ФОДБАЛСКИ ТУРНИР У КОЦУРЕ
РОК LXXI ЧИСЛО 32 (3641) НОВИ САД, 14. AВҐУСТ 2015. РОКУ
■ КУЗМЯКОВО ЗНОВА ПОТРИМУЮ
урнир у фодбалу у рамикох Спортских бавискох „Яша Баков” отримаТ ни прешлого викенду, 8. и 9. авґуста, у
Коцуре. На турниру участвовали штири екипи – НК „Петровци” зоз Петровцох, ФК „Русин” зоз Руского Керестура, ФК „Бачка” зоз Дюрдьова и домашнї ФК „Искра”. Екипи добре бавели на радосц присутней публики. Фодбалере дали вельо ґоли, а єден би могол конкуровац за „евро– ґол”. Побиднїк турнира коцурска Искра, хтора указала найлєпше бависко на терену. Важне фодбалске припознанє у мено своїх клубских колеґох приял Златко Колєсар. А. П.
КЕРЕСТУРСКУ ШКОЛУ
ЦЕНА 30 ДИНАРИ
Фото: Танита Ходак
!"#
■ ВЕЦЕЙ ОД БАВИСКА
– ФОДБАЛСКИ ТУРНИР „ЯША БАКОВ”
ИНТЕРМЕЦО ФАСАДИ НА ХИЖОХ
Фото: Вероника Вуячич
МОЙО МЕСТО
НОВИ САД Х
ижа жиє док у нєй дахто бива. У 19. и 20. вику у Войводини ше и до народного будовательства уведло прикрашованє вонкашнєй фасади на хижох. Стари панонски хижи маю характеристични вонкашнї випатрунок – капурку, фасаду и щит, лєбо киблу. Нови Сад ше видвоює по окремних облакох хтори випущени на улїчку, а наволани су кибиц-фенстер. Нєшка их вше менєй єст, у даєдним таким облаку ище мож видзиц дзепоєдну мушкатлу, а покрохмалєна фиронґа споза хторей викукує нашмеяна твар дзивки на одай, лєм здогадованє старей сушеди на прешли час. А кибиц-фенстери помали заменюю ролетни и видео надпатранє. В. В.
2 РУСКЕ СЛОВО
14. AВҐУСТ 2015.
ЗМИСТ
УВОДНЇК Пише: Александар ПАЛАНЧАНИН, редактор рубрики Спорт
■ Тижньовнїк 4–5. Подписане спорозуменє медзи школами зоз Керестура и Попраду 6–7. Почало предаванє локалних медийох
■ Нашо места 8. Совит МЗ РК – Нєдостаток пенєжу гамує проєкти 10. Волонтерски камп у Руским Керестуре
■ Економия 12. Вербас у проєкту за зменшованє худоби у руралних штредкох
■ Култура и просвита 14–15. Шеста подобова колония „Руски двор 2015” у Шидзе 16. Обновена скулптура Дюри Костелника у Вебаше
■ Людзе, роки, живот 18–19. Любомир Сивч, байбер зоз Дюрдьова 20–21. Тамбурови состав „Коцурски бетяре”
■ Дикица 22–23. Шмих – нє грих
■ Мозаїк 24. Ґереґи – бренд обидвох дюрдьовских журкох
■ Духовни живот 27. Першопричашнїки у наших парохийох
■ Информатор
28–33. Оглашки и In memoriam
■ Спорт 34–35. Спортски бависка „Яша Баков” – турнир у фодбалу На насловним боку – Турнир у фодбалу СБ „Яша Баков”, ФК „Искра” и НК „Петровци”. Авторка фотоґрафиї – Танита Ходак.
ФОДБАЛСКА ЛАКОТКА Прешлого викенду, 8 и 9. авґуста, Коцур бул домашнї турнира у фодбалу хтори ше отримує каждого року у рамикох Спортских бавискох „Яша Баков”. На турниру участвовали штири екипи: НК „Петровци” зоз Петровцох (Горватска), ФК „Русина зоз Руского Керестура, ФК „Бачка” зоз Дюрдьова и домашнї ФК „Искра”. Як и вше потераз, турнир бул єдинствена нагода же би на єдним месце нашо клуби указали схопносц у найпопуларнєйшим спорту – фодбалу. Турнирска атмосфера допринєсла же би бавяче бавели лєпше як звичайно. Кажда екипи мала нагоду заблїснуц, дац шицко од себе, кажда була фаворит. Було вельо добри акциї, добри бица на ґоли, ґолманє дали вельо моци же би их одбранєли, а публика уживала и вецей раз „загучала” кед добра акция нє закончена зоз ґолом. Екипи на змаганьох дали 26 ґоли. Була то права лакотка шицким хтори були на стадиону у Коцуре тоти два днї, та аж и таким хтори нєострасцени навияче клубох хтори участвовали на турниру. Мож повесц – кирбай пред кирбайом. До финалного змаганя, дзекуюци посцигнутим резултатом, ше пласовали екипи ФК „Бачка” и ФК „Искра”. У першим змаганю зоз ФК „Русин” Дюрдьовчанє мали вецей щесца у виводзеню пеналох, з оглядом на тото же змаганє у реґуларней часци закончене нєришено. Домашня Искра лєгко достала госцинских зоз Горватскей, а у змаганю зоз дюрдьовску Бачку указала же є порихтанша за наиходзаци першенствени змаганя. Победзели их зоз резултатом 5:2. По идуци рок и турнир, витрини фодбалерох Искри будзе крашиц посцигнути успих и погар хтори освоєли на нашей найзначнєйшей спортскей манифестациї.
* ”РУСКЕ СЛОВО” – гласнїк по руски * Виходзи каждого пиятку * Снователь Национални совит рускей националней меншини * Видава НВУ ”Руске слово”, Нови Сад * Перше число вишло 15. юния 1945. року у Руским Керестуре * Адреса: НВУ ”Руске слово”, Булевар ошлєбодзеня 81/7, 21000 Нови Сад * Редакция: заменїк одвичательного редактора Иван Сабадош – ; редакторе/ки – Дюра Винаї, Мирон Горняк-Кухар, Михайло Зазуляк, Александар Паланчанин, Олена Планчак-Сакач, Славица Фейса; новинаре/ки – Мария Афич, Влада Дїтко, Мая Зазуляк, Ана Маркович, Иван Сабадош, Танита Ходак * Язична редакторка – Блажена Хома-Цветкович * Лекторка – Ясмина Дюранїн * Технїчна редакторка – Люпка Цвеїч; компютерски обробок – Вероника Вуячич, Мария Гудак, Таня Салонтаї * Телефони: 021/6613-697, 021/6624-708, 021/6623-076; 021/6621-433 * Телефакс 021/528-083 * Предплата за цали рок: у жеми 1 500 динари, а у иножемстве 100 евра * Жиро-рахунок Banca Intesa 160-923244-82 * Девизни рахунок Raiffeisen BANK a.d. Београд 26 5100000002458904 * Рукописи ше нє враца * Друкує Друкарня ” Maxima graf” Пет роварадин * E-mail: ruske.redakcija@gmail.com * Web site: www.ruskeslovo.com * YU ISSN 0350-4603 * COBISS SR-ID 15915778 * Друковани тираж 2 300 *
Direktorka MARTICA TAMA[ *** Odvi~atelqni redaktor dr BORIS VAR]A
14. АВҐУСТ 2015.
РУСКЕ СЛОВО 3
ТИЖНЬОВНЇК ПОДПИСАНЕ СПОРОЗУМЕНЄ МЕДЗИ ШКОЛАМИ ЗОЗ КЕРЕСТУРА И ПОПРА ДУ У СЛОВАЦКЕЙ
ИСТОРИЯ МОЖЕ БУЦ ЗЄДИНЄНА ЗОЗ СУЧАСНОСЦУ Пише: Мария АФИЧ
Директоре: Василь Кузмяк зоз Попраду и Хелена Пашо Павлович зоз Керестура
Основна и штредня школа з домом школярох „Петро Кузмяк” и Штредня фахова школа з Попраду у Републики Словацкей 7. авґуста, у шедзиску Националного совиту Руснацох у Руским Керестуре, подписали Спорозуменє о сотруднїцтве. На тот способ, окрем у обласци култури, и у образованю ше витворює практични резултат Спорозуменя о медзиреґионалним сотруднїцтве медзи АП Войводину и Пряшовским самоуправним крайом
У
мено керестурскей Школи спорозуменє подписала директорка Хелена Пашо Павлович, а спред Школи з Попраду директор Василь Кузмяк, котри дальша родзина учителя Петра Кузмяка, по котрим керестурска школа ма мено. Госцох у мено Националного совиту привитал предсидатель Вивершного одбору Желько Ковач котри визначел же и тота хви-
ДЕЛЕҐАЦИЇ У делеґациї госцох зоз Словацкей на подписованю Спорозуменя були и подпредсидатель Пряшовского самоуправного краю (ПСК) др Петер Обримчак, посланїк у ПСК и началнїк Округу Стара Любовня Петро Сокол, директор Одбору за драги ПСК Владо Козак и Марґарета Ґайдошова спред Реґионалного одбору за мед зи на род не сотруд нїц тво Пря шов ско го са моу прав но го краю. Окрем директорки керестурскей Школи и членїци НС Руснацох Хелени Пашо Павловичовей, госцом зоз Словацкей домашнї були и предсидатель Вивершного одбору НС Желько Ковач, предсидателька Одбору за образованє НС Мелания Римар, членїца того Одбору Весна Раґаї-Цап, и член Одбору за службене хаснованє язика и писма НС Йоаким Грубеня.
4 РУСКЕ СЛОВО
лька подписованя Спорозуменя медзи нашима школами, потвердзує яке важне нєдавно подписане спорозуменє медзи АП Войводину и Пряшовским самоуправним крайом, як за нашу руску заєднїцу так и за Руснацох у Републики Словацкей. – И нєшкайша хвилька потвердзує нашо медзисобни вязи хтори нам, Руснацом, таки драгоцини, понеже походзиме з крайох одкаль ви тераз пришли. Уж єдна часц нашого сотруднїцтва витворена, понеже зме нєдавно були вашо госци з нашу Лєтню школу руского язика, дзе зме ше барз приємно чувствовали. Надалєй будземе глєдац нови можлївосци сотрудзовац, же бисце нам були потримовка у проєктох и у шицких других активносцох вязаних за образованє – наглашел Ковач. УТВЕРДЗЕНИ РАМИКИ Потим як подписали спорозуменє, директор Школи з Попраду Василь Кузмяк гварел: – Мило ми же ше зєдинює история зоз сучасносцу и же сом вироятно перши Кузмяк 14. АВҐУСТ 2015.
ТИЖНЬОВНЇК хтори ту пришол после гевтого Петра Кузмяка котри до Керестура сцигол у 19. вику. Горди сом на своїх предкох, як и на вас шицких та на своїх краянох же чуваю свой язик, културу, школство. Наздавам ше же будземе добре сотрудзовац, же будземе черац свойо, як добри, так и подли искуства на взаємни хасен и напредованє. – Подписали зме согласносц за сотрудзованє у змоцньованю и чераню фахових кадрох и школярох, за запровадзованє сотруднїцтва и реализованє планох и проєктох пре взаємни хасен за апликованє до фондох ЕУ, за черанє искуствох, резултатох, информацийох, виглєдованьох. Годни зме орґанизовац и участвовац у заєднїцких фахових еду-
родзина, и же ше вон док ше глєдал у своєй вокациї, нашол праве у нашим валалє и нашей школи дзе бул перши школовани учитель – заключела Пашо Павловичова. ЕКОНОМИЯ ШЛЇДУЮЦИ КРОЧАЙ Подписане Спорозуменє резултат закладаня обидвох бокох же би ше, окрем у култури, сотруднїцтво порушало и на полю образованя, а як визначел др Обримчак, и на полю економиї, цо оможлївює прешлого року подписане Спорозуменє о медзиреґионалним сотруднїцтве АП Войводини и Пряшовского самоуправного краю.
ВЄДНО ОЗНАЧИЦ КУЗМЯКОВ ЮВИЛЕЙ У мено Одбору за образованє його членїца Весна Раґаї-Цап предложела госцом зоз Словацкей же би нарок вєдно орґанизовали наукову конференцию пошвецену учительови Петрови Кузмякови, а з нагоди 200-рочнїци од його народзеня. Предкладанє прилапене и будзе ше патриц же би ше идею витворело. И Петро Сокол здогаднул же ше нарок наполнюю 200 роки од народзеня учителя Петра Кузмяка и же би з тей нагоди требало и вєдно означиц тот ювилей, и пре самого Кузмяка, алє и пре нашо два школи, як знак же вони можу сотрудзовац.
кацийох и семинарох, и розвивац реґионалне сотруднїцтво та розвивац одношеня за дальши розвой националного идентитета и наших традицийох – наглашела директорка керестурскей Школи Хелена Пашо Павловичова. Вона тиж висловела свойо особне задовольство пре нащиву, алє и будуце сотруднїцтво з школу зоз Попраду. – Нам тиж чесц же сце пришли до наших крайох видзиц як ми жиєме, уж сце, дзепоєдни, и були та нас познаце. Ми тиж були у вас и барз нам було крашнє у Лєтнєй школи. Мнє барз мило же ше запровадзело таки красни контакт праве прейґ нашей школи хтора ма мено Петра Кузмяка и же ви його 14. АВҐУСТ 2015.
– Ми, як официйна делеґация нашого Краю маме ше тих дньох стретнуц и з делеґацию АП Войводини у Бачким Петровцу, и будзе бешеди о тиж можлївим сотруднїцтве у обласци вибудови инфраструктури, конкретно транспортних драгох, прецо ту наш пан Владо Козак, хтори у реґионалней администрациї Пряшовского краю директор Одбору за драги – потолковал др Петер Обримчак. По подписованю Спорозуменя, го сци и домашнї нащивели и кере стурску Школу дзе и биста дакедишнього першого школованого кере стурского учителя Петра Кузмяка.■
РУСКЕ СЛОВО
5
ТИЖНЬОВНЇК ЛОКАЛНИ МЕДИЇ ТОГО ЛЄТА ИДУ НА ПРЕДАЙ
ЗАИНТЕРЕСОВАНИХ КУПЦОХ ЄСТ, АЛЄ СУ ИЩЕ АНОНИМНИ Пишу: Вл. ДЇТКО С. НА ДЬ И. САБА ДОШ
Центер Шиду
Понеже приходза остатнї днї за приявйованє заинтересованих купцох за даєден од 38 медийох чию приватизацию наклада Закон о явним информованю и медийох, Аґенция за приватизацию почала отверац коверти з понукнуцами. Затераз, предати лєм тоти медиї дзе бул лєм єден купец, и то по першей цени
К
ед одлучене же держава, односно єй орґани, муша виступиц з власнїцтва у медийох, було 80 медийни хижи хторим требало найсц нового власнїка. Медзитим, рок-два познєйше, розписана явна поволанка за приватизацию половки спомнутих медийох – друга половка загашена, лєбо є у поступку ликвидациї, цо ше надрилєло як
НОВОСАДСКА ТЕЛЕВИЗИЯ Городска „Новосадска телевизия”, хтора програму емитовала як часц Явного подприємства Аполо Нови Сад, предата за 175 тисячи евра подприємству „Србияданас” хторе трима и информативни портал з исту назву. Як сообщела Аґенция за приватизацию, „Србияданас” єдина дала понукнуце на явней поволанки за приватизацию „Новосадскей телевизиї”, та тот локални електронски медий предати по початней цени. Иншак, „Новосадска телевизия”, чий снователь Город Нови Сад, ма вецей як 100 занятих, од хторих коло 70 маю стаємни контракт, а од початку рока по тераз, з городского буджета достала 78 милиони динари а буджетски субвенциї були главне жридло финансованя городскей телевизиї. Як надпоминаю медиї хтори провадза єй приватизацию, значни приход „Новосадска” мала з ексклузивних контрактох о оглашованю других городских явних и явно-комуналних подприємствох у Новим Садзе.
6 РУСКЕ СЛОВО
туньше ришенє. Медзи 38 медиями хтори достаточно здрави же би их дахто можебуц купел, 11 ше находза на подручу Войводини, а два нам окреме интересантни, понеже емитую програму и по руски. Роби ше о Радио Шидзе и ИПЦ Кула. ВОЧИ ПРИВАТИЗАЦИЇ РАДИО ШИДУ ЯП Радио Шид ище нє предати, а пондзелок, 10. авґуста, у Аґенциї за приватизацию у Беоґрадзе отримана схадзка на хторей розпатрена документация заинтересованих хтори маю намиру постац власнїки того медия. Анї у Аґенциї, анї у самим Радио Шидзе нє дзечни бешедовац на тему приватизациї, понеже становиско Аґенциї же би ше до явносци нє виношело податки вязани за цек приватизациї, покля поєдинєчни поступок у вязи каждого конкретного медия нє достанє урядови епилоґ. Нєурядово, медзитим, мож дознац же по заказани термин було седем понукнуца од хторих шейсц потенциялни купци превжали потребну документацию и придали депозит як накладаю правила поступку. Медзитим, як далєй дознаваме, кед пондз14. АВҐУСТ 2015.
ТИЖНЬОВНЇК елок отворена документация, комисия могла констатовац же лєм два понукнуца подполни, одно сно валидни, так же зохабени даскельо днї же би и други виправели, одно сно доложели, документацию цо би мало значиц же би ше можебуц о дзешец днї могло приступиц отвераню понукнуцох. Вредносц капиталу Радио Шиду преценєта на дакус менєй як седем тисячи еври, а будуци купци найбаржей заинтере совани за лиценцу за кабловску телевизию, хтора роби на тарґовищних принципох и приноши заробок. З другого боку, дїловни про стор у хторим нєшка роби Радио Шид, нє припада тому медию. Про сториї припадаю локалней самоуправи, хтора би у случаю кед же нови власнїк жада остац у терашнїх про сторийох, исти давала до закупу. – Локална самоуправа нє ма интерес же би тот про стор предала, алє лєпше же би давала до закупу. Дзепоєдни заинтере совани за приватизацию радия, кельо мнє познате, приходзели опатриц и про сториї у хторих зме сцени Радио Шид – гвари општински правобранїтель Милан Филипович. У медзичаше, дзевецеро хтори ше приявели за социялну програму, од вкупно 24 занятих у Радио Шидзе, од Министерства роботи, социялней политики и борецких питаньох до стало позитивне думанє о тей социялней програми. Тоти заняти уж на свой жиро-рахунок до стали одпремнїни по закону, а до стали и ришеня з хторима им од пондзелку, 10. авґуста, пре стало роботне одношенє. У спомнутей социялней програми, ре сорне министерство нє прилапело єдну вимогу за одпремнїну, понеже кандидатка нє сполнює єден з условийох за одход до пензиї. Медзи занятима хтори пошли з радия и Наташа Колар, тераз уж бувша редакторка информативней програми. – У Радио Шидзе сом була 21 рок у роботним одношеню, а пред тим сом ище два роки робела як гонорарни сотруднїк. Кед сом видзела же ридко дзе привати-
зация медийох у Сербиї була успишна, добре сом роздумала и принєсла нєлєгку одлуку же бим вжала одпремнїну, а будзем и дзевец мешаци до ставац надополнєнє зоз Националней служби за обезпечованє роботи. Лєпше и так як кед би ме о даскельо мешаци приватнїк по слал дому и вец бим нїч нє до стала. Тераз ми остава добре ше одпочинуц, а вец видзиц цо и як далєй – гварела нам Наташа Колар. Иншак, приватизация локалних медийох у Сербиї, процес хтори будзе уплївовац на еґзистенцию коло 2 200 новинарох и других занятих. Коло 300 з нїх уж придали вимогу за участвованє у социялней програми Влади Сербиї. ЄСТ ЗАИНТЕРЕСОВАНИХ И ЗА РАДИО КУЛУ Подобна ситуация и у ИПЦ Кула. Информативнопропаґандни центер (ИПЦ) Кула, хтори емитує програму и по руски, тераз у проце су приватизациї, а пошвидко би мал до стац нового власнїка. По урядових податкох, початна цена ИПЦ Кула виноши 3 274 евра, а отверанє ковертох з понукнуцами будзе отримане 18. авґуста у Беоґрадзе, по сле чого будзе лицитованє. Податки о цалим проце су приватизациї зверлїви, та нам зоз Аґенциї за приватизацию нє могли повесц нїч конкретне о евентуалних заинтере сованих, алє як нєурядово дознаваме зоз ИПЦ Кула, понуканя за купованє того медия єст, и нагадує ше же єст вецей потенциялних купцох. Спред ИПЦ Кула, на отвераню ковертох и понуканьох у Аґенциї за приватизацию будзе присуствовац заступнїца того медия Ве сна Ковач. З оглядом на тото же кулски глашнїк уж раз бул нєуспишно приватизовани и потим знова врацени до рукох општини, од тей приватизациї ище нє знац цо мож обчековац. Медзитим, з оглядом на потерашнї цек проце су приватизациї, предносц кулского медия на тарґовиску могло би буц преширйованє сиґналу и на подруче Општини Вербас, понеже тамтейши локални медий загашени.■
Панорама Кули
14. АВҐУСТ 2015.
РУСКЕ СЛОВО
7
НАШО МЕСТА СОВИТ МЕСНЕЙ ЗАЄДНЇЦИ РУСКИ КЕРЕСТУР
НЄДОСТАТОК ПЕНЄЖУ ГАМУЄ ПРОЄКТИ Члени Совиту Месней заєднїци Руски Керестур прешлей стреди направели малу рекапитулацию того цо поробене у перших седем мешацох того року. Насампредз, пожнї ше зоз розпочатима роботами а потераз реализована барз мала часц того цо заплановане Конкретно бешедоване о тим хтори плани витворени по тераз, розпатрани вимоги гражданох за финансийну потримовку, и о конкретним проблему гражданох же на дзепоєдних часцох валала вода нє одцека. Медзитим, дзепоєдни точки дньового шора и после схадзки остали у воздуху, пре нєдостаток пенєжу на рахунку Месней заєднїци. Як успишну инвестицию наведли поставянє камерох на штири виходи зоз валалу и єдну до центру Керестура. На схадзки Совиту бешедоване о конкретним проблему Керестура Проблем же заплаЗаплановане же би ше започало виробок проєкта ушоноване нє до конца ЗБОР ГРАЖДАНОХ У реня парку, о хторим було бешеди и на прешлих схадзвитворене, а предсиНОВЕМБРУ кох, а хтори подрозумює оправянє дражкох у парку у датель МЗ Владимир центре валала и кладзенє бехатон цеглох. За тоту намену Олеяр обгунтовал На схадзки за конєц новембра зоз фактом же адми- наявени и Збор гражданох. На будзе опредзелєне 380 000 динари, цо ше достанє зоз нистрация у Општи- нїм члени Совиту месней заєд- преунапрямованьом средствох наменєних за локацийну ни преобтерхована, нїци буду конкретно бешедовац дозволу у проєкту вибудови канализациї, понеже вон та пенєжи хтори тре- о потерашнїх активносцох и хвильково загамовани. Зоз истих пенєжох останє ище ба уложиц ище нє у планох за наиходзаци период. 120 000 динари, та плановане же ше их уложи до опрарукох МЗ, та прето На нїм ше годно розправяц и о вянє гомбалкох и спущовалки у такволаним „малим парпрецо роботи стоя. велїх других проблемох котри ку” при церкви. До МЗ сцигла вимога Леони Гайдук за финансийну Така ситуация зоз трапя Керестурцох. потримовку од 10 000 динари за друкованє рукопису о фонтану у центру вафамелиї о. Лаболала, чийо оправянє розпочате пред мешацом, а потераз ша, цо члени Соє нє закончене. Пре хвилькови нєдостаток пенєжу Совит ЗА СТРУЮ МЕНЄЙ ЯК виту прешлїд за огранїчени зоз проєктами хтори мож реализовац. Пре ПЛАНОВАНЕ до институцийох исту причину Керестур причека розґурованє дзивей деУ финансийним плану за тот рок хтори задлужени пониї при теметове за нарок. По информацийох хтори було опредзелєне 510 000 динари за за очуванє нашочлени Совиту достали, розґурованє би коштало коло струю, прето же єдна часц мала го скарбу, одно 300 000 динари, та порадзене же ше потребу за розґуробуц потрошена на школско-спорт- сно до Националваньом дзивей депониї прияви до Заводу за вибудов, же ску галу. З оглядом на тото же ше ю ного совиту, лєбо би го плановали до своїх активносцох за 2016. рок. того року ище вше нє хаснує, Со- Заводу за културу На схадзки формована комисия за инвестициї, у чиїм совит МЗ принєсол одлуку же би ше войводянских Руставе члени Совиту Иґор Фейди, Янко Варґа и Владимир плановани винос зменшало на ко- сна цох. Ви мо га Малацко, а хтора ма направиц план инвестицийох МЗ за ло 400 000 динари, понеже преце- Михайла Катону идуци рок. Медзи вимогами хтори ше розпатрало була и нєне же того року тельо будзе най- за ви пла цо ва нє вимога жительох Роботнїцкей улїци же би ше ришело провецей потрошене. половки ви но су, блем одводньованя, понеже после дижджох вода стої на одно сно 11 200 калдерми та аж идзе и под хижи. Члени Совиту МЗ гуторели же дзепоєдни граждане сами спричинєли таку ситуа- динари, за „тракасти” зависи у про сторийох Рускей цию зоз тим же позагартали ярки, а цо ґенерално проблем матки одбита. Члени Совиту одобрели ретроактивне у цалим валалє. Прешлого року була акция вичисцованя, спонзорство за одход ветеранох Дома култури Руски односно преглїбйованя яркох зоз баґерчком и теди ше апе- Кере стур до Румуниї на стретнуце Кере стурох, понеже ловало гражданом же би нє загартали ярки, праве прето же оценєне же ше на тот спо соб промовує Руски Кере стур, вони маю свою функцию. Тота вимога гражданох будзе як и руску културу. ■ Сенка Надь ище розпатрена и ришена док будзе условия.
8
РУСКЕ СЛОВО
14. АВҐУСТ 2015.
NA[O MESTA МАНИФЕСТАЦИЯ „КУЛТУРНЕ ЛЄТО” У ШИДЗЕ
ЛЄТНЯ ВЛАДИЧЕСКА РЕЗИДЕНЦИЯ ПРИЦАГУЄ ТУРИСТОХ
РОЗПАТРАНЄ ОД
ВИНО И РУСКИ ПИНЬВИЦИ ПО ПОЙД
СПЕЦИЯЛИТЕТИ
Културна манифестация „Културне лєто” у Шидзе отримана прешлого тижня и мала богату програму. Штварток отримани „Вечар вина”, а пияток Етно-дзень. На обидвох вечарох, участвовали и Руснаци. На „Вечару вина” на єдним зоз штандох були представени вина познатих продуковательох Мирослава и його сина Срдяна Сокола з Бикичу, а з тей нагоди виложели и грозно. Члени КПД „Дюра Киш” того року мал етно-штанд и штварток и пияток. Окрем ручних роботох, були виложени руски єдла и лакотки, а нащивителє мали можлївосц од шицкого коштовац. Членїца Мишаней старшей шпивацкей ґрупи Нада Кечкеш на штанду виложела ручни роботи, рижни кошарочки и подобни прикраски, хтори зоз гобия, вирабя з новинского паперу. Пияток Здруженє женох „Бикичанки” мали свой штанд. На обидвох вечарох зоз шпиванками наступалаи и нашо културно-уметнїцки дружтва зоз Бикичу и Шиду. Вл. Дї.
З часу на час Лєтню владическу резиденцию у Шидзе нащивя менши ґрупи туристох або поєдинци, а єдна з таких була и прешлого пиятку кед до Резоденциї пришли тройо нащивителє – малженска пара Иван и Бояна Колак з Беоґраду, а з нїма бул и Деян Крунич зоз Чачку. Як гварели, у понукнуцу Тиристичней орґанизациї Сербиї, кед слово о Шидзе, препорученє же би туристи обовязно нащивели Ґалерию малюнкох „Сава Шуманович” а єдно з препорученьох праве и Лєтня владическа резиденция. Госци резиденцию нащивели праве у хвильки отримованя шестей подобовей колониї „Руски двор 2015”. Госцох привитал парох о. Михайло Режак хтори им перше виприповедал о зданию резиденциї збудованей 1780. року, а потим о нашей церкви ПреобраГосци з паноцом Режаком опрез женя Господнього. Вєдно з госцами рурезиденциї шели обиходзиц резиденциу од пиньвици по пойд. У пиньвици мали нагоду коштовац вино з винїци д.о.о. „Руски двор” хтора посадзена на церковней жеми. Госци були одушевени кед видзели вельки и стародавни пиньвици, груби мури а закукли аж и на пойд. Парох о. Режак им укратко виприповедал и о нашей вири кед нащивели церкву Преображеня Господнього, а интересовало их дознац дацо вецей о нашей вири, яки нашо богослуженя, хторого церквоного календара ше притримуєме и подобне. На концу госци нащивели Ґалерию „Сава Шуманович”. Вл. Дї.
АКЦИЯ ДАВАНЯ КРЕВИ У НОВИМ ОРАХОВЕ
МЕНШЕ ЧИСЛО ДОБРОДЗЕЧНИХ ДАВАТЕЛЬОХ
За два годзини у Новим Орахове назберане 13 770 мл. креви
14. АВҐУСТ 2015.
У Новим Орахове у просторийох Руского дома прешлого тижня отримана акция добродзечного даваня креви. Роботнїки Заводу за трансфузию креви дежурали два годзини, од осем до дзешец, и за тот час ше приявели 32 давателє креви, а вжата од 27, и назберане 13 770 мл. креви. По евиденциї месней орґанизациї Червеного крижа, у Новим Орахове єст вецей як 80 реґистрованих давательох креви. Нажаль, констатоване же ше у остатнєй акциї приявели лєм 32, а вше их було вельо вецей. Но, єст же интересантни податок, од децембра прешлого, та по юлий того року, зоз Нового Орахова до иножемства пошли коло 30 активни давателє креви, а то ше повторує у скоро шицких местох суботицкого округу. Шлїдуюца акция даваня креви у Новим Орахове будзе 1. децембра. Лю. Рац
РУСКЕ СЛОВО
9
НАШО МЕСТА ВОЛОНТЕРСКИ КАМП У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ
РОБОТНА АКЦИЯ НА ХАСЕН ВАЛАЛУ Медзинародни волонтерски камп, хтори ше уж традицийно успишно отримує у Руским Керестуре, почина на пондзелок, 17. и будзе тирвац по 30. авґуст, а як и прешлого року, камп будзе роботного характеру, а заплановани роботи подобни прешлорочним Главни роботи того року буду ушорйованє старей часци теметова, хтору волонтере почали пораїц ище влонї, а наявене же буду билїц мур у керестурскей оводи и мальовац по нїм. Роботи нє будзе вельо, а по словох лидерох кампу, анї волонтерох за тераз нєт вельо. Лидере волонтерского кампу Иван Канюх и Милица Кнежевич, а орґанизатор Туристичне здруженє Руски Керестур. Як гваря, до Керестура приходза пецеро На Кампу буду участвовац и пецеро волонтере зоз иножемства волонтере зоз Турскей, Шпаниї, Русиї и Финскей, а у наиходзацих дньох ше обчекує ище прияви. Дома- жеми зоз хторей су. Камп у Руским Керестуре того року шнїх волонтерох зоз Сербиї тиж нєт вельо, а гоч ше апе- тиж понукнє волонтером активносци як цо рижни роботловало на младих зоз других руских местох, одволанє нї, воженє на кочох, лапанє риби, друженє зоз музику и тиж нє вельке. Як гваря лидере, заинтересовани ше мо- нащиву нашим институцийом як цо Дом култури, Нацижу приявиц по сам початок кампу, односно по 17. авґуст. онални совит и подобне. Медзинародни волонтерски камп потримує Месна заЗоз другого боку, млади Керестурци ше дзечнє приявюю за камп, углавним штредньошколци котри жадаю єднїца Руски Керестур, Национални совит Руснацох хасновито и у друженю препровадзиц розпуст. Окрем прейґ Роботного цела за младеж и Основна и штредня роботней, волонтерски камп ма и дружтвену часц, у хто- школа зоз домом школярох „Петро Кузмяк”, хтора устурей ше млади зоз валалу, Сербиї и иножемства упозна- пела змесценє волонтером. С. Надь ваю, чераю искуства, дружа и уча о обичайох и култури
МОТО СТРЕТНУЦЕ У ҐОСПОДЇНЦОХ
ЧАРНА СКОРА И ПАХ ҐУМОХ Шесте Мото стретнуце у Ґосподїнцох и того року було добре нащивене и добре орґанизоване. Чарна скора, пах ґумох и рок музика означени три днї на концу валала при „Авионскому кридлу”. Перши дзень пополадню, у центр валала моторкаше виводзели рижни акробациї котри одушевели шицких патрачох, а кед закончели, шицки вєдно дефиловали на моторкох през ґосподїнски улїци. Пияток и соботу отримани два рок концерти, перши дзень грал бенд „Руке горе” и „Зона катастрофе”, а други „Финґербанґ” и „Рокстарза”. Нащивеносц того стретнуца каждого року барз велька, та нащивителє вше маю нагоду видзиц рижни моторки. Було коло два тисячи нащивительох и вецей як пейцсто мотор-
10 РУСКЕ СЛОВО
Нїхто нє остал ровнодушни на таки акробациї
ки. Було моторкашох зоз цалей Войводини и Сербиї, алє и з иножемства – Австриї, Словениї, Горват скей, Мадярскей, Шведскей, Босни и Герцеґовини и других державох.
У кампу, дзе ше одбувала цала фешта було вецей як пейдзешат шатри. Уход на концерти бул безплатни и шицки нащивителє мали єдзенє Задармо. Ґенерални спонзор Мото стретнуца Општина Жабель, а помогли и велї гражданє и симпатизере клуба. S. Baranq 14. АВҐУСТ 2015.
NA[O MESTA ШКОЛA „ПЕТРО КУЗМЯК”
У МАРИЙОВИМ СВЯТИЛЇЩУ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ
ПРИРИХТОВАНЄ
ОЧИСЦЕНА ВОДИЦОВА СТУДЗЕНКА
ЗА ПЕРШИ БРЕНЧОК
У Основней и штреднєй школи „Петро Кузмяк” у Руским Керестуре, тих дньох ше докончує вецей роботи – билї ше, кладзе ше нову подлогу, и гевто цо ше уж часц порядного лєтного отримованя пред новим школским роком. Як дознаваме од директорки Школи Хелени Пашо Павлович, на тот завод обилєни главни уход до будинку, вельки гол, библиотека, зборнїца и шицки канцелариї, а офарбена и желєзна ограда пред будинком школи. Ґу тому, у физкултурней сали пременєта подлога, цо барз значне бо потерашня була барз дослужена. Пременєта подлога и на уходней часци и у конку у школским интернату. Пенєж за тоти порядни роботи за отримованє школи, обезпечели локална самоуправа и зоз приходох за Школярски стандард зоз Министерства просвити, науки и технолоґийного розвою. Шицки роботи окончує подприємство „Дуга” з Руского Керестура, а мали би буц закончени по конєц того тижня. М. А.
Обилєни главни уход и гол до Школи
14. АВҐУСТ 2015.
Пред наиходзацим вельким Марийовим шветом, Успениє пресвятей Богородици, хторе ше преславює 15. авґуста, у нашим познатим святилїщу Водици при Руским Керестуре, 8. авґуста була акция и вичисцена штири метери глїбока водицова студзенка. Як дознаваме, студзенка комплетно очисцена так же перше вицагнута шицка вода, зоз сподку вицагани муль, цегли зоз хторима студня обложена очисцени и Коло студнї ше вше збераю вельо людзе зоз черевом под прициском поумивани. Потим вода и хлорована, та є тераз бистра и чиста. Як познате з историйних жридлох о Водици, у тей студзенки ше случели чудесни указаня, а з умиваньом у єй води и чудесни виздравеня. У акциї на чисценю студзенки участвовали члени церковного одбору Славо Бодваньски и Михайло Рац, почесни туторе Водици Стево Хрин и Владимир Русковски, домар Янко Олеяр и Керестурци Славо Голик и Янко Ковач Кижмишков. М. А.
ТРАНСПОРТНИ НЄЩЕСЦА ТОГО ЛЄТА
ЧАРНИ ВИКЕНДИ У СЕРБИЇ Того лєта, так повесц, нє прешол анї єден „чарни викенд” и у транспортних нєщесцох нє було чежко покалїченх, анї мертвих. У першей половки рока уж погинули 366 особи, цо лєм нагадує нєславни рекорд. Но, у тим року и обток транспорту вельо векши як прешлих, односно найвекши одкеди ше водзи статистика. До нашей жеми уходзи вельо векше число превозкох як скорей, длужей ше затримує на гранїцох и на наплатних рампох, роботи на драгох гамую нормални цек... Путованя вельо длугши як цо були скорей, вожачом ше меня план драги, починаю буц нервозни и цо найгорше – вистаню. Серию нєщесцох почал туристични автобус у юнию кед ше врацал зоз моря зоз Греческей и при наплатней станїци при Бубань потоку злєцел зоз автодраги. Вожач после даскелїх годзинох воженя задримал, виважел браники и закончел у ярку. Погинул єден путнїк, а покалїчени 60 особи. Теди апеловане же би ше контроловало професийних вожачох, їх розпорядок воженя и правеня павзох. Интересантне же 2014. рок останє запаметни по рекордно малим числу транспортних нєщесцох. Гоч з початку випатрало же тому допринєсли рижни превентивни мири котри запровадзовала полиция, тогорочни траґедиї то демантовали. Дю. В.
РУСКЕ СЛОВО 11
ЕКОНОМИЯ ШЛЇДУЮЦИ ВИКЕНД „ДНЇ КЕРЕСТУРСКЕЙ ПАПРИҐИ”
НАГОДА ЗА ПРОМОЦИЮ, ГОСЦИНУ И РОЗВАГУ Того викенду, 15. и 16. авґуста, у центру валала и на гиподроме Леї будзе отримана штварта по шоре манифестация „Днї керестурскей паприґи” на хторей нащивительом буду понукнути фахово совити зоз обласци продукциї и защити паприґи, стретнуце зоз одкупйовачами, кулурно-уметнїцки програми, обегованя коньох, як и розвага зоз музику. Манифестация почнє на соботу на 12 годзин, зоз сходом паприґарох и одкупйовачох, котри зоз центру руша до обиходу паприґи. По словох орґанизаторох, плановане обисц два парцели, найвироятнєйше на Билей. После обиходу будзе полудзенок у Мензи, а потим преподаванє о защити паприґи, хторе буду тримац фаховци зоз Польопривредней фаховей служби зоз Вербасу. Одволанє одкупйовачох и хемийно-фармацеутских, осиґуруюцих хижох и банкох вельке, а зоз дзепоєднима паприґаре уж и сотрудзую. На тогорочни „Днї керестурскей паприґи” приду туристи зоз Беоґраду и зоз Горватскей, та орґанизаторе поволую паприґарох же би принєсли паприґи та ше на штандох представи їх продукти и годно найсц потенциялних купцох. На манифестацию приходза и делеґациї зоз Свиднїку и Медзилаборцох зоз Словацкей. На 16.30 годзин у центру Керестура будзе дефиле коньох, на 17 годзин манифестация будзе урядово отворена, после чого будзе културно-уметнїцка програма и маскенбал за дзеци. У центру буду виложени штанди зоз паприґу и другу желєняву, овоцу, ручнима и ре ме сел нїц ки ма роботами и другима продуктами, а як и прешлих рокох, будзе ше виберац найлєпшу дзивчатску и хлапцовску маску, найчежшу паприґу и найЗоз прешлих „Дньох керестурскей паприґи” красши штанд. Будзе ше вариц и єдла у котлох, а нащивителє од 14 до 20 годзин годни виберац медзи вецей файтами паприґашу, полнєтей паприґи, капусти, пасулї и на рожню печеней прашецини и баранчецини. На нєдзелю, 16. авґуста на 15 годзин на гиподроме Леї почню обегованя єднозапрагових коньох дринґачох и дефиле фиякерох, а потераз приявени 55 конї, сообщели орґанизаторе. Обидва днї будзе орґанизовани и про стор за ошвиженє и розвага зоз музику. Орґанизаторе „Дньох керестурскей паприґи” Здруженє паприґарох „Капсикум анум”, Конїцки клуб „Русин”, Здруженє женох „Байка”, Здруженє ремеселнїкох и приватних поднїмательох, а потримали ю Покраїнски секретарият за польопривреду, водопривреду и лєсарство, Општина Кула, Месна заєднїца Руски Керестур и привреднїки и поєдинци зоз Керестура. Сенка Надь
12 РУСКЕ СЛОВО
„ЛОКАЛНИ ИНИЦИЯТИВИ ЗА РУРАЛНИ РОЗВОЙ БАЧКЕЙ”
СПАТРАНЄ НА НАЙЛЄПШИХ
У проєкту медзи осем општинами и Вербас
Реґионална розвойна аґенция Бачка у сотруднїцтве зоз Европским рухом Нови Сад, и осем општини з простору Бачкей, за єден рок витворя проєкт „Локални инициятиви за рурални розвой Бачкей”. Медзи општинами и Вербас, а проєкт як циль ма зменшац худобу у руралних штредкох з умрежованьом локалних инициятивох, односно з формованьом Локално-акцийних ґрупох (ЛАҐ) пре пририхтованє за ефикасне хаснованє средствох ЕУ хтори наменєни руралному розвою. Як сообщене на сайту Реґионалней розвойней аґенциї Бачка, а то пренєсол и вербаски сайт vrbas.net, зоз тим проєктом буду поставени капацитети локалних актерох – осем општинох Бачкей за хаснованє средствох зоз предприступних фондох Европскей униї котри наменєни за рурални розвой (ИПАРД), а окреме средства котри наменєни за реализацию мири (LEADER). За средства наменєни за реализацию тей мири право конкурованя буду мац праве локално-акцийни ґрупи. У рамикох проєкта локално-акцийни ґрупи (локални партнерства явного, приватного и цивилного сектора) буду упознати зоз процедурами за хаснованє средствох за рурални розвой на основи найлєпших европских искуствийох. Проєкт будзе витворени на територийох општини Бач, Беочин, Бачка Паланка, Бачки Петровец, Србобран, Жабель, Титель и Вербас, а предвидзени и виробок локалних стратеґийох руралного розвою за кажду з општинох, односно активне участвованє локалнихакцийних ґрупох у дефинованю и виробку спомнутих стратеґийох. А. Маркович 14. АВҐУСТ 2015.
ЕКОНОМИЯ У ПАЛЄНЧАРКИ ДЕСИ ВАРҐОВЕЙ З КОЦУРА
ГОРДОВ ОВОЦИ ЗА КОРШОВ ПАЛЄНКИ У Коцуре зродзели вишнї, кайси, турґунї, шлївки, а тото цо ше у тих кризних часох нє поє и нє похаснує за компот и маджун, звичайно ше збера до гордова, за палєнку. У условийох безпенєжносци и безроботносци, кажди динар и кажди хасен добре придзе. Ходаково у дворе маю три кайси хтори того року нє так зродзели, алє було на єден казань, та кед добре у нїм скисло, пошло ше до Деси Варґовей, хтора у своїм обисцу отримує єдну з коцурских палєнчарньох. Же би ше овоц могло похасновац за палєнку муши буц сладка, дозрета и нє шме буц погубена. Треба виберац маґочки же би нє погубели смак палєнки, понеже од нїх зна буц горка. Ком у гордове дозрева за дзешец до петнац днї, у зависносци од вонкашнєй температури, структури овоци и того же чи положена шицка овоц вєдно, чи ше ю зберало поступнє. ПЕКЛА И ЗОЗ ПАРАДИЧИ, ДИНЇ... Деса толкує же нєт з чого нє пекли у нєй палєнки – ґереґи, динї, парадичи. Дакеди ше пекло палєнку лєм два-три мешаци, док було плоди, и то углавним зоз шлївки и ягоди, а тераз людзе приходза печиц цали рок. – Найчастейше людзе печу палєнку зоз турґунькох и яблука, алє найвецей палєнки видава шлївка и грозно, док є наймоцнєйша зоз ягоди. Єст рижних людзох и рижни смаки, даєдни жадаю слабшу, най ше лєгчейше пиє, а даєдни би моцну, та муть-
каю же би преверели чи трима ланєц ґомбулькох. Алє, кед є моцна, вец траци арому – токлує Варґова. У баби Деси до бакарного казаня, хтори уж надавал литри и литри билей, може стануц двасто литри кому. Топи ше од задку зоз чутками и древом, и кеди-нєкеди ше обраца ручку. Вода випарює на сто ступнї, а алкогол уж на седемдзешат, та кед температура досцигнє седемдзешати Деса Варґа гвари же нєт з чого нє пекла палєнки ступень, чисти алкогол почина випарйовац и през циву нац ґради – праве тельо кельо треба. одходзи до кондензатора, дзе ше пре- През ґазу, баба Деса прецадзує палєнтваря до пахняцей палєнки и почина ку до оплєценого коршова, и з гордова вистало коло дванац литри. Дакечуриц на чоп. На початку вицека метил алкогол, ди начури три, а дакеди трицец три, а потим почина чуриц тота цо ше ю гвари Деса – то нє мож знац. Кед палєнка прецадзена, чека ше познєйше будзе пиц зоз приятелями най вичури такволана водка, слаба у рижних нагодох. Збера ше ю до дунчика же би ше вимерало яка є палєнка хтору ше познєйше будзе моцна. З початку є моцнєйша, коло препекац. На концу домашня сипе по погадвацец пейц ґради, а потим вше рик тим цо пришли печиц, же би ше слабша, док нє випари шицок алкопо чер кало, алє Деса нє. Ша, гат, гвагол зоз кому. ри, кед би черкала зоз шицкима хтори печу палєнку у нєй, було би єй НЄ МОЖ ЗНАЦ КЕЛЬО НАЧУРИ барз весело. На концу, одходзи ше з Кед уж коло штернац ґради у ви- полним коршовом и празним гордобраним дунчику, вимера ше просек вом, по даяку нову овоц. Т. Ходак зоз цалей начуреней палєнки. Дзевет-
У ШИДСКИМ ХОТАРЕ НАЙЗАГРОЖЕНША СОЯ
УЖ ЄСТ И ПРЕОРАНИ ПОЛЯ
На шидским подручу дижджу давно нє було, а високи дньово температури з дня на дзень лєм приноша вше векши чкоди польопривредним културом од хторих соя найзагроженша. Уж було случаї же дзепоєдни заорали польо, бо уж тераз видзели же з урожаю нє будзе нїч. Тиж єст и поверхносци дзе ше зявели чкодлївци ґринї, та поля требало хемийно третировац. На велїх поверхносцох соя у подлим стану пре нєдостаток влаги. И там дзе єст мауни, зарна дробни, та парасти за14. АВҐУСТ 2015.
Соя у подлим стану
бриґовани же ше и тото кус зарна „витреше”, по полю у комбайнованю. На шидским подручу вяри пошате вецей сої як плановане. Перше плановане на 10 917 гектарох, а на концу шатви вкупна поверхносц тей индустрийней рошлїни була 11 552 гектари. На польох польопривредних подприємствох и задруґох єст 1 017 гектари, а на индивидуалних парцелох место планованих 9 900 гектарох, сої пошате на 10 535 гектарох. Вл. Дї.
РУСКЕ СЛОВО 13
КУЛТУРА И ПРОСВИТА ШЕСТА ПОДОБОВА КОЛОНИЯ ,,РУСКИ ДВОР 2015” У ШИДЗЕ
СКАРБНЇЦУ ЗБОГАЦЕЛИ НОВИ МАЛЮНКИ Пишe: Владимир ДЇТКО
На Колониї участвовали 25 маляре, векшина з наших местох, алє було и зоз иножемства. Вони витворели 43 малюнки рижней тематики и у вецей технїкох
Ш
еста по шоре Подобова колония ,,Руски двор 2015” хтору вєдно орґанизую парохия Преображеня Господнього и КПД „Дюра Киш” отримана у Шидзе од 6. по 8. авґуст и позберала уметнїкох зоз вецей наших местох у Войводини и зоз иножемства. Дзепоєдни на Колониї участвова-
14 РУСКЕ СЛОВО
ли першираз, а єст и стаємних уметнїкох хтори од самого початку приходза до Лєтнєй владическей резиденциї дзе ше Колония отримує. Творели вкупно 25 маляре хтори зохабели шлїд на 43 малюнкох. По традициї, Колонию ше отвера на першим поверху будинку резиденциї зоз пригодну програму, а потим зоз представяньом уметнїкох и дзелєньом платна и фарбох. После привитних словох пароха о. Михайла Режака, хтори и порушовач отримованя Колониї, слово вжала Весна Бироєвич, директорка Ґалериї ,,Сава Шуманович”, установи култури од националного значеня. – Шид ма богату подобову традицию и звонка нашей держави познати Сава Шуманович, як и маляр наївней уметносци Илия Башичевич Босиль. Подобову традицию, медзитим, и надалєй мушиме розвивац, а праве подобова колония єден таки способ. Дзепоєдних уметнїкох сом уж и скорей упознала, бо зме ше стретали у нашей ґалериї. Потераз сом отверала вистави, а першираз мам чесц отвориц єдну по14. АВҐУСТ 2015.
КУЛТУРА И ПРОСВИТА добову колонию – гварела директорка Буроєвич, медзи иншим, отвераюци Колонию и поволала присутних же би нащивели ґалерию. У уметнїцкей часци наступели поети, члени Сербского литературного клуба зоз Шиду, Петра Бошняк, Душан Теодорович, Саня Тиркайло и Зденко Лазор хтори ше представели зоз своїма творами. Окреме бул замерковани наступ Бояни Вуцоня, хтора на ґитари провадзела поетох, алє хтора интерпретовала и даскельо познати и популарни шпиванки, та з ню аж и публика зашпивала. Же би ше на отвераню Колониї чуло и поезию по руски, остарала ше малженска подобово-поетска пара Серафина и Силвестер Макаї зоз Коцура. На отвераню Колониї у мено учашнїкох орґанизатором подзековала др Дєрдї Шарич зоз Зомбора хтора наглашела же шицки учашнїки постали як єдна фамелия. – Кед зме пришли першого року на Колонию, з початку кажди бул у якимшик власним швеце, а вец зме ше отворели єдни ґу другим. Зданиє резиденциї дава окремни порив и ту ше чловек якошик иншак чувствує, забудзе на власни почежкосци и похопи на концу же єст надїї. Кед придзем до Шиду, вше дацо нове дознам о Савови Шумановичови и тото почитованє ґу його творчосци сом пренєсла до Зомбора – гварел нам о своїх упечаткох на Колониї у пребуваню у Шидзе др Дєрдї Шарич, хтора того року творела у технїки акварел. Колония каждого року приноши дацо нове, та так и медзи учашнїками єст гевтих хтори пришли першираз до Шиду виражиц свойо уметнїцки чувства. Єдна з нїх и сушеда Ясна Арбанас зоз Сримскей Митровици.
МОНОҐРАФИЯ О. РЕЖАКОВИ Трецого дня Колониї спред Дружтва за руски язик, литературу и културу з Нового Саду, у нащиви була Ирина Папуґа. Вона з тей нагоди придала о. Михайлови Режакови Моноґрафию зоз подобовей колониї „Стретнуце у Боднарова” у хторей заступени 55 маляре од хторих 17 Руснаци. Тиж прида ла и окремне подзекованє Подобовей колониї „Руски двор”, як и каталоґ о двох деценийох отримованя стретнуцох руских школох.
– Гоч сом першираз на Колониї, мам упечаток яґод же сом уж длуго вєдно з уметнїками и простором резиденциї хтори дава окремни чувства. Праве прето ми уметнїцка инспирация була же бим зробела малюнок хтори сом наволала „крачунски венєц” и зробела сом го часточно у технїки акрил, а єдну часц з олєйовима фарбами – гвари уметнїца Ясна Арбанас и додава же єй хвильки на Колониї швидко прешли и же пожадала ознова присц. Медзи малярами були и двоме зоз иножемства, а на тоту Колонию пришли першираз. Роберт Ерделї зоз Осєку, школяр трецей класи школи применєнєй уметносци и дизайна, як и Кристиян Медєши зоз Петровцох, школяр другей класи напряму за месарох у Винковцох. – У Шидзе сом першираз, а тото ми друга колония на хторей участвуєм. У юнию сом бул на нашей колониї у Осєку. Ту ми крашнє, видзим же єст досц уметнїкох з рижних местох и ношим єдну позитивну енерґию. Опредзелєл сом ше за надреализем, а за технїку сом вибрал акрил. Подобнє роздумує и його колеґа Кристиян Медєши, хтори нам гварел же му малярство гоби. – И я як и Роберт бул на нашей Колониї у Осєку и дзечнє сом прилапел присц до Шиду. За тот кратки час, було ми приємно, видзел сом як творя други уметнїки, а я ше опредзелєл зробиц пейзаж у технїки олєю – кратко нам гварел Кристиян.■
ВИПРАВКА
У 30. чишлє „Руского слова” у тексту „Кажда колония як мала академия” погришно обявене мено и функция – бувшей директорки ОШ у Ґосподїнцох Любини Пантич и предсидательови Управного одбору Дружтва за руски язик, литературу и културу Владимирови Салонскому.
14. АВҐУСТ 2015.
РУСКЕ СЛОВО 15
КУЛТУРА И ПРОСВИТА ДЇЛО ДЮРИ КОСТЕЛНИКА ЄДИНА СКУЛПТУРА НА ЯВНИМ ПРОСТОРЕ У ВЕРБАШЕ
СКУЛПТУРА-ИНСТАЛАЦИЯ ВРАЦЕНА НА СВОЙО МЕСТО Дзекуюци Владови Нярадийови, єдна з ридко зачуваних скулптурох -инсталацийох Дюри Костелника врацена на свойо место центру Вербаса скоро двацец роки находзи ше инсталация-скулптура у про сторе, робота нашого покойного уметнїка Дюри Костелника. Час поробел свойо и скулптура ше нашла очкодована на жеми, без огляду же ю автор положел же би вишела медзи двома древами. Вона тераз на другим месце, бо ю власнїк єдного з кафичох преселєл коло трицец метери далєй кед преширйовал свою лєтню заграду. То и далєй єдина скулптура у явним просторе Вербаса, а понеже як є очкодована прешло даскельо мешаци и нїхто нє реаґовал, уметнїк Владо Няради ришел врациц ю на свойо место. – Прешло досц часу, а вона и далєй була зламана на жеми. Бал сом ше же би свойо место могла найсц и на одпаду, бо є абстрактна, направена зоз древа, дротох, скла, полцору и пластики и, ридко хто похопйовал єй значенє. Верим же нїхто, и од гевтих хтори би требали знац
Фото: Слободан Роквич
У
ДЮРА КОСТЕЛНИК Дюра (Владимир) Костелник (1940–2003) творел скулптури-инсталациї у просторе автентичного виразу. Мал вецей колективни и самостойни вистави, а з нагоди 250-рочнїци од приселєня Руснацох до Вербасу у Подобовей ґалериї Дома култури мал свою самостойну виставу. И после його шмерци його роботи були викладани на колективних виставох Руских подобових уметнїкох. Добитнїк є першей награди на Єшеньским подобовим салону у Вербаше 1999. року. Бул член Здруженя подобових уметнїкох Вербасу, а о його уметнїцкей роботи, медзи велїма, писали историчаре уметносци и подобови критичаре проф. др Слободан Раичевич, Сава Степанов, Лука Салапура. Мено Дюри Костелника находзи ше у Моноґрафиї „Подобова творчосц Руснацох” и Едициї „Русини/Руснаци/Рутени”.
16 РУСКЕ СЛОВО
Роздумовац о тирвацей защити дїла
о Вербасу, нє знаю хто автор тей скулптури-инсталациї. Роздумовал сом контактовац Дирекцию за вибудов, комунални инспекциї, Културни центер и Музейну збирку, предсидательство Општини, алє бим вироятно достал одвит же то нє у їх компетенциї. Вона ту пред очми шицких гражданох уж мешацами, пейдзешат метери од подобовей ґалериї и требал би дахто од гражданох реаґовац. Волал сом свойого школяра Радета Тепавчевича, студента трецого року Академиї уметносцох у Новим Садзе, и вон ми дзечнє помогнул, бо як гвари, и йому завадзало же є така виламана з древа сеґинь – визначел Няради. Вон додал же древени часци уж гнїю, скулптура у подлим стану и питанє часу кеди ше знова найдзе на жеми, алє буду мали шанси же би ше вообще дацо могло виправиц. – Чи витрима ище рок-два, чежко преценїц, алє ше муши роздумовац о єй тирвацей защити. Гевто цо найгорше же єст лєм даскельо зачувани роботи Дюри Костелника – додал Няради. ■ Ана Маркович 14. АВҐУСТ 2015.
КУЛТУРА И ПРОСВИТА 13. ФЕСТИВАЛ ЖРИДЛОВОГО ШПИВАНЯ „НАЙ ШЕ НЄ ЗАБУДЗЕ”
ДЮРДЬОВЧАНЄ ПОРИХТАНИ ПРИВИТАЦ ГОСЦОХ На тогорочни 13. Фестивал жридлового шпиваня „Най ше нє забудзе” котри будзе на нєдзелю, 23. авґуста у Дюрдьове, потераз ше приявели дванац шпивацки ґрупи. За фестивалску часц дзешец, а за ревиялну два шпивацки ґрупи. Дзивоцки, хлопски и мишани ґрупи зоз Сербиї и Горватскей буду представяц свойо места, та буду участвовац шпиваче зоз Руского Керестура, Коцура, Вербасу, Нового Саду, Суботици, Шиду, Дюрдьова и зоз Миклошевцох, Петровцох и Винковцох. У ревиялей часци буду шпивац жени зоз Женскей жридловей ґрупи домашнього КУД „Тарас Шевченко” и Женска шпивацка ґрупа зоз Руского културного центру зоз Нового Саду. Гоч конкурс заварти, ище вше нє позно приявиц ше за участвованє, гварел Микола Кухар, предсидатель Управного одбору КУД „Тарас Шевченко”. Пропозициї за участвованє у фестивалскей часци и надалєй буду исти, жени и дзивки маю буц поприберани до пасових сукньох, зоз баршоньом односно фитюлу на глави, а хлопи у святочних шматох.
– Кажда шпивацка ґрупа будзе шпивац по три писнї, єдну а капела и два зоз провадзеньом инструментох, без матрици. Наступ огранїчени на седем минути по ґрупи. Пририхтованє за фестивал чече у порядку, а нашо шпивацки ґрупи ше тиж пририхтую за наступ. Того тижня зме заплановали ушориц салу у котрей будзе концерт, а у тим нам помогнє Општина. Дарунки за учашнїкох порихтани, а повем лєм тото же тот предмет дакеди, а и тераз, ма углавним кажде обисце. Дакеди го нашо стари каждодньово хасновали на дворе як помоцне средство – гварел предсидатель Кухар. Пред фестивалску часцу, котра почнє на 20 годзин у Доме култури, у дворе опрез будинку домашнього КУД „Тарас Шевченко” на 16 годзин будзе отворена вистава „Стари ремесла”. Будзе там и продукти направени на стародавни способ зоз скори, древа, цукру и другого. На 17 годзин у Рускей школи отвори ше виставу предметох за тканє под назву „Дакеди було...”. С. Барань
РОБОТНЕ ЛЄТО У КПД „КАРПАТИ” У ВЕРБАШЕ
ВИТВОРЕНИ ВЕЦЕЙ ПРОЄКТИ Влєце ше у вербаским Дружтве „Карпати” ушорйовало просториї, хтори ознова обилєни после осем рокох. – У тей акциї участвовали активни члени Дружтва, а помогли нам и маляре Томислав Арваї и Владимир Чижмар, хтори нам за єдну часц просторийох нє наплацели свойо руки – визначел предсидатель КПД „Карпати” Деян Загорянски хтори з тей нагоди подзековал двом маляром на таким дарунку. Тоти акциї витворени з нагоди пририхтованя за преславу 25-рочнїци од снованя Дружтва хтора будзе у октобру. Цо ше дотика роботи секцийох, Жридлова ґрупа ше пририхтує за наступ у Дюрдьове, та ше проби отримує и влєце, а окрем того, у Дружтве витворени и успишни проєкти. 14. АВҐУСТ 2015.
– Єден ше одноши на два особи хтори прейґ покраїнского конкурсу заняти у Дружтве, односно прейґ Явних роботох на пейц мешаци. Окрем того, достали зме средства и по другим проєкту, проєкту Покраїнского секретерияту за привреду, обезпечованє роботи и ровноправносц полох вязане за стари ремесла, конкретно вишиванє. Достали зме средства 70 тисячи динари за купованє проєктора и платна хтори ше будзе хасновац за едукацию и роботнї у нашим Дружтве. То будзе на хасен нашей секциї Форум женох, дзе ше збераю жени и вишиваю, на чолє зоз Софию Мученски и Славку Тамаш – визначел Загорянски. Иншак, два особи хтори заняти прейґ Явних роботох розпоредзени на роботох вязаних за орґанизацию ма-
нифестацийох и проєктох, алє и на формованю библиотеки Дружтва, т. є. будзе поробени инвентар кнїжкох – кнїжки достаню свойо место у окремней просториї и формує ше електорнску базу податкох, односно реґистер кнїжкох, а идея же би тот реґистер бул повязани з базу податкох хтору будзе мац Завод за културу войводянских Руснацох, хтори ма подобни проєкт – формованє єдинственого литературного фонду руских творох. У КПД „Карпати” окончене правданє средствох за реализовани проєкти, вельки манифестациї и подобне, та оправдани шицки средства од Републики и Покраїни. Концом тижня вербаске Дружтво нащиви и делеґация зоз Свиднїку на чолє зоз городоначалнїком Яном Голодняком. А. Маркович
РУСКЕ СЛОВО 17
ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ ЛЮБОМИР СИВЧ БАЙБЕР ЗОЗ ДЮРДЬОВА
З НОЖНЇЧКАМИ И ПОСЛЕ ШЕЙДЗЕШАТ РОКОХ РОБОТИ Пишe: Сандра БАРАНЬ
Байбер Любомир Сивч зоз Дюрдьова ремесло почал учиц на шеснац роки давного 1955. року. Свою, як теди народ волал роботню або байберню, у центре Дюрдьова на главней улїци отворел зоз товаришом Живком Пушкаровим. Вєдно робели трицец два роки. Од 2005. року вецей нє бритви, лєм штрига. Гоч пре хороту пошол до пензиї, остатнї двацец роки роби покус
Л
юбомир после законченей основней школи мал нагоду уписац ше на даяке ремесло и одлучел буц байбер. Пред тим як достал право покладац за калфу, шеґертовал два роки у єдного байбера у Дюрдьове. Потим здобул право покладац майсторски испит зоз чим и право отвориц байберню и робиц у нєй. Так 1962. року Любомир постал майстор, байбер и зоз товаришом байбером Пушкаровим отворели байберню. Диплома о положеним байберским испиту ище вше краши мур просториї у доме дзе штрига.
ЗАТРИМАЛ СВОЙО МУШТЕРИЇ ПО НЄШКА – Кед дахто од муштериї бул хори, або нє могол присц до байбера, наша длужносц була же бизме пошли до ньго и там окончели роботу. Таке ше подрозумйовало кед було слово о стаємней муштериї. Гоч тераз нє ма вельо муштериї, ище вше дзечнє штрига. До байбера Сивча найчастейше приходза гевти котри приходзели до його байбернї у центре Дюрдьова и старши ґенерациї котри ше звикли штригац у ньго.
18 РУСКЕ СЛОВО
ДАКЕДИ КАЖДЕ ОБИСЦЕ МАЛО СВОЙОГО БАЙБЕРА Дараз пондзелок бул нєроботни дзень за байберох. Хлопи ше найчастейше штригали раз до мешаца, а бритвели раз або два раз до тижня. Углавним стреду и соботу або внєдзелю кед и було найвецей муштериї. Байбер Сивч ше здогадує же тижньово було коло сто муштериї, а половка приходзела до байбернї всоботу, або внєдзелю. Дараз кажде обисце мало свойого байбера и вон ше старал о випатрунку хлопох у фамелиї, односно о їх власох и бради. Кед байбер Сивч почал робиц, байберох часто виплацовали у житу. Теди за 75 килограми жита до рока мал муштерию раз мешачно оштригац и раз до тижня обритвиц. А по 150 кили давали гевти, котрих мал нє лєм оштригац раз мешачно, алє и два раз до тижня обритвиц. – Парасти углавним приход зели раз до тижня на бритвенє, а тарґовци и валалчанє котри робели зоз муштериями, углавним два раз до тижня. Хлопи ше поряднє бритвели и вод зели рахунку и о баюсох. Дакеди нє було тельо вельо фризури. Знало ше хто оштригани, а хто нє. Жени теди ношели варґочи, та ше нє ход 14. АВҐУСТ 2015.
ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ зели штригац. Мед зитим, по потреби штригал сом и их, алє лєм так на ровно, за варґочи – гварел нам наш собешеднїк. ТРИ ШТРИГАНЯ – КИЛА МЕСА – Бритвенє и штриганє вше було тунє, а старе байберске правило котре и дзень нєшка важи, гвари же за три штриганя вше могло купиц килу меса. У городу услуги вше були драгши, а на валалє туньши, та и за тоту килу меса нє вше ше єднак робело – потолковал байбер Сивч. Дакеди у центру валала на главней улїци було три барбернї и у нїх робели пейцме майстрове, байбере зоз дозволу за роботу. Прейґ драги рускей церкви робел байбер Лендєр, єдна байберня була дзе пекарня, обок при Чакановей хижи, ту робели перше Чепски и Шовлянски, а потим кед пошли до пензиї почал робиц байбер Турински. Треца байберня була дзе нєшка дутяан здравей поживи, у хижи Вербашкових на другим концу центра робел наш собешеднїк зоз товаришом. На тим месце, шейсц днї у тижню, углавним вше двократно бритвел и штригал велїх хлопох зоз валалу. Угавним робели о дванац и од двох, та док було муштериї, найчастейше до осем, або дзевец. И теди було инспекциї, алє нє була така барз строга як цо то нєшка, гварел байбер Сивч. – У валалє було и байберох котри робели у своїм доме, нє мали свою байберню. Медзи нїма були бачи Шарик и Уйфалуши. Теди байбере, по положеним испиту найчастейше одходзели робиц до варошу. Я ше одлучел остац у Дюрдьове же бим ше нє одвойовал од своєй терашнєй супруги Леони. Вона ми часто помагала, а найчастейше райбала и пейґлала салвети, платно под браду котре мушело буц вше добре вибилєне и випейґлане. Єй руки тото найлєпше поробели – з ошмихом гварел байбер Сивч. БИЛИ МАНТИЛ, НОЖНЇЧКИ, ГРЕБЕНЬ И БРИТВА У байбернї мали три карсцелї и вонконцом жвератка. На жеми бул древени патос намасцени зоз специялним олєйом и лавки за муштериї. За бритвенє з початку хасновал бритву, а вец з часом и жилет, обовязно щеточку за мидлєнє, специялне байберске мидло и били салвети под браду. – Перше сом добре намидлєл цалу браду, бритвиц ше вше починало з єдного боку, а вец на половки роботи и на концу зме обовязно мушели оштриц бритву, бо ше теди уж почала тупиц. Добри байбер гевтот котри нє скубе, та оштренє було барз важне. На концу бритвеня, перше сом умил твар муштериї и браду и намасцел зоз колонь-
НАДРИ ЛЇКАРСТВО Дакеди байбере були надри лїкаре, фаховци за вицагованє зубох и пущанє креви тим цо мали проблем зоз високим прициском. – Таки бешеди сом скорей слухал од старших, а мой майстор у котрого сом шеґертовал научел од свойого оца байбера вицаговац зуби и у байбернї мал клїщи за вицагованє зубох. Я то нє робел, лєм ше здогадуєм приповедкох – потолковал Сивч. 14. АВҐУСТ 2015.
ску воду же би вищипало. Було и таки муштериї котри жадали же би були намасцени зоз помаду або пудером – гварел байбер Сивч. Ос емд зешатих рокох поча ли хасновац жилети, котри були имитация бритви. З нїма ше робело швидше, бо их нє треба ло оштриц, а жилет после затупеня бул одруцени. З оглядом же теди у байберньох нє було води, шицку апаратуЛюбомир Сивч зоз диплому о ру ше дезинфикова- положеним майсторским испиту ло зоз алкоголом за байбера. Тота диплома и нєшка краши просторию дзе штрига або специялним средством за дезинфекцию. Бритва и жилети, як санитарни инспекторе глєдали, були замочени до фляшочки зоз средством за дезинфекцию вше пред и по хаснованю. Майстрове, байбере мушели ношиц били мантили на котрих горе з лївого боку у кишенки були гребень и бритва. – Просеково за єдну особу, за бритвенє и штриганє требало коло пол годзини до три ферталї годзини. Тераз по новим, без оштреня бритви и зоз машинку за струю за штиганє, муштерию мож пошориц за 15 минути. Добри байбер гевтот хтори ма лєгку руку, та людзе вше гуторели – тот хто знал добре наоштриц бритву. Барз було важне же би знал добре наапциґовац бритву и же би вона була квалитетна, бо теди було лєгчейше з ню робиц. Найчастейше зме хасновали бритви зоз Русиї, Нємецкей и Шведскей. Подобни карсцелї котри дакеди були у байбернї и котри тераз маю вецей як сто роки, байбер Сивч хаснує у своїм доме у хижи дзе штрига. Тельо роки ма и жвератко, котре у комплету купел од єдного байбера з валалу кед пошол до пензиї и кед почал робиц у своїм доме. – Нєт байберского салашу. Байберски салаш нє постої – гварел байбер Сивч, кед почал бешедовац о тим же чи ше од того ремесла могло жиц и предлужел бешеду. – Дакеди локали були тунї, плацели зме метер жита за мешац, алє од того ремесла могли жиц лєм тоти цо добре робели и мали вельо муштериї. Штриганє и бритвенє вше було тунє, а дакеди ше сиґурно осемдзешат проценти хлопох зоз валалу порядно ходзели бритвиц до байбера. То дакеди було нармалне, якош ше подрозумйовало. З часом, як ше почало предавац машинки на струю за бритвенє и штриганє, вше менєй було тих котри ходзели до байбера – здогадує ше Сивч. Тераз у валалє нєт анї єдна байберня, а байбер Сивч єдини ище вше роби. Медзитим, бритвиц престал кед пошол до пензиї, бо му пре хороту вецей нє таки сиґурни руки. Ище вше штрига, тераз хаснує сучасни машинки на струю, алє без старих ножнїчкох и гребеня нє мож закончиц роботу. ■
РУСКЕ СЛОВО 19
ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ ТАМБУРОВИ СОСТАВ „КОЦУРСКИ БЕТЯРЕ”
СУЧАСНИ ПИСНЇ НА СТАРОДАВНИ СПОСОБ
Пишe: Танита ХОДАК
Тамбурово оркестри у остатнїм чаше наисце популарни, а у каждим варошу мож найсц место хторе понука таку файту музики. Же би ше розкерчело драгу до популарносци медзи наисце велїма тамбуровима оркестрами ширцом Войводини, треба буц иншаки. Коцурски хлопи на тамбурох нє граю лєм тото традицийне, стародавне, бо, хто гвари же лєм таке тамбуром швечи
П Ґруйо Дюрдїч грає на бас прим тамбури
20 РУСКЕ СЛОВО
раве тоти „Бетяре” то шейсцме Коцурци хторих позберала любов ґу музики и тамбуром. Кимчо, Чинґа, Ґруйо, Живань, Ґоран и Дюла до того составу уплєтли свойо длугорочне искуство, а на їх наступох мож чуц розлични музични жанри – од „Билих орґонох” по „Зеница блуз”. – Тот состав, у ствари, настал як експеримент. Кимчо, Живань, Ґоран и члени бенда „Дюла и приятелє” и граєме по свадзбох. Ґу нам ше придружели Чинґа и Ґруйо, и надумали зме пробовац же як би то випатрало кед би ше тоти шпиванки, хтори ми граєме на клавиятурох и електричних ґитарох, одграло на тамбурох. Першираз зме грали у єдним кафичу, ище 2013. року, а мено зме достали цалком случайно. Як зме вошли до локалу, дзе зме мали наступац, хтошка скричал же „но,
дзе же тоти бетяре цо маю грац?”, и остали зме бетяре – започина приповедку Дюла Байор, єден зоз членох. АКУСТИЧНА ВАРИЯНТА ЗА ПОЧАТОК Окрем Дюли, хтори у тим со ставе граю бас ґитари, Яким Бе серминї Кимчо грає на гармоники, провадза го Александар Хромиш Чинґа на примки, Ґруйо Дюрдїч на бас приму, Любомир Загорянски на ґитари, однєдавна и Ґоран Ракич хтори грає на буґнох, а вокали удружую шицки вєдно. – То нє було вше так. Спочатку зме грали лєм на акустичних инструментох, и старогородски писнї. Грали зме по малих карчмочкох без розгласу и то було досц добре. Медзитим, кед ше за нас пречули, и кед зме почали озбильнєйше робиц, видзели зме же на векшим просторе наисце потребне 14. АВҐУСТ 2015.
ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ озвученє. Алє познєйше зме ше одлучели и за буґни – гвари Дюла. Медзитим, цо вецей грали, тамбураше мали розлични жаданя госцох. Нє досц було знац лєм старогородски шпиванки, понеже на вшелїяких збуваньох було и розлични смаки. Надумали на тамбурох грац и забавни писнї, народни, стари рок, и ище койцо. Медзитим, же би ше то добре „запаковало”, составу хибели буґни. – Я познал екипу, бо зме скорей грали вєдно, та ми нє було чежко уклопиц ше. Ґраєм на буґнох уж коло трицец роки, и знам же буґни водза цали состав през шпиванки, понеже даваю ритем и граю нєпреривно. Ту ше указало же буґни, заш лєм, потребни же би ше члени составу нє побунєли, та сом пред роком почал зоз нїма грац. Мале число тамбурових оркестрох маю буґни у своїм составе, алє при нас ше то указало як добре – бешедує Ґоран Ракич. ТАМБУРКИ У РУКОХ ОДМАЛЮЧКА Кимчо, Чинґа и Ґруйо ше першираз зоз тамбурами стретли ище док були дзеци. Од теди полюбели свойо инструменти и тераз кед граю уж анї нє роздумую – пальци сами знаю же як хтора писня идзе. – Од першого дня сом грал бас прим, и нїґда сом ше нє предумовал. То єдини инструмент хтори сом теди, дзеведзешатих рокох мал дома, и зоз нїм сом почал. Ту бул и Кимчо, хтори теди тиж грал бас прим, як и Чинґа. Зазберовали зме ше у Коцурца Янка Сабола, було нас шеснацецеро, а грац нас учел Миленко Чосич. Були зме перши тамбурови ансамбл Войводини у гевтим чаше. Вельо искуства и знаня ношим з того периоду. Окреме уживам кед граєм, и прето сом и понукнул Чинґови же бизме порушали таки даяки состав. Чинґа Кимчови, Кимчо остатку екипи, и барз сом щешлїви же зме нєшка ту дзе зме – бешедує Ґруйо. Чинґа и Кимчо, двоме кумове, граю и у тамбуровим оркестру КУД „Жатва”, а и Ґруйо єден час грал. Отамаль ше им дакеди на наступох придружи контраш Никола Няради, як и Здравко Бесерминї хтори грає на контрабасу. – Мнє тамбурка у рукох тиж одмалючка. Вибрал сом ю, бо є така мала, и лєгка, а як ми ше видзи, найкрасше звучи. Найволїм грац старогородски писнї, у нїх, просто, найбаржей уживам, алє полапам наисце вшелїячини, як и остаток екипи – толкує Чинґа, а Кимчо додава – я ше пре таки „тезґи” мушел усовершиц на гармоники, гоч од дзецинства граєм на бас приму, алє му14. АВҐУСТ 2015.
Яким Бесерминї Кимчо грає на гармоники
шим припознац же за свою душу найволїм грац на контрабасу. ПУБЛИКА ДИКТИРА ФАЙТУ МУЗИКИ Хлапци ше намагаю мац свой автентични стил, а кажди состав як найвекши успих ценї авторски писнї, та так и „Бетяре”. Єдну з нїх уж виводза на наступох. Но, и без авторских писньох, „Бетяре” и у своїм валалє, и по околїску наисце маю вельо роботи. – Видзи ми ше же наисце тамбурово оркестри тераз, як би ше поведло, у тренду. И то тирва уж єден час, а ми мали щесца же зме то похопели начас, бо, ниа, после двохтрох рокох, кельо функционуєме, ище вше на наступох єст полно людзох, и ище вше скоро кажди викенд даґдзе граєме през цали рок – толкує Кимчо. „Бетяре”, як гваря, єден интернационални бенд. Граю и по руски, по сербски, мадярски, а „найду” ше и чарногорски писнї, та босански севдалинки. Гоч як – публика диктира же цо ше будзе грац. – Од руских писньох на збуваньох преходза тоти, цо вошли до народу, та и тоти новши. Младши вони, заш, любя народну музику, а барз добре преходза и забавни писнї зоз дзеведзешатих. Алє ридко граєме лєм єдну файту музики на наступох, углавним ше почнє з дачим цо випатра прикладне за дату нагоду, а закончи ше з таким на цо бизме анї нє подумали – толкує Любомир Загорянски понагляюци, бо „свирка” лєм цо му нє почала. „Коцурски Бетяре” того вечара по хто зна хтори раз наступали у своїм валалє. Кафич ознова бул полни зоз младежу. Випатра же добри стари звук тамбури нїґда нє допиє, док єст хто го будзе пестовац, як цо праве тоти хлапци, хтори му дали якиш нови бок, на хторим ше сучасне стрета з традицию.■
РУСКЕ СЛОВО 21
бемб ль -влю куль ґ!
РОК XXXVI АВҐУСТ 2015. число 454
ШМИХ – НЄ ГРИХ
(Пририхтал Дюра Латяк)
ЗЛО МУ
Число ушорел: Михайло Симунович
– Як твойому оцови, Янку? – О, барз зло... Нєшка ше сцел руциц на мнє з ципелу, алє нє мог.
У ДОХТОРА Жена: – Панє дохтор, як то же мойому чловекови вше горше и горше? Дохтор: – Цо?! А тоти пиялки цо сом му преписал, нїч му нє помогли? Жена: – Та яке! Три поєд, а штварту нїяк нє може прелїґнуц!
ПОМАЛИ ШПИ – Марто, ти нєшка заш нєскоро рано станула. Цо то значи? – Мнє то, панї, барз жаль, алє я ту нє можем нїч помогнуц, бо я барз помали шпим. (Гумор з „Руских новинох”, РН ч. 18/1932, б. 8)
ПРИЧТИ И ПРИСЛОВКИ З ВАЛАЛУ
НЄ МАМ Я З ТИМ НЇЧ, МОЙ МИТРО КАТОНА
Мирон ДЖУДЖАР
НАШО СХАДЗКИ У ШИДЗЕ Вчера зме схадзку отримали Гоч зме нє мали за кворум досц пристуних Бо вше вецей єст смутних Цо нам нє веря. Приду по удзверя, Закукню нука, Алє нєт одгука. Враца ше одкаль ше и рушели. Гваря же присц мушели Алє ше им нука войсц нє да Бо их хтошка гамишно спреведа. Та кед би и вошли нука Карсцель ше им понука „удї - седи”, бо ту нєт рускей бешеди. А вони найбаржей прето и уходза. Га, голєм ше ту Руснаци сходза же би даєдну по руски чули, або поведли Бо и там дзе су – на цудзим язику Виреченя жедли, Та таки жадни свойого слова чуц Рахую же би ту могло буц. А воно – купак. Нїч, лєбо лєм даєдна отрошинка Цо нє знам на цо здабе Бо ше ту творя словнїки нови Так повесц, од шицких, Яка им воля. Чловека од того нового Глава и шерцо заболя Бо зме шведкове єдного забуца, Руски, нам, язик идзе до щезнуца.
22 РУСКЕ СЛОВО
Д
акеди кед ше зорвали вельки войни, та и кед ше наруковало за катону, хлопи ишли на вецей роки з дому. Дома оставали лєм млади нєве сти з дзецми, зоз швекру и швекром. Стало ше и таке же кед буґновали на войну, та з обисца на фронт пошол и швекор, дїдо. У валалє остали лєм подаєден хлоп, ґаздашки син котрого при капитанох вименєли маєтни родичи, та валалска власц и калїки. Хлопох на валалє мешацами, та и роками скоро же нє було. Младим мацером през дзень було барз чежко, бо ше нє могли спратац з роботу у обисцу, при дзецох, при статку, та и на полю. Нє знали цо перше. Чежко им було и вноци, бо були сами. Од пацерох єдна бриґа, а по пацерох друга. Раз так рано кед вишли на шор позаметац опрез своїх хижох згварели ше два бочни сушеди, старша и младша. – Цо же то, сушедо, було вноци у вас? – розпитує ше старша. – Та тото наймладше кед сом го уложела, нє сцело заспац. Плакало, плакало нарату, лєдво сом го улагоєла – гвари єй млада нєве ста. – На друге я думам. На тот лопот коло пол ноци у вас, аж ше и нашо пси зорвали. Брехали, таргали ше, ланци да потаргали. – Нє чула я нїч, озда сом праве заспала. – Нє же ми бриґа, алє од лопоту сом нє могла заспац, та сом дакус закукла на облак и мам цо вид зиц. Якиш челєднїк барз ше до вас набивал. Перше сом думала же ше твой врацел зоз фронта. Вец вид зим же то нє вон, а тот ше и далєй набива, аж сом поцерпала же пре скочи и капуру. – Нє мам я з тим нїч, мой Митро катона – одбрушела млада нєве ста любопитлївей сушеди котра воднє а вноци за ню стрежела же цо роби и кончи. Доконца так єй одрубала же би сушеда уж раз похопела же вона че сна мац и супруга, и тераз док єй винчани уж мешацами катона. М. Симунович
14. АВҐУСТ 2015.
„ДОХТОР” ЗА ЦИМЕНТ Пред трицец роками прицисла ме велька бриґа. Требало ми до Керестура превесц цимент зоз гайзибанскей станїци зоз Кули, а я нє нашол нїкого хто би ми то зробел. У тот час цименту нє було анї за лїк, а я го нашол и купел, алє як нароком, нє було нїкого хто би ми го превезол. Порадзели ме сушеди най зайдзем до задруґи, до Машинского парку, ша вони маю кельо сцеш трактори, поконча вони тото ан-цвай. Додня рано, я там на капури. У портинїци виприповедал сом портирови же прецо сом пришол. – А-га, вам треба дохтора – заключел портир. – Та нє, нє мам я нїяки болячки, нє сцем ше лїчиц, я ту по иншакей роботи – пробуєм му розтолковац, алє вон ме нє слуха. Накруцел телефон, поволал когошик, та ми гвари: – Дакус ше сцерпце, дохтор дораз придзе. Шеднул сом на карсцель до кута, та ше припатрам на „обращики”, на голи красавици цо повишани на муре. „Тота канцелария за шицко створена, можу ци и углїки руцац кед треба” думам себе. У моїх бриґох прервал ме якиш челєднїк, вельки хлописко цо ше зявел на дзверох: – Кому треба дохтора, я го нєшка заменюєм. Портир ме „прешлїдзел” дотичному, та кончи свою роботу. Я ознова и тому о цименту, же би ми го превесц з Кули... – Гибайце ви зо мну до карчмочки, та ше там на мире порадзиме – совитує ме. Карчмочка була такой обок при Парку, як створена за таки роботи. Ту ше сходзели шицки трактористи, синдикалци и друга власц. Карчмочка була як даяка амбасада дзе ше радзело о медзидержавних проблемох. Шедли зме за стол, наручели по єдну, а челєднїк такой почал його историю: – И так на єдней схадзки наш директор дал предкладанє же би ше до Парку прияло на роботу його власного брата. „Мой брат барз мудри чловек. Дайце му били мантил и вон будзе дохтор, то вам ґарантуєм” хвалї директор свойого брата же яки є на шицко валушни. Задруґаре ше лєм спатрели, алє нїхто нє мал три чисти зопрец ше директорови. Так ми у Парку достали свойого “дохтора”. Челєднїк нє мал анї закончени осем класи, алє зато мал брата директора. За чудо, барз швидко напредовал. Од помоцнїка у маґазину, за два роки постал шеф Парку. Я ту уж трицец роки робим, а вон ми шефує – закончує свою историю хлописко. Попили зме ище по єдну, алє найважнєйше же зме ше догварели. Ютре сцигол цимент на мою капуру. Я предлужел правиц хижу у хторей и нєшка бивам, а „дохтор” и далєй шефує у Машинским парку. Ту дочека и “дохторску” пензию. 14. АВҐУСТ 2015.
Юлиян ПАП
БАЧИ ДЮРА З КЕРЕСТУРА
РУКОВОДСТВО У єдней фирми було 100 занятих – 20 роботнїки у продукциї, а 80 у администрациї. Фирма була ровно на утратох, та одпущели 20 роботнїкох, праве тих з продукциї. Администрация остала. Шицки и далєй ходза на роботу и поносую ше же „нє дзвигаю глави” яки су заробени. Руководство нє може препаднуц...
КОМИНЯРЕ Шицки Новосадянє плаца коминярину, без огляду чи маю комин, чи нє. И понеже у будинкох дзе нєт комини нє маю цо виметац, коминяре приходза лєм „по плацу”. Анї коминяре уж нє таки як дакеди були. Нє маю анї щетку, кульку, анї драбинку, а ходза у билих шматох, як дохторе, або апатикаре.
павза ох :) р я н и м о к а з Владимир СЕҐЕДИ
У ЦИНЮ И У ХЛАДКУ Будз у циню лєбо у хладку, барз добра опция нє лєм кед вельки горучави. *** Звалєна теория же чловек постал од маймуна. Єст людзох цо нє маю шерсци на язику. *** Розчисце зоз прешлосцу. Диґитализуйце нас. *** Место до Европи, одход до пензиї затераз лєпша опция. Док нє утаргню и єдно и друге. *** Док у фодбалу бавиме у „бетон” лиґи, нєт опасносци за нашо будовательство.
РУСКЕ СЛОВО 23
Фото: В. В.
Владимир ДУДАШ ИВАНОВ
МОЗАЇК РОЗВАГА ЗА МЛАДИХ У ДЮРДЬОВЕ
ҐЕРЕҐИ – БРЕНД ОБИДВОХ ЖУРКОХ Традицийна, штварта по шоре, „Hawaii Party” журка отримана 6. авґуста у КУД „Тарас Шевченко” у Дюрдьове, а 8. авґуста на спортским полиґону отримана цалодньова манифестация „Дюрдьов отвореного шерца 2015”, на хторей ше представели дюрдьовски културно-уметнїцки дружтва. Вечар отримани рок концерт на хторим наступели и познати Партибрейкерси ед ше на єдним месце зиду сцели и способни особи з истим цильом, наставаю добри подїї. Дзекуюци младим орґанизатором, два журки збогацели и злєпшали прешли викенд Дюрдьовчаном, алє и нащивительом зоз других местох Войводини. Обидва збуваня у фокусу мали нєурядови, алє препознатлїви дюрдьовски бренд – ґереґи.
К
„HAWAII PARTY” Перши тогорочни векши проєкт младих зоз КУД „Тарас Шевченко” праве Гаваї журка, хтора ше, уж традицийно, отримує початком авґуста. Журку, як велї млади визначели, мож описац як барз весели амбиєнт. Ди-джей пущал рижну музику, а простор бул цалком
Дюрдьовски журки вше нащивенши
присподобени Гавайом. Наду и рижнофарбового квеца було вшадзи, а нащивительох на уходзе дочековали домашнї хтори им даровали гавайски ланцущки зоз квеца, сукньочку зоз рижнофарбових пантлїкох або квецик до власох. Того року була велька нащивеносц, окрем Дюрдьовчанох пришли и госци зоз Коцура, Нового Саду, Вербасу, Ґосподїнцох, Жаблю, Зренянину и других местох, а тоти хтори першираз
24 РУСКЕ СЛОВО
нащивели дюрдьовски Гаваї приємно нєсподзивани зоз деталями на журки. Нови руководителє младежских орґанизацийох у Дюрдьове и члени Роботного цела за младеж Националного совиту Руснацох, Мария Хромиш и Борис Цап, гваря же су задовольни же млади вше частейше нащивюю дюрдьовски журки и планую и надалєй Старша фолклорна ґрупа КУД „Тарас Шевченко” орґанизовац таки сходи. зоз народнима шпиванками и танцами „ДЮРДЬОВ ОТВОРЕНОГО представели два културно-уметнїцки дружтва зоз валалу, КУД „Тарас ШЕРЦА 2015” Шевченко” зоз младшу и старшу Того року основана орґанизация фолклорну ґрупу и КУД „Бранислав „Зєдинєни фарби звуку”. Троме Нушич” зоз младшу фолклорну млади актини члени Неманя Отич, ґрупу и шпивацку ґрупу Марио Тртич и Борис „Дюрдєвак”. Вечар отримани концерт Балїнт одлучели на хторим наступела позната орґанизовац беоґрадска ґрупа „Партибрејкерси”, манифестацию як и ґрупи „Wolfram”, „Next „Дюрдьов отвореного Kodex”, „Врата раjа”, „Jедном шерца 2015” и такой годишње”, „Kong Nothing” и наишли на потримовку „Tribute to Metallica”. У предлуженю велїх спонзорох, медзи вечара музику пущал ди-джей. хторима найвецей – Тота манифестация нарок будзе допринєсла Општина преширена и збогацена зоз новим Жабель. змистом хтори будзе на хасен валалу – гварел Борис Балїнт, єден зоз Манифестация мала орґанизаторох манифестациї. дньову и вечаршу програму. Почала зоз – Наисце сом ше приємно културно-уметнїцку нєсподзивал зоз коментарами, людзе програму на хторей ше позитивно оценєли наш рух, а тото нам дало вельку потримовку. Єден чловек зоз Нового Саду пришол на концерт и самоинициятивно принєсол сто привязки зоз нашим лоґом, одушевел нас. То наисце красни ґест – додал вон. Того вечара на дюрдьовским полиґону було вецей як 1 500 нащивительох зоз цалей Войводини, та и зоз Сербиї. ■ Сандра Барань Наступ Партибрейкерсох 14. АВҐУСТ 2015.
МОЗАЇК РОЗГВАРКА ЗОЗ МИХАЙЛОМ ПЛАНКОШОМ
ҐЛУМЕЦ ОДМАЛЮЧКА Михайло Планкош зоз Суботици уж штири роки член Уметнїцкого студия „Нешто КреАРТивно” и того року ґлумел у представи − комедиї Вилиєма Шекспира „Сон лєтнєй ноци” − „Сновидзенє у Яновей ноци”. Студира на Филозофским факултету у Беоґрадзе, напрям − История уметносци, а на Новей академиї уметносцох, тиж у Беоґрадзе, є абсолвент на напряме Режия и ґлума у класи професора Любиши Ристича
М
ихайло ище у оводи почал рецитовац, перши писньочки учел з мацеру, а кед почал ходзиц до школи уключел ше и до драмскей секциї. Одмалючка є активни у Дружтве Руснацох у Суботици, та и там указал же є добри ґлумец. По законченей ґимназиї, дзе тиж бул член у драмскей секциї, нє вельо роздумовал о тим цо будзе студирац − знал же то будзе ґлума. − Ґлума було єдине цо сом сцел студирац, одмалючка сом знал же сцем тото, та и теди кед ми велї нє верели же сом годзен, а ниа, тераз закончуєм студиї. Паметам же кед ше ми ище як дзецку питали же цо будзем док вирошнєм, я гуторел же будзем ґлумец. Потераз сом ґлумел у велїх представох, участвовал на велїх змаганьох з рецитованя дзе сом рецитовал по руски и шицко тото ми помогло на студийох, понеже сом уж мал одредзене ґлумецке искуство за собу. Уж штири роки сом член Уметнїцкого студия „Нешто КреАРТивно”, та сом под час студийох, окрем на факултету дзе сом „тренирал” свойо схопносци, и ту вельо вежбал − гвари Планкош.
МАМ ЧЕСЦ ҐЛУМИЦ У ШЕКСПИРОВЕЙ КОМЕДИЇ Одкеди є активни у тим Уметнїцким студию, ґлумел у шейсцох представох хтори реализовал Студио. Представа хтору рихтали того року и уж дзешец раз одбавели пред публику, потераз єдна з їх найуспишнєйших представох. То „Сновиђење у ноћ Ивањску” Вилиєма Шекспира. − У тей представи, чий режисер Йован Стаматович Карич, я єден од штверих ґлумцох. Ми уж длуго 14. АВҐУСТ 2015.
на Драмским мемориялу Петра Ризнича Дядї. − Вше сом любел ходзиц на Мемориял и за мнє то було окремне искуство и прекрасне чувство ґлумиц на мацеринским язику и знац же ме шицки у публики розумя − припознава Планкош.
ВЕЦЕЙ ОБОВЯЗКИ, ЛЄПША ОРҐАНИЗАЦИЯ
Планкош член Уметнїцкого студия „Нешто КреАРТивно” уж штири роки
вєдно сотрудзуєме, та нє було чежко порихтац представу, гоч зме мешац пред премиєру мали интензивни пририхтованя хтори тирвали цали дзень. Дахто би повед же чежко витримац таки темпо, алє наисце нє так. Шицки зме уживали на пробох. Мило ми же сом мал чесц ґлумиц у Шекспировей комедиї хтора балансує медзи страшним и шмишним, главна сила у нєй любов, а тема хлопско-женски одношеня − толкує млади ґлумец. Вон гвари же у пририхтованю представи нє одлучуюце чи ше ґлумци медзи собу познаю. У Студию єст и аматерох и професионалцох, алє найважнєйше же би шицки були порихтани вельо робиц и вєдно ше намагац же би шицко на концу було так як задумане. Михайло ґлумел и у велїх представох хтори реализовало Дружтво Руснацох у Суботици и з тима представами ше представяли
Попри тим же ґлуми, Михайло студира и историю уметносцох на Филозофским факултету у Беоґрадзе. − На режиї и ґлуми сом мал историю уметносцох як єден з предметох и так сом ше за тото заинтересовал же сом одлучел уписац ше на тот напрям и тераз закончуєм други рок студийох. Велї ше ми питаю чи ми нє чежко учиц за два факултети, алє мушим повесц же и єдно и друге то цошка цо любим и у чим сом ше пренашол, та ми вец анї нє чежко бежац з єдного на друге преподаванє. И то аж на другу часц вароша! Одкеди студирам на двох факултетох, лєгчейше ми ускладзиц шицки обовязки и орґанизовац свой час, бо знам цо кеди мушим закончиц же бим нї у чим нє заоставал и же бим шицко постарчел. Кед нє маце вельо обовязки, вше маце часу, а и чежше ше тримац планох. Кед маце вельо обовязки и нє маце тельо шлєбодного часу, углавним шицок час хаснуєце хасновито и ефикасно − заключує Планкош. ■ Ана Римар
РУСКЕ СЛОВО 25
ДУХОВНИ ЖИВОТ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ
НА ПРЕОБРАЖЕНЄ ПОШВЕЦЕНА ОВОЦ
НА МАКОВЕЯ БЛАГОСЛОВЕНА ВОДА Нєзаповедане швето Маковея, здогадованє на мученїческу шмерц седем Маковейских братох и їх мацер, у керестурскей парохиї св. Миколая означене з Богослуженьом и пошвецаньом води. Раншу Службу Божу служел домашнї парох о. Михайло Малацко, о. Янко Колошняї и о. Янко Гербут з Канади, як и о. Владимир Мудри з Винковцох (Горватска) – шицки родом з Керестура. Вони по Служби пошвецели воду хтору парохиянки традицийно принєсли у канчовох з квецом.
– На швето Преображеня Господнього, котре швето шветла, здогадуєме ше же Исус вичне шветло. Вон и каждого з нас поволує же бизме зоз себе видавали тото його шветло вшадзи дзе ше находзиме. Бо, Исусово шветло єдине победзує цмоту того швета – визначел у своєй казанї о. Янко Гербут на Служби Божей у Водици, 6. авґуста. Зоз о. Гербутом служел и о. Янко Колошняї, а обидвоме родом Керестурци, дзе пришли на одпочивок зоз Канади, дзе тераз службую. Под час Служби споведал домашнї капелан о. Михайло Шанта, котри по декрету владики Георгия, од 1. авґуста ступел на свойо служенє до керестурскей парохиї. На концу Служби Божей священїки окончели и традицийни обряд пошвецаня лєтнїх плодох, овоци, хтору принєсли вирни, а пошвецена и овоц хтору могол кажде покоштовац. Гоч була велька горучава, до Водици пришли велї парохиянє, а вше єст дакого и з других местох, або тих цо до Керестура приходза на одпочивок, та Водицу нє препущую нащивиц. М. Афич
– Церква шицко цо може дава на услугу людзом, а швецена вода єдна з тих – гварел о. Малацко. – То видлїви знак Божого благослову и вири до Божей помоци. Прешло вецей як шейсц мешаци од Богоявлєня, кед ше пошвеца вода, та у церкви єст можлївосц же би ше воду знова пошвецело. Єст можлївосц и же би ше воду пошвецало кажди мешац. Було би добре преложиц по руски молитви хтори ше чита на пошвецаню – за здравє, бриґи, за нашо почежкосци, страхи, та аж и привидзеня, же би людзе то лєпше розумели и нє глєдали помоц даґдзе з боку, далєко од Церкви. М. Стрибер
У ШИДЗЕ
УШОРЮЄ ШЕ ЧАЙНУ КУХНЮ У РЕЗИДЕНЦИЇ У Лєтнєй владическей резиденциї у Шидзе тирва обнова ище єдней хижи на поверху будинка, а робя майстрове на чолє з Ивицом Болдишом.
Майстор Ивица Болдиш
26 РУСКЕ СЛОВО
Як нам гварел парох о. Михайло Режак, обнова оможлївена дзекуюци апостолскому еґзархови за грекокатолїкох у Сербиї кир Георгийови Джуджарови хтори ше остарал же би ше достало донацию. – Предвидзене же би у тей просториї була такволана чайна кухня. Ту годно попиц чай и побешедовац. Менша простория, хтора за спомнуту векшу, будзе вихаснована як простория за райбанє – потолковал парох Режак.
МОЛИТВИ ЗА СУХИ ПОЛЯ На швето Святого пророка Илиї, внєдзелю, 2. авґуста, у церкви Преображеня Господньго у Шидзе, парох о. Михайло Режак служел Службу Божу, а того дня церква була полна вирних. У казанї о. Режак здогаднул на историйни подїї вязани за пророка Илию, кед у його чаше три роки и шейсц мешаци нє було дижджу и як пророк поволал тедишнього цара и його прихильнїкох же би ше модлєли Богови и же вец будзе и дижджу... Парох Режак тиж поволал вирних же би ше и вони модлєли за диждж хтори потребни рошлїном на сухих польох. Внєдзелю вечар ше зявели хмари, гирмело, а вец почал падац и диждж. Кажда капка и ошвиженє добре пришло. Вл. Дї. 14. АВҐУСТ 2015.
ДУХОВНИ ЖИВОТ НАШО ПЕРШОПРИЧАШНЇКИ
НИКОЛА САЛАМУН У НОВИМ САДЗЕ
У церкви св. апостолох Петра и Павла у Новим Садзе школяр Никола Саламун внєдзелю першираз приял Св. Причасц на Служби Божей хтору служел парох о. Юлиян Рац. – Винчуєм Николови и шицким хтори ше модля за нашо дзеци и дзекуєм ш. Георгиї хтора зазберує дзеци и пририхтує их, а дзекуєм и винчуєм и най-
блїзшим Саламуновим и родзини – гварел о. Рац и придал Николови молитвенїк и свидоцтво о першей причасци. Влонї у Новим Садзе було тройо першопричашнїки, а того року осмеро. М. Г. К.
МАРИЯ ЕРКМАН У СРИМСКЕЙ МИТРОВИЦИ На швето пророка Илиї, 2. авґуста, школярка Мария Еркман (по мацери Лепкий), прияла свою першу причасц и єдини є першопричашнїк того року у Сримскей Митровици. Як гварел парох сримскомитровицки о. Владислав Варґа, Мария з мацеру Ану єдина грекокатолїцка фамелия у Руми, хтори и попри велькей оддалєносци од церкви у Сримскей Митровици, нє забуваю свою традицию и коренї и приклад су як мож чувац свою виру медзи велїма другима заєднїцами и народами. – То нам асоцияция на пророка св. Илию, хтори тиж єдини остал и сам чувал свою виру у своїм народзе, под час поганского владаня израїлского цара Ахава – гварел о. Варґа. После Причасци, парохия за госцох зоз Руми и Руменки направела аґапе и шветочни полудзенок у церковней сали. М. Г. К.
РОБОТНЕ ЛЄТО У СТАРОВЕРБАСКЕЙ ПАРОХИЇ
У ЦЕРКВИ БУДЗЕ ЦЕПЛЄЙШЕ
Дзекуюци потримовки нашого владики кир Георгия Джуджара, хтори помогнул у обезпечованю потребного пенєжу од спонзорох з Нємецкей, у парохиї Покрова Пресвятей Богородици у Старим Вербаше того лєта почали вельки роботи. Поставянє партерного зогриваня у старовербаскей парохиї, односно церкви, почало 27. юлия, а пред тим були майстрове хтори вибили студнї у порти. – Майстрове за зогриванє положели шицко цо требало, вилята и кошулька, мали зме роботну акцию ушореня двора и вибудовани шахт за студню, а треба ище положиц цегелки – гварел парох о. Алексий Гудак. Роботи буду тирвац ище одредзени час, а после закончених шицких вельких запланованих акцийох, церква будзе порихтана за Кирбай и за жиму. З тей нагоди парох о. Алексий Гудак 14. АВҐУСТ 2015.
и панїматка Єлена подзековали шицким хтори ше одволали и помагали. У акциї участвовали члени Церковного одбору и парохиянє. – Шицко робиме за терашнїх вирнїкох, за будучносц и нашо дзеци, же би вжиме було лагоднєйше, бо у наших церквох барз жимно, а поготов у тей вербаскей – визначел парох Гудак. Власнїк кулскей фирми хтора поставела зогриванє руски жец Любомир Новкович, хтори за тоту церкву спонзоровал часц роботох за зогриванє одборнїци, та и у тей просториї вжиме буду лєпши условия за отримованє виронауки, схадзкох и подобне.
Зогриванє будзе на цеплотну пумпу, автоматски го мож програмовац, економичне є и нє заґадзує животне околїско. Здогаднїме же парох и панїматка Гудаково у тей парохиї менєй як два роки и зоз свою добру дзеку уж поробели вельо за Церкву. Под час роботох Служби Божо ше служи у сали. А. Маркович
РУСКЕ СЛОВО 27
INFОРМАТОР
НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 17. авґуста наполня ше шейсц мешаци як нє з нами наша мила мац
НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 14. авґуста наполня ше штири жалосни роки як ши вецей нє з нами
ВЛАДИМИР КОЧИШ (1930–2011)
OGLA[OVANW 021/6613-697, 021/ 6624/708 e-mail: ruske.redakcija@gmail.com
МАҐДАЛЕНА ПРОВЧИ (1933–2015) З любову и почитованьом памятку на ню чуваю синове Владо и Михал Спочивайце у мире Божим!
СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ На своїх милих родичох
И далєй жиєме и жалосци и здогадуєме ше шицких дньох препровадзених зоз тобу. Жаль нам, алє вериме же то була воля Божа. Супруга Леона, син Владо зоз супругу Живану и їх фамелию, дзивка Славка зоз супругом Славком и їх фамелию зоз Канади Спочивай у мире Божим! ЗДОГАДОВАНЄ
МЕЛАНА ТАКАЧ ВЛАДА ТАКАЧ народзена Колєсар (1923–2000) (1925–2012) з Дюрдьова Дзекуєме вам за вашу любов и доброту и вично будзеце жиц у наших шерцох. Дзивка Натка и син Дюра зоз фамелиями
ВЛАДИМИР ГАРДИ (1921–2004)
НАТАЛИЯ (Фейди) ГАРДИ (1923–2014)
Нашо родичи и тераз з нами Славица, Ирина и Злата
СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ На своїх родичох
ФЕБРОНА КОВАЧ (1924–2008)
ЯКИМ КОВАЧ (1925–2011) з Кули Памятку на вас чуваю син Єроним, нєвеста Штефка, унуки Желько и Наталия зоз фамелию Спочивайце у мире Божим!
CENOVN>K MALIH I POSMERTNIH OGLA[KOH – mala ogla{ka do 20 slova ko{ta 200 dinari – mala ogla{ka vecej yk 20 slova ko{ta 300 dinari – uramikovani tekst ogla{ki, abo vin~ovanki ko{ta 500 dinari – posmertna ogla{ka na wdno polqo ko{ta 600 dinari – posmertna ogla{ka na dva poly ko{ta 1 200 dinari. Cenovn<k va`i od 1. av}usta 2011. roku Ogla{ki mo` poslac na mejl office@ruskeslovo.com лєбо ruske.redakcija@gmail i uplacic na rahunok Novinsko-vidavatelqnej ustanovi “Ruske slovo” u banki Inteza ~islo 160-923244-82. Informaci< mo` dostac na telefon 021/ 6613-697.
28 РУСКЕ СЛОВО
MALI OGLA[KI DIHTOVANW oblakoh i dzveroh zoz neopren-}umu. Telefon: 063/8238-767. PRAVIME po meri roletni i garmonikovo dzveri. Tel: 063/8238-767 i (025) 58-27-710. *** ВЛАГА? Изолуєме влажни хижи. 063/440-470; 063/102-4114. *** ПРЕДАВАМ резану ядлїну по спецификациї з превоженьом, кубни метер 185 евра и лати длужни метер 0,32 евра. Теле-
фон:021/6350–088; 060/6350–088 од 7 до 21 годзин. *** ПРИМАМ ище єдну дзивку до окремней хижи у намесценим двохижовим квартелю. Ґундуличова 15, Нови Сад. Телефон: 069/67-33-26. *** ВИДАВАМ два хижи, лєбо и цали намесцени, нєхасновани квартель у новшим будинку, у центру Нового Саду, при Футожским пияцу. Телефон: 064/37-57946.
14. АВҐУСТ 2015.
Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku na osnovi ~lena 29. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k Republiki Serbi<” ~islo 135/04 i 36/09), obyvxw
OBVISCENW
o prinw{enim ri{enx зоз хторим ше утвердзує же нє потребне преценьованє вплїву на животни штредок проєкта „Обєкт за маґазионованє одрутних акумулаторох” у улїци Приморска число 86, на катастерскей парцели число 385/1 К.О. Нови Сад IV, Город Нови Сад, ношителя проєкта C.I.A.K. DOO Стара Пазова, Бановачка число 36 No{itelq prowkta C.I.A.K. DOO Стара Пазова, Бановачка число 36 поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта „Обєкт за маґазионованє одрутних акумулаторох” у улїци Приморска число 86, на катастерскей парцели число 385/1 К.О. Нови Сад IV, город Нови Сад. Posle zaprovadzenogo postupku Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku dny 6. авґуста 2015. roku prinwsla ri{enw ~islo VI-501-742/15 зоз хторим ше утвердзує же за предметни проєкт нє потребне преценьованє вплїву на животни штредок. Z cilqom obviscovany zainteresovanej yvnosci tekst ri{eny obyvxw {e u calosci: Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku, na osnovi ~lena 10. пасус 4. и 6. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k RS”, ~s. 135/04 i 36/09) i ~lena 192 pasus 1. Zakona o ob|im upravnim postupku (“Slu`beni novini SRX” ~islo 33/97 i 31/01 i “Slu`beni gla{n<k RS” ~islo 30/10) i ~lena 11., 34. i 36. Odluki o Gorodskih upravoh Gorodu Novogo Sadu (“Slu`beni novini Gorodu Novogo Sadu”, ~islo 52/08, 55/09, 11/10, 39/10, 60/10 и 69/13), postupaxci po vimogi no{itely prowkta C.I.A.K. DOO Стара Пазова, Бановачка число 36, za odlu ~o vanw o potre bi precen qovany vpl<vu na `ivotni {tredok prowkta „Обєкт за маґазионованє одрутних акумулаторох” у Новим Садзе prino{i
RI[ENW
1. Утвердзує ше же за проєкт „Обєкт за маґазионованє одрутних акумулаторох” у улїци Приморска число 86, на катастерскей парцели число 385/1 К.О. Нови Сад IV, город Нови Сад, ношителя проєкта C.I.A.K. DOO Стара Пазова, Бановачка число 36, нє потребне преценьованє вплїву на животни штредок. 2. Нo{itelq prowkta ше обовязує `e: – prowkt vivedze на способ хтори описани у Вимоги и же обезпечи условия и запровадзи мири за зоперанє, зменшованє лєбо одклоньованє чкодлївих вплївох на животни штредок, на способ хтори описани у точки 8. Прилога 1. хтори доручени ґу вимоги и твори єй состойну часц; – обезпечи управянє зоз одрутками у складзе зоз Законом о управяню зоз одрутками („Службени глашнїк РС” чс. 36/09 и 88/10), Правилнїком о способу и поступку управяня зоз витрошенима акумулаторима („Службени глашнїк РС” чс. 86/2010) и другима важацима предписанями хтори реґулую тоту обласц; – пре пущанє до роботи проєкта обрациц ше МУП – Секторе за позарядово ситуациї – Управи за позарядово у Новим Садзе, пре розподзельованю у одвитуюцей катеґориї загроженосци од огня у складзе зоз Законом о защити од огня
14. АВҐУСТ 2015.
(„Службени глашнїк РС” чс. 36/09 и 88/10) и подзаконскима актами у складзе зоз тим орґанизовац защиту од огня.
OBGRUNTOVANW
Ношитель проєкта C.I.A.K. DOO Стара Пазова, Бановачка число 36 поднєсол тому орґану вимогу за одлучованє о потреби преценьованю вплїву на животни штредок „Обєкт за маґазионованє одрутних акумулаторох” у улїци Приморска число 86, на катастерскей парцели число 385/1 К.О. Нови Сад IV, Город Нови Сад. U skladze zoz Zakonom o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok о поднєшеней вимоги обвисцена явносц по оглашованю у средствох явного информованя и МЗ „Слана Бара”. У зоз законом предписаним терминє нє доручени думаня заинтересованих орґанох, орґанизацийох и явносци. Локация и намена проєкта у складзе зоз Ришеньом число V-351-174/15 од 22. юния 2015. року зоз хторим ше одобрує виводзенє роботи на пременки намени часци прижемного роботного будинку за хтору нє утвердзена дїялносц и маґазионованє опасних одруткох без виводзеня роботох, хтори видала Городска управа за урбанизем и бивательни роботи Городу Нового Саду. Зоз предметним проєктом у закупеним пословним просторе (Контракт о закупе пословних просторийох хтори заключени зоз „3PLAST” d.o.o. Нови Сад, дня 25 юния 2015. року) предвидзене маґазионованє опасних одруткох – одрутних акумулаторох индексного числа 16 06 01*(оловни батериї) виключно у типских контейнерох за акумулатори, максималного капацитета маґазионованя до 100т зоз планованим рочним прецеком од 2500 т и максимални капацитет уходу од 8 т на дзень. Zoz uvidom do dokumentaci< хтора доручена ґу вимоги, po zaprovadzenим postupku розпатраня вимоги, тот орґан утвердзел же ше предметни проєкт находзи под точку 14., подточка 2. – Одкладалїще и маґазионованє опасних одруткох, Лїстини II Уредби о утведрдзованю Лїстини проєктох за хтори обовязна преценьованє вплїву и лїстини проєктох за хтори мож вимагац преценьованє вплїву на животни (“Slu `be ni gla{n<k RS”, ~islo 114/08) як и же критериюм за одлучованє о потреби виробку студиї о преценьованю вплїву на животни штредок – капацитет до 10 т на дзень. Зоз приложеней документациї, утвердзене же проєкт нє представя занчнєйшого заґадзовача животного штредку и же зоз применьованяом мири защити животного штредку хтори предвидзени у Вимоги, будзе обезпечени предписана квалитета животного штредку, та нє потребни виробок Студиї о преценьованю вплїву проєкту на животни штредок. Ked ношитель проєкта поступи у складзе зоз условиями хтори утвердзени зоз точку 2. диспозитива того Ришеня, под час порядней роботи проєкта, нє зявя ше неґативни ефекти хтори би значнєйше уплївовали на животни штредок. Na osnovi gore navedzenogo ri{ene yk u diсpozitive. Pouka o pravnim l<ku: Prociv togo ri{eny ношитель проєкта mo`e viyvic `albу Pokra<nskomu sekretariytu za urba ni zem, bu do va telqstvo i za|itu `ivotnogo {tredku u ~a{e 15 dn< od dny primany ri{eny, po tim or}anu. Zainteresovana yvnosc mo`e обyvic `albu prociv togo ri{eny u ~a{e 15 dn< od dny obyvjovany u sredstvoh yvno-
НОВИНАРСКА АСОЦИЯЦИЯ РУСНАЦОХ – НАР
ПОВОЛАНКА ЗА УЧАСТВОВАНЄ У ПРОЄКТУ Новинарска асоцияция Руснацох – НАР поволує колеґох, членох НАР, же би ше уключели до проєкта „Приклади добрей пракси – драгоказ розуменя”, хтори финансує Покраїнски секретарият за медзиреґионалне сотруднїцтво и локалну самоуправу. За тот проєкт Секретарият по контракту да 138.000 динари, Проєкт потримала и Орґанизация за технїчну потримовку орґанизацийом цивилного дружтва ТАКСО – канцелария у Републики Сербиї. Потребни новинаре за седем 15-минутово радио-емисиї и єден орґанизатор округлого стола. Предвидзене правенє медийних радио прилогох и промоция прикладох добрей пракси сотруднїцтва локалних самоуправох зоз Европску унию. Явиц ше мож по 15. авґуст на мейл адресу: novinarskaasocijacijarusina@gmail.com. * дзе цо будзе *
У ҐОСПОДЇНЦОХ ПРЕД КИРБАЙOM КОНЦЕРТ ҐРУПИ „ЦРВЕНА ЯБУКА” На пияток, 14. авґуста, у центру Ґосподїнцох на 21 годзин будзе концерт ґрупи „Црвена ябука”. Уход ше нє наплацує. ***
У ДЮРДЬОВЕ „ҐУЛАШИЯДА”
На нєдзелю, 16. авґуста, на 16 годзин у дворе Ловарского дружтва “Заяц” у Дюрдьове будзе орґанизоване змаганє у вареню ґулаша. Приявиц ше мож при Ваньови Хромишови на 063/157-23-06, уплата по екипи 3 000 динари у котрей можу буц пейц члени. ***
У ДЮРДЬОВЕ ФЕСТИВАЛ ЖРИДЛОВОГО ШПИВАНЯ „НАЙ ШЕ НЄ ЗАБУДЗЕ”
Na nwdzelx, 23. av}usta, u Dxrdqove будзе отримани 13. Festival `ridlovogo {pivaнy “Naj {e nw zabudze”. На 16 годзин опрез будинку КУД “Тарас Шевченко” будзе отворена вистава „Стари ремесла”, а на 17 годзин у Рускей школи вистава “Дакеди було... ”. На 20 годзин у Доме култури концертна часц Фестивалу. Уходнїца 100 динари.
РУСКЕ СЛОВО 29
ИНФОРМАТОР
Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku na osnovi ~lena 29. pasus 1. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k Republiki Serbi<” ~islo 135/04 i 36/09), obyvxw
OBVISCENW
o prinw{enim ri{eню же potrebne precenqovanw vpl>vu и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на `ivotni {tredok проєкта радио базней станїци mobilnej telefoni> “НС Адамовичово населєнє” No{itelq prowkta “TELENOR” d.o.o., Novi Beo}rad, Mlade`skih bri}adoh число 90, podnwsol tomu or}anu vimogu za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl<vu застатого стану na `ivotni {tredok prowkta baznej stan<ci mobilnej telefoni< “НС Адамовичово населєнє”, у улїци Лази Нанчича число 47, у Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3129/1, K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad. Posle zaprovadzenogo postupku, Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku dny 31. юлия 2015. roku prinwsla ri{enw ~islo VI-501-625/15, `e potrebne precenqovanw vpl<vu na `ivotni {tredok и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву на `ivotni {tredok. Z cilqom obviscovany zainteresovanej yvnosci tekst ri{eny obyvxw {e u calosci: Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku, na osnovi ~lena 10 pasus 4 i 5. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k RS”, ~s. 135/04 i 36/09), ~lena 192. pasus 1. Zakona o ob|im upravnim postupku (“Slu`beni novini SRX” ~islo 33/97 i 31/01 i “Slu`beni gla{n<k RS” ~islo 30/10) i ~lena 11., 34. i 36. Odluki o Gorodskih upravoh Gorodu Novogo Sadu (“Slu`beni novini Gorodu Novogo Sadu”, ~islo 52/08, 55/09 i 11/10, 39/10, 60/10 i 69/13), postupaxci po vimogi “Telenor Commom Operation” Оґранак Беоґрад-Нови Беоґрад, по овласценю ношителя проєкта „Теленор” d.o.o. Mlade`skih bri}adoh 90, Novi Beo}rad, za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl<vu zastatogo stanu na `ivotni {tredok prowkta радио baznej stan<ci за mobilnu telefonix “НС Адамовичово населєнє”, prino{i
RI[ENW 1. Utverdzuw {e `e za prowkt baznej stan<ci mobilnej telefoni< “НС Адамовичово населєнє”, у улїци Лази Нанчича число 47, у Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3129/1, K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad, no{itely prowkta “TELENOR” d.o.o., Mlade`skih bri}adoh 90 (у дальшим тексту: Ношителя Проєкта) potrebne precenqovanw vpl<vu na `ivotni {tredok. 2. Одредзує ше же No{itelq Пrowkta, Студию о преценьованю вплїву на животни штредок за проєкт базней станїци мобилней телефониї “НС Адамовичово населєнє”, у улїци Лази Нанчича число 47, у Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3129/1, K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad, у поглядзе обсягу и змисту, виробку у складзе зоз членом 17. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок и Правилнїком о змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05).
OBGRUNTOVANW
Podpriwmstva “Telenor Commom Operation” Оґранак Беоґрад-Нови Беоґрад, по овласценю ношителя проєкта „Теленор” d.o.o. Mlade`skih bri}adoh 90, Novi Beo}rad, podnwsol tomu or}anu vimogu za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl<vu na `ivotni {tredok prowkta baznej stan<ci mobilnej telefoni< < “НС Адамовичово населєнє”, у улїци Лази Нанчича число 47, у Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3129/1, K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad. Prowkt виведзе и поставена тросекторна антенска sistemа за GSM 900, GSM 1800 и UMTS. За обсяг GSM 900 хасновани антени 739636 за шицки три сектори, док за UMTS ше хасную антени К742213 тиж так за шицки три сектори. Азимути антенох 90 stupn< (сектор 1), 210 ступнї (сектор 2) и 330 ступнї (сектор 3). Конфиґурация примодавача базней станїци за систему GSM 900 и GSM 1800 4+4+4за UMTS 3+3+3. U skladze zoz Zakonom o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok и Правилнїком, o podnw{enej vimogi obviscena yvnosc z ogla{ovanqom u sredstvoh yvnogo informovany i MZ “7. юлий”. U zoz zakonom predpisanim terminw nw doru~eni dumany zainteresovanih or}anoh, or}anizacijoh i yvnosci. Zoz ~lenom 144. Zakona o planovanx i vibudovi (“S.G. RS” ~islo 72/09, 81/09, 64/10-Odluka US од 19. септембра 2010. року 24/11, 121/12 42/13-Odluka US, 50/13-Odluka US, 98/13 Одлука УС, 132/14 и 145/14)) zoz htorim
30 РУСКЕ СЛОВО
utverdzena okremna fajta obwktoh za htori nw potrebne obezpe~ovac akti kompetentnogo or}anu za vibudov, odnosno akt za okon~ovanw vibudovi, a medzi n<ma i no{a~e antenoh zoz antenami na postoycih budinkoh, dragoh, infrastrukturi i kontejneroh elektronskej komunikaci<, yk i tipskih kabinetoh baznih stan<coh na odvituxcih no{a~oh, u skladze zoz dumanqom Ministerstva `ivotnogo {tredku, rudarstva i prostornogo planovany ~islo 353-02-01676/2011-02 od 12. xliy 2011. roku, ta no{itelq prowktu nwma obovyzku doru~ic vivod zoz urbanisti~nogo planu lwbo potverdzeni urbanisti~ni prowkt, odnosno akt o urbanisti~nih uslovijoh htori nw star{i od wdnogo roku yk an< idejne ri{enw, lwbo prowkt, lwbo vivod zoz idejnogo prowkta. Ґу наведзеному проєкту ношитель проєкта приложел: Контракт о закупе хтори заключени медзи подприємством Magyar szo зоз Нового Саду, улїца Войводи Мишича 1 и Подприємство Мобилней комуникациї БК ПТТ, Беоґрад Булевар уметносци 16а и Привредного дружтва МОБИ 63 доо, Анекс контракту о закупе хтори заключени медзи Magyar szo зоз Нового Саду, улїца Войводи Мишича 1 и „Теленор” д.о.о. зоз Беоґраду, Младежских бриґадох число 90, Фахову оцену обтерхованя животного штредку у локалней зони базней станїци мобилней телефониї „НС Адамовичово населєнє” число звиту: 1704/15-51 AP и Фахову оцену обтерхованя животного штредку у локалней зони базней станїци мобилней телефониї „НС Адамовичово населєнє” число звиту: 1704/15-51 AP ID-ВИМЕНКИ И ДОПОЛНЄНЯ хтору виробела акредитована Лабаратория Института “Ватроґаз” zoz Нового Саду. Радио бazna stan<ca mobilnей telefoniї телефониї „НС Адамовичово населєнє”, ma vkupnu efektivnu виzarxxcu moc од 1210,77 W (за GSM 900 за шицки три сектори), 1499,89 (за GSM 1800 за шицки три сектори) и 3838,14 (за UMTS за шицки три сектори). Posle rozpatrany vimogi no{itely prowkta i podatkoh o predmetnej lokaci<, harakteristikoh i precenqovanx mo`l<vih vpl<voh navedzenogo prowkta na `ivotni {tredok, a maxci u oglydze, `e predmetna radio bazna stan<ca ma efektivnu vizarююцу moc vek{u yk 250 W i mo`e mac zna~nwj{i vpl<v na `ivotni {tredok-to~ku 12. podto~ka 13. Telekomunikacijni obwkti mobilnej telefoni< (baznej radio stan<ci) L<stini II Uredbi o utverdzovanx L<stini prowktoh za htori obovyzne precenqovanw vpl<vu i L<stini prowktoh za htori mo` vimagac precenqovanw vpl<vu na `ivotni {tredok (“S.G. RS” ~islo 114/08), a tot or}an u skladze zoz ~lenom 10. pasus 4. Zakona o precenqovanx vpl<vu odlu~el `e potrebne precenqovanw vpl<vu. Zoz ~lenom 10. pasus 5. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok, predpisane `e zoz odluku zoz htoru ше utverdzuw `e potrebne precenqovanw vpl<vu prowkta na `ivotni {tredok, nadpatraxci or}an mo`e odredzic i obsyg i zmist studi< o precenqovanx vpl<vu, co u tim slu~ax zrobene. Okrem rozpatrany intenziteta vpl<vu (vira`eni zoz efektivnu vizarjovanu mocnoscu po{oreny), nadpatraxci or}an u konkretnim slu~ax rozpatrel i tirvanw vpl<vu – bazna stan<ca predstavy kontinualne `ridlo zarjоvаny. Primenxci na~ala prevenci< i predostro`nosci (~len 9. pasus 1. podto~ku 2. Zakona o za|iti `ivotnogo {tredku (“S.G. RS”, ~s. 135/04, 36/09, 36/09 – dr. zakon, 72/09 – dr. zakon i 43/11 – odluka US), zoz htorim {e vimaga `e ka`da aktivnosc mu{i buc planovana и zaprovadzena na sposob `e medzi in{im predstavy najmen{i rizik za lxdske zdravw, zoz Studix potrebne dokazac `e za predmetni prowkt budze primenwna najlwp{a rozpolaгuxca i dostupna tehnolo}iy, tehn<ka i oprema. Maxci u oglydze napredok navedzene, а окреме специфичносц локациї (густо населєна бивательна зона) нєобходнє виробиц документ зоз хторим ше анализує и оценює квалитет творительох животного штредку на одредзеним просторе, medzisobni vpl<v isnuxcih i planovanih aktivnoscoh i utverdzux usloviy i miri za zoperanw, zmen{anw i odklonqovanw ~kodl<vih vpl<voh na `ivotni {tredok yk i mirи u slu~ax вдереня i obezpe~ic provadzenw vpl<vu `ridlа zarjovany, a to {e viklx~no mu{i obezpe~ic zoz Studix o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok, htoru bi trebal virobic multidisciplinarni fahovi tim. Na osnovi gore navedzenogo, ri{ene yk u dispozitive. Pouka o pravnim l<ku: Prociv togo ri{eny ношитель проєкта mo`e viyvic `albу Pokra<nskomu sekretariytu za urbanizem, budovatelqstvo i za|itu `ivotnogo {tredku u ~a{e 15 dn< od dny primany ri{eny, po tim or}anu. Zainteresovana yvnosc mo`e обyvic `albu prociv togo ri{eny u ~a{e 15 dn< od dny obyvjovany u sredstvoh yvnogo informovany, po tim or}anu.
Городска управа за защиту животного штредку на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї” число 135/04 и 36/09), обявює
ОБВИСЦЕНЄ
о принєшеним ришеню з хторим дата согласносц на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта – базна станїца мобилней телефониї – „НС-Лиман4-НС167, НСУ167, НСЛ167” Ношитель проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованя вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї „НС-Лиман4-НС167, НСУ167, НСЛ167” у улїци Балзакова 64, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 3930/9, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку и предкладу Технїчней комисиї, Городска управа за защиту животного штредку дня 29. юлия 2015. року принєсла ришенє число VI-501-709/15, зоз хторим дата согласносц на предметну Студию. З цильом обвисцованя заинтересованей явносци текст ришеня обявює ше у цалосци: Городска управа за защиту животного штредку, на основи члена 24. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, чс. 135/04 и 36/09) и члена 192 пасус 1 Закона о общим управним поступку („Службени новини СРЮ” число 33/97 и 31/01 и „Службени глашнїк РС” число 30/10) и члена 11., 34. и 36. Одлуки о Городских управох Городу Нового Саду („Службени новини Городу Нового Саду”, число 52/08, 55/09, 11/10, 39/10, 60/10 и 69/13), поступаюци по вимоги ношителя проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, у поступку одлучованя о даваню согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта базней станїци мобилней телефониї – „НС-Лиман4-НС167, НСУ167, НСЛ167” после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї, приноши
РИШЕНЄ
1. Дава ше согласносц на Студию о преценьованє вплїву на животни штредок за проєкт базней станїци мобилней телефониї „НС-Лиман4-НС167, НСУ167, НСЛ167” у улїци Балзакова 64, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 3930/9, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад, ношителя „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад. 2. Обовязує ше Ношитель проєкта же: – проєкт виведзе у складзе зоз приложену документацию и условиями и мирами защити хтори утвердзели други овласцени орґани и орґанизациї, а дати су у прилогу Студиї; – обезпечи условия и запровадзи мири за зоперанє, зменшованє лєбо одклоньованє чкодлївих вплївох на животни штредок, хторих єст у Студию, поглавє 8. „Опис мирох з цильом зопераня, зменшованя лєбо одклоньованє каждого значнєйшого чкодлївих вплївох на животни штредок”; 3. Ношитель проєкта длужни обезпечиц вивершованє програми нєпреривного провадзеня у складзе зоз важацима предписанями хтори дефиновани зоз поглавйом 9. „Програма провадзеня вплїву на животни штредок ” и же податки достати зоз мониторинґом доручує Аґенциї за защиту животного штредку, Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду и Городскей управи за инспекцийни роботи – Обласц инспекциї за защиту животного штредку;
14. АВҐУСТ 2015.
ИНФОРМАТОР 4. Наклада ше ношительови проєкта же у случаю реконструкциї и пременки технїчних характеристикох базней станїци зоз точки 1. того ришеня, поднєше вимогу надлєжному орґану за одлучованє о потреби преценьованє вплїву на животни штредок.
ОБГРУНТОВАНЄ
Ношитель проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованя вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї у улїци Балзакова 64, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 3930/9, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. Проєкт предвидза поставянє антенскей системи за шицки три сектори за GSM 900, UMTS и LTE. На антенских ношачох за перши сектор постави ше панел антени типа К80010929 (за GSM 900, UMTS и LTE) зоз азимутами 25 ступнї, за други сектор постави ше панел антена типа К80010486 (за GSM 900 и LTE) а антени К80010505 остава иста (за UMTS), зоз азимутами 85 ступнї и за треци секотр постави ше панел антена типа К80010486 (за GSM 900 и LTE) а антена К80010505 остава иста (за UMTS) зоз азимутом 290 ступнї. Конфиґурация примодавача базней станїци за систему GSM 900 2+2+2 а за UMTS 2++2+ а за LTE 1+1+1. У складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок и Правилнїком о поступку явного увида, презентациї и явней розправи о студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) запровадзени поступок преценьованю вплїву на животни штредок и обезпечене участвованє заинтересованих орґанох и орґанизаийох и явносци. У законским термину, хтори предвидзени за явни увид, Студия о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок була виложена у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку по 20. юлий 2015. року. Под час тирваня явного увида нє доручени думаня и зауваги у писаней форми на Студию о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок з боку заинтересованих орґанох, орґанизацийох и явносци анї нє було винєшених думаньох заинтересованєй явносци под час презентациї и явней розправи хтора отримана 21. юлия 2015. року цо константоване у записнїку число VI-501-709/15 од 21. юлия 2015. року. Зоз ришеньом о образованю и менованю предсидателя и членох технїчней комисиї за оцену Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок „НС-Лиман4-НС167, НСУ167, НСЛ167” у улїци Балзакова 64, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 3930/9, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад, ношителя Проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, число VI-501-709/15 од 29. юния 2015. року, формована Технїчна комисия за оценьованє Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта, хтора випитала Студию о преценьованю вплїву и после запровадзеного, зоз законом утвердзеним поступком, о своєй роботи тому орґану доручела звит число VI-501-709/15 од 27. юлия 2015. року зоз оцену предметней Студиї о преценьованю вплїву и зоз предкладом же ше на исту да согласносц. Зоз увидом до комплетней документациї, после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї константоване же Студия зробена у складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок, Правилнїком о змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) и Ришеньом о потреби преценьованя вплїву и о одредзованю обсягу и змисту студиї число VI-501-23/15 од 11. марца 2015. року, хтору принєсла Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду. Кед ше Проєкт виведзе у складзе зоз технїчну документацию и кед ше випочитує шицки предвидзени мири за зменшованє лєбо зоперанє чкодлївих вплївох на животни штредок зоз точки 2. и 3. того ришеня, робота обєкта нє будзе значнєйше загрожовац животни штредок. На основи горе наведзеного ришене як у дипозитиве. Поука о правним лїку: Тото ришенє конєчне у управним поступку. Процив того ришеня ношитель Проєкта може порушац управни спор пред Управним судом у чаше од 30 днї од дня од дня приманя ришеня, а заинтересована явносц у чаше од 30 днї од дня обявйованя обвисценя о принєшеним ришеню у средствох явного информованя.
14. АВҐУСТ 2015.
Городска управа за защиту животного штредку на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї” число 135/04 и 36/09), обявює
ОБВИСЦЕНЄ
о принєшеним ришеню з хторим дата согласносц на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта – базна станїца мобилней телефониї – „НС-Булевар цара ЛазараНС03, НСХ03, НСУ03, НСЛ03” Ношитель проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованя вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї „НС-Булевар цара Лазара-НС03, НСХ03, НСУ03, НСЛ03” у улїци Булевар цара Лазара число 81, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 3931/26, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку и предкладу Технїчней комисиї, Городска управа за защиту животного штредку дня 4. авґуста 2015. року принєсла ришенє число VI-501-712/15, зоз хторим дата согласносц на предметну Студию. З цильом обвисцованя заинтересованей явносци текст ришеня обявює ше у цалосци: Городска управа за защиту животного штредку, на основи члена 24. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, чс. 135/04 и 36/09) и члена 192 пасус 1 Закона о общим управним поступку („Службени новини СРЮ” число 33/97 и 31/01 и „Службени глашнїк РС” число 30/10) и члена 11., 34. и 36. Одлуки о Городских управох Городу Нового Саду („Службени новини Городу Нового Саду”, число 52/08, 55/09, 11/10, 39/10, 60/10 и 69/13), поступаюци по вимоги ношителя проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, у поступку одлучованя о даваню согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта базней станїци мобилней телефониї – „НС-Булевар цара Лазара-НС03, НСХ03, НСУ03, НСЛ03” после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї, приноши
РИШЕНЄ
1. Дава ше согласносц на Студию о преценьованє вплїву на животни штредок за проєкт базней станїци мобилней телефониї „НС-Булевар цара Лазара-НС03, НСХ03, НСУ03, НСЛ03” у улїци Булевар цара Лазара число 81, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 3931/26, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад, ношителя „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад. 2. Обовязує ше Ношитель проєкта же: – проєкт виведзе у складзе зоз приложену документацию и условиями и мирами защити хтори утвердзели други овласцени орґани и орґанизациї, а дати су у прилогу Студиї; – обезпечи условия и запровадзи мири за зоперанє, зменшованє лєбо одклоньованє чкодлївих вплївох на животни штредок, хторих єст у Студию, поглавє 8. „Опис мирох з цильом зопераня, зменшованя лєбо одклоньованє каждого значнєйшого чкодлївих вплївох на животни штредок”; 3. Ношитель проєкта длужни обезпечиц вивершованє програми нєпреривного провадзеня у складзе зоз важацима предписанями хтори дефиновани зоз поглавйом 9. „Програма провадзеня вплїву на животни штредок ” и же податки достати зоз мониторинґом доручує Аґенциї за защиту животного штредку, Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду и Городскей управи за инспекцийни роботи – Обласц инспекциї за защиту животного штредку; 4. Наклада ше ношительови проєкта же у случаю реконструкциї и пременки технїчних характеристикох базней станїци зоз точки 1. того ришеня, поднєше вимогу надлєжному орґану за одлучованє о потреби преценьованє вплїву на животни штредок.
ОБГРУНТОВАНЄ
Ношитель проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованя вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї „НС-Булевар цар Лазара-НС03, НСХ03, НСУ03, НСЛ03” у улїци Булевар цара Лазара число 81, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число
3931/26, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. Зоз проєктом плановано поставянє штиросекторней антенскей системи за обсяг GSM 900 и тросекторней за обсяг GSM 1800, UMTS и LTE. На антенских ношачох за перши сектор постави ше панел антени типа К80010486 (за GSM 900 и LTE) наместо иснуюцей антени, док антена К742241 остава иста (за GSM 1800 и UMTS) зоз азимутами 50 ступнї, за други сектор постави ше панел антена типа К80010485 ( за LTE) а за GSM 900 остава иснуюца антена К739623 зоз азимутами 150 ступнї, а антена К7422241 остава иста (за GSM 1800 и UMTS) зоз азимутом 150 ступнї, а за треци и штверти сектор постави ше панел антена типа К80010486 (за GSM 900 и LTE) наместо иснуюцей антени зоз азимутом 320 ступн, а антенаК742241 остава иста (за GSM 1800 и UMTS) хтора тераз будзе терци сектор. Антена за треци сектор остав иста АPХ 86-906516L зоз азимуторм 235 ступнї. Нова конфиґурация примодавача базней станїци за систему GSM 900 4+8+4+4 за систему GSM 1800 4+4+4 а за UMTS 3+3+3 а за систему LTE будзе 1+1+1. У складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок и Правилнїком о поступку явного увида, презентациї и явней розправи о студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) запровадзени поступок преценьованю вплїву на животни штредок и обезпечене участвованє заинтересованих орґанох и орґанизаийох и явносци. У законским термину, хтори предвидзени за явни увид, Студия о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок була виложена у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку по 27. юлий 2015. року. Под час тирваня явного увида нє доручени думаня и зауваги у писаней форми на Студию о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок з боку заинтересованих орґанох, орґанизацийох и явносци анї нє було винєшених думаньох заинтересованєй явносци под час презентациї и явней розправи хтора отримана 28. юлия 2015. року цо константоване у записнїку число VI-501-712/15 од 28. юлия 2015. року. Зоз ришеньом о образованю и менованю предсидателя и членох технїчней комисиї за оцену Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок „НСБулевар цара Лазара-НС03, НСХ03, НСУ03, НСЛ03” у улїци Булевар цара Лазара число 81, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 3931/26, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад, число VI-501-712/15 од 29. юния 2015. року, формована Технїчна комисия за оценьованє Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта, хтора випитала Студию о преценьованю вплїву и после запровадзеного, зоз законом утвердзеним поступком, о своєй роботи тому орґану доручела звит число VI-501-712/15 од 3. авґуста 2015. року зоз оцену предметней Студиї о преценьованю вплїву и зоз предкладом же ше на исту да согласносц. Зоз увидом до комплетней документациї, после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї константоване же Студия зробена у складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок, Правилнїком о змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) и Ришеньом о потреби преценьованя вплїву и о одредзованю обсягу и змисту студиї число VI-501-23/15 од 16. априла 2015. року, хтору принєсла Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду. Кед ше Проєкт виведзе у складзе зоз технїчну документацию и кед ше випочитує шицки предвидзени мири за зменшованє лєбо зоперанє чкодлївих вплївох на животни штредок зоз точки 2. и 3. того ришеня, робота обєкта нє будзе значнєйше загрожовац животни штредок. На основи горе наведзеного ришене як у дипозитиве. Поука о правним лїку: Тото ришенє конєчне у управним поступку. Процив того ришеня ношитель Проєкта може порушац управни спор пред Управним судом у чаше од 30 днї од дня од дня приманя ришеня, а заинтересована явносц у чаше од 30 днї од дня обявйованя обвисценя о принєшеним ришеню у средствох явного информованя.
РУСКЕ СЛОВО 31
ИНФОРМАТОР Городска управа за защиту животного штредку на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї” число 135/04 и 36/09), обявює
ОБВИСЦЕНЄ
о принєшеним ришеню з хторим дата согласносц на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта – базна станїца мобилней телефониї – „НС-TК ЦЕНТЕР-НС02, НСХ02, НСУ02, НСЛ02” Ношитель проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованя вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї „НСTК ЦЕНТЕР-НС02, НСХ02, НСУ02, НСЛ02” у улїци Народних геройох 2, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 241, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку и предкладу Технїчней комисиї, Городска управа за защиту животного штредку дня 4. авґуста 2015. року принєсла ришенє число VI-501-713/15, зоз хторим дата согласносц на предметну Студию. З цильом обвисцованя заинтересованей явносци текст ришеня обявює ше у цалосци: Городска управа за защиту животного штредку, на основи члена 24. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, чс. 135/04 и 36/09) и члена 192 пасус 1 Закона о общим управним поступку („Службени новини СРЮ” число 33/97 и 31/01 и „Службени глашнїк РС” число 30/10) и члена 11., 34. и 36. Одлуки о Городских управох Городу Нового Саду („Службени новини Городу Нового Саду”, число 52/08, 55/09, 11/10, 39/10, 60/10 и 69/13), поступаюци по вимоги ношителя проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, у поступку одлучованя о даваню согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта базней станїци мобилней телефониї – „НС-TК ЦЕНТЕР-НС02, НСХ02, НСУ02, НСЛ02” после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї, приноши
РИШЕНЄ
1. Дава ше согласносц на Студию о преценьованє вплїву на животни штредок за проєкт базней станїци мобилней телефониї „„НС-TК ЦЕНТЕР-НС02, НСХ02, НСУ02, НСЛ02” у улїци Народних геройох 2, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 241, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад, ношителя „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад. 2. Обовязує ше Ношитель проєкта же: – проєкт виведзе у складзе зоз приложену документацию и условиями и мирами защити хтори утвердзели други овласцени орґани и орґанизациї, а дати су у прилогу Студиї; – обезпечи условия и запровадзи мири за зоперанє, зменшованє лєбо одклоньованє чкодлївих вплївох на животни штредок, хторих єст у Студию, поглавє 8. „Опис мирох з цильом зопераня, зменшованя лєбо одклоньованє каждого значнєйшого чкодлївих вплївох на животни штредок”; 3. Ношитель проєкта длужни обезпечиц вивершованє програми нєпреривного провадзеня у складзе зоз важацима предписанями хтори дефиновани зоз поглавйом 9. „Програма провадзеня вплїву на животни штредок ” и же податки достати зоз мониторинґом доручує Аґенциї за защиту животного штредку, Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду и Городскей управи за инспекцийни роботи – Обласц инспекциї за защиту животного штредку; 4. Наклада ше ношительови проєкта же у случаю реконструкциї и пременки технїчних характеристикох базней станїци зоз точки 1. того ришеня, поднєше вимогу надлєжному орґану за одлучованє о потреби преценьованє вплїву на животни штредок.
ОБГРУНТОВАНЄ
Ношитель проєкта „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованя вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї „НСTК ЦЕНТЕР-НС02, НСХ02, НСУ02, НСЛ02” у улїци Народних геройох 2, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 241, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. На першим секторе монтиране два панел антени типа APX186515 за систему зоз азимутом 20 ступнї,
32 РУСКЕ СЛОВО
два панел антени типа APX186515 за систему GSM 1800 зоз азимутом 20 ступнї и єдна антена типа К742213 за обсяг UMTS зоз азимутом 25 ступнї. На другом секоре монтирани антени: єдна антена типа APX906515 за систему GSM900 зоз азимутом 110 ступнї, два антени типа APX186515 за GSM 1800 зоз азимутом 115 ступнї и єдна антена типа К742213 за обсяг UMTS зоз азимутом 120 ступнї. На трецим секторе монтирани два антени типа APX15G6-16DWB за систему GSM 900 зоз азимутом 280 ступнї, єдна антена типа APX186515 за систему GSM 1800 зоз азимутом 280 ступнї и єдна типа К742213 за обсяг UMTS зоз азимутом 260 ступнї. Поставена и єдна антена К742266 за GSM900/GSM1800 зоз азимутом 195 ступнї. Проєкт предвидзує поставянє штиросекторней антенскей системи за обсяг GSM 900 и тросекторней за обсяги GSM 1800, UMTS и LTE). Попри иснуюцих антенох поставяю ше три нови антени К80010505 за обсяг LTE, зоз азумитами 20 ступнї, 135 ступнї и 260 ступнї респективно по секторох. Утаргує ше иснуюца антена APX 186515 зоз азимутами 280 ступнї, сектор НСX ДЗ ше демонтира, так же антена К742266 постава треци сектор зоз азимтом 195 ступнї. Конфиґурация примодавача базней станїци за систему GSM 900 4+8+8+4 за систему GSM 1800 4+4+4 а за UMTS 3+3+3 а за систему LTE будзе 1+1+1. У складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок и Правилнїком о поступку явного увида, презентациї и явней розправи о студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) запровадзени поступок преценьованю вплїву на животни штредок и обезпечене участвованє заинтересованих орґанох и орґанизаийох и явносци. У законским термину, хтори предвидзени за явни увид, Студия о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок була виложена у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку по 27. юлий 2015. року. Под час тирваня явного увида нє доручени думаня и зауваги у писаней форми на Студию о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок з боку заинтересованих орґанох, орґанизацийох и явносци анї нє було винєшених думаньох заинтересованєй явносци под час презентациї и явней розправи хтора отримана 28. юлия 2015. року цо константоване у записнїку число VI-501-713/15 од 28. юлия 2015. року. Зоз ришеньом о образованю и менованю предсидателя и членох технїчней комисиї за оцену Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок „НС-TК ЦЕНТЕР-НС02, НСХ02, НСУ02, НСЛ02” у улїци Народних геройох 2, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 241, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад, число VI-501-713/15 од 29. юния 2015. року, формована Технїчна комисия за оценьованє Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта, хтора випитала Студию о преценьованю вплїву и после запровадзеного, зоз законом утвердзеним поступком, о своєй роботи тому орґану доручела звит число VI-501-713/15 од 3. авґуста 2015. року зоз оцену предметней Студиї о преценьованю вплїву и зоз предкладом же ше на исту да согласносц. Зоз увидом до комплетней документациї, после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї константоване же Студия зробена у складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок, Правилнїком о змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) и Ришеньом о потреби преценьованя вплїву и о одредзованю обсягу и змисту студиї число VI-50123/15 од 16. априла 2015. року, хтору принєсла Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду. Кед ше Проєкт виведзе у складзе зоз технїчну документацию и кед ше випочитує шицки предвидзени мири за зменшованє лєбо зоперанє чкодлївих вплївох на животни штредок зоз точки 2. и 3. того ришеня, робота обєкта нє будзе значнєйше загрожовац животни штредок. На основи горе наведзеного ришене як у дипозитиве. Поука о правним лїку: Тото ришенє конєчне у управним поступку. Процив того ришеня ношитель Проєкта може порушац управни спор пред Управним судом у чаше од 30 днї од дня од дня приманя ришеня, а заинтересована явносц у чаше од 30 днї од дня обявйованя обвисценя о принєшеним ришеню у средствох явного информованя.
Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku na osnovi ~lena 29. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k Republiki Serbi<” ~islo 135/04 i 36/09), obyvxw
OBVISCENW o prinw{enim ri{enx `e potrebne precenqovanw vpl>vu застатого стану и о одредзованю обсягу и змисту студиї о преценьованю вплїву na `ivotni {tredok prowkta baznej stan>ci mobilnej telefoni> “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2” No{itelq prowkta “Tелеком Сербия” a.d. Takovska 2, Beo}rad, podnwsol tomu or}anu vimogu za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl<vu застатого стану na `ivotni {tredok prowkta – baznej stan<ci mobilnej telefoni< “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2” u ul<ci Народного фронта число 12, u Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3922/2 K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad. Posle zaprovadzenogo postupku, Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku 6. авґуста 2015. roku prinwsla ri{enw ~islo VI-501-784/15, `e potrebne precenqovanw vpl<vu na `ivotni {tredok i o odredzovanx obsygu i zmistu studi< o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok. Z cilqom obviscovany zainteresovanej yvnosci tekst ri{eny obyvxw {e u calosci: Gorodska uprava za za|itu `ivotnogo {tredku, na osnovi ~lena 10. pasus 4. i 5. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k RS”, ~s. 135/04 i 36/09) ~lena 192 pasus 1. Zakona o ob|im upravnim postupku (“Slu`beni novini SRX” ~islo 33/97 i 31/01 i “Slu`beni gla{n<k RS” ~islo 30/10) i ~lena 11., 34. i 36. Odluki o Gorodskih upravoh Gorodu Novogo Sadu (“Slu`beni novini Gorodu Novogo Sadu”, ~islo 52/08, 55/09 i 11/10, 39/10, 60/10 i 69/13), postupaxci po vimogi no{itely prowkta “Tелеком Сербия” a.d. Takovska 2, Beo}rad, za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl<vu na `ivotni {tredok prowkta baznej stan<ci za mobilnu телефонию “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2”, prino{i
RI[ENW 1. Utverdzuw {e `e za prowkt baznej stan<ci za mobilnu telefonix, “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2” u ul<ci Народного фронта число 12, u Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3922/2 K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad (u dalq{im tekstu No{itelq Prowkta) potrebne precenqovanw vpl<vu na `ivotni {tredok. 2. Odredzuw {e `e No{itelq Prowkta, Studix o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok za prowkt – baznej stan<ci mobilnej telefoni< “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2” u ul<ci Народного фронта число 12, u Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3922/2 K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad, u poglydze obsygu zmistu, virobku u skladze zoz ~lenom 17. Zakona o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {trredok i Praviln<kom o zmistu studi< o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok (“Slu`beni gla{n<k RS”, ~islo 69/05)
OBGRUNTOVANW
No{itelq Prowkta “Tелеком Сербия” a.d. Takovska 2, Beo}rad, podnwsol tomu or}anu vimogu za odlu~ovanw o potrebi precenqovany vpl<vu na `ivotni {tredok prowkta – baznej stan<ci “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2” u ul<ci Народного фронта число 12, u Новим Садзе, na katasterskej parceli ~islo 3922/2 K.O. Нови Сад II, Gorod Novi Sad. Зоз проєктом планована реконструкция иснуюцей базней станїци и то так же будзе поставена двосекторска антенска система за обсяги GSM 900, GSM 1800, UMTS и LTE хтори буду мац вкупно два панел антени продукователя Kathrein K80010892, по єдна антена по секторе за шицки три системи. Антени буду унапрямени зоз азимутами 220 ступнї (сектор 1) и 290 ступнї (сектор 2). Плановани конфиґурациї прмодавача базней станїци за систему GSM900 4+4 а за систему UMTS 3+3 i za LTE 1+1. U skladze zoz Zakonom o precenqovanx vpl<vu na `ivotni {tredok, o podnw{enej vimogi obviscena yvnosc z ogla{ovanqom u sredstvoh yvnogo informovany i MZ “Лиман III”. У законом предписаним терминє нє доручени думаня заинтересованих орґанох, орґанизацийох и явносци.
14. АВҐУСТ 2015.
ИНФОРМАТОР/СПОРТ Зоз членом 144. Закона о планованю и вибудови („С.Г. РС” число 72/09, 81/09, 64/10-Одлука УС од 10. септембра 2010. року 24/11, 121/12 42/13-Одлука УС, 50/13-Одлука УС, 98/13 Одлука УС, 132/14 и 145/14)) зоз хторим утвердзена окремна файта обєктох за хтори нє потребне обезпечовац акти компетентного орґану за вибудов, односно акт за окончованє вибудови, а медзи нїма и ношаче антенох зоз антенами на постояцих будинкох, драгох, инфраструктури и контейнерох електронскей комуникациї, як и типских кабинетох базних станїцох на одвитуюцих ношачох, у складзе зоз думаньом Министерства животного штредку, рударства и просторного планованя число 353-02-01676/2011-02 од 12. юлия 2011. року, та ношитель проєкту нєма обовязку доручиц вивод зоз урбанистичного плану лєбо потвердзени урбанистични проєкт, односно акт о урбанистичних условийох хтори нє старши од єдного року як анї идейне ришенє, лєбо проєкт, лєбо вивод зоз идейного проєкта. Ґу наведзеному проєкту ношитель проєкта доручел Контракт о закупе роботного простора, Даванє до закупа часци закрица инсталованє радио базней станїци, заведзени як и Подприємства за телекомунакациї „Телеком Сербиї” а.д., число: 72014/1 од 8. марца 2011. року хтори заключени медзи „Нафтну индустрию Сербиї” а.д. Нови Сад, и Подприємство за телекомунакациї „Телеком Сербия” а.д. Таковска 2, Беоґрад, як и Информацию о локациї за парцелу число 3922/2 К.О. Нови Сад хтору видала Городска управа за урбанизем и квартельни роботи Городу Нового Саду V-353-532/15 od 17. юлия 2015. року Ґу наведзеней вимоги ношитель проєкта приложел Фахову оцену обтерхованя животного штредку у локалней зони базней станїци мобилней телефониї ci “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2” число звиту 2111/14-110А хтору виробела акредитована Лабаратория Института „Ватроґаз” зоз Нового Саду. Базна станїца мобилней телефониї “НС59, НСХ59, НСУ59, НСЛ59 НС-НИС 2” ма вкупну ефективну визарююцу моц векшу од 250W на шицки три сектори за шицки обсяги (GSM 900, GSM 1800, UMTS и LTE). После розпатраня вимоги ношителя проєкта и податкох о предметней локациї, характеристикох и преценьованю можлївих вплївох наведзеного проєкта на животни штредок, а маюци у оглядзе, же предметна радио базна станїца ма ефективну визарююцу моц векшу як 250 W и може мац значнєйши вплїв на животни штредок-точку 12. подточка 13. Телекомуникацийни обєкти мобилней телефониї (базней радио станїци) Лїстини II Уредби о утвердзованю Лїстини проєктох за хтори обовязне преценьованє вплїву и Лїстини проєктох за хтори мож вимагац преценьованє вплїву на животни штредок („С.Г. РС” число 114/08), а тот орґан у складзе зоз членом 10. пасус 4. Закона о преценьованю вплїву одлучел же потребне преценьованє вплїву. Зоз членом 10. пасус 5. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок, предписане же зоз одлуку зоз хтору ше утвердзує же потребне преценьованє вплїву проєкта на животни штредок, надпатраюци орґан може одредзиц и обсяг и змист студиї о преценьованю вплїву, цо у тим случаю зробене. Окрем розпатраня интензитета вплїву (виражени зоз ефективну визарйовану моцносцу пошореня), надпатраюци орґан у конкретним случаю розпатрел и тирванє вплїву – базна станїца представя континуалне жридло зарйованя. Применюци начала превенциї и предострожносци (член 9. пасус 1. подточку 2. Закона о защити животного штредку („С.Г. РС”, чс. 135/04, 36/09, 36/09 – др. закон, 72/09 – др. закон и 43/11 – одлука УС), зоз хторим ше вимага же кажда активносц муши буц планована и запровадзена на способ же медзи иншим представя найменши ризик за людске здравє, зоз Студию потребне доказац же за предметни проєкт будзе применєна найлєпша розполагуюца и доступна технолоґия, технїка и опрема. Маюци у оглядзе напредок наведзене, а окреме специфичносц локациї (густо населєна бивательна зона) нєобходнє виробиц документ зоз хторим ше анализує и оценює квалитет творительох животного штредку на одредзеним просторе, медзисобни вплїв иснуюцих и планованих активносцох и утвердзую условия и мири за зоперанє, зменшанє и одклоньованє чкодлївих вплївох на животни штредок як и мири у случаю вдереня и обезпечиц провадзенє вплїву жридла зарйованя, а то ше виключно муши обезпечиц зоз Студию о преценьованю вплїву на животни штредок, хтору би требал виробиц мултидисциплинарни фахови тим. На основи горе наведзеного, ришене як у диспозитиве. Поука о правним лїку: Процив того ришеня ношитель проєкта може виявиц жалбу Покраїнскому секретарияту за урбанизем, будовательство и защиту животного штредку у чаше 15 днї од дня приманя ришеня, по тим орґану. Заинтересована явносц може обявиц жалбу процив того ришеня у чаше 15 днї од дня обявйованя у средствох явного информованя, по тим орґану.
14. АВҐУСТ 2015.
У ВЕРБАШЕ ОТРИМАНИ МЕМОРИЯЛНИ ТУРНИР
НА ЧЕСЦ ВЕЛИМИРОВИ ЧИЖМАРОВИ
Фодбал за дзеци основношколского возросту
Други Mемориялни турнир на чесц Велимирови Чижмарови отримани всоботу 8. авґуста, на теренох спорт ского здруженя „Младосц” зоз Старого Вербасу. Турнир у фодбалу за дзеци основношколского возросту постал уж традицийни, а на чесц Чижмарови хтори єден од сновательох здруженя „Младосц”. Вон бул єден з гевтих хтори зоз свою роботу и закладаньом допринєсли же би ожил запущени и еколоґийно заґадзени простор на концу улїчки Петра Драпшина, и же би ше тот простор претворелo до места за спортски активносци, рекреацию и забаву наймладших. Турнир почал з гимну Сербиї, святочне дзвиганє заставох, а вец нащивительох привитал Владимир Папуґа хтори их здогаднул на дїло и свойого колеґу и приятеля, хторого шицки познали по ентузиязму и доприношеню у рижних активно сцох. Чижмар помогнул под час вибудови грекокатолїцкей парохиї у Старим Вербаше, бул активни у Здруженю ремесельнїкох, Дружтве поднїмательох, КПД „Карпати”. Папуґа додал же Велимир за собу вельо охабел, a медзи иншим и спортски терени. Перши предсидатель здруженя „Младосц” Тоша Секицки здогаднул же Чижмар попри тим же
бул активни як пензионер у явним и културним живоце, жадал унапредзиц и околїско и од перифериї направиц лєпше место за будуци ґенерациї. Вон нащивительох здогаднул и на тото же Велимир бул перши предсидатель Скупштини Здруженя, а зоз своїма совитами, з енерґию и моцну дзеку порушовал и других коло себе же би ше уключели до активносцoх и розвою „Младосци”. Мемориялни турнир подзековaнє за його вельке доприношенє. Велимир Чижмар обявел и брошуру о спортским здруженю „Младосц” з назву „Нашим поколєньом” и так зачувал шлїд о початкох розвою Здруженя, чий терашнї предсидатель Драґан Стойчич. На турнире ше змагали 14 екипи з општини Вербас, углавним з локалних спортских здруженьох, а медзи нїма екипи ОФК „Вербас”, екипи зоз Старого Вербасу, Винїцох, Ясикох, екипа „Коцурски водопади” и други. Побиднїком подзелєни дарунки и дипломи. Манифестацию потримали числени локални спонзоре, ширша Чижмарова фамелия, а софинансовал Покраїнски секретарият за спорт и младеж. А. Маркович
РУСКЕ СЛОВО 33
СПОРТ СПОРТСКИ БАВИСКА „ЯША БАКОВ” – ТУРНИР У ФОДБАЛУ Пишу: Златко КОЛЄСАР Александар ПАЛАНЧАНИН
З
ПРЕВЕРЙОВАНЄ ФОРМИ ПРЕД ПЕРШЕНСТВОМ Турнир у фодбалу у рамикох Спортских бавискох „Яша Баков” отримани прешлого викенду, 8. и 9. авґуста, у Коцуре. На турниру участвовали штири екипи – НК „Петровци” зоз Петровцох, ФК „Русин” зоз Руского Керестура, ФК „Бачка” зоз Дюрдьова и домашнї ФК „Искра”
а любительох фодбалу и навиячох, турнир бул права спортска лакотка. Насампредз прето же на єдним месце були шицки нашо клуби хтори пред самим початком першенствених змаганьох указали свою форму и порихтаносц за наиходзаци змаганя. Турнирска атмосфера допринєсла же би фодбалере на терену були опущени и же би дали шицки моци указац ше найлєпше цо знаю. На змаганьох посцигнути вельо ґоли – вецей як на першенствених змаганьох, а то прешвечлїво указузує же на терену було вельо добри акциї, красни поцаги и добри бица на ґол хтори на щесце присутних патрачох, нє закончели у ґоламнских гарсцох.
ФК „Искра”
и Летичови виєдначела резултат на 2:2. Пенали одлучели хто победзи. Фодбалере зоз Дюрдьова були успишнєйши и победзели зоз 6:5, та ше пласовали до финала у котрим ютредзень, внєдзелю, бавели процив доТУРНИР НЄ ЛЄМ БАВИСКО машнєй екипи Искри котра на соботовим полуфиналним Всоботу, першого дня турнира Спортских бавискох змаганю победзела госцох зоз Петровцох зоз резултатом „Яша Баков” одбавени полуфинални змаганя, а перши на 3:1. Кед слово о другим полуфиналним змаганю медзи фодбатерен вишли екипи ФК „Русин” зоз Руского Кере стура и ле рами Искри и Петровцох, мож повесц же ше Искра трaпеФК „Бачка” зоз Дюрдьова, а потим екипа НК „Петровци” ла у першим полчасу, гоч була лєпша, мала и даскельо дозоз Петровцох и домашня екипа ФК „Искра”. бри нагоди, алє лабда нє сцела до ґолу. Заш лєм, у остатнєй Турнир почал зоз интере сантним змаганьом у котрим Русин зоз двома ґолами Дюрича водзел зоз 2:0, алє Бачка минути першого полчасу Марян Малацко дал ґол и оможлїше нє придала, та до конца бависка дзекуюци Чиринови вел домашнїм фодбалером же би мирно вошли до другого полчасу. У другим полчaсу Искра зоз ґолами котри дали Николич и Колєсар обезпечела место коцурскей екипи у финалу, а Петровчанє до конца дзекуюци ПЕРШЕНСТВО У ГОРВАТСКЕЙ ПОЧИНА Андричови дали почасни ґол, та резултат на конУ СЕПТЕМБРУ цу бул 3:1 за Искру. Другого дня на турниру перше було змаганє за На турниру у Коцуре участвовала екипа зоз Горватскей, зоз Петровцох. НК „Петровци” ше змага у Трецей жупанийскей лиґи, а 3. место котре ше бавело медзи фодбалскима екипами ФК „Русин” и НК „Петровци”. Русин у тим змаганя у ярнєй часци закончел на предостатнїм месце. – Як цо случай у велїх мали местох дзе постоя фодбалски клуби и змаганю бул лєпши и на концу победзел зоз преми зочени зоз малима финасийнима средствами. Пенєж єден з знач- швечлївим резултатом 4:0 и освоєл треце место. Финалне змаганє медзи домашню Искру и нєйших условийох же би клуб призначел лєпши успих. Фодбалере дюрдьовску Бачку оправдало очекованя патрачох, пре завжатосц на роботи нє сцигую поряднє тренирац цо ше одражує на змаганьох. Кед би ше ришело економски почежкосци, Пе- понеже патрели єдно квалитетне змаганє, борбетровци би посциговали лєпши резултати. Першенство у нашей ли- не зоз аж 7 ґолами. Бачка лєпше отворела змагаґи, хтора найнїзша, почина у септембре. Пририхтованя за єшеньску нє и пошвидко зоз ґолом котри дал Летич водзечасц зме почали штредком юлия. Участвовали зме на велїх турни- ла зоз резултатом 1:0. Искрово бавяче на початку рох хтори потераз орґанизовани у нас. Екипа подмладзена, та ше и нє могли дойсц до свойого бависка, та Бачка то нєдостаток искуствия чувствує. Наздаваме ше же превозидземе по- вихасновала и при резултату 1:0 могла зоз пеналу чежкосци и же по початок першенства дойдземе по лєпшу форму. З можебуц и ришиц питанє побиднїка, алє Искров даскелїма новима бавячами наздавам ше же будземе у верху таблїч- ґолман Ступар тот пенал одбранєл. ки. Но, з того цо сом на тим турниру у Коцуре видзел, ту ше бави веТот одбранєни пенал таргнул Коцурцох котри льо лєпши фодбал як у нас – гварел тренер НК „Петровци” Йосип конєчно почали бавиц як знаю, та дзекуюци ЖивКатич. ковичови виєдначели резултат и зоз резултатом 1:1 ше пошло на одпочивок. 14. АВҐУСТ 2015. 34 РУСКЕ СЛОВО
СПОРТ У другим полчасу Искра подполно превжала бависко, нагоди ше шоровали и пошвидко зоз прекрасним ґолом Малеша обрацели резултат на 2:1. Дюрчовчанє ше нє придавали, борели ше, алє Малацко зоз єдного процивнападу преламал резултат и звекшал го на 3:1. Тот ґол дотлукол бавячох Бачки котри ше вецей нє могли спроцивиц физично порихтаншим Коцурцом котри прейґ Сердара и Малеша заш звекшали резултат аж на 5:1. После пиятого ґолу Искра спомалшела бависко, та госци прейґ Янковича дали и други ґол и конєчни резутат бул 5:2 за Искру.
ПРИРИХТОВАНЯ ЕКИПОХ ПРИ КОНЦУ За екипи хтори участвовали на турниру у Коцуре, змаганя хтори одбавели були ище єдно преверйованє форми пред початком першенства. Подручна лиґа Зомбор у хторей ше змага Русин тей нєдзелї почина з першенственима змаганями. – Участвованє на турниру у Коцуре було ище єдно контролне змаганє Русина. У пририхтованьох зме мали вецей таки змаганя и можем повесц же зме их успишно закончели. Задовольни сом зоз бавячами, посцигли зме добру форму и очекуєм од екипи зоз Ярашу добри резултати. Мушим надпомнуц же зме на тренинґох вше були у комплетним составе. Бавяче озбильно похопели обовязку прирхтованьох. Маме даскелкїх нових бавячох, дзепоєдни ше врацели до екипи. Кед ше шицко зда, на Ярашу мож очековац горуцу єшень и добри бависка – гварел тренер ФК „Русин” Златко Саянкович. Екипа ше намага витвориц подобни резултат зоз ярнєй часци, односно завжац єдно зоз штреднїх местох на таблїчки. Коцурске Искра и дюрдьовска Бачка змаганє предлужа у дружтве других екипох хтори остали у Медзиопштинскей лиґи Вербас–Жабель–Титель. Ярню часц першенства закончели на штвартим, односно трецим месце. Нє поспишело им ше пласовац ше до висшого ранґу змаганя. Штаби клубох нє скриваю амбициї завжац чолни места и пласман до висшого ранґу и же су у тих намагньох єдни другим велька конкуренция. – Пририхтованя прешли так як прешли. Тим зме цалком подмладзели, углавни су 1996–97. рок, остали лєм даскельо старши бавяче. То млада екипа од хторей особнє очекуєм же обезпечи пласман до висшого ранґу змаганя. То реални очекованя, насампредз прето же зме були у самим верху траблїчки. Мали зме кус менєй боди як екипи хто-
ДРУЖЕНЄ И ПРИПОЗНАНЯ После змаганя шицки учашнїки пошли на друженє до Пелетовей сали дзе предсидатель спортских бавискох „Яша Баков” Звонко Салаґ преглашел побиднїка турниру и уручел погари. Тиж так, преглашени и найлєпши бавяч, а то Срдян Юшкович зоз Искри, потим найлєпши ґолман Мирослав Ступар тиж зоз Искри, найлєпши голґетер Деян Летич зоз Бачки и бавяч котри дал найкрасши гол, Борис Орос зоз Руского Керестура. Припознанє за фер плей припадло екипи НК „Петровци”. Спонзоре турнира у вельким фобалу Яша Баков у Коцуре то СО Вербас, „Супермикс”, бензинска пумпа „Тутнєвич”, бутик „Ясмина”, СТР „Любоєвич”, Михайло Варґа Пеле, ЗЗ „Нашо Зарно” „Копчански” и млїн „Миком”.
14. АВҐУСТ 2015.
ФК „Бачка” Дюрдьов
ФК „Русин” Руски Керестур
НК „Петровци” Петровци
ри ше пласовали до висшого ранґу. З другима словами очекуєм перше лєбо друге место на концу єшеньскей чсци першенства – гварел Миленко Вукчевич, тренер ФК „Бачка”. Змаганя на турнире указали же екипи у каждим поглядзе у добрей форми. То окреме обачлїве у шорох екипи домашнїх турнира – ФК „Искра” хтори у финалним змаганю прешвечлїво победзели екипу ФК „Бачка” зоз Дюрдьова. – Думам же маме квалитетну екипу. Бавяче углавним Коцурци, велї з нїх нови, а дзепоєдни ше и врацели до екипи. Пред початком першенства можем обецац лєм добри змаганя. Тренерска часц закончена, а бавяче тераз маю „слово”. Кед ше буду притримовац того цо зме прешли през пририхтованя можеме очековац добри резултати. Намагаме ше завжац єдно з перших двох местох на таблїчки и пласовац ше висше. У тих намаганьох найвекши процивнїк нам будзе екипа Бачкей – гварел Здравко Бабич тренер ФК „Искра”.■
РУСКЕ СЛОВО 35
ФОДБАЛСКИ ТУРНИР У КОЦУРЕ
РОК LXXI ЧИСЛО 32 (3641) НОВИ САД, 14. AВҐУСТ 2015. РОКУ
■ КУЗМЯКОВО ЗНОВА ПОТРИМУЮ
урнир у фодбалу у рамикох Спортских бавискох „Яша Баков” отримаТ ни прешлого викенду, 8. и 9. авґуста, у
Коцуре. На турниру участвовали штири екипи – НК „Петровци” зоз Петровцох, ФК „Русин” зоз Руского Керестура, ФК „Бачка” зоз Дюрдьова и домашнї ФК „Искра”. Екипи добре бавели на радосц присутней публики. Фодбалере дали вельо ґоли, а єден би могол конкуровац за „евро– ґол”. Побиднїк турнира коцурска Искра, хтора указала найлєпше бависко на терену. Важне фодбалске припознанє у мено своїх клубских колеґох приял Златко Колєсар. А. П.
КЕРЕСТУРСКУ ШКОЛУ
ЦЕНА 30 ДИНАРИ
Фото: Танита Ходак
!"#
■ ВЕЦЕЙ ОД БАВИСКА
– ФОДБАЛСКИ ТУРНИР „ЯША БАКОВ”