Ruske slovo 25 by Руске слово

ИНФОРМАТОР, ОГЛАШКИ, ИНТЕРМЕЦО

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ РОК LXXV ЧИСЛО 25 (3842) НОВИ САД, 21. ЮНИЙ 2019.

■ РУСАДЛЯ У БИКИЧУ

Фото: Вероника Вуячич

Фотоґрафия: 0242P-B1630

ЦЕНА 30 ДИНАРИ

ОГЛЯД НУ ЦЕ НА ПРЕ ШЛОСЦ У проєкту идентификованя особох и подїйох зоз склєняних плочох фотоґрафох Будински зоз Руского Керестура, котру орґанизує Завод за културу войводянских Руснацох (ВР), а котри уж длугши час обявйовани на остатнїм боку новинох „Руске слово”, потребна векша помоц ширшей явносци. Велї од обявених фотоґрафийох уж идентификовани, алє о даєдних потераз зазначене барз мало податки, та ше модлї шицких котри дацо знаю о особох, подїйох, часу, обставинох, обичайох, облєчиве и инши податки хтори вязани за тоти фотоґрафиї же би ше явели. Явиц ше мож прейґ порученя на Фейсбуку або коментару на фотоґрафиї, на имейл zavod.rusini@gmail.com лєбо на телефон 021/548-421. Кажда информация значна.

■ СВЯТЕ ПИСМО ПО РУСКИ:

НАШ МОНУМЕНТ

Фотоґрафия: 0249P

ИНТЕРМЕЦО

ДЗЕ ШЕ ПОДЗЕЛИ ВАЛАЛСКИ КАРЧМИ

КЕРЕ РЕСТУР СТУР (1) (1) РУСКИ КЕ Ф

акт же карчми нєзаобиходна часц блїзкей, та и давней историї, алє були и состойна часц каждодньового живота, лєбо лєм на швета, през днї кед ше нє робело, лєбо вжиме кед ше до карчми частейше заходзело. Дзекуюци Любомирови Гайдукови, пензионованому роботнїкови у погосцительстве, иншак нє качмарови, алє чловекови по котрим ґенерациї запаметали Палич. Вираховали зме, гоч анї тото число нє муши буц точне, бо ше одноши лєм на часи пред Другу войну та по седемдзешати, осемдзешати роки прешлого вику, же було вецей як трицец карчми котри ше памета. История валалу вельо длугша, та вельо того пошло до забуца, вєдно зоз качмарами и їх госцами, та и приповедками до

Дакеди ту бул Лонґов и млїн зоз аґреґатом за струю

На лївим боку видно Лонґов котрого уж давно нєт

Менза з новших часох

Менза и стари пияц були у сушедстве

2 РУСКЕ СЛОВО

котрих дахто верел, а дахто лєм одмахнул зоз руку. Карчми одвше мали свой живот, а тераз кед и вони капу, вредзи зазначиц тото цо ище кельо-тельо остало у паметаню поєдинцох, лєбо здогадованю валалчанох. До карчми ше заходзело и кед була жалосц, гоч частейше пре радосни хвильки, пре дружтво, гудацох, пре напой, так, настояцо, глєдаюци валалских майстрох и други причини котрим нє було конца. Од велїх карчмох нє остал нїяки шлїд, час их однєс, даєдни меняли мена, пременєли ґаздох, а мало єст тоти цо и нєшка ту, дзе и вше були. Дзвери на даєдних ище вше єст, алє су давно, давно нє отверани, голєм нє пре людзох. У карчми ше часто отримовало танци, свадзби и вешеля, а гудаци и банди вше правели добри штимунґ. На остатку, анї би валал нє бул тото цо є кед би велї франти, анеґдоти, подвальованя, ставяня, спитованя, розиходзеня и випровадзаня нє настали праве ту, у карчми...■ Любомир Дудаш 21. ЮНИЙ 2019.

ЗМИСТ

УВОДНЇК Пише: Иван САБА ДОШ, главни одвичательни редактор

■ Тижньовнїк 4–5. Закончуюци испит за основцох – дзе проблем, и хто одвичательни

■ Нашо места 8. Манифестация „Пришли нам Русадля” у Бикичу

■ Економия 14–15. Продукция бостану у Дюрдьове

■ Култура и просвита 16. Преклад Святого писма на руски язик представени у Новим Садзе

■ Дом и фамелия 19–21. Рочни одпочивок – цо треба мац на розуме

■ Людзе, роки, живот 24–25. Наш госц: Стефан Кокошков зоз Чийова у Горватскей

■ Духовни живот 29. Перша причасц у наших парохийох

■ Информатор 30–32. Мали оглашки и In memoriam

■ Спорт 36. Керестурски конїцки клуб „Русин” – отримує их ентузиязем

■ Интермецо 38–39. Хладок и горуци тепши Насловни бок: Михал и Янко Рамачово, прекладателє Святого писма на руски язик Авторка фотоґрафиї: Вероника Вуячич

ВЄДНО ЗМЕ УЖ 74 РОКИ Тижньово новини по руски „Руске слово” под нєшкайшим меном виходза од 1945. року. Перше число обявене 15. юния 1945. року у Руским Керестуре, алє нашо новини скоро у шицким, окрем по мену, предлужую традицию „Руских новинох” хтори од 1924. року по Другу шветову войну обявйовало Руске народне просвитне дружтво. По нєшка, зоз друку вишли вецей як 3 840 числа „Руского слова”. У „Руским слове”, з числа до числа, децению за децению, ґенерациї руских новинарох зазначовали и толковали шицко цо ше случовало у живоце рускей заєднїци на просторе дакедишнєй Югославиї, а насампредз у Бачки, Сриме и за Дунайом дзе Руснаци уж виками жию, як и у дружтве и швеце коло нас. Як ше живот и дружтвено-политични обставини меняли, меняло ше и „Руске слово”, нє лєм у технїчним и визуалним поглядзе, алє и у новинарским приступе, и у змисту. Од початнїцкого, алє скоро нєвичерпного ентузиязму основоположнїкох руского новинарства хтори створели „Руске слово”, прейґ формованя озбильней медийней институциї у седмей и осмей децениї прешлого вику, по нєшкайше „Руске слово”, тераз уж глїбоко у XXI сторочю, кед ше намагаме буц сучасни тижньови новини маґазинского формату за цалу фамелию. У роботи и редакторскей политики „Руске слово” ше опера на исти предписаня, новинарски ремесла и жанри, професийни стандарди и етични норми яки важа и за шицки други медиї на медийней сцени. Специфичне є лєм по ткв. „информативним прагу”, односно по виборе хтора информация, феномен лєбо зявенє достаточно од явного интересу за нашу специфичну цильну ґрупу, а то публика хтора ше вияшнює же припада рускей националней заєднїци, лєбо розуми и чита по руски. Конкретно, читатель „Руского слова”, у других медийох може пренайсц инше и вецей, алє тото цо пречита у „Руским слове”, углавним може пренайсц лєм ту. Главна константа „Руского слова”, од першого числа по нєшка, окрем же информує и едукує читачох, а тиж им понука и розвагу, цо основни задатки медийох у найширшим значеню, же з исту кед нє и векшу увагу чува руски национални идентитет и помага же би ше вон розвивал и богацел. Насампредз, так же чува и пестує руски литературни язик, алє и так же афирмує и промовує шицки вредносци хтори го творя – од образованя на мацеринским язику, традицийней, сучасней и академскей култури и духовносци, прейґ толкованя и приблїжованя публики институцийного рамику хтори го оможлївює, по аматеризем и дружтвени активизем зоз „руским предзнаком”. У тей мисиї „Руске слово”, нє виключне анї нє самоизоловане, алє отворене за кажде становиско и иншаке думанє хторе допоможе лєпше розумиц живот и швет коло нас.

* ”РУСКЕ СЛОВО” – гласнїк по руски * Виходзи каждого пиятку * Снователь Национални совит рускей националней меншини * Видава НВУ ”Руске слово”, Нови Сад * Перше число вишло 15. юния 1945. року у Руским Керестуре * Адреса: НВУ ”Руске слово”, Булевар ошлєбодзеня 81/VII, 21000 Нови Сад * Редакция: одвичательни редакторe – Славица Фейса, Ясмина Дюранїн, Микола М. Цап, Микола Шанта * редакторе/ки рубрикох – Мирон Горняк-Кухар, Александар Паланчанин, Мартица Тамаш, Олена Планчак-Сакач, Вероника Вуячич * новинаре/ки – Мария Афич, Влада Дїтко, Сандра Саламун, Андреа Медєши, Оля Русковски * лекторка – Блажена Хома-Цветкович * ґрафична редакторка – Люпка Цвеїч * ґрафични дизайнерки – Мария Гудак, Таня Салонтаї * Телефони: 021/6613-697, 021/6624-708, 021/6623-076; 021/6621-433 * Телефакс 021/528-083 * Предплата за цали рок: у жеми 1 500 динари, а у иножемстве 100 евра * Жиро-рахунок Banca Intesa a . d . B e o g r a d 160-923244-82 * Девизни рахунок 160-0050870024999-53 * Рукописи ше нє враца * Д ру ку є Д ру ка р н я graf” П е т р о ва р а д и н * ”Maxima E-mail: redakcija@ruskeslovo.com * Web site: www.ruskeslovo.com * YU ISSN 0350-4603 * COBISS SR-ID 15915778 * Друковани тираж 2 000 *

Директор др БОРИС ВАРҐА *** Главни одвичательни редактор ИВАН САБАДОШ

21. ЮНИЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 3

ТИЖНЬОВНЇК ШЛЇДОМ ПОВТОРЕНОГО ТЕСТУ НА МАЛЕЙ МАТУРИ ЗА ОСМАКОХ

ШКОЛЯРЕ ПОКЛАДАЛИ, МИ СПАДЛИ

Пише: Славица ФЕЙСА

4 РУСКЕ СЛОВО

Други дзень мали матуранти нє покладали математику, понеже ше пред тим питаня з того тесту зявели на дружтвених мрежох. Була то вистка хтора дзвигла вельки прах, глєдало ше виноватого, алє и одвичательносц за тото цо ше случело. Шицко здабало на репризу подло вирежираного филма хтори добре познати з 2013. року у котрим на концу, и теди и тераз, гоч як ше обраци, шицки траца

истка о „превалєних” тестох на матури прешла гранїци нашей жеми и мож лєм нагадовац кельо нам чкоди принєсла, або яки хмари ище нацагнє, нам, як дружтву, алє и образовней системи. О системи, хтора ознова на теми, такей яка є, бешедовал и министер просвити, образованя и науково-технолоґийного розвою Младен Шарчевич, виявююци же є добра, алє же ма „дзири”. Лєм кед ше у думкох врациме пар мешаци назадок кед з ресорного министерстава виявене же конєчно поставени модалитет таки же тести нє можу „пречуриц”, же процедура од наставаня тестох, та потамаль док буду опрез осмакох, барз ясна и под вельку контролу, каждому були найменєй три знаки питаня у глави. Кед ше зна же школски управи доставаю тести, хтори прейґ своїх просвитних совитнїкох одходза до рукох директором школох, а директоре их вєдно зоз своїма супервизорами одноша до своїх школох, дзе вец запло? О строгим, алє добре поставеним модалитету малей матури озвала ше и Славица Байор, директорка ОШ „Братство єдинство” у Коцуре. Супервизоре додатно обучени за таки ситуациї, надпатраю шицко цо ше случує, тести у сефу до 8 годз. и 45 мин, кед их вєдно одношиме до сали и пред дзецми отвераме. Вони так спаковани до мещкох же ше нє може случиц отвориц их, а нє обачиц же су „рушани”. Нєвихасновани тести, ше ютредзень враца до Нового Саду. Шицко под шифрами, та аж и кажди задаток хтори школяр поробел цали, споли, або го нє зробел. Окрем дежурних наставнїкох по школох розподзелєна комисия з других школох, и наисце шицко му-

ши буц точне – гвари Байорова, хтора през шицки тоти днї вєдно з директорами и супервизором у провадзеню жандармериї кончела шицко цо треба, кед слово о тестох за коцурских матурантох. АНЇ ТЕХНЇЧНО, АНЇ МЕНТАЛНО НЄ ОПРЕМЕНИ Кед нам таки точни процедури и кед маме ясни правила, та и кед ше меркує хто уходзи, а хто вихиходзи зоз Заводу дзе наставаю тести, а тото нам потвердзел и професор др Яков Кишюгас хтори роками у тиму пририхтує тести за наших школярох, наисце остава нєясне же як ше нам вец случує же вше после даскелїх рокох на малей матури дожиєме фияско. – Добре поробене, алє цо мож кед маме чудних людзох. Чудних по тим же як патра на образованє, чудни по тим цо нам приоритети и вообще ше нє треба чудовац док у дньових новинох маце вияви рижни шпивачкох хтори гуторя же нацо им образованє кед нїґда нїч нє учела, а ниа, гонї найлєпши авта... Цо повесц на тото, цала система нам у блаце, и я вообще нє оптимиста, бо ше ми видзи же будзе требац вельо часу же би ше ґенерацию од 60–70 000 дзецох преведло на єдну цалком нову, иншаку систему. Ми за тото нє опремени анї технїчно, а анї ментално – твердзи Кишюгас. И попри найлєпших замчкох – хижа обита, так би даяк могло описац тото цо ше случело на початку тижня. Министер Шарчевич госцовал на Радио телевизиї Сербиї и виявел же у ланцу наставаня тестох по саме тестиранє участвую коло 2 000 особи, а спомнул и три жени хтори у тим ланцу дзе тест вжати, з єдней школи у Земуну. Процедура у цеку, и як гварел, полиция роби на вишлїдзованю того случаю нє лєм тих женох, алє и дзепоєдних школох хтори скорей як требало поотверали мещки з тестами. Виявел и тото же нарок будзе иншак, шицко будзе диґитализоване и же кажде на компютеру годзен ришовац тести за упис до стреднєй школи. Можебуц то и добра задумка кед би явносц нє була упутена же ше велї його вияви вияловели (сали за физичне, за матуру, давно мали буц под камерами, итд.), та ше на кажде таке виповедзене слово уж длугши час патри з вельку подозривосцу. Будзме ясни, чежко вериц же шицко на матури нарок будзе 21. ЮНИЙ 2019.

tiznjovnjik@ruskeslovo.com лєм даскельо „клики” кед ше зна же у Сербиї єст 1 290 основни школи хтори муша буц опремени з добрима компютерми и швидким интернетом. Наприклад, школа у Коцуре пред двома роками достала АМРЕС окремни интернет з оптичним шнуром (каблом), и то барз добре, алє у учальнї дзе компютери єст места лєм за трицецерих школярох, бо єст тельо компютери. Того року малу матуру покладали 42 школяре на сербским язику и 11 на руским, односно 53 школяре, так же кед ше зисца министрово слова, тей школи нарок будзе хибиц коло 25 компютери. То ище нїч, бо наприклад у ОШ у Бачким Добрим Полю нє маю швидки интернет, а анї єден компютер хтори младши од петнац рокох. Система на компютерох ше дзвига коло 15 минути. У Дюрдьове, наприклад, того року маме 31 компютер хтори би послужел за спомнуте, алє зоз школи вишол 61 матурант, та пред тоту школу вельке кед же будзе шицко диґитализоване. У керестурскей школи досц добре, компютери на хтори би могло раховац єст коло 40, матурантох було 37, праве кнап, но матурантох єст дараз вецей, дараз менєй, алє каждому ясне дзе жиє, и же жаданя векши од можлївосцох, та же и тота министрова виява барз нєозбильна. На концу виявел же задзекованя понукнул своїм шефом, алє остава док ма їх потримовку.

Школяре осмих класох з Беоґраду, а вец и з других местох, вовторок штрайковали и опрез Министерства просвити, а окрем задзекованя министра вимагали же би ше понїщело тести и нє робело ознова тест з математики, як и комбиновани, алє же би ше до стреднїх школох уписали на основи посцигнутого успиху, односно оценох. Єдна школярка, знємирена од шицкого медзи иншим бешедовала як то нє по правдзе, же ше 8 роки учели и трудзели, родичи им плацели годзини, а тераз пре поєдинцох так зобрали. Правда, и кед би ше того дня нїч нє случело, школяре и їх родичи под стресом нє лєм тоти даскельо днї, алє вельо длужей, цо уж саме по себе нєприємне чувство. А о приватних годзинох нєт цо повесц, ганьба же нам ше образованє зведло на тото же ше дзецом муши заплациц же би их дахто рихтал за матуру, и же шицко цо треба нє можу понаучовац у школи. Алє, то и так друга тема за други раз. Опрез школярох спред министерства нїхто нє вишол, гваря же нє бул хто, з єднм словом – обисце було празне. Ище єдно позауха малим матурантом, хтори кед дацо заслужели, заслужели одвити, чом, як и цо далєй?

ЗАДЗЕКОВАНЄ АБО НЄ, ПОДЛА СИСТЕМА ОСТАВА

Истого вечара Министер Шарчевич у централним Дневнику на РТС гварел же ше тести будзе покладац, бо по успиху зоз школох, кажди седми школяр вуковец, а у Южней Србиї и кажди пияти, и же очиглядне же то нє обєктивни резултати и муши ше направиц селекцию. Медзи морйом його виявох за тоти два днї, тота якош реална, знанє каждого осмака муши прейсц през рошту, таку яку маме, алє муши. Стреду, як цо и було заплановане, школяре покладали комбиновани тести, а понеже ше сумня же ришеня и тих тестох дошли до школярох, дзеци робели резервни тести, а нє тоти цо заплановани. Штварток од 9 до 11 годз. мал би буц повторени тест з математики. Тести зоз сербского язика, хтори осмаки робели пондзелок нїхто нє спомина, гоч чежко вериц же ше и за нїх нє дознало скорей як треба. Док єдни учели, други ше знашли. Дзепоєдни посланїки и министри з купенима дипломами и докторатами, хтори под знаком питаня, як кед би им дали желєне шветло. Мали ше на кого спатриц. Подобни сценарий як и пред шейсцома роками, обезвредзени труд школярох и їх родичох, дзе по хто зна хтори раз знєважене тото цо би требало буц найважнєйше – знанє и чесносц. Покля лєм дзецом будземе посилац иншаки порученя, як гвари и професор Кишюгас, док их будземе здогадовац же мож украднуц, спревесц, нє учиц, а знайсц ше, бо то драга за живот як у Голивуду, потамаль як дружтво будземе у вельким проблему.■

Спред Униї синдикату просвитних роботнїкох озвала ше и Ясна Янкович: – Боїм ше же зме як дружтво хори од того же бизме сцели закончиц дацо швидше и цо скорей дойсц до дачого. На концу шицкого правда же диплома лєм єден папер, алє по тот папер потребне зограц карсцель нєраз а нє два раз. Обезвредзели зме кажду диплому з тим же зме посумняли же даєдни купени, даєдни виписани през ноц, або за три днї, обезвредзели зме и живот и труд каждого нашого дзецка хторе покладало, або нє. И вец им клєпеме – останьце ту, у жеми, будзе лєпше, до образованя треба укладац... Ганьба, пойду, аж ше скури за нїма – гварела Янковичова. З другого боку велї думаю же би задзекованє министра нїч нє пременєло, и же би лєм з часци задоволєло форму, а сущносц би остала иста, односно подла образовна система хтору би нашлїдзел гоч хтори други министер. Професор Кишюгас ше з тим склада. – Оддавна сом у образованю и знам же ше вше глєдало задзекованє од министра, а тото ше нє случело. Нє верим же єй будзе и тераз. Добре познате же вше мож направиц так же би вибухла така, або подобна ситуация и вец глєдац задзекованє, и то наисце найлєгчейше, бо гат, ниа, такой ше цошка ришело. А нє риши ше. Тото цо треба зробиц то же би ше дацо пременєло, тото найчежше, а до того ше нїхто нє лапа – твердзи Кишюгас. 21. ЮНИЙ 2019.

ПРЕЗ „РОШТУ” ШИЦКИ МУША ПРЕЙСЦ

ОПОЗИЦИЙНИ ПАРТИЇ ЄДИНСТВЕНИ Задзекованє министра Шарчевича вимагали вецей опозицийни странки, а у сообщеню Лиґи социялдемократох Войводини, хтору подписала народна посланїца Олена Папуґа стої же би було пристойно кед би министер просвити Младен Шарчевич задзековал, або голєм, понукнул свойо задзекованє пре стрес котри вовторок дожили школяре и родичи пре покладанє теста з математики. Вона була прешвечена же нєт сумнї же вишлїдзованє утвердзи хто предал тест и же виновати буду санкционовани, а спомла и обовязни змени пре тото цо ше случело. Демократска странка Сербиї огорчена же други раз у остатнїх шейсцох рокох держава нє може на одвитуюци способ орґанизовац покладанє тестох, компетентним ше опитала хто за тото одвичательни и хто будзе церпиц пошлїдки пре таки скандал, док предсидатель руху Двери Бошко Обрадович гварел же пре тото цо ше случує цали ґенерациї траца довириє до просвитней системи и до вреднованя знаня и роботи.

РУСКЕ СЛОВО 5

ТИЖНЬОВНЇК ПРОМОЦИЯ КНЇЖКИ „ГЛАСИ И ЧАСИ – 70 РОКИ РУСКЕЙ РЕДАКЦИЇ РАДИО НОВОГО САДУ”

ДОБРИ ФУНДАМЕНТ ЗА ДАЛЬШИ ВИГЛЄДОВАНЯ Кнїжка, „Гласи и часи – 70 роки Рускей редакциї Радио Нового Саду” представена пияток, 14. юния, у Заводзе за културу войводянских Руснацох у Новим Садзе. У нєй документовано зазаначена история найстаршого електрон-

ского медия на руским язику. Кнїжку „Гласи и часи – 70 роки Рускей редакциї Радио Нового Саду” видала Новинарска асоцияциї Руснацох, а екипа авторох медзи хторима Дюра Латяк, Мария Тот, Агнета Тимко Мудри, Василь Дацешин, Єлена Перкович и Нада Загорянски, як и нєшка упокоєни Штефан Гудак, Мирон Жирош, о. Роман Миз, пририхтовала ю вецек як дзешец роки. Як потолковане на промоциї пририхтованє кнїжки тирвало вецей як децению, бо кед ше указала идея за обявйованє такей кнїжки нє було средства же би ше ю видруковало. Конєчна реализация интензивнєйше почала пред пейцома роками. Кнїжка конєчно обявена як проєкт и виданє Новинарскей асоцияциї Руснацох хтори потримали Радио телевизия Войводини, Национални совитрускей националней меншини и Завод за културу войводянских Руснацох. Фундамент кнїжки поставели зоз назберану архиву покойних дакедишнїх новинарох Рускей редакциї – Штефана Гудака и Мирона Жироша, а преширена єй зоз прилогами хтори написали анке-

6 РУСКЕ СЛОВО

товани новинаре хтори були, лєбо су ище вше, члени Редакциї. Зоз обсяжного материялу зложена кнїжка хтора ма вельку вредносц нє лєм за Руску редакцию Радио Нови Сад и новинарох вообще, алє и за цалу нашу заєднїцу. Насампредз, пре свой документарни, историоґрафски характер. Єден з найстарших и перших членох Рускей редакциї програми на руским язику, Дюра Латяк здогаднул ше на часи кед бул редактор вонкашнєй политики. – До Редакциї сом пришол у фебруару 1951. Року. Кус вецей од єдного рока як Радио Нови Сад почал емитовац програму. Мал сом осемнац роки. Теди окрем мнє у редакциї були:Янко Рац, Микола Скубан, Мария Пушкаш, Йовґен Джуня, а перши главни и одвичательни редактор бул Дюра Сопка. Гоч думам же кнїжка требала буц обсяжнєйша, добре же вишла. Насампредз, же ю годни хасновац будуци ченерациї новинарох, историйоґрафох и других фаховцох за спатранє и других сеґментох хтори у кнїжки лєм нагаднути – гварел Дюра Латяк. О кнїжки на промоциї ище бешедовали Єлена Перкович спред видавателя, Мария Тот хтора позберала материял, нєшкайша редакторка радийскей Рускей програми Татяна Беук Латяк и Ирина Гарди Ковачевич, хтора з Марию Тот ушорела тексти. Як визначене, требало пречитац и ушориц вецей як 400 боки назбераного материялу и зложиц го до рамикох кнїжки хтора ма 150 боки. Бешеднїки на промоциї ше зложели з констатацию же тота кнїжка добри фундамент за будуци виглєдованя. Тота отримана промоция у Новим Садзе, перша од штирох промоцийох. Заплановане же у наиходзацим периодзе кнїжка будзе представена и у Дюрдьове, Руским Керестуре и Шиду. А. Паланчанин

ОКРУГЛИ СТОЛ

ВИБРАНИ НОВИ У Пряшове 8. юния отримане 28. зашеданє Округлого стола Русинох Словацкей (ОСРС), на хторим вибрани нови предсидатель Петро Штефаняк. Як приоритет у роботи, наявене пририхтованє за Попис жительства 2021. року. Окремна увага на зашеданю пошвецена розпатраню можлївосцох же би русински язик вошол до настави и у школох зoз словацким наставним язиком

а зашеданю ОСРС участвовал и державни секретар Министерства школства, науки, виглєдованя и спорта Словацкей Републики Петро Крайняк, котри представел можлївосци уводзеня виучованя русинского язика у школох зоз словацким наставним язиком. Як визначене на зашеданю Петро Штефаняк Округлого стола, Русини у Словацкей длуги час чувствую проблем коло формованя мрежи школох у котрих би русински бул наставни язик, або у котрих би ше голєм виучовало русински язик. Прето окреме привитани державни секретар школского ресора Петро Крайняк, котри на зашеданю ОСРС представел информативни материял Министерства школства Словацкей под назву „Одредзованє школи або школскей институциї з иншаким наставно/виховним язиком од словацкого+. Крайняк окреме акцентовал можлївосц за основни школи зоз словацким наставним язиком же би у рамиковим наставним планє мали виучованє язика националней меншини. Кед ше за таки модел школа опредзелї, школяре тей школи буду мац у першей класи єдну годзину язика националней меншини, од другей по седму класу то буду два годзини, а у осмей и дзевятей класи три годзини у тижню. Як сообщене зоз Округлого стола, ОСРС тот модел оценює позитивно и наздава ше же то за пририхтовачох школох 21. ЮНИЙ 2019.

tiznjovnjik@ruskeslovo.com

РУСНАЦОХ СЛОВАЦКЕЙ (ОСРС)

ПРЕДСИДАТЕЛЬ

по валалох и городох у котрих жию припаднїки русинскей националней меншини може буц прилапююци крочай з котрим би ше обезпечело виучованє мацеринского язика за русинских школярох, без того же би школа мушела меняц свой статут, наставни язик, додатно правиц аґенду на двох язикох, як цо то случай зоз школами з наставним язиком националней меншини.

На 28. зашеданю Округлого стола Русинох Словацкей, Платформа вибрала и свойо нове предсидательство. За нового предсидателя ОСРС вибрани инж. Петро Штефаняк ПгД (1985), хтори будзе водзиц Платформу ОСРС вєдно з другима чле-

ПРЕМЕНКА ВИБЕРАНКОВЕЙ СИСТЕМИ Округли стол Русинох Словацкей потримує актуални инициятиви хтори поволую на пременку виберанковей системи у Словацкей републики з єдного на вецей вибераново округи. Русинска платформа ше заклада за пременку котра будзе брац до огляду специфичносци реґионох и їх интереси, сообщене на зашеданю ОСРС.

нами предсидательства – секретаром Миланом Пилипом, портпаролом Петром Медвидьом, Ану Кузмякову задлужену за индивидуалних членох и Йозефом Ткачом за колективних членох. После дворочного предсидательства, односно после двох мандатох з функциї предсидателя одходзи Ян Липински, бо терашнї дїловнїк Платформи нє допущує треци вибор. Медзитим, понеже члени ОСРС оценєли же єднорочни мандат предсидателя барз кратки, Платформа усвоєла и пременку дїловнїка и нови предсидатель достал мандат на три роки. Так Штефаняк будзе водзиц русинску платформу по Попис жительства, обисцох и квартельох у Словацкей, хтори будзе 2021. року. Як визначел, пририхтованє за Попис будзе єден з главних приоритетох його мандату, и прето му намира прешириц и активовац членство ОСРС. Як поручене на зашеданю, ОСРС тиж будзе волац на сотруднїцтво шицки русински орґанизациї, же би ше виказало єдинство, и помогло же би число вияшнєних Русинох у 2021. року наросло, як цо то було и после предходних пописох.■ П. Медвидь Преложел: Дю. Латяк 21. ЮНИЙ 2019.

STANOVISKA Пише: Каролина ДЖУДЖАР, професорка руского язика

ДОНКИХОТОВЦИ И МАКИЯВЕЛИСТИ За розлику од дакедишнї часох („уч ше, дзецко мойо, же биш ютре лєпше жила”), нєшкайшому школярови досц чежко найсц мотив же би ше учел. И дацо научел. Понеже нє маю причину заключиц же прецо би ше учели, школяре ше уча пре оцену. Розумиме ше ми шицки – школа „слика и прилика” дружтва у котрим жиєме. Єдно од другого просто нє мож одвоїц. На каждим крочаю ше девалвує знанє. Медзитим, причина такей ситуациї нє лєм у школи. Попущованє постало воспитни стил у котрим нєшка дзеци одрастаю. Дзецо м ше нє посила порученя дзе ше вреднує знанє, а попри тим цо ище важнєйше, уложени труд. Вельо єст вецей порученя макиявелистичного гарактеру. Шведкове зме силних и вельочислених аферох о купених дипломох, доставаню роботи прейґ вязи, або странки. До того уключени велї явни особи котри би требали представяц даяки модел справованя. Просвитаре уж оддавна водза донкихотовску борбу. Обчекує ше од нїх же би вибудовали якишик позитивни одношеня ґу роботи, упартосци и знаню, алє на тей церньовей драги су сами. Голєм з векшей часци. Педаґоґия и саме образованє спадли до води тей истей хвильки кед дошло до явносци же бувши предсидатель купел диплому, а пред милионским авдиоториюмом анї нє знал повесц на котрих предметох вообще и дипломовал. Верим же анї нєшка нє зна. Так ше предлужело зоз вшелїякима министрами, посланїками, городоначалнїками, аферами, купованями дипломох, плаґиятами. Прешвечена сом и до того же кажди школяр точно зна як дошол до тей оцени котру ма. И свидоми су яке їх знанє. Благочасово формовали думанє же им дацо припада по якимшик задуманим автоматизме, же заслужую шицко без уложеного труду, же през живот нє буду давац, алє лєм доставац (и то на тацни, по можлївосци), же „сконтац даяку вариянту” цалком леґитимна драга ґу успиху. Барз чежко потолковац же шверцованє и преписованє на контролних задаткох нєморални поступок. Патра на тото як на дацо цо цалком нормалне, прилаплїве и таки поступок третирую яґод манифестацию товаришства и знаходлївосци. Попри шицкого цо видза, чудовала бим ше кед би то нє було так. Нажаль, нїхто ше нїч нє пита тим школяром од котрих ше преписує, котри до свойого знаня дошли зоз роботу, упартосцу и на чесни способ. Найчастейше ше таки дзеци придаю под прициском своїх парнякох и то лєм же би нє були одруцени од дружтва. Та так школяре котри глєдаю лєгчейшу драгу доставаю витор до хрибта, а тоти котри ше наисце уча, камень коло шиї и огорченє. Праве прето ше може случиц, а и случує ше, тото же таки школяре помали створя подлу слику о себе, поцагую ше до себе и цихо су. И так ше формує дружтво у котрим нє чуц глас найлєпших. А хто найгласнєйши, того ше и чує и слуха? Праве тих котри то вообще нє заслужую. Нїч ту вецей нє чудне. У жеми трецого швета – образованє трецого швета.■ Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

РУСКЕ СЛОВО 7

НАШО МЕСТА У БИКИЧУ ОТРИМАНА ТРАДИЦИЙНА КУЛТУРНА МАНИФЕСТАЦИЯ „ПРИШЛИ НАМ РУСАДЛЯ”

ЗРУБОВАНЄ ДРЕВКА ПО ГОРУЧАВИ На Русадля, внєдзелю у Бикичу у орґанизациї КПД „Иван Котляревски”, отримана традицийна културна манифестация „Пришли нам Русадля”. Анї велька горучава нє погубела добре розположенє преткано зоз шпиванку, музику и танцом. У сали Дома култури отримана уметнїцка програма хтору виведли госци зоз КПД „Дюра Киш” зоз Шиду и домашнї члени КПД „Иван Котляревски”. Програму отворели домашнї жридлова женска шпивацка ґрупа „Бикичанки” хтори одшпивали шпиванку „Русадля, Русадля” за хтору слова написала Невенка Бобаль, а музично ю поскладали Боян Бабич и Драґана Ґлувня Бабич. Шпивацка ґрупа зоз Шиду ше представела зоз шпиванками „Милєнко моя”, „Зламала ше кормань деска”, „Плїва хмарка” и „Дай нам Боже добри час”. Руководителька шпивацкей ґрупи Снежана Лазич, а музично их провадзел оркестер Дружтва под управу Драґана Макивича. „Бикичанки” одшпшивали „Пред нашима дзверми”, „Вежнї зайду”, „Кельо шпиваночки” и „Цернє цєрнє, поцернєно”. Тиж наступели и два дзецински танєчни пари хтори одтанцовали танєц „Козачок”. Хореоґраф Владимир Иван, а уметнїцки руководителє Кристина Шолтис и Милан Гнатко. После програми шицки нащивителє пошли до двора Етно хижи опрез хторей ше находзело майово древко. Тиж ше и попри горучави и ту дакус заграло, зашпивало

и танцовало, а вец младши хлопи вжали шекеру и почали зрубовац древко хторе о даскельо хвильки було звалєне. Потим друженє предлужене у хладку опрез будинику школи зоз коктелом и ознова шпиванку и музику гудацох зоз Шиду. На манифестациї були Зденко Лазор, подпредсидатель Националного совиту Руснацох, Ромко Папуґа, заменїк секретара СО Шид, парох о. Владимир Еделински Миколка, госци зоз Сримскей Митровици и други. Вл. Дї.

ЗАКОНЧЕНИ ФЕСТИВАЛ УКРАЇНСКЕЙ КУЛТУРИ „КАЛИНА” У ВЕРБАШЕ

БОГАТСТВО КУЛТУРИ И ТРА ДИЦИЇ У Вербаше 15. и 16. юния отримани 16. Фестивал українскей култури „Калина”, хтори позберал вецей як седемсто членох українских културних дружтвох зоз Румуниї, Босни и Герцеґовини, Горватскей, України и Сербиї. През програму шицки нащивителє мали нагоду уживац у українскей култури, музики, фолклору и покоштовац традицийну українску кухню. Перши дзень Фестивалу почал у Народней библиотеки „Данило Киш” дзе бул округли стол на тему очуваня українскей култури и традициї, а предлужени є у просторийох КПД „Карпати” дзе була вистава сликох и фотоґрафийох супружнїкох Тамари и Бориса Барановски. Други дзень Фестивала у ЦФК „Драґо Йовович” представени традицийни українски єдла, а потим шлїдзела уметнїцка и етно вистава. Шветочни концерт представел ансамбли УКЦ „Кобзар” з Нового Саду, КУД „Иван Сенюк” з Кули, КПД

8 РУСКЕ СЛОВО

„Карпати” з Вербасу, ДНУК „Коломейка” зоз Сримскей Митровици и УКУД „Калина” з Индїї, а тиж и УКПД „Иван Франко” з Вуковару, УКПД „Андрей Пелих” зоз Шумеча, Здруженє Українцох „Златна класка” зоз Прнявору, Союз Українцох Румуниї и госцох з України. Богату трогодзинову програму, дзе представена українска музика, писнї, танци, попри полней сали ЦФК провадзели и визначни госци – амбасадор України у Сербиї Олександр Александрович зоз супругу, заменїца предсидателя Општини Вербас Миляна Штулич, преосвящени владика кир Георгий Джуджар, предсидатель Националного совиту Українскей националней меншини Никола Ляхович, и велї други. У мено општини Вербас, заменїца предсидателя општини Миляна Штулич привитала шицких госцох, и визначела же Вербас часто ма нагоду буц домашнї фестивалом такей файти, котри орґанизую рижни национални заєднїци. Фестивал ше отримує од 2003. року у орґанизациї Националного совиту Українцох, и каждoго року є у другим месце, у котрим жию Українци. У реализованю Фестивала помогли Канцелария за людски и меншински права Влади Републики Сербиї, Покраїнски секретарият за образованє, предписаня, управу и национални меншини – национални заєднїци Влади Войводини, Амбасада України и Републики Сербиї, Општина Вербас, Културни центер Вербас и ЦФК „Драґо Йовович”. O. Р. 21. ЮНИЙ 2019.

mesta@ruskeslovo.com

ПЛАНИ У МАРИЙОВИМ СВЯТИЛЇЩУ ВОДИЦИ

ПОЧНЄ ШЕ БУДОВАЦ САЛУ Зоз парохийного уряду у Руским Керестуре тих дньох сцигла вистка же у Марийовим святилїщу Водици починаю пририхтованя за будованє, за початок лєм сали, а плановане и кухня и ноцнїки, по проєкту хтори пририхтани уж два роки. Гоч ше з проєктом нє прешло у фондох Европскей униї, єдна векша донация заш лєм допринєсла же би ше принєсло одлуку и почало будовац комплекс по фазох. Керестурски парох о. Михайло Малацко, хтори у поради зоз владиком, та и Церковним одбором, озбильно розпатрали шицки арґументи за таке опредзелєнє. Проєкт за вибудов сали зробени пред двома роками кед ше з нїм конкуровало у рамикох прейґгранїчного сотруднїцтва, раз зоз парохию з Мадярскей, раз зоз Горватскей, алє нажаль, безуспишно. – Сцем наглашиц же зме барз добре роздумали о шицким з благословом владики Георгия, и видзиме же наисце єст потреба за єдним таким, най повем, пасторалним центром – толкує парох о. Малацко. – Но, понеже, як познате, Водица завитне и одпустове место и святилїще повязане з римску базилику Мария Маджоре, требало би барз мерковац вихасновац шицок єй потенциял. Водица за нас нє обичне место, бо ми вериме же Мария на єден способ ту заш лєм присутна з окремним своїм заступнїцтвом, з документовану историю, численима виздравенями... Иншак би нє було шицко тото. Кельо раз зме там мали даяке стретнуце, там вше було успиху. Так би нам тота сала була место за рижни сходи, векши и менши, и то цали рок, нє лєм шейсц мешаци як потераз. И през жиму там годни буц Служби Божо, на нєдзелї и на швета кед би ше салу зогривало. У Водици маме велї стретнуца за дзеци, затераз то лєм през лєто, а так би могло и през жиму кед єст вецей часу, кед би там була єдна заварта система, у значе-

ню же шицко там. А так ше планує – окрем сали и санитарних просторийох, познєйше горе и хижи за спанє, кухня и єден помоцни обєкт. Сала будзе за 200 особи, хтору би могло подзелїц и на менше, кед би требало. Гоч маме по наших парохийох їх менши центри дзе ше збераю вирни, як и ми у Каритасу, алє єден векши нє ма-

ме – прешвечени керестурски парох. По його словох, проєкт би ше витворйовало у штирох фазох, за початок лєм сала и санитарни просториї. На тот крочай обовязала нас и єдна векша донация єдней нашей особи, и гоч то лєм половка потребного пенєжу за тоту фазу, роботи ше почнє, а поволани и други донаторе. Тот комплекс ше будзе будовац на парцели за Водицу, кед нєдавно зачерани коло 6 гольти церковней жеми, та як гвари о. Малацко, нє будзе завадзац за интимносц и побожносц водицовей церкви. – У другей фази би ше робело хижи за ноцнїк зоз санитариями дас за 60 особи, кухню и єден помоцни будинок хтори би тиж мал капацитет за 60 особи. Водица би була прицагуюца и за други менши ґрупи, нє лєм нашим вирним. Як святилїще можеме ю понукнуц и другим, бо тото нє мож купиц. Найвекши проблем доказац же ми то вихаснуєме. Прето би ту могло орґанизовац и кресцини, родзени днї, чи даяку меншу свадзбу – од того ше нє треба бац. Важне же бизме мали єден таки центер хтори би, окрем за духовни потреби хтори буду приоритет, бул потримовка и нашим културним и спортским манифестацийом у валалє и околїску, бо би ту було места за ноцнїк госцом хтори часто приходза – наглашел парох о. Малацко. М. А.

У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ ПАНАХИДА ЗА ШИЦКИХ ПОКОЙНИХ

ЄДИНСТВО МЕДЗИ ВИЧНИМ И ТЕРАШНЇМ Внєдзелю на шицких святих, 16. юния, на керестурским теметове була заєднїцка панахида за шицких покойних, на хторей попри Керестурцох пришли и особи з других местох хтори ту маю похованих своїх блїзких. Панахиду служели домашнї священїки – парох о. Михайло Малацко и капеланє о. Владимир Медєши и о. Михайло Шанта. У краткей казанї парох здогаднул прецо ше приходзи на теметов з тей нагоди, помодлїц ше за души тих цо ту поховани. – Ми вериме до живого Бога, нє лєм до Бога хтори нас чека кед умреме. Прето потребне цали живот жиц 21. ЮНИЙ 2019.

зоз нїм и нє одрекац ше од нього, бо вон нашо найвекше добро, нє лєм после шмерци, алє и ту на тей жеми. И прето нїґдзе глїбше нє чувствуєме тото єдинство медзи вичним и терашнїм як на теметове, прето же тоти шицки за котрих ше модлїме у вичносци. Ми ше модлїме за нїх же би им Бог пребачел грихи, а з другого боку и питаме їх заступнїцтво – заключел о. Малацко а потим священїки служели панахиди и на поєдинєчних гробох. М. А.

РУСКЕ СЛОВО 9

НАШО МЕСТА У ГЛОЖАНОХ

У ЗЕМПЛИНСКЕЙ ТЕПЛИЦИ У СЛОВАЦКЕЙ

РКЦ НА ФЕСТИВАЛУ „ТАНЦУЙ, ТАНЦУЙ...”

НА ДНЬОХ МЕСТА И КЕРЕСТУРЦИ

У амфитеатре на отвореним, хтори состойна часц Спортско-рекреативно-просвитного центру у Гложанох, на 49. фолклорним фестивалу „Танцуй, танцуй...” наступела и фолклорна ґрупа ветеранох зоз Руского културного центру, з Нового Саду. Традицийно Фестивал „Танцуй, танцуй...” почина зоз шветочним дефилеом по улїцох, дзе ше на каждей крижней драги заграло и потанцовало, та

и Руснаци одтанцовали „парадичу”. Зоз приходом до амфитеатра, шветочно подзвигнута застава Фестивалу и на бини ше зменьовали весели ансамбли. Медзи вецей як 20 фолклорнима ґрупами зоз местох у хторих Словаци маю здруженя, та и зоз иножемства, у ревиялней часци зоз „Рускима танцами” на бини наступела фолклорна ґрупа ветеранох зоз РКЦ, Нови Сад. Фе стивал „Танцуй, танцуй...” отримани, 15. юния, а циль му пестовац и очувац музику, шпиванки, танци и обичаї Словацох. В. В.

На означованю Дньох места Земплинскей Теплици у Словацкей, 9. юния була и наша делеґация, представителє трох институцийох хтори найвецей сотрудзую з тим местом, дакедишнїм Кере стуром, з хторим Руски Керестур побратимени од 2017. року. У делеґациї були предсидатель Вивершного одбору Националного совиту Руснацох Желько Ковач, директорка Школи „Петро Кузмяк” Хелена Пашо Павлович и предсидатель Совиту Месней заєднїци Руски Керестур Владимир Олеяр. Вони 9. юния були госци и на културно-уметнїцкей програми хтора з тей нагоди орґанизована, на хто-

рей наступели танєчнїки, шпиваче и солисти. Як дознаваме, Днї места ше у Земплинскей Теплици означує кажди рок зоз скромну преславу, яка була и того року, а кед округли рочнїци програми вельо богатши и отримує ше их у вецей местох. По словох Желька Ковача, наша делеґация и на тот завод врацела нащиву домашнїм хтори у Керестуре уж були з вецей нагодох, як цо „Днї паприґи”, Дзень Руснацох, Дзень школи и друге, а з домашнїма бешедовали и о нових активносцох и сотруднїцтве, затераз у обласци култури, образованя и спорту. М. А.

ДЗЕЦИ ПУ „БАМБИ” ОТРИМАЛИ МАСКЕНБАЛ

У КОСТИМОХ ПРЕЗ ЦЕНТЕР ВАЛАЛА З нагоди 5. юния, Шветового дня защити животного штредку, дзеци з керестурскей заградки „Цицибан” ПУ

10 РУСКЕ СЛОВО

„Бамби” зоз Кули, у Руским Керестуре уручели припознанє „Желєни лїсток” родительови Марянови Ковачевичови як подзекованє за отримованє желєней поверхносци тей Установи. З тей нагоди, дзеци намальовали плакати з еколоґийнима порученями хтори познєйше заквачели на капуру свойого будинку. Заплановани традицийни маскенбал хтори мал буц истого дня, пре диждж бул одказани, та є отримани 10. юния. Означованє традицийного маскенбалу почало зоз сликованьом дзецох зоз своїма виховательками у дворе оводи, а после того „бамбийовци” рушели до шпациру през центер валала. Дефиле наймладших у прекрасних и креативних костимох провадзели найблїзши, а прицагнул и вельку увагу числених преходнїкох. Ан. М. 21. ЮНИЙ 2019.

mesta@ruskeslovo.com

СЕЗОНА КУПАНЯ НА РИКОХ, БЕҐЕЛЬОХ, ОЗЕРОХ

ДО ВОДИ ЛЄМ ЗОЗ ОДРОСНУТИМА Општина Жабель богата зоз природнима водами. У Жаблю и Ґосподїнцох рика Єґричка, у Чуроґу и Дюрдьове Стара Тиса, а у дюрдьовским хотаре на пейц километри од валалу и бара Мутняча чия ше єдна часц находзи и у мошоринским хотаре, односно на териториї Општини Титель. Єґричка под защиту держави, о шицких спомутих водох компетентна держава, а о їх побережйох єй Явне водопривредне подприємство „Води Войводини”, док за Мутнячу Министрество польопривреди, водопривреди и лєсарства. У шицких ше подєднак, оглядаюци ше на остатню децению, та и вецей, случую нєщесца зоз смертельним законченьом, а у векшини случайох давенє. Єдно з нїх, а остатнє у местох Општини, случело ше вовторок, 11. юния. Задавел ше штернацрочни М. Ґ. котрого у Мутнячи, ютредзень на коло три метери под воду пренашла жандармерия. Того дня зоз нїм бул и його найлєпши товариш, котри, кед видзел же М. Ґ. нє виходзи з води одбегнул глєдац помоц на найблїзши салаш при Мутнячи. Нїхто ше нє одволал, та на бициґли пошол до валалу по хотарскей драги, по товаришових родичох же би му пришли помогнуц. Було позно. После того, валачанє ознова озбильнєйше почали роздумовац о безпечносци у водох. Даєдни Месни заєднїци у Општини Жабель отримую побережя водох у своїх местох. У Жаблю пред даскельома роками єдна часц Єґричкей на вецей заводи вимульована, на побережє посипани писок, поставени слункобрани, алє подполну компетентносц над ню ма Явне

Мутняча у дюрдьовским хотаре

водопривредне подприємство „Води Войводини”. На нєй спозорююци порученя як цо „Нєплївачом забранєни уход без плївачох” и „Дзецом забранєни уход до води без родичох”. Пред вецей роками єдна часц побережя ушорена и у Чуроґу на Тиси и на Єґричкей у Ґосподїнцох. Вше було и вше будзе тих котри нє почитую надписи, кед же их вообще и єст, алє, нажаль, єст таки случованя на котри нїхто нє могол вплївовац. Памета ше же ше таки нєщесца случовали и шейдзешатих рокох, седемдзешатих, а и других рокох. Безпечносц и одвичательносц найвекша на нас самих, окреме кед купалїща нєобезпечени зоз чуварами, котрих на природних водох у жабельскей општини нєт. На купалїща нє треба исц сам, або без старших котри знаю добре плївац. С. С.

ПИРСКАНЄ СУНЬОҐОХ У ОПШТИНИ ВЕРБАС

ПЧОЛАРЕ СПОЗОРЕНИ НА ТОКСИЧНИ ПРЕПАРАТИ У рамикох акциї защити здравя гражданох, початком юния општина Вербас и новосадска фирма „Циклонизация” почали дзелїц безплатни БТИ таблети процив суньоґох. Таблети дїйствую лєм на лїчинки суньоґох и хаснує ше их у ґаздовствох дзе єст води хтора ше затримує у гордовох, барох, септичних долїнох, фонтанох и подобне. Як ше хаснує тоти таблети, єст потолковане на каждим пакованю. Зоз новосадскей „Циклонизациї” совитую же би ше голєм раз у тижню випражнєло гордови и подобне у хторих ше затримує вода, же би ше канали поряднє вичисцовало од коровча и одруткох, а вода у нїх була чиста. Же би борба процив суньоґох була ефикасна, попри фахового третированя потребна и гражданска одвича21. ЮНИЙ 2019.

тельносц. Мали водово поверхносци достаточни же би ше вилягло вельке число суньоґох. Гражданє можу превжац свойо таблети у Месних заєднїцох на териториї општини Вербас. Од 14. по 29. юний новосадска „Циклонизация” започало пирсканє суньоґох и зоз жеми и з воздуху на териториї општини Вербас. Зоз „Циклонизациї” спозорюю пчоларох же препарат зоз хторим ше пирска токсични, та най завру кошнїци, лєбо най их преложа найменєй пейц километери далєй од наведзених местох третированя. Точни места и час кеди ше будзе пирскац завиша од хвилї, а препарати з хторима ше то будзе робиц на бази ламбда-цихалотрину и делтаметрину. Препарат дїйствує три днї. О. Р.

РУСКЕ СЛОВО 11

ЕКОНОМИЯ ТОГО РОКУ БУДЗЕ НА ДОСЦ ЖИТА У СЕРБИЇ

ВЕЦЕЙ ЯК МИЛИОН ТОНИ ЗА ВИВОЗ Очекує ше за 7,15 одсто менши урожай жита, у одношеню на прешли рок, хтори бул рекордни. Заш лєм, тогорочни урожай жита у нашей жеми будзе кус векши од просекового урожаю за остатнї пейц роки

друженє „Жита Сербиї”, з поНА ЄШЕНЬ МЕДЗИНАРОДНА тримовку Орґанизациї за поЖИТАРСКА КОНФЕРЕНЦИЯ живу и польопривреду Зєдинєних нацийох (ЗН – ФАО) и Европскей Консултант за аґрарну политику банки за обнову и розвой (EBRD), ФАО и координатор ФАО и ЕБРД пропершираз орґанизовало штиєктох у Сербиї, Милош Милованович, ридньову манифестацию „Crop гварел же ФАО и ЕБДР уж даскельо Tour 2019”. Циль тей програми роки потримую унапредзенє вивозу же би ше пред жатву утвердзело жита и олєяркох, першенствено през квантитет и квалитет тогорочного роботу на квалитету, на унапредзеню урожаю жита. Представнїки лоґистики, алє и диверсификациї виЗдруженя „Жита Сербиї”, вєдно возу польопривредних продуктох зоз Вукосав Сакович зоз сертификованима фаховцами Сербиї. за анализу оглядних прикладнїУ сотруднїцтве зоз Министерством кох, зоз контролней хижи польопривреди и Здруженьом „Жита „AмСпец” зоз Нового Саду, предСербиї”, концом октобра орґанизуєме ходних дньох обишли 70 општипершу Националну житарску конфени, односно шицки реґиони у ренцию, на хторей домашнї продуковаСербиї у хторих ше продукує жителє и тарґовци буду мац нагоду детато, а после того вжати и оглядни льнєйше ше упознац зоз шветовима прикладнїки хтори ше вианалитрендами и актуалнима случованями зовало. Остатнї дзень манифестана медзинародним тарґовищу житарциї штварток, 13. юния, орґанизакох, а потенциялни купци з иножемторе, представнїки ФАО, ЕБРД, ства спатра потенцияли сербскей проДїловного здруженя „Олєярнї дукциї. Милош Милованович Бачка”, Компаниї за предаванє комбайнох и другей велькей поВон здогаднул же вєшенї, под час шатви жита була сульопривредней механїзациї „Аґроґлобе” и новинаре наша, же жито сходзело алє пожнєло скоро два мешаци, а щивели компаниї „MAT-AGRO” и „Aґроґрня” и опатрели потим ушлїдзела нєузвичаєна жима и суша у марцу и перїх поля зоз житом. Потим, у Новим Садзе, у готелу Шератон, з Финалну презентацию за новинарох и заинтересо- шей половки априла того року. – Теди зме ше злєкли же нє будземе мац жита анї за довану явносц, закончена штиродньова манифестация машнї потреби, алє кед у другей половки априла почали „Crop Tour 2019”. падац дижджи, жито указало же є одпорне и же ма вельки Сербия того року будзе мац надосц жита, а вецей од мипотенциял за прежиц и дац добри урожай. Сиґурне же лион тони годно ше вивезц, виявел новинаром директор Здруженя „Жита Сербиї” Вукосав Сакович. Як гварел, то будземе мац род векши у одношеню на пейцрочни просек. утвердзене под час реализациї програми „Crop Tour Кед бизме нє мали вельки дижджи у маю, могло би бешедовац и о рекордним приносу, алє дижджи за 7,15 одсто 2019”. – Циль тей програми же бизме окончели пропаґанду зменшали очековани род. Заш лєм, Сербия будзе мац напродукциї жита и же бизме пренаходзели нови тарґовища, досц жита и годни зме вецей як милион тони вивезц – гваяк и же бизме шицким заинтересованим у жеми гварели рел Сакович. Вон гварел же польопривреднїки нєзадовольни зоз цену, цо можу очековац од тогорочней жатви – гварел Сакович. алє и зоз тим же на концу страцели 7–10 одсто урожаю пре дижджи. Нєурядово ше спомина же ше тогорочне жиЦЕНА ЖИТА НА ПЕЙЦРОЧНИМ то будзе одкупйовац по 15,2 до 15,5 динари без ПДВ. Сакович пояшнєл же ше при берзанскей роби, цо значи МАКСИМУМУ и при житу, цени формую на шветовим тарґовищу и же их ми у Сербиї применюєме и формуєме у зависносци од наНа продуктней берзи у Новим Садзе прешлого тиших трошкох. жня росли цени и жита и сої. Предати вельки количе– Вчас бешедовац о ценох, алє ми будземе мац максиства лоньского жита, вкупно 1 510 тони, а цена за жимално можлїви цени, бо у Сербиї велька конкуренция у то ше рушала од 23,50 до 24,10 дин/кґ, без ПДВ-а, найвивозу, маме надосц вивожнїкох, цо позитивно вплївує на векша за остатнї пейц роки. Така цена остатнїраз запласованє нашого жита на шветовим тарґовищу.■ значена у марцу 2013. року. М. Тамаш

12 РУСКЕ СЛОВО

21. ЮНИЙ 2019.

ekonomija@ruskeslovo.com

УПЛЇВ ВЕЛЬКОГО ДИЖДЖУ И НАГЛОГО ПОРОСНУЦА ТЕМПЕРАТУРИ НА ПОЛЬОПРИВРЕДНИ КУЛТУРИ

КОРОВЧА РОСЛИ, А ШАЦА СТАНУЛИ У прешлим мешацу спадло вецей як 250 литри дижджу по метеру квадратним, а тиж зазначени и нїзки температури, цо нє одвитовало велїм польопривредним културом

менши як влонї, за даяки 20, 30 ре нєдостаток слунка шаца проценти. Кед ше жито пошало станули з ростом, а напревєшенї, досц було сухе, та ше и довали коровча хтори ше пре сходзенє жита покус одцагло. Тевельо блата на парцелох нє мораз, од кеди нагло почали роснуц гли адекватно третирац. На яки температури видно же хороти спо соб тоти вельки дижджи шедаю на зарно у класкох. уплївовали на польопривредни После нїзких температурох и култури и яки пошлїдки охаби велькей влаги нагло оцеплєло, цо нагле пороснуце температури, приведло до зявеня рижних хопотолковал аґроном Славко Маротох и чкодлївцох. лацко з Руского Керестура. – У ку ку ри ци за мер ко ва не – При житу найвекши проприсуство дротара, гоч по ро блем бул тот же праве у тим пебена шатва зоз нашеньом хто риодзе почало квитнуц и требаре иде ално защицене од то го ло го защициц. Требало зробиц Славко Малацко инсекта. Кукурица нє ровнофунґицидни третман хтори мал мирна, и векша и мен ша, так буц поробени кед жито почало квитнуц 4 до 5 одсто. Други проблем хтори настал то же же и тота кукурица хтора защицена процив дротара и ше до поля нє могло войсц зоз пирскачками пре вельке то буд зе нєдо статочне. Цукровей цвикли у кере стурским хотаре нєт вельо. И количество дижджу и блата. После тих вельких количествох дижджу, нагло пришли високи температури од ко- попри оштрого зменьованя жимней и цеплей хвилї, ло 30 ступнї и зарно остало нєзащицене. На парцелох по цвикла добре випатра, анї нє пирскана од цукровей пикерестурским хотаре, хтори сом мал нагоду опатриц, пи. Цукрова цвикла будзе кус драгша, же би ю людзе и вшадзи єст на класкох билого, цо значи же то будзе хоре далєй садзели. Слунечнїк добре подноши сушу и йому зарно. Нє будзе мац анї правилну форму, анї чежину. Тре- нє одвитую части паданя, йому як и кукурици, уж досц бало поробиц и треци третман алє нє могло, бо анї други влаги. Цо ше сої дотика, вона уж даґдзе квитнє, а понє могол буц одробени як треба, праве пре спомнути требна евентуално защита од цирку, док култури од дижджи. Нє можеме пирскац и треци раз, бо о даяки два широколїсцових коровчох уж два раз защицени. Ярцу, як и цукровей цвикли єст тиж мало, и статковотижнї може и жатва почац. Тоти класки, хтори лєм раз третировани, випатраю барз подло. У периодзе кед були го, и пивского. При пивскому ярцу уж пар роки проблем паданя, коровча барз напредовали, мушели зме начас ре- зоз протеинами. То култура хтору єдино одкупює компааґовац. Було проблем ускладзиц применку гербицидох у ния „Малтинексˮ у Бачкей Паланки, а тот процент продатим моменту, а єст часци дзе людзе запожнєли зоз гер- теинох одредзую вони директно, кед ше им однєше робу бициднима третманами, та ту будзе дакус почежкосци. на приєм. Єст ситуациї же чловек випродукує пивски Жита єст ґенерално менєй, алє и принос вироятно будзе ярец, а вон му го враца як статков, та за ньго достанє нїзшу цену, прето людзе одуставаю од тей култури – бешедує наш собешеднїк. На концу, значне видвоїц найзаступеншу польопривредну културу у Керестуре – паприґу, слоново ухо, чийо пресадзованє тирвало у маю и нажаль и вона прецерпела утрати. Як аґроном Малацко толкує, и паприґа под час нїзших температурох станула з ростом, та людзе тераз интензивно щица тоту културу. Перши третмани уж поробени, а треба примерковац же би ше начас почало зоз прикарму же би ше надополнєло период мированя. Наконцу, остава ше лєм наздавац же наиходзаци лєтни мешаци нє принєшу нови климово нєсподзиваня, понеже хвилю очиглядно нє мож предвидзиц на длугши период.■ Ан. Медєши 21. ЮНИЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 13

ЕКОНОМИЯ ПРОДУКЦИЯ БОСТАНУ У ДЮРДЬОВЕ

ПРЕСА ДА ПРЕПА ДАЛА ОД МАЙСКИХ ДИЖДЖОХ Дюрдьов дакеди бул символ ґереґох и ище вше є, алє вецей нє у такей мири, цо анї нє чудне з оглядом на тото же бостан продукую лєм найвекши ентузиясти, його любителє и почитователє. Остатнї роки хвиля вше нєвигоднєйша, тогорочни майски дижджи були части и моцни, а слунка скоро анї нє було, та пресада препадала

дьовским хотаре нападало коло двасто лиени ґереґох и других домашнїх протри дижду у двох тижньох. Пошлїдки було дуктох вше проблем, и продуковательтакой видно, бо май бул наисце дижджовом и купцом, а зна ше кому вец чежше. ни, влажни и без слунка. Продукователє ше уж стаємно, у каждей – Єдна часц пресади диньох почала пресезони маю ратовац од поровнованя їх допадац ище у пластенїку, бо нє мала слунка, машнїх продуктох з увознима ґереґами коа теди почали и хороти. У пластенїку були три, як нароком, маю вше нїзшу цену од вельки пременки температури, на два заводомашнїх, алє су анї приблїжно нє таки ди було по штири до пейц днї без слунка. смачни як домашнї. Алє, кед ше жиє з маНайбаржей им завадза кед нєт слунка. Прелей плаци, купцом шицко цо туньше и випаданє пресади предлужене и после прегодзнєйше и лєпше. садзованя на польо, бо ознова почало паГардийова фамелия зоз Дюрдьова познадац, а садзели зме под нїзки найлоново тута по бостану, продукую го трицец роки нели. Медзи тунелами после дижджох стазоз єдну кратшу паузу. У тим року поверхла вода, а тунели були висши, та до нїх воносц под бостаном зменшали, з трох на два Владо Гарди да нє уходзела. Накадзи ше вихвилєло и гольти, а причина цалком оправдана, бо є така водзаца у шицкей польопривредней продукциї у на- почало буц цеплєйше, початком юния, пресада почала шей жеми – нєизвесносц цени конєчного продукта, а на випатрац лєпше, алє яки буду пошлїдки на урожаю нє тото треба вельо укладац, окреме єст роботи и допатрац. мож ище предвидзиц – гварел наш собешеднїк. Диждж у дюрдьовским хотаре на даскельо заводи па– Тарґовище вше менше. Нє лєм же ше зменшало число накупцох котри купую на велько, алє ше остатнї ро- дал и початком того тижня. Процив природи нє мож, алє ки почало зменшовац и число накупцох котри купую ше мож максимално пририхтац за кажду нєвигодну сименши количества, од пол тони по тону. Пре таке, видзи туацию. Случує ше, медзитим, же и теди нє мож вельо ми ше же нам зоз двох гольтох будзе цалком досц за пре- цо поробиц. Гардийово плановали же шицку пресаду даванє – гварел продукователь бостану Влада Гарди, ко- посадза под фолию, алє як им часц препадла, посадзели три тото роби окончує дзекуюци потримовки, анґажова- и без фолиї и зоз нашеня под мотику на фолию. Пресадзовали го у другей половки и концом априла, вочи Вельню и роботи його фамилиї. кей ноци, цо и бул оптимални час. Бостан за пресаду попонагляли, як и други, посадзиц у марцу, понеже теди НАКАДЗИ ШЕ ВИХВИЛЄЛО, була красна хвиля. ПРЕСАДА ЛЄПШЕ ВИПАТРА Влонї нє було динї бо препадли пре части и вельки паданя у юлию, а у тим року ше наздавали же нє будзе векши бриґи у їх продукованю. Медзитим, уж у маю у дюр-

14 РУСКЕ СЛОВО

КУПЕЦ ЧЕЖКО ПРИЛАПЮЄ ВЕКШУ ЦЕНУ Гардийово пияти рок за шором бостан буду предавац на своїм полю, блїзко при розсаднїку на маґистралней драги Нови Сад – Зренянин. Символ їх предайного места червени авто марки Варбурґ, котри порядни муштериї можу видзиц у полю чим почнє сезна зрезованя бостану. – Правда же зме блїжей при купцох, алє то и велька терха, бо кед бостан вирошнє, там мушиме буц два мешаци, по цали дзень и ноц. Єст крадошох, алє и таких котри поначинаю громаду динї и ґереґи и за собу зохабя нєшор. Єдного року нам порозрезовали пейдзешат ґереґи и так охабели. Ґу тому буц под отвореним нєбом по цали дзень и ноц, длугши час, нє шицко єдно, окреме кед нєвигодна хвиля – гварел продукователь Влада Гарди, котри потолковал же и врани знаю буц вельки чкодлївци, алє на щесце, єст дзела з котрима их, и други птици, мож одплашиц. 21. ЮНИЙ 2019.

ekonomija@ruskeslovo.com

Нє мож знац яка того року будзе цена ґереґох и диньох, алє ше предпо ставя же будзе як и лоньска. Влонї пре моцни дижджи нє було вельо урожаю, а понеже велїм бо стан препаднул од хоротох, цена ґереґох у сезони була кус векша. Же нє мож вельо того цо продуковательом значне предвидзиц, гутори и факт же прешлого року у єдним периодзе ґереґи були драгши на велько, як на мало. – Чежко дзигнуц цену кед ше предава на мало, муштериї то барз чежко прилапюю. На маґистралней драги зме вецей предавали перши два, три роки, з роками ше вельо

ЧЕЖКО НАЙСЦ НАДНЇЧАРОХ У Дюрдьове за тот рок бостан посадзели дзешец фамелиї на коло трицец, до трицец пейц гольтох. Бостан вимага вельку роботу и пошвеценосц, а у Дюрдьове и околїску чежко найсц наднїчарох, окреме у сезони. Робиц у бостану нє лєгко, а ґаздове заш лєм найволя искусних наднїчарох котри знаю робиц з ґереґу и диню. Медзи найискуснєйшима, наднїчар Дюра Уйфалуши з Дюрдьова, котрого ґаздове почитую и найволя кеди им вон помага, бо и зна и люби тоту роботу, ґу тому є вредни и одвичательни. Найволєли би кед би таких було голєм ище дзевец и кед би у каждого продукователя бостану робел по єден таки.

менєй глєда ґереґи. Купци ше вше поносую на цену, им вше шицко драге. Драге и кед є пейдзешат и кед є двацец динари – гварел Влада. Прешлого року на початку сезони предаваня, удало им ше предавац лєм на мало. Спочатку ґереґи ишли по 35 динари, та 30 динари, длугши час ше предавало по 25 и 20 динари, а пред сам конєц на велько цена була 25 динари. Пред початком и на самим початку сезони бо стану у Дюрдьове накупци предаваю ґереґи з увозу и зоз Сриму, и предстваяю их як домашнї дюрдьовски и так правя вельки чкоди продуковательом котри ше од того нє можу виратовац, бо нє маю нїяку потримовку и защиту од держави.■ С. Саламун 21. ЮНИЙ 2019.

ЯВНА ПОВОЛАНКА ЗОЗ ОПШТИНИ КУЛА

ПОЛЬОПРИВРЕДНЇКОМ БЕЗКАМАТНИ КРЕДИТИ Општина Кула и того року польопривреднїком оможлївює хаснованє краткотирвацих кредитох, а вкупни средства за субвенционованє камати и/або надополнєня виноша 5 милиони динари хтори обезпечени зоз општинского буджету Општина Кула обявела Явну поволанку реґистрованим польопривредним ґаздовством на териториї општини Кула, хтори заинтересовани за краткотирваци кредити на период од 12 мешаци у Войводянскей банки, а за хтори Општина субвенционує цалосну камату и/або надополнєнє.

Минимални кредит може буц 100 000 динари, а максимални єден милион. Явна поволанка отворена покля єст средства, а найпознєйше по 31. децембер 2019. року. Шицки подробнєйши информациї мож достац особнє у Општинскей управи у Кули при Ґоранови Круплянинови у канцелариї число 303, або на телефонске число 025/751-187. Текст Явней поволанки и прияву мож превжац на сайту Општини , а попри прияви потребне придац и: потвердзенє о активним статусу ґаздовства, фотокопию особней карточки и потвердзенє о вимирених порцийних обовязкох. Ан. М.

ОПШТИНА КУЛА ДАЛА ВЕКШИ СРЕДСТВА ЗА ПРОЦИВКАМЕНЦОВУ ЗАЩИТУ

ЧУВАЮ ПОЛЯ ОД НЄПОГОДОХ Сезона процивкаменцовей защити почала ище 15. априла, а будзе тирвац по 15. октобер, цо утвердзене зоз календаром Републичного гидрометеоролоґийного заводу. Медзитим, длугорочни искуства указую же найкритичнєйши период од штредку мая, та по першу половку авґуста и у тим периодзе звичайно ше случую нєпогоди. Зоз початком сезони процивкаменцовей защити Општина Кула принєсла Одлуку по котрей ше за тоту намену того року през софинансованє видвої за 50 одсто векши средства як потераз, так место прешлорочних милион динарох, опредзелєни милион и 500 тисячи. На териториї цалей општини Кула 20 процивкаменцово стрилци, ракети виштрелюю з 10 процивкаменцових станїцох. Зоз звекшаних средствох за тоту намену, буду финанасовани надополнєня стрилцом, потим ше купи ракети и опредзелї ше средства за ушоренє процивкаменцових станїцох, насампредз же би були приступни. Остатнї роки на териториї општини Кула нє зазначена векша

чкода од каменцу, визначел предсидатель Општини Дамян Милянич на єдней зоз предходних схадзкох Општинскей ради, алє вшелїяк же кажда чкода велька и потребне дїловац кельо мож же би ше ю зопарло. Кула под инґеренцию Радарского центру у Байши и роками нє зазначени катастрофални пошлїдки од каменцу, медзитим под исти радарски центер припада и територия Суботици, котра того року потрафена уж два раз зоз каменцом, а єдна зоз причинох то и блїзкосц гранїци зоз Мадярску и прето там процивкаменцова защита огранїчена на хаснованє ракетох лєм нїзкого досягу. Вшелїяк же на концу сезони, кед парасти сумирую сезону за собу, приходи и евентуалну чкоду, нє лєм парасти алє и осиґуруюци дружтва, наклада ше заключенє же вше могло лєпше. Наприклад, осиґуруюци дружтва отворено виноша податки же виплацена чкода за осиґурани землєдїлски и польодїлски култури на териториї Руского Керестура у дзешаткох милионох динарох, цо по їх словох релативно вельо. М. Дж.

РУСКЕ СЛОВО 15

КУЛТУРА И ПРОСВИТА ПРОМОЦИЯ СВЯТОГО ПИСМА ПО РУСКИ У НОВИМ САДЗЕ

ОТВОРМЕ ДУШУ ЗА КНЇЖКУ ЖИВОТА У Заводзе за културу войводянских Руснацох у Новим Садзе, 13. юния на промоциї цалого Святого писма на руским язику бешедовали епарх кир Георгий Джуджар, парох новосадски о. Юлиян Рац, прекладателє браца Михал Рамач, хтори бул и модератор, и проф. др Янко Рамач

ладика кир Георгий Джуджар на промоциї гварел же радосц мац цале Святе писмо на нашим язику, цо твори чувство ровноправносци зоз другима народами хтори маю Библию на своїм язику, а можебуц зме анї нє свидоми тей вредносци. – Наш язик чувствительни, та могло на ньго преложиц Библию, хтора слово живота, под водзеньом Святого Духа и прето ю треба добре розумиц, а Церква вше сцела приблїжиц слово Боже ґу вирним. Преложена є зоз старогреческого и резултат є любови. Щиро дзекуєм шицким хтори дали свойо доприношенє же би Святе писмо було видруковане, а з тей нагоди ше треба здогаднуц и на тераз покойних о. др Тадея Войновича и о. др Романа Миза. Отворме душу и дзвери за тоту Библию, най будзе у каждим обисцу, най будзе фамелийна святиня хтору ше пренєше и другим ґенерацийом. Най Бог унєше благослов до домох – пожадал кир Георгий. Парох новосадски о. Рац ше здогаднул як преклад Библиї ознова злучел, после деценийох, бувших семинаристох, священїкох и нєсвященїкох. – Дзекуєм брацом Рамачовим хтори нас здогадую на братох св. Кирила и Методия. Ми Руснаци, доказуєме же и наш народ, наш язик вельки, мож на нїм виражиц думки Божей обяви чловекови. Лєм, треба мерковац же хто будзе читац тоту кнїжку, бо нашо ґенерациї забуваю свой язик. Треба буц упарти и дзецом бешедовац на своїм язику. Формуйме младих же би и далєй були часц нашого народу – совитовал о. Юлиян. Професор др Янко Рамач визначел же треба буц витирвали, упарти, та можебуц и твардоглави же би ше закончело вельку роботу прекладаня Святого писма. – На роботу нас порушал о. др Тадей Войнович, хтори нас научел, окрем як прекладац, и як треба роздумовац. Барз нам була хасновита Єрусалимска Библия, бо у нєй єст вельо толкованя. Библия у своїм жридлу то єден други, єврейски швет. Прето, за велї ствари, поняца, нєт термини. Требало створиц термини, а то требали и св. Кирил и Методий. И ми ше мушели врацац на їх церковнославянски язик. Вельо зме ше совитовали зоз о. Романом Мизом и другима священїками. Алє най повем, тераз кед гоч дзе отворим Библию, прекрашнє ми звучи по

16 РУСКЕ СЛОВО

Фото: В. Вуячич

ЦАЛИ ТИРАЖ НА ЄШЕНЬ Поднїматель Друкарнї „Maxima graf” Ярослав Пап гварел же после 20 рокох искуства друкованя направена Библия за промоцию, а главни тираж, хтори будзе доступни людзом, будзе на єшень. На библийним паперу тота кнїжка будзе ценша и будзе тирвац велї роки. – Чесц ми же зме закончели тоту роботу з любови и з мойого шерца – виявел Ярослав Пап.

руски, цо найбаржей заслуга мойого старшого брата Михала – заключел Янко Рамач. Михал Рамач надпомнул же мали добрих професорох и сотруднїкох на тей роботи, хасновали вельо преклади, а найбаржей зоз церковнославянского, италиянского и польского. – Треба подзековац и нашим писательом, перше Гавриїлови Костельникови, а одредзени библийни преклади уж познати явносци зоз часописа „Шветлосц” як и зоз богослуженьох – гварел Михал Рамач. У розгварки на промоциї, Дюра Латяк наглашел же виходзенє Святого писма на руским язику то историйна подїя за вирних и за литературни язик хторого тераз мож прировнац ґу другим литературним язиком на хтори преложена Библия. Микола Шанта цитирал покойного коцурского пароха о. Юлияна Горняк Кухара хтори гварел же док ше людзе модля на власним язику, Бог нє да же би тот народ препаднул. Шанта ше и опитал же чи у прекладу творени нови поняца и чи прекладателє дожили одредзену трансформацию особи у цеку и после роботи. Янко Рамач одвитовал же ше змоцнює витирвалосц, триманє становискох и змиреносц кед ше вери до дачого. Михал Рамач одвитовал же за преклад глєдани нашо стари слова и церковнославянски слова, лєбо церковнославянску основу. ■ М. Горняк Кухар 21. ЮНИЙ 2019.

kultura@ruskeslovo.com

КУД „ТАРАС ШЕВЧЕНКО” З ДЮРДЬОВА НА ГОСЦОВАНЮ У СЛОВАЦКЕЙ

ПРИКРАШЕЛИ ШВЕТО КУЛТУРИ У СВИДНЇКУ Аматере Културно-уметнїцкого дружтва „Тарас Шевченко” зоз Дюрдьова наступели на 65. Швету култури Русинох-Українцох Словацкей у Свиднїку

Фото: М. Кухар

юрдьовске КУД „Тарас Шевченко” того року, после шейсцох рокох, ознова наступело у Свиднїку, дзе Руснацох представели виводзацка фолклорна ґрупа, шпивацка дзивоцка ґрупа, соло шпиваче, дует и тамбурови оркестер. Три днї тирвало 65. Швето култури Русинох-Українцох Словацкей, а почало 14. юния. Дюрдьовчанє наступели всоботу и внєдзелю, 15. и 16. юния. Фолклорна ґрупа виведла „Дюрдьовски мотиви” у рускей народней святочней шмати и танєц „Тропотянка” у закарпатскей шмати. Шестри Валентина и Тамара Салаґ шпивали „Вечар, благи вечар”, Єлена Горняк „Любов” и Валентина Салаґ „Вельо дзивки пожадали”. Внєдзелю, Дзивоцка шпивацка ґрупа презентовала „Там на гори фиялочка”, „До варошу дражочка” и „Дармо, Яничку, дармо”, а фолклор одтанцовал „Гуцулку” у

иншаким закарпатским облєчиве. Аматерох у шицких танцох и шпиванкох обидва днї провадзел тамбурови оркестер Дружтва. Свою програму представели велї дружтва зоз Словацкей, України, Литваниї и других державох. Дюрдьовчанє витворели нови контакти, алє ше и постретали зоз старима приятелями зоз Гажлину, Седлицох и Курова, ПОКЛАДАНЄ ВЕНЦОХ НА ДУКЛЇ дзе дакеди наступали. У рамикох 65. Швета култури Русинох-Українцох З аматерами були и члени Управного одбору Дружтва Словацкей, внєдзелю 16. юния, по традициї було Мирослав Саламун, Владимир Балїнт, Звонко Салаґ и кладзенє венцох ґу памятнїку погинутим чехослоМикола Кухар, заменїк предсидателя КУД „Тарас Шеввацким вояком на Дуклї, як и ґу памятнїком ґенераченко” и шицки мали свойо задлуженя. Саня Хромиш и лови Лудвиґови Свободови, народному будительови Геленка Шарик помагали дзивком же би ше правилно Александрови Павловичови и погинутим вояком Соопасали до пасових сукньох. вєтскей Армиї у Свиднїку. Попри делеґациї орґаниза– Задовольни сом з наступом наших аматерох и зметорох Фестивала, Союзу Русинох-Українцох Словацсценьом у интернату. На закончуюцим концерту зме зоз кей, Прешов ского самоуправного краю, Городу домашнїма вичерали дарунки. Достали зме Диплому за Свиднїку и Музею українскей култури, у тей церемоучаствованє и вельки кошар з лакотками и словацким ниї участвовали и иножемни делеґациї з України, Понапойом. Ми им подаровали маїцу з амблемом дюрдьовльскей и Сербиї. У нашей делеґациї були представнїского Дружтва, фляшу домашнього напою, як и ЦД з меки Союзу Руснацох Українцох Сербиї, котрих предлодиями нашого тамбурового оркестра – гварел Микола водзел Микола М. Цап. Кухар. Дюрдьовчанє домашнїм даровали и мед и сир Туристичней орґанизациї општини Жабель, як и малюнок салашу, од Општини Жабель. На госцованє су поволани дзекуюци Союзу Руснацох Українцох Сербиї, чийо представителє тиж одпутовали з нїма – Тарас Чапко, Микола М. Цап и Весна Раґаї-Цап. Внєдзелю була нагода нащивиц Сканзен – музей народней архитектури и Воєни музей. Под час госцованя у Свиднїку дзешец днї за шором було вецей як трицец ступнї, цо нєузвичаєне за тот бреговити край. Швето култури у Свиднїку орґанизую Союз Русинох-Українцох Словацкей, Прешовски самоуправни край, Город Свиднїк и Музей українскей култури у Свиднїку.■ Фото: М. Илюк С. Саламун

21. ЮНИЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 17

КУЛТУРА И ПРОСВИТА БУДУЦИ ШКОЛЯРЕ БУЛИ У ШКОЛИ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

У КОЦУРЕ

ПРИВИТАНИ ПЕРШОКЛАСНЇКИ

ОД ЄШЕНЇ ДВА ОДДЗЕЛЄНЯ ПЕРШЕЙ КЛАСИ

Будуци 34 першокласнїки, 12. юния, нащивели Основну школу „Петро Кузмяк”, у Руским Керестуре, дзе их у мено школи привитала заменїца директорки Невенка Пєщич и будуци учительки Наталия Зазуляк и Мелания Рамач. За будуцих першокласнїкох пригодну програму зоз рецитованьом и граньом пририхтали школяре терашнїх штвартих класох, а потим нагоду одшпивац и рецитовац тото цо научели у предшколским образованю достали и дзеци котри були у нащиви. Дзеци котри уписани до першей класи тих дньох закончую свойо предшколске образованє у Дзецинскей заградки „Цицибан” ПУ „Бамби”, а їх воспитачки були Оленка Русковски и Емилия Костич. На упису до першей класи основней школи котри окончени штредком мая, родичи шицких 34 дзецох ше вияшнєли за наставу на руским язику, так же од єшенї буду оформени два оддзелєня першокласнїкох. М. Дж.

У Велькей сали Дома култури у Коцуре прешлого штвартку, 13. юния, отримана програма зоз хтору школяре Основней школи „Братство єдинство” привитали будуцих першокласнїкох. На початку директорка школи Славица Байор привитала шицких будуцих школярох першей класи, и пожадалa же би им кажди дзень котри препровадза у тей школи остал у цо красшим здогадованю, же би научели читац, писац, раховац и почитовац швет коло себе. Тиж, же би здобули нових товаришох и своїм родичом служели на потїху. Директорка подзековала и на програми котру пририхтали же би преславели конєц школ-

ского рока у „Герлїчки”, а учительком и будуцим товаришом у школи представели свойо рецитациї, писнї, танци. Школяре од першей по штварту класу пририхтали програму зоз своїма учительками, та своїм новим товаришом шпивали, танцовали, рецитовали, ґлумели, а кажда точка була наградзена з моцним аплаузом будуцих першокласнїкох и численей публики. По законченей програми шицким будуцим школяром першей класи подзелєни символични дарунки. Два сербски оддзелєня и єдно руске од шлїдуюцого школского року буду водзиц учитель Данил Мученски и учительки Виолета Рашета и Славица Чельовски. О. Р.

ЛИТЕРАТУРНО-ПОДОБОВИ КОНКУРС У САВИНИМ СЕЛУ

НАГРАДЗЕНИ ДВА ШКОЛЯРКИ Двом школярком Основней школи „Бранко Радичевич” у Савиним Селу представнїки Дружтва за руски язик, литературу и културу, Ирина Папуґа и проф.

18 РУСКЕ СЛОВО

др Юлиян Рамач, 12. юния уручели награди зоз Литературно-подобового конкурсу за дзеци, школярох и студентох руского язика и литератури. Бояна Малобович и Йована Кишрацик, школярки другей класи, на тот конкурс послали подобово роботи, дзекуюци їх учительки Еуфемиї Планкош. Госцох Школи приял директор Рахман Тиґань, а дзеци им пририхтали кратку програму. Школярки як награду достали кнїжку Миколи М. Кочиша „Писнї и приповедки за дзеци”, а представнїки Дружтва и другим дзецом, алє и самей Школи, подаровали ище дзепоєдни його виданя. Я. Дю. 21. ЮНИЙ 2019.

ЗА РОЧНИ ОДПОЧИВОК ТРЕБА ШЕ ДОБРЕ ПОРИХТАЦ

РОК XVIII ЧИСЛО 6 Число ушорела: Мартица ТАМАШ

УЖИВАЦ И ВРАЦИЦ ШЕ ОДПОЧИНУТИ

Пред одходом на одпочивок до иножемства треба ше поинформовац о процедури на гранїцох, о валути и способу плаценя у жеми до хторей ше путує. Красни, удатни и безбрижни лєтни одпочивок завиши од вельо факторох. Найважнєйше ше добре порихтац, окреме кед ше идзе до иножемства, а пред тим поинформовац и о числених детальох, без огляду чи на одпочивок пойдзеце прейґ туристичней аґенциї, або у власней режиї. Векшина туристох рахує же барз важне порихтац шмати, обуй, защитни креми. Медзитим, путованє до иножемства и пребуванє у иножемних туристичних дестинацийох вельке виволанє и вимага же би ше водзело рахунка о велїх детальох.

РАТЕЛ: ВИКЛЮЧИЦ ПРЕНОС ПОДАТКОХ Вочи рочних одпочивкох и путованьох з Рател-у препоручую хасновательом мобилних телефонох же би обовязно виключели опцию преносу податкох у роминґу, же би пре вельки рахунки нє мали нєприємни нєсподзиваня после врацаня з рочного одпочивку. – Кед опция уключена, телефон автоматично ажурує апликациї и вец рахунки барз вельки. Совит хасновательом же би пред одходом на одпочивок при свойому оператерови докупели можлївосц хаснованя интернету у иножемстве и вец мануално виберали лєм того оператера, а нє же би апарат сам вибрал, бо вон автоматично вибера мрежу хтора у тей хвильки наймоцнєйша – гварел директор РАТЕЛ Владица Тинтор. ПРЕВЕРИЦ ЧИ ПАСОШ ВАЖАЦИ Кед ше роздумує о лєтованю у иножемстве, нїч нє треба препущиц случаю. Того року велїм виходзи важенє пасоша. Же бисце пребували у даєдней жеми Европскей униї, пасош муши важиц минимум 3 мешаци после законченя путованя, а за Турску, Тунис и Єгипет, пасоши муша важиц ище 6 мешаци после путованя. За дзеци треба виняц биометрийни пасош, без огляду на возрост, окрем за Чарну гору. Кед дзеци путую з єдним од родительох, муши ше мац писану согласносц другого родителя, а кед путую з даским другим, писану согласносц од обидвох родительох. Найлєпше пред одходом на драгу фотокопирац и чувац перши боки пасоша, особней карти и вожацкей дозволи. Направиц список стварох хтори ше ноши у куфрох и висликовац, най ше найдзе кед ше ствари страца.

ЧУВАЦ ДОКУМЕНТИ Преверце чи маце шицко цо ше глєда у держави до хторей путуєце (виза, особна карта, ваучер, потвердзенє о вакцинациї) и чи вам достаточни лєм пасош. Погранїчни орґани жемох Европскей униї можу глєдац же би им ше указало пенєжну суму хтора одвитує часу пребуваня у шенґенским простору, або кредитну карточку, ваучер туристичней аґенциї за туристичне путованє, резервацию готела, або потвердзенє о приватней адреси на хторей будзеце же би ше потвердзело же слово о туристичним путованю.

21. ЮНИЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 19

ДОМ И ФАМЕЛИЯ

famelija@ruskeslovo.com

З ОДПОЧИВКУ ТРЕБА ПРИСЦ ЗАДОВОЛЬНИ

ед ше на рочним одпочивку опредзелїме путовац, вибор ЖЕЛЄНИ КАРТОН ПРЕЗ БОСНУ превозки найбаржей завиши од буджету и часу хтори И ГЕРЦЕҐОВИНУ И МАКЕДОНИЮ зме плановали за одход на жадану дестинацию. У туристичних аґенцийох гваря же вше треба мац на розуме же на одХто на одпочивок идзе на своїм авту, през Македонию и Босну и Герцеґовину му треба желєни картон, а за други почивку треба уживац, же ше нє треба трапиц и длуго турдержави нє треба, бо припознаваю нашо медзинародне баловац у драже и хто ґод може, най на одпочивок путує на осиґуранє. авиону. Туристична аґенция „Порто Травел” нєйше, и нашим туристом прилаплївше зоз Вербасу Иви и Милоша Срданович з апартманске змесценє без орґанизованого Вербасу фамелийне подприємство и накостираня. У Греческей потримую примага ше дїловац иншак як други туриход туристох зоз Сербиї, так же хто сце, стични аґениї. може зоз собу однєсц єдзенє и шицко цо – Нашо клиєнти кед приду до нашей му треба и так звонкапансионске трошенє аґенциї достаню информациї, у першим звесц на минимум. Туристични дестинашоре на основи нашого искуства як туциї у Єгипту маю налєпше одношенє церистох. Кед препоручиме даяку плажу и ни и квалитету услуги. За даяки 450 до морйо, то прето же зме и сами там були 500 еври маце плацени превоз на авиону, и наша идея же бизме препоручовали аеродромску таксу, готел зоз 4 гвиздочкалєм тото цо зме и сами преверели. Преми и то одпочивок дзе, кед ше уплаци даванє лєтованьох за тот рок почало ище аранжман, вецей нє маце нїяки трошки, у октобру прешлого року, так же аранбо у готелу маце фриштик, полудзенок, жмани давно резервовани. Того року инвечеру, два оловранти, кафу, сок, чай, овотересантне же понуканє на тарґовищу ци, и шицкого вецей як цо вам треба. Барз рижнороднєйше як прешлих рокох, вельке интересованє за Турску, а єст заинокреме гевтих дестинацийох хтори драгтересованих и за одпочивок у Шпаниї, на ши за просекового туристу. Мож вибеИва Срданович Кипру, Малти, Сицилиї, Корзики, у Каларац и ми маме аранжмани за кажду кибриї – гвари Ива Срданович. шенку. Найпредаванши аранжмани до Греческей и мож их резерТРЕБА ИСЦ НА СИҐУРНЕ вовац на бази апартманского и готелского змесценя. ВигодОСТОРОЖНО З НОШЕНЬОМ ЄДЗЕНЯ Уношенє єдзеня и напою кажда держава реґулує окреме и вони важа, без огляду чи путуєце на авту, автобусу або авиону. На сайту Управи царини, при Министерству финансийох (www.upravacarina.rs) опатьце список роби хтору можеце пренєсц до даєдних державох, без плаценя царини.

У аґенциї „Порто травел” гваря же кед туристи путую без резервациї, препущени су околносцом, хтори дакеди можу буц добри, а дакеди з вельо компликациями и вец ше нє одпочиню, а вельо вецей потроша. – Мали зме ситуациї же клиєнти приду до аґенциї, опатра цо ше понука и за єдну символичну розлику у цени, же би зашпоровали 30, 40 або 50 еври одлуча ше рушиц сами до Греческей, бо думаю же сами найду туньше змесценє. Даке-

ОБОВЯЗНО МАЦ ПОЛИСУ ДРАГОВОГО ОСИҐУРАНЯ На одпочивок до иножемства овобязно треба вжац полису драгового осиґураня, бо вона закрива шицки трошки лїченя у иножемстве. Осиґуруюци хижи даваю и фамелийни полиси, дзе дзеци маю ґратис. На тим ше нє шме шпоровац, бо трошки лїченя у иножемстве барз драги за нашо можлївосци. Потвердзенє о хаснованю здравственей защити у иножемстве, або двоязични формулари мож виняц у Филияли РФЗО у општини пребуваня, важи до 90 днї у року и безплатне є за хасновательох. Република Сербия подписала медзинародне спорозуменє о социялним осиґураню зоз 19 державами. О процедури пречитац на www.zso.gov.rs

20 РУСКЕ СЛОВО

21. ЮНИЙ 2019.

ЕВРО ШЕ НАЙБАРЖЕЙ ВИПЛАЦИ На рочни одпочивок нє треба ношиц векше количество готового пенєжу, алє тельо, кельо рахуєме же треба за найосновнєйши потреби, а векша сума най будзе на платней карточки. Найлєгчейше купованє вас чека кед сце на лєтованю у державох членїцох Европскей монетарней униї, бо шицки цени у еврох. Евро национална валута ище у 6 жемох звонка ЕМУ, а медзи нїма и Чарна гора. Медзитим, кед ше иде до Турскей, Єгипту, Тунису, Болгарскей и Горватскей, найлєпше еври пременїц до їх националней валути, та лєпше прейдзеце з плаценьом у їх валути.

ди ше то закончи подло, та нас волаю зоз Греческей най им одталь помогнєме, бо нє могли там найсц змесценє, або нашли барз драге. То нє шпорованє, найвекше шпорованє кед ше цо скорей резервує, дзе клиєнти кед скорей резервую аранжман, достаню и до 20 одсто, або и вецей, туньше лєтованє. Рочни одпочивок требал би буц красни, лєгки, за уживанє и одпочиванє, кед уплацице аранжман у аґенциї маце контакт з представнїком аґенциї, дакого хто водзи рахунку о вас – гвари Ива Срданович. Аґенциї „Порто травел” дава можлївосц плаценя на рати, по 15. децембер без камати, так же ше 40 одсто аранжмана плаци при резервованю, а остаток на рати и ма подписани контракти з векшину явних подприємствох и за даєднима приватнима фирмами у Вербаше и околїску. ЗА ФАМЕЛИЇ НАЙВИГОДНЄЙШЕ У ТУРСКЕЙ Прейґ аґенциї „Филип Травел” мож одпутовац на рижни дестинациї у швеце на авиону, автобусу або на авту. Шеф дїловней єдинки у Новим Садзе Весна Симин гвари же найвекше число путнїкох того року идзе до Турскей, хтора того лєта будзе шампион туризма по чишлє резервацийох, а вец за ню Греческа, Италия, Шпания. – Предносц Турскей же цени вигодни и маю одлични готели, одличну вислугу и даваю вигодносци за фамелиї з дзецми по 15 роки. За дзеци ше плаци лєм авионску карту, ПОМОЦ ПОГЛЄДАЦ У АМБАСАДИ На веб адреси Министерства иножемних дїлох Републики Сербиї (www.mfa.gov.rs) пренайдзеце адресу и телефонске число нашого дипломатичного представнїцтва, хторе найблїжей при туристичней дестинациї на хторей ше находзице. Кед вам даєден документ нєстанє, або ше страци, треба то приявиц полициї держави у хторей ше находзице и з потвердзеньом у амбасади мож достац драгови лїсток, з хторим ше можеце врациц до Сербиї. 21. ЮНИЙ 2019.

а пребуванє у готелу безплатне. У Турскей вельки готели, вельки хижи, у хторих ше можу змесциц фамелиї и з троїма дзецми, цо значи пейцчлена фамелия, а маю и красни плажи. Єдна штирочлена фамелия з двоїма дзеци може буц у готелу зоз 4 або 5 гвиздочками за 2,5 тисячи еври. Наша аґенция базована на аранжмани за путованє на авиону и людзе то знаю. Одход до готелох у Греческей догваряме так же туристи можу пойсц и на власней превозки, алє одход на острова у Греческей орґанизуєме виключно на авиону. Одпочивок у Греческей зоз змесценьом у апартманох орґанизуєме на автобусу, або туристи можу сами пойсц у власней режиї, на своїм авту. Даваме путнїком и драгове и здравствене осиґуранє, даваме „Дєнерали” осиґуранє, хторе облапя полиси од 50 еври за осиґуранє до 30 000 еври и одроснутого путнїка за 10 днї одпочивку то кошта 1 500 динари, цо барз Весна Симин вигодне, а нїґда ше нє зна цо ше може случиц у драже и на одпочивку, та шицким препоручуєме же би вжали осиґуранє – гутори Весна Симин. КУФРИ У ЗАВИСНОСЦИ НА ЧИМ ШЕ ПУТУЄ Без огляду як ше путує, на авиону або на автобусу, маце право на безплатни превоз єдного куфра, а його димензия и чежкосц можу буц огранїчени и о тим ше треба розпитац при превожнїкови, або аґенциї, чийо ше услуги хаснує. Кед авио-компания и после 100 днї глєданя нє найдзе вашо ствари, преглаши же ствари дефинитивно нєстали, чкода будзе надополнєня по преценєней вредносци стварох, а на основи Монтреалскей конвенциї, найвецей мож достац 1 200 еври.

По єй словох, людзе ше дзечнє опредзелюю за плаценє аранжману на рати. – Єст три способи плаценя: мож цали аранжман виплациц на 6 рати зоз карточку Банки Интези, або 40 одсто при резервованю, а остаток на 5 рати зоз банковнима чеками гражданох, або мож плациц у готовим пенєжу нараз, скорей як ше одпутує – гутори Весна Симин.■

РУСКЕ СЛОВО 21

ДОМ И ФАМЕЛИЯ

famelija@ruskeslovo.com

З ОДПОЧИВКУ ТРЕБА ПРИСЦ ЗАДОВОЛЬНИ

20 РУСКЕ СЛОВО

21. ЮНИЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 21

ДОМ И ФАМЕЛИЯ

женоблоґ

Пише: Ясмина ДЮРАНЇН

аметам же нам одмалючка старши гуторели же искуство вредзи голєм тельо кельо и мудросц, бо дармо чловек дацо зна у теориї, док тото нє претка през искуство. Паметам и же сом лєдво чекала одроснуц и – буц мудра. Хторишик дзень сом после роботи зашла на пияц. Знала сом цо хиби у обисцу. Вшелїяк же мушим купиц парадичи и огурки, а и даяку овоц. Дзеци би вше дацо жужлєли, а кед им уж нє даме нєпреривно тоти лакотки, муша мац даяку алтернативу. Надумала сом же им купим рижней овоци. А на пияцу шицкого – вишнї, черешнї, кайси, брескинї, ягоди, малини, банани, помаранчата... Красота за очи. А шицко швиже, пахнє... Патрим на цени, патрим до бутєлара, гат, будзе дакус цесно... Кед купим вецей желєняви, останє ми менєй за овоци. Еци, пеци, пец... Ришене – овоци купим. Кайси маю фину фарбу, а черешнї и вишнї потримаю ище даскельо днї. Так и було. Пошла пейцстотка за пейц минути. Побрала сом мещки до рукох, ташку на плєцо и рушела на станїцу. У автобусу гужва, пекельно, спройно, шицким ше злїва зной по хрибце... Оглядам ше дзе облачок, бо уж озда и замлєєм, алє дармо. Нїзка сом, та до мнє доходзи лєм запах спод дачиєй пазухи. Ципели ме жуляю, бо ми ноги набринути од тей пекоти, мещки ше урезали до рукох, бо су чежки, а шофер дави... Дома сом ше, така змучена, перше отуширала. Думам себе, нє важне, наєме ше

швижей овоци, та ше такой окрипиме. Ба, купак. Кед сом почала умивац вишнї и черешнї, мала сом цо видзиц – згнїти, начати, вецей як половку сом одруцела. Кайси таки квашни, же ми и тераз сцагує уста. А крашнє сом ше питала предавачки: – Сладки вашо кайси? – була сом барз любезна. – Вера же су сладки! – прешвечує ме. И прешвечела ме. Но, нє наївна сом! Як же можу буц сладки кед днями падал дидждж, слунка нє видзели! А увежени су хто зна одкаль. А и вишнї и черешнї ше нацагали влаги, и у фрижидеру ютредзень гнїю. Яка я шалєна... Цо же сом думала же ми пове? Же су анї „с” од сладкого, же черешня кажда треца здрава? Хто же би вец купел? Ша, им и треба таких як я... Фукла сом векшину овоци до шмеца и демонстративно дудрала по обисцу до вечара. Ей, думам себе, цо ци живот у варошу... Мушиш купиц кажду мархву и цибулю, яблуко, вайцо и фалаток меса. А и кед заплациш, нє знаш цо ши, у ствари, купел... И нє раз сом уж так прешла, а анї нє два раз... Кед очи видза, а душа жада – нє помага анї искуство, анї розум... Знам же ше нє вредзи поносовац. Гоч то дзекеди єдине цо ми остава. Кед ше препущим ситуациї. Алє, кед виплївам з тей меланголиї, нїч ми нє будзе завадзац. Прето ту кладзем точку. Досц було. Починам од початку. А цо инше, кед наютре мушим ознова на пияц.■☺

photofunia

ПОЧИНАМ ОД ПОЧАТКУ

email: jasmina.djuranin@gmail.com www.zenoblogija.com

22 РУСКЕ СЛОВО

21. ЮНИЙ 2019.

kultura@ruskeslovo.com

ОПШТИНА ВЕРБАС

ПРЕДСТАВЕНИ У ЕМИСИЇ „ШАРЕНИЦА” На Першей програми Радио-телевизиї Сербиї, у емисиї „Шареница”, општина Вербас мала нагоду представиц шицки свойо потенцияли з котрима тота мултикултурална општина наисце богата. Госци у емисиї при Слободанови Шаренцови и Ани Бабич були жени зоз Активу женох зоз вербаских месних заєднїцох, як и Актив женох КУД „Жатва” зоз Коцура Коцана Колєсар и Мария Дудаш Фейса. Вони представели традицийни єдла характеристични за национални заєднїци котри жию у тей општини. Милян Вуйович, предсидатель КУД гусларох „Вук Мандушич” одшпивал писню, а параолимпиєц Милан Шолая зоз Коцура бешедовал о тим з яким кратким пририхтованьом за тото же би цо длужей без воздуху бул под воду, постал перши у Европи. У емисиї госцовал и Ратко Бєлица котри представел шицки капацитети яки ма Центер за физкултуру, як и Боро Войнович, висши кустос Городского музею, котри бешедовал о акциї „Поволай сушеда до музею”. Директорка Туристичней орґанизациї Вербас, Мария Златович Арсениєвич, упознала явносц зоз манифестациями котри ше отримую у вербаскей општини. Як ше зложели шицки учашнїки з Вербасу и Коцура, госцованє у тей емисиї було наисце красне дожице котре буду длуго паметац и споминац. О. Р.

У НОВИМ САДЗЕ

„РУСКЕ СЛОВО” ПРЕСЛАВЕЛО 74 РОКИ ВИХОДЗЕНЯ

Новини „Руске слово” 15. юния наполнєли 74 роки виходзеня, а Новинско-видавательна установа „Руске слово”, прейґ хторей ше у Републики Сербиї витворює право на информованє и видавательство на руским язику, означело 74 роки постояня и роботи. НВУ „Руске слово” видава и часопис за дзеци „Заградка” (1947), часопис за литературу, културу и уметносц „Шветлосц” (1952) и часопису за младих МАК (1972). Установа обявює и кнїжки на руским язику, литературни

21. ЮНИЙ 2019.

дїла наших руских авторох, та од 1945. року по нєшка обявени вецей як 500 наслови. Друковани верзиї новинох и часописох нєшка маю сучасни випатрунок, а читачом су доступни и у електронскей форми на веб-сайту Установи – www.ruskeslovo.com, на хторим и єй дньова аґенция Рутенпрес.Од 2004. року снователь НВУ „Руске слово” Национални совит рускей националней меншини, а дїялносц, з векшей часци, финансує Покраїнски секретарият за културу, явне информованє и одношенє з вирскима заєднїцами. З информативну и видавательну дїялносц НВУ „Руске слово” витворює уставни и законски права на информованє и видавательство на руским язику, оможлївює правочасову доступносц информацийох и литератури на руским язику и з тим розвива културу и язик, пестує традицию и чува национални идентитет Руснацох на тих просторох. З тей нагоди ше у просторийох Установи зишли терашнї и дакедишнї заняти, та у приємней атмосфери означели тот красни ювилей. Я. Дю.

РУСКЕ СЛОВО 23

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ НАШ ГОСЦ: СТЕФАН КОКОШКОВ ЗОЗ ЧИЙОВА У ГОРВАТСКЕЙ

ПАН НАД СВОЇМ ЖИВОТОМ

Пише: Сандра САЛАМУН

Йому одмалючка нормалне каждодньово шпивац, то му таке як дакому бешедовац. Пренєсц емоциї зоз шпиваньом нє лєгко, алє Стефан у тим барз талантовани. Шведоча то и велї значни припознаня хтори му помогли же би праве музика була його перши вибор

ПАХ ЖЕМИ Стефанова фамелия до Дюрдьова роками поряднє приходзела два раз до рока, за перши май и у авґусту. Док бешедовал о дзецинстве, сходзеньох з фамелию и памяткох з дзецинства, звладали го емоциї. – Часто ше ми питаю цо ме прицагує до Дюрдьова, а одвит єдноставни – пах жеми! Жем пахнє, то моя асоцияция на безбрижносц, щесце и красу, на бициґлованє и на ровнїну – гвари Кокошков котри зоз родичами ище вше приходзи до Дюрдьова обисц родзину.

24 РУСКЕ СЛОВО

пивач, тенор и член оперского хора Горват ского народного те атра у Сплиту, Стефан Кокошков, ґлумец и особа котру явносц, окреме у сушедней жеми, позна по мултимедиялних перформансох. По оцови Маринови є Болгар, а по мацери Леони Тиркайла зоз Дюрдьова – Руснак. Музични талант нашлїдзел з обидвох бокох, а жиє на острове Чийово при Сплиту. Док бул младши сцел буц лїкар и як одлични школяр було лоґичне же ше упише на тото цо жада, гоч з музику жил каждодньово и нїхто у його околїску нє обачел же то праве тота обласц на хтору треба обрациц вельо векшу увагу. Алє Стефан, заш лєм, почал студирац на медицинским факултету. – Под час студийох сом мал даскельо одлучуюци хвильки кед сом ше питал чи то наисце тото цо бим любел робиц цалого живота. Єден з тих моментох бул кед нам на годзинох анатомиї мушели розрезовац руку виняту з формалину. Мнє нєпреривно було на розуме же то дачия рука, и нє могол сом роздвоїц емоциї од професиї. Но, заш лєм, предлужел сом студирац – памета Стефан, хтори ше на другим року студийох уписал до музичней школи, закончел основну и штредню на напряме соло шпиваня, а потим и курси шпиваня у Италиї и Австриї. – Пред трицец роками, кед сом бул у шестим мешацу школованя у музичней школи, послали ме на Републичне змаганє. Бул сом у катеґориї зоз шпивачами котри соло шпиванє учели коло штири роки, и теди сом завжал перше место. Союзне змаганє було у Чарней Гори и там сом достал награду, врацел сом ше дому и роздумовал чи сом рушел по добрей драги. Кус покус, за медицину сом вше баржей трацелинтересованє, и вше баржей ме прицаговала музика – щири Стефан котри у тим периодзе мал коло двацец роки, а пре сиґ-

урнєйшу еґзистенцию почал робиц зоз цестом. Понеже мал вше вецей обовязки, од дачого мушел дзвигнуц руки. Була то медицина. Напущел ю на трецим року, и предлужел ше школовац у музики. У исти час тримал приватну фирму продуктох з цеста. Так було седем роки, а вец дзвигнул руки и од тей роботи бо ше у Горватскей почали отверац вельки маркети, вельки корпорациї почали квитнуц, а менши препадац. Но, од музики нє дзвигал руки, предлужел наступац самостойно як оперски солиста и як госц у Народним театре у Сараєве. РАДОСЦ ТВОРЕНЯ Наймилша и найзначнєйша награда му тота достата 1996. року на Медзинародним змаганю Академиї Волфґанґ Амадеус Моцарт на котрим участвовали вецей як сто змагателє шпиваче, а вон завжал штварте место. Од истого орґанизатора о рок достал и специялну награду жирия. Гвари же му на таких змаганьох було интересантне знац дзе му место медзи шпивачами. Змаганя му вше були потвердзенє же добре одлучел. После трох деценийох искуства у музики, Стефан ма широки дияпазон стилох шпиваня, дзе на першим месце класика, т. є. опери, за нїм вельке число концертох и наступох на котрих шпивал рижнородни жанри, алє и концерти з нумерами медзи 21. ЮНИЙ 2019.

ljudze@ruskeslovo.com

класику и еверґрином. Гвари же шпива шицко цо мож шпивац, лєм ше ище нє опробовал у техно музики и у репованю. Од 1998. року почал наступац у квартету, хтори водзи уж осемнац роки, и бул продуцент цалей програми. Велї роки вєдно наступали, док даєдних членох нє прицисли роки. У спомнутим квартету його члени грали на саксофону, кларинету, ґитари, клавиятурох, а Стефан шпивал. Обишли велї жеми, як цо Италия, Ческа, Польска, Сербия, а Горватску возлуж и попрейґа. По потреби наступали и зоз сакралну програму у церквох окреме пред Вельку ноцу, Крачуном... Їх робота була обачлїва, а медзи велїма значнима наступами вше ше одволовали на поволанку Министерства туризма и медзинародних саймох у иножемстве. Обачели же публика окреме люби тематски програми – популарни дуети, филмску музику, еверґрин... Його наступи у рижних перформансох ище вше тирваю. – Влєце, кед сезона, наступам на побрежю моря, и звонка Театра сом анґажовани на рижних проєктох. Пред дзешец роками сом рихтал филмску музику за отверанє Филмского фестивалу у Орашю у Босни, а вец и у Сараєве. Важне робиц рижнородне, нове, як и тото же би кажде нашол тото цо го цикави – гвари наш собешеднїк. ВИКРОК ЗОЗ ТЕРАШНЬОСЦИ – Робота у опери и оперети така же мож „сцекнуц” зоз терашньосци на даскельо годзини. Мойо улоги то радосц твореня. Часи ше пременєли, дакеди зме их пририхтовали по даскельо мешаци, а нєшка, нажаль, так як диктую финасиї. Кед видзем на бину, вецей нє мам свой идентитет, алє свойо цело препущуєм уметносци и толмачим тото цо мам буц. Вше пред виходом найволїм мац дзешец минути цихосци, те-

21. ЮНИЙ 2019.

ди ше трансформуєм до потребней улоги. Наймилша улога ми була у оперети „Весела ґдовица” кед сом бул Ками – гварел Стефан Кокошков, чий глас на бини часто провадзи музична филгармония. Гвари же люби госцовац и наступац, приєм домашнїх и чувство позитивней енерґиї. – Театер – ґлума рухох, док филм – уметносц кадру и миниятури, та би ми було виволанє ґлумиц у филму. Правда, поволани сом ґлумиц у филму о правдивей Сплитскей приповедки, алє ище вше нє порадзене чи дацо будзе з того, чи нє. Ґу тому шицкому, я ше нє жадам занїмац лєм зоз шпиваньом. Любим же нє робим як солиста, бо бим нє мал часу витвориц ше у уметносци на госцованьох и улогох звонка театра. Пре роботу сом жил и робел у даскелїх местох, и то красне искуство, алє ми престало буц интересантне кед сом постал оцец моєй Лани – гварел Стефан котрому мило же и його дзивочка ма вецей таланти. Гвари же би найволєл кед би и вона нашла свою животну драгу, а вон би єй на нєй бул вше велька потримовка.■

И ОЛД ТАЙМЕРЕ Стефан Кокошков люби и позна историю своєй фамелиї и дзечнє о тим бешедує. Дзекуюци путованьом и знаню вецей язикох, алє и його любопитлївосци, добре зна яка розлика медзи руским язиком у Войводини и шаришским у Словацкей. Люби рестауровац стари авта, а тота робота го цалком релаксує. През франту гвари же му опущує нерви, алє знїщує руки и замасца нохци котри вец чежко привесц до шора, окреме пред наступом. Дома ма дзешец олд таймери и єден є од сновательох Олд тайм клуба „Звонимир Солин”.

РУСКЕ СЛОВО 25

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ ҐУ СТОРОЧНЇЦИ ОД СНОВАНЯ РНПД –

МАЛИ ЗМЕ СВОЮ ДРУКАРНЮ

Пише: Дюра ЛАТЯК

ДАРОВАТЕЛЄ За Руску Друкарню найвекши заслуги ма покойни керестурски парох и перши предс. „Просвити” Михайло Мудри. Вон сам даровал ище за живота на друкарню 35 000 дин, а у тестаменту охабел шицко, цо останє по намиреню трошкох заш на друкарню, а того будзе векша сума. Та прето би ше наша друкарня з подполним правом могла назвац Друкарня о. Мих. Мудрого. За покойним парохом Мудрим найвецей даровал наш Преосв. Владика, бо дал друкарнї слова у вредносци од прейґ 15 000 дин. Ту ше заш наш Преосвящени указал як вельки добродїтель свойого народу, котри у каждей нагоди жертвує за свой руски народ и остатнї динар. Треци вельки дарователь є преч. каноник о. Димитрий Надь. Вон жертвовал 10 000 дин. Пречасни наш каноник вше жил з руским народом, розумел и подпомагал шицки нашо народно-росвитни змаганя, та и тераз указал свой руски патриотизм з так красним дарунком на Руску друкарню. Векши суми ище даровали: Керестурска церква 5 600 дин, Коцурска церква 3 000 Д. Евген Гербут, адвокат и познати наш роботнїк на просв. и кооперативним полю 2 000 Д. о. Данил Иванчо з Америки 2 300 Д. По 1 000 д. даровали: о. Гирйовати Мих., декан, Сабадош Янко, керестурски биров, Сабадош Василь, Р. К, Джуня Михал мл. Р. К. Слава им и чесц!

26 РУСКЕ СЛОВО

Початки националного будзеня при Руснацох на териториї дакедишнєй Угорскей, особлїво на подручу нєшкайшей Восточней Словацкей и Закарпатскей обласци України, ґу котрим етнїчно припадаю и бачванско-сримски Руснаци, вязани за мено священїка Александра Духновича (1803–1865). Реализовало их у нас Руске народне просвитне дружтво, основане 2. юлия 1919. року у Новим Садзе

удинок (Дом) Друкарнї вибудовани у дворе будинку РНПД (бувшей „Паньскей карчми”, адаптованей за потреби РНПД) у Руским Керестуре. Мал два векши и єдну меншу просторию. Єдна з векших просторийох була наменєна за друкарску машину, друга за буквосладальню и за кнїжковязацки роботи, а треца, менша, за редактора и администратора. Докончени є вжиме 1936. року. Друкарски машини, як спомина Дюра Биндас младши, купени у Дякове од приватного власнїка1 за 110.000 динари. За тот пенєж, як пише Биндас, мож було купиц 110 тони кукурици. З машинами достати и други потребни инвентар як цо то реґали за оловни букви и др. Оловни букви нє було потребне куповац, бо их дяковска друкарня мала лєм на пожичку. Тераз их владика подаровал новей друкарнї. Прекупена друкарня у своїм составу мала єдну друкарску флах машину („шнел-пресу” – франкенталку, випродуковану 1899. року) формата Б-1, на котрей мож було друковац штири боки новинох векшого формата нараз, и то коло 1 000 прикладнїки на годзину; друкарску машину на ножни погон („тиґл”), за друкованє малих форматох (25х35 цм), два орманчики (реґали) векши, зоз 24-ома фийовками за оловни букви; перфорир (дзиркавяцу) ножну машину, хефт-машину (за капчанє з дротом) за кнїжки и блоки, и єден нож за резанє паперу и обрезованє готових продуктох, на ручни погон. Интересантне будзе спомнуц же друкарски машини под час купованя були у погону. Було их потребне демонтировац, преселїц до Керестура и знова поставиц и пущиц до погону. Таки одвичательни роботи звичайно окончую окремни фаховци, яких у нашим народзе теди нє було. Тей роботи ше поднял теди млади керестурски машински инженєр Юлиян Малацко котри

у вецей повойнових рокох робел у керестурскей ґимназиї як наставнїк математики, а вец ше преселєл до Заґребу. Вон шицки спомнути машини у Дякове демонтировал и у Керестуре ознова поскладал и пущел до погону концом 1936. року. У новей друкарнї перше число „Руских новинох” видруковане на Крачун (7. януара) 1937. року. Цикаве будзе сучасного читача здогаднуц на текст одвичательного редактора о. Михайла Фирака, обявени на 2. боку числа 1. од 7. януара 1937. року, видрукованого у керестурскей друкарнї, та го ту у цалосци приношиме: „Тото, цо зме шицки давно обчековали и цо була єдна од найглавнєйших потребох нашого просвитного живота – свою власну Руску Друкарню уж маме. Тото число „Руских Новинох”, котри тримаце у рукох, друковане уж у нашей Рускей Друкарнї у Керестуре. Без кнїжки и новинох нєт просвити, а кнїжкох и новинох нє може буц без друкарнї па так анї просвити, анї народного напредованя нє мож нєшка без друкарнї анї задумац. Алє наша Друкарня ище нє готова! Вельо ствари єй ище хиби и треба их будзе набавиц. А пенєжи нєт! Бо дотераз коштала друкарня коло 110 000 д. Треба ище найменєй голєм 20 000 д. же би друкарня була подполно ушорена за кажду друкарску роботу. Прето поволуєме шицких, котри ище нє даровали на друкарню, да ше усилую жертвовац свою цегелку за тоту нашу найлєпшу народну будовню. А у першим шоре треба да тоти цо скорей виплаца свой дару21. ЮНИЙ 2019.

ljudze@ruskeslovo.com

РУСКОГО НАРОДНОГО ПРОСВИТНОГО ДРУЖТВА (XVI)

ФИРАК, о. МИХАЙЛО Вельорочни редактор „Руских новиниох” и „Рідного слова”, парох пишкуревски и керестурски. Народзел ше 21. новембра 1897. року у месце Ляцке Вельке (Україна), од оца Павла и мацери Ирини (дзивоцке презвиско Захарчук). Кед му було 7 роки, його фамилия ше приселєла до Канижи у Славониї. Там закончел Основну школу, а Ґимназию у Заґребе як питомец грекокатолїцкей семинариї на Ґричу. Богословию студирал у Любляни и Сараєве. По законченю студийох оженєл ше зоз Ану Планчак, а за священїка є пошвецени 13. новембра 1921. року. Року 1924. преходзи за капелана до Руского Керестура и там служи до 31. марца 1927. року. Од 1. априла 1927. по 30. септембер 1936. року є управитель парохиї у Пишкуревцох. Под час службованя у Пишкуревцох обновел видаванє „Руских новинох”, котри теди од 28. авґуста 1931. по 7. януар 1937. року друковани у Дякове, гоч формално нє бул їх одвичательни редактор. Видал и два Руски календари (1933–1934). Од 1936. року є на служби у Руским Керестуре и источасно одвичательни редактор „Руских новинох” и „Рідного слова”. Под час Другей шветовей войни мадярски окупаторски власци го вигнали до Горватскей, та ше преселєл до Осєку и там жил до 1955. року. кед ше преселєл до Крижевцох, дзе бул „бележник“ Духовного Стола, а 1962. року здобул званє монсиньора. Стари и хори преселєл ше до Заґребу и там 16. юния 1984. року умар. нок, котри скорей обецали, алє до тераз нє виплацели. А таких єст ище шумне число! З надїю на Бога и на помоц цалого руского народу починаме роботу у Рускей Друкарнї. (мф) (Михайло Фирак – зам. Дю. Л.) Шицки роботи у новей друкарнї нє мог окончовац лєм єден роботнїк. Такой од початку 1937. року ше почало приучовац и помагац у роботи, а єден з активних членох керестурскей Читальнї Янко Будински (оцец нашого писателя професора Мирона Будинского), котри швидко овладал зоз друкарску технолоґию, робел аж по 1941. рок, а вец предлужел од 1945. по 1958. рок, кед пре хороту мушел пойсц до пензиї. Ґу нїм ше приключел и Янко Мученски, тиж и дзияк. Вон як самоуки кнїжковязач, помагал ко1 Укус скорей цитованей статї Дю. Биндас нє спомина мено и презвиско „приватного” власнїка, та заключуєме же то вироятно була „Бискупийска тискара“, у котрей по теди друковани „Руски новини“. Вироятно ше вона модернизовала и набавела модернєйшу машину за векши тиражи, а тоту предала РНПД, вироятно на препоруку владики Дионизия. 2 Дюра Биндас: Друкарня у Руским Керестуре, Виснїк култури, гласнїк Дому култури у Руским Керестуре, число 1, рок І (1976), бок 40.

21. ЮНИЙ 2019.

КОВАЧ МИХАЙЛО, учитель, писатель, драматурґ, автор вецей учебнїкох, публицист, всестрани културни дїяч Народзел ше 27. октобра 1909. року у Шидзе, як єден спомедзи єденацецерих дзецох (пияти по шоре), од оца Янка и мацери Ани (нар. Кулич). Основну школу закончел у Шидзе, а учительску у Крижевцох. Дипломовал 1929. року. Як учитель почал робиц ун валалох Бапска Новак (при Шидзе), Мркушица и Антин (нєдалєко од фрушкогорского места Язак). Потим, зоз закладаньом крижевского владики Дионизия, поставени є за учителя до Руского Керестура, дзе бул анґажовани и як активист а познєйше и секретар РНПД од 1931. по 1941. рок. Снователь є и перши (и єдини) редактор часопису за дзеци „Наша заградка” (1937–1941), и єден з найактивнєйших дописовательох „Руских Новинох” и Руского календара. Вєдно зоз др Матейом, Винайом пририхтал до друку „Руско-українски алманах бачванскосримских писательох” 1936. року и остарал ше о його друкованю у „Першей горватскей акцийней друкарнї” у Осєку. Под час Другей шветовей войни бул примушени, як „странски державян”, напущиц Руски Керестур (котри окупировало мадярске фашистичне войско) и преселїц ше до родимого места Шиду, котри теди бул у гранїцох так воланей Нєзависней Держави Горватскей. Року 1952. преходзи на учительску службу до Нового Саду и активно ше уключує до роботи тедишнього руского КПД „Максим Горки” як театрални режисер и хорски дириґент. У 1966. року, кед на Радио Новим Садзе обновени бешедни емисиї на руским язику, преходзи на службу ро Рускей редакциї, дзе роби як лектор, новинар и редактор културней рубрики аж по одход до пензиї 1974. року. Михайло Ковач єден з наших найплоднєйших писательох пред и после Другей шветовей войни Умар у 96. року свойого живота, 17. юния, 2005. року. ло експедованя новинох, повязовал календари и други кнїжки, а робел и шицко друге цо було потребне. Рок познєйше (1938), пре звекшани обсяг роботи у Друкарнї, прияти ище двоме квалификовани друкарски роботнїки, Илько Цупер и Н. Ґембаровски. Ґу нїм ше як шеґерт приключел и Дюра Дудаш. То бул цали кадрови состав Друкарнї, у котрей каждого тижня друковани „Руски новини”, потим „Рідне слово” (на українским язику), часопис за дзеци „Наша заградка”, литературни младежски часопис „Думка”, рочни календари и ище по даскельо публикациї рижного змисту рочнє. Так то тирвало аж по 1941. рок, по окупацию валала з боку мадярского окупацийного войска. Як остатня публикация безпостредно пред окупацию було видруковане майске число дзецинского часопису „Наша заградка”. Теди шеґерт Дюра Дудаш вжал ключи од друкарнї, а сушед Янко Тимко скрил на пойд ременї од машинох.2 Так ше закончел медзивойнови период друкарнї Руского народного просвитного дружтва.■ (Предлужи ше)

РУСКЕ СЛОВО 27

ДУХОВНИ ЖИВОТ ПРЕСЛАВЕНИ РУСАДЛЯ У ҐОСПОДЇНЦОХ И ДЮРДЬОВЕ

ДЗЕНЬ ХРИСТОВЕЙ ЦЕРКВИ У Церкви Святого Архангела Михаїла у Ґосподїнцох и Церкви Рождества Пресвятей Богородици у Дюрдьове, внєдзелю, 17. юния, на Перши дзень Русадльох були шпивани Служби Божо. Под час шветох вирнїки зоз квецом оквицели облаки на обисцох, а Служби Божо под час тродньового швета у ґосподїнскей и дюрдьовскей церкви служел о. Михаил Холошняй. По нєдзельовей Служби була вечурня на котрей ше читало моливи и модлєло за шицких покойних. У казанї о. Холошняй гварел же ше на Русадля слави дзень Христовей Церкви, нє як будинку, алє як мистичного орґанизма у котрим пребува Господь Исус Христос. – Славиме шицки ми котри зме ше позберали на тоту Службу Божу и виражуєме свою виру до Исуса Христа. На нєшкайше швето пейдзешатнїци Сошествия Святого Духа, читанє треба же би вошло до чловекового розума, шерца и цалого чловекового єства же би кажди постал нєогранїчено пошвецени Господу Исусу Христу – гварел у казанї о. Михаил Холошняй.

Внєдзелю було пошвецанє гробох на теметове, а после того заєднїцка и обща панахида за шицких покойних котру тиж служел домашнї священїк у обидвох парохийох, о. Михаил. На други дзень були дополадньово Служби Божо, а на Треци дзень пред вечаром Просительна Служба Божа за добру хвилю. С. С.

У КОЦУРЕ

У ОПШТИНИ ШИД

ОБЛАКИ ОКВИЦЕНИ ЗОЗ ЖЕЛЄНИМА КОНАРЧКАМИ

СВЯТИ ДУХ ЗИШОЛ НА АПОСТОЛОХ

У Церкви Успения Пресвятей Богородици у Коцуре преславени Русадля зоз Богослуженями, а у валалє, на своїх обисцох вирни оквицели облаки зоз желєнима конарчками и квицом, прето же праве желєна фарба символ Русадльох. Внєдзелю пополадню на малим теметове при крижу парох о. Владислав Рац и о. Яков Кулич служели панахиду за шицких покойних, и значне число Коцурцох ше пришло помодлїц и здогаднуц на своїх милих котри вецей нє з нїма. По законченей заєднїцкей молитви, служена панахида и на поєдинєчних гробох. Другого дня Русадльох у церкви було мированє, а у казанї шицких вирних паноцец здогаднул же ше швето Сошествия Святого Духа вола и Пейдзешатнїца, прето же означує зиходзенє Св. Духа на апостолох пейдзешат днї по Исусовим воскресеню. На Треци дзень того швета коцурски вирни пошли на Завитни дзень до Водици. О. Р.

28 РУСКЕ СЛОВО

У наших церквох у Шидзе, Бачинцох, Беркасове и Бикичу прешлей нєдзелї зоз богослуженями преславене швето Сошествиє Святого Духа. У Шидзе Службу Божу служел парох о. Михайло Режак хтори у казанї наглашел же Русадля єдно зоз седем найзначнєйших шветох. Додал и же на початку апостоли нє похопели Исусово чуда хтори зробел и цо значи воскреснуц з мертвих. Прето 50. дня од воскресеня Исус на апостолох послал Духа Святого, а после того апостоли медзи людзми ширели слово Боже. Тото швето и нагода здогаднуц ше покойних, та у пополадньових годзинох о. Режак на теметове при крижу служел парастос, а потим и благословел гроби. У Бачинцох Службу Божу служел парох о. Дарко Рац, а у Беркасове и Бикичу парох о. Владимир Еделински Миколка. И о. Дарко пополадню на теметове благословел гроби, як и каждого року. З нагоди швета церкви були прикрашени зоз лїповима конарами, а на патосу була трава. Вл. Дї. 21. ЮНИЙ 2019.

duhovni@ruskeslovo.com

ПЕРША ПРИЧАСЦ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

АЖ ДВАЦЕЦ ТРОЙО ДЗЕЦИ Фото. О. Живкович

У церквох нашей Епархиї Св. Миколая дзеци Першу причасц узвичаєно до ставаю у другей класи основней школи, и тота велька подїя ше случує раз у року. Так було и 2. юния у Руским Кере стуре, а звичайно свою першу причасц у Керестуре достанє и дахто з другого места, лєбо з другей держави. На тот завод у Катедралней церкви св. Миколай, медзи 23 школярами була и єдна школярка з иножемства, з Бечу. У Епархиї, по потреби, у цеку рока, першираз ше причащаю и вирни рижних возростох. М. А.

У КОЦУРЕ

ВИРАЗ ЛЮБОВИ БОЖЕЙ

Внєдзелю, 9. юния, у Коцуре у грекокатолїцкей церкви Успения Пресвятей Богородици, школяре другей класи, єденац дзивчата и дзевецме хлапци, першираз приступели до св. тайни Причасци. Дзень пред тим, вони ступели и до св. Тайни споведзи. Службу Божу служел парох коцурски о. Владислав Рац, а церква була полна з фамелиями и родзину малих першопричашнїкох. Парох о. Рац у казанї бешедовал о значносци св. Причасци, же то вираз Божей любови ґу нам, як и нашей любови ґу Богу кед го примаме под видами хлєба и вина. На концу Служби першопричашнїки за шицких котри их пришли потримац того значного дня, пририхтали кратку пригодну програму, а потим участвовали у процесиї коло церкви зоз св. Тайнами, а з першопричашнїками и други дзивчата руцали ружово лїсточка опрез священїка хтори ношел чашу. По законченю процесиї, шицким першопричашнїком подзелєни памятки хтори их буду здогадовац на тоту

значну подїю за їх духовни живот. За тот дзень их пририхтали вироучителька Ксения Бесерминї и ш. Михаїла Воротняк, а на шветочносци Першей причасци були и їх учительки Лидия Будински, Мария Полдруги и Миряна Бокан. О. Р.

У НОВИМ САДЗЕ

ШТВЕРО ПЕРШОПРИЧАШНЇКИ У конкатедралней Церкви св. апостолох Петра и Павла у Новим Садзе, внєдзелю 9. юния, на швето Сошествия Святого Духа по Григориянским календаре, штверо дзеци, потим як ше висповедали, прияли першу причасц: Владимир Колбас, Сара Сабадош, Сара и Соня Надрлянски. Пополадньову читану Службу Божу служел парох новосадски о. Юлиян Рац, а дзеци пририхтала вироучителька Мелания Римар. По сле Служби було аґапе. М. Г. К. 21. ЮНИЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 29

informator@ruskeslovo.com ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 8. юния престало дуркац шерцо нашей милей мацери, баби и прабаби

АНКА КОЛОШНЯЇ народзена Манджи (1949–2019) з Руского Керестура З любову и почитованьом у красних памяткох навики Вас буду чувац дзивка Славка, унука Кристина зоз супругом Сашом и праунук Матей, и унука Даниєла зоз супругом Жельком Спочивайце у мире Божим!

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 8. юния престало дуркац шерцо нашей милей мацери, швекри, баби и прабаби

АНКА КОЛОШНЯЇ народзена Манджи (1949–2019) з Руского Керестура Останєце жиц у наших шерцох и здогадованьох на красни хвильки препровадзени вєдно. Ваша дзивка Таня, жец Славко, унука Марина, унука Сладяна зоз супругом Владимиром и праунучка Кристина Спочивайце у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 21. юния наполнюю ше 40 днї як нас занавше зохабела наша мила мац, баба и прабаба

МАРИЯ ОРОС народзена Сопка (1933–2019) З любову и почитованьом, памятку на тебе мамо, вично будземе чувац. Твойо наймилши синове: Яким, Любо и Славко зоз своїма фамелиями Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 17. юния наполнєли ше 13 жалосни роки як нє з нами наша мила

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Прешол рок як нас зохабел

МЕЛАНИЯ НАДЬ народзена Шимко (1935–2006) АКО ФУТО Занавше останє у наших шерцох. (1963–2018) Супруг Янко, син Владислав, нєвеста Вирка и унуки Наташа и Вично останє у наших шерцох. Братняк Славо зоз фамелию Петро Спочивай у мире Божим! Спочивайце у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 4. юния наполнєли ше дванац роки як нас занавше зохабела наша мила мац и баба, а 20. юния наполня ше двацец штири роки як нас занавше зохабел наш мили оцец и дїдо

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 10. юния занавше ме зохабел мой мили супруг

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 10. юния занавше нас зохабел наш мили оцец и дїдо

ДЮРА САБАДОШ (1936–2019) з Руского Керестура У красних памяткох навики це будзе чувац ожалосцена супруга Мария Спочивай у мире Божим!

ДЮРА САБАДОШ (1936–2019) з Руского Керестура У своїх шерцох занавше Вас буду чувац дзивка Марча зоз супругом Мижом, та унуки Владко и Геленка зоз супругом Душаном Спочивайце у мире Божим!

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 10. юния занавше нас зохабел наш мили оцец

OСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 10. юния занавше нас зохабел наш оцец и дїдо

ДЮРА САБАДОШ (1936–2019) з Руского Керестура З любову и почитованьом красни памятки на Вас навики будзе чувац син Владо зоз супругу Сенку и єй дзецми Спочивайце у мире Божим!

ДЮРА САБАДОШ (1936–2019) з Руского Керестура Памятку на ньго навику буду чувац син Мижо, нєвеста Ясминка и унук Александар зоз дзивку Єлену Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Наполнєли ше три роки як нас занавше зохабела наша нина

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 26. юния 2019. року наполня ше осемнац смутни роки як нас зохабел наш мили супруг, оцец и дїдо

ЯКИМ РУСКАЇ (1933–2001) ГЕЛЕНА ФУТО з Руского Керестура (1933–2016) Здогадованє на ню чува фамелия Памятку на ньго навики чуваю його наймилши Надьова Спочивай у мире Божим! Спочивайце у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 18. юния наполнєли ше 10 роки як нє з нами наша мила мац, баба и прабаба

АМАЛИЯ ВИНАЇ (1928–2009) з Руского Керестура

ВИТОМИР (1932–1995)

БОДЯНЕЦ

ОЛҐА (1934–2007)

з Руского Керестура З любову и почитованьом памятки на нїх чуваю їх наймилши

30 РУСКЕ СЛОВО

Дзень за дньом и прешли уж 10 роки як сце од нас пошли на далєку драгу. У наших шерцох ше нїч нє пременєло, ми Вас споминаме. Жиєме и далєй каждодньови живот, алє тераз без Вас. Вашо дзивки: Амалка Планчакова и Марча Пристойкова, унуки: Марча зоз мужом Пиштом Франичово, Марча зоз мужом Славком Папуґово и Владимир Пристойков, як и праунуки: Стево зоз супругу Сашку, Желько, Андрейка, Славко и Владко Спочивайце у мире Божим!

21. ЮНИЙ 2019.

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 19. юния наполнєли ше смутни 40 днї як нє з нами наша мила мац, баба и прабаба

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 17. юния преселєл ше до вичносци наш мили кум

ИВАН ДАНЧУК – Буцо (1963–2019) з Кули У красних памяткох навики го буду чувац кумово Емил, Люпка, Кристиян, Себастиян и Емилиян Нярадийово Спочивай у мире Божим! ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 17. юния преселєл ше до вичносци наш шовґор

МАРИЯ ХОМА народзена Югик (1942–2019) з Руского Керестура З любову и почитованьом, у красних памяткох навики Вас чуваю: син Михал зоз супругу Ярославу, син Звонимир зоз супругу Александру, унука Наташа зоз супругом Александром и праунук Андрий, унук Иван зоз супругу Даниелу, унука Марґарита зоз супругом Дарком, и унук Ваньо Спочивайце у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 20. юния 2019. року наполнєли ше штири роки як ше до вичносци преселєл наш мили и добри супруг, оцец, швекор и дїдо

ИВАН ДАНЧУК – Буцо (1963–2019) з Кули Фамелиї Джуджарова, Мишичова и Стриберова

Вичная памят!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 24. юния наполнюю ше три жалосни роки як од нас нєсподзивано пошол до вичного спокою наш любени супруг, тато, швекор и дїдо

ЮЛИЯН РАМАЧ – Чамо (1963–2016) з Руского Керестура Нашо шерца боляци, алє ше благаме зоз твою нєсебичну любову и доброту. Жиєш з нами у найкрасших памяткох. Нїґда це нє забуду твойо наймилши: супруга Тат’яна, дзивка Оксана зоз супругом Мирославом, дзивка Олеся зоз супругом Драґаном, и унуки Юлияна и София Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 25. юния наполня ше 10 роки як вецей нє з нами наш мили и нїґда нєзабути супруг, тато и дїдо

ВЛАДИМИР ПАЛАНЧАЇ (1944–2015) з Руского Керестура През цали свой живот подаровал ши нам превельо любови, доброти и красни памятки, а кажда хвилька препровадзена зоз Тобу на окремни способ збогацовала нашо животи. Будземе це вично чувац у шерцу и души. Твойо наймилши: супруга Фемка, син Владко, дзивка Терезка, нєвеста Тамара, жец Желько и унуки Мирко, Дарко, Давид, Борис и Ана Спочивай у мире Божим

21. ЮНИЙ 2019.

ВЛАДИМИР МАЛЇК (1950–2009) з Коцура Тату, нїґда нє забудземе дзень кед ше занавше загашела шветлосц у твоїх очох и престало дуркац твойо шерцо. Уж дзешец роки твойо слова уцихли. Хибиш нам барз! Твойо наймилши: супруга Мария, дзивки Зденка и Таня, жецове Любомир и Педя, унучата: Ясмина, Иґор, Лука и Исидора Най ци Бог подари вични мир и спокой!

РУСКЕ СЛОВО 31

informator@ruskeslovo.com СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Тих дньох ше наполня 40 жалосни днї як нас зохабела наша мила мац, баба и прабаба

ЛЕОНА ХОМА народзена Малацко (1934–2019) з Руского Керестура Памятку на Вас будземе чувац и занавше останєце у наших думкох и шерцох. Вашо наймилши: син Янко зоз супругу Наталию, дзивка Весна, унуки: Владимир, Наташа зоз супругом ваньом, Яни и Мирко, та праунуки: Павле и Петра Вичная памят! Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

ОБВИСЦЕНЄ

о принєшеним ришеню же потребне преценьованє вплїву и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2477_02 НС_Ковиль_Сад_ центер” Подприємство „KODAR ELEKTROMONTAŽA” DOO зоз Беоґраду, по овласценю ношителя Проєкта „VIP MOBILE” d.o.o. Милутина Миланковича 1ж, Нови Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2477_02 НС_Ковиль_Сад_ центер” у Улїци Лази Костича 16, у Ковилю, на катастерскей парцели число 2513, К.О. Ковиль, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку, Городска управа за защиту животного штредку дня 17. юний 2019. року принєсла ришенє число VI-501-265/19 же потребне преценьованє вплїву застатого стану на животни штредок и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок. Увид до предметного ришеня мож окончиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку, Руменацка 110 а, Нови Сад, роботни днї у чаше од 10 до 15 годзин, на сайту Городскей управи за защиту животного штредку www.environovisad.org.rs. Заинтересована явносц може виявиц жалбу процив того ришеня у чаше 15 днї од дня його обявйованя у средствох явного информованя, по тим орґану.

ПОСИЛАЙЦЕ НАМ СВОЙО РЕЦЕПТИ Як и прешлого року, „Руске слово”, як часц лєтнєй шеми, предлужи зоз рубрику „Хладок и горуци тепши”. Поволуєме вас шицких же бисце зоз читачами „Руского слова” подзелєли рецепти, дали поради коло вареня, як лєгчейше и швидше увариц полудзенок, упечиц колачи и справиц даяки интересантни єдла. Пишце нам на адресу – РУСКЕ СЛОВО (ЗА РУСМАК), Булевар ошлєбодзеня 81, Нови Сад 21000, лєбо на емаил rusmak@gmail.com. Можеме сотрудзовац и пейґ Вайберу 069 67 33 15. Пошлїце нам идеї и висликуйце свой стол, окреме кед є креативни, бо зоз тим, єдни другим даме дзеку и вариц, и аранжирац.

пишце дзуймреу, цих у р т о с , з о Ище раи най нам з мг но пахнє! нам урт приє тепшох ф

32 РУСКЕ СЛОВО

* дзе цо будзе * дзе цо будзе *

МЕДЗИНАРОДНА НАУКОВА КОНФЕРЕНЦИЯ О РУСНАЦОХ VII Медзинародна наукова конференция под назву „Лемки, Бойки, Гуцули, Русини – история, сучасносц, материялна и духовна култура” будзе отримана 21. и 22. юния на Филозофским факултету у Новим Садзе. Тот Карпатски симпозиюм представя медзинародни сход визначних професорох и науковцох зоз даскелїх европских универзитетох орґанизовани з нагоди 100рочнїци снованя Руского народного просвитного дружтва и 65-рочнїци снованя Филозофского факултету Универзитета у Новим Садзе. Першого дня будзе отримане пленарне зашеданє, а викладаня подзелєни на два днї и шейсц сесиї. Медзинародна наукова конференция будзе шветочно отворена на пияток, на 10 годзин, у прижемю Филозофского факултету, у Кино сали „Зоран Константинович.” Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

ОБВИСЦЕНЄ

о принєшеним ришеню же потребне преценьованє вплїву и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2193_02 НС_Футоґ_3” Подприємство „KODAR ELEKTROMONTAŽA” DOO зоз Беоґраду, по овласценю ношителя Проєкта „VIP MOBILE” d.o.o. Милутина Миланковича 1ж, Нови Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2193_02 НС_Футоґ_3” у Улїци Царици Милици 5, у Футоґу, на катастерскей парцели число 6018, К.О. Футоґ, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку, Городска управа за защиту животного штредку дня 17. юния 2019. року принєсла ришенє число VI501-296/19 же потребне преценьованє вплїву застатого стану на животни штредок и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок. Увид до предметного ришеня мож окончиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку, Руменацка 110 а, Нови Сад, роботни днї у чаше од 10 до 15 годзин, на сайту Городскей управи за защиту животного штредку www.environovisad.org.rs. Заинтересована явносц може виявиц жалбу процив того ришеня у чаше 15 днї од дня його обявйованя у средствох явного информованя, по тим орґану.

МАЛИ ОГЛАШКИ ДИХТОВАНЄ облакох и дзверох. Щици од витру, жими, праху, галайку, праху, инсектох. МОНТИРАМЕ: – РОЛЕТНИ – ГАРМОНИКОВО ДЗВЕРИ – ПАНТЛЇКОВО ДЗВЕРИ – МРЕЖИ ОД СУНЬОҐОХ – ВЕНЕЦИЯНЕРИ – ОПРАВКИ 025/5827-710, 060/5088-433

21. ЮНИЙ 2019.

СПОРТ ЗАКОНЧУЮЦИ ТУРНИР У МИНИ РУКОМЕТУ

ШИЦКИ ЕКИПИ ПОБИДНЇКИ Закончуюци Турнир у мини рукомету отримани штварток, 13. юния, у школскей Сали у Руским Керестуре. На Турниру участвовали шейсц екипи – два екипи зоз Бачкей Паланки „Лавови” и „Бачка Паланка”, ,,Лаки” зоз Червинки, Основна школа „Велько Влахович” зоз Крущичу як и Женски рукометни клуб „Деронє” старша и младша екипа, чию вельку часц творя бавячки рукометней секциї з ОШ ,,Петро Кузмяк” з Руского Керестура. Тренер ЖРК „Деронє” Славко Надь, гварел же екипа з Дироню бавела процив обидвох екипох з Бачкей Паланки и победзела их, док од екипи Основна школа „Велько Влахович” з Крущичу, страцела. – Кажда екипа бавела по три змаганя. На самим Турниру резултати нє були таки значни, та побиднїки були шицки екипи. И попри велькей горучави хтора того дня була зазначена, дзеци указали же добре звладали технїку у рукомету и же ше на нїх у перспективи годно раховац. З тей нагоди, жадал бим подзековац Школи, як и шицким

родичом хтори помогли же би ше после змаганя шицки дзеци почасцели и чувствовали як у своїм обисцу – гварел тренер Надь. У наиходзацим периодзе будзе орґанизовани традицийни, 10. рукометни камп хтори ше отрима од 29. юния по 7. юлий у Оджаку. Ан. М.

ФОДБАЛСКА ПАНОРАМА ОПШТИНИ ШИД

СРИМЕЦ ИДЗЕ ДО ВИСШОГО РАНҐУ Закончени змаганя у Општинскей фодбалскей лиґи Шид. Першенство освоєл ФК „Сримец” з Беркасова хтори ше будзе змагац у висшим ранґу – у Медзиопштинскей лиґи, хтора би од єшенї, по нєурядових информацийох, мала буц подзелєна на два ґрупи. У остатнїм 22. колє Сримец дома, бавел зоз Синдєличом зоз Ґибарцу нєришено 3:3, ОФК „Бачинци” на госцованю у Люби победзели Єдинство зо 4:0, шидска Єднота дома победзела Омладинєц з Батровцох зоз 2:0, Напредак у Вашици бул лєпши процив екипи ФК „Ердевик 2017” 4:0, Єдинство у Моровичу славело побиду процив Борца з Илинцох 3:0, а у Ямени Ґраничар победзел ОФК „Бинґула” зоз 5:1. На таблїчки Сримец прешвечлїво перши зоз 56 бодами, аж 10 вецей од другопласованей Єдноти хтора ма 46 боди. ФК „Ердевик 2017” треци зоз 44, а Напредак штварти зоз 42 бодами. Єдинство (Лю) пияте зоз 36, а Єдинство (М) шесте зоз 33 бодами. ОФК 21. ЮНИЙ 2019.

„Бачинци” седми ма 29 боди, а осми Ґраничар зоз 26 бодами. Синдєлич дзевяти зоз 25, Омладинєц дзешати, ОФК „Бинґула” єденаста зоз 14 и остатнї, дванасти, Борец зоз лєм пейцома бодами и неґативну ґол розлику. Дали 18, а прияли аж 122 ґоли. У 29. колє Медзиопштинскей фодбалскей лиґи Срим, ОФК „Бикич” дома победзел Слоґу з Чалми 3:1, Обилич 1993 зоз Куковцох дома победзел Ґраничар з Обрежу з 5:2, а Гайдук у Вишнїчеве победзел Напредак зоз Жарковцу зоз 4:2. На таблїчки ФК „Долнї Срим 2015” зоз Печинцох прешвечлїво перши зоз 69 бодами, а други Митрос зоз Сримскей Митровици зоз 61 бодом, Гайдук треци ма 57 боди, ФК „Обилич 1993” пияти зоз 50, а ОФК „Бикич” шести зоз 47 бодами. У остатнїм 30. колє на нєдзелю, БСК у Бешенове дочекує ОФК „Бикич”, Гайдук госцує у Будяновцох дзе будзе бавиц процив екипи ФК „Младосц”, а Слоґа з Воґню дочекує Обилич 1993. Вл. Дї.

НА НЄДЗЕЛЮ ПОЧИНА НОЦНИ ТУРНИР У МАЛИМ ФОДБАЛУ

ТИРВА ПРИЯВЙОВАНЄ ЕКИПОХ Спортске дружтво „Русин” и того року орґанизує традицийни Ноцни турнир у малим фодбалу у Руским Керестуре, хтори почнє од 23. юния, а екипи мож приявиц по 22. юний кед ше у просторийох СД „Русин”, у Старей школи, отрима вицагованє парох. На змаганє ше можу приявиц сениорски екипи, пионирски (дзеци народзени 2005. 2006. и 2007. року), екипи младших пионирох (народзених 2008. року и младши), як и екипи ветеранох. Котизациї за сениорох виноши 10 000 динари за екипу, за младши селекциї 2 000 динари, а за екипи ветеранох 5 000 динари по екипи. Награда за 1. место виноши 100 000 динари, за 2. место 30 000, а за 3. место 20 000 динари. У шицких катеґорийох буду додзелєни и окремни награди за найлєпшого бавяча, ґолмана и ґолґетера, a за нащивительох кажди вечар наявена томбола. Вецей о Турнире мож дознац на Фейсбук боку ФК „Русин”, лєбо достац на телефони 065/51-19-779 (Иван Чапко) и 064/87-29-085 (Ґоран Петкович). Ан. М.

РУСКЕ СЛОВО 33

СПОРТ СПОРТСКИ БАВИСКА „ЯША БАКОВ” – ТУРНИР У МАЛИМ ФОДБАЛУ ЗА ПИОНИРОХ

КОЦУРСКИ КОГУЦИКИ НАЙЛЄПШИ У НОВИМ ОРАХОВЕ Прешлей соботи, 15. юния, у Новим Орахове одбавени турнир у малим фодбалу за пионирох котри у рамикох СБ „Яша Баков” орґанизовало КУД „Петро Кузмяк” зоз Нового Орахова

елька горучава того дня у Новим Орахове нє погубела плани орґанизаторови, понеже ше дзеци зоз наших местох потрудзели указац же ше праве у их месце бави найлєпши фодбал. На турниру участвовали 5 екипи, домашнї КУД „Петро Кузмяк”, РКЦ зоз Нового Саду, ФК „Искра” зоз Коцура, СД „Русин” зоз Руского Керестура и ФК „Бачка 1923” зоз Дюрдьова.

СОСТАВИ ЕКИПОХ КУД „Петро Кузмяк” Нове Орахово: Ґреґор Шлаєр, Лазар Дудаш, Кунор Шотшинґ, Дєрдь Хуняди, Янош Хуняди, Ференц Майор, Марк Дели. Тренер:Кристиян Хатала Руски Културни Центер: Лука Дорокхази, Алекса Дорокхази, Марян Шанта, Иван Колбас, Иґор Колбас, Борис Загорянски. Тренер: Владимир Иван ФК „Искра”: Никола Скубан, Павле Човс, Милорад Ваяґич, Давид Гарди, Давид Неделькович, Дамян Колошняї, Данило Мезеї Тренер: Златко Колошняї ФК „Бачка 1923”: Владимир Радишич, Душан Влалукин, Душан Чеґар, Стефан Максимович, Деян Вуйович, Марко Сивчевич, Лука Тривунович Тренер: Душан Тривунович СД „Русин”: Алексей Бики, Неманя Ковачевич, Марио Иличич, Лука Иличич, Александар Зорич, Матео Чордаш, Александар Тома, Теодор Няради

Тренер: Зденко Шомодї.

34 РУСКЕ СЛОВО

Бавело ше по системи кажде зоз каждим, а побиднїка одлучовали медзисобни змаганя екипох. Горучава на терену нє зопарла младих фодбалерох же би указали добре бависко и наисце квалитетни фодбал. Найлєпши фодбал на тот завод бавели пионире коцурскей Искри, котри зазначели шицки побиди и освоєли перше место. Друге место освоєла екипа ФК „Бачка 1923” зоз Дюрдьова, треци були домашнї, КУД „Петро Кузмяк”, штварти СД „Русин” зоз Руского Керестура, а пияти РКЦ зоз Нового Саду. – Гоч нє було вельо приявени екипи на турниру, екипи котри пришли указали добри фодбал, медзитим з оглядом же зме на турнир приведли наймоцнєйшу екипу, я и очековал же освоїме тот турнир. Найвекши конкурент нам була екипа Бачки зоз Дюрдьова, алє зме нашли способ и их победзиц и на концу завжац перше место – гварел член побидинїцкей екипи Давид Гарди, котри на тим турниру дал 9 ґоли и бул найлєпши стрилєц турнира. По законченю турнира млади фодбалере друженє предлужели у просторийох КУД „Петро Кузмяк” дзе им домашнї порихтали закуску и ошвиженє. Турнир за пионирох у фодбалу за пионирох прешлих рокох бул орґанизовани як турнир у вельким фодбалє, медзитим, понеже нє маю шицки нашо места пионирску фодбалску еки-

КОНЄЧНИ ПЛАСМАН 1. ФК „Искра (24:2) 12 боди 2. ФК „Бачка 1923” ( 14:4) 9 3. КУД „Петро Кузмяк” ( 8:9) 4 4. СД „Русин” ( 7:9) 4 5. РКЦ Нови Сад (2:30) 0

пу, турнир прешлого року нє отримани бо ше приявели лєм два екипи. Пре тоту причину ше Орґанизацийни одбор того року одлучел орґанизовац турнир у малим фодбалу, дзе у екипи нє треба тельо вельо бавячох. – Нажаль, ситуация у фодбалских клубох така же вше менєй клуби маю пионирску екипу и пре тоту причину прешлорочни турнир анї нє отримани. Випатра же зме направели добри поцаг кед зме одлучели зменшац терен и число бавячох, понеже турнир у Новим Орахове можем оценїц як удатни. Дзекуєм КУД-у „Петро Кузмяк” же дзецом порихтали красне друженє зоз закуску, гоч нє мали тоту обовязку и нє достали средства за тото, бо СБ „Яша Баков” ище вше нє достали финансийни средства од Националного совиту Руснацох котри уплацуєме орґанизатором за тоти наменки, та прето анї орґанизаторе нє длужни учашнїком обезпечиц аж анї жимну воду – визначел предсидатель Бавискох Иван Папуґа. Шлїдуюци турнир котри ше будзе бавиц у рамикох СБ „Яша Баков” будзе у одбойки 29. юния у Руским Керестуре.■ З. Колєсар 21. ЮНИЙ 2019.

sport@ruskeslovo.com

БАРАЖНИ ЗМАГАНЯ ЗА УХОД ДО ВОЙВОДЯНСКЕЙ ЛИҐИ

ИСКРА КРОЧАЙ БЛЇЖЕЙ Коцур: ФК „Искра” – ФК „Герцеґовац” (Ґайдора) 2:1 (1:0)

Стадион ФК „Искра” у Коцуре. Патрачох 600, а стретнуце судзел судия Меничанин (Врдник). Ґоли за Искру дал Дамян Ґубаш ИСКРА: Калинич, Дурутович, Сталевич, Дякович, Родич, Пєшивац, Малацко, Иван, Дамян Ґубаш, Юрчук и Ґаґович. ГЕРЦЕҐОВАЦ: Драшкович, Смаїч, Потконяк, С. Хрнєз, Бабич, Вукосав, Тривунович, Ивеля, С. Рачич, Новичич, В. Хрнєз. Други рок за шором ФК „Искра” виборела бараж за пополньованє Войводянскей лиґи сивер. Прешлого року Искри ше нє удало зазначиц найвекши успих у потерашнєй историї, понеже у полуфиналу баража випадли од ФК „Червинка”. Того року, Искра знова ма нагоду прейґ баражу войсц до Войводянскей лиґи, а процивнїк у полуфиналу на тот завод екипа Герцеґовец зоз Ґайдобри. ИСКУСТВО ОД ВЛОНЇ

Бавяче коцурскей екипи того року до баражу вошли з вельким искуством зоз прешлого року и тото искуство видно було на першим змаганю баража, котре Искра одбавела на високим уровню, бо цалком надбавела процивнїка и победзела зоз 2:1. Искусни бавяче Герцеґовца, котри у своїх шорох маю двох бавячох котри свойочасово бавели и у Суперлиґи Сербиї, нє очековали таке добре Искрово бависко и одпочатку були примушени бранїц свой ґол. Бавяче Искри у першим полчаше творели красни акциї и нагоди дац ґол, та числена публика наисце могла уживац. Попри двох–трох стопроцентних шансох, треба спомнуц и же судия Искри пре дискутабилни офсайд понїщел єден ґол, а єден нє припознал, гоч по оцени публики лабда обачлїво прешла ґол линию кед ше од греди одбила до жеми. Тоти два ситуациї нє вплївовали на бависко Искрових фодбалерох, а у остатнєй минути першого полчасу капитен Искри Дамян Ґубаш затресол мрежу ґолу Герцеґов-

21. ЮНИЙ 2019.

ца и принєсол вельку радосц любительом фодбалу у Коцуре. Други полчас за Искру нє могол почац лєпше. Такой у першей минути, у першим нападу Ґубаш копнул дас зоз 20 метерох и звекшал на 2:0. После другого ґола фодбалере Искри ше кус поцагли, алє заш лєм мали вецей лабду у ногох и були опаснєйши. При резултату 2:0 найлєпши стрилєц Искри Радован Ґаґович мал ище два стопроцентни шанси котри нє вихасновал. Пре вельке число нєвихасновани шанси по правилу ушлїдзи кара, а тото правило, нажаль, нє заобишло анї Искру. Минуту потим як Ґаґович премахнул стопроцентну шансу госци зоз єдного процив нападу зменшали Искрову предносц на 2:1. По законченю змаганя бул упечаток же Искра по тим цо приказала могла и зоз векшу предносцу пойсц на раванш до Ґайдобри, а резултат 2:1 отворени и дава обидвом екипом подєднаки шанси за пласман до финалу баража. КРИДЛА КРАЇНИ З ЄДНУ НОГУ У ФИНАЛУ БАРАЖА У другим полуфиналним пару баражу за Войводянску лиґу ше всоботу у першим змаганю у Равним Селу стретли домашнї Пролетер и Кридла Країни зоз Бачкей Паланки, а госци ше зоз госцованя врацели зоз предносцу од 2:1 и мали нагоду на домашнїм терену потвердзиц пласман до финалу баража. Гоч госци однєсли побиду зоз Равного Села, Пролетер по бависку бул лєпша екипа котра диктовала бависко, творела шанси, алє их и премаховала. Домашнї перши дали ґол, а у першим полчаше премахли ище даскельо вигодни шанси. Госци були концентровани на охрану свойого ґола и грожели зоз процив нападох, а свойо два шанси за ґол вихасновали и зазначели важну побиду. Реванш змаганя одбавени по заключеню того числа „Руского слова”.■ З. К.

РУСКЕ СЛОВО 35

СПОРТ КОНЇЦКИ КЛУБ „РУСИН” З РУСКОГО КЕРЕСТУРА

НЄВЕЛЬКИ ЧЕЖКО СПОЛНЮЮ НОВИ ПРАВИЛА У Суботици початком марца отримана Скупштина Сербского дринґацкого Союзу – Здруженя за дринґацки спорт Сербиї, дзе принєшени нови правилнїки за конярох и орґанизаторох обегованьох, алє Конїцки клуб у Керестуре тоти правила найвироятнєйше нє годзен сполнїц

мали пенєжни награди по точки 50 тисяравилнїки за конярох и орґанизаточи динари. рох обегованьох прилапени и услоДва роки так функционовало и теди вия змаганьох подобни европским праше и почало орґанизовац урядово змагавилом и европским стандардом. Кельо ня, почало ше реґистровац резултати, нашо конїцки клуби можу випочитовац бодовац конї, и то шицко идзе до Союзу тоти правила и чи ше ґу нїм годни приздруженя за дринґацки спорт Сербиї. Болагодзиц, пробовал пояшнїц предсидадована кажда точка, а у керестурским тель Конїцкого клуба „Русин” у Руским Конїцким клубе єст обегованя зоз пейц Керестуре Желько Папуґа. до шейсц точками у єдним дню. – Конїцки клуб як цо наш у Керестуре, тоти правила найвироятнєйше нє годзен ТИПОВАНЄ НА ОБЕГОВАНЬОХ сполнїц. Зоз новима правилами дзвига ше фонд єдней точки, то єст награди, а Тераз ше ознова сце звекшац пенєжни без пенєжних наградох нє мож. Тоти награди на 50 тисячи по єдней точки. обегованя тераз урядово, док ше дакеди Малим конїцким клубом то вельки пеправело ревиялни и давало ше награди Желько Папуґа нєж. яки ше могло. Тераз на Скуштини вигла– На тей Скупштини винєшене предкладанє и же би ше сне же то нє допущене – твердзи Папуґа. Практично, ми можеме мац змаганє ревиялного харак- типовало на коньских обегованьох, алє нє як скорей, на теру, алє тоти коняре змагателє цо приду на таки змаганя, гиподроме. Компютер вируци конї хотри уписани у Руможу буц покарани и нє можу участвовац на других обе- ским Керестуре, тоти хтори ше розумя и познаю конї, погованьох. Можу их покарац, наприклад, же би три тижнї йду даґдзе до спортскей ставяльнї, дзе будзе типованє. То нє вожели, або же конь нє шме участвовац на обегованьох тиж єдна з причинох же нам сцу ознова дзвигнуц фонд. За нас, за наш валал и клуб то вельки пенєжи, бо кед рахуєцали рок – спозорел Желько. ме же треба видвоїц 50 тисячи динари по єдним обегованю, а най єст у цеку єдного дня пейц таки обегованя, одЗВЕКШАНИ ПЕНЄЖНИ НАГРАДИ носно точки, треба обезпечиц 250 тисячи динари за єден Дакеди змаганє нє було повязане зоз суму награди, мо- дзень – пояшнєл Папуґа. Шейсц точки нє вельо, бо єст змаганя и зоз дзешец точгло ше орґанизовац урядово обегованя, без огляду яки пенєжни награди. Ище скорей принєшене правило же по єд- ками. Конїцки клуб муши обезпечиц тоти средства. Таки ней точки награда ма буц 50 тисячи динари, алє менши ко- штредок як наш нє ма вельки подприємства. Вельки клунїцки клуби котри маю такволани „Б” обеговацки жемово би маю иншаку потримовку. За вельки змаганя, вельки дражки, мали пенєжну награду 30 тисячи динари. Такво- дербиї, маю и потримовку зоз Союзу, а мали клуби Союз лани „А” обеговацки дражки, на хторих тварда подлога, нє помага. Аж ше им ище наклада нови правила котри вимагаю вельки пенєжни видатки. Векши конїцки клуби потримую и вельки подприємства ПРОБЛЕМ ОБЕЗПЕЧИЦ НАГРАДНИ котри обезпечую средства за пенєжни награди и по нїх ше ФОНД волаю поєдинєчни точки. Желько вше порихтани бориц ше за Конїцки клуб „Ру– Можем повесц, же дзе ґод зме отворели дзвери, касин”. Пре себе, бо люби тот спорт, пре свойго сина котри пурку у нашим валалє, у приватнїкох, польопривреднїби ше сцел обеговац и учи ше вожиц, пре ентузиятох як цо кох, власнїкох предавальньох, кажде нам дал кельо моЯнко Планчак, котри тренира конї, гоч ма и 75 роки и гол. То найчастейше нє достаточне за наградни фонд, шицких других любительох и ентузиястох кед конїцки алє дзекуєме и на тим, бо то велька помоц. За таки суми спорт у питаню. котри ше тераз по новим правилнїку спомина, будзе нам З конїцкого спорту мало єст хасну, а вельо укладаня. наисце чежко назберац средства. Општина того року Алє хто го раз полюби, остава у нїм до конца. Праве пре ище нє розписала нїяки конкурс за спортски клуб. Но, конкурси виходза наменски и тоти средства мож похаентузиястох цо почали зоз тим спортом у Керестуре и посновц лєм за тото за цо су наменєни. Найчастейше то ретримую го, поволую людзох добрей дзеки, хтори любя коґистрация клуба и подобни трошки – гварел наш собенї же би им помогли назберац средства за голєм єдно змашеднїк ганє рочно – нє за себе, алє за валал.■ О. Живкович

36 РУСКЕ СЛОВО

21. ЮНИЙ 2019.

sport@ruskeslovo.com

СТОЛНОТЕНИСКИ КЛУБ „РУСИНˮ З РУСКОГО КЕРЕСТУРА НА КОНЦУ СЕЗОНИ

УСПИШНИ ЗМАГАТЕЛЬНИ РОК Зоз участвованьом на державним першенства за младших кадетох 8. юния у Новим Садзе, Столнотенски клуб „Русинˮ з Руского Керестура закончел досц успишну змагательну сезону 2018/19. Гоч ше им нє удало пласовац до полуфинала, патраци на шицки бодовни поєдинєчни и екипни турнири на покраїнским и републичним уровню, у Клубу задовольни з роботу релативно младих столнотенисерох

а спомнутим державним першенстве були приявени 10 екипи, подзелєни були до трох ґрупох и першопласовани ишли до полуфинала. СТК „Русинˮ бавел у ґрупи зоз СТК „Нови Сад” од хторого страцел змаганє зоз 1:3, и з екипу СТК „Стенесˮ зоз Зренянину хтору победзел зоз 3:0, алє друге место нє було достаточне за полуфинале. За екипу Русина бавели Матей Сабадош, Александар Шанта, Иґор Фейди и Матей Макаї, а водзел их предсидатель Клубу Драґан Ковачевич. По його словох, кед би Русин мал кус вецей щесца у жребу, могол буц и лєпши резултат, алє су и так задовольни з тоту младу екипу. НАСТУПИ НА ТУРНИРОХ И ПЕРШЕНСТВОХ

Иншак Русиново екипи кадетох и младших кадетох у праве законченей сезони бавели на бодовних турнирох А катеґориї – на турнире у Чоки, потим у Суботици, на турнире Трофей Беоґраду, на Отвореним першенстве Бечею, на Новорочним турнире у Новим Садзе, на Отвореним турнире у Нишу. Тиж так наступели и на поєдинєчних и екипних першенствох Сербиї и Войводини, а найвекши успих, 4. Место, посцигли младши кадети на екипним першенстве Войводини. Сениорска Русинова екипа бавела у Заходнобачкей лиґи и после 10 змаганьох зоз 14 бодами, першенство закончели на 3. месце на таблїчки. У лиґи ше попри Русина ище змагаю Столнотениски клуби Бачка Паланка, Селенча, Домбош, Апатин, и Милетич. Резиме змаганьох у дзешец колох таки же у першим колє Русин

Столнотенисере Русина зоз тренерами

поражени од Апатину зоз 0:4, у другим од Бачкей Паланки зоз 2: 4, у трецим колє Русин победзел Селенчу зоз 4:2, у штвартим страцел од Домбошу 3:4, у пиятим победзел Милетич зоз 4:1, у шестим страцел од Апатину зоз 1:4, у седмим од Бачкей Паланки зоз 3:4, у осмим колє победзел Селенчу з резултатом 4:2, у дзевятим екипу Домбошу зоз 4:3, а у остатнїм колє є поражени од Милетичу зоз 4:1. ПЛАН У ИДУЦЕЙ СЕЗОНИ – ПЕРШЕ МЕСТО

У тей сезони у шицких катеґорийох за Русин бавели Михайло Сабадош, Стефан Горняк, уж спомнути Матей Сабадош, Александар Шанта, Иґор Фейди, Матей Макаї, як и Мартин Пашо и Велько Шомодї. З нїма робели тренере София Ковач, Драґан Ковачевич и Стефан Горняк. Як роботу Клубу коментарує предсидатель Ковачевич, задовольни су же ше до тренерскей роботи уключую спомнути млади особи. – За шлїдуюцу сезону могли бизме себе поставиц циль пласман на перше место и преход до висшого ранґу. То бизме лєгчейше посцигли кед бизме приведли даєдного бавяча зоз страни. Но нашому Клубу циль же бизме до того дошли з нашима дзецми, та гоч и помалши, поступнє зоз їх дорастаньом и дозреваньом як бавячох – заключел Ковачевич.■ Младши кадети на державним першенстве М. Афич

21. ЮНИЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 37

ИНТЕРМЕЦО Аня Гудак

ХЛАДОК И ГОРУЦИ ТЕПШИ

д того числа, та по септембер, наша новина як часц лєтнєй шеми предлужи рубрику „Хладок и горуци тепши”, у котрей у каждим чишлє будзеце мац ногоду пречитац даскельо рецепти и совити обисцу. Поволуєме Вас на сотруднїцтво и посилайце нам Вашо рецепти на email rusmak@gmail.com. И най нам вєдно з Вами з горуцих тепшох фурт приємно пахнє!

(од Михайла Катони)

Шалата як єдзенє Єден приклад оброк шалати (як єдла) Порихтац швижу желєняву, умиц и порезац на фалатки. Ту похасновани ретхвочки, пол келераби, огурка, мали парадичи, млади шпинат, дакус младей мишаней шалати и радич”. ” Од овоци додати швижи ягоди и орехи. Ценки фалатки куреного меса и кожи сир обичней мишаней шалати даваю лєпши смак, а як така може заменїц гоч хторе лєтнє єдло – чи полудзенок, або вечеру.

*** За прелїв (дресинґ) похасновани соль, попер, лимунов сок и маслинов олєй. Препорука: перше прелїв помишац у окремней мисочки и после зєдинїц зоз другима состойками. Кед шалату рихтаце дзень пред тим и ношице ю на роботу, шалату и прелїв запакуйце окреме и змишайце теди кед огладнїце. Смачного :)

(од Михайла Катони)

Minty yogurt chicken Сцегна зоз йоґуртом и менту

Очисциц од скорки курчецово сцегна и умиц у жимней води. Можеце и позарезовац на даскелїх местох же би маринада закрила цо векшу поверхносц меса. Порихтац маринаду так: лимунов сок, мед, йоґурт и швижа мента зоз присмачками (соль и попер наприклад). Послужи и сушена мента хто нє ма швижей. Охабиц сцегна у маринади дас пол годзини. Релну зограц на 200 ступнї и печиц месо док нє омегча, коло пол годзини. Як прилог можеце подинстовац желєняву (паприґу, броколи и бундавки), увариц дакус рискаши зоз златним миксом (гращок, мархва и цукровка кукурица) хтори мож купиц у каждим дутяну.

38 РУСКЕ СЛОВО

21. ЮНИЙ 2019.

ИНТЕРМЕЦО ХЛАДОК И ГОРУЦИ ТЕПШИ

преверени

(од Люпки Цвеїч)

Ошвижуюци десерт у погарикох

Поради обисцу

Хасновити поради обисцу нїґда нє досц, та прето нє забувайце на совити од ваших мацерох, бабох, нинох, сушедох, чи о вареню, чи кед пораїце, або вообще отримуєце обисце. Бо и вони раз прилапели дачийо совити, а и сами з часом научели як треба буц знаходлїви у рижних ситуацийох. Кед маце свойо добри искуства и даяки випробовани, а добри поради, поволуєме вас на сотруднїцтво и за тоту рубрику, як и за рубрику Горуци тепши” на ” лєбо посилац на вайrusmak@gmail.com, бер на число 069 67 33 15. Напишце, висликуйце, пошлїце и порадзце и нас самих!

През лєто мож направиц десерт у погарикох, винїмац зоз фрижидера и так ше ошвижовац. Ту може мрию положиц на волю. Но, даме вам єден рецепт. У пол литри млєка уварце чоколадови пудинґ и посладзце тельо як пише на мещку. Други пудинґ, овоцови, уварице у пол литри води, додаце цукру дас 5 ложки и можеце додац гоч яку овоц – ягоди, вишнї, малини... Вец витрепеце шлаґ, тиж так як пише на мещку. До пластичних погарикох долу, на сподок, положце зомлєти кекси и вец шоруйце: чоколадови пудинґ – зомлєти кекси – овоцови пудинґ – зомлєти кекси – шлаґ – од горе можеце положиц овоц, лєбо посипац ознова зоз зомлєтима кексами.

Брамушки можу буц барз допити и прето похаснуйце лимун. Ту одкаль видзице же виходза, вицадзце сок зоз лимуна, а дзе єст барз вельо брамушки охабце пререзани лимун на поли, и требало би да посцекаю. *** Же бисце одлїпели жуваче зоз шмати, положце тоту исту шмату до мещка до змарзовача єдну годзину, жуваче ше стварднє и вец сце го годни лєгчейше одлїпнуц, лєбо зоз ножом ошкрабац. *** Кед сцеце умиц сподок фляши зоз жґриґом од вина, лєбо фляшу зоз узким гарлом, положце нука сирову рискашу, кус пращку за помиванє и воду. Заврице фляшу зоз затичку и мутькайце горедолу (то приклад кед нє маце щетку за умиванє фляшох). *** Кед сцеце мац швицаци ципели намасце их зоз помаду за руки и очухайце зоз мегку ренду, або страима перлоновима ботошами. *** Кед сце у обисцу даґдзе на тепиху лєбо цегелкох страцели дробни предмет, на верх циви од уцицовача положце „найлонску” ботошу, зацагнїце ю и завяжце, и кед почнєце уцицовац, тото цо глєдаце ше залїпи на ботошу.

21. ЮНИЙ 2018.

РУСКЕ СЛОВО

ИНФОРМАТОР, ОГЛАШКИ, ИНТЕРМЕЦО

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ РОК LXXV ЧИСЛО 25 (3842) НОВИ САД, 21. ЮНИЙ 2019.

■ РУСАДЛЯ У БИКИЧУ

Фото: Вероника Вуячич

Фотоґрафия: 0242P-B1630

ЦЕНА 30 ДИНАРИ

■ СВЯТЕ ПИСМО ПО РУСКИ:

НАШ МОНУМЕНТ

Фотоґрафия: 0249P