Ruske slovo 20 by Руске слово

ИНФОРМАТОР, ОГЛАШКИ, ИНТЕРМЕЦО

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ

НА КРОСУ РТС-У ,,ПРЕЗ СЕРБИЮ” И ПРЕДШКОЛСКИ ДЗЕЦИ ЗОЗ РУСКОГО КЕРЕСТУРА Дзеци керестурского оддзелєня ,,Цицибан”, а тиж и цала ПУ ,,Бамби” зоз Кули, прешлого викенду, участвовали на 29. Кросу ,,През Сербию”. Дзеци ше обеговали у дворе своєй установи подзелєни до двох ґрупох. Преглашени и перши три места, а найшвидшим додзелєни медалї хтори сами направели. Крос отримани у цалей Сербиї, точно на 10 годзин, а знак за бежанє того року дал державни секретар Министерства просвити Александар Паїч зоз студия РТС. Крос потримало Министерство просвити, науки и технолоґийного розвою. Aн. M.

РОК LXXV ЧИСЛО 20 (3837) НОВИ САД, 17. МАЙ 2019.

■ ШВЕТОЧНИ КОНЦЕРТ У НОВИМ ОРАХОВЕ ЦЕНА 30 ДИНАРИ

ОГЛЯДНУЦЕ НА ПРЕШЛОСЦ

Фото: Вероника Вуячич

У проєкту идентификованя особох и подїйох зоз склєняних плочох фотоґрафох Будински зоз Руского Керестура, котру орґанизує Завод за културу войводянских Руснацох (ВР), а котри уж длугши час обявйовани на остатнїм боку новинох „Руске слово”, потребна векша помоц ширшей явносци. Велї од обявених фотоґрафийох уж идентификовани, алє о даєдних потераз зазначене барз мало податки. На Фейсбук боку Заводу за културу ВР до окремного албуму положени тоти

Фотоґрафия: 0330P

Фотоґрафия: 0494P-B347

фотоґрафиї, та ше модлї шицких котри дацо знаю о особох, подїйох, часу, обставинох, обичайох, облєчиве и инши податки хтори вязани за тоти фотоґрафиї же би ше явели. Явиц ше мож прейґ порученя на Фейсбуку або коментару на фотоґрафиї, на имейл zavod.rusini@gmail.com лєбо на телефон 021/548-421. Кажда информация значна. Дзекуюци фотоґрафийом хтори настали у фотоґрафскей роботнї Будинскових, а котри диґитализовани на склєняних плочох, зачува ше шведоченє о живоце людзох и подїйох и велїх податкох цо припадаю културно-историйному скарбу Руснацох на тих просторох.

■ МЕДЗИНАРОДНИ ПОЛЬОПРИВРЕДНИ САЯМ

ПРЕГЛАШЕНЄ ЕПАРХИЇ СВЯТОГО МИКОЛАЯ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ Пише: о. др Яков Кулич, пензионовани професор историї на Папским восточним институту у Риме

Фото: М. Афич

На швето святого отца Миколaя, 6. децембра 2018. ро- У Сербиї, як и у Македониї, после 15 рокох, 2018. року ку, було обявене же святи оцец папа Франциско обявел святи оцец приноши ришенє же дотерашнї Апостолски же подзвигує дотерашнї Апостолски еґзархат за греко- еґзархат подзвигнути на уровень Епархиї, а перши епарх католїкох у Сербиї на уровень меновани дотерашнї еґзарх Епархиї Святого Миколая у Рувладика кир Георгий Джуджар. На концу маме питанє и заключенє ским Керестуре. У новоствореней Епархиї маже зоз якима критериями ме коло 22 000 вирних восточЗоз розпадованьом Югославиї Святи пристол одлучел дац тото ного обярду, розподзелєних у на самостойни держави зявело подзвигнуце еґзархата на епархию. 19 пархийох, хтори подзелєни ше питанє и подзелєня КриНє патрело ше на материялни, на три деканати: Бачки декажевскей епархиї, чийо вирни ше находзели у новонастатих економски розвой, анї на будову вельких нат, Сримски деканат, Беоґцерквох, катедралох, радско-банатски деканат. державох. анї на материялни розвой вирних. Вирни у Горватскей и у Босни Вирни у тей новей Епархиї поНа першим месце у тим случаю и Герцеґовини остали под ходза зоз трох розличних зєдиАпостолски пристол мал думанє же юрисдикцию Крижевского вланєньох зоз Католїцку Церкву. То як еґзарх розвивал Церковно-духовни дичества. За вирних у МакедоРуснаци зоз зєдинєня 1646. року ниї 2001. року бул створени живот, а окреме бриґу „бенеанимарум” у Ужгороду (Закарпатска обласц як духовне добро вирних. Апостолски еґзархат. України), Українци зоз зєдинєня Маюци тото у оглядзе, 1595–96. року, у Брест Литовску За вирних у Сербиї 28. августа (Україна) и Румунє зоз зєдинєня вон ше одлучел на тото дїло 2003. року папа обявел декрет 1721. року у Фагарасу (Румуже оснує у Сербиї и Чарней Гори Апостолски еґзархат зоз шедзиском у Руским Кере- ния). Тоти шицки вирни з тих трох зєдинєньох рижнородстуре. За першого еґзарха меновани владика кир Геор- них националносцох, у тедишнєй Югославиї, од 1924. рогий Джуджар, а парохийна Церква Св. Миколая у Ру- ку були под юрисдикцию Крижевского владичества аж до снованя 2001. року Македонского еґзархата. ским Керестуре постава Катедрални храм. Мено еґзарх походзи зоз греческого слова „egzarhos” – намиснїк, або администратор котри управя зоз еґзархию, або у свойо мено, або у мено того хто го меновал (Законїк канонох восточних Церквох, канон 312). Наш Еґзархат ношел мено „апостолски еґзархат” прето же му дата церковна власц од Апостолского пристола на одредзеней териториї, а нє од патриярха, або од митрополита. Зато ноши мено Апостолски еґзархат. Епархия походзи зоз греческого слова „eparhia”, цо у латинскей церкви означує диєцезу (лат. dioecesis). На Заходзе у церковней терминолоґиї прилапени термин „диєцеза”, а на Востоку тот исти термин „епархия” означує церковну власц на одредзеней териториї. На концу маме питанє и заключенє же зоз якима критериями Святи пристол одлучел дац тото подзвигнуце еґзархата на епархию. Нє патрело ше на материялни, економски розвой, анї на будову вельких церквох, катедралох, анї на материялни розвой вирних. На першим месце у тим случаю Апостолски пристол бул думаня же як еґзарх розвивал Церковно-духовни живот, а окреме бриґу „бенеанимарум” як духовне добро вирних. Маюци тото у оглядзе, вон ше одлучел на тото дїло. Дзекуюци окремному закладаню и духовней роботи еґзарха, маме тото подзвигнуце.■ Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

2 РУСКЕ СЛОВО

17. МAЙ 2019.

ЗМИСТ

УВОДНЇК Пише: Иван САБА ДОШ, главни одвичательни редактор

■ Тижньовнїк 4–5. Представителє Националного совиту Руснацох у Кули и Суботици

■ Нашо места 8. Општина будзе софинансовац вибудов каплїци на руским теметове у Дюрдьове

■ Економия 10–13. Отворени 86. Медзинародни польопривредни саям у Новим Садзе

■ Мозаїк 14–15. Представяме дебитантох у представи „Гунцут дзивки”

■ Култура и просвита 21. Шветочни концерт у Новим Орахове

■ Людзе, роки, живот 22–23. Стретнуце: Тамара Сеґеди зоз Дюрдьова

■ Духовни живот 28. Преславени Кирбай у Руским Керестуре

■ Информатор

30–33. Мали оглашки и In memoriam

■ Спорт 38–39. СБ „Яша Баков”: Турнир за рибарох у Моровичу Насловни бок: Зоз Польопривредного сайма у Новим Садзе Авторка фотоґрафиї: Вероника Вуячич

БУДЖЕТНИ ФОНД Републичне Министерство державней управи и локалней самоуправи 9. мая розписало Явни конкурс за додзельованє средствох з Буджетного фонда за национални меншини у 2019. року. Конкурс тирва по 7. юний, а того року, як здогаднул ресорни министер Бранко Ружич, приоритет ма култура, односно проєкти з тей обласци. Як потолковал, циль Конкурса унапредзенє културней дїялносци меншинских заєднїцох, а окреме визначел же буджет Конкурса 30 милиони динари, цо за трецину вецей як влонї кед у фокусу були проєкти з облаци информованя на меншинских язикох. Меншинске информованє було тема и Конкурса за 2017. рок, кед є першираз розписани у нєшкайшим формату. На перших двох конкурсох було досц мале интересованє актерох з рускей заєднїци, найскорей пре узкоспецифичну тематику. Кед ше нє спреведам, лєм НАР конкуровал, и достал финансийну потримовку за свойо два проєкти – єден до рока. Кед слово о тогорочним конкурсу Буджетного фонда, упечаток же руска заєднїца будзе мац значно лєпши вигляди. Окреме же обласц култури найширша и найрозконаренша од шицких штирох компетенцийох хтори ше одноша на меншинску автономию, а право конкуровац маю и установи и орґанизациї чий снователь национални совит, и орґанизациї цивилного дружтва хтори у статуту маю меншинску тематику, и академски фондациї. Як нєурядово мож чуц, велї нашо орґанизациї уж превжали конкурсну документацию (доступна є на сайту ресорного министерства www.mduls.gov.rs, дзе єст и шицки други потребни информациї о конкурсу). Кед же руски проєкти достаню потримовку, вона нє будзе лєм символична – минимална сума запланована по єдним проєкту 150 тисячи динари, а максимално годно достац милион динари за єден проєкт. Проста математика гутори же голєм 30 проєкти (з максималну вимогу) хтори сполня формални условия и „тему” конкурса, достаню пенєж. Кед же апликанти буду скромнєйши у вимогох, шанси за успих буду ище векши. Медзитим, факт же на тим конкурсу маю право участвовац вецей як 20 урядово припознати меншински заєднїци у Републики Сербиї. Гоч велї з нїх нє маю достаточни капацитети пририхтац квалитетни и конкурентни проєкт, дзепоєдни други маю моци апликовац за цали буджет конкурса, та мож обчековац же конкуренция будзе моцна. Щесце же ми, голєм на паперу, дзешка у штредку тей таблїчки, наздавам ше, блїжей ґу плей-офу як ґу плей-ауту.

* ”РУСКЕ СЛОВО” – гласнїк по руски * Виходзи каждого пиятку * Снователь Национални совит рускей националней меншини * Видава НВУ ”Руске слово”, Нови Сад * Перше число вишло 15. юния 1945. року у Руским Керестуре * Адреса: НВУ ”Руске слово”, Булевар ошлєбодзеня 81/VII, 21000 Нови Сад * Редакция: одвичательни редакторe – Славица Фейса, Ясмина Дюранїн, Микола М. Цап, Микола Шанта * редакторе/ки рубрикох – Мирон Горняк-Кухар, Александар Паланчанин, Мартица Тамаш, Олена Планчак-Сакач, Вероника Вуячич * новинаре/ки – Мария Афич, Влада Дїтко, Сандра Саламун, Андреа Медєши, Оля Русковски * лекторка – Блажена Хома-Цветкович * ґрафична редакторка – Люпка Цвеїч * ґрафични дизайнерки – Мария Гудак, Таня Салонтаї * Телефони: 021/6613-697, 021/6624-708, 021/6623-076; 021/6621-433 * Телефакс 021/528-083 * Предплата за цали рок: у жеми 1 500 динари, а у иножемстве 100 евра * Жиро-рахунок Banca Intesa a . d . B e o g r a d 160-923244-82 * Девизни рахунок 160-0050870024999-53 * Рукописи ше нє враца * Д ру ку є Д ру ка р н я graf” П е т р о ва р а д и н * ”Maxima E-mail: redakcija@ruskeslovo.com * Web site: www.ruskeslovo.com * YU ISSN 0350-4603 * COBISS SR-ID 15915778 * Друковани тираж 2 000 *

Директор др БОРИС ВАРҐА *** Главни одвичательни редактор ИВАН САБАДОШ

17. МАЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 3

ТИЖНЬОВНЇК ПРЕДСТАВНЇКИ НАЦИОНАЛНОГО СОВИТУ НАЩИВЕЛИ ЛОКАЛНИ САМОУПРАВИ У КУЛИ И СУБОТИЦИ

У ВИДОГЛЯДУ РИШЕНЄ АКТУАЛНИХ ПРОБЛЕМОХ Потераз делеґация Националного совиту обишла даскельо локални самоуправи дзе жию Руснаци, а прешлого тижня нащивели Кулу и Суботицу. Намира же би ше у директним стретнуцу спатрело обставини на терену кед слово о сполньованю меншинских правох нашей заднїци и пробовало ришиц актуалних проблеми

редставнїки Националного совиту – предсидатель Борислав Сакач, заменїк предсидателя Йоаким Рац и предсидатель Вивершного одбору Националного совиту Желько Ковач, 7. мая, нащивели предсидателя Општини Кула, Дамяна Милянича и городоначальнїка Суботици, Боґдана Лабана. Спред локалней самоуправи Кули на схадзки присуствовал и заменїк предсидателя општини Кароль Валка и помоцнїца предсидателя Єлена Павков. ФОРМОВАНЄ СОВИТУ ЗА МЕДЗИНАЦИОНАЛНИ ОДНОШЕНЯ

На стретнуцу у Кули було слово о штирох компетенцийох за хтори совит задлужени: о култури, образованю, информованю и урядовим хаснованю язика и писма. – У першим шоре була бешеда о финансийох и предсидатель Општини нас поинформовал же як и прешлих рокох, так и того року средства котри обезпечує локална самоуправа за потримовку роботи руских дружтвох у тей општини, буду уплацени на два заводи, з тим же перша уплата будзе уплацена пошвидко, у цеку того тижня. Исто так мож обчековац одредзене звекшанє уплацених средствох после ребалансу буджета општини Кула, а котре ше окончи прейґ окремного наменского конкурсу котри ше будзе одношиц на порядну роботу националних меншинох у тей локалней самоуправи – гварел предсидатель Националного совиту рускей националней меншини Борислав Сакач. Кед слово о средствох и Закону о Совитох националних меншинох, ту було бешеди о предписаньох по хторих локални самоуправи длужни давац средства своїм националним меншином по трох основох – там дзе их єст вецей як 10%, дзе їх урядови язик и писмо, и там дзе шедзиска Националного совиту. На основи того, додзелєни средства Руснаци треба же би потрошели у општини Кула, односно у Кули и Керестуре. Тиж, спомнуте и же општински Совит за медзинационални одношеня, хтори треба же би формовала локална самоуправа, ище вше нє почал робиц, алє предсидатель општини наглашел же пошвидко треба же би ше Совит конституовал и почал окончовац нєобходни длужносци. Спред рускей заєднїци, його член Желько Ковач. – З обласци култури, бешедовали зме о рижних проєктох хтори вязани за обнову и санированє просторийох и закрица Дома култури, на хтори конкурси и явни поволанки би ше могло апликовац же би ше достали средства за тоту наменку, а винєсли зме и єден предклад же би ше

4 РУСКЕ СЛОВО

до Дому култури врацело число занятих хторе було у прешлих периодох. – визначел Желько Ковач, предсидатель Вивершного одбору Националного совиту. Предсидательови Општини предложене и же би ше у наиходзацим периодзе, у буджету Општини Кула формовал фонд на хтори би конкуровали лєм припаднїки националних меншинох, з обласци култури, бо попри Руснацох, у општини Кула, урядово єст и Мадярох, Ромох, Чарногорцох, Українцох. У обласци информованя, наглашене добре сотруднїцство зоз локалнима медиями. Як приклад того, спомнути ,,Ку” (,,Q”) радио, медий (дакеди сновани з боку Општини Кули, тераз приватизовани), хтори випочитовал условия предписани после приватизациї – же би ше шема емитованьох програми на язикох меншинох затримала у наиходзацих пейцох рокох. – На тему образованя поведзене же ше пошвидко окончи упис школярох до першей класи у Руским Керестуре, та ше оформи оддзелєня спрам того як ше о тим вияшня родичи. Зоз тим ше и закончи дилема о тим же чи у Керестуре будзе того року оформене одзелєнє на сербским язику, чи нє. Надпомнул сом же би ше розпатрело можлївосц оформйованя рускей ґрупи у предшколскей установи у Кули, бо по наших информациїох у тей ґенерациї єст достаточне число дзецох котри би могли мац можлївосц учиц ше у пририхтуюцей ґрупи на руским язику. З другого боку, у основней школи ше уж запровадзує факултативне виучованє руского язика зоз елементами националней култури, а у терашнєй хвильки маме заняти и одвитуюци фахови особи у предшколскей установи. Кед же би ше нє оформело руску ґрупу, будзе ше робиц на тим же би ше орґанизовало два раз до тижня пестованє мацеринскей бешеди у предшколскей установи – гварел предсидатель Борислав Сакач. 17. МАЙ 2019.

tiznjovnjik@ruskeslovo.com

Цо ше дотика образованя, у Основних школох ,,Петефи Шандор” и ,,Иса Баїч” у Кули, як надпомнул предсидатель Вивершного одбору Желько Ковач, єст вєдно 15 школярох, хтори маю виборну наставу мацеринского язика з елементами националней култури. Кед би було заинтересованих родичох, постої можлївосц и же би ше у Предшколсекй установи ,,Бамби” у Кули, мало виборну наставу на руским язику, годзину або два, два раз до тижня. ИЩЕ ЧЕКАЮ ВЛАСНИ ПРОСТОР На стретнуцу у Суботици ше зишли предсидатель Националного совиту Борислав Сакач и предсидатель вивершного одбору Желько Ковач зоз городоначальнїком Боґданом Лабаном, а присутна була и Єлена Сивч Велянович, предсидателька Дружтва Руснацох у Суботици. Причина за сход була ришованє длуготирвацого проблему просторийох Дружтва Руснацох у Суботици, хтори страцени после процесу реституциї. – У першим шоре визначене же у тей хвильки Дружтво нє ма нїяки просториї на розполаганю, та ше їх дїялносц одвива зоз велькима почежкосцами. Городоначальнїк нам указал на правни аспект того проблему, так же ше пошвидко напише урядову вимогу з боку Дружтва Руснацох у Суботици, за обезпечованє дїловного простору до одвитуюцей служби за дїловни простор. Понеже ше у Городским секретария-

ту за маєток и правни одношеня отримує углавном раз мешачно схадзка комисиї котра ришує подобни вимоги здруженьох гражаданох, нашому Дружтву, пошвидко буду понукнути даскельо простори котри у тей хвильки доступни за жедляренє, та руководство годно вибрац просториї котри им буду найбаржей одвитовац. Цена такого простору по словох городоначальнїка символична и нє будзе финансийно обтерховйовац роботу Дружтва – гварел предсидатель Борислав Сакач. На схадзки спомнуте и же би ше спатрело можлївосц факултативного виучованя руского язика зоз елементами националней култури у основней школи, та и у предшколскей установи, бо то була пракса, а констатоване же у тей хвильки у Суботици жию дас 140 до 160 особи котри ше вияшнєли як Руснаци, так же би требало буц и достаточне число дзецох за таку файту активносци.■ Ан. М. /А. П. 17. МАЙ 2019.

STANOVISKA Пише: Лариса ОНОДИ, новинарка

ДИЖДЖОВНИ ДЗЕНЬ У ГОРОДУ На каси у предавальнї стара жена опрезо мнє купела дробнїци и вибера пенєжи з бутєлару. Жена: Яй, думала сом же нє будзем мац досц, а вец сом ше здогадла же мам скрити пенєжи, у тим куцику. Гоч, нє знам од кого скривам, уж длуго жиєм сама, мой умар. Алє звикла сом так. Касирка: Боме и я скривам пенєжи, од самей себе и од чловека. Кед придзе плаца, як штурим ту до тей прегради. Нє так же таїм мойому, алє заш лєм... хториш дзень сом закукла и нєсподзивала сом ше кельо сом пенєжи назберала. Алє мушим, за чарни днї. Жена: Маш право, вше треба мац за нєдайбоже. Нїґда нє знаш цо це споза угла чека. И патра обидва на мнє, сцу най потвердзим же ми тото цалком нормалне, а я нїґда у живоце нє скрила пенєжи анї од себе, анї од чловека. И наисце верим же мнє споза угла нє чекаю чарни, алє красни днї. Млади, а стари чловек Врацам ше зоз роботи, у будинку сом, дзвери од лифту ше помали завераю, убегує сушедов хлапец, дас шеста класа основней школи. Убегнул и цихо є. Нароком гласно и ясно виповедам: Добри дзень. И патрим на ньго. Вон патри на мнє, и далєй є цихо. Вец винїма телефон зоз кишенки и длобе до ньго. Сирота, ма 12 або 13 роки, а здабе на чловека хтори уж нє млади: зґербени є, тлусти, ма брух, а плєца му нє видно. Як будзе випатрац о 30 роки? Вироятно як його оцец. Лифт става, я нароком знова гласно гуторим: До видзеня. Вон вибегнул, бежи дому, без здравканя. Окремна станїца У городским автобусу мнє людзе углавним випатраю як да дахто по нїх поґазловал, або як квашени огурки. Нє важне чи пахню, чи их чуц, твари и очи им празни и безчувствительни. Прето вше патрим през облак, з хрибтом обрацена ґу сопутнїком. Нєдалєко од моєй станїци уходза дзеци котри ходза до школи за дзеци зоз завадзанями у розвою. Обично їх провадза мама або тато, а дзеци бешедлїви и нашмеяни. Патра през облак, коментарую и оглядаю ше. На їх тварох єст емоциї, та ше прето дзечнє на нїх припатрам. И кажди раз, кед виду зоз автобуса, махаме себе. Вони ше нашмею и почню махац, а я им махам и кед автобус руши далєй... Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

РУСКЕ СЛОВО 5

НАШО МЕСТА ОТРИМАНЕ ОКРУЖНЕ ЗМАГАНЄ ЗОЗ ТРАНСПОРТУ

УНА И ДАНИЦА ОДХОДЗА НА РЕПУБЛИЧНЕ

Два школярки керестурскей ОШ ,,Петро Кузмяк”, Даница Плавшич и Уна Планчак, всоботу, 11. мая, освоєли перши места на Окружним змаганю ,,Цо знаш о транспорту” зоз технїчного, хторе отримане у ОШ ,,Иса Баїч” у Кули. Хлапци и дзивчата ше змагали окреме, у двох катеґорийох: младши, (од 10 до 12 роки) и старши (од 13 до 15 роки). Керестурска школа мала представнїка у каждей катеґориї. У катеґориї младших хлапцох, од осем учашнїкох, Алекса Ґолубович завжал 2. место, а у катеґориї старших хлапцох, тиж спомедзи осем учашнїкох, 2. место освоєл Ґлориян Штранґар. Медзи дзивчатами, у младшей ґрупи, од осем змагателькох, 1. место освоєла Даница Плавшич, док 2. место припадло Елени Шомодї, а у старшей ґрупи, спомедзи тиж осем змагателькох, 1. место завжала Уна Планчак. – На змаганю участвовали 32 школяре, побиднїки зоз Општинских змаганьох зоз Кули, Оджаку, Зомбора и Апа-

тину. Школяре ше змагали у теорийней часци, зоз ришованьом транспортних тестох, як и у воженю бициґли на полиґону хтори симулує рижни транспортни ситуациї. На Окружним змаганю, окреме ше визначели школярки Даница Плавшич и Уна Планчак, зоз освоєним 1. местом, та ше з тей нагоди пласовали на Републичне змаганє хторе ше отрима 24. и 25. мая у гали ,,Пионир” у Беоґрадзе – визначел наставнїк Технїчного образованя Зденко Шомодї, хтори уж дзешец роки пририхтує керестурских школярох за змаганя. После Републичного змаганя, штверо найлєпши школяре зоз младшей катеґориї (двоме хлапци и два дзивчата), буду мац нагоду пласовац ше на Европске змаганє, хторе ше отрима початком септембра у Женеви. З керестурскей школи, тоту нагоду будзе мац Даница Плавшич, хтора у Беоґрадзе процив себе будзе мац 25 побиднїци Окружних змаганьох зоз цалей Сербиї. Ан. М.

СПОРТСКО-ДУХОВНЕ СТРЕТНУЦЕ РУХУ ФОКОЛАРОХ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ОЗНАЧЕНИ ДЗЕНЬ ПОБИДИ НАД ФАШИЗМОМ

ЖЕ БИ ГЛАДУ ДО 2030. РОКУ НЄ БУЛО

УКАЗАНА ЧЕСЦ ПОГИНУТИМ КЕРЕСТУРЦОМ

Дзеци за єдинство Руху фоколарох зоз Беоґраду, Бечею, Сенти, Суботици и Керестура, стретли ше на духовноспортским стретнуцу у Керестуре 12. мая у Каритасу. – Окрем спорта и дзепоєдних других активносцох за розвагу дзецох, бешедуєме и о значним проєкту хтори порушала орґанизация Зєдинєних нацийох за поживу и польопривреду (ФАО), хтори ше вола „Нула гладу”. Циль акциї же би гладу у швеце по 2030. рок нє було – визначел член Руху фоколарох и волонтер Каритасу Дане Макаї. Вецей як 50 дзеци и млади од 9 по 17 роки ше на нєдзельовим стретнуцу з тоту акцию упознавало, освидомйовало яка ситуация у швеце, кельо єст гладних по других жемох и реґийох, як мож зачувац природне окруженє през еколоґийни роботнї, та з тим полєпшац и костиранє дзецох у швеце, як трошиц а нє розруцовац єдзенє, як трошиц воду и подобне. Нєдзельове стретнуце мало буц отримане у Водици, алє пре наявену нєвигодну хвилю отримане є у просторийох Каритасу и виронаучней сали. О. Ж.

6 РУСКЕ СЛОВО

Млади и старши жителє Руского Керестура, представителє Месней заєднїци и госци, святочно положели венєц на памятнїк погинутим борцом НОБ, з нагоди 9. мая, Дня побиди над фашизмом.

Янко Хома, представнїк младих, отримал кратку пригодну бешеду: – У Другей шветовей войни участвовали коло 350 Керестурци, а вецей як пейдзешат ше нє врацели з войни. Вони дали свойо животи же би ми нєшка мали лєпши живот. Кед би нє було побиди над фашизмом у Другей шветовей войни, нєшка би обставини були иншаки. З тей нагоди ми указуєме чесц тим котри дали свойо животи. Присутни после того зоз минуту цихосци указали чесц погинутим у НОБ-у и закончели означованє Дня побиди над фашизмом зоз поздравом „Шмерц фашизму – Шлєбода народу!” О. Ж. 17. МАЙ 2019.

mesta@ruskeslovo.com

АКТИВНОСЦИ ЗДРУЖЕНЯ ЖЕНОХ „БИКИЧАНКИ” ЗОЗ БИКИЧУ

ВИШИВАЮ БЛУЗНИ, РИХТАЮ ПРЕСЛАВУ Жени зоз Здруженя женох „Бикичанки” зоз Бикичу вжиме вишивали блузни, цо предлужели и тераз, а як гварела Невенка Бобаль, предсидателька „Бикичанкох”, вишивали и мурово кухарки и фартухи и предавали их. Вец роздумовали цо шлїдуюце поробиц.

– Наша руководителька шпивацкей ґрупи Драґана Ґлувня Бабич нам предложела вишивац блузни, бо су глєдани и годно их попредац. Так зме вжиме почали вишивац били блузни зошити з „дереґлиї”, за себе, за наступи у шпивацкей ґрупи и за предай – гварела Невенка Бобаль. Невенка єдну блузну предала Анґелини Димитриєвич зоз Банатского Арандєлова, хтора була учашнїца серияла „Кухня мойого краю” Вона блузну видзела на фейсбук профилу, попачела єй ше и наручела ю од Невенки. Нєодлуга, точнєйше 25. мая, Здруженє женох „Бикичанки” преслави и свой ювилей, 10 роки иснованя, з пригодну програму. – У Доме култури отримаме стретнуце здруженьох женох чийо представнїци поволаме як госцох. Представиме нашу роботу, дакус будземе шпивац, а задумали зме и же би ше кажде здруженє представело зоз єдну жену у народним облєчиве и порихтанима колачами, зоз хторима виду на бину – одкрила нам Бобальова. Вл. Дї.

ОПШТИНА ШИД ВИПЛАЦЕЛА ДАСКЕЛЬО МИЛИОНИ ДИНАРИ ЗА ОЧКОДОВАНЄ ОД КУСАНЯ ПСОХ БЛУКАЧОХ

СРИМЦИ БИ СЦЕЛИ ТОТ ПРОБЛЕМ РИШИЦ

За остатнї даскельо роки општина Шид по основи плаценя очкодованьох пре кусанє псох блукачох гражданом виплацела даскельо милиони динари. Точнєйши и урядово податки нам сообщел Милан Филипович, општински правобранїтель. По його словох, у 2018. року з буджета виплацене 2 457 134 динари материялней и нєматериялней чкоди. З тих средствох 1 918 309 динари виплацене у 2018. року по одлуки Општинскей комисиї хтора розпатра вимоги, а 538 825 динари по судских одлукох у парнїчним поступку з 2017. року, а виплацених у 2018. – Просеково рочнє маме медзи 40 и 50 вимоги за надополнєнє чкоди пре кусанє псох блукачох на подручу цалей општини. У 2017. року зме мали виплацени 1 985 071 динари з догварку пред Општинску комисию и по основи судских одлукох у парнїцох. Значи же у 2018. року

17. МАЙ 2019.

виплацени 472 062 динари вецей як у 2017. року. За перши штири мешаци того року зме мали приявени 13 нови случаї кусаня псох блукачох – гварел Милан Филипович, општински правобранїтель. Наприклад, 2016. року виплацени 2 683 990 динари, а у 2015. року аж 3 539 892 динари. Звекшанє числа кусаня псох блукачох почало, по словох нашого собешеднїка, од 2010. року. Спочатку за звонкасудске поровнанє (без тужбох и одлуки суда) очкодованим гражданом ше виплацовало 120 000 динари по случаю. Два роки познєйше, односно 2012. року тота сума зменшана на 70 000 динари, а од 2014. року снована Оп штин ска коми сия хто ра од лу чує о тих пи та нь ох и теди ше про се ко во у по ров на ню оч кодо ва ним ше ви пла цує мед зи 30 000 и 35 000 динари. Ище пред даскельома роками на простору вашарища на окраїску Шида збудовани азил за псох о хторим ше старало ЯКП „Стандард” и ту заверани пси блукаче. Медзитим, вец утвердзене же азил нє виполнює шицки стандарди по предписаньох, та вец псох блукачох одвожели до азилу аж до Шабцу. ЯКП „Стандард” вибудовало нови азил за псох по глєданих стандардох хтори ше находзи тиж на окраїску городу, на уходзе дзе и депония шмеца у напряме гранїчного преходу Товарнїк зоз Републику Горватску, а хтори би нєодлуга мал буц и отворени. Вл. Дї.

РУСКЕ СЛОВО 7

НАШО МЕСТА ОПШТИНА ЖАБЕЛЬ

СРЕДСТВА ДОСТАЛИ ЦЕРКВИ И ВИРСКИ ЗАЄДНЇЦИ

Општини Жабель у прешлим мешацу по конкурсу розподзелєла буджетски средства котри наменєни за инвестициї у церквох и за вирски заєднїци. Софинансовани буду три проєкти двох вирских зєднїцох у трох општинских местох. Розподзелєни шицки 2 000 000 динари, кельо и наменєне. По конкурсу предвидзене же би ше софинасовало будованє, отримованє и обнову церковних обєктох, як и за културни и науково дїялносци и проєкти чий ношитель Церква, вирска зєднїца, або установа и орґанизация чиї вона снователь. Конкуровац могли Церкви и вирски зєднїци на териториї општини Жабель, а котри уписани до державного реґистра. Средства достали Сербска православна Церква у Дюрдьове за реконструкцию и конзервацию малюнкох на муре у церкви, за цо опредзелєни милион 100 тисячи динари. Потим Сербска православна Церква у Чуроґу за виробок проєкта за патосне зогриванє у церкви и вибудов дражкох ґу парохийному дому, за цо видвоєни 400 тисячи динари. Средства достала и Грекокатолїцка Церква у Дюрдьове за вибудов каплїчки на теметове, за цо видвоєне 500 тисячи динари. Проєкти ше муши реализовац найпознєйше по 31. децембер того року. Под час подписованя контрактох з представителями Церквох и вирских заєднїцох у будинку Општини Жабель, Чедомир Божич, предсидатель Општини, гварел же Општина водзи рахунку о шицких дружтвених сеґментох, а медзи иншим и о унапредзованю условийох за роботу Церквох и вирских заєднїцох. – Маме добре сотруднїцтво зоз представителями шицких вирских заєднїцох у општини, цо значне за нашу заєднїцу и општину. Наша општина континуовано уклада и до спорту, култури, субвенционує роботу здравствених

Дзекуюци закладаньом о. Михаила Холошняя, и на грекокатолїцким теметове будзе каплїчка

и образовних институцийох, як и до велїх инфраструктурних проєктох – гварел предсидатель Божич. На подписованю контрактох були представителє шицких трох проєктох, односно трох вирских зєднїцох, а медзи нїма и наш священїк о. Михаил Холошняй, управитель Грекокатолїцкей Церкви у Дюрдьове. Критериюми за додзельованє стредствох були число обєктох Церкви або вирскей заєднїци у општини, стан и значносц вирского обєкта за вирнїкох, його катеґоризация як културного добра, ступень задовольованя явного интересу у обласци у котрей ше проєкт реализує, як и обезпечованє софинасованя зоз другого жридла. С. С.

У КОЦУРЕ

РОБОТИ НА БУДИНКУ МЕСНЕЙ ЗАЄДНЇЦИ Реновированє будинку коцурскей Месней заєднїци (МЗ) предлужене концом прешлого мешаца, заменює ше дотирвану столарию, а тиж так обилєна и нукашньосц будинку.

8 РУСКЕ СЛОВО

Пред тим, на схадзкох Совиту МЗ ше бешедовало же би и требало пременїц столарию на будинку, медзитим, понеже тота робота вимага вельки финансийни средства, одлучене би ше ю поробело у даскельо фазох. На будинку пременєни преднї облаки, та место старих древених, у тей фази реновированя положени нови вельо квалитетнєйши алуминиюмски облаки. Пременєни облаки котри патра на улїцу, а як будзе пенєжи, так ше будзе заменьовац и облаки котри патра до двора. На тот способ предлужени роботи хтори почали концом прешлого року кед на будинку Месней заєднїци заменєни и уходни дзвери. Роботу поробели подприємство СЗР „Скло рам” зоз Коцура у сотруднїцтве зоз подпрємством „Рос комерц” зоз Темерину, а средства обезпечела Месна заєднїца Коцур. З. К. 17. МАЙ 2019.

mesta@ruskeslovo.com

ОЗНАЧЕНИ ДЗЕНЬ ВАЛАЛУ И МЕСНЕЙ ЗАЄДНЇЦИ ДЮРДЬОВ

ПЛАКЕТИ ДОСТАЛИ ИВАН СОМБОРСКИ И ЗВОНКО САЛАҐ Зоз святочну програму и додзельованьом плакетох внєдзелю, 5. мая, представителє Месней заєднїци Дюрдьов и єй Совиту, вєдно зоз представителями других валалских институцийох, дружтвох и здруженьох, преславели Дзень валалу и Месней заєднїци Дюрдьов – Дзуря

зень валала и Ме сней заєднїци Дюрдьов означени з пошвецаньом славского колача, икони и про сторийох МЗ, котре окончел право славни священїк о. Петар Дюкич. Святочносц у шветочней сали МЗ Дюрдьов отворела предсидателька Совиту МЗ Душанка Джамбас, котра по сле краткого уводного слова, вєдно з єй заменїком Душком Михелцом, уручела Плакати двом заслужним поєдинцом за 2018. рок. КЕД „БАЧКА” ПОБЕДЗИ, ДОМУ ОДХОДЗИ ШПИВАЮЦИ Наградзени Иван Сомборски, спортски дїяч котри ше винїмково закладал за роботу и функционованє Фодбалского клуба „Бачка 1923” Дюрдьов и хтори того року наполнї осемдзешат роки. Дзечнє ше здогадує свойого тренера Якима Олеара котри му бул тренер у периодзе кед вошол до першого тиму „Бачки”. Потим и вон сам бул тренер, алє и бавел. Бул вецейдеценийни член руководства, у тим Клубу окончовал и длужносци спортского директора, як и у ФК „ЖСК” у Жаблю. Бул член Фодбалского союзу Општини Жабель и Фодбалского союзу городу Нового Саду, предсидатель Фодбалского союзу Титель–Жабель, член Подручного союзу Нового Саду як предсидатель Комисиї за обуку, а потим и предсидатель Дисциплинскей комисиї. Нєшка нє препущує анї єдно „Бачково” змаганє. – Мило ми же ше на мнє гражданє здогадли, а наймилше кед наша „Бачка” победзи, теди зоз змаганя дому пойдзем шпиваюци и мам дзеку за шицко. Медзитим, кед страци, вообще сом нє розположени. Їх бависко на мнє барз уплївуює. Любим фодбалски змаганя. Дзекуєм валалчаном на потримовки – гварел пензионер Иван Сомборски, котрого за Плакету предложели гражданє валалу. ХТО СЦЕ, ТОТ И МОЖЕ Другу Плакету за заслужного поєдинца достал Звонко Салаґ за винїмково закладанє у спортских активносцох у валалє и цалей нашей заєднїци, як и културних активно сцох дюрдьовского КУД „Тарас Шевченко”, чий Управни одбор го и предложел. У Дружтве є активиста вецей як штерацец роки. Перше як танєчнїк, познєйше як уметнїцки руководитель фолклорней секциї и єден з активнєйших у реализациї активносцох Дружтва у и звонка валала. Тиж є на функциї подпредсидателя Спортского здруженя Спортских Бавискох „Яша Баков”, та орґанизує спортски змаганя у валалє и помага у орґанизациї у дру17. МАЙ 2019.

гих наших местох. У обгрунтованю чом залужел Плакету, члени УО Дружтва написали же позитивно афирмує руску националну зєднїцу и Дюрдьов и у обидвох напрямох є припознати як сцела и витирвала особа котра вше порихтана активно помогнуц там дзе треба. – За Плакету нє заслужни лєм я, алє и особи з котрима сом сотрудзовал. Вони були мнє и я им потримовка. У дюрдьовским Дружтве сом активни од свойого дзецинства. Видзи ше ми же у живоце сцелосц наважнєйша. Верим же будзем ище помагац Дружтву и валалу, бо верим до того же док чловек може, треба же би робел. Дзекуєм на тим красним припознаню – гварел Звонко Салаґ. Гоч ма пейдзешат три роки, ище вше ше активно змага у спортских змаганьох ровно зоз тинейджерами, нє одустава анї кед потребни векши физични напруженя и закладаня. Окрем спомнутих активносцох и обовязкох, розноши и новини „Руске слово” по обисцох у своїм валалє, а заняти є як професор практичней настави, инструктор у Транспортней школи у Новим Садзе. Ґу тому шицкому, ма тройо дзеци котри успишни на своїх животних драгох и уж познати у нашей заєднїци. Дзеци и супруга му найвекша потримовка. По уручованю Плакетох у музичней програми наступела новоснована Шивацка ґрупа „Василис” зоз Дюрдьова котра виведла вецей жридлово народни сербски шпиванки. По програми пририхтани коктел. У прешлим року Плакети до стали новинар Боривой Отич зоз Дюрдьова за свою роботу и валалске Здруженє „Паорско срце” котре основане на инициятиву младих парастох котри жадаю ушориц и помогац свойому валалу. ■ С. Саламун

РУСКЕ СЛОВО 9

ЕКОНОМИЯ У НОВИМ САДЗЕ НА 86. МЕДЗИНАРОДНИМ ПОЛЬОПРИВРЕДНИМ САЙМЕ

ПРЕДСТАВЕНЕ НАЙЛЄПШЕ У ПОЛЬОПРИВРЕДИ Пише: Мартица ТАМАШ

У Новим Садзе ше од 11. по 17. май отримує 86. Медзинародни польопривредни саям, на хторим свойо продукти представяю 1 518 подприємства, институциї и орґанизациї зоз 32 жемох, а представени продукти и услуги зоз 61 держави

НАЙДРАГШИ ТРАКТОР Найдрагши трактор на 86. Медзинародним польопривредним сайму модел „Фендт 1050 варио”, хтори виложени на штанду компаниї „Интер аґрар”. Тот импозантни трактор зоз найсучаснєйшу опрему наменєни за вельки ґаздовства и кошта 360 000 еври без ПДВ.

10 РУСКЕ СЛОВО

айзначнєйшу манифестацию у обласци аґрара у реґиону, тогорочни Медзинародни польопривредни саям у Новим Садзе, на хторим мож видзиц тото цо тераз найлєпше у польопривреди – найсучаснєйшу польопривредну механїзацию, найквалитетнєйши статок, найновши продукти и опрему, всоботу 11. мая отворел городоначальнїк Нового Саду, Милош Вучевич. Вон на церемониї святочного отвераня гварел же польопривреда озбильна шанса Сербиї, хтору мушиме максимално вихасновац и же держава хтора ма моцну польопривреду, здраву жем, добрих домашнїх, нє треба же би ше бриґовала за свою будучносц. Вон визначел же польопривреда у своїм розвою муши мац потримовку у одвитуюцих мирох Влади, алє источашнє польопривреднїки муша буц отворени за нови знаня и иновациї, же би прилапйовали найсучаснєйши технолоґиї, без хторих нє годни буц конкурентни на тарґовищох хтори нам нєшка отворени, дзекуюци лєпшому политичному угляду Сербиї. – У Сербиї звекшани уровень субвенцийох и преференциялних кредитох за польопривреднїкох. Лєм того року буджет Министерства польопривреди за седем милиярди векши як прешлого року. Покраїнска влада обезпечела и стимулациї за младих польопривреднїкох. Маме политичну стабилносц, а Сербия медзинародно припозната держа-

ва. Дзекуюци предсидательови Сербиї и Влади Сербиї, нашо польопривреднїки можу пласовац свойо продукти, маю повласцени условия и то их стимулує же би були конкурентнєйши – гварел Вучевич. Вон окреме указал на потребу повязованя науки, польопривреди и образованя и гварел же Сербия скорейших рокох мала „запарложени аґрар, премахнути стратеґиї, спорни приватизациї и катастрофални резултати” и же ше то нє шме забуц кед ше бешедує о планох за будучносц у обласци польопривреди. СЕРБИЯ МУШИ ДОМИНОВАЦ У ПОЛЬОПРИВРЕДИ Министер польопривреди Бранислав Недимович гварел на отверню Сайма же Сербия нє ма нафту, морйо, злато, алє ма польопривреду и поживу. – Кед же на тим нашим просторе нє будземе доминовац у польопривреди, вец нє видзим у чим бизме могли посцигнуц таки високи резултати. Маме суфицит од два милиярди еври, дзекуюци одличному сотруднїцтву зоз нашима приятелями зоз иножемства, хтори и того року на Польопривредним сайму – гварел Недимович. Вон здогаднул же орґанска продукция у фокусу у Заходней Европи и поволал нащивительох же би oпатрели и окремну мани17. МАЙ 2019.

ekonomija@ruskeslovo.com

стацию ресорного министерства пошвецену орґанскей продукциї, продуктом зоз Сербиї. – Щешлїви сом же нєшка слунечни дзень, а исто так сом щешлїви же о два днї будзе падац диждж – додал Недимович. Подпредсидатель Покраїнскей влади Дьордє Миличевич гварел же польопривреда найзначнєйша розвойна полуга сербскей економиї и визначел же тому допринєсли мири републичней и покраїнскей влади. – Покраїнскей влади ключни приоритет розвой аґрара, по тераз зме уложели вецей як 20 милиярди динари на стимулативни мири за моцнєнє польопривреднїкох. Препознати и нови катеґориї, як млади по 40 роки, жени на валалє и польопривреднїки з менших општинох. Обезпечели зме нови стимулативни мири за землєдїлски задруґи и 50 милиони динари за купованє опреми – гварел Миличевич. ИТАЛИЯ ЖЕМ ПАРТНЕР, А ТУНИС ЖЕМ ПРИЯТЕЛЬ САЙМА Першираз того року Медзинародни польопривредни саям ма и жем партнера – Италию и жем приятеля – Тунис. Нащивительох Сайма на святочним отвераню привитали и амбасадор Тунису Сейф Алах Реджеп и помоцнїк министра польопривреди Италиї Франко Манцато, хтори оценєли же Сербия вецейдеценийни партнер їх жемох и же жадаю же би ше тото сотруднїцтво предлужело. Амбасадор Реджеп гварел же Тунис, як Жем приятель 86. Медзинародного польопривредного сайма у Новим Садзе наступи зоз 12 компаниями зоз Африки. Вони представели углавним польопривредно-поживово продукти, а на Саям пришли же би пренашли партнерох у Сербиї и у Реґиону. Амбасадор Реджеп поволал привреднїкох зоз Сербиї же би нащивели їх штанд, як и же би участвовали на Б2Б схадзкох зоз фирмами зоз Тунису. – Италия жем партнер Польопривредного сайма, а Италия и Сербия 140 роки маю дипломатични одношеня и 10 роки стратеґийного партнерства. Давам потримовку ита-

17. МАЙ 2019.

лиянским компанийом хтори сцу дїловац на Балкану. Нашо партнерство ше нє огранїчує лєм на Польопривредни саям, алє жадаме же би нашо два жеми сотрудзовали и звонка таких манифестацийох. Саям лєм указатель же нашо компаниї жадаю и можу ше вєдно зоз сербскима розвивац – гварел помоцнїк италиянского министра польопривреди Франко Манцато. Директор Новосадского сайма Слободан Цветкович гварел же после вецей як 20 рокох, єст 17 колективни вистави, стреду 15. мая, першираз, бул Дзень овоцарох, а штварток 16. мая, Дзень статкарох на Манєжу. Попри Вистави поживи и Националней вистави статку, з потримовку Министерства польопривреди, лєсарства и водопривреди, Покраїнского секретарията за польопривреду и Городу Нового Саду, отримує ше и Вистава польопривредней механїзациї на 35 000 квадратни метери. Польопривредну механїзацию, машини и опрему представяю фирми з дзевец жемох. Першираз на Польопривредним сайму наступело Здруженє продуковательох и дилерох польопривредних машинох зоз Русиї, хторе представело числени новитети, з акцентом на прецизну и диґиталну польопривреду. За купцох на Сайму, польопривреднїкох зоз Сербиї и жемох реґиону важи саямски попуст, до 10 одсто нїзши цени механїзациї. Златни спонзор Польопривредного сайма компания „Алдахра”, хтора у Гали „Мастер” представела свою продукцийну програму у 15 жемох. Ґенерали осиґуранє Сербия” осми рок за шором Стратеґийни партнер Новосадского сайма и ґенерални спонзор Медзинародного польопривредного сайма. Поєдинєчна цена уходнїци 600 динари, роботни час Сайма од 9 до 19 годзин, а нащивителє хтори купели уходнїци, най их чуваю, бо шицки уходнїци участвую у наградним бависку. Предостатнього дня Сайма, штварток 16. мая, будзе вицагованє и найщешлївши достаню барз вредни награди, два трактори и шеячку. „Аґропанонка” дарує трактор „Беларус”, „Ките д.о.о.” дарує трактор „Джон дир”, а пнеуматичну шеячку порихтал „VGP Ozdoken”.■

СМКЗР „ДАЧО” З КОЦУРА ДОСТАЛ ДВА ЗЛАТНИ МЕДАЛЇ На Новосадским сайме уручени припознаня за квалитет продуктох и услугох. Медзи наградзенима и СМКЗР „Дачо” зоз Коцура, чийо продукти достали два Златни медалї. Першу, за домашнї кулен и Златну медалю за домашню суху шунку. Награди святочно уручени вочи Сайма, 9. мая, у конґресним центре „Мастер”. Найлєпша медзи кондиторами АД „Медела Вербас” и Вельки шампионски погар достала за високи квалитет оценєних продуктох, у ґрупи за продукти на бази жита и муки. Вельки шампионски погар додзелєни компаниї „Сладоєвич” зоз Новей Тополї (Република Сербска, БиГ), а Индустрия меса „Карнекс” зоз Вельким шампионским погаром наградзена за широки асортиман продуктох зоз меса. Уручени и Стриберни шампионски погари, Погари Новосадского сайма, повелї, плакети и медалї… В. В.

РУСКЕ СЛОВО 11

ЕКОНОМИЯ НА 86. ПОЛЬОПРИВРЕДНИМ САЙМЕ У НОВИМ САДЗЕ ЗАШЕДАЛ ОДБОР ЗА ЗАПРОВАДЗОВАНЄ ИПАРД ПРОГРАМИ

ОДВОЛАНЄ ВЕКШЕ ЯК ШЕ ОБЧЕКОВАЛО На пейц поволанки за доставанє пенєжу зоз ИПАРД програми сцигло 736 апликациї, цо за скоро 50 одсто вецей од очекованого Пише: Мартица ТАМАШ

ияте зашеданє Одбору за провадзенє запровадзованя ИПАРД програми oтримане вовторк, 14. мая, у Привредней комори Войводини у Новим Садзе. На схадзки предшедовал министер польопривреди, лєсарства и водопривреди Бранислав Недимович и вон у уводней часци здогаднул же польопривреднїком и прерабяцкей индустриї обезпечени 175 милиони еври нєврацаю ци сред ства у ра ми кох ИПАРД програми. На пейц поволанки за до ставанє пенє жу зоз тей Програ ми, сцигло 736 апликациї, цо за скоро 50 одсто вецей як ше очекива ло, оценєне по сле схад зки Одбору за провад зенє запровад зованя ИПАРД програми. НОВИ СЕКТОР ВАЙЦОХ, ВИНА И АҐРОТУРИЗЕМ – Будземе на єшень мац два нови сектори у ИПАРДу, а то сектор вайцох и сектор вина. По сле того як прилапена мира за розвой руралного туризма, тиж од єшенї, будземе мац и аґротуризем. То винїмно важно, бо можеме вихасновац наш ґеоґрафски потенциял и поживу хтору продукуєме. Процедура можебуц компликована, алє вше наводзим приклад панї од 65 роки зоз Старей Пазови, хтора апликовала за класов (Clаas) трактор и до стала 60 одсто нєврацаюци средства. Рише нє єй уру че не – гва рел Неди мо вич и додал же до стали ище два нови вимоги од польопривредних продуковательох, єдна, хтора ше одноши на преробок овоци, а друга сцигла од продуковательох млєка. СТИМУЛАЦИЇ И ЗА КАПАЦИТЕТИ ЗА ПРЕРАБЯНЄ ОВОЦИ – Предложели зме нєшка, вєдно з продукователями овоци, кориґовац часц хтора ше одноши на преробок овоци, же бизме могли инве стициї наших малих продуковательох до прерабяцких капацитетох финансовац зоз националних мирох. Друга вимога, хтора сцигла од продуковательох млєка, же би ше условия за инве сти-

12 РУСКЕ СЛОВО

фото: /www.minpolj.gov.rs/

циї до фармох кориґовало так же ше число гарлох зоз 20 звекша на 50, алє думам же за тоти намени можеме хасновац и други инструменти, а нє средства ИПАРДа, же бизме перше до сцигли национални стандарди – гварел Недимович. Лиам Бре слин, представнїк Директорату за польопривреду и рурални розвой у ИПАРД програми оценєл же 175 милиони еври предприступней помоци зоз ИПАРД програми може пременїц вельо того у польопривреди. – У цеку обрабянє документациї хтора сцигла и пошвидко очекуєме и виплацованє и приношенє ришеня по тих предметох. Тераз очекуєме же би ше приявели тоти цо заинтере совани за розвой аґротуризма, же би апликовали за средства зоз ИПАРД програми – гварел Лиам Бре слин. ВИПЛАЦЕНИ ПЕРШИ ПЕНЄЖИ ЗОЗ ЕВРОПСКИХ ФОНДОХ Министер Недимович, у рамикох саямских активно сцох на 86. Сайме польопривреди, зишол ше зоз заменїцу шефа Делеґациї ЕУ у Сербиї Матею Норчич Стацмар. З тей нагоди єй подзековал на потримовки Сербиї на єй драги за членство до ЕУ, окреме у сектору польопривреди и то у шицких трох поглавйох – польопривредней политики, безпечно сци поживи и рибарства. Здогаднул же ше тераз реализує ИПАРД про17. МАЙ 2019.

ekonomija@ruskeslovo.com

єкт, же 736 апликациї у по ступку и же почало виплацованє першого европского пенєжу нашим польопривреднїком. РЕҐУЛАТИВИ БИ ТРЕБАЛИ БУЦ ЯК У УНИЇ – То перши пенєжи хтори виплацени директно на руки польопривреднїком у Сербиї. То барз важне у польопривреди и то єден символични ґест хтори одсликовює одношеня медзи Сербию и Европску унию. Идея же бизме постали цалком компатибилни зоз реґулативами Европскей униї у сектору безпечносци поживи, бо то найсучаснєйше и найкомплетнєйше тарґовище поживи на швеце. Кед маце так ушорену систему, можеце тарґовиц з гоч з ким на планети – гварел Недимович. Вон додал же о три мешаци будзе акредитована Лаборатория за безпечносц поживи и же опрема уж обезпечена и анґажовани фахово кадри хтори у нєй буду робиц и зоз тим лаборатория будзе у полней функциї. Заменїца шефа Делеґациї ЕУ у Сербиї Матея Норчич Стацмар гварела же Сербия у 2018. року витворела вивоз на тарґовище ЕУ ПЕСТИЦИДИ ГОДНО КУПИЦ вредни 1,3 милиярди еври и же то укаЛЄМ ТЕЛЬО КЕЛЬО ПРЕДПИСАНЕ затель драги Сербиї до Европскей униї. Министерство польопривреди, лєсарства и водопривреди по 2021. рок направи ЕУ НАМ ПОМОЖЕ МОДЕРНИЗОВАЦ ПОЛЬОПРИВРЕДУ сертификати и обучи польопривреднїкох яки количества средствох за защиту рошНорчич Стацмар наведла же Деле- лїнох ше годно хасновац и на хтори спосогация ЕУ помага Сербиї нє лєм у по- би так же будзе шора и у тей обласци, вияглядзе предписаньох и стандардох, вел у Новим Садзе на Польопривредним алє и у модернизованю польопри- сайме министер Бранислав Недимович. Вон наглашел же док тота робота будзе вреди и преробйовацкей индустриї. закончена „кажде хто пойдзе до польоЄден зоз спо собох помоци у том смислу и ИПАРД проєкт, як инстру- привредней апатики купиц средства за защиту рошлїнох, годзен купиц лєм тельо мент за розвой руралного туризма. – Ту нє лєм пенєж у питаню, алє кельо предписане”. – Пред двома мешацами пременєни през проєкт „ЕУ за тебе” даваме механїзацию, трактори, конкретно 15 Закон о средствох за защиту рошлїнох, трактори буду додзелєни, потим ком- зоз хторим предвидзена сертификация байни, трешаче вишньох. Слово о польопривредних ґаздовствох у вязи зоз 175 ми ли о ни еврох нє вра ца ю цих хаснованьом средствох за защиту рошлїсредствох за малих польопривреднї- нох – гварел министер и поровнал тоти кох, а на вас самих же як швидко средства зоз хаснованьом антибиотикох будзеце робиц, так як сце сами себе при лїченю людзох, дзе уведзени шор.

задали и як ше од вас то очекує – здогадла Норчич Стацмарова и додала же ше вецей як два трецини сербски продукти пласує на тарґовище ЕУ и на тарґовище ЦЕФТИ. – Зоз уводзеньом европских предписаньох у обласци за щ и ти без печ но сци пожи ви век ша можлї восц же би ше польопривредни продукти пласовало на тарґовище ЕУ и же би там були конкурентни – гварела Норчич Стацмарова. Вона визначела же Сербия уж до стала стотки милиони еври за розвой польопривреди и похвалєла тарґовинску черанку медзи ЕУ и Сербию. Сербия у 2018. року витворела вивоз на тарґовище ЕУ вредно сци 1,3 милиярди еври.■

У СЛИКИ И СЛОВОХ

БУДЗЕ ДОБРИ УРОЖАЙ

17. МАЙ 2019.

У загради споза будинка Лєтнєй владическей резиденциї у Шидзе вєшенї Мирослав Иван пошал жито хторе добре зишло. Же би було и доброго урожаю, окрем дижджу и слунка потребне и прикармйованє зоз штучним гнойом. Праве у такей роботи зме застановели Мирослава хтори з руку по житу руцал гной. После того спаднул диждж и жито обачлїво почало роснуц. За швето Велькомученїка Георгия (Дзуря), 6. мая, праве з того жита Мирослав накошел до штирох снопчкох, хтори потим у церкви пошвецел парох о. Михайло Режак. А житу тераз потребна и слунечна хвиля же би добре наляло зарно за нови хлєб. Текст и фото: Вл. Дїтко

РУСКЕ СЛОВО 13

МОЗАЇК У ПРЕДСТАВИ „ГУНЦУТ ДЗИВКИ” ДЕБИТОВАЛИ ШТВЕРО МЛАДИ ҐЛУМЦИ

Штверо ґимназиялци зоз Руского Керестура як члени младежскей ґрупи Драмского студия ,,Арт” по першираз участвовали у представи за одроснуту публику. Кед останю на сцени, наш театер достанє нову перспективну ґлумецку ґенерацию Пишe: Лидия КОСТЕЛНИК

о реакцийох публики, а и пo упечаткох членох ансамблу, комедия под назву ,,Гунцут дзивки” українскей писательки Наталиї Уваровей у режиї Владимира Надя Ачима, добре вибрана, успишно поставена и одбавена. Представа премиєрно виведзена кус пред початком тогорочного Драмского мемориялу Петра Ризнича Дядї, потим на тей смотри нашей театралней творчосци, а тераз ше бори за дальши пласман. Велька часц заслугох, вшелїяк припада ґрупи младих ґлумцох хтори по першираз участвовали у младежскей представи, а то Марина Надь, Емилиян Няради, Ивана Планчак и Жарко Остоїч, ґимназиялци зоз Руского Керестура. Попри нїх, у представи бавели и искуснєйши ґлумци Силвия Малацко, Оленка Живкович и Ксения Бодянец, тиж зоз Керестура. Ансамбл комбиновани з искусних

14 РУСКЕ СЛОВО

ґлумцох и дебитантох ище раз ше указал як добитнїцка комбинация.

ПРИЛАПИЦ И КРИТИКУ И ПОХВАЛУ Младежска представа припада жанру комедиї помильки, а єдну з двох ношацих улогох, пайташкох и цимеркох хтори ше представяю як цошка цо су нє, бави Марина Надь, школярка другей класи ґимназиї ,,Петро Кузмяк” у Руским Керестуре, потераз одбавела пейц дзецински представи, а тераз и тоту младежску, шесту. Як гвари, одмалючка є на бини, од „Бамби фестох”, прейґ рижних концертох, манифестацийох, та и представох, тото чувство на сцени и пред публику єй уж добре познате и блїзке. Марини ше попачела єй улога у „Гунцут дзивкох”, бо є цалком иншакого характеру як улоги хтори ґлумела у дзецинских представох, алє дума же ше добре знашла. – На початку ми дакус було нєприємно, алє зоз часом и зоз вежбаньом шицко ше поскладало так як треба и випадло на франту хтора и була планована. Задовольна сом як прешла представа и як сом одбавела улогу. Коментари и позитивни и неґативни, алє су шицки за нашо напредованє, углавним нє злонамирни су. Потримовка хтору мам вше векша, и барз ми значи – Ивана гвари Марина.

Жарко и Марина

Попри прихильносци ґу ґлуми, а указало ше же ма уродзени, ґенски талант за комедию, Надьова активна и у фолклору, а тиж є и успишна каратистка. Любела би и далєй збогацовац свойо искуство у театре, ґолєм док ше баржей нє пошвеци и факултету на хтори ше жада уписац, лєм ище роздумує цо би була права одлука за єй будучносц. Єй партнерка на сцени Ивана Планчак, тиж школярка другей класи ґимназиї ,,Петро Кузмяк” у Керестуре. Тота представа єй була штварта по шоре, з тим же перша младежска, односно за одроснуту публику. Як гвари, таки представи озбильнєйши, вимагаю вецей часу и вецей роботи треба укладац до нєй, алє кед єст добре дружтво, вец то вельо лєгчейше. До сотруднїцтва зоз Ачимом, як гутори, дошло так же вон бул упознати зоз їх схопносцами, можлївосцами и успихами кед бул селектор у дзецинских представох, та праве вони були вибрани за новокомпоновану ґрупу младежскей представи. Єй ше пачи улога хтору мала, бо ше у даяких сеґментох и пренаходзи у нєй. – Велї товарише, а и фамелия, ми гуторели же анї нє було видно ґлуму, бо сом ше справовала як у каждодньовим живоце. Наисце сом задовольна зоз одбавену улогу. Любела бим и далєй ґлумиц, бо то вельке и красне искуство, а и можем 17. МАЙ 2019.

mozajik@ruskeslovo.com вельо того сама о себе научиц док сом на бини, гоч сом на нєй цали свой живот. Ту ше найлєпше чувствуєм – толкує Ивана. Як спомина далєй през бешеду, трему нїґда нє ма. Углавним, вона тота особа хтора змирює особи споза бини и оптимиста є. Ивана ше планує уписац на Филозофски факултет у Новим Садзе, на напрям анґлийски язик, а жада путовац и нащивйовац цо вецей места по цалим швеце.

ПОЗИТИВНА ТРЕМА Емилиян Няради, школяр другей класи ґимназиї ,,Петро Кузмяк” у Руским Керестуре, свойо перше искуство на бини мал зоз музичну школу на концерту дзе грал на кларинету. Потим, його интересованя ше преширели на театер, ак гвари, дзекуюци учительки Ксениї Бодянец. При учительки участвовал у пейцох дзецинских забавох, а зоз тоту представу уходзи до, як го наволал, ,,Ачимового швета” театра. Його улога була гумористична до хторей ше максимално и лєгко ужил, бо як цо и очиглядне, люби гумор, шмих и франту. – Знача ми критики и потримовка селектора хтори ми помогнул же

Емилиян

17. МАЙ 2019.

бим лєпше реализовал свою улогу у представи. Любел бим предлужиц зоз ґлуму, бо тот талант „нашлїдни” у нашей фамелиї, а єдного дня и ґлумиц у даякей познатей сериї – припознава Емилиян. Трему, як гвари, нє ма, нєстала ище при учительки хтора го научела же кед добре научели текст и же нє будзе мац страх од того чи направи гришку чи нє, на чим єй барз дзекує. Затераз нє ма нїч задумане кадзи ше уписац после штреднєй школи, бо сце ище два роки добре роздумац зоз чим би ше любел занїмац у будучносци. По першираз на бини у театре зявел ше и Жарко Остоїч, школяр штвартей класи керестурскей ґимназиї. За розлику од других колеґох, вон прави дебитант, бо Жаркови то була перша представа, и то такой младежска. Вон люби писац поезию и грац на ґитари, и тоти цо провадза руску младежску литературу и музику, насампредз го познаю по тих талантох. Його вяза зоз ище єдну уметносцу почала так же достал порученє од Ачима же чи би ше опробовал у єдней представи. Як гвари, нє бул сиґурни же чи то за ньго, алє би анї нє знал док нє опробовал, так же вихасновал нагоду ґлумиц и у театре. Упознал ше зоз тематику представи и приключел ше ґу ансамблу. – Нє можем повесц же ми було чежко бавиц улогу тїлохранїтеля, наисце сом задовольни зоз мою першу одбавену представу. Видзи ше ми же вше єст места за напредованє, и вше мож лєпше. Верим же то приноши и саме искуство хторе

Марина и Ивана

сом тераз здобул, а наздавам ше же и далєй будзем мац нагоду здобувац го. Окрем того, зоз часом, вежбаньом и искуством мож постац добри ґлумец. Як ґлумецки, так будуєм и велї други схопносци, як цо то артикулация, рухи, ґестикулация цо можем применїц и у реалним живоце. Любел бим и далєй ґлумиц, алє затераз баржей то тримац як гоби попри других обовязкох – закончує Жарко, хтори после матури планує уписац студиї на Факултету тенїчних наукох у Новим Садзе. Трему мал на початку представи, алє зоз часом була вше менша. Тота представа го ошлєбодзела од шицких тремох хтори мал по хвильку кед вишол на сцену и пред публику, цо бул момент кед ше конєчно, як припознава, ошлєбодзел од страху. Остала лєм тота позитивна трема, хтора го наведла же би дал шицко од себе. На концу, то ше му и удало. ■

Фото: Лю Дудаш, М. Джуджар

РУСКЕ СЛОВО 15

КУЛТУРА И ПРОСВИТА КОЦУРСКА ШКОЛА ОЗНАЧЕЛА СВОЙ ДЗЕНЬ

НАГРАДИ ЗА УСПИХИ ПРЕЗ ДЕЦЕНИЮ У Коцуре прешлого тижня означени Дзень основней школи „Братство єдинство”, а школяре зоз своїма учительками и наставнїцами з тей нагоди орґанизовали богату културноуметнїцку програму на котрей шпивали и рецитовали, а на роботньох ше правело фризури и участвовало у спортских активносцох. Просвитни роботнїки ютредзень свой дзень преславели у ресторану на вечери

значованє Дня школи почало 9. мая зоз спортскима активно сцами, квизами и роботнями, та ше школяре од пиятей по осму класу змагали у фодбалу, а школярки у одбойки и хто жадал могол ше рекреировац на аеробику. Школяре штвартих класох ше змагали у бависку „Медзи штирома огнями”, котре як и змаганє у фодбалу, требало буц у школским дворе, медзитим пре нєвигодну хвилю и тоти змаганя, як и змаганє у одбойки, було отримане у школскей сали. За школярох котри мали иншаки интере сованя були орґанизовани рижни роботнї, та дзивчата могли научиц як ше крашнє нашминкац лєбо направиц красну фризуру, а хто ше жадал едуковац могол чуц дацо вецей о историї Коцура. Наймладши бавели рижни дружтвени бависка, а отримана и мала подобова колония на тему популарних сказкох. ДОД ЗЕЛЄНИ НАГРАДИ УСПИШНИМ ПРОСВИТНИМ РОБОТНЇКОМ На початку програми у Доме култури директорка Школи Славица Байор привитала го сцох и похвалєла школярох, наставнїкох и учительох котри у красним шветлє представяли коцурску школу и з тей нагоди им подаровала кнїжки. Окреме наградзени и похвалєни тройо наставнїки, профе сорка руского язика Снежана Шанта, котра остатнї 10 роки, вєдно зоз своїма школярами освоєла

16 РУСКЕ СЛОВО

вкупно 132 награди, потим наставнїца подобовей култури Марияна Петричевич, чийо школяре остатнї 10 роки освоєли найвецей награди на подобових конкурсох и чийо роботи обявени у кнїжки „I belive I can…” у котрей обявени роботи школярох зоз цалого швета и наставнїк технїчного образованя Владимир Бесерминї, чийо школяре остатнї 10 роки освоєли 30 награди на рижних змаганьох зоз чого 1. место на єдним медзинародним змаганю, а достал и припознанє и од Покраїнского секретарияту за менторску роботу. Директорка ОШ „Братство єдинство” Славица Бойор тиж так подзековала Ненадови Майкичови, котри школи подаровал интерактивну таблу. – Маме наисце вредних просвитних роботнїкох котри то през свою роботу и доказую, а школяре на рижних змаганьох и потвердзую. Того року зме надумали наградзиц тих котри през децению зоз своїма школярами зазначели найвецей награди на змаганьох – визначела директорка школи Славица Байор. ВЕСЕЛА КУЛТУРНО-УМЕТНЇЦКА ПРОГРАМА На програми у Доме култури школяре рецитовали, шпивали и приказали єдну драмску сличку, а програму з нїма пририхтали учительки и наставнїци. Мали школярски хор одшпивал писню на руским язику, отворел часц програми на котрей участвовали школяре, а окрем на руским язику шпивало ше и по анґлийски, по французки, мадярски, италиянски, як и по сербски. Зоз рецитацию публики ше представела Ясна Перенчевич, а клавирску точку мала Лена Шкрбич. На концу програми числена публика и госци мали нагоду одпатриц и нашмеяц ше на кратку драмску сличку под назву „Виберна”. Дзень школи зоз своїм присуством возвелїчал кум Школи Драґан Дакич. Ютредзень, 10. мая колектив Школи предлужел друженє у Центре за физичну културу „Драґо Йовович” у Вербаше.■ З. Колєсар 17. МАЙ 2019.

kultura@ruskeslovo.com

МЛАДИ ТАМБУРАШЕ КУД „ЖАТВА” ЗОЗ КОЦУРА

УЧАСТВОВАЛИ НА ФЕСТИВАЛУ ОД ПОКРАЇНСКОГО ЗНАЧЕНЯ

Тамбурoва секция КУД „Жатва” єдна зоз секцийох котра найпоряднєйше роби и у котрей члени константно напредую и тото напредованє ше обачує после каждей проби. Руководитель тамбуровей секциї КУД „Жатва” Слободан Вельович уж вецей роки у Орґанизацийним одбору дзецинского тамбурового кампу „Мости приятельства” котри ше под покровительством Шветовей тамбуровей асоцияциї отримує у Равним Селу, а преглашени є за фестивал од Покраїнского значеня. Зоз Коцура, на тим кампу котри отримани 5. мая у ОШ „Бранко Радичевич” наступали Андрей Русковски, Павле Бесерминї, Андрей Дорокхази, Мартин Шуваков и Алексей Салонтаї, а наступали у составе заєднїцкого оркестра составеного зоз 105 младих тамбурашох. Окрем зоз Коцура на кампу участвовали и дзеци зоз места Каптол зоз Горватскей, Сонти, Црепаї, Футоґу, Шабцу, Нового Саду и Равно-

го Села. Камп тирвал цали дзень, а дзеци були подзелєни до ґрупох, котри були на роботньох, мастер класох и учели нови композициї. Тиж так, учели и заєднїцки композициї ко-

три виведли на концерту у спортскей сали ОШ „Бранко Радичевич” у Равним Селу. Дзеци на кампу „Мости приятельства”, котре орґанизовало Здруженє „Ґалиум” одведли родичи, руководитель тамбуровей секциї КУД „Жатва” Слободан Вельович и подпредсидателька КУД „Жатва” Весна Раґаї-Цап. – Мойо упечатки прекрасни. Насампредз треба похвалїц дзеци, їх упартосц и вредне ученє, а треба визначииц и же родичи зноша финансийни трошки годзинох ученя грац на музичних инструментох. Найважнєйше же ше дзеци у кампу дружели, черали искуства, грали на заєднїцким концерту, а орґанизоване було и цалодньове пребуванє за учашнїкох, як и кратки час за одпочивок. Треба визначиц же дзеци упиваю, слухаю и граю квалитетну и уметнїцку музику и на тот способ ше оддалюю од шунд и нїзкоквалитетней музики. И, нє забудзме, музика найлєпши чловеков товариш, бо вона вам розвешелї шерцо кед сце радосни, алє, тиж так, вас поцеши и у найчежших и найсмутнєйших животних ситуацийох и нїґда вас нє знєвери. З тим, нашо дзеци поставаю богатши у души, виполнєни, а нє треба забуц анї финансийни ефект такого ученя, кед ше єдного дня одлуча професийно занїмац з музику. Коцуру уж длуго хибя музично образовани людзе, як у култури, так и у образованю. Пошлїдки того обачуєме на наших дзецох уж велї роки, най нє повем децениї. Велька чкода, бо маме барз талантовни дзеци, а родичи часто тот талант при власному дзецку анї нє препознаю – визначела подпредсидателька КУД „Жатва” Весна Раґаї-Цап. З. К.

ОПШТИНСКА СМОТРА ЖРИДЛОВЕЙ МУЗИЧНЕЙ И ФОЛКЛОРНЕЙ ТВОРЧОСЦИ

СКОРО ШИЦКИ УЧАШНЇКИ ШЕ ПЛАСОВАЛИ НА ЗОНУ Општинска, 59. по шоре, смотра жридлового музичного и фолклорного скарбу, котру орґанизовала Културно-просвитна зяєднїца Општини Кули и Дом култури Руски Керестур, отримана у Керестуре внєдзелю, 12. мая. Селектор смотри бул хореоґраф Любомир Вуйчин зоз Вербасу. На смотри наступели аматере Дома култури Сивец, Дома култури Червинка, РКУД „Др Гавриїл Костельникˮ зоз Кули, КУД Гусларох „Марко Миляновˮ зоз Кули, МКЦ „Непкерˮ зоз Кули, МКУД „Йожеф Атила ˮ зоз 17. МАЙ 2019.

Червинки, КУД „Дурмиторˮ зоз Кули, КУД „Иван Сенюкˮ зоз Кули, КУД „Кошут Лайошˮ зоз Крущичу и домашнї Дом Култури Руски Керестур.

Селектор бул задовольни зоз квалитетом ґрупох кори наступели на смотри, та скоро шицки виводзаче прешли на Зонску смотру, котра ше отрима 25. мая у Червинки. Спомедзи других, на Зонску смотру ше пласовала Ґрупа шпивачох зоз тамбуровим оркестром Дома култури Руски Керестур, Женска шпивацка ґрупа РКУД „Др Гавриїл Костельникˮ зоз Кули, а зоз КУД „Иван Сенюкˮ зоз Кули далєй ше пласовала фолклорна ґрупа и Мишана шпивацка ґрупа, котру селектор окреме похвалєл. О. Ж.

РУСКЕ СЛОВО 17

КУЛТУРА И ПРОСВИТА АКТИВНОСЦ ДРУЖТВА ЗА РУСКИ ЯЗИК, ЛИТЕРАТУРУ И КУЛТУРУ У ШИДЗЕ

ДОДЗЕЛЄНИ ПРИПОЗНАНЯ ЗОЗ КОНКУРСА У Лєтнєй владическей резиденциї у Шидзе, внєдзелю отримана пригодна програма Дружтва за руски язик, литературу и културу на хторей школяром зоз Шиду и Бачинцох, хтори достали награди на Литературно подобовим конкурсу у рамикох 28 „Дньох Миколи М. Кочиша”, додзелєни припознаня и кнїжки. За литературни роботи наградзени Андрей Рац, школяр другей класи ОШ „Бранко Радичевич” з Бачинцох на тему „Цо то дом”. Наградзени и Александар Девич, школяр штвартей класи ОШ „Бранко Радичевич” Шид за роботу на тему „Док вирошнєм”, Уна Шеремет, школярка штвартей класи ОШ „Бранко Радичевич” Шид за роботу на тему „Жима”, Милан Гарвильчак, школяр седмей класи ОШ „Сримски фронт” Шид за роботу „Жима и єй радосци”, а Ирена Новак, школярка седмей класи ОШ „Сримски фронт” Шид за роботу ан тему „Жимске рано”. У катеґориї подобових роботох наградзена Антония Рац, пейц роки зоз дзецинскей заградки у Бачинцох на тему „Мой дом”. На тоту тему наградзени тиж и школяре Никола Прокоп, друга класа ОШ „Сримски фронт” Шид и Стефан Ркман, тиж друга класа ОШ „Сримски фронт” Шид. Подзекованє и кнїжки им спред Дружтва за руски язик, литературу и културу придала Ирина Папуґа. Вона диплому и кнїжку придала и Давидови Гирйоватийови, школярови шестей класи ОШ „Бранко Радичевич”, Шид за резултат посцигнути на Медзиокружним змаганю з руского язика и язичней култури хторе отримане у априлу у Коцуре. Наградзени школяре потим пречитали свойо литературни роботи, а були указани и подобово роботи наградзених. Ирина Папуґа здогадла же перше роботне место у просвити Миколи М. Кочиша було у Бачинцох и Куковцох,

а у бачинскей школи литературни секциї ноша мено Миколи М. Кочоша и Бати Урошевича. Од наступних активносцох Папуґова нависцела означованє 110-рочнїци од народзеня учителя и писателя Михайла Ковача у Шидзе, як и 90-рочнїца од народзеня ґлумца и режисера Драґутина Драґена Колєсара у Бачинцох. Вона з тей нагоди гварела же, нажаль, и попри вимогох потераз улїцом у Шидзе ище нє дата назва Михайла Ковача и поетеси Анґели Прокоп анї у Беркасове нє достата назва улїци по Силвестерови Саламунови и Надї Волчко. Школяр Давид Гирйоватий пречитал Ковачову писню „Хижочко стара”, а наставнїца Златка Сивч Здравич пречитала ище два його писнї. На програми була и Славица Варничич, директорка Нарподней библиотеки „Симеон Пищевич” у Шидзе хтора гварела же библиотека ма добре сотруднїцтво зоз Дружтвом за руски язик, литературу и културу. Тиж зоз спомнутей библиотеки присуствовала и Велинак Масал Античевич, задлужена за Завичайну збирку у библиотеки. Виданя Дружтва Ирина Папуґа придала и парохови о. Михайлови Режакови. Вл. Дї.

ОШ ,,ПЕТРО КУЗМЯК” У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

ПОЧАЛ ЕЛЕКТРОНСКИ УПИС ДО ПЕРШЕЙ КЛАСИ Того року, до першей класи Основней школи ,,Петро Кузмяк” у Руским Керестуре, уписани 34 школяре, народзени од 1. марца 2012. по 28. фебруар 2013. року. Дзеци хтори закончую Предшколску пририхтуюцу програму у керестурским оддзелєню „Цицибан” ПУ „Бамби”, тих дньох мали и тестиранє хторе окончела педаґоґиня Школи, Мария Шанта. З оглядом на число школярох, буду

18 РУСКЕ СЛОВО

два оддзелєня, хтори буду водзиц учительки Наталия Зазуляк и Мелания Рамач. – Од того року, дзеци ше уписує до информативней системи еУпис, на порталу еУправи, наменєни овласценим особом школи. З помоцу спомнутей системи, овласцена особа обезпечує податки зоз службених евиденцийох и окончує упис дзецох до першей класи. Системи ше при-

ступа зоз електронским сертификатом, а таки способ приступу податкох, значно пошвидшує и поєдноставює и упис до евиденциї ЕСДневник – толкує наставнїк технїчного, Зденко Шомодї, овласцена особа Школи. Упис до першей класи тирвал од 13. по 15. май, а родичи хтори пре даяки причини нє сцигли у тим периодзе уписац дзецко, можу то ище окончиц по конєц мая. Ан. М. 17. МАЙ 2019.

kultura@ruskeslovo.com

МЛАДИ ҐЛУМЦИ НА ЗОНСКЕЙ СМОТРИ

КРОЧАЙ ҐУ МАЙСКИМ СТРЕТНУЦОМ На часци зонскей смотри дзецинскей театралней творчосци, 51. по шоре отриманей у Руским Керестуре 8. мая у сали Дома култури одбавени два представи. На 17 годзин була представа „Кед ше Босорка залюбиˮ Драмского студия „АРТˮ режисерки Ксениї Бодянцовей, а на 18,30 представа „Приповедка зоз паркуˮ котру режирали Яна Бурчиар и Юрий Турчан лалицкого КУД „Штефаникˮ. Представи провадзел селектор Милян Войнович, драмски педаґоґ и ґлумец, котри виявел: – Уж роками провадзим дзеци по цалей Войводини у шицких зонох и ключни задаток же бим од шицких представох вибрал дзешец котри иду на закончуюци Майски стретнуца, а вони того року буду у Темерину, од 14. по 16. май. Звонка тих Майских стретнуцох барз значни праве тот ранґ котри тераз провадзиме, то єст зонски смотри. То представи котри заслужено дошли на уровень приказованя у ширшим своїм окружєную, За тоти три днї сом видзел дзешец представи и у Кули, Червинки и Керестуре. Зоз задовольством можем заключиц же континуована робота котра традиция тих штредкох, дали плоди, же приступи ґу драмскому театру дзецох вше дозретши, же конкуренция вше моцнєйша, же ше отвера значни теми и же дзеци на єден дозретши способ приступаю сцени и розумя улоги до котрих уходза. Барз упечатлїви креациї котри сом видзел под час тих дньох то и указую – гварел Войнович. Керестурска представа наступела на седмих Дньох театра „Владимир Сабо-Дайкоˮ 4. мая, другого дня фести-

валу, у Велькей сали Дома култури. Млади ґлумци свойо улоги бавели щиро, пренєсли публики порученє же нє вше шицко таке як на перши погляд випатра. После представи дзеци ше могли дружиц зоз своїма парняками з Коцура на закуски, та нащивели и Етно клуб „Одняте од забуцаˮ дзе видзели виложени експонати котри их нєсподзивали и заинтересовали. После Коцура, на шор пришло и госцованє у Пиньвиц, дзе у їх Доме култури млади керестурски ґлумци тиж були щиро прияти. После одбавеней представи погосцени були у ОШ „15. октоберˮ дзе ше дружели зоз дзецми тей школи. Очиглядно же дзеци жадни таких друженьох и госцованьох и обдумац би способ на яки нащивя єдни других у наших местох, як цо то и скорей була пракса. О. Ж.

У ОПШТИНИ ЖАБЕЛЬ

ШИЦКИ ПЕРШОКЛАСНЇКИ ДОСТАНЮ УЧЕБНЇКИ

На основи одлуки Општина Жабель того року шицким першокласнїком, у 2019/2020. школским року обезпечи комплет потребних учебнїкох за першу класу. Гоч ище вше нє закончени упис, у шицких штирох населєних местох Општини Жабель оквирно буду уписани дзеведзешат шейсц першокласнїки, штерацец тройо у ОШ у Ґосподнїнцох, седемдзешат пецеро у ОШ у Чуроґу и пейдзешат осем у ОШ у Дюрдьове, од чого ше осмеро першокласнїкох буду школовац на руским язику. – Шицким першокласнїком буду обезпечени учебнїки, а першокласнїком котри ше буду учиц на руским язику кнїжки достаню на їх мацеринским язику. Даєдним першокласнїком чийо родичи за нїх доставаю дзецински до-

17. МАЙ 2019.

даток, або су треце дзецко, Министерство обезпечує учебнїки, алє нє цали комплет. Прето им општина дарує гевти котри им буду хибиц же би мали цали комплет. Зоз тим дарунком жадаме родичом розтерховац фамелиярни буджет – гварел Лазар Чонкич, член Општинскей ради Општини Жабель задлужени за образованє. Учебнїки найвироятнєйше буду подзелєни перши дзень у Школи, а Општина купи учебнїки гевтих видавательох за котри ше колектив каждей ОШ окреме опредзелї. Прешлого року нашо першокласнїки, дзекуюци сотруднїцтву општини и ресорного Министрества достали ташки за школу, гварела Вукица Петрович, директорка Основней школи „Йован Йованович Змай” у Дюрдьове. Општина Жабель поряднє водзи рахунку о своїх школярох и студентох, наградзує их за добри резултати. – Каждого року у зависносци од приоритетох и планох за инвестованє до инфраструктурних роботох, уклада ше до реконструкциї, або оправки школских обєктох. Наградзуєме успишних школярох и студентох зоз пенєжну награду, кнїжками, таблетами, реґресуєме средства за превоз до образовней установи и друге. Бо, школяре и студенти будучносц нашей општини – гварел Чедомир Божич, предсдатель Општини Жабель. С. С.

РУСКЕ СЛОВО 19

КУЛТУРА И ПРОСВИТА ПРЕДСТАВИТЕЛЄ НС РУСНАЦОХ НАЩИВЕЛИ КОЦУРСКУ ОВОДУ

РОЗПАТРАНИ МОЖЛЇВОСЦИ ЯК ФОРМОВАЦ ҐРУПИ

У Предшколскей установи „Герлїчка” у Коцуре пондзелок, 13. мая, отримана друга схадзка представительох Националного совиту Руснацох зоз родичами дзецох котри ходза, лєбо треба же би почали ходзиц до рускей, або сербскей ґрупи. Спред НС Руснацох, схадзки присуствовали предсидатель Вивершного одбору Желько Ковач, предсидателька Одбору за образованє Мелания Римар, член истого Одбору Ксения Бенце, помоцнїк директора Предшколскей установи „Бошко Буха” Вербас Небойша Дешич, виховательки котри робя у руских и мишаних ґрупох, як и учительки Основней школи „Братство єдинство” з руских оддзелєньох, вєдно зоз школску библиотекарку Ксению Медєши. Як визначел помоцнїк директора Дешич, зоз увидом до приявох за упис за шлїдуюци школски рок, заключене же нєт достаточне число приявени дзеци анї за пририхтуюцу руску ґрупу, анї за мишану. – Як ришенє того проблему, даваме предклад же би ше формовала ґрупа хтора би облапяла дзеци од 3 рокох по предшколски возрост. Таку ґрупу маме на мадярским язику, и уж 3 роки то барз добре функционує. Прирухтує ше окремни програм за дзеци од 3 и 4 роки, окремни за дзеци од 5 роки, а тиж так и за предшколцох, так же дзеци анї на єден способ нє очкодовани цо ше дотика воспитно-образовней роботи. На терену ше така пракса указала як вше вецей присутна пре нєдостаточне число дзецох – гварел Дешич. Тиж заключел же би таки поступок ришел проблем за длугши период, прето же би ше нє зявйовало питанє каждого року чи ше упише достаточне число дзецох. По його словох, облапело би ше вецей ґенерациї и з тим би ше лєгчейше отримало таку ґрупу. Предсидатель Вивершного одбору Желько Ковач и предсидатель Одбору за образованє Мелания Римар здогадли присутних родичох же Национални совит ма пра-

вилнїк котри реґулує виплацованє стимулациї од 5 тисячи динари мешачно за предшколски дзеци, як и за першокласнїкох. Тиж визначели же барз важне ришиц тот проблем и найсц ришенє хторе будзе найлєпше за шицких – и за кадри, и за дзеци, а и за родичох. – Ми маме обовязку, а и жадаме на даяки способ одшмелїц и родичох же би уписовали дзеци до руских ґрупох. З потримовку предшколскей установи, родичох, Националного совиту, шицки вєдно найдземе ришенє – оптимистично заключел Ковач. По консултованю, принєшена одлука же би виховательки пренєсли другим родичом предклад о формованю такей ґрупи и зробели анкету по конєц того тижня. – Нашо дзвери отворени за кажде сотруднїцтво, и нє шмеме забуц як Руснаци чуваю и допатраю свой язик и свою традицию. То богатство нашей општини, як и цалей Войводини – гварел на концу помоцнїк директора тей предшколскей установи. О. Р.

ВИСТАВА МАЛЮНКОХ ЗОЛТАНА ФЕЄША У ҐОСПОДНЇЦОХ

НЄ ЗАБУЦ СТАРИ БУДИНКИ Треца самостойна вистава Золтана Феєша отримана прешлей стреду, 8. мая у просторийох Народней општинскей библиотеки „Велько Петрович” у Ґосподїнцох. На вистави виложени шейсц роботи на платну и дванац на склу. Виставу одворела Любина Пантич уметнїца котра гуторела о роботох Золтана Феєша, алє и о його способносци же би пренашол деталї у Ґосподїнцох котри забути и котри гражданє нє обачую. Медзи нїма и вецейдеценийни древени криж при валалскей Амбуланти.

20 РУСКЕ СЛОВО

– Мойо жаданє було же би вистава була у библиотеки, понеже ма вельки склєняни авзлоґ, та ше гражданє можу припатрац на малюнки. Же би ше здогадли забутого, або же би видзели дацо цо нє обачую, а у валалє є. Вистава з часци була предайного характеру, поставена будзе ище мешац. Я ше барз вяжем за свойо малюнки, максимално им ше пошвецуєм и емотивно давам – гварел уметнїк Золтан Феєш. Вон на вистави гуторел о своїх малюнкох и роботи, толковал як находзел цо будзе мальовац, алє и на

яки препреченя наиходзи як особа котра треба же би намальовала тото цо видзи. Малює реалистично, хаснує природни жемово фарби, а на малюнкох видно кажди деталь. З векшого малює стари будинки же би нє були забути, при нїх и природу, стебла древох и хмари. Медзи виложенима малюнками були грекокатолїцка и православна церква, старши хижи, купалїще на Єґричкей и други. Пошвидко планує намальовац городски белави автобуса зоз числом трицец три котри тиж символ Ґосподїнцох. С. С. 17. МАЙ 2019.

kultura@ruskeslovo.com

ПОЛНА САЛА НА ШВЕТОЧНИМ КОНЦЕРТУ У НОВИМ ОРАХОВЕ

НА БИНИ ДОМАШНЇ И ГОСЦИ У Новим Орахове з нагоди означованя ювилею 73-рочнїци од приселєня Руснацох до Нового Орахова и 72рочнїцу од снованя КУД „Петро Кузмяк” у Руским доме, прешлей соботи, односно 11. мая отримани Шветочни концерт на котрим участвовали члени шицких секцийох Дружтва, як и госци, члени Драмско-литературного здруженя „Ґраца Янош” зоз Нового Орахова и госци зоз Решова зоз Републики Словацкей. Програму отворела предсидателька КУД „Петро Кузмяк” Татяна Дудаш, котра на руским, сербским и мадярским язику привитала присутних. Публику и госцох привитал и предсидатель Вивершного одбору Националного совиту Руснацох Желько Ковач, представитель Союзу Руснацох Українцох Сербиї Велимир Паплацко, як и госцинска зоз Решова Гелена Ямроскович. – Цешим ше у Руснацох у Новим Орахове же их так мало єст, а же ше так добре зорґанизовали и направели єден наисце квалитетни концерт котри ми ше барз пачел. Ми побратимени зоз Новим Ораховом и мило ми же то витирвало по нєшка и наздавам ше же ше пошвидко знова увидзиме у Словацкей – гварела Гелена Ямросковичова зоз Решова. Длугорочни член КУД „Петро Кузмяк” Владимир Маґоч пречитал реферат о приселєню Руснацох до Нового Орахова, а потим почала богата културно-уметнїцка програма у котрей уживала числена публика. Нащивителє одпатрели 11 точки богатей програми котру водзели Срдян Ґовля и Кинґа Надь, а на котрих було танци, рецитациї, музични точки и єдна драмска сличка през котру ше публика здогадла як то дакеди було на праткох при Руснацох.

Окрем на руским язику нащивителє од госцох на Шветочним концерту, мадярскей жридловей шпивацкей ґрупи „Ґраца Янош” и госцинскей шпивачки зоз Решова Мариї Хомовей, мали нагоду послухац шпиванки на мадярским и словацким язику. – За концерт зме ше пририхтовали коло два и пол мешаци, а участвовали шицки секциї Дружтва, а по реакциї публики видзи ми ше же концерт бул успишни и наисце ми мило же сала нашого Руского дома була полна – визначела предсидателька КУД „Петро Кузмяк” Татяна Дудаш. На Шветочним концерту з Националного совиту Руснацох окрем Желька Ковача були и народна посланїца Олена Папуґа и Яким Винаї, а присутни бул и предсидатель Совиту Месней заєднїци Нове Орахово Йожеф Фекеч. По законченю програми веселе друженє зоз музику предлужене у просторийох Руского дому. З. К.

ПРИ КОНЦУ РОБОТИ НА БРУҐОШОВИХ НЕҐАТИВОХ

МОНОҐРАФИЯ ВИБРАНИХ ФОТОҐРАФИЙОХ

Як дознаваме од водительки проєкту Бруґовшових неґативох др Миряни Дєкич, фаховца зоз Заводу за защиту памятнїкох, вибрани дакус вецей як 300 фотоґрафиї, од хторих векшина и идентификовани, або лєм часточно, та у тим на тот завод помогли информаторе Мария Надь и Ана Дудаш, унука Осифа Будинския.

17. МАЙ 2019.

Зоз др Дєкичову у Керестуре присутни бул и фотоґраф зоз Заводу Неделько Маркович хтори окончує скениранє и чисценє склєняних неґативох, а на тот завод була и директорка Заводу за културу войводянских Руснацох Ана Мария Ранквович. По єй словох, Завод обезпечел средства же би до конца рока могла буц видата спомнута Моноґрафия вибраних фотоґрафийох зоз фотоґрафскей роботнї оца и сина Осифа и Йовґена Будинскових – Бруґошових, а будзе ше волац „Моноґрафия о Руснацох през обєктив фотоґрафох Будинскових”. З тей нагоди Ранковичова визначела: – Барз дзекуєме шицким котри помогли коло идентификованя фотоґрафийох, бо то як ше указало, и найчежша часц роботи, понеже уж єст мало людзох хтори можу препознац особи, або подїї зазначени на фотоґрафийох хтори настали на початку 20. вику, та по повойново роки. Ту нам драгоцине вельке сотруднїцтво зоз „Руским словом” хторе континуовано обявює тоти фотоґрафиї же би були доступнєйши цо вецей людзом. През тот проєкт дословно однїмаме од забуца даєдни часци нашого културного скарбу – заключела директорка Заводу Ранковичова. М. А.

РУСКЕ СЛОВО 21

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ СТРЕТНУЦЕ ЗОЗ ТАМАРУ СЕҐЕДИ ЗОЗ ДЮРДЬОВА

НЇЧ НЄ ЧЕЖКО КЕД РОБИШ ТОТО ЦО ЛЮБИШ

Пише: Сандра САЛАМУН

Жиєме у таких часох же барз нєзвичайне кед млада особа може повесц же подписла контракт на нєодредзени час, бо нєшка наисце чежко найсц роботу у фаху, а ище чежше напредовац. Алє таку приповедку нє ма наша собешеднїца Тамара Сеґеди, котра жиє свой сон. Нєдавно почала робиц у Дубровнику

амара Сеґеди зоз Дюрдьова дипломовала на новосадским Природноматематичним факултету на напряме орґанизатора ґастрономскей дїялносци. Такой по основних студийох, пред двома роками, придала и мастер роботу котру написала зоз готелиєрства на тему „Економске уплївованє конзумациї дима з догану у погосцительних обєктох у Новим Садзе”. Тамара млада ма и амбициї, авантуристичного духа є, жадна знаня и напредованя у своєй роботи, особа котра люби природу, туризем и погосцительство. Єй квалитет у роботи препознали шицки єй надредзени. Оддавна є заинтересована за туризем и комуникациї з люд зми, дипломовала на напряме по совиту старших и искусних хтори єй дали напрямки у тим дзе би могла мац перспективу. – Нє жадала сом робиц статичну роботу, алє динамичну у котрей вше єст иновациї. Кущик сом була нєодлучна – чи студирац готелиєрство, чи ґастрономию. На концу сом тото обєдинєла зоз

22 РУСКЕ СЛОВО

основнима студиями и мастер роботу. Же сом нє погришела знала сом уж по законченю першого рока на студийох кед сом почала и практично робиц – гвари Тамара. Попри обовязней пракси на факултету, самоинициятивно себе орґанизовала додатну праксу. На дзеветнац роки почала робиц и здобувац знанє у своїм фаху. Робела як кухарка, келнерка, а вец и менаджерка у ре сторану. – Кед сом почала студирац була сом свидома же добри менаджер тот, хто добре зна як функционує цала система у погосцительним обєкту. Прето сом сцела здобуц знанє и кухарки и келнерки. Любим вариц и вислуговац, а вше баржей саму себе пренаходзим у тей роботи –щира Сеґедийова. КЕД ВЕКШИ РЕСТОРАН И РОБОТА КОМПЛЕКСНЄЙША После вецейрочней дочасовей роботи у ресторану у Дюрдьове, а о два мешаци по законченю мастер роботи, наша собешеднїца почала робиц у теди новоотвореним 17. МАЙ 2019.

ljudze@ruskeslovo.com

луксузним „Шератон” готелу зоз ре стораном у Новим Садзе. Щешлїва є же пред тим уж мала искуство котре барз значне у тей роботи, алє и же є вибрана медзи велїма котри конкуровали на тото ме сто. Там робела як келнерка. – Гоч ми спочатку було нєзвичайне чуц же школована и елоквентна особа роби як келнерка, здогадла сом ше на гевти часи кед нє могол буц кажде келнер, алє и же у шветових сучасних готелох буц келнер привилеґия – гвари вона. Прето таких келнерох як цо Тамара нє мож стретнуц гоч дзе, алє лєм там дзе ше їх услуга вреднує. Єй закладанє наград зене зоз курсом першого ступня за сомелиєрку Здруженя сомелиєрох Войводини. – Бул то найчежши испит озда од шицких на факултету, бо було напарте по сле роботи слухац преподаваня зоз сомелиєрства, алє ми мило же сом вихасновала тоту нагоду и збогацела свойо знанє. Важне ми було „пребудзиц” сензорику и чувство за смаки, знац хторе вино зоз котрей оберачки, сорти, дзе є пе стоване, а вец и яки ма спецификациї пре тото подруче и ище вельо того. Швет сомелиєрства барз комплексни, з того настала наука котра ше нєпреривно розвива – гвари Тамара и додава же тест бул зложени зоз теориї, потим зоз сензорики, а вец и сервираню. Тирвал шейсц годзини и нє положели го шицки. Теди научела вельо того о грозну, од його пе стованя по дозреванє шицких сортох, о поднєбйох и климатских зонох дзе ше пе стує и вель, вель того... – Любим комуниковац зоз го сцами, лю бим их вислухац, виго сциц, потолковац кед ми ше да цо опитаю, а тераз уж и по совитовац котре вино, лєбо други напой ґу котрму єдлу пасира. Мойо надред зе ни уклада ли до мойого знаня же би го сци були задовольнєйши, а вид зи ше ми же би так треба ло буц вшад зи – гва ре ла Тамара Сеґеди, котра по сле дзевец мешацох роботи подписа ла котракт за стаємну роботу. ЗБОГАЦУЄ ИСКУСТВО У ДУБРОВНИКУ Пред мешацом як келнерка сомелиєр поча ла робиц у готелу у Дубровнику, котри наисце познати у ранґу пейц гвиздочкох. – Нє була сом сиґурна чи жадам пойсц робиц индзей. Медзитим, на розгварки з пред ста ви те ля ми готе лу до зна ла сом шицко цо ме интере совало, окреме условия роботи, и нє могла сом одбиц. Лєм мешац сом у Дубровнику, и так ми ше 17. МАЙ 2019.

шицко пачи же бим ту любела аж и жиц. У озбильнєйших готелох и ре сторанох, як и у тим дзе роби Тамара нєпреривно ше водзи рахунку о тим же би го сци були за до воль ни. Там барз до бре ро зчле нє не цо єй робота, обовязка и приоритет и за тото є адекватно наградзена. Ґу тому, єй дума нє вше дзечнє по слухаю єй надредзени, нє прето же є винїмок, алє прето же ше ро бот нї ка почи тує. Барз забранєне дзвигнуц тон у бешеди медзи занятима. Роби штерацец годзини до тижня, а кед же роби вецей, шицко ше єй накнадно плаци. Контрак єй тирва по новем бер, гоч ма дзе ку препровадзиц вецей часу на тим роботним ме сце. Жиє нєдалєко од роботного ме ста дзе є вєдно з колеґами котри по рокох ту дзешка як и Тамара. У Дюрдьове робела у ре сторану капацитету за шейдзешат го сцох, у Новим Садзе – тристо, а у Дубровнику тисяч. Гоч нїґдзе нє вислуговала сама, гутори же цо векши ре сторан, робота комплекснєйша. – Нє бала сом ше прилапиц тоту роботу. Барз сом задовольна, а медзи колеґами мам пецерих зоз Сербиї. Робиме и на вельки швета, алє нам ше шицко плаци. Виго сциме тих котри на одпочивку, котри вец нашмеяни и задовольни, а тото їх чувство преноша и на нас – гвари Тамара Сеґеди. Знанє руского язика єй вельо раз помогло, окреме у комуникациї зоз Русиянами, Поляцами, Словацами и Українцами. Шлєбодни час у Дубровнику найволї преповадзовац у природи и обходу ме ста. Док здобудзе потребне знанє и искуство, любела би робиц як орґанизатор, одно сно менаджер, алє и отвориц власну фирму за кетеринґ, понеже єй тота робота барз цикава. Од мацери Златки нашлїдзела любов ґу вареню, а од оца Владимира прихильносц у поднїмательстве. Праве єй фамилия найбаржей хиби у Дубровнику, алє гвари же ше часто и чую и видза, нєшка то голєм нє проблем. При ход зи лє то, се зо на кед ше на Та ма ру буд зе окре ме ра хо вац, а во на гва ри же да шиц ко од се бе у ро боти котру на и сце лю би.■

БИЛЕ З БИЛИМ, ЧЕРВЕНЕ З ЧЕРВЕНИМ – Биле вино найбаржей идзе з лєгчейшу поживу як цо то риба, биле месо або сир. Червене зоз червеним месом, з говедзину, целячину або дзивину котра, заш, найбаржей пасира зоз старшим червеним вином. Погар за вино ше трима за ножку же би ше нє зогривало з руками, а шампаньово вина ше третирую як били, кед єст вецей ґомбульки, воздуху у вину, воно квалитетнєйше и швиже. Биле ше чува у фрижидеру, односно на жимнєйшим месце, а червене на полїчки у обисцу – надпомина Тамара.

РУСКЕ СЛОВО 23

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ СТРЕТНУЦЕ З ЕУФЕМИЮ КАНЮХ З КУЛИ

ПРЕ РОБОТУ НЇҐДА НЄ ПОБАНОВАЛА

Пише: Оленка ЖИВКОВИЧ

Еуфемия Канюх медицински лаборант у лабораториї Дома здравя у Кули. Приємна любезна, змирена, а з оглядом на тото же є родом з Руского Керестура, ґу нашим людзом вше ше оздзива по руски и так олєгчує тоти, покус нєприємни хвильки кед треба „викасац рукав”

Н РЕЗУЛТАТИ РАЗ ДВА Скорей ше кревову слику випитовало под микроскопом и лаборант мушел знац як випатраю еритроцити, леукоцити, лимфоцити и шицко друге. Нєшка апарат ма филтери хтори як шитко, по файти роздзелює рижни форми клїтинкох и за пар секунди апарат укаже резултат.

ародзена и школована у Керестуре, Еуфемия була медзи першима котри ше уписали на напрям лаборанта у Медицинскей школи у Новим Садзе. Як штредньошколка часто ходзела ґу тедишньому лаборантови Янкови Шомодїйовому, як часц пракси у дзевятей и дзешатей класи. Попачела ше єй його робота, а о початкох свойого школованя гвари: – Нам єдноставно було пойсц до Нового Саду, нє було примаци испити и на основи посцигнутого успиху, зоз кнїжочку зме шедли на автобус и пошли ше уписац до даєдней школи. Нїч нам страшне нє було же зме пошли до велького городу, идзеш за своїм, знаш цо маш пред собу, та и тото же школу мушиш закончиц – памета Еуфемия. Перше полроче було чежке, бо мушели почац роздумовац на другим язику, алє предумованя нє було. Школи, заш лєм, позакончовали. Еуфемия роздумовала о упису на факултет, и велїм з єй ґенерациї ше тото удало, та заш лєм, бала ше же чи го закончи, знаюци же оцец робел у кулским млїну, а мац була дома, та пенєжи на розруцованє нє було. ПОСЛЕ ШКОЛИ РОБОТА Ю УЖ ЧЕКАЛА

Роботу по сле законченей штреднєй школи теди ище вше лєгко могло достац,

24 РУСКЕ СЛОВО

та такой почала робиц у Доме здравя у Вербаше. После пол рока, знаюци же ше ода за свойого терашнього супруга Владимира, указала ше єй нагода пойсц робиц до Дому здравя у Кули, та нагоду и вихасновала. Точно 36 роки є на тим роботним месце. Збогацена з роботним искуством ниа цо гвари: – Лаборант нє лєм цага крев. Перши крочай то контакт зоз людзми котри нє вше лєгки, бо даєдни сцерпени и чекаю, алє єст и гевтих цо нє маю часу, шицко би тераз и такой. Нєшка нїхто нї на кого нє патри, алє кажде би сцел цо скорей покончиц тото цо ма. Єст пациєнтох котри нас прилапели як фамелию, окреме гевти хтори хори од карцинома, а єст и тих цо крию свою хороту, аж анї нє приходза до лабораториї же би нїхто нє дознал нїч о їх хороти – гвари Канюхова и толкує як мож видзиц чи з пациєнтом шицко у шоре. – У кулскей лабораториї єст три оддзелєня: биохемиї, хематолоґиї и препатрунку мочу. Хематолоґия обрабя кревову слику, дзе видно кельо чловек ма червени и били кревово заренка, и яка седиментация. Друга часц хематолоґиї дава вредносци цукру, уреи, билих кревових заренкох, трансаминази, цо нас упуцує на други файти можлївих хоротох. Значни и препатрунок мочу, бо нам дава общу слику о стану здравя чловека. Такой видно чи дах17. МАЙ 2019.

ljudze@ruskeslovo.com

то ма цукрову хороту, кетонски цела у мочу указую на можлївосц дехидрованя особи, т. є. шицки тоти параметри лїкара унапрямую же би видзел яки стан пациєнта. Наша служба перша ґарадича дохторови дзе прейґ лабораторийних препатрункох найшвидше може дознац о якей хороти слово, чи тота хорота озбильна, чи нє – пояшнює наша собешеднїца. ЯК БУЛО ДАКЕДИ, А ЯК НЄШКА Кед Еуфемия починала робиц, теди ше ище вше робело зоз склєнянима шприцами и иглами котри ше стерилизовало, односно, хасновало вецей раз. Игла була стерилизована, алє шприц ше лєм поумивало и то вше могло буц ризичне за пациєнтох. Нєшка ше хаснує вше нову стерилну иглу хтору ше похасновану такой одруца, та можлївосц же би ше дахто обрал од даякей оберцей хороти наисце зведзена на минимум. – Обрац ше од даякей хороти нєшка нє так лєгко. Єст совисних пациєнтох котри такой поведза же яку маю хороту и кед є даяка обераца, ми хаснуєме защиту. Дакеди и у компютеру дохтор назначи же бизме були осторожни кед цагаме крев. Нє мушиме ми знац хто яку ма хороту, алє зме спозорени же бизме були осторожни. Особнє, ридко кеди робим зоз рукавицами и наисце меркуєм, каждому дате най сам вибера як будзе робиц – гвари вона и памета як ше дакеди робело. – Кед ше требало учиц робиц на нових апаратох, робело ше „у ходу” Достали зме апарат, пришли фаховци, указали нам найосновнєйше и ми ше вец знаходзели. А случовало ше же нам сцигли апарати дзе шицко писало по анґлийски, а ми нє знали читац, и дармо зме на ньго патрели кед почал пищац, нїч зме нє розумели. Дакди нас и администрация, дзе шицко требало з руку писац, убивала. То була барз велька робота. Нєшка шицко у компютеру и умрежене, та у цалей Сербиї мож видзиц резул-

ФАМЕЛИЯ

Еуфемия народзена 1963. року у Руским Керестуре, роками жиє у Кули, дзе є одата за Владимира Канюхового, з котрим маю двойо дзеци, дзивку Весну и сина Аександра, а ту уж и двоме унукове – Филип и Марко. И єден и други добри школяре, а окрем з родичами, и з бабу и дїдом Канюховима бешедую по руски. 17. МАЙ 2019.

тати каждого хорого – гвари лаборантка Еуфемия Канюх.

Еуфемия (друга з лївого боку) зоз своїма колеґинями

ТРЕБА БУЦ ПОРИХТАНИ Хороти вше було вшелїяки, даєдни були нєвилїчлїви, а тераз ше успишно лїча, а зявели ше и нови котри нє мож вилїчиц. Спрам того цо мож заключиц у лабораториї, нажаль, єст вше вецей малиґни хороти, карцином плюцох и грубого черева и то ше поряднє призначує. А случує ше, гвари Еуфемия, же пациєнт здрави, алє резултати нє так указую. – Часто пациєнти приду вицагнуц крев нєпорихтани, а теди и резултати нє указую праву слику здравственого стану пациєнта. Пациєнтови нє поведзене же ше пред цаганьом креви значне пририхтац. Добре би було кед би дзень пред тим нє було даякей велькей физичней активносци, а поготов ше нє шме оєдац, же би резултати були точни и релевантни. Вечерац треба коло 18, 19 годзин. Познєйше мож пиц води, нєзасладзени чай, або аж и шольку млєка кед дахто муши. Тиж погришно кед нам людзе приду зоз ноцней змени, їх орґанизем витрапени, вистати, и може присц до одступаньох у резултатох толкує Канюхова и надпомина же лаборанти одходза и дому вицагнуц крев кед то потребне. – У Кули ше на терен виходзи три раз тижньово: пондзелок, стреду и штварток. У Керестуре ше лєм треба явиц лаборантки, котра видзе на терен по потреби. Еуфемия задовольна же роби праве тоту роботу, та заш лєм о даскельо роки ше рихта до заслуженей пензиї. Гвари – на младих швет, а нашлїднїкох єст досц. Велї ше одлучую за тоту интересантну роботу котра оможлївує и контакт зоз людзми, и роботу у лабораториї.■

ХАСНОВИТИ СОВИТИ – Поднєбє дзе жиєме ризичне, бо ше нєправилно костираме. Нашо людзе вредни, маю обичай робиц цали дзень, и лєм покус заєсц дацо, а кед шицко законча, кед су вечар дома, часто мож на столє видзиц наисце моцни єдла котри нє на хасен нашому орґанизму и часто су драга ґу велїм хоротом. Требало би и о тим вельо вецей водзиц рахунку, здравше ше костирац, здравше жиц – надпомина Еуфемия.

РУСКЕ СЛОВО 25

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ ҐУ СТОРОЧНЇЦИ ОД СНОВАНЯ РНПД –

ПЕРШИ НЄСКЛАДАНЯ И ЯВНИ ПОЛЕМИКИ

Пише: Дюра ЛАТЯК

Початки националного будзеня при Руснацох на териториї дакедишнєй Угорскей, особлїво на подручу нєшкайшей Восточней Словацкей и Закарпатскей обласци України, ґу котрим етнїчно припадаю и бачванско-сримски Руснаци, вязани за мено священїка Александра Духновича (1803–1865). Реализовало их у нас Руске народне просвитне дружтво, основане 2. юлия 1919. року у Новим Садзе

реба ту спомнуц же новоо сноване РНПД уж од початку 1922. року мало и свою опозицию, нєзадовольну з тим же водзацу улогу у нїм ма грекокатолїцке священство, виражену през публикацию „Руски Батог”, котра мала за циль постац тижньова новинка, медзитим, то нїґда нє постала! Одвичательни редактор тей публикациї бул Александер Сакач, котри вироятно и автор векшини статьох, а под єдну статю подписани и коцурски писар Мойсей Мудри. Зоз тей публикациї мож заключиц же авторе були прихильнїки славянству, такому як го по 1919. рок розумел и Костельник и шлїдбенїки Александра Духновича. Вони и далєй Малорусох (Українцох) тримали як нєроздвойну часц руского народу, та вец и нас, бачванско-сримских Руснацох. Им завадзала баржей грекокатолїцка вира (гоч то явно нє припознавали), чийо священство тримали як промадярски ориєнтоване, и афирмативно писали о врацаню на православє. Перши деманти и критику „Руского батога” у сербскей явносци написал новосадски грекокатолїцки парох Йован Хранилович у новинох „Єдинство”, у чишлє од 1. фебруара 1922. року.1 Вон теди бул и редактор и директор тих новинох, гласнїка Демократскей странки. Вон у своїм напису бранєлл РНПД и грекокатолїцке священство и найвекшу часц рускей интелиґенциї. У своєй статї, котра 12 роки познєйше у прекладу на наш язик обявена у

26 РУСКЕ СЛОВО

„Руских новинох” ч. 33.(454) 24. авґуста 1934, року, вон медзи иншим пише: „У тим памфлету (Батогу) попробовали його видавателє (аутори) А. Сакач и бувши валалски писар у Коцуре Мойсей Мудри оклєветац руску интелиґенцию, у першим шоре руских паноцох у Бачкей и Сриме, як нєпатриотских, бо совисно коньча свою паноцовску длужносц у самим народзе”... „Нє лєм по своєй длужносци як протопрезвитер руского бачкого протопре звитерията под котри єдно време спадали и греко-катол. Русини у Сриме, алє и зос увереня вжал сом бранїц руске священство и руски народ проци большевицких нападох и клєветох напольнєтих у памфлету, о котрим бешеда (Батог!), бо до души познам тото священство и руску интелиґенцию, котра позберана коло друштва „Руска Про свита”. Прето оставам при шицким цо сом у спомнутим „Єдинству” написал. Виява „штудента медицини” Сакача у „Застави” доказує ми, же сом нє похибел у правди и истини, кед сом осудзел його геростратизм (т. й. зле дїло зробиц да ше лєм преслави дахто – оп. уредника) проци доброго гласа народа, ґу котрому и вон по креви припада. Наисце то чудне, же я як Хорват, мушим бранїц чесни руски народ проци блаценя його доброго гласа од сина його креви и язика” (подцагнул – Дю. Л.). 17. МАЙ 2019.

ljudze@ruskeslovo.com

РУСКОГО НАРОДНОГО ПРОСВИТНОГО ДРУЖТВА (XI) А кед у новинох „Застава”, орґану Радикалней странки, обявена статя (под псевдонимом „Родолюбец”, за котри познєйше утвердзене же то бул учитель Не стор Тимко), унапрямена процив руководства РНПД-а, окреме процив „Руских новинох” и паноцох Михайла Мудрого и Юрия Павича, Йован Хранилович у новинох „Єдинство” обезпечує о. Дюрови Биндасови про стор у числох 815 и 816 од 1922. року за статю у котрей ше вон намага сербскей явно сци дац цо подполнєйшу слику о Руснацох у Юго славиї, о дїялно сци РНПД, а источасно и виражиц лоялносц рускей заєднїци держави у котрей вона могла шлєбодно витворйовац свойо национални права.2 Спочатку, випатра, тей опозициї предняки РНПД нє пошвецовали до статочну увагу, або, кед нє вежнєме до огляду перше Храниловичово, а вец Биндасово реаґованє у двох числох сербских новинох „Єдинство” – нє мали дзе Руснацом явно виношиц свойо реаґованє, покля нє почали виходзиц „Руски новини” (од 4. децембра 1924. року). Одвит на спомнути напис у сербских новинох „Застава” у „Руских новинох” обявени аж 30. априла 1925. року (бок 3) под насловом „Одвит на Тимково бесомучни напади”. У тим одвиту ше читачох информує же у новинох „Єдинство” доказане же „шицки напади циґаньства и клевети винєшени процив нас походза од самих наших изродох и спекулантох, котри би сцели по денунцийацийох и тераз у нашей держави вицагнуц за себе даяку корист як дарас у Мадярскей. Под Мадярску були вельки Мадяре, а тераз ше сцу приказац велькима Сербами, лєм да нє буду тото цо су – т. є. Русини. „Jединство” зос пальцом указало же тот „родолюбец”, цо так бесомучно нас нападує, руски учитель Нестор Тимко. И потрафело. Вон ше сам и явел зос полним меном у числу 91 „Застави”, и витрес шицко цо мал повесц єст, же зме ми клерикалци и же ше бориме процив Сербох и процив православней вири. И так ето Нестор Тимко постал бранитель вири. Вон котри нє вери нї у Бога а нї у диявола, вон цо вируцел крест зос школи, вон котри дзецом бранї да ше модля, вон котри им забраньовал исц на споведз и причасц, вон котри сам нє кончи вирски длужносци, вон практични безвирец 1 Мр Дюра Гарди: Жумберчанє и руски културно-национални препород 1919-1941, „Шветлосц, часопис за литературу, културу и уметносц, ч. 2/2003, б. 248-249. У „Руских новинох“ ч. 35 (456) од 7. септембра 1934. року б. 3. обявени преклад з тей Храниловичовей статї, з напомнуцом же є обявена у „Єдинстве“ од 1. марца 1922. року. 2 Рамач, Янко, На крижней драги (Припреме за оснивање Русинског народног просветног друштва, „Руске слово“, Н. Сад, 2016, б. 41. 3 „Руски Новини“ ч. 26. од 28. мая 1925. р., боки 1-2.

17. МАЙ 2019.

постал нараз бранитель православля. Дзе, кеди и на яки способ ше наш народ борел процив Сербох и православней вири о тим Родолюбец, Тимко нє пише...” Нашу увагу прицагло реаґованє о. Дюри Биндаса на Главней схадзки РНПД, отриманей 23. мая („тот дзень по кирбаю”) 1925. року у Руским Керестуре. Видно то зоз виривку зоз информациї, обявеней у „Руских новинох” числи 26 од 28. мая 1925. року (боки 1-2), котри глаши: „По тим бешедує о. Дю. Биндас о нападох, котри ше у по слїднє време появели у даєдних сербских новинох процив нашому Просвит.(ному) Дружтву, и предклада слїдующу резолуцию: Южно славянски Русини собрани на главней схадзки Руского Нар.(одного) Про свитного Дружтва у Кере стуре дня 23. мая 1925. найодлучнєйше проте стуєме процив шицких нападаньох на наше Про свитне Дружтво а найбаржей процив клєветом, же Дружтву циль чкодзиц сербскому право славию лєбо же воно орґан гоч якей политиче скей партиї. Констатуєме, же нашо Дружтво през роки працує у духу нашей державней єдно сци утвердзуюци медзи Русинами лєм любов ґу свойому и поштованє ґу цудзому. Надалєй констатуєме, же тоти нападаня походза од познатих виродох руских, котри ше уж давно одрекли и своєй народно сци и вири а зос хторима Про свитне Дружтво нє мало и нє сце мац нїякей звязи. Думаю бидаци у своєй моралней погубено сци же зос тим по служа своїм паном а за себе вибию якиш хасен. Собраниє тоту резолуцию єдногласно прияло.” 3 Интензивнєйши реаґованя у „Руских новинох” на опозицийни напади почали по сле Сновательней схадзки Културно-про свитногио союзу юго славянских Русинох (КПСЮР) 2. септембра 1933. року. Тот союз од 22. априла 1934. року почал видавац свойо новини „Заря”. Уж зоз першого числа, зоз уводней статї др Милутина Ґубаша, одвичательного редактора, видно намаганя ґу медзисобней толеранциї медзи РНПД и КПСЮР, та и медзи „Рускима новинами” и „Зарю”. Др Ґубаш медзи иншим пише: „Кажди напредни чловек чита, а кажди културни народ ма вецей новинки па чита кажди кому ше хтори пача. Так и у нас єдни буду читац „Зарю” други „Руски Новини”, а велї и єдни и други и будзе нам мило, кед кажди Русин будзе у своїм обисцу мац новинку и будзе ю читац. Лєм так будземе напредни, кед будземе чим вецей читац, кед будземе сложни, кед ше поуписуєме по културних и просветних друштвох, дзе ше будземе крипиц, єден другого поучовац, чувац свою руску народносц и обичаї. Бо хто будзе тварди Русин, тот добри член великого славянского роду и як таки будзе од хасну свойому народу, славянству и милей и драгей нам домовини Югославиї...”■ (Предлужи ше)

РУСКЕ СЛОВО 27

ДУХОВНИ ЖИВОТ ПРЕСЛАВЕНИ КЕРЕСТУРСКИ КИРБАЙ

ДАРИ СВЯТОГО МИКОЛАЯ

З Архиєрейску Службу Божу на 10 годзин, котру предводзел преосвящени владика кир Георгий Джуджар, а сослужели шеснац священїкове, троме домашнї и госци, 9. мая у Руским Керестуре, преславене храмове швето Катедралней церкви св. оца Миколая – Кирбай, як здогадованє на дзень преношеня мощох св. Миколая до Барию у Италиї. Службу шпивал Мишани хор св. оца Миколая и Дома култури под руководством Лидиї Пашо, як и домашнї дзияк Янко Виславски, котри источасно читал Апостол, док Євангелию читал о. Дарко Рац. Кир Георгий наказовал о св. Миколайови, його животу и о применьованю його способа живота у каждодньовосци каждого християна. – Од св. Миколая почала традиция же бизме помагали тим котри у потреби, а же би о тим нїхто нє знал. Шицко цо маме, маме од Господа Бога, и кед маме дацо, маме прето же нам то Господь Бог дал же бизме то справедлїво розподзелєли. Кельо раз зме почувствоали радосц кед зме дакому зробели дацо добре, помогли зме, алє на таки способ же зме зоз того нїч нє мали, нїяку награду, нїяке припознанє. То найвекше чувство радосци того швета, бо найвекши дар то любов. Святи Миколай учитель Божей любови – визначел у своєй казанї наш епарх. После Служби Божей, владика пошвецел дарунки паломнїкох котри були на України, дзе зоз прилогох купели и подаровали штири комплети (чашох, дискосох итд.) на хаснованє до церкви и Водици и два швичнїки. Потим, вон подзековал на ище єдним окремним дарунку, дарунку о. Якова Кулича котри ше постарал же бизме

ПАНОЦОВЕ НА СЛУЖБИ Службу Божу предводзел епарх кир Георгий Джуджар, а сослужели шеснац паноцове: домашнї керестурски парох о. Михайло Малацко, капеланове о. Владимир Медєши и о. Михайло Шанта, та священїкове госци з наших парохийох: о. Яков Кулич, о. Янко Колошяї зоз Канади, о. Владислав Варґа, о. Владислав Рац, о. Михайло Режак, о. Дамян Кича ЧСВВ, о. Юлиян Рац, о. Михаил Холошняй, о. Дарко Рац, о. Владимир Еделински Миколка, о. Алексий Гудак, о. Платон Салак ЧСВВ, и о. Роман Ступяк зоз Миклошевцох.

зоз городу Барию достали мощи св. Оца Миколая. З оглядом на тото же и керестурска парохия, алє и новопреглашена Епархия Св. Миколая у Руским Керестуре ноши мено того святого, з тим дарунком мощох св. Миколай будзе ище вецей хранїц вирних котри ше буду до ньго модлїц и уповац. Того року пре диждж и жимну хвилю нє бул обход коло церкви. Вашарска часц, праве пре диждж котри цали дзень падал нє була нащивена як по други роки. Нє було вельо анї тих цо предавали, алє анї тих цо куповали. Но, дзеци ше Кирбаю, як и вше, барз радовали и анї кус им нє завадзало же вашарска часц була под амрелами. О. Ж.

ШВЕТО ДЗУРЯ У ШИДЗЕ

МОЛИТВА ЗА ДОБРИ УРОЖАЙ На швето Святого велькомученїка Георгия, у народзе познатше як Дзуря, у церкви Преображеня Господнього у Шидзе Службу Божу служел парох о. Михайло Режак. У казанї о. Режак визначел же ше на тото швето пошвеца жито и же ше з молитвами модлї за добри урожай жита же би було хлєба, алє и за други рошлїни и урожаї. Гоч хвиля нє була вигодна, у церкви було красне число вирних, а обряд пошвецаня жита, после Богослуженя бул у церкви. Вирни вжали пошвецене жито хторе однєсли до своїх обисцох. З нагоди швета Дзуря, Служби Божо служел парох о. Дарко Рац у Бачинцох и парох о. Владимир Еделински Миколка у Беркасове и Бикичу. Вл. Дї.

28 РУСКЕ СЛОВО

17. MАЙ 2019.

duhovni@ruskeslovo.com

ПАЛОМНЇЦТВО ДО КИЄВА И ЛЬВОВА

БУЛИ ЯК ЄДНА ФАМЕЛИЯ Керестурска парохия св. оца Миколая орґанизовала паломнїцтво до Києва и Львова котре почало 25. априла, а паломнїки ше врацели у предполадньових годзинох 5. мая до своїх парохийох, з велїма краснима упечатками

а тим паломнїцтве до України були штерацец штверо вирни зоз Керестура, Коцура, Кули, Вербасу, Нового Саду, Сримскей Митровици, Латярку и Баня Луки. Вельконоцни швета по юлиянским календаре препровадзели у Києву и на глїбши способ дожили тото вельке швето. Пребували у грекокатолїцкей семинариї, нащивели Києвско-Печерску лавру, велї церкви и знаменїтосци, а привитал их митрополит Українскей грекокатолїцкей Церкви Свято слав Шевчук. Попри Києва, вирни нащивели манастир Унив, у котрим монахи студити, дзе преспали и мали раншу Службу Божу. После нащивели Львов, у котрим два ноци преспали у семинариї (Рудно), нащивели Катедралу св. Юрия, Церкву св. Преображения, и велї други знаменїтосци. Остатнї дзень були у манастире шестрох Служебнїцох, а нащивели и гроб Гавриїла Костельника. ВЕЛЬО ВИДЗЕЛИ И ДОЖИЛИ

Керестурски парох о. Михайло Малацко служел Служби Божо там дзе мал нагоду, зблїжовал паломнїкох зоз духовнима особами котри стретли. У єдней казанї на Служби за наших вирних паломнїкох о. Малацко тото паломнїцтво поровнал зоз дожицом двох ученїкох на драги за Емаус. Збула ше єдна интересантна подїя у месце Унив, дзе були у манастире студитох, а там ше источашнє одбувала конференция о Клименту Шептицким. Студити дакеди давно мали манастири у месце Каменїци при Баня Луки, котри нєшка поваляни. Отец Михайло Малацко, кед виглєдовал материял о Дионизийови Нярадийови, нашол писма у котрих ше то споминало и виприповедал им, цо им було драгоцине, бо о тим нє мали информациї. – Паломнїки вихасновали нагоду же би и з того паломнїцтва подаровали даяки дар, та так фамелия Паплацкових, Мария и Дюра купели єден комплет за церкву (чаша, дискос и тд), други комплет купела фамелия Хомових, Любомир и Мелания, а треци дар вєдно купели два фамелиї: Сабадошова, Дюра и Мария и Медєшова, Юлиян и Мария. Шицки паломнїки зоз своїх прилогох купели и комплет за Водицу и два швичнїки. Так ше предлужела традиция же зоз каждого путованя паломнїки приноша даяки дар за Церкву, або Водицу – виявел керестурски парох о. Михайло Малацко. ЛЮДЗЕ ДЗБАЮ О СВОЄЙ ДУХОВНОСЦИ Шестра Авґустина (СНДМ) була єдна з особох котра помагала паломнїком коло орґанизованя одходу до України. Грекокатолїцка церква у України ма Патрияршийски паломнїцки центер и з особами з того центру ше о дра17. МАЙ 2019.

Паломнїки з монахом Пантелеймоном при Унивским манастире

ги догваряла за кажду точку на котру мали пойсц. Помогла коло згваряня паломнїкох з домашнїма, вожачови коло драгох, бо єй драги познати, була вше порихтана кед требало дацо покончиц. Зробела шицко же би ше паломнїки приємно чувствовали и уживали у тим паломнїцтве. – Одушевели ме нашо людзе и їх духовносц. Даєдни з тих особох сом першираз видзела и упознала ше з нїма на тим паломнїцтве. З велїма сом бешедовала и можем повесц же ме Бог одушевел през тих людзох. То людзе котри дзбаю о своїм духовним росту, котри сцу Божу присутносц у своїм живоце – наглашела ш. Авґустина. Иван Гарди бул задлужени за технїчни ствари як цо то осиґуранє, автобуси, плаценє. Шицко цо заплановали за тото паломнїцтво и витоврели, видзели скоро шицко цо жадали. Иван задовольни зоз тоту часцу орґанизациї котра „спадла” на його плєца, алє вкупну орґанизацию подзелєли з нїм и о. Малацко и ш. Авґустина. Мож повесц же таки паломнїцтва свойофайтове повязованє медзи прохиями на України и нашима парохиями. – Кед бизме нє мали проблеми зоз чеканьом на гранїци, було би шицко наисце одличне. Заключел сом же на тих путованьох шицки поставаю єдна фамелия. Кед ше идзе туристично, кажде самостойни, а на таких паломнїцтвох людзе, гоч шицки зоз розличних местох, путую вєдно у автобусу, вєдно нащивюю интересантни места, єдза за истим столом. Паломнїки єдни зоз другима бешедую, чи ше познаю з даским, чи нє. До конца ше и поупознаваю медзи собу – гварел Иван Гарди. Окремна, домашня атмосфера була кед паломнїкох остатнї вечар нащивел „Theotokos Chamber Choir”, хор котри за крачунски швета нащивел Керестур и даскельо места у Сербиї. Тот вечар бул окремни, бо члени хору шпивали нашим паломнїком, а паломнїки шпивали вєдно з нїма, цо було окремне дожице. Єдна цепла, фамелийна атмосфера. Нарок ше ознова планує єдно интересантне паломнїцтво до городу Бари, городу до котрого пренєшени мощи св. оца Миколая зоз Мири у Малей Азиї.■ О. Живкович

РУСКЕ СЛОВО 29

informator@ruskeslovo.com ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 13. мая упокоєла ше наша мила мац, баба и прабаба

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 6. мая 2019. року занавше нас нєсподзивано зохабел наш мили оцец, супруг и дїдо

МАРИЯ ОРОС народзена Сопка (1933–2019) з Руского Керестура Вично будземе ношиц у своїх шерцох єй любов, доброту, пожертвовносц и милу подобу. Єй наймилши: син Йоаким зоз супругу Златку, син Любомир зоз супругу Марґиту, син Славко зоз супругу Таню, унука Биляна зоз фамелию, унука Силвия зоз фамелию, унуки Алексей и Андрей, та мили праунучата: Неманя, Марко, Хелена и Лена Най спочива у мире Божим! ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 13. мая занавше нас зохабела наша мила андя

МАРИЯ ОРОС народзена Сопка (1933–2019) з Руского Керестура Ожалосцени Гелена и Владимир Джуджарово Най спочива у мире Божим!

НА ЗДОГАДОВАНЄ

ДЮРА ПАП (1945–2015) У маю того року ище єдна смутна рочнїца твоєй шмерци. Чуваме це у памяткох и ношиме у своїх шерцох. Твойо наймилши

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 14. септембра 2019. року наполня ше шейсц смутни роки як вецей нє з нами

Дня 18. мая 2019. року наполня ше штернац смутни роки як вецей нє з нами

ЛЮБОМИР МАЛАЦКО (1930–2005)

АМАЛИЯ МАЛАЦКО (1931–2013)

Мили нашо, ваша любов, вашо старанє о шицких нас и шицко вашо занавше останє у наших шерцох Вашо наймилши Спочивайце у мире Божим!

30 РУСКЕ СЛОВО

ЮЛИЯН НАДЬ (1944–2019) з Вербасу З любову и почитованьом навики будземе чувац памятку на час препровадзени зоз тобу. Останєш вично у наших думкох и наших шерцох. Твойо: супруга Фемка, дзивки Снежана и Драґана, жецове Любо и Славко и унучата Андреа, Настася, Саня и Владимир Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 15. мая 2019. року наполня ше штири роки як нас зохабел наш длугорочни колеґа и редактор

ДЮРА ПАП (1945–2015)

Вично нам останю красни памятки на ньго. Колектив НВУ „Руске слово” НА ЗДОГАДОВАНЄ У маю того року ище єдна смутна рочнїца шмерци наших наймилших

МАРЧИ (1991–2019)

ВЛАДКА (1995–2019)

ПАСТЕРНАКОВИХ Памятку на нїх чуваю Пастернаково

17. МАЙ 2019.

informator@ruskeslovo.com ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 10. мая занавше нас зохабела наша мила мац, баба и прабаба

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 17. мая наполнюю ше 40 жалосни днї як нас занавше зохабел наш мили супруг и оцец

ЙОАКИМ НАДЬ (1961–2019) з Руского Керестура Мили Киме, тату, анї час хтори преходзи нє може змириц боль и смуток же ши вецей нє з нами. З твоїм одходом настала велька пражнїна у наших шерцох и у наших животох. Останєш жиц у памяткох и здогадованьох на красни хвильки препровадзени вєдно. Твойо наймилши: супруга Весна, дзивка Цецилия и син Давид Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Наполнєли ше 40 днї як нє з нами мой мили брат

МАРИЯ ХОМА (1942–2019) з Руского Керестура З любову и почитованьом, у красниих памяткох навики Вас буду чувац: син Михал зоз супругу Ярославу, син Звонимир зоз супругу Александру, унука Наташа зоз супругом Александром и праунук Андрий, унук Иван зоз супругу Даниелу, унука Марґарита зоз супругом Дарком, и унук Ваньо Спочивайце у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 17. мая 40 днї як нє з нами

ЙОАКИМ НАДЬ (1961–2019) з Руского Керестура Пошол ши поцихи и нєсподзивано мили брату. Слизи падаю, алє поцешеня нєт. Най кажда моя молитва Господу Богу поласка твою душу. Спочивай спокойно! Шестра Натка зоз супругом Дюром, Мижо, Лариса, Тат’яна и Даниєлка Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 17. мая наполнюю ше 40 жалосни днї як нас занавше зохабел наш мили жец

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 17. мая наполнюю ше 40 жалосни днї як нас занавше зохабел наш мили шовґор

ЙОАКИМ НАДЬ (1961–2019) з Руского Керестура Киме, твою доброту, подобу и красне слово нїґда нє забудземе. З любову и почитованьом памятки на це чуваю родичи Еделинсково и баба Феброна Панковичова Спочивай у мире Божим!

ЙОАКИМ НАДЬ (1961–2019) з Руского Керестура Мили Киме, останєш запаметани як чловек доброго шерца хтори нєсебично помагал шицким коло себе. З любову и почитованьом у найкрасших памяткох це чуваю: Саня, Валентина и Антония Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ У мешацу маю кед шицко порозквитане, а тебе Киме прешли уж жалосни 40 днї як ши нас зохабел

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 17. мая наполнює ше рок як нє з нами наша мила

ЙОАКИМ НАДЬ (1961–2019) з Руского Керестура Охабел ши нас, алє ши нам вше у думкох и будземе це споминац навики. Ожалосцена Наталия Надьова Спочивай у мире Божим!

НАТАЛИЯ СТРИЧКО-КОЛЄСАР (1946–2018) з Руского Керестура У красних памяткох навики це чуваю, Мелания Медєшова, Фемка Колошняйова и Блаженка Югикова зоз своїма фамелиями Спочивай у мире Божим!

КИМО НАДЬ

Милого кума Кима, з почитованьом и краснима памятками у своїх думкох вично буду чувац кумово: Лара, Таня и Любомир Сопково

17. МАЙ 2019.

РУСКЕ СЛОВО 31

informator@ruskeslovo.com СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 18. мая наполня ше 40 жалосни днї як вецей нє з нами наш мили супруг, оцец и дїдо

НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 18. мая того року, наполня ше 40 днї од шмерци мойого свата и колеґи з роботи

МИХАЙЛА ВАРҐИ (1952–2019 ) з Руского Керестура Останє ми у найкрасшим паметаню. Його сват Мирослав Цирба, новинар у пензиї зоз Шиду Вична му памят! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 22. мая наполня ше штири роки як вецей нє з нами наш мили супруг, оцец, швекор и дїдо

МИХАЙЛО ВАРҐА (1952–2019) з Руского Керестура Красни памятки на ньго навики у своїх шерцох чуваю його наймилши: супруга Даринка, син Мижо, син Владко зоз супругу Наташу, и унучки Елена и Надя Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 20. мая 2019. року будзе 12 роки як ме першираз охабела без своєй потримовки, потїхи и защити моя мила и предобра мама

ВЛАДИМИР ШИМКО (1941–2015) з Руского Керестура Памятку на ньго чуваю супруга Мария, дзивка Фемка, жец Славо, унук Мирко и унука Марина зоз супругом Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 18. мая наполня ше штири роки як нє з нами наш мили оцец, дїдо и прадїдо

Дня 28. януара наполнєли ше єденац роки як нє з нами наша мила мац, баба и прабаба

АМАЛИЯ САЛОНТАИ (1936–2007) Нашу любов ґу тебе анї шмерц нє може претаргнуц. Барз нам хибиш, алє це чуваме у своїх шерцох и ту будзеш жиц покля и ми жиєме. Кажди дзень мила наша мамо и бабо, на тебе думаю и за тобу жалую твоя дзивка Ясмина, твойо мили унучата Ваня и Аня и жец Светислав Долапчев Спочивай нам у мире Божим!

ЮЛИН РАЦ (1926–2015)

КРЕНЇЦКОГО

НАТАЛА РАЦ (1927–2008)

з Руского Керестура Найкрасши памятки на вас чуваю дзивка Натка Рамачова зоз супругом Владом, дзецми и унуками и син Дюра зоз супругу Меланку зоз дзецми и унуками Спочивайце у мире Божим!

НА ЗДОГАДОВАНЄ

МАЛИ ОГЛАШКИ НА ПРЕДАЙ хижа у Руским Керестуре на адреси Народного фронту 49. Обявиц ше на телефонске число 064/249-4690

ВЛАДА ҐУБАШ (1937–1992) Вично вас чувам у шерцу. Мирослав

32 РУСКЕ СЛОВО

ЛЕОНА ҐУБАШ народзена Балїнт (1942–2012)

ЯКИМ ҐУБАШ (1965–2018) Спочивайце у мире Божим!

17. МАЙ 2019.

informator@ruskeslovo.com НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 11. мая наполнєло ше три жалосни роки як нас занавше зохабела наша мила мац и баба

ЕВҐЕНИЯ ҐЕНКА ПАПУҐА народзена Папуґа (1938–2016) з Бачинцох Памятку на вашу любов и доброту у своїх шерцох вично буду чувац дзивка Мартица Тамаш зоз супругом Владом, сином Андрейом, дзивку Ану Варґа и єй фамелию з Вербасу и нєвеста Геленка зоз синами Иґором и Ярославом з Душицу з Бачинцох Спочивайце у мире Божим! Република Сербия Автономна Покраїна Войводина Покраїнски секретарият за образованє, предписаня, управу и национални меншини – национални заєднїци На основи члена 5. Покраїнскей скупштинскей одлуки о додзельованю буджетних средствох за финансованє и софинансованє програмних активносцох и проєктох у обласци основного и штреднього образованя и воспитаня и школярского стандарду у Автономней Покраїни Войводини („Службени новини АПВ”, число 14/15 и 10/17) и члена 24. пасус 2. Покраїнскей скупштинскей одлуки о покраїнскей управи („Службени новини АП Войводини”, число 37/2014, 54/2014 – др. одлука, 37/16 и 29/17) покраїнски секретар, розписує КОНКУРС ЗА ФИНАНСОВАНЄ ДЗВИГАНЯ КВАЛИТЕТУ ОСНОВНОГО ОБРАЗОВАНЯ – НАБАВКИ ДОДАТНИХ НАСТАВНИХ СРЕДСТВОХ ЗА ШКОЛЯРОХ ЗОЗ ЗАВАДЗАНЯМИ У РОЗВОЮ И ИНВАЛИДИТЕТОМ У ОСНОВНИХ ШКОЛОХ ЗОЗ ШЕДЗИСКОМ НА ТЕРИТОРИЇ АП ВОЙВОДИНИ У 2019. РОКУ Покраїнски секретарият за образованє, предписаня, управу и национални меншини – национални заєднїци (у дальшим тексту: Секретарият), у рамикох свойого роздїлу, видвоює 4.000.000,00 динари за дзвиганє квалитету основного образованя, прейґ финансованя набавки додатних наставних средствох за школярох зоз завадзанями у розвою и инвалидитетом у основних школох. Зоз вкупно 4.000.000,00 динарох, додзелює ше по 40.000,00 динари за набаВку комплетох додатних наставних средствох за шицки образовни предмети (окрем странского язика) и за шицки класи основней школи. УСЛОВИЯ КОНКУРСА 1. Подношителє вимаганя Право на додзельованє средствох маю основни школи и школи за образованє школярох зоз завадзанями у розвою и инвалидитетом, чий снователь република, автономна покраїна або єдинка локалней самоуправи, а хтори маю шедзиско на териториї АП Войводини. 2. Критериюми розподзельованя средствох При одредзованю висини средствох ше будзе применьовац тоти критериюми: – число школярох зоз завадзанями у розвою и инвалидитетом, – число наставнїкох хтори робя зоз школярами зоз завадзанями у розвою и инвалидитетом,

17. МАЙ 2019.

– оправданосцу смисла дальшого дзвиганя квалитету основного образованя. СПОСОБ АПЛИКОВАНЯ Прияву ше подноши у писаней форми, на єдинственим формуларе хтори ше обявює на интернет-боку Секретарияту. Єдна правна особа у рамикох єдней прияви може конкуровац за вецей комплети додатних наставних средствох. Ґу прияви на Конкурс ше подноши тоту документацию: понукнуце за набавку додатних наставних средствох з доказом же вибрани наставни средства одобрело Министерство просвити, науки и технолоґийного розвою РС, односно Завод за унапредзенє образованя и воспитаня. Комисия нє будзе розпатрац: – нєподполни прияви, – нєблагочасово прияви, – нєдошлєбодзени прияви (прияви хтори поднєсли нєовласцени особи и субєкти хтори нє предвидзени зоз конкурсом), – прияви хтори ше нє одноша на з конкурсом предвидзени наменки. ОДЛУЧОВАНЄ О ВИМАГАНЬОХ И СПОСОБ АПЛИКОВАНЯ О додзельованю средствох хасновательом одлучує покраїнски секретар хтори компетентни за роботи образованяна предкладанє Комисиї за запровадзованє конкурса хтора розпатра прияви цо сцигли. Секретарият затримує право од подношителя вимаганя, по потреби, питац додатну документацию, або информациї. Резултати конкурса ше обявює на интернет-боку Секретарияту. Термин за подношенє приявох на конкурс то 24. май 2019. року. Прияви з потребну документацию ше подноши на адресу: Покраїнски секретарият за образованє, предписаня, управу и национални меншини – национални заєднїци – „Конкурс за финансованє дзвиганя квалитету основного образованя - набавки додатних наставних средствох за школярох зоз завадзанями у розвою и инвалидитетом у основних школох зоз шедзиском на териториї АП Войводини у 2019. року”, Булевар Михайла Пупина 16, 21000 Нови Сад. Формулар питальнїка мож превжац од 15. мая 2019. року на урядовей Web-презентациї Секретарияту: www.puma.vojvodina.gov.rs. Додатни информациї у вязи зоз реализацию Конкурса мож достацна телефон: 021/487-4867 и 021/487-4512. ПОКРАЇНСКИ СЕКРЕТАР, Михаль Нїлаш

МАЛИ ОГЛАШКИ ДИХТОВАНЄ облакох и дзверох. Щици од витру, жими, праху, галайку, праху, инсектох. МОНТИРАМЕ: – РОЛЕТНИ – ГАРМОНИКОВО ДЗВЕРИ – ПАНТЛЇКОВО ДЗВЕРИ – МРЕЖИ ОД СУНЬОҐОХ – ВЕНЕЦИЯНЕРИ – ОПРАВКИ 025/5827-710, 060/5088433 * дзе цо будзе * дзе цо будзе *

ШВЕТОЧНА ПРЕСЛАВА ПРЕГЛАШЕНЯ ЕПАРХИЇ Шветочна преслава преглашеня Епархиї св. Миколая у Руским Керестуре будзе отримана 18. и 19. мая у Новим Садзе и Руским Керестуре. Часц преслави у Новим Садзе 18. мая започнє зоз вечурню у Конкатедралней церкви св. апостолох Петра и Павла котру будзе служиц епарх владика Георгий з кардиналом префектом за Восточни Церкви и численима владиками госцами, после котрей будзе пригодна академия. Часц преслави у Руским Керестуре почнє ютредзень 19. мая на 10 годзин, зоз Архиєрейску Литурґию у Катедрали св. оца Миколая, хотру попри спомнутих кардинала и владикох буду служиц и велї священїки.

***

З ДЮРДЬОВА ОРҐАНИЗОВАНИ ОДХОД ДО РУСКОГО КЕРЕСТУРА Вирни грекокатолїцкей церкви Рождества Пресвятей Богородици котри 19. мая жадаю пойсц на святочну Службу Божу з нагоди преглашеня нашого еґзархата до Епархиї Св. оца Миколая у Руским Керестуре, можу ше приявиц на дюрдьовскей парохиї, бо за тоту нагоду будзе орґанизовани автобус.

***

ДУХОВНИ КОНЦЕРТ У ДЮРДЬОВЕ На вовторок, 21. мая з нагоди преглашеня нашого еґзархата до Епархиї Св. оца Миколая у Руским Керестуре у грекокатолїцкей церкви Рождества Пресвятей Богородици у Дюрдьове по вечурнї на 19 годзин будзе кратши Духовни концерт, академия з нагоди спомнутого торжества.

***

Я РУСИН ЄСМ, БУЛ И БОООООМ На штварток 23. мая 2019. року з початком на 20 годзин у просторийох Руского културного центра, Нови Сад, Йована Суботича 8, отрима ше треци по шоре „Бооооом”, специфични мултикултурални перформанс котри облапи три културни подїї. На початку увидзиме нови дизайнерски и фотоґрафски дожица новосадского уметнїка Ненада Илича, потим о найновшей кнїжки драмох Звонимира Павловича „Зазбероваче труплох” побешедую модератор Славко Винаї, новинар РТВ, Микола Шанта, редактор видавательней дїялносци „Руского слова” и сам автор. На концу учуєме цо нам нове у музичним швеце порихтала екипа „Ruthen tresh orhestri”.

РУСКЕ СЛОВО 33

СПОРТ ПОДРУЧНА ФОДБАЛСКА ЛИҐА НОВИ САД

ДВА МОЦНИ ЗМАГАНЯ ЗА ШОРОМ ФК „ТСК” (Темерин) – ФК „Бачка 1923” 3:1 (1:0)

ТЕМЕРИН: Стадион ФК „ТСК”. Главни судия Александар Євтич (Будисава), помоцни Деян Ґаламбош (Сримски Карловци) и Деян Чуданов (Руменка). БАЧКА: Иґнїч, Драґан Тривунович, М. Маркович, С. Деянович, Вуйович, Роґич, Петрович, П. Маркович, Баґич, Ґелич и Солдат. На змаганю було три вименки бавячох, шицки у другим полчасу. У 60. минути вошол Вуйович вишол Солдат, у 67. минути вошол О. Маркович, а вишол Роґич, у 70. минути вошол Янкович, а вишол Душан Тривунович. За дюрдьовску Бачку у 89. минути ґол дал Небойша Баґич. У 24. колу ярнєй часци першенства Подручней фодбалскей лиґи Нови Сад ФК „Бачка 1923” з Дюрдьова внєдзелю 12. мая госцовала на фодбалским стадиону у Темерину. Трибини були полни з вирнима и гласнима навиячами за домашнї тим котри и од початку того першенства медзи двома найлєпшима клубами. Потераз, у ярнєй часци першенства, темеринци витворели максималне число побидох – осем. Перши ґол на змаганю дали домашнї тим, зоз пеналу, а дати є у 45. минути.

У другим полчасу домашнї предлужели зоз добрим бависком и дали ище два ґоли, а при самим концу змаганя Баґич дал ґол за екипу Бачкей. Интере сантне же на змаганю нє дод зелєни анї єден жовти, або червени картон. ТСК и по сле того змаганя забера друге ме сто на Таблїчки зоз 51-ним бодом. ФК „Бачка 1923” нє до става анї єден бод и остава на осмей позициї на таблїчки Подручней фодбалскей лиґи з 29 бодами. На тей позициї є треце коло за шором, одно сно од 22. кола тей часци першенстава. Зоз тим бависком Бачка виєдначела число страцених стретнуцох зоз числом побидох, ма их по седем. Найвецей ма нєришени змаганя, одно сно осем. У шлїдуюцим 25. колу Бачка привита фаворита у ґрупи и першопласовани ФК „Младосц” зоз Нового Саду котри ище вше нє ма анї єдно страцене змаганє и 54 боди. Тото стретнуце ше ма отримац у викенду пред нами, на нєд зелю, 19. мая на 17 год зин, на дюрдьовским стадиону. С. С.

12. КОЛО РУКОМЕТНЕЙ ЛИҐИ „СИВЕР”

ОБИДВА ПОРАЖЕНЯ ОД ЗОМБОРЦОХ

РК „Русин” – „РК Зомбор” 24:34 (13:16) За Русин бавели꞉ Пирожек, самим концом, русиновци преСтойков, Боянович (2), Тома пущели векше число потенци(1), Гербут (5), Югик (8), Ви- ялних нагодох, а у остатнїх 15 славски М, Мудри В., Салак минутох, розлика у ґолох вше (4), Дюрко, Варґа (1), Микита баржей росла за процивнїцку екипу. (1), Мудри М (2), Надь. Но, без огляду на конєчни Змаганє судзели꞉ Милан Слива и Александар Вукче- резултат, треба наглашиц же тевич, а делеґат Душан Косо- рашня постава рукометашох заш лєм у добрей форми, роби вич. Рукометаше Русина процив на квалитету, з оглядом на полопершопласованого РК ,,Зом- женє у таблїчки, и побиди хтобор”, всоботу, 11. мая, у 12. ко- ри шорує у континуитету. Треба лє рукометней лиґи ,,Сивер”, окреме визначиц и тото же РК страцели зоз 10 ґолами розли- ,,Русин” роби на квалитетним подмладзованю екипи, а єден ки. Перши полчас за рукомета- таки приклад и Борис Югик, шох Русина почал солидно, зоз хтори на тим змаганю, процив вименковим даваньом ґолох, наисце моцней екипи зоз Зомраз єдней раз другей екипи, же бора, дал найвекше число би уж после 10. минути, про- ґолох. Екипа Русина ше тераз находцивнїцка екипа озбильнєйше зи на другим месце на таблїчки превжала водзенє змаганя. Други полчас за рукометашох зоз 19 бодами, дзе после дванац Русина почал зоз трома ґолами одбавених змаганьох маю зарозлики, та ше з тим темпом и значени дзевец побиди, два попредлужело змаганє. Уж пред раженя и єден нєришени резултат. Ан. М.

34 РУСКЕ СЛОВО

ПОДРУЧНА ФОДБАЛСКА ЛИҐА ЗОМБОР

РУСИН БЕЗ БОДОХ У КУЛИ

ФК „Гайдук” (Кула) – ФК „Русин” 2:1 (1:1) КУЛА: стадион ФК „Гайдук”, патрачох 100. Стретнуце судзел судия Митрович зоз Оджаку. Стрилєц ґола за Русин бул Малацко у 17. минути. РУСИН: М. Надь, Маньош, Жарич, Малацко, А. Кочиш, Ланчужанин (Боднар), Саянкович, Будински, Д. Надь, Бранкович, С. Кочиш. У 26. колє Подручней фодбалскей лиґи Зомбор ФК „Русин” поражени на змаганю процив ФК „Кула” у Кули 2:1 (1:1). Змаганє на котрим ше обчековало побиду Русина по конєц резултовало зоз побиду домашнїх. За Русин єдини ґол посцигнул Малацко у 17. минути. Нажаль, русиновци у тим колу нє мали досц щесца, та змаганє закончене зоз резултатом 2:1. Вшелїяк же остали велї нє витворени нагоди за ґол у екипи Русина, медзитим, остава ше наздавац же идуце змаганє керестурска екипа дочека дома у лєпшей форми. Русин затримал штварту позицию на таблїчки, ма 44 боди и 13 побиди, пейц змаганя одбавени з нєришеним резултатом и осем пораженя. У идуцим колє Русин вигосци дома на Ярашу ФК „Полет” зоз Сивцу котри на 14. месце на таблїчки. Aн. М. 17. МАЙ 2019.

sport@ruskeslovo.com

ПОДРУЧНА ФОДБАЛСКА ЛИҐА СУБОТИЦА

ИСКРИ ЛЄМ БОД У НОВИМ КНЕЖЕВЦУ ФК „Обилич” (Нови Кнежевац) – ФК „Искра” 2:2

НОВИ КНЕЖЕВАЦ: стадион ФК „Обилич”, патрачох 100. Стретнуце судзел судия Н. Чорокало (Су ботица). Ґоли за Искру: Зоран Сердар и Жарко Родич. Жовти картони у екипи Искри достал Иван. ИСКРА: Калинич, Пєшивац, Дурутович, Сталевич, Дякович, Родич, Шанта (Малїк), Малацко, Ваяґич, Иван и Сердар. У одношеню на прешли рок кед ше Обилич зоз Нового Кнежевцу борел за бараж за уход до Войводянскей лиґи, того року ше бори за оставанє у лиґи, та велї подума ли же и тогорочне го сцованє буд зе лєгчейше и же Искра упише нови три боди. Мед зитим, мотивация при екипох котри ше боря за оставанє у лиґи тиж барз велька и часто таки екипи на домашнїм терену одбавя змаганє и понад своїх можлїво сцох. Нажа ль, Искра прешлого викенду наишла праве на єдну таку екипу, а понеже була ослабена и

ПОДРОСТОК ИСКРИ ШАМПИОН Подросток Искри прешлого викенду тиж бавел змаганє у своєй кадетскей лиґи, а процивнїк єй була екипа ФК „Байша” зоз истоменного места. Млади коцурски фодбалере змаганє одбавели нєришено, 2:2, и зоз тим резултатом вироятно и освоєли шампионску титулу, бо у остатнїм колу бавя процив екипи Пролетер зоз Нєґошева котра подросток ма лєм на паперу, та змаганє будзе реґистроване 3:0 за Искру. Обидва ґоли за Искру дал Дамян Колошняї.

без штверих стандардних бавячох, нєришени ре зултат ище випаднул и добри. Искра добре поча ла бависко и такой у першей минути Шанта мал стопроцентну шансу, алє його бице нє закончело у ґолу. Пошвидко Искра ма ла ище єдну шансу кед по сле єдного процивнападу Сердар вибил сам опрез ґолмана и рутински го звладал. Коцурски фодба лере у першим полчаше були лєпши и по одпочивок ма ли ище два добри шанси котри нє вихаснова ли. У другим полчаше ше и домашнї фодба лере таргли и поча ли вше частейше грожиц ґолманови Искри. Нєодлуга по сле єдней гришки Искровей охрани Обилич виєдначел. Искра у 80. минути знова дошла до предно сци. По сле корнеру домашнї вируцели лабду, а Марян Ма лацко, котри на тим змаганю бул прешвечлїво найлєпши Искров бавяч, предриблал трох бавячох Обилича и знова уруцел лабу пред ґол, а Родич бул найвисши у каребним про сторе и знова Искри принєсол предносц. Мед зитим, тота предносц тирва ла лєм минуту, понеже домашнї накад зи рушели зоз центру виєдначели ре зултат котри ше по конєц змаганя вецей нє менял. По сле 25 одбавених колох Искра и да лєй на другим ме сце на таблїчки и ма освоєни 55 боди. Прешлей стреди на програми було позарядове коло у котрим Искра на домашнїм терену дочека ла Препород зоз Нового Жеднику. То уж буд зе за шлїдуюце число) На нєд зелю Искра буд зе го сц у Гайдукове дзе буд зе бавиц процив екипи Виноґрадар. З. К.

ФОДБАЛСКА ПАНОРАМА ОПШТИНИ ШИД

ҐОЛ ЗА ПОБИДУ СРИМЦА У 18. колє Општинскей фодбалскей лиґи Шид, Сримец у Беркасове победзел з минималним резултатом 1:0 екипу ФК „Ердевик 2017”. Шидска Єднота на госцованю у Люби страцела од Єдинства зоз 3:2, а ОФК „Бачинци” нєсподзивали на госцованю у сушедним Ґибарцу дзе победзели Синдєлич зоз 5:3. Ґраничар у Ямени победзел Омладинєц з Батровцох зоз 5:1, ОФК „Бинґула” победзела Борец з Илинцох зоз 2:0, а Напредак у Вашици победзел Єдинство з Моровичу зоз 4: 1. На таблїчки Сримец прешвечлїво перши зоз 49 бодами, Єднота и попри пораженя затримала друге место зоз 40 бодами, Ердевик 2017 17. МАЙ 2019.

треци зоз 37 бодами, а Напредак на штвартим и Єдинство (Лю) на пиятим месце маю по 30 боди. Єдинство (М) на шестим месце ма 28 боди, а значно заоставю Синдєлич на седмим месце зоз 20 бодами, кельо маю и ОФК „Бачинци” на осмим месце. Омладинєц (Б) дзевяти зоз 19 бодами, Ґраничар дзешати ма 16, ОФК „Бинґула” єденаста зоз 14 и остатнї дванасти Борец ма лєм пейц боди. У 19. колє на нєдзелю ОФК „Бачинци” дочекую ОФК „Бинґулу”, Єднота будзе бавиц процив Єдинства (М), Омладинєц дочекує Сримец, Синдєлич будзе бавиц процви Напредку, Борец дочекує Ґраничар,

а ФК „Ердевик” 2017 дочекує Єдинство (Лю). У 25. колє Медзиопштинскей фодбалскей лиґи Срим ОФК „Бикич” на госцованю у Мандєлосу бавел нєришено 3:3 процив Фрушкогорцу, у Обрежу без ґолох бавели Ґраничар и Гайдук з Вишнїчева, а у Куковцох Обилич 1993 и Шумар з Оґару бавели 1:1. На таблїчки Гайдук други зоз 47 бодами, Обилич 1993 штварти зоз 44, а ОФК „Бикич” шести зоз 41 бодом. У 25. колє на нєдзелю ОФК „Бикич” дочекує Зеку Булюбашу з Равня, Гайдук (В) дочекує Слоґу з Воґню, а Обилич 1993 будзе бавиц процив Младосци зоз Будяновцох. Вл. Дї

РУСКЕ СЛОВО 35

СПОРТ ПРЕМИЄРА ДРУГОГО ДОКУМЕНТАРНОГО ФИЛМА О ФК „ВОЙВОДИНА”

ДОКУМЕНТ О УСПИШНЕЙ ИСТОРИЇ Пияток, 17. фебруара 2017. року, вирни навияче „Воши”, буду паметац же того дня премиєрно приказани филм „Леґенди о леґенди” автора Мирослава Виславского. Тo филм о блїщацей ґенерациї фодбалерох, хтора далєкого 1966/67. року посцигла найлєпши резултат у историї Клуба. Пияток, 10. мая того року, буду паметац по ище єдним премиєрним приказованю филма истого автора. Як и теди, главну улогу ма исти Клуб, а филм ше вола „Од титули по титулу” Пише: Александар ПАЛАНЧАНИН

ред двома роками у полней сали амфитеатра у Спортским и дїловним центру у Новим Садзе, на премиєри присуствовали автор филма, шицки фодбалере и члени Управи Клуба хтори ище медзи нами, а були заслужни за тот позарядови успих, як и числени вельки любителє и навияче ФК „Войводина”. Так було и пред Амфитетатер бул пополнєти до остатнього места тижньом. Филм, хтори на тот завод вецей як вредни документ, почал зоз здогадованьом на днї кед ВОША „ДРИМ ТИМ” 2 Клуб оформени – яр 1914. року. През шведоченя и богату архиву дошло ше праве по 1966. рок, кед тедишнї треДругу шампионску ґенерацию ФК „Войводина” твонер Бане Секулич оформел шампионску екипу. У новим рели: Марас, Васич, Вуячич, Карталия, Муїч, Шапуфилму путованє през прешлосц предлужене по 1991. рич, Миловац, Ґачеша, Таньґа, Маркович, Милосарок, по час кед ше розпадла тедишня СФР Югославия и влєвич, Зовко, Хайдич, Михайлович, Шестич, Воркапич, Пунишич, Йоканович, Попович, Миюцич, Дакед шицки нїтки хтори ю повязовали, потаргани. Та и кич, Мухич и Босанчич. спортски, фодбалски. Як и теди було то праве емотивне дожице за шицких присутних на премиєри филма, бо цекол през приповед- хтори мали 35 боди, кельо мал и ФК „Вележ” на трецим ку хтори на хвильку ожили давни часи и здогадал на ве- месце. Страцели змаганя од ФК „Риєка” (3:1), ФК „Червена гвизда” (2:1), ФК „Сараєво” (2:1) и ФК „Вардар” льки успихи. Автор филма, Виславски, пред приказованьом нагла- (2:0). Шлїдзели Куп змаганя дзе посцигли фантастични усшел же идея за филм настала давно. Реализация ушлїпих. Перше елиминовали ФК „Адмира” зоз Бечу. Потим, дзела кед ше назберало досц материялу. – Длугометражни документарни филм „Од титули по тото чому ше нїхто нє наздавал, победзели фаворизоватитулу” обрабя историю ФК „Войводина” од снованя ни ФК „Атлетико” зоз Мадриду, за хтори теди бавели Клуба 1914. року у Австро-Угорскей Монархиї по розпа- славни фодбалере. дованє СФР Югославиї 1991. рок. Филм правени у про- Нє мали щесца у змаганю зоз ФК „Селтик” зоз Ґлазґова дукциї Дружтва новинарох Войводини, як проєкт хтори хтори виборел титулу шампиона Европи и швета. Но, одобрени на основи Конкурса хтори обявела Управа кул- заш лєм, то за Войводину бул вельки, шампионски устури и информованя Городу Нови Сад. У филму о тих пих. часох и успихох шведочели 76 заслужни особи зоз ис- Потим ушлїдзели успишни и менєй успишни роки. Пременки у руководстве Клуба були части. Вше на чкоду ториї Клуба – гварел автор Мирослав Виславски. ФК „Войводина” и на жалосц навиячом. Велї паметаю 1986. рок кед ФК „Войводина” випадла НЄПОВТОРЛЇВИ УСПИХ зоз першей фодбалскей лиґи. Алє ище вецей паметаю Пред 55 роками, ФК „Войводина” одбавела 30 змаганя нєвироятни успих хтори Клуб призначел три роки поу националним першенстве. Победзела на седемнац зма- знєйше. Теди, 1989. року, фодбалер „Воши” освоєли ганьох, дзевец були нєришени, а лєм штири страцела. другу шампионску титулу. Була то фантастична комбиБавяче дали 43 ґоли, а прияли 28, цо творело позитивну нация искуства и младосци позарядових фодбалерох: ґол-розлику од 15 ґоли. Освоєли 43 боди, були перши на Шестича, Марас, Шапурича и талантованих младих таблїчки, а друга була екипа заґребского ФК „Динамо” фодбалерох Михайловича, Йокановича, Миюцича,...

36 РУСКЕ СЛОВО

17. МАЙ 2019.

sport@ruskeslovo.com

ПИОНИРE ФК „РУСИН”

ОДЛИЧНЕ БАВИСКО

Мирослав Виславски

Шицки нїтки за успих теди повязал, ище млади и нє таки познати тренер Люпко Петрович. Орґанизацию на своїх плєцох ношели: предсидатель Клуба Йован Смедеревац, технїчни директор Любомир Шпаньол и спортски директор Милорад Косанович. Таки успих и ентузиязем нїхто нє очековал од бавячох и управи Клуба. Войводина од самого початку першенства завжала перше место, а на истим месце остала по конєц шампионату. Войводина у тей сезони (1988/89) победзела шицки тими зоз тедишнього „велького квартета”, а ключна була побида у стретнуцу зоз ФК „Червена Гвизда” хтору вивойовала у Новим Садзе. Победзели и на остатнїм першенственим стретнуцу зоз екипу ФК „Слобода” зоз Тузли. Резултат бул 4:2 за Войводину, а то була и побида за шампионску титулу. ФОДБАЛ ПОСТАЛ ПОЛИТИКА Други, як и перши, филм Мирослава Виславского, окрем документарней вредносци патрачом понука ище вельо. Насампредз, то шведоченє полне з емоциями хторе здогада на єден час кед фодбал бул вецей як бависко. Зоз вельо шарму здогадує ше на час кед ше фодбал бавело дзеведзешат минути, кед нє було страцени змаганя аж по хвильку кед судия нє означи конєц. То причта о златней ґенерациї фодбалерох хтори у каждим поглядзе можу буц за приклад и як спортисти, и як людзе. Ту ше филм закончує. Смутно одгукую слова тедишнього спортского директора ФК „Войводина”, Милорада Косановича хтори гварел же теди, концом осемдзешатих рокох прешлого столїтия, Клуб бул политично нєподобни лєм прето же мал исте мено як и Автономна Покраїна Войводина. Рижни инспекциї приходзели до просторийох виглєдуюци дзе скрити пенєжи, а велї сцели пременїц мено Клубу. У такей атмосфери велї бавяче, як и члени управи, напущели Клуб. Но, нєшка вирни навияче ФК „Войводина” ище вше чекаю же ше повторя златни часи – часи кед ше освої титулу шампиона.■ 17. МАЙ 2019.

Селекция пионирох ФК „Русин” 20. априла, всоботу, одбавел першенствене стретнуце з екипу зоз Липару и победзела зоз резултатом хтори вецей випатра як резултат рукометного стретнуца – 24:0. Алє, на стретнуцу зоз екипу ФК „Гайдук” зоз Кули, штири днї познєйше, страцел зо 1:0. Но, треба припознац же тото приятельске змаганє одбавене процив старших бавячох, понеже кадети 2002/2003. рок, а русиново пионире 2004/2005. Но, Керестурци ше ношели ровноправно и попри тим же були у просеку два роки младши. Пияток, 26. априла, млади русиновци бавели першенствене стретнуце процив екипи ФК ,,Полет” зоз Каравукова. Русин победзел зоз резултатом 6:5. И у тим змаганю процивнїк ше послужел зоз старшима бавячами од Русинових, алє млади Керестурци шмело бавели до конца змаганя. Внєдзелю, 5. мая, пионире ФК ,,Русин” одбавели першен-

ствене змаганє у Оджаку, процив ФК ,,Текстилац”. Пионире Русина, и з тей нагоди, однєсли ище єдну побиду зоз резултатом 7:0. На тих трох змаганьох, за Русин бавели꞉ М. Чордаш, Д. Чордаш, А. Драґутинович, Н. Максимович, М. Надь, Т. Бодянєц, Т. Няради, М. Иличич, Б. Чонка, Н. Ковачевич, А. Тома, Л. Иличич, Д. Надь, М. Попов, Д. Провчи, Ф. Семан, А. Зорич, Б. Вилянац, А. Шайтош. Пионирох Русина, хтори у самим верху таблїчки, провадзи и вше векше число патрачох. До конца першенства пионире муша одбавиц ище єдно першенствене змаганє, на домашнїм терену, на Ярашу, и то процив першопласованей екипи на таблїчки ФК ,,Лидер” зоз Оджаку, а потим ушлїдза ище два змаганя на госцованю. Змаганє заказане за 19. май на Ярашу на 10 годзин, и з тей нагоди пионире Русина поволую шицких любительох фодбалу же би их пришли потримац. За таки успих пионирскей селекциї ФК „Русин” барз заслужни тренер З. Шомодї, помоцни тренер В. Хома и тренер ґолманох З. Орос. Ан. М.

РУСКЕ СЛОВО 37

СПОРТ 28. СПОРТСКИ БАВИСКА „ЯША БАКОВ” ТУРНИР У ЛАПАНЮ РИБИ НА ДУҐОВ

Пише: Александар ПАЛАНЧАНИН

ЄДНО ЗОЗ НАЙМАСОВНЄЙШИХ ЗМАГАНЬОХ

На побрежю рики Босут при Моровичу внєдзелю, 12. мая, отримани штварти тогорочни турнир у рамикох Спортских бавискох „Яша Баков” – турнир у лапаню риби на дуґов. Домашнї турнира було Културно-просвитне дружтво „Драґутин Драґен Колєсар” зоз Бачинцох. На змаганє ше приявели дзешец екипи од хторих три зоз Републики Горватскей. Найлєпши рибаре були члени екипи Здруженя спортских рибарох „Коляк” зоз Руского Керестура БИСТА ЯШИ БАКОВА ВИЛЯТА Змагательох на турнире у лапаню рибох на дуґов, у мено домашнїх привитал и повинчовал им на успиху Борис Надь. Предсидатель СБ „Яша Баков” Иван Папуґа и з тей нагоди поволал присутних же би помогли зоз донациями поставиц бисту нашого велького спортисти Яши Бакова. Вон надпомнул же биста уж вилята и важне же би ше назберало пенєж за трошки коло єй поставяня. Як надпомнул, за приводзенє ґу концу того проєкта, хтори розпочали КУД „Тарас Шевченко” и СБ „Яша Баков”, треба же би ше назберало ище 100 000 динари.

38 РУСКЕ СЛОВО

дход на турнир до Моровичу була своєродна спокуса. Мож повесц аж и авантура. Насампредз же автор тих шорикох потераз нє мал нагоду буц на тей рики. РИКА РОВНЇНИ Босут „рика ровнїни”, бо ма природин пад од 15 метери, з другима словами нє ма швидки цек и припада ґу мирним водом. Пре таки характеристики ма вельо меандри, круцини у цеку, та є прето часто природно заґадзена зоз мульом. Римянє знали повесц же у своїм царстве маю рику хтора пред поладньом чече у єдним, а пополадню у другим напряме. Односно так помали чече же дакеди и слаби витрик меня цек води. Рика настава од двох рикох – Бидь, хтора длугока 66 километри и чече у централней Славониї и Берави, хтора заш чече южно од Велькей Копаници. У сущносци нє ма свойо жридло, а при Батровцох рика уходзи до Републики Сербиї. При Моровичу, валалу у Сриме, до Босуту ше

улїва його найвекша притока, рика Студва. При валалє Бо сут, истоменна рика ше улїва до Сави. За рику Бо сут интере сантне же чече през корито хторе нє направела, алє направела Сава. Влєце корито Бо су та су хе у горнєй и стреднєй часци цека. Мено рики да ли ище Турки, а кед ше преложи на наш язик значи „пу ста вода”. Рика плїтка, та по нєй можу плї вац менши ладї и то лєм у длужи ни од 39 километри. Те рен дзе ше отри мо ва ло тур нир, прекрасни. Нажа ль, нєбриґа и нєсвидомосц нащивительох Бо сута на каждим крочаю очиглядна. Шмеца, пластични флаши и мещки, указую на чловеково подле справованє. Но, ище вше нє позно же би ше дацо поробело на очуваню рики и побрежя. До того нас прешвечела пара лебедох хтори ше пишела по води опрез змагательох на турнире. Як гварел єден преходнїк, ри ба ви ло вена. Мож лапац лєм дробни рибки. Чуварох хтори би могли зопрец кри волов и превельке виловйованє, уж длуг 17. МАЙ 2019.

sport@ruskeslovo.com

ши час нєт. Смутне заключенє же ше од Босуту одрекли аж и институциї хтори би то мушели робиц. ТУРНИР Тот турнир припада ґу наймасовнєшим змаганьом у рамикох Бавискох. З тей нагоди на змаганє ше приявели дзешец екипи, односно трицец рибаре зоз: Руского Керестура, Дюрдьова, Нового Саду, Шиду, Вербасу, Петровцох (Република Горватска), Миклошевцох (Република Горватска), Вуковару (Република Горватска), а домашнї мали два екипи. Сход змагательох бул у Месней заєднїци у Бачинцох. Учашнїки и домашнї турнира ше коло палєночки подогваряли, направени тактики и резервни плани, а потим ше вишло на рику. Окончене вицагованє позицийох рибарох, а змаганє почало на 8,30. Кажда екипа мала трох членох, а рибу могло лапац лєм з єдну палїчку. З оглядом на прекрасне околїско и красоту води, очековало ше добри улов. Медзитим, очекованя єдно, а реалносц, пре уж спомнути причини, друге. Найвекша рибка була така велька як длань и то були углавни дунчики, а шицки други хтори закончели у мередовох були коло дзешец центи длугоки. Требало буц добри „майстор”, та почувствовац кеди ше дуґов кива и кеди треба вицагнуц палїчку и циґонь на хторим була влапена рибка хтора така велька же би ю могло пущиц лєм до аквариюму як украс. Змаганє закончене, як и порадзене, точно на поладнє. После три и пол годзини упартого провадзеня дуґова у води найвецей риби влапела екипа Здруженя спортских рибарох „Коляк” зоз Руского Керестура, на другим месце була екипа КПД „Драґутин Драґен Колєсар – 1” зоз Бачинцох, а треца була екипа Руского културного центру зоз Нового Саду. У поєдинєчней конкуренциї треце место завжал Никола Ґркович зоз 2 175 ґрамами зоз екипи РКЦ, други бул Янко Джуджар Цуки зоз екипи ЗСР „Коляк” зоз 3 090 ґрамами, а перши бул його клубски колеґа Мирко Фекете зоз 3 500 ґрамами лапеней риби. З оглядом на тото же яки ше рибки лапало, було праве дожице припатрац ше на змагательох рибарох. Кед ше порахує, найлєпши и найуспишнєйши рибар, Мирко Фекете хтори влапел 3 500 ґрами за 3,5 годзини, виходзи же за годзину налапал по килограм. Маюци у оглядзе же рибки були чежини коло 20–50 ґрами, односно 35 ґрами просеково, рибки вицаговал на два минути. Праве тельо кельо треба же би положел хробачка и заруцел циґонь и такой вицаговал вонка зоз рибку. Його клубски колеґа Янко Джджар Цуки просек мал дакус горши, алє блїзко при 17. МАЙ 2019.

Дрим тим рибарох – ЗСР „Коляк” Руски Керестур

побиднїкови – можебуц коло три минути просеково. Таку схопносц у лапаню риби треба дожиц. Без сумнїву же зме потераз лєпших рибарох нє мали нагоду видзиц. З КОНЦА НА ПОЧАТОК Могол би Босут буц идеалне место за одпочивок, розвагу и друженє. Нє треба ше вельо намагац. Треба лєм виправиц гришки хторе кажде з нас правел и прави. Треба вецей рахунку водзиц о чистоти у природи, и справовац же як прави домашнї у обисцу. Тиж так, вецей уваги треба Босуту, и нє лєм Босуту, алє вшадзи з боку компетентних институцийох. Кед зме уж при добрих местох у природи дзе мож одпочивац, спомнїме и беґелї коло Руского Керестура. ЗСР „Коляк” ше намага зачувац их, алє нє идзе им так як би требало. – Уж длугши час нє ходзим лапац риби на беґель у Руским Керестуре. Як ше и на змаганю видзело, гоч ми даваме вельо усиловносци, обставини подобни як и ту, у Моровичу на Босуту. Риба виловена, а каждей яри маме акциї ушореня и чисценя пораєнє на беґелю. З рока на рок вше горше. Ловокрадоше виловели рибу з мрежами, та и ми у Руским Керестуре можеме лапац лєм таки мали фалати. Дакеди сом два раз на дзень ишол на беґель лапац риби – додня рано и пред вечаром. Як и велї други рибаре, лапал сом их спортски, зоз палїчку и циґоньом. Дакеди сом знал повесц же нє идзем лапац риби, алє ше идзем налапац риби. Тельо риби дакеди було, а тераз, так як и на Босуту. Трапиме ше зоз ловочуварску службу, бо каналска система Дуна–Тиса–Дунай велька, а маме єдного, лєбо двох ловочуварох. Кеди ше ту дацо пременї, чежко повесц – смутно заключел вельки рибар Янко Джуджар Цуки. По законченю змаганя у сали Месней заєднїци Бачинци, екипом и поєдинцом уручени припознаня, а домашнї ше остарали за полудзенок змагательом. Предложени бул паприґаш, бо риби нє було такей яку ше очековало же би ше з нєй направело рибову юху, лєбо паприґаш.■

Никола Ґркович – треци у поєдинєчней конкуренциї

РУСКЕ СЛОВО 39

ИНФОРМАТОР, ОГЛАШКИ, ИНТЕРМЕЦО

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ

РОК LXXV ЧИСЛО 20 (3837) НОВИ САД, 17. МАЙ 2019.

■ ШВЕТОЧНИ КОНЦЕРТ У НОВИМ ОРАХОВЕ ЦЕНА 30 ДИНАРИ

ОГЛЯДНУЦЕ НА ПРЕШЛОСЦ

Фото: Вероника Вуячич

Фотоґрафия: 0330P

Фотоґрафия: 0494P-B347

■ МЕДЗИНАРОДНИ ПОЛЬОПРИВРЕДНИ САЯМ