отвори власне подприємство зоз шедзиском у општини Шид, дзе спадал и комплекс Принциповец, та нє будзе мушиц ходзиц по комисийох. Порадзене и витворене, отворел авто-транспотне подприємство, бо попри польопривреди, добре знал роботу и з камионами. Подприємство почало робиц 1989. року алє кед почала война, робота претаргнута, Владо пошол до войска, а фамелия до вибеженства. Так було по октобер 1992. року кед ше ознова врацел ґу камионом, и почал вожиц за других.

РЕГАБИЛИТАЦИЯ ОДРЕДЗЕЛА ШЕДЗИСКО ПОДПРИЄМСТВА

Гонєл камиони за других, находзел им и роботу, а вец ше осетел же кед зна найсц роботу другим, може ю найсц и себе. У фебруару 1996. року отвера власне подприємство, нєшка „обрт” по горватски, а ми би поведли „ремесло”. Од єдного камиона 1996. року, нєшка дошол по 8 камиони

Но, гоч Югославия була єдна держава, а лїченє вшадзи мало буц доступне, Папуґово мали искуства же то нє вше так. Кеди ґод мали одвесц сина на регабилитацию,

26 РУСКЕ СЛОВО

ТАЛАНТОВАНИ ЗА МЕНАДЖЕРА

10. АВҐУСТ 2018.

ljudze@ruskeslovo.com

и исто тельо занятих, шоферох, нє рахуюци младшого сина и його самого. – Чежко найсц шоферох, поносує ше Владо. Плаца шоферох коло 60 еври на дзень, и можу заробиц и коло 2 000 евра мешачно. Ниа, кед дахто зацикавени и ма компентенциї, дзечнє примеме и шоферох з Войводини – з ошмихом гутори Владо и додава же ше шофере нєпреривно зменюю, єдни одходза, други приходза. – Нєдавно єден мой шофер пошол до Ирскей, а други ме волал же чи би ше могол врациц до мнє зоз Шведскей. У иножемстве шофере муша буц на драги 60 днї, а аж вец можу пойсц дому, а у мнє може пойсц дому 2 раз мешачно. На драги можу буц и цали мешац, а вец дома 5,6 днї, кому як одвитує, нєт примушованя – гвари Владо и додава же ше „вонка” вецей роби, а плаца дакеди анї нє векша як у нас, алє векша основка на хтору ше плаци даваня за пензию, цо значи же пензия будзе векша. Моя фирма роби по закону, меркуєме на обовязкови и одпочивок шоферох – гвари Владо. ОДРЕДНЇЦИ – ПОРТУҐАЛИЯ И ШПАНИЯ – Найвецей вожиме робу до Портуґалиї и Шпаниї, и тераз друге анї нє береме, бо нє маме анї тельо камиони, а анї шоферох. А роботи єст. Поряднє робиме за Volkswagen, вожиме потребни часци зоз Вараждину и зоз Словениї. Прето важне же би ше шофер порихтал на длугше одсуствованє з дому, бо таки тури тирваю 10-15 днї. Нє лєгко то, окреме тим котри маю фамелиї – приповеда Владо о їх роботи шоферох. Кед ше спомнє Шпания лєбо Портуґалия, векшина дораз подума на лєтнї одпочивки, прекрасни плажи, морйо... Владово шофере частейше поровную яки драги у иножемстве а яки унас, а о плажох нє маю кеди роздумовац. – Кед путую за Портуґалию, одушевени су з мостом Васко де Ґама (Vasco da Gama) прейґ рики Тайо у Лисабону котри длугоки скоро 18 километри, а ушорени є як лєм пожадац мож. Часто споминаю же єдзенє нпр. туньше у Французкей у „Лидлу” як у Горватскей у „Лидлу”, ґориво по истей цени як и у Горватскей, алє їх приманя вельо векши як нашо. З єдним словом, їх животни стандард векши, та и людзе задовольнєйши – заключує вон. У КАМИОНУ ЯК У ВСЕЛЕНСКЕЙ ЛАДЇ Подприємство „Папуґа” котрому власнїк Владо, ма нови камиони марки DAF. Закукли зме до кабини и остали приємно нєсподзивани. У нєй два посцелї, велї ладички за одкладанє єдла, напою и шматох, клима 10. АВҐУСТ 2018.

ПЕРШЕ ДЗЕЦИ роби и кед камион стої. Мала ноцна лампа А ВЕЦ ШИЦКО ДРУГЕ над посцелю, кед шофер жада дацо пречитац. На командней плочи типки котри нє роКед слово о дзецох, зуми обични чловек, алє Владо шицко толродичи шицко зробя кує, та и тото же камион сам закочи кед ше же би дзецом було дацо нєсподзивано „створи” опрез нього. лєпше, а нє ище кед ше случи же дзецко хоШицки камиони автоматски, шофер нє мере, вец ше и професиня до першей, другей... аж и ґаз реґулує йна робота меня, присам компютер. лагодзує, борба за Надалєй, ту сателитска навиґация, алє и власне дзецко на перкомуникация зоз матичним урядом. шим месце. Папуґово, Ана и Владо Велька помоц Владови його младши син ше виборели за свойоДамир котри превжал комуникацию зоз го сина Дарияна котри вонкашнїма клиєнтами. У тей роботи понєшка на постдипломтребно бешедовац перфектно по анґлийских студийох историї ски, нє мож го лєм так „знац”. у Заґребе а младши, Наш собешеднїк ше нє поносує на свою Дамир, гоч по фаху ветеринарски технїчар, роботу, но од скорей му велї нє виплацели одлучел помагац оцоза тото цо им поробел. ви водзиц подприєм– Знам же сом велї длуства нє годзен наство и велька му є поплациц, бо гоч суд принєсол ришенє же мумоц. шим буц „намирени”, обставини тих цо су длужни таки же нєт з чого наплациц, односно, знашли ше по скорейших законох, та преглашни предликвидацийни поступок. Владо и сам з часу на час одвеже даєдну „туру”, та ма нагоду вельо того видзиц на своїх путованьох. Приповеда же кед руши на Заход, там вше ушоренши хижи, з вельким простором, а коло портох посадзени еґзотични древка, ушорени леї з квецом, а на велїх местох ткв. каменяри, крашнє покошена трава... – Друге цо сом замерковал то же на Заходзе єст вельо приватнїкох, вельо фирми. Видно же то менши подприємства, алє их єст барз вельо, а у нашим краю таки фирми як моя, котри маю до 10 занятих, мож на па льцох начишлїц. Любел бим кед би ше и ту пременєло, же би и у нас було вецей мали фирми. И сам дакеди шеда до своєй „хижи на колєсох”, роби, обиходзи швет А паметам же дакеди у Миклошевцох було вельо ремеселнїкох, а нєшка нєт нїкого. Єст тих цо обрабяю вельо жеми, лєбо дзепоєдни котри маю даяки приватни бизнис, або робя сами, фамелиярно – гвари Папуґа. Пожадали зме транспопрту „Папуґа” ище велї успишни роки и рушели на драгу по нову приповедку о успишних Руснацох. ■

РУСКЕ СЛОВО 27

ДУХОВНИ ЖИВОТ МАЛЬОВАНЄ НУКАШНЬОСЦИ ҐОСПОДЇНСКЕЙ ЦЕРКВИ

ЗАКОНЧЕНЕ ПЕРШЕ УКРАШОВАНЄ МУРОХ Декорованє нукашнїх мурох и повали церкви Св. Архангела Михаїла закончене прешлого тижня, 1. авґуста, як цо и плановане после нєполних двох мешацох роботох. Мури декоровали майстрове, фаховци зоз зомборскей фирми „Амброшич”. – Декорацию сакралних обєктох може окончовац лєм фахова особа котра зна розликовац стили, и уклопиц то з ахритекстуру. У ґосподїнскей церкви никашньосц модерна, а вонкашньосц ма свой стил. Прилагодзели зме ше ґу тому и направели комбинацию сецесиї и бароку, котри виражени у орнаментики – гварел майстор Иван Амброшич котри предводзел роботу. У нукашньосци церкви мури ровни, та майстрове на шицки мури намальовали слупи, а вонконцом мурох при верху у горнєй часци мура имитацию декоративних симсох. На мурох намальовани и рамики у котрих, док придзе час, буду виписани икони. На повали у цалей церкви тиж красна декорация. Мури и повала офарбени з пастелнима фарбами, док декорация у других тонох, цмейших, же би була вираженша. Мури у церкви кремовей фарби, а на декорациї найвецей єст драповеєй и вишньовей фарби з билима часцами. Повала офарбена на блядо белаво и по себе ма декорацию билей, бордо и златней фарби. – Плануєме и реставрацию преднєй часци церкви и турнї. Робиме як маме средства. Зоз новим випатрунком церкви сом барз задовольни, а ище док врациме на место нови столки, церква будзе цалком иншак випатрац, святочнєйше – гварел Владимир Иванов, предсидатель Церковного одбору грекокатолїцкей церкви у Ґосподїнцох. Декорованє цалей нукашньосци церкви финансовал донатор з валалу, вирни при нашей церкви. Роботи ше окончує дзекуюци анґажованосци тамтейшого паноца Михаила Холошняя и роботи вредних членох Церковного одбору. – Мнє тераз наша церква єдна з найкрасших у околїску. Здогадуєм ше же зме дакеди у церкви мали неонске ошви-

ПРИКРАША И ДЮРДЬОВСКУ ЦЕРКВУ После закончених роботох у Ґосподїнцох, майстрове започинаю роботу на реставрациї грекокатолїцкей церкви у Бачинцох. Фирма „Амброшич” реставровала и нукашньосц церкви Рождества Пресвятей Богородици у Дюрдьове, а можлїве же нарок буду прикрашовац мурики у часци церкви дзе ше находза ґарадичи за одход на ковруш.

ценє, цо нє швечело, алє з часом нам ше удало ушориц як спада. Будземе ше модлїц у красним амбиєнту – гварел Любомир Иванов, подпредсидатель Церковного одбору. Окрем новей намальованей декорациї, у церкви поставени дзешец нови бочни швичнїки, односцо лустери, имитация швичкох, на струю су, златней фарби, котри поручени з України и купени зоз церковней каси. После законченя велькей роботи, у церкви остало ище офрабиц мури на коврушу, котри офарби и подарує материял парохиян Любомир Дудаш з Ґосподїнцох. Служби под час роботох нє було, бо през цалу нукашньосц церкви були скели. Плановане же би ше першу Службу Божу служело на нєдзелю, 12. авґуста, а найпознєйше 19. авґуста. С. С.

У ЛИТМАНОВЕЙ У СЛОВАЦКЕЙ

ПРЕСЛАВА ОД ПЕРШОГО УКАЗАНЯ БОГОРОДИЦИ У Марийовим святилїщу у Литмановей, на гори Звир у Словацкей, и того року була святочна преслава од першого указаня Богородици Безгришней Чистоти. На тогорочней програми хтора тирвала од 4 – 5. авґуст участвовал у

28 РУСКЕ СЛОВО

наш владика кир Георгий Джуджар, на святих Литурґийох, вєдно зоз другима священїками и владиками хтори пришли на тоту святочносц. Окрем Литурґийох модлєло ше и ружанци, пацерки до Божого Милосердия, швецело ше воду, служело ше молебен, було и цалоноцне бдениє, а о своїм свидоцтве о указаню бешедовала панїматка Кристина. Катехези тримали отец Макс Кашпару и монс. Петер Штурак. На тей святочносци вирни ше могли висповедац, а у святочней Служби Божей внєдзеню, хтору предводзел владика Ян Бабяк, прешовски архепископ митрополит, було и мированє. Б. Х. Ц. 10. АВҐУСТ 2018.

duhovni@ruskeslovo.com

ПРЕОБРАЖЕНЄ И КИРБАЙ У ВОДИЦИ

ПРЕБАЧОВАНЄ ОМОЖЛЇВЮЄ ВИЧНИ ЖИВОТ У парохиї св. оца Миколая у Руским Керестуре, у Водици 5. авґуста преславени Кирбай римскей церкви Мариї Маджоре з котру Водица уж други рок у духовним заєднїцтве Марийових церквох, одкеди постала и тирваце одпустове место. Ютредзень, 6. авґуста преславене и швето Преображенє Господнє. Внєдзелю, 5. авґуста, у Водици преславене и храмове швето римскей базилики Мариї Велькей Шнїговей, та источашнє Кирбай и нашей Водици, зоз Службу Божу хтору служел о. Янко Колошняї зоз Канади, а споведали домашнї парох о. Михайло Малацко и капелан о. Владимир Медєши. О. Медєши у казанї надпомнул же Кирбай нагода за св. Споведз и достац подполни одпуст. – У нєшкайшей Євангелиї чули зме же на яки способ можеме то зробиц. Кед ше ми здогадуєме грихох наших ближнїх, вецка и нам Бог нє пребачи нашо грихи. Часто нам чежко забуц увреди, понїженя, гоч кельо ше трудзиме. Алє Бог видзи наш труд и теди нам Бог поможе и укаже драгу – потолковал о. Медєши. На швето Преображенє у Катедралней церкви Служби Божо були на 8 и 19 годзин, а велька Служба була у Водици на 10 годзин. Служели ю о. Колошняї з Канади и домашнї капелан о. Медєши. Парох о. Малацко споведал. О значеню швета наказовал о. Колошняї и визначел же Преображенє значи же постої живот вични.

– Преображенє значи же постої живот вични и же зме до ньго шицки поволани, кед у цихосци, благосци, отвореного шерца будземе слухац цо частейше Слово Боже, по нїм и зоз нїм жиц. Кед го будземе преношиц и нашим дзецом же би и вони так предлужели видзаци у нас добри приклад людзох хтори веря. Теди и тота наша Водица и кажде нашо швето будзе нашо преображенє, наша пременка на славу Божу, а нам шицким на спашенє наших безмертних душох – заключел о. Колошняї. По Служби священїки окончели и обряд пошвецаня овоци котри принєсли парохиянє, а хтори ше окончує на тото швето. На обидвох Службох було надосц вирних, а поготов на Преображенє. М. А.

ПРЕСЛАВА ТЕКИЙОХ И 10-РОЧНЇЦА САМОСТОЙНОСЦИ СРИМСКОГО ВЛА ДИЧЕСТВА

МАЦ БОЖА НАС ДОЧЕКУЄ И ВИПРОВАДЗУЄ Концом юлия и початком авґуста преславени Мали и Вельки Текиї, а римокатолїцке Сримске владичество того року означело 10-рочнїцу самостойносци и успоставенє Дяковацко-осєцкей архиепископиї и митрополиї. До составу новей митрополиї приключени суфраґански владичества Пежешке и Сримске. Всоботу, 4. авґуста, преславени Вельки Текиї – Шнїгова Мария и пополадню на три годзин була нагода за св. споведз, а на штири годзин була Служба Божа по церковнославянски. Потим, служене по мадярски и по горватски зоз процесию. Грекокатолїцку Службу Божу служел парох новосадски о. Юлиян Рац, хтори у казанї по руски и по українски визначел же нас и того року поволала наша Мац Нєбесна же бизме ю пришли опатриц и пожадац єй молитви за нас, ближнїх, та и нєприятельох. – Лєм мац и Богородица можу и сцу помогнуц дзецом на єдинствени способ. Нїхто нє тельо страцени же би за ньго нє могла буц вимодлєна ласка спашеня. Мац Божа нас вше чека, одшмелює и випровадзує, посила ґу свойому синови Исусови за спашенє – гварел о. Юлиян. М. Г. К. 10. АВҐУСТ 2018.

РУСКЕ СЛОВО 29

informator@ruskeslovo.com ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 1. авґуста 2018. року у своїм 78. року живота занавше ме зохабел мой мили супруг

ЙОАКИМ БУЧКО (1941–2018) з Руского Керестура

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 1. авґуста 2018. року у своїм 78. року живота занавше нас зохабел оцец, дїдо и швекор

ЙОАКИМ БУЧКО (1941–2018) з Руского Керестура

Пошол ши без словох и поздраву, а у моїм шерцу охабел боль и терху. Навики ожалосцена супруга Наталия Спочивай у мире Божим!

Твой ошмих, любов и доброту нїґда нє забудземе. Ожалосцени син Кимо, нєвеста Злата и унуки Борис и Андреа Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 12. авґуста наполня ше шейсц мешаци як престало дуркац шерцо нашей милей мацери, швекри, баби и прабаби

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 10. авґуста наполнюю ше шейсц мешаци як нас занавше напущела наша мила

МАРИЯ ВИСЛАВСКИ народзена Чижмар (1929–2018) з Руского Керестура

АМАЛИЯ ГАРДИ (1947–2018) з Руского Керестура

З любову и почитованьом памятку на це занавше буду чувац син Яким, нєвеста Мария, унуки: Сашо, Мирко, Мирослав, Владимир и Весна зоз супругом Мирком, та праунуки Дарко и Марко Спочивай у мире Божим!

З почитованьом вше будземе чувац у красних памяткох єй доброту и пожертвовносц, а навики нам останє єй щира любов котру нам нєсебично давала. Супруг Яким, син Иван и дзивка Сенка зоз супругом Миодраґом Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 15. авґуста 2018. року наполнї ше рок як ше преселєл до вичносци мой мили супруг

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 15. авґуста 2018. року наполнї ше смутни рок як нас занавше зохабел наш мили жец и шовґор

ПАВЛЕ ПАЛАНЧАЇ (1966–2017) з Руского Керестура Хибиш ми у каждей хвильки мойого живота. Час преходзи, алє ми остали красни здогадованя на тебе. Памятку на твою любов и доброту навики будзе чувац твоя супруга Сладяна Спочивай у мире Божим!

ПАВЛЕ ПАЛАНЧАЇ (1966–2017) з Руского Керестура Красну памятку з любову и почитованьом на тебе чуваю, мац Ирина, оцец Душко, як и Синиша зоз супругу Биляну и їх дзеци Неманя, Марко и Лена Ковачевичово Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 18. юния 2018. року наполнєли ше 20 роки, а 7. авґуста 2018. року наполнєли ше 18 роки як наш мили оцец и мац вецей нє з нами

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 11. авґуста наполня ше 3 смутни роки як ши нас занавше охабел

ВЕРУНА ХРОМИШ ПЕТРО ХРОМИШ народзена Жирош машин-бравар (2000–2018) (1998–2018) з Руского Керестура Мили родичи, час нєвибежно преходзи, алє красни памятки жию зоз вами. Вашо наймлиши син Любо Хромиш з фамелию и дзивка Мелания Надь Спочивайце у мире Божим!

30 РУСКЕ СЛОВО

ВЛАДИМИР ПАП (1951–2015) И далєй ши з нами у наших шерцох и думкох Твойо наймилши Спочивай у мире Божим!

10. АВҐУСТ 2018.

informator@ruskeslovo.com ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 31. юлия 2018. року занавше престало дуркац шерцо нашому милому

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 31. юлия 2018. року занавше нас зохабел наш оцец и дїдо

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 1. авґуста 2018. року занавше нас зохабела наша мила мац, баба и прабаба

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 30. юлия наполнєл ше рок як нас зохабел наш

ЯНКО БУША (1945–2018) з Коцура ЯНКО БУША Памятку на ньго чуваме у на(1945–2018) ших шерцох. Дзивка Люпка, з Коцура Ожалосцени: супруга Петра и жец Янко, унучата: Давид, Катарина и Виктор дзивка Меланка зоз фамелию

САША УЙФАЛУШИ (1993–2017) МАРИЯ ГОРНЯК з Дюрдьова (1940–2018) Памятку на тебе чуваю тато з Петроварадину Мирослав, мац Весна, брат Дане Памятку на ню чуваю єй найзоз супругу Йовану милши! Спочивай у мире Божим! Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 10. авґуста наполнюю ше 40 днї як нас нєсподзивано зохабел наш супруг, оцец и дїдо

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 30. юлия престало дуркац шерцо нашому

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 30. юлия наполнєл ше рок як нє з нами наш

САША УЙФАЛУШИ (1993–2017) з Дюрдьова Здогадованє на тебе чуваю тета Марча, шовґор Лацика и шестри Анита и Марияна Спочивай у мире Божим!

САША УЙФАЛУШИ (1993–2017) з Дюрдьова Бачикове: Влада, Микола, Дюра, Йоаким и Славко

ЙОАКИМ БУЧКО (1942–2018) з Руского Керестура Твою любов и доброту занавше будземе чувац у своїх шерцох. Вше будзеш з нами у наших думкох и здогадованьох. Твоя супруга Ксения, дзивка Славица зоз супругом Владимиром, дзивка Оленка зоз супругом Михайлом, та твойо мили унуки Иґор, Дарко зоз Оксану, Ваньо и Кристиян Вичная памят! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 13. авґуста 2018. року наполня ше пейц роки як нє з нами наша мила шестринїца

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 16. юлия наполнєли ше осем роки одкеди нє з нами наша мац

Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду на основи члена 10. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

ОБВИСЦЕНЄ

НАТАЛИЯ ГУДАК (1947–2013) з Руского Керестура У красних памяткох це чува твоя шестринїца Фема Ходакова зоз фамелию Спочивай у мире Божим!

10. АВҐУСТ 2018.

КЛАРА УЙФАЛУШИ народзена Якешевич (1938–2010) з Дюрдьова Дзивки Марча и Хелена, синове Влада, Мирко, Микола, Дюра, Яким и Славко Спочивай у мире Божим!

о поднєшеней вимоги за одлучованє о потреби преценьованя вплїву на животни штредок проєкта Подприємство „KODAR ENERGOMONTAŽA” D.O.O., з Беоґраду, по овласценю ношителя проєкта „VIP MOBILE ” D.O.O., Милутина Миланковича 1ж, поднєсол вимогу за одлучованє о потреби преценьованя вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2387_02 НС_Нови_Сад_Житна_площа” у улїци Масарикова 25, на катастерскей парцели число 9894, К. О. Нови Сад I, Город Нови Сад. Податки и документацию зоз вимоги ношителя проєкта мож видзиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Улїца Руменацка 110 a, Нови Сад, роботни днї од 10 до 15 годзин. Шицки заинтересовани, у чаше 10 днї од дня обявйованя того обвисценя, можу дац свойо думанє у писаней форми на адресу Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду.

Покраїнски секретарият за урбанизем, будовательство и защиту животного штредку, на основи члена 10. Закона о преценьованю вплїву на живот ни шредок („Службе ни новини РС” чс. 135/04) обявює

OБВИСЦЕНЄ

o поднєшеним вимоги за одлучованє о потреби виробку студиї о преценьованю вплїву застатого стану на животни штредок Ношитель проєкта Ирмово а.д. зоз Степановичева, улїца Атар, поднєсол вимогу за одлучованє о потреби преценьованя вплїву застатого на животни штредок проєкта Дистрибутивни центер чечних ґоривох (евродизел) ад Ирмово за особни потреби. Податки и документация зоз вимоги ношителя проєкта мож достац на увид просторийох Покраїнского секретарияту за урбанизем, будовательство и защиту животного штредку, Булевар Михайла Пупина 16, Нови Сад (прижемє, канцелария ч. 39). Шицки заинтересовани, у чаше од 10 дня од дня обявйованя того обвисценя, мож доставиц свойо думанє у писанєй форми на адресу Секретарияту.

РУСКЕ СЛОВО 31

ИНФОРМАТОР * дзе цо будзе *

НА СОБОТУ БУДЗЕ ГУМАНИТАРНИ „ХАРТ РОК ФЕСТ” У ВЕРБАШЕ Гуманитарни фестивал „Харт рок фест” будзе отримани у Вербаше 11. авґуста. На концерту наступя домашнї бенди „Партибрейкерс”, „Ортодокс Келтс”, „Исказ” и „Ничим изазван”, а карти по цени од 200 динари мож купиц и у коцурскей Месней заєднїци, як и у Новим Садзе, Вербаше, Червинки, Кули и других местох. „Харт рок фест” гуманитарного характеру, та по законченю Фестивала орґанизацийни одбор одлучи кому уручи назберани средства од уходнїцох.

*** КОНЇЦКИ ОБЕГОВАНЯ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ Нови термин за Конїцки обегованя котри орґанизує Конїцки клуб (КК) „Русин” заказани за 15. авґуст на гоподроме „Леї”, на Вельку Матку Божу. Тоти обегованя требали буц отримани 8. юлия, а одказани су пре вельки дижджи котри теди нападали. Иншак, обегованя роками отримовани у рамикох манифестациї „Днї керестурскей паприґи”, а того року термин пременєни пре збиванє терминох зоз другима обегованями. На обегованьох буду шейсц дринґацки точки, з котрих пейц єднозапрагово, и єдна двозапрагова. Медзи змаганями орґанизатор пририхтує представянє парадних кочох и интересантни бависка и награди за публику, а на концу и друженє з музику и вареним єдлом. Отверанє будзе на 14, а змагательна часц почнє на 15 годзин. Попри домашнїх нащивительох, орґанизаторе обчекую и числених госцох зоз других местох. ***

МОЖ ШЕ ПРИЯВИЦ ЗА ТУРНИР У КОШАРКИ

На инициятиву младих спортистох, у Руским Керестуре 15. авґуста, першираз будзе орґанизовани турнир у кошарки 3 на 3, а приявиц ше мож по вовторок, 14. авґуст. Турнир будзе орґанизовани на пияцу, будзе ше бавиц по принципу 3 на 3, а у екипи можу буц приявени найвецей штири особи. Котизация за прияву по екипи 2 000 динари, а ту и пенєжни награди за освоєни перши три места – за перше 10 000, за друге 5 000, а за треце 3 000 динари. Шицки подробнєйши информациї мож достац при Борисови Югикови на телефонске число 061/368-1111. ***

У ЗАВОДЗЕ ОТВОРЕНА ВИСТАВА АКВАРЕЛОХ АНДРЕИ ПАЛАТИНУС

У просторийох Заводу за културу войводянских Руснацох (ВР) од нєшка, 8. авґуста, будзе отворена вистава акварелох Андреи Палатинус. Тоту виставу уж могло видзиц на Централней преслави Националного швета Руснацох у Сербиї котра у януару отримана у Суботици, як и на Фестивалу рускей култури „Червена ружа“, у Руским Керестуре. Орґанизатор вистави, Завод за културу ВР, планує и фахове водзенє през виставу и подобову роботню за родичох и дзеци на тему повязованя природи и уметносци, алє ше о поєдиносцох познєйше обвисци явносц, док ше утвердзи конєчни термин у авґусту лєбо септембру. Вистава акварелох Андреи Палатинус будзе отворена до 27. авґуста.

32 РУСКЕ СЛОВО

МАЛИ ОГЛАШКИ ДИХТОВАНЄ облакох и дзверох з неопрен ґуму. Щици од витру, жими, праху и шпорує на зогриваню. Монтираме и оправяме ролетни, гармониково дзвери, пантлїково фиронґи, мрежи од суньоґох. 060/5088-433 и 025/5827-710 *** ВЛАГА? Изолуєме влажни хижи. 063/440-470 и 063/102-41-14.

Република Сербия Автономна Покраїна Войводина Покраїнски секретарият за образованє предписаня, управу и национални меншини – национални заєднїци

ОБВИСЦЕНЄ КОНКУРС ЗА ФИНАНСОВАНЄ И СОФИНАНСОВАНЄ АКТИВНОСЦОХ, ПРОГРАМОХ И ПРОЄКТОХ НАЦИОНАЛНИХ СОВИТОХ НАЦИОНАЛНИХ МЕНШИНОХ У ОБЛАСЦИ ОСНОВНОГО И ШТРЕДНЬОГО ОБРАЗОВАНЯ У АП ВОЙВОДИНИ ЗА 2018. РОК число 128-451-3005/2018-01 од 8. 8. 2018. року хтори обявел Покраїнски секретарият за образованє, предписаня, управу и национални меншини – национални заєднїци находзи ше на сайту Покраїнского секретарияту за образованє, предписаня, управу и национални меншини – национални заєднїци www.puma.vojvodina.gov.rs Заинтересовани особи додатни информациї у вязи зоз реализацию конкурсу можу достац у секретарияту на тоти числа телефонох: 021/ 487 41 83 и 021/ 487 41 57. П.О. ПОКРАЇНСКОГО СЕКРЕТАРА, Милан Ковачевич Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду, на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

ОБВИСЦЕНЄ о принєшеним ришеню же нє потребне преценьованє вплїву проєкта на животни штредок Ношитель проєкта „ESO TRON” DOO, Нови Сад, улїца Нова II лчисло 6, поднєсол тому орґану вимогу за одлучованє о потреби преценьованю вплїву на животни штредок проєкта „Преширенє капацитета у иснуюцим пошореню – Дїловни обєкт за маґазинованє и пририхтованє – третман нєопасних одруткох (Одрутни олєї за єдзенє и масци и орґански биорозградзуюци одрутки) и канцеларийски простор, поверхносци прижемє и поверх и часц високе прижемє (П+ поверхносци П, у Новим Садзе, Булвар –ВП)” на катастерскей парцели число 4229, К.О. Руменка, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку, Городска управа за защиту животного штредку дня 3. авґуста 2018. року принєсла ришенє число VI-501-415/18 же потребне преценьованє вплїву застатого стану на животни штредок и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок. Увид до предметного ришеня мож окончиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку, Руменацка 110 а, Нови Сад, роботни днї у чаше од 10 до 15 годзин, на сайту Городскей управи за защиту животного штредку www. environovisad.org.rs. Заинтересована явносц може виявиц жалбу процив того ришеня у чаше 15 днї од дня його обявйованя у средствох явного информованя, по тим орґану.

10. АВҐУСТ 2018.

informator@ruskeslovo.com Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду, на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

ОБВИСЦЕНЄ

о принєшеним ришеню з хторим

утвердзена потреба ажурованя Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта Ношитель проєкта „НАФТНА ИНДУСТРИЯ СЕРБИЇ” АД, Нови Сад, улїца Народного фронта число 12, поднєсол вимогу за одредзованє обсягу и змисту за ажурованє студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта „Вибудов обєкта станїци за обезпечованє зоз горивом „Нови Сад 11” поверхносци П, у Новим Садзе, Булвар цара Лазара число 25 а, на катастерских парцелох число 3922/15 и 3922/20 К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку, Городска управа за защиту животного штредку дня 2. авґуста 2018. року принєсла ришенє число VI-501-416/18 же потребне преценьованє вплїву застатого стану на животни штредок и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок. Увид до предметного ришеня мож окончиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку, Руменацка 110 а, Нови Сад, роботни днї у чаше од 10 до 15 годзин, на сайту Городскей управи за защиту животного штредку www. environovisad.org.rs. Заинтересована явносц може виявиц жалбу процив того ришеня у чаше 15 днї од дня його обявйованя у средствох явного информованя, по тим орґану.

Покраїнски секретарият за урбанизем и защиту животного штредку, на основи члена 10. Закона о преценьованю вплїву на животни шредок („Службени новини РС” чс. 135/04) обявює

OБВИСЦЕНЄ

o поднєшеним ришеню о нєприступаню виробку студиї о о преценьованю вплїву на животни штредок Покраїнски секретарият за урбанизем и защиту животного штредку, дня 07.08. 2018. року, принєсло ришенє о нєприступаню виробку студиї о преценьованю вплїву на животни штредок ПРОЄКТА Виробок транспортних поверхносцох, атмосферскей канализациї, водоводу и явного ошвиценя на Сентандрейскей драги (од улїце Проморскей до улїци Велебитска) у Новим Садзе на кп. Чс. 10374/1, 10391, 1685, 1684, 1683/1, 1210,1209, 10390, 1211, 1212, 860, 767/1, 844, 634/7, 806, 805, 779, 634/1, 10393, 10374/4, 767/3, 766, 167, 164, 163, 641/8, 168/2, 10400, 1215, 1236/1, 1237, 641/1, 1214/11 КО Нови Сад I Город Нови Сад, ношителя проєкта Город Нови Сад, Городска управа за будователїну жем и инвестициї, улїца Стевана Брановачкого чс. 3. Ришенє о нєприступаню виробку Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок за предметни проєкт мож достац на увид роботнима днями од 10г до 14 г у просторийох Покраїнского секретарияту за урбанизем, будовательство и защиту животного штредку, Булевар Михайла Пупина 16, Нови Сад (прижемє, канцелария ч. 39). Заинтересована явносц може виявиц жалбу на пронєшеним ришеню у чаше од 15 днї од дня обявйованя того обвисценя.

10. АВҐУСТ 2018.

На основи члена 38. став 1. алинея два Статута Заводу за културу войводянских Руснацох и Одлуки о финансийним плану Заводу за културу войводянских Руснацох число 57-4/18 од 14.02.2018. року, Завод за културу войводянских Руснацох, росписує

КОНКУРС

за сoфинансованє програмох и проєктох анимированя рускей заєднїци у Републики Сербиї у обласци култури и уметносци у штредкох дзе руска заєднїца малочислена1 Конкурс ше одноши на програми/проєкти зоз шлїдуюцих обласцох: 1. Програми очуваня и нєматериялного културного скарбу рускей заєднїци 2. Програми сучасней уметнїцкей творчосци рускей заєднїци чия реализация предвидзена у 2018. року. Вкупна сума наменских средствох од Националного совиту планованих за тоти причини, виноши 100.000,00 динари. Приоритети сoфинансованя проєктох по обласцох: 1. ЗА ПРОГРАМИ ОЧУВАНЯ И ПЕСТОВАНЯ НЄМАТЕРИЯЛНОГО КУЛТУРНОГО СКАРБУ РУСКЕЙ ЗАЄДНЇЦИ – програми и активносци музично и музично-сценски наступ и танєц (знїманє2 авторского материялу, роботнї, пририхтованя за участвованє на манифе стацийох, концертох, виставох, фестивалох )3 – медзиреґионалне сотруднїцтво у рамикох тей програми у рамикох алинеї 1 тей програми – виглєдованя, зазберованя, обробок, очуванє и презентация културного скарбу рускей заєднїци котри ше реализую у сотруднїцтве зоз фаховима здруженями и институциями. 2. За ПРОГРАМИ СУЧАСНЕЙ УМЕТНЇЦКЕЙ ТВОРЧОСЦИ РУСКЕЙ ЗАЄДНЇЦИ – рижни програми и активносци у култури у рамикох театралней творчосци и интерпретациї (театрални представи, роботнї, участвованє на фестивалох )4 – музични и музично-сценски наступ и танєц (знїманє авторского материялу, роботнї, участвованє на фестивалох) – подобова и применєна творчосц (роботнї, участвованє на фестивалох, колонийох) – видео, мултимедиялна и диґитална творчосц (знїманє авторского материялу, вистави, роботнї) – медзиреґионалне сотруднїцтво у рамикох алинейох 1-4 тей програми – виглєдованя, зазберованя, обробок, очуванє и презентация сучасней уметнїцкей творчосци рускей заєднїци котри ше реализую у сотруднїцтве зоз фаховима здруженями и институциями. Конкурс за шицки начишлєни обласци отворени од 6. авґуста до 12. авґуста 2018. року. ОБЩИ УСЛОВИЯ КОНКУРСА: Право участвованя на тим конкурсу маю: 1. Здруженя у култури и инши субєкти у култури зоз шедзиском на териториї АП Войводини чия основна обласц дїялносци култура або ше з векшей часци занїмаю зоз културу ХТОРИ ТОГО РОКУ ИЩЕ НЄ

УЧАСТВОВАЛИ У РОЗПИСАНИХ КОНКУРСОХ ЗАВОДУ; 2. На конкурс нє можу конкуровац новоосновани здруженя и инши субєкти у култури, лєм гевти хтори маю традицию активней роботи на анимированю рускей заєднїци; 3. Чия приява поднєшена у термину котри предвидзени у Конкурсу; 4. Хтори поднєсли комплетну конкурсну документацию. О вибору проєктох по росписаним Конкурсу одлучує фахова комисия за вибор проєктох котру оформює Завод за културу войводянских Руснацох. Финансованє проєктох ше окончи у складзе зоз буджетскима средствами хтори розпоредзени за сoфинансованє програмох и проєктох очуваня, пестованя, презентациї и розвою култури и уметносци рускей заєднїци у Републики Сербиї. Накадзи Комисия за обидва обласци одлучи о вибору проєктох за сoфинансованє, Одлуку потвердзує Управни одбор Заводу за културу войводянских Руснацох. После конєчней одлуки, Завод подписує контракти о сoфинансованю реализациї проєктох зоз подношителями приявох вибраних проєктох. КРИТЕРИЇ ЗА ОЦЕНЬОВАНЄ ПРОЄКТОХ: Критериї на основи котрих ше будзе оценьовац проєкти приявени на Конкурс утвердзени су зоз членом 9. и членом 10. Правилнїка о способу, критерийох и мерадлох за сoфинансованє програми и проєктох очуваня, пестованя, презентациї и розвою култури и уметносци рускей заєднїци у Републики Сербиї (опатриц на www.zavod.rs ) ДОКУМЕНТАЦИЯ На урядовим интернет боку Заводу за културу войводянских Руснацох www.zavod.rs , можу ше превжац Приявни формулар нєопходни за участвованє на конкурсу, як и Формулар за наративни звит о реализациї проєкту и Формулар за финансийни звит котри ше подноша по законченю проєкту/програму. Зоз прияву тиж потребне доставиц: 1. Фотокопию Ришеня о реґистрациї подношителя прияви при надпатраюцому орґану; 2. Фотокопию Потвердзеня о порцийним идентификацийним числу (ПИБ) 3. Урядови доказ о рахунку у банки (фотокопия контракту о отвераню рахунку, вивод оверени зоз боку апликанта або фотокопия картону депонованих подписох овласцених особох за рахунок у банки); 4. Биоґрафию координатора/ки проєкту; 5. Биоґрафию фахових сотруднїкох/цох. ПРИЯВЙОВАНЄ 1. Прияви на Конкурс ше подноша лєм на формуларох котри ше можу найсц на интернет боку Заводу за културу войводянских Руснацох www.zavod.rs , або их достац у просторийох Заводу, Футожска 2/3, Нови Сад. 2. Прияви ше у єдним прикладнїку подноша особнє, або ше посилаю по пошти на адресу: Завод за културу войводянских Руснацох, Футошка 2/3, Нови Сад 3. На коверти муши ясно буц наглашене: Конкурс за сoфинансованє програми и проєктох очуваня, пестованя, презентациї и розвою култури и уметносци рускей заєднїци у Републики Сербиї. 4. Прияви ше посилаю од 6. авґуста до 12. авґуста 2018. року. РЕЗУЛТАТИ КОНКУРСА Резултати конкурсу буду обявени

на урядовим интернет боку Заводу за културу войводянских Руснацох, найпознєйше 15 днї од дня законченя термину за приявйованє. ВАЖНИ НАДПОМНУЦА: ❖ Вязано за наменске хаснованє додзелєних буджетских средствох, окреме наглашуєме же трошки проєкту МУША буц: ● нєобходни за запровадзованє активносцох и у согласносци зоз принципами законїтосци и економичного финансийного управяня, цо ше найбаржей одноши на вредносц уложеного пенєжу и дїлотворносц трошкох (доставанє правих вредносцох за уложени пенєж); ● Стварни трошки подношителя прияви або їх партнерох под час реализациї проєкта; ● Евидентовани под час реализациї проєкту, у обрахункох або порцийних документох подношителя прияви або їх партнерох, препознатлїви и таки же их мож превериц, попровадзени зоз ориґиналну документацию на основи чиїх копийох ше правдаю Заводу за културу войводянских Руснацох. ❖ У рамикох того конкурсу нєприлапююци трошки Подношителя прияви шлїдуюци: ➢ длуства и покрице утратох або длуствох ➢ трошки репрезентациї ➢ трошки хаснованя службеного телефону ➢ пасивни камати ➢ гевто цо ше уж финансує зоз других проєктох ➢ купованє жеми або нєрухомосцох ➢ трошки вименьованя роботних просторийох ➢ трошки електричней енерґиї ➢ трошки зогриваня ➢ трошки осиґураня роботних просторийох ➢ трошки отримованя веб сайту ➢ трошки банкарских провизийох ❖ Шлїдуюца файта трошкох прилапююца лєм кед су нєобходни за реализацию проєкта , цо ше муши видзиц през плановани активносци: ➢ менши инвестицийни трошки (билєнє, шоренє роботного простору) ➢ трошки меншого оправяня-монтажи ➢ трошки канцеларийного материялу ➢ трошки обезпечованя опреми (музични инструменти, народне облєчиво, у винїмкових случайох рахункар, друковач) ➢ трошки хаснованя интернета ➢ трошки анґажованя кнїжководительних аґенцийох Нєблагочасово и нєдопущени прияви буду одруцени. Конкурсни материял ше нє враца. Додатни информациї ше можу достац у Заводзе за културу войводянских Руснацох, кажди роботни дзень од 14.00 до 16.00 годзин на число телефона 021/548-421, як и на мейл адресу: zavod.rusini@gmail.com 1 У штредкох дзе по попису нєт вецей як 700 Руснацох. 2 Облапя хорске и жридлове шпиванє, танєц, народни и тамбурово оркестри. 3 Участвованє на фестивалох: Хорски фестивал „Карпати” у Вербаше, Фестивал фолклору „Коцурска жатва” у Коцуре, Фестивал тамбурових и народних оркестрох „Мелодиї руского двору” у Шидзе, Фестивал жридлового шпиваня “Най ше нє забудзе” у Дюрдьове. 4 Участвованє на Драмским мемориялу „Петро Ризнич Дядя”, Фестивалу малих сценских формох „Дюра Папгаргаї”

РУСКЕ СЛОВО 33

СПОРТ ПРИРИХТОВАНЯ ФК „РУСИН”

НАГОДА ШИЦКИМ БАВЯЧОМ Фодбалере Русина ше почали пририхтовац за наступаюцу змагательну сезону, а концом юлия одбавели два приятельски змаганя, обидва процив екипох хтори ше змагаю у висшим ступню. Шицки бавяче достали нагоду указац кельо су порихтани за перши тим Стреду, 25. Юлия, одбавели прицив екипи ФК „Татра” зоз Кисачу, а внєдзелю процив екипи ФК „БСК” зоз Бачкого Брестовцу. Обидва змаганя Русин страцел, процив Татри зоз 4:0, а од екипи БСК зоз 3:1. Тот єдини ґол дал Веселинович. На тих змаганьох тренер Ранко Делич ознова дал нагоду шицким бавячом, алє могло видзиц же убавює остатню „линию” у хторей буду мац место Надь Деян, Гарди Яким, Голик, млади Саянкович и Чапко. У штредку терена, попри Ороса место би требал завжац Грнчяр, Чизмар, а хиби ище єден искусни бавяч хтори би бул ношитель бависка, док у нападу Кочиш, Дюканович и Веселинович. На тих приятельских змаганьох одсуствовали Малацко, Будински, Катона так же и вони озбильно конкурую за место у першей екипи. Найслабша позиция у екипи то ґолман Живко. Нажаль, другого ґолмана зме нє видзели на тих змаганьох. На управи ше стої же би пополнєли место ґолмана и єдного бавяча на штредку терена. Штварте приятельске змаганє Русин бавел 1. авґуста процив екипи Славиї зоз Пиньвиц, и зазначели побиду 3:1. Тото змаганє русиновци одбавели одлично, а цо найлєпше, на тим змаганю тренер Ранко Делич дал нагоду шицким бавячом, а на тим змаганю их було аж 25. Правда, було ту и бавячох хтори ище вше нє маю право наступац за першу екипу. Всоботу, и внєдзелю 4. и 5. авґ-

уста Русин участвовал и на турнире „Яша Баков” у Коцуре, дзе могло видзиц два особи русиновей екипи. Всоботу процив екипи ФК „Бачка 1923” русиновци одбавели одлично, док процив екипи ФК „Искра” слабо и дожили високе пораженє. Русин одбавел потераз шейсц приятельски змаганя на хторих бавел и добре и слабо, а то знак нєубавеносци екипи, алє за тото єст ище часу бо першенство почина 18. авґуста зоз змаганьом у Керестуре процив екипи, найвироятнєйше, ФК „Крила Країне” зоз Бачкей Паланки. Я. В.

У ВЕРБАШЕ ОТРИМАНИ 10. КОШАРКАШКИ КАМП

ИДУЦОГО РОКУ ШЕ ОЧЕКУЄ ВЕКШУ НАЩИВУ У Вербаше од 23. по 29. юлий отримани ювилейни 10. кошаркашки камп на котрим участвовали коло 40 дзеци зоз Сербиї, Чарней Гори и Румуниї. Дзеци од 8 по 16 роки, зоз котрима робели орґанизатор Кошаркашкого кампу Зоран Милович и тренере Йово Перович и Константин Николаєв през каждодньово тренинґи усовершовали рижни кошаркашки технїки и дружели ше у Вербаше. – Мило ми же окрем дзецох зоз Сербиї було и 17 младих кошаркашох зоз Чарней Гори и 18 зоз Румуниї. При дзецох котри були на Кампу и прешлого року видзи ше же напредовали и наздавам ше же нарок тот Камп будзе ище нащивенши – гварел тренер и орґанизатор Кошаркашкого кампу Зоран Милович.

34 РУСКЕ СЛОВО

Дзеци и школяре окрем тренинґох, мали орґанизоване и красне друженє и шлєбодни час котри хасновали же би уживали у Вербаше и медзисобно ше упознавали. Тоти котри уж були на Кампу прешлих рокох ознова дзечнє пришли до Войводини, а камп препоручую и другим же би го нащивели идуцих рокох. На Кампу могло буц и вецей наших школярох и заинтересованих за кошарку, алє превоз и змесценє нє було ришене. Кошаркашки камп би бул ище нащивенши кед би бул орґанизовани превоз за дзеци зоз валалох вербаскей општини, алє и тот проблем орґанизаторе ше потрудза ришиц шлїдуюцого року. Орґанизованє кампу потримала Општина Вербас. З. К. 10. АВҐУСТ 2018.

sport@ruskeslovo.com

ОДБАВЕНИ ТУРНИР УЛЇЦОХ У ҐОСПОДЇНЦОХ

ПОБИДНЇКИ КАРИОКИ, ТИТАНИ И ВЕТЕРАНИ Початком прешлого тижня закончена єдна з найнащивенших лєтнїх активносцих у Ґосподїнцох – 14. Турнир улїцох. Остатнї дзень турнира наградзени найлєпши екипи у шицких трох катеґорийох, алє и найлєпши ґоламн, бавяч и фер екипа у шицких катеґорийох На турниру ше змагали седемнац екипи, штири ґрупи пионирох возросту основней школи, шейсц ґрупи кадетох возросту штреднєй школи и дзевец екипи сениорох, старши од штреднєй школи. – Задовольни зме же на каждим змаганю було вельо патрачох, так же нєт причини прецо би зме тот турнир не отримали и нарок. Плануєме орґанизованє истого турнира, алє под час жими. Так повесц, шицко маме, лєм нам хиби простор, односно заварта спортска сала. Прето чекаме же би закончели роботу у спортскей сали у валаскей основней школи – гварел гварел Милан Кужетин, єден з орґанизаторох турнира. У наймладшей катеґориї победзел екипа „Кариоки”, у кадетох „Титани”, а у сениорох „Ветерани”. Шицки учасшнїки достали по маїцу з надпи-

сом мена турнира, погари достали найлєпши екипи, а металиї шицки бавяче найлєпших екипох и визначни поєдинци. Турнир бул кажди дзень три тижнї од пол осмей по двацец три годзин. Помогли го орґанизовац Месна заєднїца Ґосподїнци и Општина Жабель, як и валалски Фодбалски клуб „Єдинство”. Турнир орґанзиовали млади любителє спорта з валалу. С. С.

ЗАКОНЧЕНИ НОЦНИ ТУРНИР У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ВЕРБАЩАНЄ БУЛИ ДОБРИ У ШИЦКИХ КАТЕҐОРИЙОХ Пияток, 3. авґуста зоз финалнима змаганями закончени традицийни Ноцни турнир, хтори орґанизова.ли Фодбалски и Рукометни клуб „Русин”. Турнир тирвал три тижнї. У дньох кед ше бавелo змаганя на трибинох було коло 300 патрачох, док остатнього, финалного вечара було вецей як 500 патрачох цо на трибинох, цо коло терену. Цо ше дотика побиднїкох спомнєме лєм место одкаль екипи, бо назви екипом цо дали, поготов пионире, чежко записац, а ище чежше вигвариц. У наймладшим возросту, у пионирскей конкуренциї побиднїк була екипа зоз Коцура, а у старшим возросту екипа 10. АВҐУСТ 2018.

з Вербасу. У катеґориї ветеранох найлєпша була екипа зоз Кули, други були Керестурци, а треце место освоєла екипа з Вербасу. У сениорскей конкуренциї найлєпша була екипа „Летечи Голандянин” зоз Вербасу, друге место освоєла екипа зоз Червинки, а треце екипа зоз Кули. Змаганє за перше и друге место претаргнуте при резултату 3:2 за екипу зоз Вербасу, пре нєспортске справованє ґолмана зоз Червинки котри нападнул на судийох. Шицка тота гужва руцела шплях на додзельованє припознаньох за найлєпших бавячох, алє и шплях на одличну орґанизацию цалого турнирa. Я. В.

РУСКЕ СЛОВО 35

СПОРТ СПОРТСКИ БАВИСКА „ЯША БАКОВ” – ТУРНИР У ФОДБАЛУ ЗА СЕНИОРОХ

ИСКРА ОДБРАНЄЛА ТРОФЕЙ

Пише: Златко КОЛЄСАР

Прешлого викенду, точнєйше всоботу, и внєдзелю 4. и 5. авґуста у Коцуре у рамикох 27. СБ „Яша Баков” одбавени турнир у вельким фодбалє за сениорох. На турнире окрем домашнїх ФК „Искра” участвовали ФК „Русин” зоз Руского Керестура, ФК „Бачка 1923” зоз Дюрдьова и ОФК „Бикич” зоз Бикич Долу

СОСТАВ ЕКИПОХ ФК „ИСКРА” Калинич, Дякович, Златич, Сталевич, Ваяґич, Родич, Живкович, Малацко, Янкович, Ґубаш, Сердар, Филеп, Иван, Шанта, Михняк, Баланґо, Човс и Дукич . ФК „РУСИН” Живко, Веселинович, Голик, Шарац, Гарди, Орос, Кочиш, Саянкович, Дюканович, Маркович, Чизмар, Тома, Будински, Надь, Чапко, Боднар, Маньош, Папуґа и Шайтош. ФК „БАЧКА 1923” Байт, Драґан Тривунович, Чулибрк, Данґубич, Любо Тривунович, Павлов, Станкович, Иґнїч, Дюрич, Рац, Роґич, Дякович, Деянович, Петрович, Душан Триивунович, Малич, Яковлєвич, Вуйович, Ґелич, Солдат и Янкович. ОФК „БИКИЧ” Дякович, Утвич, Кладушич, Ханчаловски, Момчилович, Басрак, Алексич, Недич, Миланко Субич, Косанович, Кртинич, Добрич, Буґарски, Срдян Субич и Миятович.

36 РУСКЕ СЛОВО

ФК „Искра”

айатрактивнєйши, можебуц и найзнач нє й ши тур нир у ра ми кох Спортских бавискох „Яша Баков” за навиячох наших клубох прешлого викенду отримани у Коцуре. Бавело ше два днї, а як и прешлого року у финалним змаганю лєпше бавели домашнї. Финалне стретнуце мож було прировнац зоз першенственим, най нє претераме, лєбо аж и як куп замаганьом. Окреме прето же на терену бавели нашо вични ривал – ФК „Искра” и ФК „Русин”. ОД ПОЧАТКУ ТУРНИРА КРАСНЕ БАВИСКО Красна хвиля потримала фодбалерох и першого и другого дня та и трибини фодбалского клуба Искра були полни. Першого дня, всоботу одбавени полуфинални змаганя, а ютредзень одбавене змаганє за треце ме сто и финалне змаганє. У першим полуфиналним змаганю Русин зоз Руского Кере стура победзел Бачку зоз Дюрдьова зоз резултатом 3:0. Публика мала нагоду видзиц добри фодбал, шанси на обидвох на бокох, медзитим Кере стурци свойо шанси вихасновали, та заслужено победзели и пласовали ше до финала. Ґоли за Русин дали Алек Чизмар, два

ґоли и Боян Голик. Друге полуфнале одбавене медзи домашню ФК „Искра” и ОФК „Бикич” зоз Бикич Долу, а у тим змаганю лєпши були домашнї котри победзели зоз резултатом 1:0. Змаганє по бависку було ровноправне, домашнї заш лєм мали дакус вецей шанси и були лєпши праве за тот єден ґол. Ґол за Искру дал Дамян Ґубаш. СТРИЛЦИ БУЛИ ЕФИКАСНИ Полни стадион и красна атмос фера фодбалерох дочекала и внєдзелю, другого дня турнира, кед одбавене финалне змаганє и змаганє за треце ме сто. У змаганю за треце ме сто у котрим бавели ОФК „Бикич” и ФК „Бачка 1923” зоз Дюрдьова публика вид зела добри фодбал, вельку мотивацию же би нє були остатнї, и тото цо найважнєйше у фодбалу, а то ґоли. Публика видзела аж 8 ґоли, а Бачка победзела зоз 5:3. Перши полчас цалком прешол у знаку Бачки котра зоз пеналу котри вихасновал Урош Павлов уж у 6. минути була у предно сци. Деян Добрич нєодлуга вировнал резултат и наявел ґолеаду. Бачка лєпше бависко у першим полчаше коруновала зоз ище двома ґолами котри дал Душан Тривунович. У 10. АВҐУСТ 2018.

sport@ruskeslovo.com

другим полчаше Бикичанє поправели бависко и були цалком ровноправна екипа зоз Бачку. Патраче на трибинох у другим полчаше видзели ище 4 ґоли, два на обидвох бокох. Добрич дал обидва за Бикич, а ветеран Ранко Янкович и Иґор Яковлєвич за Бачку. Финалне змаганє прешло у знаку домашнєй екипи. Змаганя медзи Искру и Русином вше на уровню правих першенствених, а таке було и тото. Искра вчас злама-

ФК „Русин”

ФК „Бачка”

ОФК „Бикич”

10. АВҐУСТ 2018.

ла одуперанє Керестурцох, а Малацко у 8. минути дал перши ґол за Искру. Русиново фодбалере дали шицко од себе же би резултат цо скорей вировнали и мали єдну красну шансу, алє лабда потрафела стативу. У 30. минути после єдней нєлапшней интервенциї русинового ґолмана Данило Янкович звекшал на 2:0 за Искру. Зоз тим резултатом ше пошло на одпочивок. Центарфор Искри Янкович бул розположени за бависко, а то резултовало ище єдним ґолом котри тот бавяч дал у 53. минути. После трецого ґола питанє побиднїка було ришене, та тренер Искри, Александар Петрович, дал шансу бавячом зоз подростку котри доказали ше и на нїх може раховац. Павле Човс, Дамян Михняк и Ненад Шанта одбавели добре змаганє, а Михняк и Шанта ше уписали и до стрилцох и по ставели конєчни ре зултат од 5:0 за Искру. По законченю спортскей часци турниру Яша Баков у Пелетовей сали було орґанизоване друженє, або так волани треци пол час на котрим предсидатель СБ „Яша Баков” Иван Папуґа преглашел побиднїкох и подзелєл подзекованя и погари за перши три места. Фодбалски клуб „Искра” подаровал пригодни дарунки го сцом зоз Бикич Долу, Руского Кере стура и Дюрдьова. Окрем орґанизационого одбору СБ „Яша Баков”, турнир помогли и спонзоре, Зоран Яукович, Стево Меничанин, Божо Любоєвич, Любомир Тамаш и Драґан Рашета. На друженю у Пелетовей сали присутни були и предсидатель Општини Вербас Милан Ґлушац и член општинскей Ради за спорт Срдян Станич.■

НАЙЛЄПШИ БАВЯЧ По законченю турнира преглашени и найлєпши поєдинци на турнире. За найлєпшого бавяча прегашени Павле Дякович зоз Искри, найлєпши ґолман на турниру бул Йовица Калинич тиж зоз Искри, а найлєпши ґолґетер Деян Добрич зоз ОФК „Бикичу”. ШВЕТОЧНОСЦ Пред початком полуфиналного змаганя медзи ФК „Искра” и ОФК „Бикич” отримана мала шветочносц. Фодбалер Искри Зоран Сердар достал подзекованє и погар, понеже прешлей сезони бул найлєпши стрилєц у Подрученй лиґи Суботица. Сердар у прешлей сезони дал 22 ґоли.

РУСКЕ СЛОВО 37

Аня Гудак

ИНТЕРМЕЦО

ХЛАДОК И ГОРУЦИ ТЕПШИ МИХАЙЛО КАТОНА свойо рецепти обявює на Инстаґраму mihajlokatona. Рецепти ше швидко рихта, здрави су и барз су смачни

(од Михайла Катони)

Биле месо зоз шалату з орехами и кожим сиром Биле месо зоз курчеца маринирац дас 15-20 минутин зоз куркуму и лимуном и маслиновим олєйом. Ґриловац го у ґрил паланчикару 5 минути з каждого боку, а вец го положиц печиц до релни на 200 ступнї дас 20 минути. Шалата Червена ретхвочка, парадича, маслина (може, а нє муши), огурка, келераба, шалата, кожи сир и орехи порезац и помишац. Порихтац дресинґ за шалату – маслинов олєй, „ачето балзамико” есенц, соль и попер, преляц шалату и положиц месо.

(од Михайла Катони)

Рожнїчи зоз билого меса и желєняви

Биле месо, паприґа, бундавки, нарезац на фалатки и поскладац на рожнїчи. Фалат меса+фалат желєняви. Посолїц и попровац, ґриловац 10 минути у ґрил паланчикару. Прилог: шалата, бундавово маґочки, лимунов сок, маслинов олєй, соль и попер.

38 РУСКЕ СЛОВО

10. АВҐУСТ 2018.

ИНТЕРМЕЦО ХЛАДОК И ГОРУЦИ ТЕПШИ

(од Михайла Катони)

Mакарони зоз шампиньонами у соя сосу Увариц макарони и положиц их з боку. У вок- паланчикару лєбо обичним нарезац на фалатки мархву, паприґу, шампиньони, целерове стеблочко. На олєю шицко динстац дас 10 минути, а вец додац макарони соя сос же би ше смаки зєдинєли.

(од Михайла Катони)

Фритата зоз желєняву Ф р и т а т а шпанске єдзенє, а по руски би значело запечена ратота. Нарезац броколи, бундавку, паприґу, празилук, кожи сир и сланїнку. Кратко попражиц сланїну, уруциц желєняву дакус попражиц, додац два вайца, соль и попер. Кед шицко ище нє цалком упечене (дас на 70%). Положиц до тепшички и печиц у релни на 200 ступнї дас 20 минути. Як прилог мож єсц шалату зоз маслиновим олєйом и лимуном. 10. АВҐУСТ 2018.

Пише: Емилия ЧИЗМАР

РОЗДУМОВАНЄ НАГЛАС – У ХЛА ДКУ Яки жанр филмох любиш? До 90 минути

исцу 2 теми у об тки? упени лако иєти к о ц а н , е р ад Доб ве, то ґої, н То нє здра ме упрепасциц, то сом, сцецео? сцеце, тоо нє маме нїч слаДобре чомцу? Алє мнє ше є, дке у обис Нацо сце ме родя би дацо! и нїч нє сцеце зели, кед м , нацо? Нацо? ? ? купиц? Ево

Яоооо, кед ми ещи раз почнє анализовац цо сом купела и цо будзем вариц, так єй повем же до конца дня будзе йойчац помедзи чипси...

хм, я зе... М онцу д у б а к й, пиц м по Геееее им и суса едуйце? ш хи юб так л ц...та нє бе . хихихихи а .. посип уєм, баяко б о Пр хе хехехе итанета п с #во

РУСКЕ СЛОВО 39

ИНФОРМАТОР, ОГЛАШКИ, ИНТЕРМЕЦО

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ РОК LXXIV ЧИСЛО 32 (3797) НОВИ САД, 10. АВҐУСТ 2018.

■ ФОДБАЛСКИ ТУРНИР СБ „ЯША БАКОВ”:

Фотоґрафия: 0702P

ОГЛЯД НУ ЦЕ НА ПРЕ ШЛОСЦ У НОВИМ САДЗЕ „ПОД КОРУНАМИ НА ШТРАНДУ”

Фото: :Чила Давид

УЧЕЛО ШЕ И ПО РУСКИ

Фото: Mарина Джуджар

ЦЕНА 30 ДИНАРИ

ПОБИДНЇК КОЦУРСКА ИСКРА

■ ЛЄТО, ЛИТЕРАТУРА, МУЗИКА И МЛАДИ