RUSKE SLOVO 27

Фото: Вероника Вуячич

НОВИ САД, 2. ЮЛИИ 2021

9

770350

460007

ИНТЕРМЕЦО

ЖЕЛЄНИ ОАЗИ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ДЗЕЦИНСКИ ПАРК дна з найстарших желєних оазох Руского Керестура то сиґурно Дзецински парк, нєшка волани и беби-парк. По тим як зме виглєдовали, парк оформени и отворени концом 50. рокох прешлого вику, даґдзе 1959. або 1960. року. Як нам приповеда учителька у пензиї Ирина Олеяр, хтора за­ чувала и фотоґрафию зоз отвераня парку, тото шветочно окончел тедишнї зубар у валалє Кирил Буди чеки. По теди и тота часц Маковского шора а познєйше поставени медзи цекровну порту желєзни бависка котри и школу Замок була и нєшка стоя. отворена за транспорт, Дзецински парк так тадзи ишли кочи, а за велї ґенерациї бул познєйше и задружни мирне и безпечне трактори. Теди бул место за бавенє, а таки комунистични час, и є и нєшка. Одкеди є нє так ше почитовало осучашнєти, з лавоч­ церковни швета, та ше ками, ошвицени и ожезнало трафиц же под лєнєти, дзечнє ше у час даякей процесиї у нїм затримую и млади, порти, кус далєй гурчали ________________________ поготов вечарами, задружни трактори, цо велїм завадзало. Ґу тому, школеки дзеци забеговали але и други жителє, кед ецу оддихнуц у желєним на бависко и до порти, та и дзеци з учительских хладку, на мирним месце. Нє мож заобисц же тому фамелийох цо бивали у Замту. Прето ше нашло доприноши и сама церковна порта зоз вецей як соломонске ришенє и вироятнє месни власци наду­ мали заврец тоту часц и направиц парк. Спочатку там були гомбалки на древених слупох, спущовалка,

Є

сторочнима стеблами, а и у нєй одкеди покладзени лавочки, вигодне место, поготов за духовне окрипенє, поведзме пред Лурдеску пещеру. М. Афич

2 РУСКЕ СЛОВО

2. ЮЛИИ 2021.

ЗМИСТ

УВОДНЇК

РУСКЕ ■ Тижньовнїк 4. Схадзка Роботного цела за младих Националного совиту Руснацох

■ Нашо места 6. Тирваю прияви за Младежски волонтерски камп у Руским Керестуре

■ Економия 10-11. Подприємство „Априверде” Владимира Ерделя зоз Сенти

■ Духовни живот 14. Перша причасц у Дюрдьове

■ Мозаїк 16-17. Ребеки Планчак награда новосадского Универзитета за наукову роботу

■ Култура и просвита 18. Закончуюци испит у наших основних школох

■ Дикица 22-23. Шмих по пекоти

■ Людзе, роки, живот 26-27. Стретнуце: Каталина Мезеи и „Музични куцик” зоз Нового Саду

■ Информатор 28-31. Мали оглашки и Іп тетогіат

■ Спорт 34. СБ „Яша Баков”: Шаховски турнир у Шидзе

■ Интермецо 38-39. Хладок и горуци тепши Насловни бок: Католїцка порта у Новим Садзе Авторка фотоґрафиї: Вероника Вуячич

Пише: Иван САБАДОШ, главни одвичательни редактор

ЕВРО: ФОДБАЛ, БИЗНИСИ ПОЛИТИКА Гоч у домашнєй спортскей явносци доминантни теми тенис и кошарка (окреме женска!), нє мож иґноровац факт же ше ширцом Старого континента бави фодбалске Европске першенство. Евро 2021, хтори требал буц одбавени влонї, алє є пре корону преложени за тото лєто, у правим смислу паневропске першенство. По други раз ше отримує у преширеним формату, з 24 националнима селекциями у ґрупней фази, цо значи же фодбал того лєта бавя скоро шицки релевантни европски репрезентациї (окрем нас, можебуц Румунох и Ирцох). Алє, першираз Евро нє ма класичного домашнього, алє ше бави аж у 10 европских державох, и Азербейджану. На тот способ, керую ше гужви и ширенє епидемиї, алє и нємили сцени хтори скоро по правилу иду з фодбалом - за три тижнї нє зазначени гулиґански инциденти. Медзитим, прето ат­ мосфера на першенству покус стерилна. Окрем на пештанским „Пушкашу”, у Копенгаґену и у Букурешту, амбиєнт на стадионох камерни, а публика по мири спонзорох и бизнису - мирна, циха и културна, трошителє, а нє навияче... На щесце, єст винїмки на розвагу и радосц тим хторим таки стан стварох нє по дзеки. Гваря же упрекосни ґест Кристияна Роналда, вироятнє найпознатшого спортисти на планети, на берзи коштал найвекшого шветового продукователя ошвижуюцого напою даскельо милиярди долари. УЕФА такой спозорела же таки виступи убудуце будзе строго карац. Алє, (за розлику од, наприклад, Олимпийного комитету), европска фодбалска орґанизация нє ма ясне становиско коло дзепоєдних других зявеньох хтори маю ширшу политичну конотацию. Наприклад, клєчаца солидарносц репрезентациї Анґлиї з рухом „Віаск Ь г т МаМег” на хтору ше нєєднак одволую їх фодбалски ривалє, насампредз тоти з „новей Европи”. У дебати коло того питаня арґументує ше же место шлїдзеня прейґокеанских трендох, Европа ма и свойо дружтвени нєправди и бриґи хтори вимагаю реакцию и солидарносц. Наприклад, миґрантска криза, найвекше рушанє популациї у повойновей Европи, хтора од початку епидемиї цалком у другим плану. Окреме же, фодбал, маюци на розуме факт же векшина европских репрезентацийох нєшка здабе на „Бенетонов” каталоґ, вироятнє найлєпше потвердзенє же можлїве интеґровац милиони вибеженцох до европского дружтва. На концу, шицки ми ту одкальшик пришли... У тим ранґу и „бависко живцох” у увертири стретнуца Нємецка-Мадярска у спектакуларним розплєту Ґрупи Ф, коло (нє)реаґованя на нови рестриктивни мадярски закони хтори ше одноша на права ЛҐБТ популациї. Поведло би ше, хто видзел капитанску пантлїку у дугових фарбох на Ноєровей руки, видзел шицко, алє як ше Евро розвива, хто зна цо ище увидзиме по конєц... На концу, кус и о фодбалу... Дзекуюци ВАР технолоґиї, нєт иритираюци ґоли зоз офсайду. Правда, то зменшує возбудзенє и драму, алє питац би ше тим цо их во время оно Пипо Инзаґи випровадзал дому... Право селекторох же би, практично, пременєли половку екипи на терену (пейц, место дакедишнїх трох бавячох) ануловало традицийну физичну доминацию скандинавских и островских екипох. Нє баш же прето „кажде може каждого победзиц”, алє вецей нїкого нє так лєгко звладац. Лєм най ше лабда котуля!

РУСКЕ СЛОВО

* ”РУСКЕ СЛОВО” - гласнїк по руски * Виходзи каждого пиятку * Снователь Национални совит рускей националней меншини * Видава НВУ ”Руске слово”, Нови Сад * Перше число вишло 15. юния 1945. року у Руским Керестуре * Адреса: НВУ „Руске слово”, Футожска 2/ІІІ, 21000 Нови Сад * Редакция: одвичательни редакторе/ки - Олена Планчак-Сакач, Ясмина Дюранїн, Микола М. Цап, Микола Шанта * редакторе/ки рубрикох - Мирон Горняк-Кухар, Александар Паланчанин, Мартица Тамаш, Славица Фейса, Вероника Вуячич * новинаре/ки - Мария Афич, Влада Дїтко, Лидия Кухар, Андреа Медєши, Оля Русковски, Сандра Саламун * лекторка - Блажена Хома-Цветкович * ґрафична редакторка - Люпка Цвеїч * ґрафични дизайнерки - Мария Гудак, Таня Салонтаї * Телефон: 021/6613-697 * Предплата за цали рок: у жеми 1 500 динари, а у иножемстве 100 евра * Жиро-рахунок Вапса Іпїеза а.гї. Веодгагї 160-923244-82 * Девизни рахунок 160-0050870024999-53 * Рукописи ше нє враца * Друкує Друкарня ”М ахіта дгаї” Петроварадин * Е -таіі: гегїаксі|а@ги§ке§1оуо.сот * ^ е Ь «Не: ^^^.ги§ке§1оуо.сот * I88N 0350-4603 * СОВІ88 8К-ГО 15915778 * Друковани тираж 2 000 *

Директор др БОРИС ВАРҐА *** Главни одвичательни редактор ИВАН САБАДОШ

2. ЮЛИИ 2021.

Новини „Руске слово” одликовани зоз Орденом братства и єдинства зоз стриберним венцом 1970. року.

РУСКЕ СЛОВО 3

ТИЖНЬОВНЇК РОБОТНЕ ЦЕЛО ЗА МЛАДИХ НАЦИОНАЛНОГО СОВИТУ РУСНАЦОХ

ОДЛУЧЕНЕ О ПРОЄКТОХ ПО КОНКУРСУ У просторийох Дома култури у Коцуре пондзелок, 28. юния, отримана шеста порядна схадзка Роботного цела за младих Националного совиту Руснацох. Главна точка дньового шора була одлучованє о розподзельованю средствох по Конкурсу за софинансованє проєктох за младих у 2021. року хадзку водзел предсидатель Роботного цела за младих Иван Канюх, а попри ище штирох членох Роботного цела - Танї Буила, Андрея Ороса, Тамари Салаґ и Бориса Фейдия, присутни були и предсидатель Вивершного одбору НС Руснацох Желько Ковач, подпредсидателька Совиту Весна Раґаї-Цап и секретар НС Руснацох Таня Арва-Планчак. На схадзку були поволани и представнїки шицких здруженьох котри послали прияву на Конкурс, а одволали ше представнїки Здруженя Рас! КиШепогит зоз Руского Керестура на чолє зоз предсидательом Деяном Павловичом, и представителька РКЦ з Нового Саду Лара Петкович.

С

предвидзую сотруднїцтво и облапяю вецей орґанизациї. Шицко треба мац у оглядзе, и мерковац же би нїхто нє бул занєдзбани и же бизме наградзели квалитет - визначел предсидатель Роботного цела за младих Иван Канюх.

14 ПРИЯВИ, 12 ПОТРИМАНИ На тогорочни Конкурс, котри тирвал од 15. мая по 15. юний, сцигли 14 прияви о котрих члени Роботного цела за младих дискутовали и на концу єдноіласно розподзелєли буджет од 350 000 динари. КУД „Тарас Шевченко” зоз Дюрдьова за проєкт „Караоке вечар” достанє 35 тисячи динари, а КУД „Жатва” зоз Коцура достанє средства за два проєкти - за „Перши концерт Мишаней шпивацкей ґрупи” и за проєкт „Жатва за младих” опредзелєне по 20 тисячи динари. Туристичне здруженє Руски Керестур тиж достанє средства за два проєкти „За красши Руски Керестур 2021 - волонтерски камп” опредзелєне 50 тисячи, а за „Отворени дзвери музея 2021” 10 тисячи динари. Здруженє Рас! КиШепогит зоз Руского Керестура достанє средства за три проєкти - за „Вечар дружтвених бавискох” и за „Власни печац младих” по 10 тисячи, а проєкт „Дньовка 2021” 60 тисячи динари. КПД - НС зоз Коцура за проєкт „Коцурска чуточка” достанє 20 тисячи динари, а КУМ з Коцура за проєкт „Стретнуце младих Руснацох 2021” 50 тисячи. РКЦ Нови Сад за проєкт „Прагки у Матки” достанє 45 тисячи динари, а КПД „Дюра Киш” зоз Шиду за „Стретнуце рускей младежи у Шиду” опредзелєни винос од 20 тисячи. Под точку рижне, як дополнєнє дньового шора, одлучене же би ше средства котри остали у резерви Роботного цела за младих у виносу од 40 тисячи динари додзелєли КПД „Дюра Киш” зоз Шиду за проєкт „Стретнуце рускей младежи у Шиду”, цо вєдно 60 тисячи динари. Векшина потриманих проєктох у обласци култури и образованя, лєм єден ше одношел на хаснованє язика и писма, и єден, попри образованя, облапя волонтеризем и активизем. Фаворити вшелїяк проєкти котри виполнєли у подполносци проєктну докуменатцию, ясно представели свою идею и шицко детально описали, як и проєкти котри

4 РУСКЕ СЛОВО

За два проєкти котри сцигли на розписани Конкурс члени Роботного цела нє дали потримовку - за проєкт КУД „Ж атва” з Коцура „Адаптация простору” и за проєкт КПД „Дю ра Киш ” зоз Ш иду „Дзецински викенди”. Перши пре нєодвитуюци приступ, а други, понеже є нє наменєни цильней ґрупи, односно возросту од 15 по 35 роки. ЧЕРПАНЄ З ВЕЦЕЙ ЖРИДЛОХ По словох предсидателя Роботного цела за младих Ивана Канюха, важне же би ше млади и надалєй одшмельовали и писали проєкти, же би були активни и же би знали же Роботне цело за младих праве ту же би комуниковало з нїма на язику хтори им блїзки, а активне є и на дружтвених мрежох. - На Конкурс ше приявели 8 нашо здруженя зоз 14 проєктами, цо мушим похвалїц. Обачлїве же ше людзе зажадали случованьох, понеже зме прешлого року у пандемиї мали лєм 9 проєкти, котри мушели буц модификовани и присподобени ґу тедишнїм епидемийним миром. З оглядом на тото же тераз мири релаксовани, такой єст вецей и рижнороднєйши проєкти - гварел Канюх и надпомнул же Роботне цело за младих тиж одшмелює здруженя же би свойо проєкти посилали до локалних самоуправох, Покраїни, Републики, котри, як гварел, маю векши можлївосци. По його словох, то у складзе з политику Националного совиту, же би ше нє операло лєм на руски ресурси, алє на ширшу заєднїцу и других донаторох, окреме з европских жридлох. ■ О. Русковски 2. ЮЛИИ 2021.

ІІ2піоупіік@ ги5кезІоуо.сот

ПОКРАЇНСКА ВЛАДА

КОНКРЕТНА ПОТРИМОВКА ЗА ШЕДЗИСКО ЗАВОДУ У Покраїнскей влади вовторок, 29. юния, отримана урядова схадзка єй предсидателя Иґора Мировича зоз представнїками Националного совиту Руснацох - предсидательом Бориславом Сакачом, предсидательом Вивершного одбору Жельком Ковачом, и зоз директорку Заводу за културу войводянских Руснацох Анамарию Ранкович. Тема схадзки було конкретизованє финансийней потримовки за ушоренє нового шедзиска Заводу за културу войводянских Руснацох у Новим Садзе.

Як сообщене з Покраїнскей влади, предсидатель Мирович потвердзел конкретну потримовку Покраїнскей влади у адаптациї и опреманю будинку у Улїци Матици сербскей у Новим Садзе, дзе би мало буц шедзиско Заводу за културу войводянских Руснацох. Тото нам потвердзели и предсидатель Националного совиту Руснацох Борислав Сакач и други учашнїки на схадзки у Покраїнскей влади. - По предрахунку за будовательни роботи и провадзацу процедуралну документацию, хтори направени по актуалним идейним проєкту за обєкт у Улїци Матици сербскей, потребне коло 16 милиони динари. Медзитим, предси­ датель Покраїнскей влади Иґор Мирович самоинициятивно понукнул же би Покраїна на тот винос додала и суму потребну за опреманє простору. Остало нам доручиц пририхтану документацию, а обчекує ше же пенєж будзе уплацени по конєц лєта - потолковал Сакач. Предсидатель Покраїнскей влади Иґор Мирович финансийну потримовку за шедзиско Заводу наявел свойочасово на шветочней преслави Националного швета Руснацох у Суботици 2018. року. Медзитим, як поведзене на схадзки, тераз ше „коцочки поскладали” же би ше то и витворело. Як визначел Мирович, злєпшани привредни параметри, насампредз нови 70 тисячи роботни места на териториї АП Войводини звекшали и буджетски приходи, та вецей мож укладац до других обласцох. Ґу тому, потрафело ше же розпочати обсяжни и длугорочни урбанистични проєкт ушореня и защити Алмашкого краю у хторим ше находзи и Улїца Матици сербскей, як єдней з найстарших и найзачуванших историйних часцох Нового Саду. Концепт нашого Заводу за културу ма места у тим проєкту хтори вєдно буду финансовац Република Сербия, АП Войводина и Город Нови Сад. Стретнуце зоз предсидательом Покраїнскей влади члени рускей делеґациї вихасновали и же би го поволали на Централну преславу Националного швета Руснацох 2022. року, хтора будзе отримана у Новим Садзе. И. С. 2. ЮЛИИ 2021.

СТАНОВИСКА Пише: Мария ПЕРКОВИЧ, новинарка и активистка

ЯК ПРЕЖИЦ ПОД ЧЕРВЕНИМ МЕТЕО-АЛАРМОМ? Кед у нашим, по дефинициї подручу умерено-континенталней клими температура влєце прейдзе 30 ступнї Целзиюса, то уж понад просека за Войводину и Сербию. Кед досягнє, лєбо аж и преруци 40, цалком на мире би ше могло преглашиц позарядови стан и елементарну нєпогоду. Анї ритем живота, анї орґанизованє порядного процесу роботи нє можу ше ношиц з такима обставинами. Перша реакция звичайно приходзи од того пасма гражданства хторе наступа як трошитель, хаснователь, лєбо конзумент - вони обачую нєклиматизовани автобуси, горучаву у шалтер-салох... чежко пойсц до предавальнї, напияц, плациц рахунки. Питанє же як же аж вец червени метеоаларм подноша тоти цо продукую робу лєбо обезпечую услуги - вожаче у автобусох, тарґовци на пияцу, роботнїки на будовалїщох и плантажох, ридко ше поставя. Гоч ше температура од 40 ступнї у плусу, по класификациї РГМЗ описує як „екстремно горуцо” (наприклад, екстремно горуца яр кед температура пейц днї за шором прейґ 3 0 ступнї), нє преглашує ше елементарна нєпогода, и попри факту же ше по слове закона екстремни температури одредзую як елементарна нєпогода. Место одлуки, Влада лєм „здогадла” роботодавательох же „єст препорученє” як орґанизовац роботу на екстремних температурох. У исти час, чолнїки полициї видали розказ о прерозподзельованю роботного часу у горучави, цо значи же свидомосц держави о ризикох за здравє и безпечносц людзох ище як присутна, окреме кед слово о тих цо ю чуваю. За занятих у привреди - дала препорученє. Циничне же прерозподзельованє роботного часу, анґажованє вецей особох за исти задатки, застановйованє роботи од 11 до 16 годзин (шицко то одредзене зоз препорученями з 2007. року) остава лєм препорученє, без законскей обовязки, односно пошлїдковей одвичательносци роботодавателя. Питанє чи щервенїме, чи од Слунка, чи од бриґи, чи од ганьби, чи од бесу (цо окреме важне) под червеним метеоалармом, як и векшина питаньох з хторима ше трапиме у векшини свойого будного стану, враца нас на сущни питаня дружтвено-економского ушореня заєднїци у хторей жиєме. Спомнути „здогадованя” и „препорученя” указую же власц наисце нє дзба за роботнїкох у (приватизованих) фабрикох, на будовательних коридорох и польох. Пануюца класа свидомо жертвує здравє, та и животи людзох на олтар профиту, понеже людзе, як нє раз пошведочене, потрошна роба капиталу. За потїху, власц обезпечи цистерни зоз швижу воду коло фреквентних локацийох - пияцох и тарґовищних центрох, бо бизнис и обток нє шму стануц. Трошиц ше муши и по горучави. З другого боку, живот роботнїка нє ма цену - безвредни є. Дараз ше людски жертви паганским божеством придавало раз до рока. Тераз тот процес идзе каждодньово. Як на фабричней линиї. Кеди уж раз почервенїме? Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

РУСКЕ СЛОВО 5

НАШО МЕСТА У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ИЩЕ ВШЕ ШЕ МОЖ ПРИЯВИЦ ЗА ВОЛОНТЕРСКИ КАМП Ище вше ше мож приявиц за дих од 15 по 18 роки потреб14. Младежски волонтерски на согласносц и допущене камп „Лєто у Руским Керестуре родичох за участвованє. 2021” хтори орґанизує Туристич­ Потребни прияви и за камп лидерох - два особи, котри не здруженє (ТЗ) „Руски Кере* ше жадаю випробовац у орґастур” того року у партнерстве НОВИНСКО-ВИДАВАТЕПЬНА УСТАНОВА низацийних, лидерских и козоз НВУ „Руске слово”. Пре епиРУСКЕ СЛОВО муникацийних способнодемийну ситуацию Камп будзе сцох. локалного характеру, за младих Як дознаваме, уж ест приязоз Руского Керестура. КОНТАКТИ Камп будзе реализовани у певено одредзене число и мла­ риодзе од 26. юлия по 7. авґуст и На Младежски волонтерски камп заинтересо- дих, алє и старших заинтерепланована дружтвено-хасновита вани ше можу приявиц предсидательки Тури­ сованих волонтерох, а ґу поро бо та на ушо ре ню ар хи ви „Ру- стичного здруженя „Руски Керестур” Любици воланки младим приключує ского слова”, у Руским Керестуре Няради по 20. юлий на мейл ше и младежске Здруженє у його дописовательстве, хторе у ЦиЬісап|агайі@£таі1. або на число телефона 064 гражданох „Пакт рутенорум”. 048 0394, як и на ФБ боку Расі КиШепогит. будинку дакедишнєй друкарнї. Предсидатель „Пакту” ДеКамп „Лєто у Руским Керестуян Павлович на Фейсбук боку ре 2021”. будзе мац, попри роботней часци, и креатив- „Пакту” поволує шицких членох ґрупи, шицких своїх ни и едукативни роботнї, базар/пияц старих виданьох, членох и других заинтересованих же би ше приявели уча­ и други интересантни змисти за младих у пополаднь- ствовац у тогорочним кампу. ових, чи вечарших годзинох, у догварки з волонтера­ По словох Любици Няради, глєда ше модел як би ше до ми. роботи Кампу уключели и млади котри заняти, та нє мо­ Орґанизатор поволує школярох и младих од 15 по 30 жу участвовац у Кампу у предполадньових годзинох. М. А. роки же би ше приявели участвовац на кампу. За мла­

ГУМАНОСЦ НА ДІЛУ

ДРУГА АКЦИЯ ДАВАНЯ КРЕВИ Акция добродзечного даваня креви, друга того року, отримана вовторок, 29. юния, у Руским Керестуре и у Крущичу, опрез просторийох Месних заєднїцох тих двох валалох. На добродзечну акцию одвовалали ше вкупно 35 гражданє, од чого 24 зоз Кересту­ ра, з тим же тройо одбити пре медицински причини, а 11 давателє зоз Крущичу, дзе двойо одбити. Жительство хторе ше одволало на акцию мало просеково коло 40 роки старосци, а по словох дохторки медицини Милици Васович, спред Заводу за трансфузию креви Войводини, число давательох у лєтним периодзе часто зменшане, цо случай нє лєм у Керестуре, алє и по других местох, пре рочни одпочивки и школски розпуст. Дохторка Васович з тей нагоди апеловала на гражда­ нох же би провадзели акциї Заводу за трансфузию креви и же би ше на нїх одволовали, понеже пре велї операциї хтори пре епидемийну ситуацию нє були окончени, тераз су у процесу реализициї, та за шицки кревово ґрупи звекшани потреби.

6 РУСКЕ СЛОВО

Даванє креви ше и далєй окончує зоз почитованьом шицких предвидзених епидемийних мирох, а орґанизаторе акциї додаваю же кажда здрава особа, треба без страху же би ше убудуце одволала на тоту акцию. Орґанизатор акциї Завод за трансфузию креви Войводини у сотруднїцтве зоз Червеним крижом Кула. Ан. М. 2. ЮЛИЙ 2021.

те5Іа@ гизке5Іоуо.сот

У НОВИМ САДЗЕ ДОДЗЕЛЄНИ ВИДОВДАНСКИ НАГРАДИ

МЕДЗИ НАГРАДЗЕНИМА И РУСКИ ШКОЛЯРЕ Найлєпшим новосадским школяром основних и штреднїх школох на Петроварадинскей твердиш додзелєни Видовдански награди. Наградзени 500 школяре, медзи хторима и Руснаци, Михайло Ковач, Маша Джуджар и Матей Фейди- пренєсла РТВ. Городоначалнїк Нового Саду Милош Вучевич школяром гварел же праве вони доказ же Нови Сад окремни город, алє и же Видовдан ище

святши и побиднїцки датум, кеди школох и учальньох, алє цали город тре ба пре славяц по би ди и учиц зоз муши провадзиц розвой. Саме мено пораженьох. Новосадски школяре гвари же наш город нови и нє маме освоєли дзевец награди на найзнач- пра во то ме няц и за ста но вйовац данєйших медзинародних змаганьох и льши розвой Нового Саду. Тот розвой 371 место на републичних змагань­ повязани зоз образованьом, алє тоти дзеци буду вимагац моцнєйши, щешох. - Обавам ше же вам Нови Сад буд­ лїв ши и бо гатши город. То пита нє за зе цесни. Прето мушиме нєпреривно шицких гражданох - гварел Вучевич розвивац Нови Сад же би тоти дзеци на додзельованю Видовданских наН. Р. мали цо лєпши условия, нє лєм у градох.

У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

БАЗЕН ПОРИХТАНИ ЗА КУПАНЄ

У Руским Керестуре прешлого ти­ жня зоз добродзечну роботну акцию очисцени и порихтани за купанє базен на Малим беґелю Дунай-Тиса-Дунай. Роботну акцию, як и скорейших рокох, орґанизовала Месна заєднїца Руски Керестур, насампредз у сотруднїцтве зоз Основну и штредню школу зоз домом школярох „Петро Кузмяк”, чийо школяре були векшина волонтерох. Акцию потримали и активно у нєй участвовали и валалски здруженя и подприємства - ЯКП „Руском”, Добродзечне огньогасне дружтво Ру­ ски Керестур, Здруженє спортских рибарох „Коляк”, предсидатель и члени Фодбалского клубу „Русин”, 2. ЮЛИИ 2021.

Здруженє младих „Расі КиїЬепогиш” и числени волонтере зоз цалого валалу, вкупно вецей як 100 особи. За шицких учашнїкох бул порихтани полудзенок и ошвиженє. По законченю роботней акциї, на базену були орґанизовани и спортски бависка за дзеци возросту од 3 до 6 роки и за школярох од 1. по 4. класу, дзе було приявене барз красне число наймладших. Дзеци ше обеговали и змагали ше у руцаню лабди до гордова, а МЗ як орґанизатор порихтала числени награди за побиднїкох, од котрих найвреднєйши були три бициґли. Роботну акцию нащивел и предси­ датель Општини Кула Дамян Милянич. М. Дж.

У ОПШТИНИ КУЛА

ВАКЦИНОВАНИ 43 ОДСТО ЖИТЕЛЄ По податкох з початку того тижня, на териториї Општини Кула вакциновани 43 одсто полнолїтного жительства, виявел за „Руске слово” помоцнїк предсидателя Општини Стахиня Паравина. Тот процент вираховани на основи податкох о вакцинованих особох зоз пункту за вакцинованє, дзе 28. юния обидва дози вакцинох прияли 11 765 особи, а ревакцину чека ище 451 осо­ ба. На основи того же по урядових податкох полнолїтних гражданох у местох Општини єст коло 36 000, достати спомнути процент. Як визначел Паравина, заш лєм ше преценює же податки о числу полнолїтних жительох вжатих зоз Виберацкого списку и з остатнього попису жительох, нє цалком одвитуюци терашнєй демоґрафскей ситуациї. Познате же ше велї жителє виселєли зоз того штредку, або ше вакциновали у векших городох дзе жию и робя, гоч ше водза у кулскей општни. Одвичательни и далєй поволую жительох на вакцинованє же би ше цо скорей досцигло процент од вецей як 50 одсто вакцинованого жительства. Цо ше дотика новоинфицированих од вирусу корона, на териториї Заходнобачкого округу дзе припада и општина Кула, остатніх дньох зазначене вельке зменшанє. Так у Зомборе евидентовани 7 нови случаї, у Кули 1, у Оджаку 4, док у Апатину нєт нових инфицированих. М. А.

РУСКЕ СЛОВО

7

НАШО МЕСТА ОПШТИНА ВЕРБАС

УКЛЮЧЕЛИ ШЕ ДО ПРОГРАМИ ЗМЕНШАНЯ ТРОШЕНЯ ЕНЕРҐИЇ Општина Вербас постала часц националней програми зменшаня трошеня електричней и цеплотней енерґиї. Вєдно зоз ище 66 городами и општинами у Сербиї, Вербас, односно предсидатель вербаскей општини Предраґ Роєвич прешлого пиятку, 25. юния, у Кралєву подписал контракт о додзельованю средствох локалним самоуправом за звекшанє енерґетскей ефикасносци зоз подпредсидательку Влади и министерку рударства и енерґетики проф. др Зорану Михайлович. Поволанка була отворена мешац, и по словох др Зорани Михайлович, интересованє було вельке. Шицки критериюми сполнєли 67 локални самоуправи, а опредзелєне милиярду динари. То важне за державу, за городи и општини, за кажде ґаздовство котре будзе у можлївосци заменїц столарию, изолацию, котли за зогриванє, додала вона. Тиж визначела же то и перши крочай ґу рационалному хаснованю енерґиї, з оглядом на факт же просекове ґаздовство у Сербиї троши 40 одсто вецей енерґиї у одношеню на други жеми. По контракту, општини Вербас одобрене 1,5 милиони динари за тоту наменку, з обовязку локалней самоуправи же би з општинского буджету видвоєла исту суму.

По словох Михайловичовей, тераз шлїдза поволанки за компаниї и за гражданох. - Перша явна поволанка будзе за компаниї котри буду мушиц сполнїц условия, односно ґарантовац цену, термини и квалитет. Термин за поволанку компанийом котру розписую локални самоуправи 10. юлий. Шлїдуюци крочай будзе поволанка гражданом котри заинтересовани за тот проєкт. Шицко муши буц явне, доступне и шицки термини муша буц випочитовани. Обчекуєме же перши конт­ ракти з гражданами буду подписани у авґусту, а же робо­ ти буду у септембру. По конєц рока будзе ище єдна явна поволанка - гварела министерка проф. др Зорана Михайлович. О. Р.

ДОМ ЗДРАВЯ „ВЕЛЬКО ВЛАХОВИЧ”

ИМУНИЗОВАНЕ ВЕЦЕЙ ЯК 50 ОДСТО ГРАЖДАНОХ Прешлого тижня зоз Дома здравя „Велько Влахович” Вербас сообщене же вакциноване вецей як 50 одсто полнолїтних гражданох вербаскей општини. Вакцинация у тей општини почала зоз имунизацию хасновательох Ґеронтолоґийного центру Вербас, а 26. юния було шейсц мешаци як тирва процес вакцинованя. У вербаским пункту за вакцинацию найвецей у єдним дню подзелєни скоро 700 вакцини. По словох епидемиолоґа Дома здравя у Вербаше др Браяни Николич, тераз интересованє дакус зменшане, понеже подзелєни вецей як 26 000 дози вакцинох. - Општина Вербас спада до општинох дзе лєпше одволанє за вакцинацию. Ми задовольни з числом жительох котри ше потераз явели. Ище вше гражданє приходза

поєдинєчно, алє з оглядом на тото же зме прешли тото число од 50 одсто жительства имунизованих старших як 18 роки, то добри указатель же зме спомалшели, застановели вирус. Зоз вкупним числом тих котри були инфицирани з вирусом Ковид-19 и тих котри вакциновани, ту зме коло числа од 70-75 одсто жительства, та можеме заключиц же ше вирус поцагнул и же го менєй єст у обтоку у популациї. Запровадзованє мирох защити треба же би було присутне и надалєй, гварела др Николич, окреме у просторийох дзе векша гужва, алє на отвореним у меншим обсягу. Мири попущени у цалей општини Вербас и ускладзени су зоз мирами котри запровадзени на уровню Републики Сербиї. Имунизация тераз спомалшена, углавним ше явяю людзе котри треба же би прияли другу дозу. У предполадньових годзинох у просторийох Дома здравя у Вербаше, од 8 по 13 годзин, можу ше явиц и тоти зоз заказаним термином, а и други котри ше ище нє вакциновали, ище вше нє позно же би то зробели. Препорученє же би ше у наиходзацим периодзе вакциновали и младши гражданє општини Вербас, старосци од 12 по 18 роки, понеже, як визначела др Браяна Николич, то найсиґурнєйша драга ґу посцигованю колективного имунитету. О. Р. 2. ЮЛИЙ 2021.

те5Іа@ гизке5Іоуо.сот

У ОПШТИНИ КУЛА

ПРИЄМ ЗА ШКОЛЯРОХ ҐЕНЕРАЦИЇ У шветочней сали СО Кула предсидатель Општини Дамян Милянич, 29. юния пририхтал приєм за школярох ґенерациї основних и штреднїх школох, и як уж традиция, подзелєл им лаптоп рахункари. Нови дарунки од того року то кнїжки, дарунок Народней библиотеки Кула, та Кул-карточки за безплатне членство у нєй, безплатни уход на базен у Червинки, як и провадзенє културних и спортских подїйох на териториї Општини Кула. Школяре Генерациї Ґлориян Штранґар у ОШ „Петро Кузмяк” з Руского Керестура, Йован Андєлич у сивецкей школи, Иґор Паїчич у Школи за основне музичне образованє, Милан Томич у кулскей ОШ „Иса Баїч”, Альоша Пинтерич у „Петефи бриґада”, Ана Бєлич у липарскей школи, Срна Батинич у червинскей. Анастазия Козар школярка ґенерациї у Ґимназиї „Петро Кузмяк”, Никола Иван у Економско-тарґовецкей, а Дуня Алексич у Штреднєй технїчней у Кули. Того року нє преглашени тоти припознаня у крущичскей основней школи и у Штреднєй фаховей у Червинки, понеже нїхто од школярох нє виполнєл утвердзени критериюми за школяра ґенерациї.

Школярох привитал и повинчовал им предсидатель Милянич, та визначел же локална самоуправа на таки способ сце визначиц тоти окремни дзеци. За дарунки у мено наградзених школярох подзековали Милана Томич и Никола Иван. На приєму були присутни и родичи школярох, представителє школох и найвисши представитєлє локалней само­ управи и Народней библиотеки. М. А.

СХАДЗКА СКУПШТИНИ ОПШТИНИ ШИД

ПРИЛАПЕНИ ЗАКОНЧУЮЦИ РАХУНОК БУДЖЕТА Прешлого штвартку отримана схадзка Скупштини општини Шид на хторей одборнїки вигласали закончуюци рахунок буджета општини за 2020. рок. Як обгрунтовала Ядранка Недич, руководителька Оддзелєня за буджет и финансиї, прешлого року у перших мешацох були витворени менши приходи, медзитим, по конєц рока витворени суфицит 10 милиони динари. Зоран Семенович, предсидатель Општини, з тей нагоди гварел же прешли рок нє бул „компликовани кнїжководительно”, алє як гварел „животно” и же ше зоз шпорованьом и одреканьом сцигло по суфицит у општинскей каси. СО принєсла и одлуку о розпущованю Совиту МЗ Ердевик, а як обгрунтовал Ромко Папуґа, секретар СО, у таких околносоцох Скупштина менує поверенїка и

2. ЮЛИИ 2021.

на тото место меновани Предраґ Сремчич зоз Ердевику. Одборнїки тиж прилапели и вименки Програми роботи за 2021. рок Културнообразовного центра, Установи за физичну културу и спортску рекреацию „Партизан”, потим Туристичней орґанизациї Шид,Народней библиотеки „Симеон Пищевич”, Ґалериї малюнкох „Сава Шуманович”, Центра за социялну роботу, Предшколскей установи „Єлица Станивукович Шиля” и ЯКП „Явне ошвиценє, услуги и отримованє”. Програми вименєти углавним пре финансийни пременки виволани з ребалансом општинского буджета. Єдна з одлукох була и даванє согласносци на кредитне задлужованє ЯКП „Стандард”. Як обгрунтовала Славица Сремац, директорка спомнутого подприємства, средства потребни за набавку ище єдного камиона за одвоженє шмеца. На схадзки потвердзени и мандат за одборнїка Бранислава Милича (СНС), як и даскельо одлуки вязани за кадрово питаня з компетентносци локалней самоуп­ рави. Вл. Дї.

АПЕЛ ЗОЗ ЯКП „КОМУНАЛЄЦ"

РАЦИОНАЛНЄЙШЕ ТРОШИЦ ВОДУ Пре високи температури, трошенє води у општини Вербас барз звекшане, окреме у населених местох општини, спозорюю з Явного комуналного подприємства „Комуналєц”. На општинским сайту з тей нагоди того тижня обявени апел: Апелуєме на шицких согражданох же би совисно и одвичательно, рационално и наменски хасновали воду. На тот способ будзе оможлївене же би шицки жителє општини Вербас мали достаточно води, як и же би ше зачувало систему водоподмирйованя - наведзене у сообщеню Дїловей єдинки „Водовод и канализация”. М. Г. К.

РУСКЕ СЛОВО

9

ЕКОНОМИЯ ПРИПОЗНАНЯ НОВОСАДСКОГО САЙМУ ПОДПРИЄМСТВУ „АПРИВЕРДЕ” ВЛАДИМИРА ЕРДЕЛЯ ЗОЗ СЕНТИ

ЗЛАТНА МЕДАЛЯ И ШАМПИОН КВАЛИТЕТА З нагоди 88. медзинародного Польопривредного сайму хтори би ше по планох орґанизаторох мал отримац од 18. по 24. септембер, 22. юния у Новим Садзе, у конґресней сали Мастер центру Новосадского сайма, отримане додзельованє припознаньох за найлєпши продукти у вецей катеґорийох Пише: Мартица ТАМАШ

катеґориї Овоц и желєнява и про­ дукти з нїх, Вельку златну медалю и припознанє - Шампион квалитета у ґрупи продуктох, достало и подприємство „Априверде” власнїка Владими­ ра Ерделя зоз Сенти. Наградзени К иїоу сгай (крем) намазка „НОКЕУ”, направени зоз печеного лїсковца и меду и резултат є виглєдовацкей роботи Владимира и його супруги Весни Ерделї, обидвойо маґистри технолоґиї.

вец, формовал свой першобутни тим. У шлїдуюцих пар рокох идзе оптимизация и дополньованє линиї за преробок лїсковцох, стабилизованє и преширйованє бази купцох и добавячох, додатне виглєдованє тарґовища. У 2019. року напущел сом порядну роботу шефа квалитета у Фабрики Биоспринґер РС (Віозргіпдег КЗ) у Сенти, хтора часц водзацей шветовей компаниї за продукцию квасу Ьезайге и од теди Владимир Ерделї зоз наградами 100 одсто свойого ВЛАСНА ФИРМА часу пошвецуєм влаНАГРАДИ ВЕЛЬО ЗНАЧА Перши зачатки фамелийного подприєм- сней, приватней фирми - гутори Ерделї. ства АПРИВЕРДЕ (Владимир Ерделї ПР Тоти припознаняАктивносци после жатви АПРИВЕРДЕ ФАМЕЛИЯ БАРЗ ВАЖНА єден вельки крочай за Сента) Владимира и Весни Ердельових зоз нашу фирму, почали Сенти рушаю концом 2014. року. Скорей Владимир Ерделї народзени у Руским зме пред пейцома Керестуре, дзе по руски закончел основну того, Ердельово, обидвойо маґистри пожироками и тераз зме вовей технолоґиї, здобуваю богате профе- и штредню школу. Член є Менси. Його сунаправели крочай з хторим ше сийне искуство на роботох у поживових пруга Весна Словачка зоз Бачкей Паланки. приблїжуєме ґу мултинационалних компанийох, на проєк- Обидвойо закончели основни и постдикрайньому купцу. тох и позицийох у жеми и иножемстве. пломски студиї на Технолоґийним факулНагради нам вельо Обидвойо робели на найвисших позиций- тету у Новим Садзе и маґистри су технолозначи, зоз єдного боку ох контроли квалитета и системох квали- ґиї, а жиц до Сенти пришли як млади фато маркетинґ, з другого тета у поживовей индустриї, у фабрикох ховци, за роботу. боку то припознанє зоз коло 200 занятима. Контакти у науко­ Владимир и Весна маю двох синох, Аннашей роботи, потвердзенє нашого вих установох и озбильних фирмох, иску- дрея и Пава и Весна ше, после вецей рокох намаганя же би ство и моцна наукова и фахова база знаня роботи у италиянскей цукровнї, АД Фа­ квалитет бул справди указую ше як моцни камень фундамент за брика цукру ТЕ-ТО Сента, подполно повершински и думам же швецела фамелиї. рост и розвой їх подприємства. то єдна з перших - У периодзе 2014-2016, паралелно зоз Преламни момент бул концом 2014. ро­ карикох хтора нас свою стаємну роботу оформел сом першо- ку кед Владимир бул, на даскельо заводи, водзи ґу дальшим цильом - виявел бутну линию за преробок лїсковцох и маґ- по пар мешаци у Зєдинєних Америцких Владимир Ерделї очкох зоз кайсох. Експериментовал сом, Державох (ЗАД). У медзичаше дома запопосле доставаня учел, виглєдовал тарґовище, формовал чал формованє линиї за лїсковци, а Весна припознаня. основну базу добавячох и купцох за лїско- у тот час була шеф квалитета у цукровнї,

10 РУСКЕ СЛОВО

У

2. ЮЛИИ 2021.

екопотуа@ ги5ке5Іоуо.сот

дзе роботни час вєшенї, у цеку ждодньовима обовязками предлукампанї, бул буквално по цали жена и робота на розвою. Єден з дзень, а дзеци ище мали. резултатох ше видзел на Новосад- Мали зме жену хтора нам чу­ ским сайме 22. юния, дзе зме до­ вала дзеци, алє заш лєм, то инше. стали Вельку златну медалю и наВесна под час своєй роботи у цуграду - Шампион квалитета за кровнї достала рижни похвали, Киїоу сгай (крем) намазка „НОнагради, припознаня, як ше гвари КБУ”, направени зоз печеного лїсковца и меду. На перши попатрурижни „кляпканя по плєцу”, кельо ґод лєм може єден чловек посцигнок, дахто би поведол же барз єднуц у фабрики. Заш лєм, интуиноставни продукт, ма 75 одсто пе­ тивно почувствовала же, кельо ґот ченого лїсковца и 25 одсто меда. Медзитим, же би ше посцигло начловек уклада самого себе до єдйлєпши смак, направени прейґ 70 ней такей фирми, на концу, кед попроби рижних комбинацийох риздаваш и пооднїмаш, фамелия то цошка найвреднєйше цо маш, а жних сортох лїсковцох. Резултат велї други ствари лєм дим на ви­ то точно одредзене одношенє комбинациї 5 сортох лїсковцох. Понетре. З другого боку, уж ше почувствовало у воздуху же цукровня нє же уже вецей роки робиме як одидзе на добре, цо ше указало и як купна станїца за лїсковец, през нашо руки преходза вельо тони лїреална проґноза, бо нови власнїк пошвидко, о даскельо мешаци по­ сковца. Од того, барз добре знаме Весна и Владимир Ерделї сле того як Весна зохабела роботу, вибрац найлєпше од найлєпшого и їх синове Андрей и Павле завар фабрику. Кед напущовала за наш продукт. Роби ше вельо роботу, з верха компаниї єй понукли рижни можлївосци физично-хемийни, микробиолоґийни и сензорни анализа дальшу кариєру, медзитим, Весни фамелия була най- зи - гутори Ерделї. висши приоритет, без компромису - гутори Владимир. Тиж так, у продукциї за нас барз важни принцип то одПодобне було и кед ше Владимир одлучел за таки кро- суство штучних аромох, конзервансох, фарбох, з єдним чай 2019. року. У шицким, та и у тей його одлуки, Весна сло вом адити вох. - Лєм главни состойки, найквалитетнєйши, без маскиго потримовала 100 одсто. - Пребувал сом у даєдних зоз найкрасших готелох у раня, без штучного полєпшованя. То сущносц нашого ЗАД и Ирскей, лєцел на приватним авиону милиярдера, сгай концепта. По аналоґиї на концепт сгай пива, без власнїка компаниї АШесЬ, упивал його совити и поуки, здобувал припознаня и похвали од колеґох и предпоставеСИРОВИНИ ДОМАШНЇ, КВАЛИТЕТНИ них, робел у лабораторийских виглєдованьох у Велькей Британиї три мешаци, фахова сатисфакция виполнєта у Фирма АПРИВЕРДЕ роби лем зоз домашнім лїподполносци. Ту було и директни понуканя за преселєнє сковцом и домашнім медом. и роботу у ЗАД, на вецей заводи. Живот зоз фамелию у - У нашей бази добавячох маме барз вельо контак­ ЗАД би вшелїяк мал велї предносци. Пенєж єдна з нїх. ти зоз цалей Сербиї. Хто ма свой овоцнїк, едного ро­ Алє, було би вельо нєдостатки. Нє так же зме нє були у ку ше му баржей уда, другого можебуц меней, ест вадилеми, алє поздавали зме плуси и минуси и принєсли рияциї квалитета. Медзитим, почим маме добавячох зме одлуку. У каждим случаю, пенєж битни до одредзезоз рижних крайох Сербиї, маме нагоду каждого року ней мири, алє нам є нє циль и змисел - гутори Владимир. вибрац найлєпше, значи маме квалитет, квантитет и континуитет. Мед тиж окремна приповедка, робиме велї детальни анализи, тестиране квалитета, а у на­ ЄДИНСТВЕНИ КОНЦЕПТ КРАФТ ЛАКОТКОХ шим продукту вше лем сирови мед, прето же при декристализациї нїґда не применюеме зогриване понад Концом 2019. року Ердельово започали инвестициї, 40°Ц, же би ше зачувало шицки високовредни приобновйованє продукцийних обєктох. Тиж так, у истим родни состойки - толкуе Ерделї. року маю и прелиминарни идеї и виглєдованя як основу за творенє нового єдинственого концепта крафт лакоткох. Тот нови концепт основа за Киїоу звишку третманох, вез звишку состойкох, же би бул цо сгай крем намази. лєпши продукт „зоз душу”. Защита цалей концепциї у - Хвильково их маме штири, а пририхтованє пиятого Заводу за интелектуалну власносц у процедури. Дальши у цеку. Рихтаме веб сайт, та на нїм пошвидко годно до- плани нам финализованє инвестициї и преселєнє фирми знац вельо вецей деталї о тим. Початок 2020. року и ко- на нову локацию, фокус тиж на системи квалитета зоз вид принєсли пременки на тарґовищу, огромни спокуси, здобуваньом рижних сертификатох и ище вельо того дилеми, та аж покус и превипитованя велїх наших шме- гутори Владимир Ерделї. лих одлукох. Поготов же 2019. року род лїсковца бул Под при єм ство АПРИ ВЕРДЕ на град зе ни продукти и барз слаби, а кайси тиж нє було вообще у 2020. року. други свойо продукти будзе викладац на 88. медзинаМедзитим, после одредзеного периоду, дочекали зме ше род ним Поль о при вред ним са йму, хтори ше на Но во сад на ноги, предлужели инвестициї, а паралелно зоз ка- ским сайме отрима од 18. по 24. септембер.^ 2. ЮЛИИ 2021.

РУСКЕ СЛОВО 11

ЕКОНОМИЯ ДЗЕНЬ ПОЛЯ ПОЛЬОПРИВРЕДНЕЙ ФАХОВЕЙ СЛУЖБИ ВЕРБАС

ВОЧИ ЖАТВИ - ЧУВСТВА ПОМИШАНИ Пише: Оля РУСКОВСКИ

На парцелох коло автодраги Змаєво-Сириґ Польопривредна фахова служба Вербас орґанизовала, прешлого штвартку, 24. юния, традицийну манифестацию Дзень поля сцернянкового жита и защити рошлїнох. На оглядних польох вкупней поверхносци вецей дзешатки гектари представена 81 файта ярцу, жита, тритикале и ражу, випродукованих у лабораторийох вецей институтох и наукових центрох

нї найцеплєйши юнийски дзень у остатнї 100 рокох, яки бул праве тот 24. юний, нє зопар числених польопривредних продуковательох же би розпатрели можлївосци нових сортох и їх предносци, окреме кед ше на шацох применї шицки аґротехнїчни и други мири под час шатви. По словох директора Польопривредней фаховей служби Вербас Александра Дюричковича, оглядне польо служи же би ше указало як мож на найлєпши способ випродуковац добри продукт и достац добри урожай. Того року заступени 70 файти сцернякового жита котри, як визначел, у винїмково добрим стану, ярец и раж пред косидбу, а нашеньски компаниї котри обишли оглядне польо задовольни з тим як ше огляд запро вад зує и у котрим напря му ше розвива, гварел Дюричкович. Фаховци зоз Польопривредней фаховей служби Вербас ше намагаю робиц шицко

А

на найвисшим уровню, и додал, як оддзелєнє Министерства польопривреди и Покраїнского секретарияту за польопривреду, водопривреду и лєсарство, дац потримов­ ку польопривредним продуковательом. Так, ПФС Вербас орґанизує жимски школи дзе ше польопривреднїки можу посовитовац з фаховцами як третировац шаце, аґрономи и защитаре континуовано едукую польопривреднїкох, а як визначел на концу Дюричкович, пре заєднїцки циль - же би ше запровадзело модерни аґрар и достало цо лєпши резултати. ПРЕДСТАВЕНИ ВЕЦЕЙ ЯК 70 ФАЙТИ ЖИТАРКОХ По словох руководительки польопривред­ ней совитодавней служби Вербас дипл. инж. защити рошлїнох Катарини Радонич, отримованє єдней такей манифестациї як Дзень поля сцернянкового жита и защити рошлїнох, сиґурно же позитивна ствар. - Нажаль, того року пре епидемийну ситуацию зоз вирусом корони шицко дакус пожнєло, та нашо жита уж лємцо нє узрети. Кед слово о защити рошлїнох, шаце уж преросло и дакус слабше видно, алє у сущносци, наисце єст цо видзиц на наших огляд них поль ох. Польопривреднїки дзечнє нащивюю ма­ нифестацию котру вербаска Польопри2. ЮЛИИ 2021.

екопотуа@ ги5ке5Іоуо.сот

вредна фахова служба орґанизує, тирваю тих дньох, вироятно гвари Радоничова, и каждого ро­ же дацо очкодую. Увидзиме, тераз ше крої шапка - щири ку приду коло 200-250 нащивиВасич. телє, а дакеди и вецей. По Не бо й шо вих сло вох, - На наших парцелох польовироятно початком юлия почпривреднїки можу видзиц вецей нє жатва познєйших файтох як 70 файти жита, ярцу, тритикакотри познєйше зашати, а гоч ле, овса и шицких других житарфаховци так предвидзую, кох. Барз важне же би то польо наш хотар дакус иншаки и, привреднїки розпатрели и на кон­ як гвари, кед спаднє диждж, цу вибрали даєдну файту за своможлїве же ше час жатви кус йо шаце, дацо цо им найвецей одпреложи. витує лєбо цо им ше найбаржей пачи на тих наших оглядних пар­ УКЛАДАНЯ ВЕЛЬКИ, целох. Тиж, ту ше можу стретнуц А ЦО ОСТАНЄ и зоз представнїками институтох, Небойша Васич нашеньских хижох, можу ше роз- Косидба ярцу уж почина, а жито вироятно руши пер­ питац о условийох набавки нашеня, алє и о самих файтох, квалитету и шицким другим цо их интересує - визна­ ших дньох юлия. А щиро, нє знам цо обчековац анї од цени. Нїхто нє спомина же цена нашеня 70 динари за кичела Катарина Радонич. лограм, так же з оглядом кельо зме уложели, шаце уж 20 одсто драгше. Цена треба же би була 25 динари, миниПОЛЬОПРИВРЕДНЇКИ мално 22 динари, же би ше покрило лєм трошки. ПредНЄ ЗНАЮ ЦО ОБЧЕКОВАЦ ставнїки нашеньских компанийох споминаю углавним лєм вельки урожаї, добру цену и екстремни заробок, а Медзи нащивителями манифестациї Дзень поля сцернянкового жита и защити рошлїнох зме стретли и поль- на концу кед ше поздава просек за Войводину, ище зме опривреднїка зоз Коцура Небойшу Васича котри, як гва­ нє сцигли рекорд з '89. року кед просек бул коло 6 тони ри, поряднє нащивює манифестациї того типу и Днї по­ по гектару - толкує наш собешеднїк. Тот период тераз вигодни за слунечнїк, гвари Васич, ля котри ше орґанизує у околїску. - Провадзим шицки тоти файти, провадзим модерни сої нє барз одвитує, а увидзи ше як будзе на концу. Гоч тренди, а провадзим и цени. Углавним, кед слово о це- чул же за слунечнїк на желєно даєдни польопривреднїни, того року нє мам вельки обчекованя, а обчекуєм да- ки законтрачели цену од 52 динари, Небойша думаня же яки просекови урожай. У одношеню на хвилю и кли- то нїч нє значи и же то нїяка нє сиґурносц, прето же коматски пременки, вироятно тоти познєйши файти за- нєчна може буц даяка цалком друга цена. - Нї зоз ким сом нїч нє законтрачел, чекам єшень же конча веґетацию скорей, та нє будзе таки квалитет на­ шеня. А кед слово о тих вчаснєйших файтох, увидзиме бим видзел яки буду понукнуца. Тераз ше нїч нє зна, то тераз, док нє войдзе комбайна до поля, нє мож нїч знац лов у мутним... И за жито тераз чекаю, нє сцу висц зоз цену, а углавним, кед ше да аконтацию, може буц допла­ - бешедує Васич. Тот коцур ски поль о при вред нїк на по верх но сци од ко - та єден динар, и то то. Думам же цена жита будзе 19 ди­ ло 15 гектари ма зашати рижни файти, як гвари, углав­ нари, же нє будзе вецей од того. И кед би зродзело 3,5 тони по гольту, толкує далєй Неним странски, алє ма заступени и даєдни домашнї. По бойша, зоз цену 19 динари, то би було коло 65 000 дина­ його словох, шицко за тераз добре випатра. - Аґротехнїка полна, лєм же шатва була дакус познє- ри бруто по гольту, а док ше виплаци аренда, нашенє, йше, початком новембра, пре кукурицу котра була по- штучни гной, цо останє... - Я руцел коло 300 кило грами вкупно штучного гною знєйше ламана. Указало ми ше же жито лєпше кед ше пошеє после кукурици, як после слунечнїку. Нє мал под жито того року, то коло 15 000 динари. Пошал сом сом нїяки проблеми з хоротами на шацу, а нє було анї коло 150 килограми нашеня, по 70 динари, то видзе ко­ чкодлївцох на тих познєйших файтох. Було кус вимар- ло 10 000 динари по гольту, ато нєвироятно. Даєдни фа­ зованя од мразу, алє шаце ше крашнє окрепелєло и ховци гуторя же достаточно 120 килограми, алє то ридкрашнє рушело. З оглядом на хвилю, по тераз було до­ косц, по мо-м думаню то мало нашеня на таку поверхбре, а увидзиме цо зробя тоти тропски горучави яки носц. Ґу тому кед ше дода и аренда од коло 200 еври, то уж коло 50 000 динари. Обробок жеми и машинску часи тиж треба заплациц коло 200 еври, то уж коло 70 000 ди­ нари. Польопривреднїки котри маю свою жем, їм останє аренда, алє док виплаца порцию и одводньованє... Цо останє? - бешедує наш Коцурец. Прешлого року Небойша мал, гвари, солидни урожай - 3,5 тони по гольту. На даєдних парцелох мал рекорд, даґдзе було менєй, алє конєчни резултат бул таки. Кед ше шицко зраховало, лєпше би прешол кед би лєм услуги кошеня другим робел. - Увидзиме цо и як будзе после жатви... Алє, и дакус позитивней критики нє може чкодзиц, нє? - з ошмихом закончел приповедку коцурски польопривреднїк Небой­ ша Васич.^

РУСКЕ СЛОВО 13

ДУХОВНИ ЖИВОТ

■ У ДЮРДЬОВЕ

ПЕРШУ ПРИЧАСЦ ПРИЯЛИ ТРИНАЦ ШКОЛЯРЕ

У грекокатолїцкей церкви Рождества Пресвятей Богородици у Дюрдьове, внєдзелю 27. юния, на швето Шицких святих, отримана Перша Св. Причасц ко­ тру прияли тринац школяре другей и трецей класи и то осем хлапци и пейц дзивчата. З нїма тоту радосц подзелєли родичи, родзина, о. Михаил Холошняй, вироучительки Татиана Барна и Лидия Кухар и велї други котри того дня були присутни на Служби Божей. Дзень пред тим першопричашнїки першираз приступели ґу Святей Тайни Споведзи. На годзинох виронауки школяре ше мали нагоду духовно пририхтац и упознац зоз Святу Тайну Причасци и приступиц ґу нєй зоз ве ль ким почи то ва нь ом. Службу Божу провадзел хор „Розанов” котри возвелїчал тоту подїю. У казанї о. Михаил Холошняй надпомнул же Перша Св. Причасц велька подїя и радосц за каждого християна.

- Нєшкайша велька подїя то ваш одвит, першопри­ чашнїки, розуми ше, и ваших родичох и блїзких, на Исусову любов котру зробел за нас. На любов ше одви тує зоз лю бо ву, лю бов ґу Ису со ви Хри сто ви под ро зумює ви пол нь о ва нє його двох основ них за по ви дох котри поставени на єдним єдиним закону, а то за­ кон любови. Тото цо жадаш же би ци други робели, тото исте роб и ти другому - гварел о. Михаил Холошняй. На концу Служби Божей кажди першопричашнїк достал молитвенїк же би ше здогадовал на тоту ва­ жну подїю у свої м живоце и як здогаднїк же моли­ тва треба же би була каждодньово присутна у їх живоце. Вирнїки котри пре даяку причину нє могли буц присутни на Служби Божей мали нагоду провадзиц онлайн прейґ Фейсбук профилу. Л. Кх.

ЗОЗ МЕДЗИНАРОДНЕЙ ВЛАДИЧЕСКЕЙ КОНФЕРЕНЦІЙ' СВ. КИРИЛА И МЕТОДИЯ

НОВИ ҐЕНЕРАЛНИ СЕКРЕТАР О. РОБЕРТ ПАЩИК Нововибрани ґенерални секретар Медзинародней владическей конференциї св. Ки­ рила и Методия о. Роберт Пащик превжал у шедзиску Конференциї у Новим Садзе свою нову службу. Як сообщене на сайту Католїцкей Церкви у Сербиї, з нагоди примопредаваня служби, попри потерашнього ґенералного секретара о. Мирка Штефковича, присутни бул монс. Ладислав Немет, зренянински владика и предсидатель МВК. Вон потерашньому секретарови подзековал на дзешецрочней служби у секретарияту МВК,

14 РУСКЕ СЛОВО

и о. Пащика одшмелєл пред спокусу новей служби и обецал му щиру потримовку. Монс. Немет з тей нагоди визначел же то перше примопредаванє служби ґене­ ралного секретара у шедзиску МВК, хторе ушорене пред трома роками и гварел же ше наздава же воно у блїзкей будучносци достанє векше значенє за МВК, так и за Католїцку Церкву у Сербиї. Член МВК и наша Епархия Св. Миколая. Отец Пащик народзени у Вербаше 1978. року, вироснул у Кули, а теолоґию студирал у Сеґедину и у Риме. М. Г. К. 2. ЮЛИИ 2021.

сІиИоупі@ги5ке5Іоуо.сот

КРИЖЕВЦИ

РУСНАЦИ ПРИВИТАЛИ КЛОКОЧОВСКУ ЧУДОТВОРНУ ИКОНУ Внєдзелю, 27. юния, после акафиста на 18 годзин, вирни Крижевскей епархиї зоз своїм владиком Миланом Стипичом, випровадзели вельких госцох до Риму, медзи нїма була чудотворна икона Мариї Клокочовскей, котру провадзел архиепископ Цирил Василь зоз Сло вац кей, а котру всо боту вечар дочекали домашнї у катедрали Пресвятей Тройци кед одслужели и молебен. Внєдзелю була святочна арихиєрейска Служба котру предводзели владикове зоз словацкей и домашнї у присустве велїх церковних и културних представнїкох городу Крижевци. Клокочовска икона свою историю почала 1670. року, кед под час молитви пущела слизи над сво­ їм вирним народом котри страдал од нєприятельского войска. Место Клокочов мало теди нєвельке число вирних Руснацох котри ше ту приселєли ище 1630. року зоз Галича.

После чежкей историї и страданя нашого народу, икона блу­ кала по местох: Мукачеве, Бечу, Царгороду, Никодимиї, Румуниї и Мадярскей, а вец ше застановела у месце Ярослав у Польскей и конєчно ше врацела до власного места Клокочов. Як нам познате, того року 25. мар ца, тота Ма рия Кло кочовска преглашена за покровительку нашого народу у цалим Земплинским краю, а пре епидемию, ювилей 350 роки означує ше аж тераз. Як написане на сайту Крижевскей епархиї, тота Мария 1670. року плакала и чувала од прешлїдзованя Руснацох грекокатолїкох, та ю вец и у Крижевцох, медзи другима, привитали и Русна ци, па но цо ве Си му но ви чо во Михал и син Владимир з фамелиями и богослов Яро­ слав Варґа з Нового Саду. о. В. В.

У ПАРОХИЇ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ПОЧАЛИ ДРУЖЕНЯ ЗА СТАРШИХ Парохийни Каритас у Руским Керестуре од 17. юния обновел традицийни друженя за старши особи котри ше отримую штвартками, хтори були претаргнути влонї пре епидемийну ситуацию зоз Ковидом-19. Розлика од предходних друженьох же ше терашнї буду отримовац пред поладньом и почню на 10 годзин у просторийох Каритасу. Стретнуце уж отримане у Каритасу прешлого штвартку, понеже було швето Рождество Йоана Хрестителя, та було у Водици, дзе була и Служба Божа. Тоти стретнуца старшим особом нагода же би ше дружели медзи собу, и з волонтерами, на нїх провадза и церковни швета, за вельки швета их нащивює и священїк, та ше маю нагоди и висповедац, там преславюю и свойо родзени дні и подобне. Стретнуца то велька психична потримовка, поготов тим котри пре старосц лєбо хороту нє можу сами виходзиц з обисца. Волонтере поволую же би пришли шицки заинтересовани, поволую младших привесц своїх домашнїх кед нє можу сами присц, а хто нє ма нїяки можлївосци, за нїх превоз обезпечени, лєм ше треба обявиц ґу волонтерком Мариї Виславсковей, Верунки Пашовей, лєбо координаторки Каритасу Сонї Алексичовей. М. А.

РУСКЕ СЛОВО 15

МОЗАЇК СТУДЕНТСКЕ ВИГЛЄДОВАНЄ О ПАНДЕМИЇ

НАУКОВА АНАЛИЗА ПРЕЦО ЛЮДЗЕ НЄОДВИЧАТЕЛЬНИ

Пише: Тамара САЛАҐ

Ребека Планчак зоз Руского Керестура, абсолвентка псих лоґиї на новосадским Филозофским факултету у Новим достала награду за наукову и фахову роботу студентох ' у школским 2020/2021. року хтору додзелює Универзитет у Новим Садзе. Наукова робота ше базовала на тото же прецо людзе мали звекшану потребу буц у контакту под час пандемиї корона вирусу кед сходи и контакти були забранєни

андемия корона вирусу векшини людзом пременєла живот, каждого потрафела на иншаки способ. Кед бешедуєме о психолоґийних терапийох, то вше була табу тема, а док тирвала пандемия, звекшала ше потреба и за тим. - Виглєдованє сом робела зоз колеґом Марком Милошевичом под менторством професорки др Бояни Динич, хтора нам барз помогла и дала нам вельо шлєбоди же бизме сами вибрали цо будземе робиц и окреме нас барз потримовала у тим же бизме сами научели тото обдумац и на концу и випродуковац. На идею зме пришли так же и нам було досц допито у карантину, бо вшелїяк, и ми мали потребу комуниковац вецей медзи собу док тирвала пандемия, та зме ше часто и питали єдно другому же прецо людзе нє ноша маски, нє почитую мири, прецо ходза на варош кед знаю же би нє требали, або наприклад, прецо правя корона-журки и подобне чом, просто, нє можеме буц одвичательни? У єдней хвильки зме похопели, бо зме психолоґове, же можеме тото и виглєдац. Понеже нас обидвоїх интересую подобни обласци,

П

16 РУСКЕ СЛОВО

.да(Д ^

так зме и дошли до идеї, праве тото и виглєдац приповеда Ребека. АНКЕТОВАНЄ БУЛО ОНЛАЙН Тема роботи ше вола „Ефекти базичних и цмих характеристикох

Я

^

//о Ш С > ^ особи на єй справованє под час пандемиї Ковиду-19”. У тей роботи Ребека и єй колега в и гл єд о в м ^ к е як людски характеристики дійств; на тото же кІИ>о ше почитує предписани мири, кель> людзе боя од корона^,иїргусу, яки становиска людзох спрам тих мирох, же чи вони хасновити, и вообще, яке справованє присутнє. - Конкретно, робела зме онлайн виглєдовйіє, праве пре ситуацию, подзелєли зме линк анкети, т. є. тести, на вецей групи на Фейсбуку, та хто сцел, пополнєл, праве прето же циль же би образец бул случайни, же би ше нє виберало кого ше будзе тестирац. Значело нам же зме то онлайн випитовали, алє проблем бул же вецей питальнїки пополнєли жени и младша популация, а нам циль бул облапиц общу популацию, та вец вше требало направиц компромис. У сущносци, дошли зме до заключеня же особни характери нє маю вельке 2. ЮЛИИ 2021.

\

то2а]ік@ги5ке5Іоуо.сот

їйство на справованє у такей специфичней ситуациї, окреме прето же зме ше амагали випитац шицко цо зме сцели у моменту кед мири дакус були благши же би тоти характери могл] виплївац и дїй ствовац на справованє. дзитим, вони можу обяшнїц Медз ли процент справованя, а людзох баржей дїйствує ото же як вони, так повесц, коґнитивно обдумую ситуацию и кельо ше од нєй боя. Од характерох зме заключели же найвекше дїйство на справованє у тей ситуациї ма емоцийносц, екстраверзия, совисносц и отвореносц ґу искуству, док од тих цмейших характерох, мож повесц же найбаржей дїйствує неґативна психопатия, т. є. людзе хтори емпати и хтори маю виражене чувство за других, найбаржей меркую же як ше буду справовац у пандемиї - толкує Ребека, абсолвентка психолоґиї. НАГРАД

ВЕРЗИТЕТА

Їх науково-виглєдовацка робота, у хторей анкетовани коло 400 особи, преглашена за найлєпшу виглєдовацку роботу

на уровню цалого Универзитета у 2020/2021. року. - У тим участвовали шицки факултети Универзитета у Новим Садзе, значи могол кажде приявиц свою роботу. Ми тоту роботу написали у рамикох єдного векшого проєкта, алє зме єдну часц видвоєли же бизме конкуровали за награду, и поспишело ше нам. Було барз вельо роботи хтори базовани на Ковид-19 пандемиї, алє було и вельо други теми, кажде могол вибрац обласц хтора го интересує. Циль виглєдованя бул видзиц же чи тоти особносци можу дїйствовац на справованє, окреме прето же ситуация екстремна и специфична, бо то цошка з чим ше людзе потераз ище нє стретали и заключели зме же у таких ситуацийох, у ствари, превладує ситуация и вона вплївує на нашо справованє. Та анї нє таке важне же яки ми з нука, просто дакеди

сама ситуация диктира же цо будземе робиц - закончує Ребека Планчак. Тота виглєдовацка робота вшелїяк же Ребеки годна помогнуц и у дальшим виглєдованю, а и школованю. Їх робота єдина робота зоз Филозофского факултету хтора наградзена, а як Ребека гвари, любела би кед би було вецей роботи з єй факултету наградзени и же би ше баржей потримовало гуманистични науки, бо зме праве пре тоту пандемию похопели яки вони значний

—'ІЦ

---------- - ■■■■

КУЛТУРА И ПРОСВИТА

ЗАКОНЧУЮЦИ ИСПИТ У ОСНОВНИХ ШКОЛОХ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ, КОЦУРЕ И ДЮРДЬОВЕ

ПРЕЛИМИНАРНИ РЕЗУЛТАТИ И у Основней школи „Петро Кузмяк” 23. 24. и 25. юния Закончуюци испит покладали 32-йо школяре осмей класи, 27. юния були познати прелиминарни резултати, а конєчни буду 2. юлия. Мали матуранти перши дзень покладали тест з мацеринского т. є. руского язика, и по перших резултатох найвецей посцигнути боди зоз того тесту було 17. На тест з руского язика було и надосц оправдани жалби школярох, бо ше указало же даскельо задатки були проблематични. Як визначене, добре було же того року и на тесту з руского язика було аж осем задатки хтори оможлївйовали достац и пол бода, цо скорейших рокох нє було. Други дзень ше покладало тест з математики, и ту єден школяр посцигнул максималне число бодох т. є. 20 боди. На тот тест була лєм єдна жалба у першим термину. Треци дзень на шоре бул комбиновани тест зоз пейцох предметох (хемия, биолоґия, физика, история и ґеоґрафия). На тим тесту керестурски осмаки найвецей ма­

ли 19 боди, а надосц школярох було зоз 17 посцигнутима бодами. У медзичаше, т. є. 29. юния, була можлївосц за другоступньово жалби на резултати Закончуюцого испиту, а 2. юлия буду обявени и конєчни резултати. Малим матурантом потим на шоре уписни процес до штреднїх школох, та перше маю виполньовац лїстину жаданих школох дзе би ше сцели уписац. Елентронски за тото Министерство дало можлївосц уж од 26. юния, алє виполнованє лїстини жаданьох годно и у самих школох, та у керестурскей то будзе 3. и 4. юлия. Компютерске розподзельованє школярох по школох будзе 11. юлия, а шлїдуюци два днї и упис до школох. У орґанизациї Закончуюцого испиту керестурска Школа ше строго притримовала предписаних правилох, а задатки кажде рано були принєшени зоз одредзеного пункту у Зомборе, и нє були зазначени даяки процедурални нєправилносци. М. А.

ПОКЛАДАЛИ 45-ЕРО ШКОЛЯРЕ

ПОСЦИГНУТИ ДОБРИ УСПИХ

Прешлого тижня, 25. юния, закончене покладанє закончуюцих испитох за школярох осмих класох основних школох, та так и за школярох Основней школи „Братство єдинство” у Коцуре. Того школского року Закончуюци испит покладали 45-еро школяре осмей класи, од чого 7еро школяре зоз руского оддзелєня. По словох директор­ ки коцурскей Основней школи Сенки Мученски, покла­ данє шицких трох тестох прешло у порядку. Мали матуранти перше покладали тест зоз сербского, односно мацеринского язика, потим другого дня покла­ дали тест зоз математики, а трецого дня комбиновани тест з биолоґиї, хемиї, физики, историї и ґеоґрафиї, як и було предвидзене. Прелиминарни резултати Закончуюцого испиту були обявени 27. юния, а конєчни резултати 2. юлия. Пополньованє лїстини жаданьох електронски прейґ порталу тирвало од 26. юния по 3. юлий, а пополньованє и придаванє лїстини жаданьох у Школи, як и унос до бази податкох, будзе 3. и 4. юлия. Обявйованє урядових резултатох и розпорядок упису школярох до школох будзе 11. юлия, а потим и сам упис школярох до стреднїх школох. О. Р.

У Основней школи „Йован Йованович Змай” у Дюрдьове школяре осмей класи три днї покладали закончу­ юци испит котри успишно закончени. Перши дзень робели тести зоз мацеринского язика, други дзень зоз ма­ тематики, а треци и остатнї дзень ришовали комбино­ вани тест. Закончуюци испит покладало вкупно 61 осмак од ко­ трих дзевецеро зоз руского оддзелєня, а тройо школяре покладали по ИОП-у. Вони були розпоредзени по седем учальньох у котрих були по двоме дежурни наставнїкове. Гевто цо иншаке у одношеню на прешли роки то тото же кажди наставнїк котри бул дежурни на закончуюцим испиту мушел прейсц кратке обучованє на яки спо соб ше ма спра во вац у одред зе них си ту аци й ох под час тирваня тестованя. Школяре гваря же тести нє були чежки, при даєдних задаткох требало кус вецей роздумовац и мерковац нє погришиц, алє векшина задовольна зоз посцигнутима резултатами. Прелиминарни резултати були обявени 27. юния, а жалби школяре могли поднєсц истого дня у просторийох школи. Директорка школи гвари же було кус почежкосци коло препатраня резултатох на сайту Моя штредня школа, та рок за жалби предлужени по 28. юний до 13 годзин. Директорка тиж так надпомла же закончуюци испит прешол у найлєпшим шоре без проблемох, а зоз резултатами задовольни и наставнїкове и школяре. Конєчни резултати буду обявени на пияток 2. юлия, а виполньованє лїстини жаданьох будзе 3. и 4. юлия. Л. Кх. 2. ЮЛИЙ 2021.

киІІига@ гизке5Іоуо.сот

У ОСНОВНЕЙ ШКОЛИ „ПЕТРО КУЗМЯК” У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

МАЛИМ МАТУРАНТОМ ДОДЗЕЛЄНИ ДИПЛОМИ Основна школа „Петро Кузмяк” вчера вечар шветочно випровадзела своїх 32-їх школярох осмей класи, т. є. малих матурантох, уручела им дипломи на шветочней програми, а матурски вечар им орґанизовала у школскей єдальнї. Уручене и припознанє Школяр ґенерациї Ґлориянови Штранґарови, школярови VIII б класи, як и припознанє за найлєпшого школяра VIII а оддзелєня Теодори Фа. Матуранти ше перше у шветочней колони зоз своїма учительками, и класнима старшинами зоз школи першпацирали до центру валала и назад до школского парку дзе им младши товарише седмей класи пририхтали пригодну програму хтору провадзели и наставнїки и родичи школярох. Од матурантох ше перше одпитала директорка Школи Наталия Будински, а тиж и оддзелєнски старшинове Лидия Пашо, Зденко Шомодї и Славко Надь. Потим им подзелєли 13 дипломи за одлични успих на концу осмей класи, од чого три Вуково хтори достали Ґлориян Штранґар, Андрея Надь и Хелена Новта. Єденацецеро школяре посцигли барз добри успих, а осмеро добри. Уручени и припознаня найуспишнєйшим, т. є. школяро­ ви ґенерациї и найлєпшому школярови у другим оддзелєню. О вельочислених успихох зоз велїх предметох

НАЙВЕЦЕЙ ОДЛИЧНИХ Настава у школским 2020/21. року и у керестурскей Основней школи закончена 22. юния, а од першей по осму класу було 253-ох школярох. Од того числа 40 школяре описно оценети, 122-йо посцигли одлични успих у ученю, 66-еро барз добри, а 25-еро добри успих. Не було школярох зоз задоволююцим успихом, анї зоз слабима оценами. Школяра ґенерациї Ґлорияна Штранґара бешедовала класна Лидия Пашо. Тиж так велїм школяром уручени и окрем ни ди пло ми, та при по зна ня за ус пи хи на зма га нь ох и закладаня зоз поєдинєчних предметох. Малу програму у духу одпитованя од школи и з памятками на заєднїцки препровадзени осем роки, з тей нагоди пририхтали школяре седмей класи котри читали найуспишнєйши литературни роботи своїх старших товаришох, а на видео-биму приказани їх матурски фотоґрафиї. Потим у школскей єдальнї орґанизовани матурски вечар. М. А.

У ОШ „БРАТСТВО ЄДИНСТВО” КОЦУР

УРУЧЕНИ СВИДОЦТВА У просторийох коцурскей Основней школи „Братство єдинство”, у лєтней учальнї, пондзелок, 28. юния, малим матурантом уручени свидоцтва о законченим основним образованю. Попри свидоцтвох, школяре достали и дипломи котри здобу­ ли под час школованя, як и Вуково дипломи. Директорка Основней школи Сенка Мученски шицким присутним школяром повинчовала на посцигнутим успиху, и вєдно зоз класнима старшинами, пожадала им вельо щесца у дальшим образованю и у живоце. З тей нагоди школяре седмих класох випровадзели своїх то­ варишох и каждому матурантови уручели ружу. Найуспишнєйши школяре за свой труд були наградзени зоз кнїжками и дарунками, а окреме похвалєни школяр ґенерациї Иґор Чордаш, школяр руского оддзелєня. За будуцих стредньошколцох тераз шлїдзи пополньованє лїстини жаданьох, а потим и упис до жаданих стреднїх шко­ лох и нова етапа у образованю. О. Р. 2. ЮЛИЙ 2021.

РУСКЕ СЛОВО 19

КУЛТУРА И ПРОСВИТА

РУСКИ КУЛТУРНИ ЦЕНТЕР У НОВИМ САДЗЕ

ПРЕДСТАВЕНИ КНЇЖКИ „РОЗВАЛЯНИ САЛАШ” И „ПЕРЛИ ШВЕТОВЕЙ ПОЕЗИЇ” Обидва представени кнїжки, „Розваляни салаш” и „Перли шветовей поезиї”, шведоча о богатстве и функционалносци руского народного язика хтори дараз бул бешедни стандард, а нєшка го хасную и чуваю лєм даскельо нашо писателє, медзи хторима найбаржей Михал Рамач Руским културним центру у Новим Садзе, всоботу, 26. юния, у орґанизациї Союзу Руснацох Українцох Сербиї представени кнїжки „Розваляни салаш” др Янка Сабадоша и „Перли шветовей поезиї” Михала Рамача. Спомнути кнїжки тей яри обявела НВУ „Руске слово” дзекуюци финансийней потримовки Амбасада України у Републики Сербиї („Перли шветовей поезиї”) и Виславсковей фамелиї („Розваляни салаш”), родзини автора. Привитне слово на промоциї мал предсидатель Союзу Руснацох Українцох Боґдан Виславски, хтори медзи иншим подзелєл фамелийни памятки и здогадованя на живот, роботу и по­ добу Янка Сабадоша, а о кнїжкох бешедовали Ми­ хал Рамач и Саша Сабадош. Рукопис кнїжки „Розваляни салаш” Янко Сабадош (1928-2015) написал у своїх младих рокох, у повойновим периодзе пред седемдзешат роками, алє ю за живо­ та нє обявел. Тераз тот рукопис осудзени на забуце за друкованє пририхтал Михал Рамач хтори гварел же, нажаль, нїґда нє будземе знац мотиви пре хтори ше автор одлучел на литературну цихосц, алє на щесце, голєм те­ раз, постгумно, його дїло пред читательну публику и руску явносцу. Як поведзене на промоциї, кнїжка „Розваляни салаш” попри литературного квалитету и богатству народного, теди ище бешедного руского язика, єдинствена по тематики хтора и нєшка табу-тема (национализация, знїщованє напредного селянства, виганянє Швабох), алє може послужиц и як указатель кадзи могла пойсц руска литература кед би ше розвивала, ошлєбодзена од повойновей идеолоґиї. Историчар Саша Сабадош, рецензент „Розваляних салашох” публики презентовал интересантни архивски документ, такволану „ха­ рактеристику” повойнового „комитету” о Сабадошови: Статус - богати. Триманє ґу новей власци - нєодредзе-

У

не. Характер - мирни, цихи, вредни. Лєм даскельо сло­ ва, а гуторя шицко... Кнїжка „Перли шветовей поезиї”, чий поднаслов Розгварка з виками - од Ґилґамеша по Мирослава Антича представя зборнїк вибраних прекладох поетских творох од швитаня чловечей култури и писменосци по

АМБИЦИЙНИ ВИДАВАТЕЛЬНИ ПЛАН Директор НВУ „Руске слово” др Борис Варґа гварел же кнїжки „Розваляни салаш” и „Перли швето­ вей поезиї” перши наслови у тогорочним амбицийним Видавательним плану у хторим предвидзени аж 20 публикациї, цо векша продукция аж и од тей у „златних часох” руского видавательства 80-их рокох прешлого вику. Як визначел, таки план можлїви дзекуюци широкому спектру партнерствох НВУ „Руске слово” зоз найрижнороднейшима актерами, од институцийох, орґанизацийох и здруженьох по приват­ них донаторох. Кед слово о финансийней потримовки Амбасади України, „Руске слово” у тим аранжману потераз обявело штири наслови, а ище єдну кнїжку ше пририхтуе. сучашнїкох хтори през вецей децениї творчей кариєри „за свою душу” прекладал новинар, публициста и литерата Михал Рамач, позарядови и вироятно єден од наших найквалитетнєйших прекладательох кед слово о прешпиву шветових и класичних язикох на руски. Од Ґилґамеша и библийней Писнї над писнями, латинских класичарох, Дантеа и Петрарки, Слова о полку Игоровим, прейґ Шевченка, Мицкиєвича, Пушкина,

20 РУСКЕ СЛОВО

2. ЮЛИЙ 2021.

киІІига@ гизке5Іоуо.сот

Байрона и Петефия, Рембоа, Аполинера, Костича и Диса, по Црнянского, Давича, Сарайлича и Мику Антича, скоро же „шицки ту”, (голєм кед слово о поетох. Можебуц же нас автор, лєбо дахто други, дараз нєсподзива и зоз кнїжку прешпивох шветових поетесох...) Гоч слово, насампредз, о дїлох и авторох хтори особно инспирую прекладателя (найскорей прето вихабени, поведзме Витмен, Бодлер лєбо Попа, алє читательови зато представени на наших просторох нєдосц познати Сковоро­ да, Купала лєбо Тичина) ), на промоциї окреме акцентоване же у „Перлох” по руски прешпивани поетове и стихи хтори вєдно творя фундаменти литератури и цивилизациї чловечества та кнїжка, попри вершинского уметнїцкого квалитету, ма и дидактичну функцию. У тим контексту, остала нєвиповедзена суґестия же би „Перли шветовей поезиї” мушели буц дополнююце читанє и лектира за каждого руского ґимназиялца, нє лєм як приручнїк общей култури, алє и словнїк жридлового, народно­ го и богатого руского язика. На промоциї у публики бу­ ли и предсидатель Национал­ ного совиту Руснацох Бори­ слав Сакач, треци секретар за протокол, културу, дияспору и контакти з медиями Амбасади України у Беоґрадзе Дарина Гариб, директор НВУ „Руске слово” др Борис Варґа, парох новосадски о Юлиян Рац, шеф Оддзелєня за русинистику проф. др Янко Рамач, члени фамелийох авторох и други любителє рускей кнїжки. З оглядом на викенд термин и хвилю, подїя у РКЦ, перша тей файти после длугей прерви хтору спричинєла епидемия, була наисце добре нащивена и водзена квалитетна дискусия (нє лєм о литературних темох!) цо гутори же кельо ше наша явносц зажа­ дала културних змистох и жи­ вих сходох, без скайпох, зумох и подобних онлайн суроґатох.^ Иван Сабадош 2. ЮЛИИ 2021.

У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ У ПУ „БАМБИ”

ПРЕДШКОЛСКИ ДЗЕЦИ ЗАКОНЧЕЛИ ТОГОРОЧНУ ПРОГРАМУ У Руским Кере­ стуре, 22. юния, у од дзе лє ню дзе цин скей заградки „Цицибан” ПУ „Бамби” з Кули, 30-еро дзе ци пред школ ско го во зро сту зоз шветочну програ­ му закончели Предшколску пририхтуюцу програ­ му (ППП), о чим достали потвердзеня без хторих ше нє мож уписац до основней школи, понеже предшколска програма обовязна зоз законом. Предшколски дзеци народзени од марца 2014. по 2015. року водзела ви­ хователька Ксения Вучкович и Наташа Варґа котра з нїма пририхтала кратку програму за родичох у хторей рецитовали и шпивали, а отримана є у дворе дзецинскей заградки зоз почитованьом предписаних мирох пре Ковид 19. На законченю програми шицки дзе­ ци достали потвердзенє и вєдно ше висликовали на законченю першей ґарадичи у своїм одрастаню и образо­ ваню. По словох виховательки Вучкови чо вей, то пер ша ґене ре ция дзе цох

котри векшина у тей установи препровад зели од сво їх яше ль ко вих днь ох по предшколски возрост. Иншак, у цалей установи „Бамби”, та и у керестурским „Цицибану” тераз почина лєтни розпорядок роботи, кед и менєй дзеци ходза до цалодньового пребуваня, и менєй воспитачки робя пре рочни одпочивки. Прето у тим чаше лєтного одпочивку у „Цицибану” нє будзе ро биц по полад нь ова зме на, а з оглядом на менше число дзецох, шицки цо и през лєто сцу ходзиц до оводи, буду роз по ред зе ни до пред полад нь ових ґру пох. М. А.

ФЕСТИВАЛ АМАТЕРСКИХ ТЕАТРОХ СЕРБИЇ У КУЛИ

ПРЕДСТАВИ ОД 2. ПО 10. ЮЛИЙ Тогорочни 62. Фестивал аматерских театрох Сербиї у Кули будзе од 2. до 10. юлия. У змагательней часци Фестивалу буду участвовац вкупно осем представи, першого вечара наступи домашнї Културни центер Кула, а по­ при нїх плановани представи зоз Лесковцу, Бечею, Беоґраду, Трстенику, Смедеревскей Паланки, Приєполя и Кру щ ичу. Шицки представи починаю на 20 годзин у сали Културного центра Кула, а першого дня на 19 г. будзе отворена подобова вистава у Подобовей ґалериї, потим на 19,30 плановане палєнє

фестивалского огня и дзвиганє заста­ ви, а на 19,50 шветочне отверанє и при вит го сцох. Остатнього дня фестивалу, после преглашеня побиднїка, на чесц шицких учашнїкох, публика годна провадзиц ище єдну госцуюцу представу. Орґанизаторе Фестивалу Союз аматерох Сербиї, Културно просвитна заєднїца општини Кула и Културни цен­ тер Кула, а покровитель Општина Кула. Най здо гад нє ме, пре нє ви год ну епи демийну ситуацию фестивал прешлого року нє бул отримани. Ан. М.

РУСКЕ СЛОВО 21

ШМИХ ВШЕ ЗДРАВИ!

ЗОЗ ШИЦКИХ БОКОХ

РОМАНТИКА - Кед биш пришла на вечар до мо­ його дому, пририхтал бим добру вечеру, охладзене вино и запалєл швички на шветочним столє... - Нє знала сом, поведла му дзивка, же ши таки романтични. - Та, поправдзе, анї нє пребарз... За вечеру лєгко, вина мам уж купе но, а швички прето же ми струю виключели. МОЖ ТО И ИНШАК - Пребачце ми на хвильку, алє мушим вам ше опитац чи ту єст тоалет? - Лєм польски... - Озда нє, а я знам лєм так як ме дома научели, а то вшелїяк нє по по­ льски.

О ОЦОВИ И РОКОХ - Тату, мушим ци ше похвалїц - Я ознова мам леґиня! - Кельо же му роки, модлїм це? - А яке то важне... - Значи, и тот ци ле-инь мо-х ро кох? КЕНҐУР - Но, та, як же то було у Австралиї, питал ше Му Йо Га Сови кед ше врацел дому. - Видзел ши и кенґура? - Видзел, ша птица як птица. НЄРОЗДВОЙНИ - Моя супруга и я остатнїх рокох наисце нєроздвойни, поведзме вчера вечар, нє могли нас анї полицає ро здвоїц.

РОЗЛИКА - Можеш ми повесц котра то основ на ро зли ка мед зи су ньоґ ами и швекрами? - Ясно, суньоґи крев пию лєм пред веча ром! ДЕФИНИТИВНО Наука потвердзела же медзи тима цо пию єдни то робя од радосци, други од жалю, а треци, а єст их на­ й ве цей, од ра на... БОКСЕР - Чуєм же ци ше шестра за боксе­ ра одала. Нє познал сом анї єдного, як же випатра? - Та, поправдзе, нє знам анї я, по­ сле каждей борби иншак...

ЇВ

О Ш М И Х , М О Д Л ЇМ ! Виберни госц и сцерпезлїва келнерка Пришол гинто якиш челєднїк зоз страни до нашого валалу и зашол просто до ресторану. Чул же у нас мож добре поєсц и попиц, та ни-а цо и як ше там збуло: Келнерка: Витайце, панє. Най ше пачи. Нєшка на мению ма ме... Странєц: (Опатра список єдлох.) Видзим, паночко. И, модлїм вас, нє мушице так гласно гуториц, я добре чуєм. Лєм, праве тераз идзем од зубара, та нє шмем єсц меса. Келнерка: У шоре. Можеце вецка рибу. Странєц: Нє, нє! Нє любим риби. Келнерка: А можебуц бисце желєняви? Странєц: Нє, нє сцем желєняви. Чекайце лєм, могол бим пире кромплї, на мегко уварени вайца... И палачинки з кайсовим мад жу ном. Келнерка: Даяку юшку, панє? Странєц: Гей, може юшку з курчеца. Лєм, най нє будзе горуца! И, модлїм вас, без солї. Бо, знаце, праве сом бул у зубара и нє чувствуєм ше добре. Келнерка: У шоре. Розумим, панє. Значи, юшку з курчеца, варени вайца, пире кромплї, палачинки... По волї вам квашна вода? Странєц: Нє, нїяк! Лєм жимней води. Чекайце! Най будзе кола. Келнерка: Добре, панє. Чи то вец шицко? Странєц: Нє... Чекайце лєм! Предумал сом ше. Волєл бим капусти место кромпльох. И дакус меса з курчеца ме­ сто вайцох. И без юшки, модлїм! Лєм вельку порцию сладоляду. Думам же ми то добре будзе на зуб. Бо, знаце, пра­ ве сом пришол од зубара... Келнерка: У шоре, панє. Розумим шицко. Ище дацо бисце? Странєц: Гей, чекайце лєм. Нє ношце ми колу! Дайце фляшу квашней води. И принєшце шицко цо скорей! Бо нє­ шка сом нїч нє єдол од рана. А праве идзем од зубара... И барз сом гладни! Келнерка: У шоре, панє, нє старайце ше. Нє потирва анї минуту! З анґлийского пририхтал: Ю. П.

22 РУСКЕ СЛОВО

2. ЮЛИИ 2021

ЗАНАВШЕ, О НАШИХ ЛЮДЗОХ

СЛАБЕ ПАМЕТАНЄ Старши, а дакус баржей, ґенерациї паметаю бачика Владу Нярадия, Дзвонарку. Бачи Владо, голєм ту паметанє ище ясне, бул сиґурно найвекши фодбалски навияч у Руским Керестуре. Зна ше же нє препущел анї єдно змаганє „Русина”, чи дома, чи далєй, то нє було важне, дзе Русин там и Дзвонарка, вше, а без винїмкох лєбо, нїби, оправданьох. Нєраз, а вера анї нє двараз, було и того, Дзвонарка и „правду дзелєл” на фодбалским терену. Убегнул як буря, зоз пумпу за бициґлу и, дабоме, судия достал уж цо требало, а достал, боме, и бачи Владо, познєйше. Случовало ше и же ше судия питал напредок чи Дзвонарка будзе у публики. Страх, а чи оправдани, чи нє, остало у часох за нами... Мало Керестурцох зна и памета же Дзвонарка гоч кельо любел Русин, тельо любел и беоґрадску ,Дервену гвизду”, на исти поли то було подзелєне. Гвизду любел, а Шекуларац бул понад шицких, вон бул надзвичайно ми­ ли бачикови Владови. Случело ше так, а добре паметаю Керестурци, же Дзво­ нарка єдней нєдзелї надумал однєсц печене праше до Беоґраду, просто на стадион и Шекуларцови до рукох, односно на стол. Уж и ставянка спадла у „Желєней башти”, а голєм за єдно рунде, тельо лєм же би нє було задармо... Як бачи Владо сцигнул до Беоґраду, на стадион и про­ сто до Гвиздовей зоблєкальнї, цо знал лєм вон. Другим то анї нє приповедал... Важне же ше нашол там дзе сцел. Озвал ше ґу Костичови, Дурковичови, та и Шекуларцо­ ви... Праше, печене, а у паперовим меху закруцене, пременєло власнїка, а такой потим дежурни вируцели Дзво­ нарку на трибини, медзи тисячи других гвиздашох. Углавним, попри шицким, атмосфера и була велїчезна, а и заслужел то Дзвонарка. Ютредзень, пондзелок у „Желєней башти” бачи Владо мушел присутним, а було их наисце вельо, од слова до сло­ ва, односно од Керестура по Беоґрад и Шекуларца зоз прашецом, та назад по Керестур ознова и ознова приповедац... Дахто верел, дахто нє, алє Дзвонарка нє спреведал, а и пре цо би... Нєодлуга, а важне змаганє, Гвизда дома бавела процив Гайдука зоз Сплиту. Дзвонарка, алє и ище даскельо Ке­ рестурци, хто зна як, а можебуц дацо и лєпше нє знац, вошли на стадион, скоро ґу тунелу одкадз бавяче виходзели на терен. - Шеки, Шеки, на цале гарло кричал бачи Владо, пра­ ве кед фодбалере рушели на терен, я тот цо праше принєсол печене, паметаш... - Праше боме и паметам, алє вас цошка анї нє, прегварел Шекуларац у преходзе на терен, ґу своїм бавячом. Нє було шицко єдно Дзвонаркови, а кому би и було. Пиха повредзена, алє и то прешло. Важне же Гвизда бу­ ла лєпша од Гайдука, а єден ґол за побиднїцки тим дал и Шеки. Шицко пребачене, а вельо того одразу и забуте. Ютредзень, у „Башти”, ознова иста приповедка и о пече­ ним прашецу и о Шекуларцови, алє и о кратким паметаню, односно часточним - праше запаметане, алє бачи Владо нє! Пре праше и ставянку, алє и Дзвонарку и других, „Ба­ шта” робела тельо же лєм цо нє до рана, а кельо попите анї нє важне! Владимир Иванов Дудаш 2. ЮЛИИ 2021.

од путованя, пошло ше спац. Рано кед ше поставало зишла ше фамелия, а медзи нїма и Мироново жецове. Хлопи пошедали коло стола у приклєце. Перши ше озвал домашнї брат: - Може кафа, брату? - Може, може, алє и палєнка. - Нолє, Марйо, додай тоту Емилову палєнку цо зме при нє сли од нь ого зоз Кир баю. У тим праве домашня заварйовала кафу у кухнї. Кед ю премесцела на конєц шпоргета, вжала фляшу зоз стелажа и погарики положела на стол. Найстарши жец понасиповал до глїбоких погарикох. Емил, после черканьох, перши випил так „на бело”, до дна. Твар ше му зморщела и таки зачервенєти лєдво прегварел: - То нє моя палєнка. - Ша, як нє твоя - одвитовал брат. - Нє, нє то нє моя, анї блїзко як моя. Ша, озда познам свою грознову палєнку. Маря чула тоти оначеня и кед сипала кафу до шолькох на хвильку попатрела на стелаж и обачела же вона погришну фляшу вжала. - Яй, Емилє, пребач! Ша я погришну фляшу вжала. Пребач, алє то моя розридзена палєнка з воду за мойо боляци ноги, за розчухованє. Я себе справела то­ ту водку, а фляши исти. Пребач ище раз, лєм нє думай же то нароком. Ґаздиня принєсла другу исту таку, алє за тельо празнєйшу кельо єй требало за водку. Дружтво за столом тераз хвалєло сримску палєнку зоз грозна, док ю на концу нє попили. А, можебуц би попи­ ли и тоту кресцену зоз коцурску воду кед би ю ґаздиня нє одложела до коморки на полїцу дзе тримала дунци за жиму. Дюра Салонтаї

РУСКЕ СЛОВО 23

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ І

НАШО ГОСЦИ: ЯСНА И МИЛАН ТАСИЧОВО ЗОЗ РУСКОГО КЕРЕСТУРА

КЕД ШЕ НАЙДУ ДВОЙО ОТВОРЕНОГО ДУХА И ПОГЛЯДОХ Ясна Микитова зоз Руского Керестура и Милан Тасич родом зоз Княжевцу, упознали ше пред дзешец роками на крузеру, дзе обидвойо робели. Лєм после трох мешацох познанства ше заручели, а кус познєйше и повинчали. Нє погришели у тей своєй одлуки, а нє побановали анї же ше опредзелєли за живот на валалє Пише: Мая ЗАЗУЛЯК ГАРДИ

КЕТЕРИНҐ ЯК АНТИСТРЕС Ясна одвше уживала у правеню сланих печивох, та ше пред ед Ясна и Милан 2011. року одлучели даскельома мешацами пойсц робиц на прейґокеанску ладю, одшмелєла и почала теди ище кажде за себе, нє думали же ше правиц кетеринґ и до валалу. праве там упознаю и вєдно препровадза Углавним людзеостаток живота. наручую печива за - Пред тим зме ше стретли на тренинґу, родзени днї, лєбо за односно на пририхтованьох за роботу на даяки друженя. крузеру, а мали зме и ґрупу на Фейсбуку, Правим тото цо людзе дзе зме ше дописовали шицки хтори зме сцу. Нїґда сом ше нє мали пойсц. Я пошол даскельо мешаци усудзовала почац дацо сама, а вец сом скорей як Ясна. Кед сцигла, ишла през конк похопела же нє мам зоз куфром, а я теди виходзел зоз лифту, и цо страциц. Думам же кед ме видзела, бешедовали зме як кед бикажде хто ма даяку зме ше познали уж сто роки, а у ствари зме идею за роботу, треба ше аж теди, так повесц, упознали - здогаже би ше у тим дує ше Милан їх першого стретнуца, а опробовал. То досц пипкава робота, а нє Ясна ше надовязує же на ладї робели и жи­ мож ю анї барз ли пол рока. напла циц, алє я у тим - Там жиєш цалком иншаки живот як на уживам и то ми таке копну и людзе ше швидко повяжу. Шицко як антистрес. иншак функционує. Хто нє дожил таке, ду­ Направела сом мам же нє може анї задумац як то. На ладї и профил на Фейсбуку, єст барз вельо нациї, а кед ми були, було ко­ алє думам же людзе баржей наручую по ло пейдзешат особи зоз Сербиї. За два типрепорученю, бо єдно жнї упознаш хто яки, видзиш и його найто видзиц на слики, лєпши и найгорши боки. У децембру сом а друге кед коштуєш ше упоз нала зоз Миланом, а у марцу зме - гвари Ясна.

К

ше заручели. Сцели зме ше повинчац на

24 РУСКЕ СЛОВО

Гавайох, алє зме нє мали папер хтори требало, та зме ше повинчали кед зме ше врацели дому, а свадзба була у Керестуре. Милан пошол дому скорей як я и чекал ме же бим пришла. Перше зме жили у Княжевцу, робели зме на Старей планини як келнере, исто як и на ладї - приповеда Ясна. РОБОТА ЧЕЖКА, АЛЄ ВРЕДЗИ Таси чо во ви значую же ро бота на ла дї во обще нє лєгка, алє искуство хторе ше там здобудзе чежко мож дожиц даґдзе индзей. - То, най так повеме, три у єдним - путуєш, зарабяш, и здобудзеш нєописуюце ис­ куство хторе будзеш паметац цали живот. Там ши нє лєм келнер, алє и моряк, за цо ши обучени. Цали час єст тренинґи цо ро­ биц и як ше справовац у даяких позарядових си ту аци йох. Кед по йд зеш ро биц, му шиш достац їх карточку, таке дацо як пасош, же биш зоз тим документом шмел виходзиц зоз ладї. Я перши 28 днї була без па­ пера, и вообще сом нє могла висц на копно. Кед видзеш вонка зоз ладї, то таке як кед биш лєцел, нє знаш ше справовац, ходзиц по калдерми... Було и таке же зме мали барз моцни габи, ходзиш зоз тацну, а киваш ше. 2. ЮЛИИ 2021.

УисІ2е@ги5ке5Іоуо.сот

Прежила сом и морску хороту, круци ше зоз тобу и нєдобре ци, алє прето постоя маґнетни наруквици. Но и попри шицким тим, Ясна и Милан совитую и другим, а окреме младим, хтори авантуристи и шлєбодного духа же би ше опробовали у тей прейґокеанскей роботи. - Мож заробиц, а и поуживац. Усоверши ше язик, а цо найважнєйше, ментално ше барз змоцнї, бо хто научени робиц, будзе робиц гоч дзе, а окреме на ладї ше психично мушиш буц барз стабилни. Млади можебуц праве там вибудую себе, упо знаю швет, а може буц и лю бов сво йо го жи вота, як ми, алє и велї нашо колеґове хтори закончели вєдно, наприклад пайташе зоз Южней Африки и Словениї, Сербиї и Арґентини... Треба лєм да­ кус шмелосци, бо це там „руца до огня” и мушиш ше знаходзиц, алє то искуство хторе ридко дзе мож дожиц - дознаваме з „першей руки” як випатра робота на ладї, хтора при младих нєшка окреме популарна. ШВИДКО НАУЧЕЛ ПО РУСКИ После даякого часу препровадзеного вєдно у Княжевцу, обидвойо ше преселєли на валал, до Руского Керестура, а у медзичаше Милан ище даскельо раз бул робиц на ладї, алє на ричней, дзе єст и рочни одпочивки, та мож приходзиц и дому. - Кед зме пришли до Керестура лєм на одпочивок, були зме у процесу конченя паперох за одход до иножемства. Медзитим, хибел нам єден папер хтори нє могло достац, та зме нє пошли, алє зме остали на валалє. О даяки час, кед зме чекали другого сина, Милан чул од єдного колеґу же ше глєда роботнїк на ричней ладї. Гоч була така ситуация, а садзели зме и паприґу, одлучели зме най идзе. Швекор пришол помогнуц коло паприґи, а я була лоґистичар. Милан пришол дзень пред тим як сом ше породзела - здогадує ше Ясна и на нє таки лєгки часи хтори вєдно прешли, а о хторих тераз уж зоз ошмихом бешедую. Милан тераз водзи малярски роботи у Керестуре, док Ясна, хтора фахови менаджер у готелиєрству чежко може найсц роботу у фаху на валалє, алє и у околних местох. - Без Милановей потримовки думам же бим анї нє закончела факултет. На ладю сом пошла як абсолвент и ту сом станула. Дипломовала сом уж кед Лука и Лазар бу­ ли народзени, а мала сом положиц досц испити. Милан

У децембру ше упознали, а у марцу уж були заруки

ме ґурал и то ми барз значело, бо потримовка наисце барз важна. Пред тим сом закончела руску Ґимназию гвари Ясна, а Милан ше зоз сербского преруцує на руски язик и толкує нам як го научел. - Знаш як то було... На єдней преслави шицки зо мну бешедовали по сербски, а вец кед уж дакус попили, преруцели ше на руски язик. Вони ше шмеяли, шалєли, а я лєм патрел на нїх... Теди сом гварел же нє будзе то так... По ру­ ски сом научел ище док зме анї нє жили у Керестуре. Озда мам и смисла за язики. Ясновей шестри дзивче теди було мале, я ю учел по сербски, вона мнє по руски. Перше сом ше ганьбел прегвариц, алє кус по кус сом ше одшмелєл. Робел сом вельо и у старших людзох, а вони ше часто пи­ таю же чи може и по руски, та сом им вше гварел - та мо­ же. Тераз я зоз дзецми приповедам по сербски, Ясна по руски, а вони двоме точно знаю ґу кому ше як маю озвец. Шицки швета славиме дупло - визначує Милан, хтори ше без проблема прилагодзел и на живот на валалє. - Гоч я городске дзецко, нє була ми велька пременка присц на валал. Щиро, думам же живот на ва­ лалє за дзеци вельо здравши. Гоч нам, людзом, вше цошка хиби и вше глєдаме цошка вецей, єст и ту велї можлївосци и можем повесц же крашнє жиц на валалє и же тераз нє можем задумац ознова пойсц жиц, наприклад, до Беоґраду, дзе сом бул даскельо роки. Затераз зме ту дзе зме, а за далєй увидзиме, бо зме отвореного духа и поглядох, нє маме предрозсудки, окреме после того як зме видзели швет. Лєм єден приклад, а то кед видзиш 80рочну пару як путує и трима ше за руки. То у нас ридко мож видзиц, а шицко озда пре тот стандард, оганянє за ма­ те ри ял ним, а тре ба ше опу щ иц, ужи вац у дзецох, у здравю... Ро зуми ше, му ши ше робиц, то факт, алє нє и же би нам матери ял не було при о ри тет - поручую на концу Тасичово.^

РУСКЕ СЛОВО 25

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ СТРЕТНУЦЕ: КАТАЛИНА МЕЗЕИ ЗОЗ НОВОГО САДУ И ЄЙ „МУЗИЧНИ КУЦИК”

ЖИВОТ КРАСШИ КЕД Є ПРЕТКАНИ З МУЗИКУ П и ш е:

Оля РУСКОВСКИ

Хтошка кедишка гварел же нас музика трима, же зме теди живи, лїчи шицки нашо рани и же би живот без нєй бул празни... А по словох шветово познатого писателя и поети, Виктора Иґоа, алє и велїх дру­ гих, музика приказує гевто цо зоз словами нє мож виповесц. Же без музики нє мож задумац живот, слова и нашей собешеднїци Каталини

УПИС ПРЕЗ ЦАЛИ РОК

обри годзини едукованя, окреме музич­ Нєдавно почал лєтни розпуст и за тот ного, характеристични по тим же ше час одпочиваю под час таких годзинох анї нє обачи же час и дзеци, алє и преходзи. Просто, хвильки прелєца... Таки наставнїки, а од годзини динамични, интересантни, школя­ септембра ше ре провадза упутства наставнїка, упознапредлужує з роботу. ваю композициї, уча часц по часц, ноту по Кед же би дахто бул заинтересовани ноту, и шицки мотивовани за роботу. Час уключиц ше до лєци, музика виполнює кажду минуту, а у нашого Здруженя, роботи уживаю и школяре, и наставнїки. потребне лєм же би Праве таки способ едукациї и у Здруженю ше ми явел. Зоз „Музични куцик” у Новим Садзе - гвари дзецком зробиме його руководителька Каталина Мезеи, длумали преверйованя, горочна професорка музики. просто же бим знала як приступиц - Понеже сом велї роки робела у школи, у дальшей роботи. обачела сом же дзеци у даєдних населєних Упис тирва през цали местох котри оддалєни од Нового Саду и рок, а можу ше уписац других векших варошох, нє маю можлївосц дзеци основношколского здобуц порядне музичне образованє, родивозросту. чи часто завжати, нє у можлївосци су воЗа наиходзаци рок, жиц дзеци на преподаваня... Так сом зоз дзеци у Коцуре буду мац можлївосц учиц своїма колеґами пришла на идею же би ше на трох инструментох ми приблїжели ґу дзецом, же бизме у їх ме­ - на клавиру, ґитари стох, у розличних просторох котри достаи гармоники.

Д

нєме на хаснованє, окончовали едукацию и дали дзецом можлївосц же би ше упознали

26 РУСКЕ СЛОВО

и зблїжели з музику наша собешеднїца.

почи на при по вед ку

ВЕЛЇ РОКИ У РОБОТИ З ДЗЕЦМИ Мезейова длуго у музики, а од '85. року робела як наставнїк у вецей музичних шко­ лох. Музичне образованє и робота з дзецми наисце велька и значна часц єй живота, а окрем того и вельке задовольство. - На мою инициятиву и идею хтора наз стала, а у догварки з троїма колеґами, 2015. року у Новим Садзе оформене Здру­ женє „Музични куцик”. Идея ми була анимировац дзеци, насампредз у Коцуре, поне­ же сом длугши период живота препровадзела у тим валалє, а потим и у других населєних местох котри нє маю музични шкоз ли. Циль було обезпечиц дзецом основне музичне образованє. Єдна з Каталинових колеґиньох ко­ тра участвовала у формованю Здруже­ ня, у тей хвильки нє активна, други колеґа єден час тримал годзини гармони­ ки, алє кого анґажує, як толкує наша собеш еднїца, шицко завиши од м еста у 2. ЮЛИИ 2021.

УисІ2е@ги5ке5Іоуо.сот

котрим ше одвива едукация у рамикох „Музичного куцика” . - Едукацию дзецох зме потераз отримовали у Дюрдьове, Жаблю, Сириґу, Кисачу, Ґосподїнцох, Коцуре, а приходзели до нас дзеци аж и зоз Нового Саду. Дакеди нєможлїве же би дахто з Вербасу, наприклад, отримовал годзини и у Жаблю. Теди я найдзем дакого хто фахови и хто будзе робиц на одредзеней териториї. А дзеци заинтересовани и сцу робиц, и шицок мой труд и закладанє вредза тих їх зарйох щесца у очкох кед успишно звладаю, одграю даєдну композицию - з ошмихом предлужує Каталина. Предходни рок бул дакус чежки за роботу. Цала ситуация зоз епи де мию га мо вала ро боту у тим но во сад ским Здруженю, алє и Каталина ше нашла у ситуациї же нє могла буц така активна як звикла. - Шицко завиши од того кельо я активна у цалей робо­ ти, а вло нї сом, так повесц, нє була нїяк. Нє допущовали нам же бизме нащивели школи и анимировали школярох, а з другого боку, мнє ше трафело нєщесце же сом зламала ногу. Так же я од авґуста по новембер нє могла робиц, три мешаци сом була вязана за посцель и мешац сом препровадзела на регабилитациї... Урядово сом з дзецми почала робиц аж 15. децембра, гоч сом пред тим з нїма була у контакту, и дзепоєдни годзини зме заш лєм отримали, алє то нє мож анї поровнац з нашу порядну ро боту - щиро беше дує Ката ли на. СТАТУС ПОЗАРЯДОВИХ ШКОЛЯРОХ У рамикох тей нєпрофитней орґанизациї, Здруженя „Музични куцик”, годзини ше отримує найменєй два раз до тижня и шицко ше витворює по правилох школи. У едукациї були уключени гушляре, гармоникаше, ґитаристи... Каждого року дахто пойдзе, алє ше зяви и дахто нови хто придзе, и так шицко функционує. • Фокус шицким едукатором на розвиваню любови ґу музики при дзецох, розвиваню чувства за музику, за ритем, за емоциї яки виволує музика, за велї вредносци... Дзеци наисце винїмково мали людзе - гвари вона. Едукация у Здруженю з котрим руководзи Каталина тирва шейсц роки, а як гвари, дзеци котри упишу треци, штварти, пияти рок, вони и законча шейсцрочне музич­ не образованє. - Шицки дзеци на концу рока покладаю закончуюци испити, доставаю кнїжочки, свидоцтва, дипломи. Шиц-

Рочни концерт Здруженя „Музични куцик"

ко реґуларне, и у матичней кнїжки вони маю статус позарядового школяра. З того статусу вони ше уписую до стреднїх музичних школох. З нашого Здруженя єст одредзене число школярох котри предлужели музичне образованє, нє опущели свойо интересованя и таланти. Раз рочнє Каталина орґанизує концерт за даяку нагоду, на котрим участвую шицки єй школяре и так укажу свойо посцигнуца и цалорочну роботу. Концерти орґанизовани по населєних местох одкаль дзеци котри ше едукую у „Музичним куцику”. - И кед нас волаю на даяки други концерти, ми ше вше одволаме. Нормално, теди нє участвую шицки, лєм тоти

КОНЦЕРТ У КОЦУРЕ У коцурским Етно клубу „Одняте од забуца” 24. юния, школяре зоз новосадского Здруженя „Музич­ ни куцик” отримали Рочни концерт на котрим представели свою рочну роботу. Зоз рижнима композициями класичней музики познатих композиторох представели ше школяре Миня Шкрбич, Лена Шкрбич, Сара Горняк и Наташа Тамаш зоз Коцура, Стефан Беґич и Ана Скакич зоз Нового Саду, Лана Дуґонїч, Наташа Фелбапов и Неманя Дуґонїч зоз Жаблю и Альоша Тасовац зоз Сириґу. На концерту пар композициї на ґитари одграл и госц Пап Акош зоз Кули, а наступела и Младежска шпивацка ґрупа КУД „Жатва” зоз Коцура. Успишни концерт числена публика наградзела зоз моцним аплаузом. хтори у датей хвильки порихтани и сиґурни до компози­ циї котру робиме, понеже ше за кратки час нє мож порихтац. Тиж, и на шицких наших концертох вше дахто госцує, воламе дакого же би представел даяку композицию, писню, и то вец барз крашнє, уживаме и ми, а и на­ ша публика - приповеда Каталина. За дзеци вибера класичну музику, композициї шветово познатих композиторох. Алє, як гвари, велї єй школяре ше познєйше и почню занїмац з музику, гоч и з даяку другу файту музики, а и то єй вельке поцешенє. Тото цо найважнєйше то же бизме дзеци научели грац, же би розвивали свойо чувства, же би ше розвива­ ли як особи, же бизме при нїх кре-ровали даяки музич­ ни напрям. Найважнєйше робиц и розвивац любов ґу музики - визначела на концу руководителька Здруженя „Музични куцик” Каталина Мезеи.^

2. ЮЛИЙ 2021.

РУСКЕ СЛОВО 27

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 28. юния преселєл ше до вичносци наш мили супруг и тато

ЖАЛОСНИ ПОЗДРАВ Дня 28. юния умар наш мили

РОМКО ВАРҐА (17. XII 1969 - 28. VI 2021) з Руского Керестура

Памятку на це навики буду чувац - супруга Тереза, син Иґор, и дзивка Соня зоз супругом Николом Спочивай у мире Божим! ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 28. юния преселєл ше до вичносци наш мили

РОМКО ВАРҐА (17. XII 1969 - 28. VI 2021) з Руского Керестура РОМКО ВАРҐА (17. XII 1969 - 28. VI 2021) з Руского Керестура У красних памяткох навики го будзе чувац брат Звонко зоз супругу и дзецми Най спочива у мире Божим! ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 28. юния преселєл ше до вичносци

Зоз жальом и терху умар мой мили и добри син Ромко, вично ожалосцена його мац хтора го нїґда не прежалї. Ромко, сину мой, спочивай у мире Божим! Дзекуєме шицким цо го пришли випровадзиц на його вични одпочивок Най це ангели чуваю! ОСТАТНІ ПОЗДРАВ Милому кумови

РОМКО ВАРҐА (17. XII 1969 - 28. VI 2021) з Руского Керестура Памятку на це навики буду чувац родичи Планчаково Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Пред трома роками 2. юлия занавше нас зохабел наш мили суп­ руг, оцец, дїдо и прад'що

ИОАКИМ БУЧКО (1942-2018) з Руского Керестура

Добри людзе, таки як ти бул, нїґда не умераю. Занавше останєш у наших шерцох и думкох. У смутку за тобу, твойо наймилши Спочивай у мире Божим!

28 РУСКЕ СЛОВО

РОМКО ВАРҐА (17. XII 1969 - 28. VI 2021) з Руского Керестура Од куми Задрипковей зоз Ґораном з Бачинцох, и од Снежи Шобот зоз фамелию з Немецкей Спочивай у мире Божим и най це ангели чуваю! 2. ЮЛИИ 2021.

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 22. юния преселела ше до вичносци наша мила супруга, мац и баба

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 1. юлия наполнели ше 40 жалосни днї як ше преселел до вичносци наш мили супруг, оцец, дїдо и прадїдо

ЮЛИЯН НАДЬ (1940-2021) з Руского Керестура

З любову и почитованьом памятку на ньго чуваю його наймилши Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 3. юлия наполнї ше рок як ше преселела до вичносци наша мила мац, баба и прабаба

Прешло седем роки як ше преселєл до вичносци наш мили оцец, дїдо и прадїдо

АНА РУСКОВСКИ народзена Роман (1950-2021) з Руского Керестура Оставаш у наших шерцох и молитвох до конца нашо­ го живота. Супруг Яким, син Яни, невеста Реґан и унук Ромко, и син Мижо котри ей вислужел у ей чежкей хороти Спочивай у мире Божим до нового стретнуца у вичносци!

НАТА ХРОМИШ народзена Такач (1945-2020)

МИРОСЛАВ ХРОМИШ (1936-2014) з Нового Саду

З любову и почитованьом памятки на нїх чуваю дзивки Зденка и Златка зоз фамелиями

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ На наших милих Дня 28. юния наполнели ше 40 днї як не з нами

ЮЛИЯНА МОНАР ш. Йосафата (1930-2021)

ЛЮБО МОНАР (1925-1973)

ЕУФЕМИЯ МОНАР народзена Папдюрдес (1930-1999) з Руского Керестура

Найкрасши памятки на вас навики чува Мария Палїнкаш зоз супругом Юлияном и дзецми СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ На наших милих

ЯНКО МОНАР (1951-2018)

Спочивайце у мире Божим!

РУСКЕ ш и н . г и з к е з іо у о . с о т

ДЮРА ПАЛЇНКАШ (1925-2008)

ФЕБРОНА ПАЛЇНКАШ народзена Маньош (1925-1970) з Руского Керестура

ПАВЛИНА МАНЬОШ народзена Такач (1906-1978)

Найкрасши памятки на вас навики чува Юлин Палїнкаш зоз супругу Марию и дзецми Спочивайце у мире Божим!

2. ЮЛИИ 2021.

0ГЛ А Ш 0В А Н Є Нови Сад 021/6613-697, 069/673328 Руски Керестур 025/703-311, 069/673319 е-маил: РУСКЕ СЛОВО 29

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Наполнели ше 2 роки одкеди вецей не з нами наш мили

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 5. юлия 2021. року наполня ше шейсц мешаци як нас занавше зохабел наш мили супруг, оцец и дїдо

МИХАЙЛО МУЧЕНСКИ ЮЦКО (1950-2021) з Коцура

Твойо наймилши: супруга Цила, син Здравко, дзивка Сенка и унучата Снежана и Дарко Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 5. юлия 2021. року наполня ше пейц роки як ше преселєла до вичносци наша мила мац

ЙОАКИМ ВАРҐА (1952-2019) з Руского Керестура Час преходзи, а ти нам вше баржей хибиш. Дзекуєме ци на шицким. Найкрасши памятки на це чуваю твойо наймилши Спочивай у мире Божим! РЕПУБЛИКА СЕРБИЯ АВТОНОМНА ПОКРАЇНА ВОЙВОДИНА ГОРОД НОВИ САД Городска управа за комунални роботи Ул. Жарка Зренянина чс. 2 21000 Нови Сад 021/4882987

2. Роботне место: окончова­ тель за финансийни роботи, хторе розпоредзене до роботного места младши совитнїк - 1 окон­ чователь на нєодредзени час. 3. Роботне место: окончователь за роботи зменшаня ризика од катастрофох, цивилну защиту и защиту од огню, хторе розпоредзене до роботного места ОБВИСЦЕНЄ совитнїк - 1 окончователь на О обявйованю Явного коннєодредзени час. курса за пополньоване оконТекст явного конкурса за чуюцих роботних местох на пополньованє наведзених роботнеодредзени час у Городскей них места мож превжац на управи за комунални роботи интернет презентациї Городу Городу Нового Саду Нового Саду: 1. Роботне место: окончователь Ніїр^/^^^.поуізагї.гз/. за роботи зоз обласци явних Городска управа за набавкох, хторе розпоредзене до комунални роботи Городу роботного места совитнїк - 1 Нового Саду окончователь на нєодредзени час.

РЕПУБЛИКА СЕРБИЯ АВТОНОМНА ПОКРАЇНА ВОЙВОДИНА ГОРОД НОВИ САД Городска управа за спорт и младеж Ул. Жарка Зренянина чс. 2 21000 Нови Сад 021/4882948

ОБВИСЦЕНЄ О обявйованю Явного кон­ курса за пополньоване окончуюцого роботного места на неодредзени час у Городскей управи за спорт и младеж

30 РУСКЕ СЛОВО

Городу Нового Саду Роботне место: окончователь за економски, финансийни обраховююци роботи и за сотруднїцтво зоз здруженями за младих и их союзами хторе розпоредзене до роботного места совитнїк- 2 окончователє, на нєодредзени час. Текст явного конкурса за пополньованє наведзених роботних места мож превжац на интернет презентациї Городу Нового Саду: Ьїїр^/^^^.поуізагї.гз/. Городска управа за спорт и младеж Городу Нового Саду

ИРИНА ВИСЛАВСКИ (1955-2016) з Руского Керестура Памятку на єй любов и доброту котру нам даровала навики чуваме у наших шерцох. Синове Сашо и Мирко Най спочива у мире Божим!

КНЇЖКИ „РУСКОГО СЛОВА” И НА ПАРОХИЇ У НОВИМ САДЗЕ Вибрани кнїжки Видавательней дїялносци НВУ „Руске слово” мож купиц и на киоску Грекокатолїцкей церкви „Петра и Павла” у Новим Садзе. Кнїжки годно купиц по порядних ценох, кед церковни киоск отворени за новосадских парохиянох. Тераз у понуканю лєм кнїжки зоз прешлорочней и тогорочней продукциї НВУ „Руске слово”.

Покраїнски секретарият за урбанизем и защиту животного штредку, на основи члена 10. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени їлашнїк РС” чс. 135/04 и 36/09) обявює ОБВИСЦЕНЄ О принешеним ришеню о нєприступаню виробку студиї о преценьованю вплїву на животни штредок Покраїнски секретарият за урбанизем и защиту животного штредку дня 28. 06. 2021. року, принєсол ришенє о нєприступаню виробку студиї о преценьованю вплїву на животни штредок ПРОЄКТА Санация технічного пошореня нафотовода - инсталация и опрема

за нафту Терминала Нови Сад у часци манипулативних цивоводох, на катастерских парцелох 2009/1, 2009/2 и 2009/3 КО Нови Сад 3, ношителя проєкта Транснафта а.д. Панчево, улїца Змай Йови Йовановича чс. 1. Ришенє о нєприступаню вироб­ ку Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок за предметни проєкт мож мож достац на увид у просторийох Покраїнского секретарияту за урбанизем и защиту животного штредку Булевар Михайла Пупина 16 (прижемє канцелария чс. 39). Заинтересована явносц може виявиц жалбу на принєшене ришене у чаше од 15 днї од дня обявйованя того обвисценя.

2. ЮЛИЙ 2021.

іггїогтаІог@ ги5ке5Іоуо.сот

ПРИЯВЦЕ ШЕ НА 14. МЛАДЕЖСКИ ВОЛОНТЕРСКИ КАМП У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ Туристичне здруженє „Руски Керестур” у партнерстве зоз НВУ „Руске слово” того року орґанизує 14. Младежски волонтерски камп „Лєто у Руским Керестуре 2021”. Камп будзе реализовани у периодзе од 26. юлия по 7. авґуст и планована дружтвено-хасновита робота на ушореню архиви „Руского слова”, у Руским Керестуре. Пре епидемийну ситуацию Камп будзе локалного характеру, за младих зоз Руского Керестура. Орґанизатор поволує школярох и младих од 15 по 30 рокох же би ше

приявели участвовац на кампу. За младих од 15 по 18 роки потребна согласносц и дошлєбодзенє родичох за участвованє. Потребни прияви и за камп лидерох - два особи, котри ше жадаю випробовац у орґанизацийних, лидерских и комуникацийних способносцох. На Младежски волонтерски камп заинтересовани ше можу приявиц предсидательки Туристичного здру­ женя „Руски Керестур” Любици Няради по 20. юлий на имейл 1)иЬісап)агаді@£шаі1.сош або на число телефона 064 048 0394.

ОПШТИНА КУЛА

ЯВНА ПОВОЛАНКА ЗА ФАХОВУ ПРАКСУ Општина Кула и Национална служба за занятосц 28. юния розписали Явну поволанку за витворене мири фаховей пракси у 2021. року. Явна поволанка розписана у согласносци зоз Акцийним планом општини за занятосц у тим року. Оглашка важи 8 днї од дня обявйованя на сайту Општини Кула. Фахова пракса значи фахове оспособйоване незанятих за самостойну роботу у фаху за хтори здобуте одвитуюце образованє - фахова приготовка, а пре окончованє приправнїцкого стажу. Фахова пракса ше витворює без заснованя роботного одношеня, а єй финансованє тирва найдлужей 12 мешаци. Право конкуровац маю особи зоз штредню и високу фахову приготовку - основни студиї, а шицки дополнююци информациї мож достац у НСЗ - Филияла Зомбор на тел. 464-054, 464-048, лєбо на сайту №№№.П82.§ОУ.Г8. М. А.

МАЛИ ОГЛАШКИ ДИХТОВАНЄ облакох и дзверох. Щици од витру, жими, праху, галайку, инсектох. МОНТИРАМЕ: ■ РОЛЕТНИ ■ ГАРМОНИКОВО ДЗВЕРИ ■ П А Н Т Л ЇК О В О ДЗВЕРИ

■ МРЕЖИ ОД СУНЬОҐОХ ■ ВЕНЕЦИЯНЕРИ ■ ОПРАВКИ

2. ЮЛИЙ 2021.

Телефон: 025/5827-710 060/5088-433

*Ьуецо буд^е*Ьуецо будзе* НА НЄДЗЕЛЮ ПРЕДСТАВА У КОЦУРЕ На нєдзелю, 4. юлия, у Велькей сали Дома култури у Коцуре будзе отримана представа „Женски бенд Шмизли”, автора Миролюба Недовича и режисера Милана Мартиновича. Предсидатель Културно-просвитного дружтва ДОК - Нови Сад проф. др Михайло Фейса поволує шицких же би пришли опатриц тоту представу, котра будзе и гуманитарного характеру - помоц за Йована Панайотова зоз Коцура. Представа почнє на 20,30 годзин.

НОВА „ЗАГРАДКА” И ВИФАРБИОВАНКА Пред лєтнїм розпустом ту и остатня „Заградка” у тим школским року. То двочисло за юний и юлий, аж на 28 бокох, а ту и нови дарунок наймладшим вифарбйованка. Яна Варґа, школярка шестей класи зоз Руского Керестура, илустровала кнїжку за дзеци „Вселенски корабель” автора Саши Палєнкаша, та зме з илустрацийох направели малу вифарбйованку. На насловним боку фотоґрафия розбавених дзецох на Спортскодуховним стретнуцу школярох у Водици, а о тим друженю можеце пречитац на 2. боку. Там дознаце и о Републичней смотри рецитаторох у Валєве, и о наградзеней школярки Мии Чордаш зоз Руского Керестура и єй вистави найкрасших подобових роботох. У литературней часци часописа вибрани писнї и приповедки наших писательох Ирини Гарди-Ковачевич, Мирона Будинския, Ксениї Палатинус, Миколи Скубана, Михала Рамача, Миколи М. Кочиша и Меланиї Павлович, а у рубрики Облачок до швета представена збирка приповедкох Златни ґарадичи Весни Видоєвич Ґайович. Писателє Игор Коларов и Слободан Вуканович дарую вам свойо кратки приповедки, а ту и єдна писня зоз Польскей. У шицких трох наших школох (Руски Керестур, Коцур и Дюрдьов) школяре генерациї зоз руских оддзелєньох, а хто вони, пречитаце на 10. и 11. боку. Духовни бок приноши кратки тексти о Святому духу и о Вознесению. У Малей заградки вибрани стихи и приповедка Якима Олеяра, Серафини Макаї и Юлияна Папа, а ту и илустрациї хтори треба повифарбйовац. На Смотри кирилскей писменосци у Тителю и того року наградзени и писмени состави писани по руски, та су обявени и у Заградки. Три боки, як и звичайно, пошвецени писньочком, составом и малюнком вредних сотруднїкох зоз наших местох, а у рубрики Висти зоз школох дознаце хто бул наградзени на Медзиокружним и на Републичним змаганю зоз руского язика и язичней култури, и як означени Дзень школи у Руским Керестуре. Наша сотруднїца Нела Таталович порихтала вам два Забавни боки, а Радмила Ґикич Петрович вибрала три войводянски озера на хтори можеце пойсц того лєта. Нє забудзце зоз лєтованя послац вистку и даєдну фотографию до своєй Заградки. М. Р.

РУСКЕ СЛОВО 31

СПОРТ ШЕСНАСТЕ ПЕРШЕНСТВО ЕВРОПИ У ФОДБАЛУ

СНИ И НЄСПОДЗИВАНЯ У цеку шеснасте Европске першенство у фодбалу 2020. Требало буц отримане прешлого року, алє пре позарядово мири пре пандемию вируса корона отримує ше того року од 11. юния по 11. юлий того року. Стретнуца ше бавя у 11 городох Европи, а на змаганє найлєпших селекцийох державох Европи могло ше квалификовац на квалификацийних стретнуцох лєбо у стретнуцох Лиґи нацийох. И попри одкладаня, турнир ше и далєй отрима под меном УЕФА Евро 2020. тримованє першенства Европи у знаку 60 рочнїци од першого Европского першен­ ства, а же би було праве европс­ ке швето фодбалу, отримує ше у 11 городох, а полуфинални и финални стретнуца ше буду бавиц на славним стадиону „Вембли” у Лондону. Но, важне надпомнуц же першираз першенство у фодбалу Старого континента ма трансконтинентални характер, бо ше даскельо стретнуца отримали у Санкт Петербурґу и Бакуу (Закавказє), у векшинскей муслиманскей часци дзе ше бешедую турски и зродни язики. Кед слово о язичней рижнородносци, Будапешт бул домашнї стретну цом на першенству, а локални язик припада угро-фин ским язиком.

О

ЯК ВИБРАНИ ДОМАШНЇ? Конєчна лїстина приявених кандидатох за домашнїх прилапена ище концом априла 2014. року, алє домашнї першенства були одредзени у септембру истого року. Делеґатом Европскей фодбалскей униї були понукнути два ґрупи, а одлучене же би Першенство було у тих городох: Лондону (Енґлеска), Минхен (Нємецка), Рим (Италия), Баку (Азербейджан), Санкт

Петербурґ (Русия), Букурешт (Румуния), Амстердам (Голандия), Копенхаґен (Данска), Севиля (Шпания), Будапешт (Мадярска) и Ґлазґов (Шкотска). У вицагованю ґрупох оформени штири „калапи”. У першим калапе були - Белґия, Италия, Анґлия, Нємецка, Ш пания и Україна, у другим були Французка, Польска, Швайцарска, Горватска, Голандия и Русия, у трецим - Портуґалия, Турска, Данска, Австрия, Шведска и Ческа, а у штвартим калапе були - Велс, Финска, Мадярска, Словацка, Шкотска и Сиверна Македония. После законченей ґрупней фази змаганя, у ґрупи „А” найлєпша була Италия хтора победзела у трох стрет­ нуцох, у ґрупи „Б” подобни скор мала и Белґия, як и Голандия у ґрупи „Ц”. Анґлия була найлєпша у ґрупи „Д”, алє од трох стретнуцох на двох победзела, и єдно бавела нєришено. ГОРВАТСКА И ПОРТУҐАЛИЯ БЕЗ ТРОФЕИОХ Же лабда округла, як и фодбалске щесце, указало ше на стретнуцу репрезентацийох Ш паниї и Горватскей. После напартей и нєизвесней борби на терену победзела екипа Шпаниї. Було то спектакуларне стретнуце осмини финалох. У реґуларней

32 РУСКЕ СЛОВО

2. ЮЛИИ 2021.

5рогІ@ гизке5Іоуо.сот

МАМЕ И МИ ШАМПИОНА ЕВРОПИ Нашо „орли”, наша репрезентация Сербиї ше нє пласовала за закончуюце змаганє на тим Першенстве. Прешол уж 21 рок одкеди зме нє були на змаганю найлєпших националних селекцийох Европи. Медзитим, и ми маме Европского шампиона - у кошарки. Женска селекция репрезенбтациї Сербиї прешлей нєдзелї у одлично одбавеним стретнуцу процив репрезентациї Французкей освоєла перше место и вельку шампионску титулу. Велькому успиху допринєсли шицки бавячки, а найвецей Соня Васич, хтора преглашена за найлєпшого бавяча на Першенстве. часци стретнуца резултат бул нєришени - 3:3. Но, важне надпомнуц же вицешампионє швета, екипа Горватскей, так повесц, по сам конєц мали нєвигодни резултат, бо трацела зоз резултатом 1:3. На щесце, резултатску ровновагу створели Оршич у 85. и Пашалич у 90+3 минути. У предлуженю, Горватска мала добри нагоди за ґоли, медзитим, лабда нє сцела „слухац”. Схопни бавяче Шпаниї вихасновали свойо нагоди и дали ище два ґоли цо бул и конєчни резултат - 5:3. У штварцини финалних змаганьох, нєшка, 2. юлия на стадиону у Санк Петербурґу бавя Швайцарска и Шпания, а у Минхену екипи Белґиї и Италиї. На соботу, 3. юлия, на ста­ диону у Бакуу буду бавиц екипи Ческей и Данскей, а у Риме истого дня буду бавиц побиднїки у стретнуцох Шведскей и України и побиднїк у стретнуцу Анґлия и Нємецка. Репрезентация Белґиї ше тиж пласовала до стретнуцох штварцини финалох, а победзела у стретнуцу зоз дотерашнїм шампионом Европи Портуґалию. Резултат бул 1:0, а славни ґол дал Торґен Азар на самим концу пер­ шого полчасу. Вельке нєсподзиванє направела и репрезен­ тация Ческей хтора победзела у стретнуцу зоз екипу Голандиї. И тото стретнуце було напар­ те и нєизвесне. Голандянє були доминантни у першим полчасу, алє у другим остали зоз бавячом „менєй”. Де Лихт мушел пре червени картон напущиц терен. Таку нагоду вихасновала екипа Ческей и на два заводи звладали ґолмана Голандиї. По конєц Першенства Европи у фодалу, остало ище коло два тижнї. Як потераз було видно, мож ше наздавац нєсподзиваньом, гоч у тей часци змаганя шицки екипи хтори ше пласовали за дальши цек змаганя, благо поведзено - осторожни. И найменша гришка може означиц конєц змаганя, препущену шансу и претаргнути сон - буц шампион Европи.^ Александар Паланчанин 2. ЮЛИИ 2021.

ПОЧАЛ НОЦНИ ТУРНИР У МАЛИМ ФОДБАЛУ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ПУБЛИКА ШЕ ЗАЖАДАЛА ЗБУВАНЬОХ Внєдзелю, 27. юния, у Руским Керестуре на терену у Старей школи почал Ноцни турнир у малим фодбалу, хтори орґанизує Спортске дружтво „Русин”

Змаганя ше бавя по двокружней системи, кажде зоз каждим у своєй ґрупи. Кажди вечар ше бави по штири зма­ ганя, од хторих два змаганя сениорох, а по єдно бавя ветеранє, пионире або когуцики, у зависносци од догварки. У кате ґ ориї ко гу ци кох при явени штири екипи - два зоз Керестура и два зоз Кули, при я ве ни и пе йц еки пи пи о нирох, тиж зоз Керестура и Кули. За ветеранох ше змагаю пейц екипи - окрем з Кересту­ ра, ту и екипи зоз Кули, Вербасу и Коцура, а найвецей, аж дзешец екипи, приявени у ґру пи се ни орох зоз - Сив цу, Кули, Лалитю, Червинки и Керестура. Награда за найлєпших, на концу Турнира, виноши 100 000 динари, за 2. место 30 000, а за 3. место 20 000 ди­ нари. У шицких катеґорийох буду дод зе лє ни и окрем ни награди за найлєпшого бавя­

ча, ґолмана и ґолґетера, а за нащивительох кажди вечар орґанизована и томбола. Томболи, як и каждого ро­ ку, обез пече ли при ват ни под нїмателє з валалу, а главни спон зор на то гороч ним Тур ниру, општина Кула, хтора на тот завод донирала 100 000 динари. Уходнїца за одроснутих на­ щивительох кошта 100 дина­ ри, а за дзеци 50, та кажда уходнїца участвує и у вицагованю за томболу. Ноцни турнир будзе тирвац коло три ти жнї, за ви сно од хвилї, з тим же ше соботами турнир нє будзе отримовац. Орґанизаторе цалком задово ль ни, як зоз чи слом при я вених екипох, так и зоз одволаньом публики, понеже ка­ ждого вечара тото спортске зма га нє на щ и вя ко ло 200 люд зе, цо по тверд зує же спортски, а и гоч хтори други збуваня валалу, випатра, пребарз потребни. Ан. М.

РУСКЕ СЛОВО 33

СПОРТ СПОРТСКИ БАВИСКА „ЯША БАКОВ” У ШИДЗЕ - ТУРНИР У ШАХУ

ПАПИВИНҐ” ОСВОЄЛ ПЕРШЕ МЕСТО Прешлей соботи у Руским доме у Шидзе, у рамикох спортских бавискох „Яша Баков”, отримани турнир у ша­ ху у екипней и поєдинєчней конкуренциї. У екипней конкуренциї ше змагали пейц екипи, та так перше место освоєли шахисти „Папивинґа” зоз Вербасу зоз 11 бодами, друге место завжали домашнї КПД „Дюра Киш” зоз 10,5 бодами, а треце место припадло шахистом КУД „Тарас Шевченко” зоз Дюрдьова зоз 10 бодами. Екипа РКЦ „Нови Сад” завжала штварте место, а пияте место екипа хтора представила ФК „Искру” зоз Коцура. У поєдинєчней конкуренциї перше место освоєл Стипа Дермишек, друге Иґор Рамач, а треце Драґан Остоїн. Бавело ше по Берґер системи.

За „Папивинґ” бавели - Иван Папуґа, Юлиян Ковач, Зоран Маркович и Стипа Дермишек, за КПД „Дюра Киш” Мирон Джуджар, Штефан Щурок, Драґан Макивич и Радивой Миланкович. Екипу КУД „Тарас Шевченко” творели Драґан Остоїн, Иґор Рамач, Славомир Рамач и Миро­ слав Барна. РКЦ „Нови Сад” представяли Руслан Схафеев, Владимир Пушкаш и Владимир Иван, а ФК „Искру” Здравко Бабич, Златко Колєсар и Далибор Болдиш. На концу змаганя Иван Папуґа на урядовим преглашованю найлєпших, придал медалї и подзекованя шахистом з найлєпшима резултатми у екипней и поєдинєчней конкуренциї, а потим предлужене друженє у Руским доме. Вл. Дї.

КАРТИНҐ ОБЕГОВАНЄ „НАГРАДА КУЛИ 2021”

ПЕРШЕ ҐАРАДИЧА ЗА ФОРМУЛУ 1 У дру гим обе го ваню Отво ре но го пер шен ства Сер биї и шам пи о нату Сербиї, хторе отримане внєдзелю, 27. юния, на мотодрому у Кули, витворени одлични резултати, як у ин ди ви ду ал ней, так и у екипней конкурен циї. Побиднїки у обегованю по класох були - Данило Бркич, Андрей Доброта, Неманя Йованович, Ди­ ми триє Ко ваче вич, Ву ка шин Ву ка сович и Вукашин Павлович. Обегова нє отри ма не у орґ ани за циї САКСС-у (Спортски авто и Картинґ союз Сербиї). Найлєпше пласованим змагательом, погари уручел предсидатель општи­ ни Кули, Дамян Милянич, хтори з тей нагоди визначел же Општина Кула потримує числени културни и спорт­ ски манифестациї у нашей општини, и же так будзе и надалєй. - Обегованє прецекло на найлєпши можлїви способ, по шицких стандардох и предписаньох, хтори запровадзує ФИА (Шветова автомобилна федерация) - гварел Златко Доброта, перши чловек картинґу спред САКСС-

34 РУСКЕ СЛОВО

у. Вон додал же обегованє означело добре одволованє змагательох и же орґанизатор дал шицко од себе же би обегованє було на найвисшим можлївим уровню. Окреме жадам подзе дательови општини Кула, Дамянови Миляничови и директорови Туристичней орґанизациї општини Кула, Владимирови Станковичови, понеже дали вельку помоц у орґанизациї того спортского збуваня. Тиж, сцел бим подзековац и Маркови Грубеньови, хтори нам понуклул шицки ресурси зоз хторима драга за обегованє розполага - гварел Доброта. Шлїдуюце обегованє наявене за 27. авґуст 2021. рок, а орґанизаторе поручели же обчекую ище векше число нащивительох. Окрем општини Кула, картинґ обегованє потримало Министерство младежи и спорта Републики Сербиї, Спорт­ ски союз Сербиї, Авто-мото союз Сербиї, Туристична орґанизация општини Кула, а орґанизатор того спортского збуваня Спортски авто и Картинґ союз Сербиї. Ан. М. 2. ЮЛИИ 2021.

5рогІ@ гизке5Іоуо.сот

ПЕРШЕНСТВО СЕРБИЇ У КИК-БОКСУ

МЛАДОМУ ВЕРБАЩАНЬОВИ БРОНЗОВА МЕДАЛЯ Першенство Сербиї у кик-боксу, у дисциплини лоу-кик, закончене прешлого викенду у гали на Спенсу у Новим Садзе. През два днї змаганя, 19. и 20. юния, новосадска гала привитала 266 змагательох зоз 69 клубох ельке возбудзенє ше ширело по ринґу, алє и коло нього. Кадети, юниоре и сениоре Сербиї указали винїмкову технїчну и кондицийну порихтаносц, цо заслуга окремней роботи у клубох. Титулу найуспишнєйшого клуба и перше место на таблїчки подзелєли Кик-бокс клуб „Ниш” и Кик-бокс клуб „Спарта 2013”, як клуби зоз найвекшим числом освоєних медальох и найвекшим числом златних медальох. Треци клуб по успишносци Кик-бокс клуб „Ру-09”.

В

НАЙЛЄПШИ ПОЄДИНЦИ Преглашени и найлєпши поєдинци у своїх катеґорийох, та так найлєпша у кадетскей конкуренциї до 50 кг Нада Кривачевич (Ниш), найлєпши у возросту младших юниорох у +81 кг Алекса Ґермек (Спарта 2013), а найлєпши у возросту старших юниорох до 60 кг Йована Касап (Ру-09). Найлєпши у катеґориї сениорох Б класи до 81 кг Велько Мичович (Победник), а найлєпши у катеґориї сениорох А класи до 75 кг Никола Цветкович (Топич тим). Млади борец зоз Клубу борительних спортох Вербас Лука Пеянович освоєл бронзову медалю у дисциплини лоу-кик и катеґориї до 75 кг. Осемнацрочному Пеяновичови то бул деби на велькей сцени, перши наступ на официйних першенствох и зоз своїма борбами такой го замерковали фаховци. По словох тренера у Клубу борительних спортох Вербас Душана Килибарди, слово о барз талантованому и шмелому борцови котри ма добру перспективу, кед предлужи пилновац. - Конкуренция була барз моцна, а кед ше вежнє до огляду же Лука бул дебитант, без искуства у урядових,

змагательних борбох, барз зме задовольни як ше борел, як и зоз освоєну бронзову медалю. Успих котри посцигнул треба же би му дал додатни мотив же би робел ище вецей и ище лєпше, а у тим случаю нови успихи нє виостаню. Медаля котру освоєл и потвердзенє же ше у клубу добре роби и же ше нам поспишує створиц добрих и конкурентних борцох гварел з тей нагоди тренер Душан Килибарда. Першенство Сербиї котре орґанизоване у Новим Садзе було и наймасовнєйше потераз. Пренос шицких борбох наживо бул оможлївени на Ю т'юб каналу Кикбокс союзу Сербиї, а од 19 по 21 годзин през обидва днї змаганя бул и телевизийни пренос на каналу Спорт Клуб 1. КИК-ЛАЙТ ДЕРЖАВНЕ ПЕРШЕНСТВО У ОКТОБРУ За тоту змагательну сезону остало ище Державне першенство у дисциплини кик-лайт за шицки возрости. Змагательна комисия дала предкладанє же би ше пременєло датум отримованя того Першенства, котре було плановане за 3. юлий, пре густи розпорядок змаганьох у тим року, як и пре наявени високи температури у тим периодзе, цо би завадзало номалному одвиваню Першенства. Управни одбор, после потвердзеня нового термину орґанизатора Будо клубу зоз Сенти, одлучел же би Державне першенство Сербиї у дисциплини кик-лайт було преложене за 2. октобер 2021. року. Место отримованя нє пременєте, та Першенство будзе отримане у Сенти, як и плановане.^ О. Русковски

РУСКЕ СЛОВО 35

СПОРТ ПЕРСПЕКТИВА НАШИХ КАРАТЕ КЛУБОХ

СПАРИНҐОВАНЄ ЗОЗ БУДУЧНОСЦУ Карате як спорт релативно млади на тих просторох. У Руским Керестуре, наприклад, ше почал тренирац седемдзешатих рокох прешлого столїтия. За тоти, менєй-вецей, пейдзешат роки Клуб прежил добри и подли часи... Од прешлого року, од вируса корона, алє и пред тим даскельо роки, Клуб у проблемох. Мале место, мали Клуб, алє вельки финансийни проблеми хтори спричинєли и други П и ш е : Редакция и мрежа дописовательох

ДЗЕ ЦИ У ПОДЛЕИ ФИЗИЧНЕЙ ФОРМИ - Обачел сом за тот кратки час кельо робиме зоз дзецми, же су у барз подлей физичней форми. Маю подлу моторику и най нє начишлюєм далєй, а шицко то резултат же су вельо часу опрез екранох, компютерох и компютерских бавискох. Дакеди ше знало - кед нє було компютери и мобилни телефони, єдина добра розвага була зоз лабду у беганю и даяким бависку на воздуху. То при нєшкайшей младей ґенерациї нє так. И то барз нєдобре, та прето бим спозорел и родичох и учительох же би вецей часу пошвецели основним вежбом за цело. За дзеци хтори поряднє приходза на тренинґи до нашей школи спорта, можем повесц же дацо о важносци спортскей активносци науча и буду любиц спорт. Таки дзеци годни у конкретней спортскей дисциплини витвориц даяки резултат и предлужиц тот цо ми почали давно гварел Михайло Орос, тренер у школи спорта и Карате клубу „Русин”.

36 РУСКЕ СЛОВО

початку бул популарни, нова спокуса, и прицаговал вельке число младих, а нєодлуга потим почали ше шоровац успихи и припознаня. Витрини Карате клуба „Русин” зоз Руского Керстура полни зоз численима припознанями. - Мушим пропознац же вельки успих же карате у Руским Керестуре обстал и же ше помали обставини злєпшую. Най нє споми­ нам прешли часи кед було вшелїяк. Рушело добре, а дошло ше по часи же зме сами финансовали одход на змаганя и конєчно, так зме „спадли” же ше почало поставяц питанє же чи Клуб треба загашиц - Гварел Михай­ ло Орос тренер у Карате клубу „Русин”. Нє так давно каратисти ше до валалу зоз змаганьох поряднє врацали зоз численима припознанями. Окреме були успишни у кадетскей селекциї, а спомнєме лєм даскельо мена зоз тей златней Генерациї: Сара Планчак, Анамария Няради, Кристина Катона, Теодор Няради, Кристиян Штранґар... Спомнути каратисти свойо кариєри предлужели у других клубох, прето же лєбо пошли до других местох на школованє, лєбо були лєпши условия. - Окрем почежкосцох хтори спомнути, треба припознац же нас дакус застановела и хорота вируса корона, алє, ниа, од септембра прешлого року, на мою инициятиву, зме ознова почали зоз тренинґами. Затераз то и школа спорта, алє помали уводзиме основни елементи каратеа. Оформели зме малу Групу зоз двацецерима дзецми од наймладшого возросту, предшколского, по штварту

З

класу основней школи. Зоз дзецми робиме я и Наташа Гарди Ковачевич хтора дакеди тренирала у Клубу. Дошла по белави пас и тераз после положнїцкого хорованя предлужела озбильно робиц - гварел тренер Орос. Трени нГ орГанизо ани так же ше перше ро бя вежби за зогриванє, потим ше вецей часу роби на моторики, звладованю препреченьох и подобне. Одприлики як и у каждей школи спорта за тот возрост, а вец ше уча и дзепоєдни основни елементи каратеа. ҐЛОРИЯН ШТРАНҐАР ШАМПИОН ЗОЗ РУСКОГО КЕРЕСТУРА Же карате мал прихильнїкох каждодньово потвердзую вистки зоз карате змаганьох на державним, алє и на медзинародним уровню. У Бачкей Паланки, 11. априла, отримани Куп Войводини за кадетох, юни орох и сени орох у поєдинєчней и екипней конкуренциї. Карате клуб Гайдук наступел зоз 17 поєдинцами и зоз 5 екипами, у шицких трох старосних катеґорийох, а медзи нїма и Ґлориян Штрангар зоз Руского Керестура. Ґлориян освоєл 1. место у екипней катеґориї, у юниорскей и кадетскей старосней Групи, док у поєди нєчней катеГориї, як юни ор, завжал 3. место. На спомнутим змаганю витворени одлични резултати, а освоєни 6 златни, 6 стриберни и 5 бронзово медалї, цо було достаточне же би Карате клуб „Хайдук” бул и урядово найуспишнєйши клуб на змаганю у дисци­ плини борби. 2. ЮЛИИ 2021.

5рогІ@ гизке5Іоуо.сот

- У Карате клубу „Русин” сом тренира скоро седем роки и бул сом барз задоволь­ ни. То тирвало по хвильку кед велї пре стали тренирац. Єден час сом тренирал зоз Владиславом Рамачом, а вец сом у юнию 2019. року прешол до Кули и од те­ ди ше змагам за КК „Хайдук”. Условия за трениранє подобни як и у Руским Кере­ стуре, алє аме вецей справи и вецей парняки зоз хторима можем спаринґовац. Окрем того маме и барз доброго тренера, Зорана Рашковича хтори барз пошвецени тей роботи зоз нами.Мойо амбициї же бим положел за чарни пас. Вредно трени рам же бим витворел успихи на змаганьох и же бим освоєл медалї. За тау роботу и успихом, наздавам ше же ми ше виполнї и жаданє же будзем поволани на пририхтованя репрезентациї Сербиї. Моїм парняком и шицким другим бим препоручел же би шлєбодни час препровадзовали у гоч хторим спорту. Я предкладам кара­ те, бо ту окрем физичней схопносци тре­ ба и швидко роздумовац. Най нє бешедуєм о физичней порихтаносци и кондициї - гварел Ґлориян Штранґар, успишни ка­ ратиста зоз Руского Керестура. УСПИШНА КАРАТИСТКА ЗОЗ ШИДУ Подобни успихи призначуєме и прейг Дунаю, у Сриме. Йована Петрович, школярка штвартей класи Основней школи „Бранко Радичевич” у Шидзе успишна каратистка, а у тим спорту є ище кед мала пейц и пол ро­ ки. Гвари же як мала почала до школи спорту „Слунко” у Шидзе и з оглядом на тото же є темпераментна, нє чудне же ви­ брала карате як спорт. - Почала сом як и шицки други, зоз билим пасом, а дошла сом по доганови пас. Тераз сом вельо блїжей ґу найвекшому ступню чарного пасу. У єдним року мож достац два паси. Роками сом членїца Ка­ рате клуба „Шид” и тренираме у будинку Установи за спорт у физичну културу „Партизан” зоз тренером Миланом Стойшичом - гварела Йована Петрович. На тренинґи поряднє ходзи, а отримую ше три раз до тижня по годзину. Затераз у клубу єст вецей дзивчата як хлапцох. Йована участвовала и на числених змаганьох и доставала вельо припознаня - у Сеґедину у Мадярскей и Модричи у Босни и Герцеговини, як и на домашнїх змаганьох у Сербиї. Пре пандемию вируса корона виостали змаганя, алє тренинґи ше отримую з почитованьом епидемийних мирох. - Тераз сом у другей катеґориї и змагам ше у катох екипно и поєдинєчно. Понеже ходзим и до музичней школи и граєм на клавиру, себе добре орґанизуєм час же бим шицко посцигла и же би школа нє 2. ЮЛИИ 2021.

церпела. Од прешлого року сом почала тренирац и одбойку - гвари Йована. КУЛЯНЦИ НАЙЛЄПШИ МЕДЗИ НАЙЛЄПШИМА На еминентним державним змаганю каратистох у сениорскей конкуренциї хторе отримане концом марца у Чачку, карати­ сти КК „Вукови” зоз Кули призначели вельки успих. Тот замерковани резултат ище векши кед ше вежнє до огляду же на тим змаганю участвовали найлєпши кара­ тисти зоз клубох у Сербиї. Од шицких сениорох хтори ше на Першенстве Войводини квалификовали за державне змаганє, у чежкей конкуренциї по катеґорийох, заш лєм єдна медаля сцигла до Кули. Освоєла ю Александра Дїкич, хтора освоєла бронзову медалю. Сандра на Першенстве Войводини завжала треце место, а на татамию ше борела зоз державну репрезентативку Веру Дукич. Но, з тей нагоди на державним Першенстве Сандра страцени поени на змаганю пред тим врацела, а репрезентативка остала на сподку таблїчки. Гоч була наймладша на змаганю, а окрем того и дебитант, Сандра була прешвечлїва у шицких борбох на драги ґу финалним стретнуцом. У першим колє победзела Ясну Койчич зоз резултатом 6:1. У другим колє процивнїк єй була Бояна Янкович хтора два раз була шампион Сербиї. Добри резултати на змаганю призначе­ ли Филип Чосич и Милош Милутинович. По шицким судзаци, Милутинович би ше пошвидко требал почац змагац за єден минхенски карате клуб. Управа Клуба презадовольна зоз успи­ хом каратистох на тим змаганю, насампредз прето же су шицки млади (2003. и 2004. рок народзеня). Успих окреме значни прето же ше членарини и гонорари тренером нє плаци. Одход на змаганя, трошки путованя и змесценя плаци Клуб, алє зоз помоцу числених донаторох хтори препознаваю квалитет Клуба. На початку дотхнути проблеми з хторима ше зочовал КК „Русин”. Пред тим и Русиново каратисти були успишни як цо тераз каратисти зоз сушедней Кули, лєбо гевти прейґ Дунаю. Як уж спомнуте, велї каратисти Русина прешли до других клубох пре лєпши условия (углавним за змаганє), лєбо пре школованє. То була змена ґенерациї, хтора сцигнє и Кулянцох и Шидянох, а з другого боку клуб у Руским Керестуре мал и досц финасийни почежкосци. Гевто цо добре и цо дава надїю, добри тренер ище ту. И ище вше є, кед о каратеу слово, вельки ентузияста и оптимиста. Вам, родичом, остало лєм - уписац дзеци до школи спортам

Ґлориян Штранґар

Йована Петрович

РУСКЕ СЛОВО 37

ИНТЕРМЕЦО

ХЛАДОК И ГОРУЦИ ТЕПШИ

Чоколадово мафини (Лава мафини) Потребне: ■ ■ ■ ■ ■ ■ ■ ■ ■ ■

3 вайца 100 ґрами цукру 125 ґрами масла лєбо марґарину 100 ґрами чоколади за варенє 100 милилитри млєка 150 ґрами муки 15 ґрами какаа у праху пол мещка пращка за печенє ложичка солї 50 ґрами чоколади за єдзенє зоз лїсковцами ■ нутела за фил

г™

Чоколадово мафини ше ище волаю и лава мафини, бо здабу на „лаву”. Кед их прережеце зоз нїх чури чоколада як лава. Тоту лакотку любя дзеци, алє и старши. Цалком досц єден фалаток же бисце ше засладзели.

-ш

¥

а у

.1.1

^'

*■

і

■

Поступок правеня: Тоти мери за 6 векши фурмочки у плеху, а кед маце ве­ цей места, вец подуплуйце мери. Можеце тиж хасновац миксер и витрепац вайца, чоколаду и розпущени марґарин. Висипце на вайца и додавайце млєко, муку, какао, пращок, соль, чоколаду зоз лїсковца­ ми. До фурмочкох положиц купчи папери и усипац лєм тельо же би ше дно прекрило, вец зоз ложичку класц нутелу, дас єдну полну ложичку, а вец прейґ того преляц цесто, алє нє до верху, вше треба охабиц да­ кус места же би мафини „наросли”. Печиц на 180 ступнї коло пол годзини. Мож их послужиц и цепли и жимни.

1

Мафини на слано Правенє мафинох єдноставне, бо ше мера на по гари, швидко ше шицко вимиша и добиє ше закуска, хтору мож послужиц и кед ше охладза. Можеце додац и шунку кед сцеце, вец будзе смачнєйша. Потребне: ■ ■ ■ ■ ■ ■ ■

4 вайца 2 погари муки погар йоґурту пол погара олєю ложичка солї пращок за печенє 200 ґрами сира

хаснує ше погар од 200 милилитри

38 РУСКЕ СЛОВО

Поступок пра­ веня: Зоз миксером розтрепац вай­ ца, додац йоґурт и олєй. Усипац муку до сторей сце пред гим розмишали пращок за пече­ нє, солї, добре вимишац и на концу додац поджамени сир. Сипце до фурмочкох за мафини, а найлєпше мац купчи паперики же би ше вам нє лїпкали. Печиц на 180 ступнї коло ЗО минути. 2. ЮЛИИ 2021.

ХЛАДОК И ГОРУЦИ ТЕПШИ Пририхтали: Лю. Цвеїч и Т. Салонтаї

Весна Медеши, Ноеи Сад

Киш зоз бундавку и шпинатом __ Загнєсц цесто на мегчейше, прекриц го и охабиц най одстої дас 15-20 минути. Уключиц релну на 220 ступнї и почац рихтац фил. Бундавку очисциц и потрец. Посолїц и премишац же би пущела воду. Док бундавка пуща воду, розогнац цесто за Потребне: тепшу. Порихтац округлу За цесто: тепшу, нама■ 120 ґрами марґарину або сциц ю дакус масла (мегки, таки цо одстал зоз олєйом и на хижней температури) розогнац цесто ■ 250 ґрами муки (125 ґрами так же би побилей муки и 125 ґрами муки шло и на боки зоз гречки (хельди) - мож тепши. Моя хасновац и даяку другу муку округла тепша алє половка муши буц била цо хаснуєм чий мука) пречнїк 29 цен­ ■ пол ложички солї ти метри. ■ 2 жовчки Кед цесто розогнате и преруцене на тепшу, поджобац го зоз ви■ 3-4 ложки води длїчку. Положиц го най ше пече дас 10-15 минути. ■ ким (по дзеки) Добре висцискац бундавку од води, додац сир, вайца, кус солї и попру и швижи шпинат. Я хаснуєм беби шпинат, а мож и обичЗа фил: ни, лєм треба одрезац конарчки. ■ єдна векша бундавка (500 Кед ше цесто упекло, боки цеста ше оддулєли од тепши, усипац ґрами ) фил и печиц киш дас годзину. ■ 2 вайца + 2 бильчки цо Киш можеце служиц зоз паостали од цеста радичу лєбо кечапом. А ґу нь­ ■ 400 ґрами дробного сира ому добре идзе и йоґурт або ■ 120 ґрами швижого млєко. шпинату Место шпинату мож хасно­ соль и попер вац и блитву, а мож додац и даяку другу желєняву окрем бундавки (наприклад потарту мархву, паприґу итд).

2. ЮЛИЙ 2021.

РУСКЕ СЛОВО

39

ИНФОРМАТОР, ОГЛАШКИ, ИНТЕРМЕЦО

К0Н6Ц 0СЄМР0ЧН0Н0 ШКОНОНАНЯ 03НАЧЄНИ 303 ПРЄСЛАНУ МАНУРНК0Н0 Р6ГАНА

ф о т о ґр а ф и я . 0465Р

ф о т о ґ р а ф и я 0258Р

ГПоволуєме читачох новинох „Руске слово” же би помогли препознац особи на старих фотоґрафийох. Пре точне идентификованє особох на слиI I кох, хтори маю окремну музейну вредносц, потребна помоц од ширшей явносци. Шицки фотоґрафиї настали у дакедишнєй фотоґрафскей роботнї Бруґошових у Руским Керестуре. Кажду фотоґрафию ше подпише зоз одредзену шифру, та кед же препознаце даєдну, лєбо вецей особи на фотоґ­ рафиї, модлїме Вас же бисце явели до Заводу за културу войводянских Руснацох на число телефона 021/654-65-34, лєбо на мейл: 2ауогі.ги5Іпі@атаіІ.сот.

Даєдни фотоґрафиї обявюємє вецей раз, понеже за нїх дотераз нєт нїяки податки.

Завод за културу войводянских Руснацох ма нове число телефона 021/654-65-34