Issuu

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ

СЦЕЛОСЦ ЗА НАУКОВЕ ВИГЛЄДОВАНЄ И УСОВЕРШОВАНЄ

РОК LXXII ЧИСЛО 21 (3682) НОВИ САД, 27. МAЙ 2016.

Треца Наукова конференция младих науковцох и фаховцох отримана всоботу, 21. мая, на новосадским Филозофским факултету. Роботи представени зоз обласци линґвистики, литератури, историї и ґеоґрафиї. Медзи младима зоз наших местох, на конференциї участвовали и двойо студенти зоз Япону и Словацкей. Науково роботи представени на високим уровню, а приказане знанє и сцелосц младих науковцох за виглєдованьом и усовершованьом. З єдного боку таки виглєдовацки роботи помагаю у розвою и збогацованю самей особи, алє тиж охабяю и позитивни шлїди у очуваню и змоцньованю руского идентитета и култури.

Михаїл Римар

Марина Сакач

мср Канаме Окано

Марина Биркаш

мср Александер Мудри

мср Моника Абодї

ОГЛЯДНУЦЕ НА ПРЕШЛОСЦ еб редакция „Руского слова”, у сотруднїцтве зоз Заводом за културу войводянских Руснацох, Музейом Войводини и Покраїнским заводом за защиту памятнїкох, поволує читачох новинох „Руске слово” и нащивительох сайта (www.ruskeslovo.com) же би помогли препознац особи на старих фотоґрафийох. Фотоґрафиї хтори ше будзе обявйовац на сайту и у новинох диґитализовани, а пре точне идентификованє особох на сликох, хтори маю окремну музейну вредносц, потребна помоц од ширшей явносци. Шицки фотоґрафиї настали у дакедишнєй фотоґрафскей роботнї Бруґошових у Руским Керестуре. Кажду фотоґрафию ше подпише зоз одредзену шифру, та кед же препознаце даєдну, лєбо вецей особи на фотоґрафиї, модлїме Вас же бисце явели до Заводу на число телефона 021/548-421, лєбо на мейл: zavod.rusini@gmail.com. Фотоґрафиї ше будзе обявйовац длугши часови период, а на сайту буду пошоровани на окремним месце, так як виходза у новинох.

Фото: Aна Маркович

мср Саша Сабадош

ЦЕНА 30 ДИНАРИ

Ася Папуґа

Катарина Петрусова мср Ана Римар

■ ЗМЕНИ НА РТВ И ГРАЖДАНСКИ ПРОТЕСТ

ПОМОГНЇЦЕ, РОЗПИТАЙЦЕ ШЕ, ПРЕПОЗНАЙЦЕ!

■ МЛАДИ НАУКОВЦИ –

ТРЕЦА КОНФЕРЕНЦИЯ

Фотоґрафия: K006a_0150P

НОВИ МОДЕЛ ЗА МЕНШИНСКИХ ПОСЛАНЇКОХ Пише: Єлена ПЕРКОВИЧ, новинарка и гражданска активистка

Писац и анализовац прешли виберанки нє потребне, бо ґарантовани, одно сно мал свойофайтово квоти. то експерти уж зробели, спатраюци их зоз шицких бо- Meдзитим, анализа механїзмох котри у сушедних жемох кох. Но, у векшини случайох аналитичаре занєдзбали оможлївюю учасц меншинских представнїкох у роботи питанє же у котрей мири, у новим зволаню Народней националних парламентох, указує розлични пракси, алє скупштини Сербиї, заступени национални меншини, ко- и ефекти. По правилу, у жемох реґиона меншински потри посланїцки статус здобули нєпоштредно прейґ мен- сланїки до парламенту уходза по моделу афирмативней шинских странкох. У актуелним зволаню єст 10 посланї- дискриминациї котра им нє ґарантує и полни политични кох меншинских партийох, а то за єдного менєй од пре- мандат, односно можлївосц полноправней учасци у роботи найвисшого зашлого зволаня. Математика гвари же то 4 одсто, У жемох реґиона меншински посланїки до парламенту конодавного орґану. Найблїзши нам приуходза по моделу афирмативней дискриминациї нє рахуюци меншинских посланїкох котри до паркотра им нє ґарантує и полни политични мандат, клад Горватскей, котра виражела и найламенту вошли у коалиодносно можлївосц полноправней учасци у роботи риґиднєйше становицийним партнерстве, а найвисшого законодавного орґану ско ґу пракси полиїх нєт вецей як три-штитичного представяня ри. Toто присуство меншинских народних посланїкох дзвига на можлїви 5 од- меншинох у Народней скупштини Сербиї. Ґарантовани сто, од вкупного числа посланїцких мандатох. Нїзши мандати за заступнїкох меншинских заєднїцох у горватцензус за уход до парламенту очивисно же обезпечує ским Сабору, математично поведзено, нє даваю лєпши лєм приблїжну заступеносц меншинскей пoпулациї, ко- резултати од сербскей виберанковей системи, а анї су нє тра у Сербиї твори 16 одсто жительства. Ґу тому, ясно горши. У терашнїм зволаню 8 заступнїки (5 одсто од же малочислени меншини нє маю нїки шанси же би вкупного числа заступнїкох) представяю 22 меншини у спрам потерашнього виберанкого механїзма шедли го- Горватскей, з тим же им ше з часу на час дава до знаня лєм на єден єдини посланїцки карсцель у Народней же их право на ровноправне одлучованє у Сабору нєдосточно дефиноване зоз одвитуюцим Законом и же би воскупштини. Прецо би така анализа, дзе вихабене число припаднї- ни як заступнїки требали мац совитодавну улогу, без кох меншинских заєднїцох, котри по сланїки векшн- права одлучованя. ских странкох, була интере сантна малочисленей ру- У Акцийним плану за витворйованє правох националскей популациї, одно сно читачом „Руского слова”? От- них меншинох у процесу предприступних прегваркох за же, сам початок виберанкового проце су у Сербиї бул поглавє 23. у часци документа VII Демократска партиозначени зоз анї кус приємну вияву горватского мини- ципация, держава Сербия зарисовала як циль „ефикасну стра вонкашнїх дїлох же би Сербия требала обезпечиц учасц националних меншинох у виберанкових процегорватскей заєднїци у Сербиї ґарантовани мандати на сох”, цо вимага компаративни приступ ґу праксом дершицких трох уровоньох одлучованя (Билатералне спо- жавох ЕУ и идентификованє найудатнєйших моделох розуменє о защтити националних меншинох член 9.). У политичного представяня меншинох на шицких уровнох процивним, Горватска блокира предприступни пре- одлучованя. Примена нових нормативних рамикох у тей гварки Сербиї зоз ЕУ за поглавє 23. Вшелїяк же таки обласци требала би оможлївиц векшу учасц малочислевияви анї кус нє оптимистични, окреме же даєдни же- них националних заєднїцох у процесу одлучованя на реми зоз окруженя маю подобни намири. Руснацом, як публичним, покраїнским и локалним уровню. То вшелїгражданом Сербиї, сиґурно нє шицко єдно зоз яку як будзе вимагац помоцнєне анґажованє шицких нациошвидко сцу ше одвиваю предприступни прегварки зоз налних совитох у Сербиї, та и руского Националного соЕУ, бо сам тот процес треба же би принєсол висши сту- виту, котри представитель народу котри нє ма матичну пень правней сиґурно сци, одно сно елиминицию тера- державу и у жемох юговосточней Европи ма винїмково шнєй конфузиї по цало сней вертикали сербиянскей статус меншини. Традицийно добри вязи котри руска задержавней системи. Як малочисленей меншини, Ру- єднїца зоз Сербиї пестує зоз Руснацами у жемох окружеснацом и проблематика заґарантованей политичней за- ня требало би вихасновац за анализу тамтейших ришеступено сци меншинох на шицких трох уровньох треба- ньох и през компарацию дац предклади и на хасен Сербиї и рускей заєднїци. ■ ла би буц важна и блїзка. Гоч меншински странки маю посланїкох у Народней скупштини Сербиї, держави зоз окруженя вимагаю же Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє би уход їх меншинох до сербиянского парламенту бул вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

2 РУСКЕ СЛОВО

27. MAЙ 2015.

ЗМИСТ

УВОДНЇК Пише: Иван САБАДОШ, заменїк одвичательного редактора

■ Тижньовнїк 4–5. Змени у Радио-телевизиї Войводини 6–7. Дзень Руснацох у Горватскей

■ Нашо места 8. Совит МЗ Руски Керестур 11. Ремеселнїки з Керестура нащивели Шид

■ Економия 12–13. Пресадзованє паприґи у Керестуре

■ Култура и просвита 15. Солистични концерт Димитрия Цапа у Вербаше 21. Шести хорски фестивал у КПД „Карпати”

■ Дом и фамелия 17–19. Млади у ИТ индустриї 20. ЖеноблоґИя

■ Мозаїк 20–21. Наукова конференция младих у Новим Садзе

■ Людзе, роки, живот 24–25. Наш госц – Славомир Шанта з Коцура

■ Духовни живот 27. Кирбай у Беоґрадзе

■ Информатор

28–31. Оглашки и In memoriam

■ Спорт 34. Шейсц медалї КК „Русин” 35. Турнир у шаху – СП „Яша Баков”

На насловним боку – Хор „Алпе Адриа” з Удинох (Италия) Авторка фотоґрафиї – Ана Маркович

ДОБРЕ РАНО, ДОБРИ ВЕЧАР И ДОБРУ НОЦ Змени на Радио-телевизиї Войводини ше обчековало, алє нє у таким обсягу и маниру. Чолни функциї – директорски, та и редакторски, вше и вшадзи присподобени голєм политичному курсу, кед нє и диктату. Медзитим, змену скоро цалого другого и трецого редакторского ешалону барз чежко похопиц иншак окрем як политични прицисок и реваншизем. Окреме бо урядова арґументация же шицки були пристрасни и нєобєктивни. З другима словами, подли новинаре, а медзи шориками, нєдосц подобни. Механїзми политичного прициску нє видумала нєшкайша власц, лєм их можебуц хаснує шмелше як предходна. Анї то нє виключно наш, домашнї специялитет – єден з найреспектабилнєйших явних медийских сервисох у тей часци Европи – горватски ГРТ, после тамтейших виберанкох потрафел прави цунами дзе „страдали” аж 70 редакторе. Медзитим, парадокс же од остатнїх подїйох у РТВ праве власц будзе мац вецей чкоди, як хасну. Гоч донєдавна випатрало же то будзе нєможлїве з оглядом на нє такой так давну прешлосц, РТВ ше голєм з часци, виборела з баластом дзеведзешатих. Голєм змистово кед нє и у форми. Постала солидни реґионални явни медийни сервис. Чи добри – вшелїяк може буц лєпши. Чи лєпши як цо бул пред 10 – 15 роками – сиґурно. Пристойни, културни, граждански медий за пристойни, културни граждански швет. Алє, як таки, нє ма одвише вельо публики – телевизиї хтори емитую „Салаши” и „Свадзби” вельо патренши. Значи, анї нє може загрожиц монолит власци, та аж и да є наисце пристрасна, як цо ше єй тераз пригваря. З другого боку, каждей власци животно потребни шлєбодни медий, а явни сервис цошка найблїзше цо мож витвориц од того идеалу. Куцик медийного простору дзе мож чуц и иншаке думанє, голєм як здогадованє же реални живот нє вше целови. Як тот цо императорови у триюмфалней процесиї нє лєм трима венєц над главу, алє му и надпомина „Май на розуме же ши лєм чловек”. Символично, РТВ аж и нєшка подквартельош. Руїна на Мишелуку нє лєм опомнуце на дзеведзешати, алє и символ нєуспишного петнацрочного демократского експерименту. Нїґда нє поставени моцни фундамент хтори за РТВ обезпечи стабилносц, без огляду яки го моцни политични бурї бию. Место же би ше з єдним обичним конкурсом под яснима критериюмами у обласци фаховей приготовки и розпону плацох почало стабилизовац тоту медийну хижу, остатнї подїї лєм ю баржей гимбаю.

* ”РУСКЕ СЛОВО” – гласнїк по руски * Виходзи каждого пиятку * Снователь Национални совит рускей националней меншини * Видава НВУ ”Руске слово”, Нови Сад * Перше число вишло 15. юния 1945. року у Руским Керестуре * Адреса: НВУ ”Руске слово”, Булевар ошлєбодзеня 81/7, 21000 Нови Сад * Редакция: заменїк одвичательного редактора Иван Сабадош – редакторе/ки – Дюра Винаї, Мирон Горняк-Кухар, Михайло Зазуляк, Александар Паланчанин, Олена Планчак-Сакач, Славица Фейса, Ясмина Дюранїн; новинаре/ки – Мария Афич, Влада Дїтко, Сенка Надь, Сандра Барань, Ана Маркович, Танита Ходак * Язична редакторка – Блажена Хома-Цветкович * Технїчна редакторка – Люпка Цвеїч; компютерски обробок – Вероника Вуячич, Мария Гудак, Таня Салонтаї * Телефони: 021/6613-697, 021/6624708, 021/6623-076; 021/6621-433 * Телефакс 021/528-083 * Предплата за цали рок: у жеми 1 500 динари, а у иножемстве 100 евра * Жиро-рахунок Banca Intesa a.d. Beograd 160-923244-82 * Девизни рахунок 160-0050870024999-53 * Рукописи ше нє враца * Друкує Друкарня ” Maxima graf” Пет роварадин * E-mail: ruske.redakcija@gmail.com * Web site: www.ruskeslovo.com * YU ISSN 0350-4603 * COBISS SR-ID 15915778 * Друковани тираж 2 100 *

Direktorka MARTICA TAMA[ *** Odvi~atelqni redaktor dr BORIS VAR]A

27. МАЙ 2016.

РУСКЕ СЛОВО 3

ТИЖНЬОВНЇК ЗМЕНИ У РА ДИО-ТЕЛЕВИЗИЇ ВОЙВОДИНИ

И ЦИЛЬ И СРЕДСТВА ПОД ЗНАКОМ ПИТАНЯ

Фото: В. Вуячич

Пишe: Иван САБАДОШ

Обсяжни змени руководзацого, редакторского и новинарского кадру хтори ше у РТВ случую лєм даскельо тижнї после виберанкох и лєм даскельо тижнї пред порядну пременку програмскей шеми виволую розлични реакциї – од становиска же то леґитимне право нового руководства, по спозоренє же барз здабу на манир дзеведзешатих

осле того як нови Управни одбор РТВ початком мая зменєл програмного директора Слободана Арежину, и задзекованя ґенералного директора Срдяна Михайловича, 17. мая зменєни и практично цали редакторски тим Информативней програми РТВ, и констатоване задзекованє главней и одвичательней редакторки Першей програми ТВ Миряни Йович, а у медзичаше задзековала и заменїца директора програми РТВ Таня Йордович. Окрем редакторох информативних емисийох РТВ, зменєни и редакторе блок-емисийох „Добре рано, Войводино” и „Погляднїци” хтори у програми, насампредз, маю сервисни информациї и комунални проблеми з хторима ше зочую гражданє Нового Саду и Покраїни. Вкупно, потераз зменєни 14 редакторе. Як обгрунтоване, Арежина зменєни пре „зменшану патреносц” РТВ, алє кед слово о редакторох Информативней програми, достали толкованє же їх робота була пристрасна, а вивисцованє тенденциозне. Медзи зменєнима и редактор „Дньовнїка на 17” Мирослав Задрепко: – Мнє особнє нїхто нїґда урядово нє зауважел же ми „Дньовнїки” єднобочни, нєзбалансовани, же пущам „поручени” прилоги. Тиж, нїґда сом нє достал опомнуце, кару лєбо суспензию як редактор информативней емисиї пре „гришки” хтори ми тераз зауважени. Понеже нє можем найсц лоґичну причину зменох, питам ше чи шицко нє ма особни, лєбо даяки иншаки причини, а нє тото цо наведзене. Источашнє, боїм ше же ше пременки нє одража лєм на редакторску политику, алє и вкупни имидж РТВ хтори будовани остатнї пейц роки. Прешвечени сом же тото цо зме робели було обєктивне,

4 РУСКЕ СЛОВО

Зоз гражданского протеста „Потримай РТВ”

збалансоване, критичне и спрам власци. – толкує Задрепко, и ґу тому окреме визначує же спомнута екипа о зменох дознавала прейґ телефона, поштреднїкох и по кулоарох. – З того видно одношенє тих хтори наисце одлучовали спрам шлєбоди медийох и нагадує дальше деґрадованє новинарскей професиї – скоро же у домашнїх медийох вецей нє маме емисию у хторей ше озбильно виглєдує корупцию, криминал, загрожованє людских правох, новинаре преноша думаня и описую случованя, место же би их критично и аналитично спатрали – коментарує Задрепко. ЧОМ НЄ МОЖ БЕЗ „НАШИХ” И „ВАШИХ” Окончователька длужносци главней и одвичательней редакторки Першей програми Войводини Нада Калкан, иншак новинарка и редакторка з вецейдеценийним искуством у РТВ, виявела же нормалне кед нове руководство вибера нови тим сотруднїкох: – Кажде хто придзе вибера свой тим. То и вони робели. Була сом главна и одвичательна редакторка кед пришли, и анї „а” сом нє поведла кед ме зменєли рок и пол пред конєц мандату. То була їх одлука, сцели свой тим. Нє розумим чом ше тераз прави нєпотребни галайк коло ситуациї у РТВ – прекоментаровала Калканова за медиї, и надпомла же нїхто з тей телевизиї хто зменєни, нє останє без роботи. Редактор нєдзельового виданя новинох „Дневник” Мирослав Стаїч гвари же нє спорне право менаджмента най вибера сотруднїкох з хторима будзе робиц, алє спозорюує на єден деталь: 27. MАЙ 2016.

ТИЖНЬОВНЇК

– Радио-телевизия Войводини явни медийни сервис шицких гращданох Покраїни. Прето барз нєдобре кед ше до першого плану, без огляду з хторого боку приходза, визначиую подзелєня же „ми, вони, вони нас а ми їх...” то основа за звади, злу крев медзи колеґами хтори, на концу концох, и далєй буду мушиц робиц вєдно. Чи так було и скорей, нє знам, алє за перспективу явного сервиса у будучносци барз нєдобре будовац го на фундаменту подзелєньох по политичней линиї. Интенция явного медийного сервису нє же би бул аполитични у смислу же „нїч нас нє интересує”, алє же би сполньовал явни интерес у обласци информованя шицких гражданох, без огляду чи преферую СНС, чи ДС. чи ЛСВ, чи дакого другого. А то информовац о шицким и обезпечиц медийни простор за шицких. А тоту функцию вшелїяк нє годно сполньовац кеду уж у самим колективу буду подзелєня – коментарує Стаїч.

„БЕОҐРАДСКИ ГВИЗДИ” Кед слово о РТВ, найвецей контроверзи у явносци и самей хижи, спричинює повласцене положенє особох хтори на покраїнски сервис пришли з беоґрадских медийох. – Задаток менаджмента медийней хижи же би вибрал розвойни мири. Кед за медий добре анґажовац квалитетних вонкашнїх сотруднїкох, цо вшелїяк нє тунє, и кед то приноши квалитет програмних змистох и рост рейтинґу, вец то оправдане. Медзитим, кед нє витворени жадани ефект, одвичательносц наклада опрец ше на свойо моци и укладац до розвою власного кадру и потенциялох – гвари Мирослав Стаїч. Проблем же нєт анї ясни критериюми за оцену, анї релевантна инстанца хтора би направела таку „кост-бенефит” анализу и ришела тоту контроверзу.

Подобни становиска маю и заняти у РТВ хтори протестую пре политично мотивовани змени. Инсистую же су „нїчийо”, дистанцую ше од политичних партийох и наглашую же су медийни професионалци хтори и далєй, як и дотераз, сцу одвичательно робиц свою роботу. Вони дотераз обявели два протестни писма процив, як инсистую, нєарґументованих зменох и тенденцийних обгрунтованьох з хторима ше знєважує їх роботу. Перше подписали коло 40, а друге вецей як 100 новинаре, редакторе и заняти у продукциї – практично шицки по хторих остатнїх рокох програма РТВ постала препознатлїва. У писме ше тиж спозорює же нове руководство, хторе у о. д. Статусу и дочасове, понеже є нє вибране на конкурсу, анї нє ма право на таки драстични мири хтори озбильно загрожую сполньованє програмскей политики РТВ. Вони спозорели же зменєни особи хтори зоз свою роботу допринєсли пороснуцу патреносци програми и угляду тей медийней хижи, хтори потвердзени и з численима домашнїма и медзинароднима припознанями. З другого боку, обаваю ше же прави циль зменох у ствари политичне „уподобйованє” РТВ и правенє простору за новинарох хтори буду служиц политики, а нє гражданом хтори прави власнїки явного медийного сервиса. Прето иницировали граждански протестни сход, електронску петицию и акцию „Потримай РТВ” до хторей ше потераз уключели вецей дзешатки углядни поєдинци з швета медийох, култури и цивилного сектора. Дальши акциї буду завишиц од сполньованя їх вимогох: задзекованє Управного одбору, понїщенє спорних одлукох, отримованє явней дебати о сущносци и мисиї явного медийного сервиса, як и явне пребаченє за професийне и особне уквильованє хторе прецерпели. 27. MАЙ 2016.

Програмски совит РТВ тиж сообщел же нє достал урядове заключенє, анї арґументи же дотерашня програмска концепция покраїнского явного медийного сервиса нєадекватна його функциї. Попри инсистованя же би були презентовани професийни критериюми и принципи по хторих окончени обсяжни пременки, Програмски совит спозорел же манир идеолоґийно-политичней селекциї кадрох барз здабе на „диференцияцию” з дзеведзешатих (ДЕ) ПОЛИТИЗАЦИЯ МЕДИЙОХ Попри вираженей застараносци пре случованя у РТВ, пейц репрезентативни новинарски здруженя поволали и медзинародни орґанизациї же би ше оглашели з тей нагоди. У заєднїцким сообщеню Нєзависного здруженя новинарох Сербиї, Нєзависного дружтва новинарох Войводини, Асоцияциї нєзависних електронских медийох, Асоцияциї локалних нєзависних медийох Локал прес и Асоцияциї онлайн медийох, стої оцена же змени – пошлїдок политичних прицискох власци и инструментализованє того явного медийного сервису. Затераз, Мисия ОЕБС и Делеґация ЕУ у Сербиї сообщели же з окремну увагу провадза случованя у РТВ, з акцентом на значносц шлєбодного и обєктивного явного медийного сервиса хтору наклада и домашнє законодавство. Змени у РТВ осудзели и вецей опозицийни странки з обидвох полох политичного спектра. З другого боку, лидер СРС Воїслав Шешель потримал и змени, и способ як су окончени, потримовку новому руководству РТВ виражели менєй познати новинарски синдикати, а нїч проблематичне у зменох нє видзи анї премиєр Сербиї Александар Вучич. Вон гварел же змени редакторох у РТВ Войводини окончени по законских предписаньох и же нє було уплїву политики, алє же шицко ришоване през Управни одбор, пренєсли медиї. Далєй, Вучич оценєл же слово о „Пайтичових кадрох и номенклатури приведзеней з Беоґраду, политичних приятельох и послухнїкох” од хторих дзепоєдни доставали плаци, а анї нє доходзели до Нового Саду. Нє тайна же окреме тото остатнє наисце роками єдна з главних темох кед слово о РТВ. Нєясна кадрова политика и нєпропорцийно високи плаци, фаворизованє драгих продукцийох у беоґрадских студийох, пренадута систематизация з нєяснима критериюмами и звишок занятих обтерховюю покраїнски Явни сервис. Медзитим, нїч з того урядово нє спомнуте як причина за змени редакторох у РТВ. Кед слово о „дачиїх кадрох”, премиєров упечаток нє ма потвердзенє у еґзактних анализох и мониторинґох заступеносци политичних актерох у програмских змистох на РТВ – простор хтори поєдинєчни странки доставаю углавном пропорцийни з їх виберанковима процентами и парламентарну моцу. З єдного боку, Сербска напредна странка остатнї штири роки найзаступенша, а з другого, демократи насампредз були присутни як актере дотерашнєй покраїнскей администрациї, а нє як партия. Алє, чежко же таки податки пременя одлуки хтори уж принєшени и потримани „з найвисшого места”. Цо вец ма буц далєй зоз Радио-телевизию Войводини и занятима хтори нє приставаю на нови обставини? – Гоч як ше закончи тото зозз зменами, остава нам спознанє же мож и иншак, же мож обєктивно информовац, едуковац и културно воздзвиговац публику, цо верим же зме и доказали з програму РТВ остатнї пейц роки, и прешвечени сом же то нє була даремна робота. Тиж так, знам же нїхто з нас нє пристанє буц меґафон политичарох и институцийох, понеже нас и медийни закони и новинарски кодекс обовязую же бизме були їх контролор – гвари Мирослав Задрепко.■

РУСКЕ СЛОВО 5

ТИЖНЬОВНЇК РЕПУБЛИКА ГОРВАТСКА

КУД Осиф Костелник” Вуковар ”

ОЗНАЧЕНИ ДЗЕНЬ РУСНАЦОХ У орґанизациї Координациї рускей националней меншини Републики Горватскей, у Городским музею Вуковар всоботу, 21. мая, седми раз отримана централна Шветочна академия з нагоди Дня Руснацох у Републики Горватскей

отим як положени венци на Криж на улїву Вуки до Дунаю, у Городским музею отримана промоция кнїжки „Народне облєчиво бачаванско-сримских Руснацох и Танци бачаванско-сримских Руснацох” у виданю Заводу за културу войводянских Руснацох з Нового Саду.

На промоциї бешедовали директор Заводу мр Серґей Тамаш, хореоґраф и директор Дома култури Руски Кере стур Йоаким Рац Мими, та заменїк предсидателя Националного совиту Руснацох у Сербиї Йовґен Мудри. Модератор промоциї була Агнетка Балатинац, а ка ждому ру скому КУД и па рохом з Ми кло шев цох и

АКАДЕМИЯ З вибранима шпиванками о Руснацох на Шветочней академиї участвовали КУД Руснацох Осиєк, Дружтво „Руснак” з Петровцох, КУД „Осиф Костелник” з Вуковару, КД Руснацох з Винковцох, Хлопска шпи вац ка ґру па КУД „Яким Гарди” з Петровцох и Женска шпивацка ґрупа КУД „Яким Ґовля” з Миклошевцох.

6 РУСКЕ СЛОВО

27. МАЙ 2016.

ТИЖНЬОВНЇК Петровцох, котри були на промоциї, подаровани по прикладнїк представяней кнїжки. Шветочна Академия почала з интонованьом гимни Републики Горватскей и Шветочней шпиванки Руснацох Горватскей „Браца Русини”, котри одшпивали Женска шпивацка ґрупа КУД „Яким Ґовля” з Миклошевцох и Хлопска шпивацка ґрупа КУД „Яким Гарди” з Петровцох, а на гармоники их провадзел Звонко Еделински. Визначни госци, медзи котрима бул дожупан Вуковарско-сримскей жупаниї Дьордє Чурчич и городоначалнїк Вуковару Иван Пенава, та владиче ски викар Славонско-сримского викарияту Крижевского владичества о. Яким Симунович, з

ИСТОРИЙНИ ШЛЇД Як здогадованє на найстарши запис у матрикулох дзе зазначене же у Петровцох. 25. мая 1836. року формована перша руска грекокатолїцка парохия на просторе терашнєй Гор ват скей, вибрани тот датум же би бул Дзень Руснацох у Републики Горвтскей. З Бачки, з Руского Керестура и Коцура, перши руски фамелиї приселєли ше до Ста рих Янковцох 1830. ро ку, потим 1834. до Петровцох, а 1850. до Миклошевцох, вец на Ґрабов, до Вуковару, Винковцох, Райового Села, Пишкуревцох, Осиєку, Заґребу, Риєки...

пригоднима словами Руснацому РГ повинчовали їх дзень, док шицких присутних привитали водителє конферанси Мануела Дудаш и Иван Лїкар. На означованю Дня Руснацох у Републики Горватскей була и делеґация з Войводини, на чолє зоз заменїком предсидателя НС Йовґеном Мудрийом и предсидательом Вивершного одбору НС Жельком Ковачом. Присуствовали и шицки предсидателє обласних радох рускей националней меншини, як и представителє Руснацох у городох и жупанийох у Горватскей, та предсидателє руских КУД-ох, представителє церкви и предсидателька Союзу Руснацох РГ Дубравка Рашлянин. Вибор з поезиї руских писательох з Горватскей рецитовали Леся Мудри, Анабела Кнежевич, Сабина Ждиняк, Мая Гарди, Марина Колбас и Матей Бурчак, док Томислав Рац и Владимир Дудаш рецитовали писню Миколи М. Кочиша „Ми”. Рецитаторох пририхтали учительки руского язика Илона Грецешин, Наталия Гнатко и Леся Мудри, як и рецитатор Томислав Рац, док конферансу за Академию написала Агнета Бучко Папгаргаї. Шветочносц отримана под покровительством жупана Вуковарско- сримскей жупаниї Божу Ґалича, а по законченю програми у просторе Городского музею отримани пригодни банкет, на хторим присуствовали шицки учашнїки, госци и публика.■ А. Балатинац 27. MАЙ 2016.

STANOVISKA Пише: Анамария РАНКОВИЧ, новинарка

ЧАСИ СУШЕДСКИХ БЛОКА ДОХ Интеґративни поцес Заходного Балкану наишол на пререченє – Беоґрад и далєй муши чекац на желєне шветло за початок приступних прегваркох. Поглавя 23 и 24 (право судство и основни права, т є. правда, шлєбода и безпечносц) мали би буц перши отворени уж у юнию, одно сно до юлия кеди ше закончує шейсцмешачне предшедованє Голандиї, хтора ма амбицию же би то було поробене по конєц єй мандату. Медзитим, вше баржей випатра же отверанє поглавйох причека словацке предшедованє у другей половки того рока, з оглядом же Горватска нє одустава од своїх вимогох: лєпши условия за горватску меншину у Сербиї, односно места у парламенту, лєпше сотруднїцтво зоз Гаґжским трибуналом и утаргованє универзалней компетентносци за войново злодїйства на просторе бувшей Югославиї. Пред Сербию вкупно 66 ґарадичи на хторих ю даєдна зоз европских державох – понеже же ше вимага обща согласносц кед ше отвера и завера даєдно зоз поглавйох – може застановиц, прецо ше и поставя питанє кельо сушедска блокада прегваряцкого процесу озбильне гроженє европскей драги? Горватске гамованє, випатра, ше цалком крашнє уклопело до реґионалней традициї. У звади Грече скей и Македониї коло уставного мена нїяки прициски нє дали резултати и прегварки ше одцагую роками. Италия од Словениї вимагала врацанє маєтку лєбо виплацованє надополнєня италиянским вибеженцом зоз истарского про стору бувшей Юго славиї. Горватска була у подобней ситуациї у одношеню зоз Словению пре спорну гранїцу у Пиранским залїву и питанє шпоровних улогох у Люблянскей банки. Без огляду же ше Горватска обовязала же нє пороби подобне своїм сушедом, таке ше заш лєм случело и то на самим початку евроинтеґрацийних прегваркох, нє на концу як цо то було у єй случаю. Европска комисия вше спозорює же ше билатерални питаня ришує през розгварки двох бокох, а нє през блокади приступних прегваркох. Горватска инсистує же то нє билатерала, алє европски вредносци. Сушедски блокади нам можу сцигнуц и зоз Болгарскей и Румуниї, хтори тиж розпатрали придружиц ше ґу горватскей блокади. Вони тиж вимагаю лєпше положенє за свойо меншини, а Букурешт мал зауваги и коло статуса Румунскей православней церкви. Можебуц найменши гамованя мож очековац од Мадярскей. Вшелїяк, таки блокади, кед ше спатри цала Уния, розумлїви бо кажда жем жада вицагнуц найвецей хасну за себе. Препреченя и турбуленциї мож очековац на каждим крочаю и пре пременки знука жемох членох, у самей ЕУ, та и на ґлобалним уровню. Шицко то єден покер ґеополитичних интересох. Дахто ма моцни карти у рукох, дахто блефира, дахто провадзи улог, а дахто станє од стола.

Становиска висловени у тим тексту виключно авторово и нє вше одражую ушорйовацку политику новинох „Руске слово”

РУСКЕ СЛОВО 7

НАШО МЕСТА СОВИТ МЕСНЕЙ ЗАЄДНЇЦИ РУСКИ КЕРЕСТУР

О БУДЖЕТУ, РОБОТИ ДЗЕЦИНСКОГО ЛЇКАРА И МАТИЧАРА Совит Месней заєднїци Руски Керестур на своєй схадзки стреду, 18. мая, ускладзел тогорочни финансийни план МЗ з нєдавним ребалансом буджета Општини Кула, по хторим средства МЗ звекшани за 203 000 динари и тераз су 23 милиони 123 тисячи динари З ребалансом општинского буджету заплановани и 3,6 милиони динари за виробок проєктней документациї за будуцу фабрику води за Керестур и Крущич, алє за тераз ище нє було познате чи у тим буду участвовац самодопри-

тиву члена Совиту Тихомира Фейдия заключене же би ше до тей установи послало вимогу за стаємну порядну роботу дзецинского лїкара у керестурскей Амбуланти. Но, як на схадзки гварела членїца Совиту и руководителька керестурскей Здравственей амбуланти др Златана Надь, то проблем нє лєм у Кере стуре, алє вообще на уровню цалей општини, понеже у Доме здравя Кула тераз робя лєм пецеро педиятри и покриваю шицки места у општини. Ґу Спорна лєтня заградка на месце дзе ше тому, виражени и нєдостаток лїпаркира превозки за одход карох общей пракси, та специядо Здравственей амбуланти листох, а приманє на роботу нових нєдошлєбодзене по важацих носи тих двох местох, и з яку суму. Як законских предписаньох. Як гварела др поведзене на схадзки, з ребалансом нє Надьова, тих дньох би и друга лїкарка пременєни скорей плановани инвести- общей пракси у Керестуре од ресорноцийни роботи и средства за дотациї, як го министерства мала достац одобренє зоз самодоприносу, так и з општинско- же може робиц и з дзецми. го буджета. На Совиту одлучене же би ше вимоПредсидатель Совиту МЗ Владимир гу послало и до Општинскей управи Олеяр на схадзки винєсол и информа- Кула, з хтору ше будзе глєдац же би мацию же концом мая будзе закончени тичарка у керестурскей Месней канцедруги тендер за оправянє закрица на лариї ту робела цали тидзень, а нє як Здравственей амбуланти у Керестуре, тераз – же три днї у тижню роби у Кета би после того мали почац и роботи. рестуре (пондзелок, стреду и штварТиж у вязи з Домом здравя, на иниция- ток), а два днї у Крущичу. Ґу тому, пре

нєдостаток занятих матичарох у Општинскей управи нєт их хто меняц под час їх рочного одпочивку, як цо то у Керестуре будзе случай од идуцого тижня, так же и под час рочного одпочивку иста матичарка будзе робиц два днї у тижню. На схадзки Совиту бешедоване и о нєзадовольстве гражданох з тим же власнїк терашнього погосцительного обєкта у дакедишней Мензи пред Кирбайом опрез нєй з цеглох дзвигнул простор за лєтню заградку, праве на месце дзе ше паркира превозки кед ше идзе до Здравственей амбуланти. Як гварел предсидатель Совиту Олеяр, на його инициятиву такой була комунална инспекция, хтора направела записнїк и власнїкови розказала же у чаше од 30 днї тоту лєтню заградку муши склонїц, лєбо за ню достац дозволу од Заводу за урбанизем. Импровизовани простор забера места за найменєй седем превозки. На тей 24. схадзки Совиту МЗ у тим зволаню, першираз присуствовала и Саня Тиркайла, як нови член Совиту по числу освоєних гласох з лїстини, после нєдавного задзекованя Владимира Югика на членство у Совиту. М. Зазуляк

РУСКИ КЕРЕСТУР

МОТО ЖУРКА У ЦЕНТРЕ ВАЛАЛA Мото клуб „Fire eyes” („Огньово очи”) з Руского Керестура всоботу, 21.

8 РУСКЕ СЛОВО

мая, у центре валала орґанизовал мото стретнуце, цо було уж пияте стретнуце моторкашох у орґанизациї того Клуба. Од пред вечаром, та до позно вноци, на паркинґу опрез лєтнєй заградки погосцительного обєкту „Мaла оаза” всоботу було и до 100 рижни вельки мо-

торки, котрим домашнї були дванац члени Мото клуба „Огньово очи”, на чолє з предсидательом Клуба Владимиром Малацком Мрґом. На стретнуцу привитани моторкаше нє лєм з блїзших и дальших местох, алє и з подобних здруженьох з Горватскей и Босни и Герцеґовини, з хторима сотрудзує керестурски Клуб. Понукнута им пасуля з котла, а у вечаршей програми наступели и два музични ґрупи – „Нешто између” з Кули и „Godfathers” з Червинки, хторих могли слухац Керестурци и їх госци. М. З. 27. МАЙ 2016.

НАШО МЕСТА УСПИХ ШКОЛЯРКИ КЕРЕСТУРСКЕЙ ШКОЛИ У ПОЗНАВАНЮ ТРАНСПОРТА

ЛЕОНЕЛА ЦИФРИЧ ИДЗЕ НА ЕВРОПСКЕ ЗМАГАНЄ

Школярка ОШ „Петро Кузмяк” з Руского Керестура Леонела Цифрич завжала друге место у своєй катеґориї на републичним змаганю „Цо знаш о транспорту” и пласовала ше на европске змаганє у Праги, цо историйни успих. Попри Леонели, Заходно-бачки округ представяли ище двойо керестурски школяре, Иван Рац и Даяна Рац, и Милутин Дїканович зоз зомборскей општини з Кляїчева, хтори тиж посцигли добри резултати. Змаганє школярох основних школох „Цо знаш о транспорту” зоз 26 округох отримане 20. и 21. мая у Гали „Пионир” у Беоґрадзе, а вєдно було 104 змагательох. Змаганє ше состої з ришованя тесту (максимално мож освиїц 100 боди) и задаткох на двох полиґонох – транспортного и полиґону схопносци (по 100 боди). На Републичним змаганю ше змагали школяре зоз 26 округох у двох возростних катеґорийох – у Б катеґориї 10-12 роки и у Ц катеґориї 13-15 роки (окреме дзивчата и хлапци). Цифричова медзи 26 змагательками була друга зоз 283 бодами, цо перша републична диплома з транспорту у историї Школи „Петро Кузмяк”. Иван Рац освоєл 275 боди, та у Б катеґориї за хлапцох бул седми, док Даяна Рац зоз 280 бодами у Ц катеґориї завжала дзевяте ме сто, цо тиж найвекши успихи у тих катеґорийох за кере стурску Школу. Штварти член екипи Заходнобачкого округу Милутин Дїканович назберал 263 боди, та медзи 26 екипами, екипа того округу завжала барз добре пияте ме сто.

Успишна екипа керестурскей Школи: Даяна Рац, Иван Рац и Леонела Цифрич зоз наставнїком Зденком Шомодїйом

Школярох з керестурскей Школи за дотерашнї и Републичне змаганє пририхтовал наставнїк Зденко Шомодї, котрому то було уж шесте участвованє зоз керестурскима школярами на змаганю на державним уровню. У репрезентациї Сербиї на Европским змаганю, у хторей и Леонела Цифрич, два дзивчата и двоме хлапци з Б катеґориї. Попри пририхтованьох у своїх школох, початком септембра буду мац и специялни заєднїцки на Авали у Беоґрадзе, а Евопске змаганє будзе у септембру у Праги, у Ческей. М. Афич

ЕКО СТУДНЯ У ДЮРДЬОВЕ

ГРАЖДАНЄ ВОДУ ОДНОША У КОРШОВОХ У центре Дюрдьова нєдавно отворена явна еко студня з котрей нєпреривно доступна пречисцена вода з општинского водоводу. Обєкт отримує Месна заєднїца, котра по розписованю тендера вибрала фирму котра задлужена за отримованє системи за пречисцованє води. – Систему ше будзе преверйовац раз до мешаца, а фирма котра достала тендер будзе одвичательна же вода затримала квалитет котри по прикладнїку зоз студнї оценєл Институт за явне здравє Войводини – гварел Александар Голуб, секретар МЗ Дюрдьов. Студню будзе отримовац фирма „Зирос” зоз Зренянину, а за тоту намену з буджета Месней заєднїци по децембер за кажди мешац опредзелєни 37 200 динари.

Дюрдьовчанє дзечнє хасную пречисцену воду зоз студнї

27. МАЙ 2016.

Месна заєднїца нарок з буджета планує видвоїц средства за вонкашнє отримованє будинку студнї. Затераз єст менши интевенциї, бо, наприклад, єдно з трох ошвиценьох розбите, а циви викривени на даскелїх местох. Под чопом, дзе чури вода, часто єст шмеца, та планує порадзиц з ЯКП „Услуги и отримованє” котра отримує явну поверхносц у општини, же би отримовала и простор коло того будинку. Система у студнї може пейц годзини, кед нєстанє струї, самостойно робиц, алє проблем настава кед струї нєт длужей. Як секретар Голуб надпомнул, кед у валалє нєстанє води у часци водоводней мрежи на котру студня прикапчана, або кед нєт струї, система у еко студнї ше автоматски виключи и потребне ю ознова уключиц. Тоту роботу будзе вон окончовац. Система сучасна, та годно и познєйше поставиц компютерске самоуключованє потим як придзе вода або струя, цо плановане поставиц, аж кед ше набави средства. Гражданє Дюрдьова хасную воду зоз тей студнї, та часто мож видзиц як полня пейцлитрово коршови и одноша дому. Векшина з нїх тоту воду хаснує лєм за пице, а чежше ше звикую у нєй вариц єдзенє, або кафу, бо вец то цалком иншаки смак. С. Барань

РУСКЕ СЛОВО

НАШО МЕСТА ОЗНАЧЕНИ ЮВИЛЕЙ 70 РОКИ ОД КОЛОНИЗАЦИЇ КОЦУРА

ЧУВАЮ ЗДОГАДОВАНЯ НА СТАРИ КРАЙ Ювилей, 70 роки од колонизациї Сербох зоз Босни и Герцеґовини до Коцура, означени 20, 21, и 22. мая, а широки змист тродньовей преслави крашнє привитала и коцурска, а и ширша публика. Ношитель орґанизациї було коцурске КУД „Завичайно врело” Як потолковал предсидатель Орґанизацийного одбору преслави и КУД „Завичайне врело” Ненад Павич, у трох дньох преслави ювилея понукнути змисти за кажди смак, а як найвекши успих преслави визначел друкованє фотомоноґрафиї „Длуство старому краю”, як и шице шеснац нових комплетох облєчива. – Тот ювилей нам барз значни, бо то перша преслава рочнїци колонизациї у хторей ми, нажаль, нє маме вецей живих ношительох колонизациї, ту лєм їх потомки. Нїґда потераз на означованьох рочнїцох нє направени список тих колонистох, алє зато ми направели єдну моноґрафию хтора ше лєм зоз тим занїма. Тиж так ушили зме и облєчиво по випатрунку на гевто хторе ношели дакедишнї колонисти, країшнїки – потолковал Павич. Програма почала пияток зоз країшским вечаром хтори отримани у дворе Основней школи, на хторим наступели вецей виводзаче, а предлужена є всоботу зоз дефилеом. Потим наступели дзецински фолклорни ансамбли КУД „Завичайно врело” и КУД „Жатва” на платоу опрез Основней школи. У физкултурней сали Основней школи поставени етно столи на хторих ше понукало стари и сучаснєйши сербски и други єдла, а хтори порихтали жени зоз валалу. Отворена и вистава малюнкох зоз тогорочней подобовей колониї Коцур, хтора була пошвецена праве колонизациї, та малюнки инспировани зоз тоту тему. Колония реализована у сотруднїцтве зоз МОРМ Коцур, а на вистави було 15 малюнки.

На истим месце виложени и велї стари фотоґрафиї – шведоченє о колонистох и їх приходу до Коцура, як и вистава ручних роботох. Була и промоция кнїжки „Длуство старому краю” авторки Ве сни Радошевич-Пешут, о хторей окрем авторки бешедовали проф. др Бошко Бокан и рецензентка Снежана Шкрбич. Други дзень преслави закончени зоз концертом у Доме култури на хторим наступели домашнї КУД „Завичайно врело”, КПД „ДОК” и КУД „Жатва”. Наступели и госцински ансамбли КУД з Ґайдобри, Кляїчева, Младенова, и Вербасу. На концерту виведзени вецей танєчни и шпивацки точки, а кажда з нїх була провадзена з аплаузом. Преслава закончена внєдзелю зоз програму „Здогадованє на Бранка Чопича”, на хторей зоз рецитаторско-драмску точку наступела дзецинска ґрупа КУД „Завичайно врело” на чесц Чопичови. Означованє ювилея заварте зоз монодраму „Боґ те мазо” хтору одбавел ґлумец Ґоран Караїч у режиї Томи Курузовича, а у продукциї Народного театра Шабац. Т. Ходак

ОЗНАЧЕНИ ДЗЕНЬ МЕСНЕЙ ЗАЄДНЇЦИ ШИД

ПРИПОЗНАНЄ САНЇ ТИРКАЙЛО

Месна заєднїца Шид означела свой Дзень внєдзелю, на швето Преношеня мощох святого оца Николая, а того дня було и храмове швето централного храму Сербскей православней церкви у Шидзе, хтори пошвецени тому швету. Внєдзелю рано у Меней заєднїци отримана шветочна схадзка Совиту МЗ зоз традицийним вирским обрядом пошвецаня славского колача. Тогорочни кум Слави бул Александар Йованович, актуални директор ЯКП „Во-

10 РУСКЕ СЛОВО

довод”, а на шветочносци бул и нововибрани предсидатель СО Шид Велимир Ранисавлєвич, хтори повинчовал швето, потим члени Совиту, Ромко Папуґа, началнїк Општинскей управи и други. На шветочносци додзелєне и святоникольске припознанє, хторе того року достала писателька и поетеса Саня Тиркайло, а придал го др Крсто Куреш, предсидатель Совиту МЗ. Припознанє додзелєне Тиркайловей за єй творчосц и допринопшенє розвою културного живота Шиду и ширше. Вона була порушовач снованя Сербского литературного клуба „Милош Црнянски”, и секретар є Клуба, участвовала на числених културних манифестацийох, нє лєм у шидскей општини, потим, сотрудзує з часописом за литературу и културу „Шидина,” ґлумела, єден час

була и новинарка, активни є член КПД ,,Дюра Киш”, дзе водзи Одбор за културу. Активни є и член Рускей матки, порушала инициятиву же би у Шидзе бул отримани першираз „Русин филм фест” обявела роман „Ирина” – и шицко то лєм єдна часц богатей творчосци Санї Тиркайло. Вона подзековала на припознаню и гварела же єй мило же го достала, алє и же то источасно будзе обовязка же би предлужела творчосц. У храме Преношеня мощох святого оца Николая, потим владика сримски Василиє предводзел Архиєрейску Службу Божу зоз сослуженьом паноцох СПЦ, а вец по традициї з церкви рушела процесия през централни городски улїци. На концу у церковней порти була културно-уметнїцка програма. Вл. Дї. 27. МАЙ 2016.

НАШО МЕСТА РЕМЕСЕЛНЇКИ ЗОЗ РУСКОГО КЕРЕСТУРА НАЩИВЕЛИ ШИД

ДАРУНОК ПОЛИЦИЙНЕЙ СТАНЇЦИ У ШИДЗЕ

ЛАСЕРСКИ РАДАР ЗА ВЕКШУ БЕЗПЕЧНОСЦ

НАЗДАВАЮ ШЕ ЖЕ БУДУ ЧАСТЕЙШЕ СОТРУДЗОВАЦ

емеселнїки зоз Здруженя ремеселнїкох з Руского Керестура зоз членами фамелийох, штредком мая були на єднодньовим вилєту у Шидзе и госци церкви и парохиї Преображеня Господнього. До Шиду орґанизовано припутовали на автобусу, а препреченя того дня нє було анї пре нєвигодну хвилю, анї пре административни формалносци на гранїцох медзи Сербию и Горватску. У мено домашнїх их привитал парох шидски о. Михайло Режак и упознал зоз историю Лєтнєй владическей резиденциї, у хторей велї були першираз. Вон здогаднул и на потерашню обнову будинка, хтора почала ище под час бувшого пароха о. Михайла Малацка. – У Резиденциї єст рижни активносци и просториї – маме пиньвицу з вином, през рок маме подобни нащиви як цо тота зоз Керестура, ту нам и општинска дзецинска заградка, як и просториї за дзеци з окремнима потребами. Барз нам мило же маме госцох з наших местох, бо треба же бизме ше стретали – гварел о. Михайло. На красних словох привиту подзековал Владимир Емейди, предсидатель Здруженя ремеселнїкох. У мено домашнїх Звонко Гнатко, предсидатель Вивершного одбору доо „Руски двор”,

НЄ ВИТВОРЕНИ ШИЦКИ ЗАДУМКИ Було плановане же госци з Руского Керестура нащивя и винїцу доо „Руски двор” на Бановини, медзитим, пре подлу хвилю и скрацени час пре затримованє на гранїци, то ше нє удало. Тиж ше нє витворело анї нащиву поднїмательом у Бикичу, дзе госци мали нащивиц погон за жимне цадзенє олєю Юлияна Ковача и овоцнїк Звонка Гнатка зоз Шиду. Юлиян Ковач свойо продукти и продукцию накратко представел у Шидзе у будинку Резиденциї.

27. МАЙ 2016.

упознал госцох зоз витвореньом идеї коло снованя винїци на церковним маєтку, хтору прилапели 46 акционере зоз наших местох, хтори подзвигли винїцу, а вец почали и продукцию вина. Владимир Емейди нам гварел же уж длугши иснує идея же би ше пришло нащивиц Шид и же ше то конєчно витворело. – Стретаме ше на културних и вирских подїйох, а тото конкретни крочай же бизме ше лєпше упознали и преглїбели вязи, у култури, духовносоци, алє и у поднїмательстве и туризме. Прияти

УШОРЕНЄ РЕЗИДЕНЦИЇ Роботи єст ище надосц, а єдна зоз значнєйших хтора будзе того року, то же би ше до будинку инсталовало централне зогриванє, ушорело ище дзепоєни хижи на поверху и пойд, хтори би зоз змесценями за спанє бул єдна файта хостелу. По словох о. Режака, тераз єст 30 места за ноцованє, з тим же число посцельох будзе значно звекшане.

зме з полним шерцом и шицки ноша вельо упечатки зоз тей нащиви – констатовал Владимир Емейди. Понеже ше у Шидзе каждого 15. у мешацу отримує традицийни и на далєко познати вашар, госци з Керестура вихасновали нагоду пойсц на вашар, опатриц цо єст, та дацо и купиц. Тиж им парох о. Михайло Режак указал будинок Резиденциї од пиньвици по пойд, а окрем смачного полудзенку з традицийним сримским паприґашом, госци вєдно з домашнїма и зашпивали. На гармоники их провадзел Славко Загорянски, член Церковного одбору домашнїх. Зоз писню и жаданями же би ше ознова стретли, у пополадньових годзинох ше домашнї одпитали од госцох. Вл. Дїтко

Локална самоуправа у Шидзе опредзелєла милион 145 тисячи динари за найсучаснєйши ласерски радар хтори подаровала Полицийней станїци у Шидзе

З тей нагоди отримана пригодна шветочносц на хторей представена сучасна опрема, на хторей були Предраґ Вукович, предсидатель општини Шид, Зоран Вуколич, началнїк ПС Шид и Радивой Дабич, помоцнїк командира за транспорт, як и представнїки подприємства „ТЕЛИХ” з Нового Саду, хторе продукує спомнуту опрему. Безпечносц гражданох шидскей општини на першим месце, виявел з тей нагоди предсидатель Вукович и додал же ступень транспортней безпечносци будзе на висшим уровню и кед слово о шицких других гражданох и путнїкох хтори преходза през општину Шид, як погранїчней општини ґу Републики Горватскей и Босни и Герцеґовини. Як наглашел Синиша Свитлица зоз „ТЕЛИХА”, на подручу Сербиї єст коло 200 ласерски радари хтори полиция хаснує, а на подручу ПУ Сримска Митровица потераз було штири ласерски радари, з тим же слово о домашнєй технолоґиї. Свитлица наглашел же радар, окрем же призначує швидкосц транспортних превозкох, тиж знїма и видео-запис транспортних потупеньох хтори мож хасновац як доказ у судских поступкох, и ма моцну меморию. Сербска полиция хаснує ласерски радар од 2009. року. Вл. Дї.

РУСКЕ СЛОВО 11

ЕКОНОМИЯ ПРЕСАДЗОВАНЄ ПАПРИҐИ У ПОЛНИМ РОЗМАХУ

У СЕЗОНИ НЄТ ДОСЦ НАДНЇЧАРОХ Пишe: Сенка НАДЬ

После першомайских шветох, а ище интензивнєйше по Кирбаю, у Руским Керестуре почало пресадзованє паприґи, а понеже роботу очежує и претаргує спреведаца ярня хвиля, робота будзе тирвац по конєц мая. Того року у Керестуре єст коло 20 одсто вецей продуковательох

паприґарох контактуєм зоз другима, та ше велї поно сую на нєєднак розвити пресади – гвари Душица Орос зоз Здруженя паприґарох „Капсикум анум”. Тоти цо ше им, пре рижни причини, хованє пресади нє удало, можу ю купиц за 10 еври по квадратним метеру, дознаваме у валалє. Понеже того року ПРЕСАДА НЄ ПОДЛА Михайло Грубеня звекшане число Кере– Прешли и тот тидзень „удерни” цо ше стурцох котри ше опредзелєли продукодотика пресадзованя паприґи, ми праве вац паприґу, будзе и вецей поверхносци того тижня почали. Хвиля була спреведа- под тоту желєняву, медзитим обчекує ше ца, цо ше одражело на квалитет нашей же шицка паприґа найдзе свойого купца. – Понеже зме потераз вше садзели на пресади. Раз зме одкривали, раз закривали пластенїки. У єдним пластенїку, до- фийовки, тот рок нам „пробни” – пословно, у розмаку од даскельо центимете- садзиме гольт и ферталь паприґи на фийри, маме барз вельки одступаня у велько- овки, а на пол гольта на фолию, та кед ше сци и квалитету пресади. Прейґ Здруженя добре укаже идуцого року, шицко будземе єдостаток роботи и надїя за сиґурним пенєжом мотивує Керестурцох же би садзели паприґу, та нє чудо же паприґарох з рока на рок єст вше вецей. Нови продукователє провадза фахово совити и теорию, а стари ше операю на праксу и чераю искуства. Садзи ше и на стародавни способ – до фийовкох, алє найвецей на сучасни – на фолию, под систему залїваня „капка по капку”.

12 РУСКЕ СЛОВО

27. МАЙ 2016.

ЕКОНОМИЯ на фолию. Можем повесц же нам ше пре сада удала и на точно будземе мац и за пре садзованє – гвари Михайло Грубеня, єден з паприґарох. Малюш Чуни и його фамелия єдни зоз найвекших продуковательох паприґи у Кере стуре, а зоз тим ше занїмаю уж вецей як 20 роки. Того року по садзели єденац гольти, а як гвари, и кед би сцели по садзиц вецей, у Кере стуре чежко найсц и даєден шлєбодни гольт за аренду. Но, и тото цо маю цалком им досц. Як и шицки длугорочни продукователє, роботи на жеми диктира искуство. – Паприґу зме пре садзовали по першомайских шветох, а пред Кирбайом, кед температури були од 20 по 25 ступнї. У одношеню на искуства других паприґарох зоз пре саду, можем повесц же сом презадовольни и же того року можебуц була и лєпша як влонї. Мали зме 120 квадрати под пре саду и шицко зме похасновали – єдну часц ми по садзели, а тото цо остало, то зме предали – гвари Малюш.

Укладанє лєм до єдного гольта паприґи виноши 2 500 евра, та себе паприґаре нє можу дошлєбодзиц ризик. До тей суми нє урахована и значна ставка – робота наднїчарох, цо за продуковательох ище єдна бриґа. Понеже, як ше гвари, кажде друге обисце у ва ла лє садзи паприґу, у сезонох ПАПРИҐУ НЄ МОЖ обераня и пре садзованя ОСИҐУРАЦ ОД ШИЦКОГО чежко найсц ква литетних роботнїкох, та ше Малюш Чуни Чле нїца Управного одбору кажди рок приводзи меЗдруженя Душица Орос гвари нєй и вецей искусних наднїчарох зоз суже Здруженє до стало вецей понукнуца за шедних ме стох, углавним з Кули, Лалиосиґуранє, а обачиц и же вше векше чи- тю, Крущичу, Коцура и Вербасу. Наднїци сло паприґарох осиґурює паприґу. Мож коло 170 динари на годзину, цо за паприповесц же ше тот процент у Кере стуре аж ґарох вельки трошок, окреме кед нє робя и до 90 одсто. добре. – Маме коло 18 своїх стайомних наднїчарох, котри уж роками робя у нас, алє ДО КЕРЕСТУРА ИДУ 516 288 вше нам треба голєм два раз вецей. Того ДИНАРИ року зме анґажовали коло 45 наднїчарох, та зме мали и зоз других ме стох. Нє задоМедзи 168 польопривреднїками котри вольни зме, понеже велї з нїх першираз достаню пенєж по Конкурсу за унапредвидзели паприґу и нє знали розликовац зованє обласцох наводньованя, продуккоровче од пре сади. Кед зме им указали циї у пластенїкох, защити од каменцу, як ше роби, ютре пришли нови, котрих набавку опреми за фарми статку и претиж требало учиц пре садзовац – бешедує робок овоци и желєняви и дзешецеро Чуни. Керестурци, котри достали вєдно 516 Сиґурни пласман, чи прейґ накупцох, 288 динари, дознава „Руске слово” у Попи яцох, чи орґанизованого одкупу мотикраїнским секретарияту за польопривує и младих и старих же би ше опробовреду, водопривреду и лєсарство. вали у продукциї паприґи, а зоз искуства Покраїна з тим Конкурсом рефундує Кере стурцох, и у сушедних ме стох єст укладаня до наведзених пейцох облавше вецей продуковательох хтори пробую сцох у висини од 30 до 50 одсто, а шицки вихасновац потенциял продукциї тей же10 Керестурци достаню повратни средлєняви.■ ства за наводньованє. 27. МАЙ 2016.

РУСКЕ СЛОВО 13

КУЛТУРА И ПРОСВИТА НА РЕПУБЛИЧНЕЙ СМОТРИ РЕЦИТАТОРОХ

ТИМЕА БУДИНСКИ ШЕСТА У СЕРБИЇ На Републичней смотри рецитаторих, хтора вовторок, 24. мая, отримана у Валєве, Тимеа Будински з Руского Керестура з рецитацию по руски освоєла шесте место у старшим возросту. З рецитациями по руски на Републичней смотри участвовали и Ребека Семан з Руского Керестура у младшим и Валентина Салаґ з Дюрдьова у штреднїм возросту. Тимеа у тогорочним циклусу змаганьох рецитовала писню „Нє верел ши ми”, нєпознатого автора, Салаґова писню „Слунко, хмара и ми дзеци” Михала Ковача, а Семанова писню „Шкатулка” Меланиї Павлович.

Наших рецитаторох за змаганя пририхтали Нада Колошняї и Ивана Дудаш у Школи „Петро Кузмяк” и Доме култури Руски Керестур и Яким Гарди у дюрдьовским КУД „Тарас Шевченко”. З кулскей општини на Републичней смотри того року участвовали аж седмеро рецитаторе у трох возростох, дзе Биляна Митрич з Кули у младшим возросту освоєла штварте место и похвалу. У штреднїм возросту на Смотри участвовали Лїляна Кнежевич з Кули и Владица Кляїч з Червинки, а у старшим возросту Неманя Ковиянич и Стефан Ковиянич, обидвоме з Кули. М. З.

Тимеа Будински, Ребека Семан и Валентина Салаґ (Фото: З. Салаґ)

РУСНАЦИ ШЕ ПЛАСОВАЛИ НА ЗОНСКУ СМОТРУ

БОГАТСТВО КУЛТУРОХ И ОБИЧАЙОХ

На 56. Општинскей смотри музично-фолклорней творчо сци, хтору ше отримало внєдзелю у Велькей сали Дома култури Руски Керестур (ДКРК), шицки точки хтори виведли домашнї, як и Руске културно-уметнїцке дружтво „Др Гавриїл Костельник” зоз Кули ше пласовали на Зонску смотру, хтора будзе 11. юния у Червинки. Доми култури и културно-уметнїцки дружтва з местох кулскей општини – Сивцу, Червинки, Кули, Крущичу и Руского Керестура представели свойо обичаї, музичну и танєчну творчосц и приказали мултикултуралносц того штредку. Керестурци участвовали на два заводи, перше з окремним блоком, а потим и з музичнима точками. У блоку наступели млади зоз Виводзацкого фолклорного ансамблу ДК зоз танцом „Вечар на валалє” и фолклорна ґрупа ветеранох з „Ильковим танцом”. Под фаховим руководительством Ґабриєли Саянкович, нашо танцоше и прешлого року посцигли значни успихи и пласмани. У истим блоку ДКРК наступели и Хлопска жридлова ґрупа з Венчиком руских виходнярских шпиванкох и Мишана жридлова ґрупа з народнима шпиванками „Нє зрубуй, нє сцинай” и „Коняре”. У мено Дома култури ше поєдинєчно зоз по двома шпиванками змагали и шпивацки ґрупи и Тамбурови оркестер – Дзивоцка, Женска и Хлопска шпивацка ґрупа, а Тамбурови оркестер одграл Венчик руских шппиванкох. Фахови руководитель шицких шпивацких ґрупох и Оркестра Юлиян Рамач Чамо. Руске КУД „Др Гавриїл Костельник” зоз Кули на Смотри участвовало зоз Женску и Хлопску шпивацку ґрупу, котри одшпивали по два руски народни шпиванки, а под фаховим руководительством Еуфемиї Планчак.

14 РУСКЕ СЛОВО

Зоз численосцу виводзачох и квалитетним блоком ше визначело Културно-уметнїцке дружтво „Сербия” зоз Кули. Танци зоз Билей Паланки „Огањ гори на планина” и танци зоз околини Буяновца „Зађе сунце међу две планине” на Општинскей смотри прешвечлїво достали найвекши аплауз. Добра синхронизация рухох, богате облєчиво и численосц танцошох на бини створело динамичну атмосферу и одушевиє патрачох. Попри спомнутих наших, на општинским змаганю зоз танцами, музичнима точками и приказами обичайох участвовали КУД „Сербия” зоз Кули, Дом култури Сивец, Основна школа „Вук Караджич” и КУД „Йожеф Атила” з Червинки, КУД „Дурмитор”, Мадярски културни центер „Непкер” и КУД „Иван Сенюк” зоз Кули и Мадярске културно-уметнїцке дружтво „Кошут Лайош” з Крущичу. Селектор Општинскей смотри бул хореоґраф Любомир Вуйчин з Вербасу. Сенка Надь 27. MAЙ 2016.

КУЛТУРА И ПРОСВИТА СОЛИСТИЧНИ КОНЦЕРТ ДИМИТРИЯ ЦАПА У ВЕРБАШЕ

ДАРУНОК НАЙБЛЇЗШИМ И ПРИСУТНИМ У рамикох манифестациї „Музеї Сербиї 10 днї од 10 до 10”, вербаска публика прешлого тижня мала нагоду слухац солистични концерт мастера ґитари Димитрия Цапа, а орґанизатор концерта бул Културни центер Вербас. На програми були дїла за ґитару Мерца, Диенса, Тадича, Реґондия и Бариоза хтори вибрал сам уметнїк пре музични, технїчни и естетски аспект тих дїлох, як и пре їх метафизичне порученє. Концерт отримани у шветочней сали Ґимназиї „Жарко Зренянин”, а публика, у хторей було и музичних фаховцох, барз добре реаґовала и з моцнима аплаузами потримала уметнїка, та вон виходзел и на бис. – З ґитару жиєм од кеди ме вона вибрала за партнера, а то було на вецей заводи. Пробовал сом и з другима инструментами, алє углавним з гевтима хтори маю дроти, бо шицко друге за

мнє пребарз синтетичне. Иншак, особнє любим слухац музику хтора ма три основни елементи же би була музика, а то мелодия, гармония и ритем – визначел Димитрий. Музичар з тей нагоди гварел и же є задовольни зоз концертом, же концерт дарунок найблїзшим и шицким присутним, и подзековал гевтим хтори му помогли же би ше концерт отримало. Уметнїка тих дньох чека и концерт у Братислави – у Амбасади Сербиї з нагоди законченя специялизациї и то на жаданє сербского амбасадора, а у Братислави наступи праве з програму хтору виведол у Вербаше. Так тот вершински млади уметнїк збогацел майски културни живот у Вербаше, цо публика знала и ценїц, а нє було мало гевтих хтори му после наступу жадали особнє повинчовац и подзековац на тим дарунку. А. Маркович

Ґитара го давно вибрала за партнера

ПИЯТЕ СТРЕТНУЦЕ ПРЕДШКОЛСКИХ ДЗЕЦОХ У КОЦУРЕ

ВЄДНО ШЕ БАВЕЛИ ПО РУСКИ Пияте стретнуце предшколских дзецох, хтори ходза до руских оддзелєньох, було у коцурским оддзелєню „Герлїчка” Предшколскей установи „Бошко Буха” штварток, 19. мая. Коцурску дзецинску заградку з тей нагоди нащивели дзеци зоз дюрдьовского оддзелєня „Дюрдєвак” ПУ „Дзецинство” зоз Жаблю и керестурского оддзелєня „Цицибан” ПУ „Бамби” зоз Кули вєдно зоз своїма воспитачками. Пре тоту нагоду „Герлїчку” нащивела предсидателька Одбору за образовнє Националного совиту Руснацох Мелания Римар и директорка вербаскей ПУ Драґица Ґоранович.

27 МАЙ 2016.

Зоз Руского Керестура до Коцура пришли пейдзешацецеро дзеци, як и дванацецеро дзеци зоз Дюрдьова. Предшколски дзеци з трох наших местох єдни другим указали цо знаю рецитовац и шпивац, а даєдни шпиванки одшпивали и вєдно. Познєйше ше шицки вєдно прешпацирали по валалє, а нащивели и Етно клуб „Одняте од забуца”, дзе их дочекала Радойка Лазор хтора им бешедовала о вистави хтора була виложена з нагоди Ноци музейох. – Дзеци зоз Керестура и Дюрдьова нєшка пришли до нас дружиц ше. Значносц таких стретнуцох барз велька. Колеґинї ше зиду, та почераме искуства, видзиме цо вони уча, вони видза цо ми учиме, видзиме як мож унапредзиц нашу роботу. Намагаме ше и цо красше дочекац госцох, та нас то мотивує. Дзецом то тиж барз значи, бо иншак нє маю нагоду стретнуц ше зоз телїма дзецми хтори бешедую по руски. Ту ше барз вельо приповеда по сербски, а вельо менєй ше хаснує руски язик, та дзецом барз мило кед придзе дахто хто бешедує їх язик – потолковала воспитачка Серафина Яґлица, хтора роби зоз дзецми у руским предшколским оддзелєню у „Герлїчки”. Попри шицкого, дзеци мали надосц часу за уживанє у бависку, цо бизовно у їх очох було и найважнєйше. Конєчно була полна учальня и завжати шицки бависка, а и на гомбалки у дворе требало чекац на шор – таке ше нє случує кажди дзень. Т. Ходак

РУСКЕ СЛОВО 15

КУЛТУРА И ПРОСВИТА НЯРА ДИЙОВА ВИСТАВА У НОЦИ МУЗЕЙОХ У ФУТОҐУ

МЕТЕОРИ ЯК ИНСПИРАЦИЯ У рамикох манифестациї Ноц музейох, наш познати подобови уметнїк Владо Няради ше 21. мая представел зоз свою 52. самостойну виставу у Ґалериї Културного центру „Младосц” у Футоґу. З тей нагоди представени роботи зоз циклуса „Записи з Метеорох”, хтори ма два часци. У першей часци то ориґинални рисунки и акварели хтори наставали на самих Метеорох у Греческей 2013. року, дзе Няради пребувал на вецей заводи длугши час и там черпал инспирацию хтору находзел у природи. Друга часц то подобово роботи хтори наставали од того часу по тераз, у його ателєу. Часц тих роботох була представена и влонї, тиж так у рамикох Ноц музейох у ґалериї Сербского културного центру у Суботици, а у тей институциї и Нярадийов подобови леґат. Културни центер „Младосц” у Футоґу ше того року по першираз уключел до манифестациї Ноц музейох, та им требало квалитетну виставу зоз познатим уметнїком, и так ше витворело перше сотруднїцтво їх и Влади Нярадия. Соботову виставу отворел член уметнїцкого совиту Ґалериї „Младосц”, Уґлєша Цолич. У наступним периодзе Няради предлужує свою подобову активносцу, та уж 30. мая у Ґалериї Здруженя подобових уметнїкох Войводини у Новим Садзе будзе мац

Була то уметнїкова 52. самостойна вистава

свою 53. самостойну виставу на хторей ше представи зоз своїма роботами зоз циклуса „Карпатски мит”, а на вистави буду представени найзамеркованши подобово роботи з того циклуса, алє и дзепоєдни хтори потераз нє викладани. А. Маркович

НА 5. МУЗИЧНИМ ЗМАГАНЮ „ФАНТАСТ” У БЕЧЕЮ

НОВИ УСПИХИ ШКОЛЯРОХ ШОМО З РУСКОГО КЕРЕСТУРА Школяре кере стурского оддзелєня Школи за основне музичне образованє (ШОМО) зоз Кули, Иґор Папуґа на тамбури прим освоєл першу награду на 5. Мед зинародним музичним змаганю „Фантаст 2016.” у Бечею, а Михайло Рацпети и Ивана Планчак клавиристи, у своїх катеґорийох освоєли другу, одно сно трецу награду. Змаганє „Фантаст 2016.” у Бечею тирва ло од 9. по 17. май. Иґор Папуґа, освоєл першу награду зоз 90,33 бодами, а школяр є трецей класи того оддзелєня у класи наставнї-

Ивана Планчак

16 РУСКЕ СЛОВО

Иґор Папуґа

ци Геленки Гарвильчак. Михайло Рацпети школяр штвартей класи и у своєй катеґориї мал лєм єден бод менєй (освоєл 89 боди) же би бул у ґрупи змагательох цо по числу бодох завжали перше место. Ивана Планчак, школярка пиятей класи на тим змаганю посцигла 77 боди. Рацпети и Планчакова школяре керестурского оддзелєня ШОМО зоз Кули, у класи наставнїка Мирона Сивча. Шицким троїм школяром то нє перши награди, бо су вредни и талентовани школяре, и уж даскельо роки на змаганьох посцигую замерковани резултати. М. А.

Михайло Рацпети

27. MAЙ 2016.

НАША ТЕМА: МЛАДИ У ИТ ИНДУСТРИЇ ROK XV ^ISLO 5 Число ушорела: Славица ФЕЙСА

ЗА ТИХ ЦО ЛЮБЯ ШТУДИРАЦ

Фотошоп: Лю.Ц.

Швидки розвой информацийних технолоґийох у скоро шицких конарох дїлованя, резултат того же ше вше вецей млади одлучую уписац и закончиц одвитуюци школи и факултети у тей обласци. То добра одлука кед школяр ма прихильносц ґу тей обласци, кед є за тото заинтересовани, бо у нашей жеми и далєй потребни млади софтверски фаховци и програмери хтори часто доставаю роботу скорей од дипломи. Основни задаток школох и факултетох же би младих научели роздумовац, но, то лєм початок. Тото цо найважнєйше знац то же и попри одвитуюцого школованя у стреднїх, висших и високих школох, квалитетну и добре плацену роботу и ИТ индустриї може достац тот хто на себе роби, хто ма нєобходни вежби и практичну роботу, бо ше нє раз случує же нєобходни знаня зоз спомнутей обласци, млади фаховци можу достац аж теди кед почню робиц. Участвованє у ИТ проєктох стреднїх школох и на факултетох ма вельку предносц пре вецей причини, а єдна з нїх то референци при доставаню роботи. Младим у ИТ сектору даваме найвецей простору у нашим Додатку.

27. МАЙ 2016.

РУСКЕ СЛОВО 17

ДОМ И ФАМЕЛИЯ

НАША ТЕМА: МЛАДИ У ИТ ИНДУСТРИЇ

Пишу: С. НА ДЬ, Т. ХОДАК, С. ФЕЙСА

ВШЕ БАРЖЕЙ ЗМЕ ИНФОРМАЦИЙНЕ ДРУЖТВО

До рока у Сербиї роботу достаню вецей як 3 000 фаховци з обласци информацийно-комуникацийних технолоґийох. Найновши виглєдованя указую же би роботу на тим конаре могли достац ище вельо вецей млади людзе, окреме кед ше зна же ше на ню, так повесц, нє чека, и же є найлєпше плацена

а велїх факултетох у нашей жеми студентох „бомбардую” з теорийну наставу, док о практичней роботи вельо менєй знаю. И ту настава вакуум, бо ґаздове гоч хторих фирмох и компанийох, без огляду на вельки потреби за кадром, найволя прияц тих хтори му у найкратшим року даю найлєпши резултати. А млади искуство можу здобуц на роботи у спомнутих компанийох. Праве прето же у школох и на факултетох нє мож достац тото цо мож з роботу, тоти цо уж прешли през тото, совитую же найлєпше ришенє же би школяре и студенти ище под час школованя сами превжали инициятиву участвовали на конкурсох и здобули цо лєпше знанє и схопносци. Ниа яки искуства трох фаховцох з тей обласци:

МАМЕ ДОБРИ УСЛОВИЯ, АЛЄ СУ У ИНОЖЕМСТВЕ ЛЄПШИ Млади програмер з Коцура, Александар Бесерминї, основни студиї рахункарства и автоматики закончел у Новим Садзе на Факултету технїчних наукох. Понукнуце за роботу, або як вон то наволал, плацену праксу достал ище под час школованя у єдней познатей фирми у Новим Садзе. Александар бе шедує же унапряменя на його студийох тримаю даскельо про грамер ски фирми зоз хто рима ру ко вод за про фе со ре. Кед його коле ґ о ве и вон на початку тре цо го ро ку вибра ли унапряменє хто ре жа даю студирац, фирма вибра ла дзешец найлєпших студентох, мед зи хто рима бул и Александар, и по ну кла им

ВШЕ ВЕЦЕЙ ЖЕНИ У ИТ СЕКТОРУ – Програмерски фирми глєдаю особу хтора зна робиц и зоз хтору буду задовольни, а чи є жена, чи хлоп, то их вообще нє интересує. Но паметам же скорей на студийох рахункарства було од 5 до 10 одсто жени, а остаток були хлопи. Нєшка иншак и кед би дахто зашол на преподаваня, видзел би же у лавкох єст дас 30–40 одсто жени, так же их можеме обчековац у векшим чишлє у тей обласци у будуцим периодзе – прешвечени Александар Бесерминї.

18 РУСКЕ СЛОВО

стипендиї и ро боту же би праве до нїх ход зели на праксу. И добри и подли искуства Александар подзелєл з нами. – Фирми ещи у цеку школованя позбераю студентох. Добра ствар же студенти нє маю бриґу чи достаню роботу после факултету, алє су напредок обезпечени, а ту и олєгчане школованє. На мастеру сом нє мал анї єдно преподаванє, шицки оцени цо сом достал, (дзешатки), а нє зробел сом анї єден испит, нє вишол на анї на єден усмени испит. Шицко фирма место мнє оправдала през проєкти. Но, нє можем повесц, научи ше у фирми вельо практични ствари алє, студент барз условени же би учел на хасен компаниї. Значи, нє учели зме тото цо ми сцели, алє нам було надрилєне цо будземе учиц. Вообще зме нє мали вибор – гвари Александар. У спомнутей фирми Бесерминї робел на вецей проєктох хтори вязани за програмованє софтверох. Як толкує, условия у фирми були добри, плаца порядна, кажде знал свойо права и обовязки, а нови кадри лєм сциговали, бо роботи було наисце вельо. Алє кед поровнал тоти условия з условиями у фирмох у иножемстве, нє бешедуюци о плацох, Александар пожадал видзиц як то робиц и индзей. – Знаюци з якима ше проблемами нєшка стретаю нашо людзе кед слово о доставаню роботи, моя фирма була одлична, и дахто би на мнє чудно патрел кед бим ше поносовал. Медзитим, кед патрим з моєй перспективи, знаюци же моя робота наисце глєдана, чом бим нє глєдал лєпше кед можем. Тото цо ми завадза при векшини наших компанийох у моєй бранши же ше нїґда нє намагаю буц лєпши од других. Трудза ше лєм тельо же би нє були горши од конкуренциї. Плаци у програмерских компанийох у иножемстве вельо векши як у нас, алє кед ше то поровна з їх животним стандардом, зведзе ше на исте. Но, странски фирми ше цалком иншак одноша ґу роботнїком. Там роботнїки нє лєм алат з хторим вони згарню капитал, баржей ше почитує роботнїкох, а таке почитованє заняти у Сербиї чежко годни достац – бешедує млади програмер. Же би почувствовал интернационални дух и здобул нови искуства, Александар свойо образованє предлужел у Фин27. МАЙ 2016.

скей на Або академиї, у городу Туркуу дзе є на другим кварталу полрочного усовершованя, а паралелно роби и на проєктох хтори би му могли обезпечиц роботу. – Барз ми ше пачи як ше ту роби, як ствари функционую, а я сцем мац сиґурни живот. У Сербиї вше мам чувство же ше єдного дня зобудзим и же вецей нїч нє будзе у порядку. На концу, увидзим кадзи ме живот одведзе – гвари Александар. ЛОҐИЧНЕ ЗАКЛЮЧОВАНЄ И АБСТРАКТНЕ РОЗДУМОВАНЄ – ПРЕДНОСЦИ У РОБОТИ Мирослав Надь з Руского Керестура Senior software developer у фирми „Диплой”, роби на позициї Lead developer. Пред дзешец роками закончел Природно-математични факултет у Новим Садзе, на напряме информатики. – Одкеди знам интересовали ме компютери, алє кед сом ше 2001. року уписал факултет, нє знал сом же цо точно уписуєм, прето же ИТ сектор у Сербиї теди ище нє бул так барз розвити. Нє знал сом цо будзем робиц, знал сом же постоя таки роботи у иножемстве, алє нє предпоставял сом же сом то годзен робиц и у Сербиї. Аж кед сом бул на трецим року факултету, до Нового Саду почали приходзиц вельки фирми, як цо то голандска фирма „Леви 9” и наявели же им будзе требац таки кадер як ми. Теди сом пошол на розгварку и пошвидко достал мою першу роботу у фаху. Руководзаци у фирми були свидоми же на факултетох доставаме вельо знаня, алє барз мало пракси. На початку сом мал ментора и зоз каждим проєктом звладовал технолоґию. У тей фирми сом робел три и пол рока, медзитим, ситуация ше погоршала кед 2008. року пришло до шветовей финансийней кризи, и то ми бул знак же би можебуц требало поглєдац дацо инше – памета Мирослав. Позитивни боки тей професиї то лєгке доходзенє до роботи и можлївосц роботи з дому. Так, кед Мирослав нашол роботу у фирми хтора то допущує робиц з обисца, зоз супругу ше приселєл до Руского Керестура. – Спомнута фирма пошвидко страцела значного клиєнта и подло дїловала, та сом нашол роботу у америцкей фирми „Диплой” („Deploy”) у хторей робим уж пейц роки. У Керестуре ше за тоти роки вельо робело и тераз у тиму робиме шейсцме. Я лидер тиму и понеже сом єдини програмер, пишем коди, а маме пейцох тестерох котри задлужени за квалитет коду. За роботу у ИТ секторе нєобходне буц технїчно образовани и школовани, алє за роботу вас квалификую ище дзепоєдини квалитети, як цо можлївосц абстрактного роздумованя, лоґичного заключованя и насампредз интелиґенция – гвари Надь. Розвой компаниї годзен оможлївиц и нови анґажованя. – Даваме добри квалитет, та думам же єст можлївосци анґажовац ище роботнїкох. Гоч ше и ми досц питаме и можеме дакого препоручиц, нових роботнїкох анґажую менаджере. Єст одредзени процес селекциї, тести, интервюи и подобне, та на основи того ше анґажує нови особи – толкує Мирослав. ВИБЕРАЛ МЕДЗИ ДВОМА РОБОТАМИ Владимир Планчак з Коцура студиї информацийних технолоґийох закончел на Високей технїчней школи у Новим 27. МАЙ 2016.

Садзе, а роботу нє глєдал длуго. Влонї мал тельо щесца же на концу могол виберац дзе будзе робиц. – Вшелїяк же постоя и конкурси за роботу, алє ми, програмере, найчастейше роботу находзиме прейґ познатих. Я мам колеґу и знам же вон зна робиц, и вец у фирми треци пове: волай го най го видзиме... Так и мнє колеґа волал за єдну сиґурну роботу, а потим ми у другей фирми понукнуте робиц три мешаци на пракси (нє плацена робота), з можлївосцу доставаня роботи. Гоч ми ше попачела сиґурна робота и плаца, заш лєм сом прилапел тоту другу опцию, бо сом мал чувство же у першей фирми зоз знаньом будзем стац у месце, а у другей робели фаховци од хторих сом мал нагоду научиц барз вельо. Знал сом же ми тота друга робота баржей будзе на хасен – гвари Владимир. И попри тим же ше спочатку обавал чи добре одлучел, бо у фирми робели особи хтори були старши од нього и мали богате и искуство, и знанє, (Планчак у своїм школованю здобул лєм основу), пошвидко видзел же то бул прави поцаг. За три мешаци мал чувство же научел вецей як през свойо тророчне школованє. По законченей пракси такой достал роботу. – Людзе хтори шедзели у канцелариї коло мнє ми помагали коло задаткох хтори сом мал ришиц, и то було олєгчуюце, бо кед сом даґдзе заставал, нє мушел сом трациц час же бим сам ришел проблем, такой ме унапрямели и врацели на праву драгу. Свой шлєбодни час сом хасновал за ученє, и наисце сом у тим уживал. Нє було ми чежко, и було ми важне указац и себе и другим же я то можем. Анї раз сом нє побановал и нє мал сом анї єдно неґативне искуство з колеґами. Гоч знам же уровень мойого знаня спод їх уровня, знам же у тей фирми мам можлївосц напредовац и сцигнуц их зоз нєпреривним ученьом – толкує наш собешеднїк. Владимирова фирма роби на програмох, апликацийох, веб-сайтох у сотруднїцтве з вецей иножемнима фирмами, а на каждим проєкту роби тим хтори ше ма остарац же би шицко добре функционовало. Як толкує, у фирми приємна атмосфера, роботнїки задовольни и мотивовани. – Роботни задатки шицки озбильно окончую, алє єдни другим помагаме и нїхто нїкому нє подклада ногу. Дакеди задатки знаю буц барз напорни и знаю нас барз вичерпац. З другого боку, нашо шефове ше вше остараю же бизме були задовольни. Добре зме плацени, вєдно полуднюєме з понеже робиме од 9 по 17 годзин, славиме родзени днї, дзень фирми, а кажди пияток роботни час скрацени. Накадзи маме часу бавиме фодбалчки, одпочиваме ше... На концу каждого мешаца фирма вибера найлєпшого роботнїка, а так и на концу рока тоти роботнїки додатно мотивовани – толкує Владимир. Школяре и студенти хтори одлуча крачац по истей драги як цо и Александар, Мирослав и Владимир, добре ше муша попрезнавац о шицким. Бо, нєшка нє найважнєйше уписац ше, и мац добри оцени. Важне мац ище цошка – „моцну карту” з хтору ше буду цешиц у своєй биоґрафиї. ■

РУСКЕ СЛОВО 19

ДОМ И ФАМЕЛИЯ

НАША ТЕМА: МЛАДИ У ИТ ИНДУСТРИЇ

Пишу: С. НА ДЬ, Т. ХОДАК, С. ФЕЙСА

ВШЕ БАРЖЕЙ ЗМЕ ИНФОРМАЦИЙНЕ ДРУЖТВО

18 РУСКЕ СЛОВО

РУСКЕ СЛОВО 19

ДОМ И ФАМЕЛИЯ

женоблоґ

Пише: Ясмина ДЮРАНЇН

PhotoFunia

ANIMAL PLANET

email: jasmina.djuranin@gmail.com

20 РУСКЕ СЛОВО

едишик сом ше барз задумала кадзи тот швет идзе... Наисце! Гранїци ше премесцаю барз швидко. Тото цо дакеди було нормалне, тераз постало нєкаждодньове, а тото цо дакеди було нєнормалне, лєбо нєзвичайне, тераз ше подрозумює. Начудака! Знам же векшина людзох барз люби животинї. Кажде з нас позна голєм єдну особу хтора любов ґу тим єством указує баржей як ґу ближнїм. Випатра же людзе и животинї, агейце, походза од истого, або су голєм барз подобни (кед ше уж так добре розумя). Мушели ше зожиц єдни з другима, та так настала вяза хтору нє мож претаргнуц. Алє, верабоже, нє шицки любя животинї. Я, наприклад. Но, нє же их вообще нє любим, лєм нє церпим же би ми папаґай лєцел над танєром, анї же би ми пес брехал у дньовей хижи. А швиня? Фуй! (Поздрав Джорджови Клунийови). Зна ше кому дзе место. Уж чуєм коментари: Тота кед нє люби животинї, нє люби анї людзох! Ццццц...

Е – ту сом вас чекала! Т о н є п р а в д а! То така цивилизацийна спреводзка же аж! А так сом ше стресла як и теди кед зме були дзеци, та зме гуторели док зме ше бавели на дражки: Хто станє на смужку, нє люби Тита! Ниє, неґо! Най ше розумиме – я любим лєм даєдни животинї, и лєм даєдних людзох. Най ми дахто пове прецо бим, наприклад, требала любиц чиваву? Лєбо койота? Лєбо гевтого бачика з Капущаного цо кажде рано ноши млєко до млєчарнї? Цо го мам лю биц. Ша, ту є, еґзи(с)тує... Мнє анї з кишенки, анї до кишенки... Дзешка сом, озда, и пречитала же треба дзеци одмалючка научиц любиц животинї. Можебуц то правда, но мойо родичи нє погришели у тим анї кус, бо зме мали и канаринца, и Бобия, и Бойса, и Джекия, а и я нєшка у обисцу мам Асю. И то таку мудру, и таку красну же аж – бернску суку. Мам и аквариюм з рибками. И то шицко... Ту моя гранїца. Любим лєм Асю и пейц рибки. И нє вельо вецей людзох. Но, най ше нє увредза тоти хтори свойо пудлочки облєкаю до красних, рижнофарбових бундичкох и купую им розкошни заглавки на хторих шпя, и други дранґулиї. Нє сиґурна сом же животинї тото знаю ценїц. Кед сом Асї купела штучну косц у хторей єст вельо калциюму же би оштрела зуби, вона ю закопала до жеми як и кажду другу! З другого боку, фауна на тей нашей прекрасней планети наисце фасцинантна, а чловек тельо того знїщел... Нє, наисце нє знам прецо длобем до того. Пес чловекови найлєпши приятель? Гм... Моя найлєпша пайташка нє бреше и нє куса, и нє бива у хижки на дворе. Єй приятельство ми нє може заменїц анї єдно шерсцате створенє...■ 27. МАЙ 2016.

КУЛТУРА И ПРОСВИТА ОТРИМАНИ ШЕСТИ ХОРСКИ ФЕСТИВАЛ У „КАРПАТОХ”

ХОРСКЕ ШПИВАНЄ ВЕРБАСКИ БРЕНД Майски културни подїї у Вербаше вшелїяк збогацел и традицийни, шести по шоре Хорски фестивал „Карпати”, хтори прешлей соботи отримани у КПД „Карпати”

полней сали Дружтва того року ше присутним, зоз прекрасним хорским репертоаром, представели домашнї Хор КПД „Карпати”, под дириґенством Надїї Воротняк, Мишани хор Дома култури Руски Керестур и Катедралней церкви св. о. Миколая, под дириґентством Лидиї Пашо, Хор „Гармония” з Нового Саду, под дириґенством Весни Кесич Крсманович, та шпивацка ґрупа „Русински зарї” зоз Сримскей Митровици, под дириґентством Даниєли Горняк. Госци на Фестивалє були Хор „Бачки шпиваче” з Вербасу, под дириґентску палїчку Єлени Алексич и Хор „Алпе Адриа” з Удинох, з Италиї, на чолє з дириґентом Андреом Тофолинийом. Учашнїкох и госцох привитал предсидатель Националного совиту Руснацох Славко Рац, а на Фестивалє присуствовали и народна посланїца Олена ПапуДомашнї Хор КПД „Карпати” ґа, предсидатель Општини Вербас др Братислав Камаю тельо хори и же то вшелїяк жич, котри тиж привитал за кажду похвалу, а помоцнїца учашнїкох, як и помоцнїца предсидателя Општини Ксения предсидателя Општини КсеБенце визначела же тот Фестиния Бенце. вал преходзи рамики рускей на– Дакеди чежко по склационалней заєднїци и жаданє лодац алти, баси, и шицки калней самоуправи же би тота други гласи до єдней заєдманифестация постала бренд цанїцкей шпиванки, алє ище лей општини Вербас. чежше єдну националну за– Думам же вельки успих же єднїцу по складац же би розме приведли госцох з Удинох, бела на хасен. Так же вєдно бо кед було найчежше у наших зоз вами робиме на тим же крайох, теди нам цали тот реґион би руска заєднїца на тих помагал нє лєм з пакетами, алє и про сторох вше робела себе з духовну потримовку. Цо найвана хасен, а нїґда на чкоду. Хор „Гармония” з Нового Саду жнєйше, од нїх зме ше учели цо Шпиванка була тота цо нас вше означела, а думам же тот Фе стивал уж велї роки то буц чловек и прето бизме их требали прилапиц як гевуказує же руска заєднїца орґанизована. На концу, з ро- тих од хторих можеме вельо, вельо научиц – гварел пака нарок зме зоз квалитетом висше и доказуєме же мо- рох о. Малацко. Публика уживала и з моцнима аплаузами привитала жеме презентовац гевто цо нам охабели нашо предки наступи хорох, а после манифестациї орґанизоване друпо тераз – визначел Рац. Предсидатель Општини др Братислав Кажич визначел жене у Центре за физичну културу „Драґо Йовович”. Свойо задовольство после отриманей манифестациї же нєт вельо национални заєднїци у нашей жеми хтори виражел предсидатель Дружтва „Карпатох” др Деян Загорянски, учашнїки, дириґенти хорох, госци. – Наздаваме ше же зме и того року оправдали вашо очекованя и же ше увидзиме и нарок – визначели на концу водительки програми Александра Лендєр и Єлена Кузма. Фестивал у Вербаше отримани з потримовку Националного совиту Руснацох, Општини Вербас, Покраїнского секретарияту за културу и явне информованє и Покраїнского секретарияту за образованє, управу и национални меншини-заєднїци.■ Ана Маркович Мишани хор Дома култури Руски Керестур

27 МАЙ 2016.

РУСКЕ СЛОВО 21

МОЗАЇК НАУКОВА КОНФЕРЕНЦИЯ МЛАДИХ

Пишe: Цецилия НАДЬ

аукова конференция младих науковцох и фаховцох отримує ше кажди други рок. Характеристична є по тим же ше обявює єй зборнїк у хторим заступени шицки теми зоз конференциї, а треце число такого зборнїка треба же би вишло у першей половки идуцого року. У орґанизациї конференциї участвовали: Нєформалне здруженє „Виглєдовацки круг”, Оддзелєнє за русинистику Филозофского факултета у Новим Садзе, а помогол и Национални Совит Руснацох – роботне цело за младеж и Завод за културу войводянских Руснацох. Мастер професор историї Саша Сабадош участвовал у реализациї конференциї и наглашел же є барз

22 РУСКЕ СЛОВО

задовольни пре рижнородносц темох хтори були заступени. – Науково дисциплни ше преширели, тераз окрем язика и литератури, мали зме нагоду слухац и о антрополоґиї, ґеоґрафиї, населєньох. У велькей мири зме сполнєли тото цо зме заплановали ище пред штирома роками зоз першу конференцию и прешвечени сом же на шлїдуюцей конференциї пойдземе ище єден крочай, кед нє и вецей, далєй – гвари Сабадош.

МЛАДИ НАУКОВЦИ И ФАХОВЦИ За млади особи хтори представели свойо роботи можеме повесц же су

амбицийни, же су вредни и усовершую свойо знанє. На конференциї зоз рижнима темами, а вязани за Руснацох, представели ше шлїдуюци особи мср. (закончени мастер студиї) Александер Мудри, Марина Сакач, мср. Моника Абодї, Ася Папуґа, Михаїл Римар, Катарина Петрусова, мср. Канаме Окано, мср. Ана Римар, Марина Биркаш, мср. Саша Сабадош, а тиж у зборнїку ше найду и роботи мср. Сенки Надь и мср. Маї Зазуляк. Марина Сакач зоз Нового Саду студира на Филозофским факултету у Беоґрадзе, на напряме Антрполоґия и етнолоґия, вона першираз участвовала на тей науковей конференциї. Представела ше зоз тему

27. MАЙ 2016.

МОЗАЇК У НОВИМ САДЗЕ

„Язик як основа идентитета – як Руснак/Рускиня видзи свой идентитет”. – У виглєдованю сом мала штирох собешеднїкох, применєла сом антрополоґийну методу, а його основна характеристика то интервю. Тото цо постало швидко ясне у интервюох, то же основа нашого идентитета язик и же вон важни, бо одмалючка поставаме свидоми же то розлика медзи нами и другима нациями. Думала сом же, можебуц, вира будзе вираженша, алє заш лєм, и обчековала сом таки резултати – гвари Марина. Студентка Катарина Петрусова зоз Словацкей, хтора студира у Прешове, пришла на черанку студентох, на Филозофски факултет на Катедру за руски язик у Новим Садзе. Вона тиж участвовала на науковей конференциї и представела ше зоз тему „Литературни и язични одношеня медзи карпатскима и войводянскима Руснацами у другей половки 19. вику и першей половки 20. вику”. Початок тей роботи презентовала професорови Янкови Рамачови, як семинарски задаток, потим го преширела и наступела зоз нїм на конференциї. Зоз интересантну тему, о населєню, односно о салашох у керестурских хотарох представел ше Михаїл Римар зоз Петроварадину. Вон студент трецого року на Природноматематичним факултету у Новим Садзе, на напряме Ґеоґрафия. – Зоз своїм наступом сом задовольни, алє кажди наступ ше мож злєпшац. Треба будз самокритични, гоч думам же шицко добре прешло. Чули зме о рижнородних темох, мали зме литературу, язик, историю, ґеоґрафиї, було интересантно. Мнє то перше участвованє, а думам же нє досц лєм писац и твориц, важнe и обявиц, бо кед ше нє обяви, вец нє ма поенту – гвари Михаїл. Зоз Филозофского факултету, зоз Оддзелєня за русинистику, участвовала Марина Биркаш, вона виглєдовала хаснованє язика при младих Руснацох у смс порученьох. 27. MАЙ 2016.

– Зацикавела ме тота тема прето же цо далєй, млади Руснаци, а и други, вше вецей уруцую нови „средства” до язика, вельо ше хаснує жарґонизми, скрацени назви, анґлицизми и подобне. Интересантне тото же окреме у смс порученьох то барз виражене и прето сом сцела представиц общу слику нєшкайшого стану. Помоц у виглєдованю сом достала од младих Руснацох зоз Керестура, Нового Саду, Дюрдьова и Коцура – толкує Биркашова.

КРИТЕРИЮМИ ЗА УЧАСТВОВАНЄ Участвовац на науковей конференциї можу млади особи хтори виполнюю одредзени критериюми. Основни критериюм то же би тема була вязана за Руснацох, односно за виглєдованє язика, историї, живота итд. Тиж ше муши виполнїц форму науковей роботи, цо значи же нєобходне хасновац наукови апарат – виглєдованє. Мастер професор руского язика и култури Ана Римар тиж участвовала у орґанизациї, и гварела же одволанє було достаточне. На конференциї представени дзешец викладаня, а публиковани буду дванац роботи. – Нєобходне же би ше млади науковци предствели зоз наукову роботу, кед ше роби о студентох на основних студийох, до огляду приходзи даяка їх семинарска робота, хтора на одредзени способ ма вязи зоз Руснацами, далєй, кед особа закончела мастер студиї, то може буц часц єй мастер роботи. Тоти цо на докторских студийох, вшелїяк муша писац науково роботи, так же даєдну зоз своїх роботох можу представиц з тей нагоди – потолковала Римарова и додала же понеже Руснацох нєт барз вельо, на тогорочней конференциї представели ше студенти зоз шицких трох уровньох, зоз основних студийох, мастер и докторских. Науково роботи представени наисце зоз рижнородних сферох. На високим уровню приказане знанє и сцелосц младих науковцох за виглєдованьом

и усовершованьом. З єдного боку таки виглєдовацки роботи помагаю у розвою и збогацованю самей особи, алє тиж охабяю и позитивни шлїди у очуваню и змоцньованю руского идентитета и култури. Наукова конференция досягла високи уровень, дзекуюцим квалитетним роботом самих учашнїкох. Таке єдно збуванє би требало мац надосц нащивительох. Заш лєм, шори у публики остали нєпополнєти. Отвера ше питанє же чи младих, а и других Руснацох наисце нє интересую таки збуваня, чи лєм нє були упуцени. На присутних змист конференциї охабел позитивни упечаток. – Крашнє було, пачело ше ми же зме чули и о семантики язика, о литературним и сучасним язику. Шицки теми ми були интересантни, алє думам же ше визначела тема о смс порученьох, бо то наисце правда и я пишем на латинки, а знам же то правописно нє точне. Сама конференция ми швидко прешла, час прелєцел – гвари Марина Шлемендер зоз Коцура. Присутни могли чуц велї иновативни информациї, а после каждого викладаня була отворена дискусия. – Пачела ми ше конференция, заступени були рижни теми хтори наисце интереснатни, задовольна сом. Думам же добре же ше орґанизує таки конференциї – толкує Тамара Салаґ зоз Дюрдьова. Орґанизаторе задовольни зоз напрямом у хторим ше руша конференция. – Можем повесц же сом особнє прешвечени же штварта конференция уж природно придзе и же зме направели єдну, на одредзени способ и институцию у рускей заєднїци, єдно швето науки – гвари Саша Сабадош. ■

РУСКЕ СЛОВО 23

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ НАШ ГОСЦ: СЛАВОМИР ШАНТА ЗОЗ КОЦУРА

НА ЗНЇМКОХ ЗАСТАНОВЕЛ ЧАС Славомир Шанта, або як го велї познаю, Славе, народзени у Коцуре, велї роки жил у далєкей Австралиї. Гоч кельо живот там бул лєгчейши, вше го цагало до Коцура. Вше якош жадал часц свойого валалу даяк „запаковац и однєсц” зоз собу на далєку драгу. У тим му помогла сучасна технолоґия

Пишe: Танита ХОДАК

лавомир чежко одлучел пойсц за лєпшим животом, но, 1978. року, преламал и вєдно зоз супругу и осемрочним сином пошол до Австралиї. Гвари же ше там нїґда нє чувствовал як дома, Австралия му була и остала цудза. Лєм после трох мешацох знал же ше раз враци до свойого Коцура. За тото жил. Ещи док бул тинейджер, Славе бул барз заинтересовани за фотоґрафию. Даскельо хижи далєй од його обисца на Вербовцу, жил коцурски фотоґраф Дюра Ґубаш. Кед Славе раз видзел як у цмей хижи наставаю фотоґрафиї, бул фасциновани. Познєйше ше заинтересовал за видео, було то праве тото цо вон вше жадал – час застановиц у єдней хвильки. – На початку осемдзешатих рокох прешлого вику, у Сиднею сом наишол на промоцию диґиталних камерох хтори промововали Японци. Заслупнул сом кед сом видзел же на єдней касети мож знїмац три годзини. Такой сом знал же и остатнї пенєж дам за тоту камеру – памета Славе. На тей камери настали велї знїмки хтори ещи нєшка у його архиви, а вше частейше и на интернету. ВИДЕО ПОШТАР Шанта у Австралиї робел як новинар у сербских новинох, но накадзи почал робиц з видео камеру, реґистровал и свою фирму хторей дал мено „Санта видео продакшн”. Помали почал знїмац звадзби, вешеля и кресцини у наших людзох. Бул одушевени же є плацени за роботу хтору барз люби. Року 1983. основал здруженє „Русин”, а истого року ше першираз врацел зоз Австралиї до Коцура. – У нашим дружтве у Австралиї було вельо людзох з Коцура, алє и з других местох хтори длуго нє видзели свой родни край. Пришли ми на розум же бим знїмал фамелиї и людзох на видео касету, як поздравяю своїх

24 РУСКЕ СЛОВО

Славетово видео знїмки ещи осемдзешатих рокох, велїх розвешельовали а тераз, после трицец рокох, ознова прицагли увагу

найблїзших. Тоти касети сом однєсол до Коцура, або уж дзе требало, и добре паметам як людзе патрели на своїх и нє могли скриц одушевиє. Старши людзе аж плакали, бо после длугшого часу видзели дакого свойого. А вец ше ми опитали же чи можу и вони „врациц” поздрави до Австралиї? Без роздумованя сом уключел камеру. Роками сом бул видео поштар – гвари наш собешеднїк. Славе зоз Австралиї до Коцура пришол двацец два раз. Як толкує, анї сам нє вери же тельо раз прелєцел 36 тисячи километери, а през драгу вше зоз собу ношел поздрави. – Накадзи сом сцигол до Австралиї, чекало ме полне обисце. Такой ше ми опитали чи сом знял на касету їх найблїзших. Любел сом видзиц же людзе прето щешлїви – гвари Славе. Попри поздравох, Славе до Австралиї ношел и знїмки валалских улїцох, Службох у церкви, „Коцурскей жатви”, Кирбаю, пияцу... Набавял и касети зоз знїмками 27. МАЙ 2016.

ЛЮДЗЕ, РОКИ, ЖИВОТ емисийох по руски з телевизиї Нови Сад, хтори людзе у Австралиї барз любели патриц. КОЦУР ПОСЛЕ ТРОХ ДЕЦЕНИЙОХ Прешло уж вецей як три децениї, и Славе ше надумал занавше врациц до свойого Коцура. Од того го дзеля ещи лєм дзепоєдни документи же би могол пренєсц пензию хтору здобул у Австралиї. По улїцох Коцура стрета людзох хтори го познаю, и хторих давно знїмал на камеру. Питаю ше му: „маш ещи гевтот знїмок, справ ми копию...” – Я знїмал, правел копиї и копиї док ме син нє порадзел же бим шицки знїмки положел на интернет, на Ютюб. И нє пущел ме же бим пошол дому док ме нє научел. Ноцами сом нє спал, кладол сом видеа на свой канал на Ютюбе. Тераз на нїм мам уж коло 135 филми, зоз прешлосци Коцура, зоз живота у Австралиї, алє и зоз терашньосци. Знїмки зоз прешлосци Коцура на интернету при Коцурцох виволали окреме вельке интересованє. Нєт хто их нє видзел, и шицки о нїх бешедую. Людзом окреме интересантни знїмок пияцу у Коцуре зоз 1988. року хтори ма вецей як 3 500 препатрунки, Кирбаї и портрети Коцурцох. – А кед видзим же келї людзе з валалу опатрали тоти знїмки, мнє то барз вельке. Окреме теди кед ми дахто на

СТИВЕН САНТА Кед сцигол до Австралиї, Славомир достал роботу як помоцнїк єдному майстрови. Язик нє знал, та мал на цейдулки написане же хтори алат ше як вигваря. – Єдного дня майстор кричи – Стивен, Стивен! Я ше нє оглядал. Патрел сом до далєка, и роздумовал же цо я ту вообще робим. Майстор пришол ґу мнє и вдерел ме по плєцу так же ми з глави спаднул защитни шлем. Роздар ше на мнє, же чи нє чуєм же ме вола? Гварел сом му же сом нє Стивен, алє Славимир. „Ти од нєшка Стивен” – гварел мой майстор, дзвигнул шлем и написал на ньго мойо мено. „Шлїдуюци раз кед скричим Стивен, да ши ше озвал” – нагнївано ми одрубал. – Од теди ше у Австралиї представям як Стивен, а презвиско ми Санта, бо там нє маю букву ш – толкує Славе.

27. МАЙ 2016.

Славе зоз унуками Луком и Алису Шанта

улїчки пове же видзел свойого дїда або бабу ище теди док жили... На тих знїмкох мож видзиц як валал випатрал дакеди. Видзим же людзе щешлїви, и то ми найвекше подзекованє – гвари Славе и толкує же у його архиви наскладани годзини и годзини материялу хтори тиж планує раз положиц на интернет. Тоти знїмки цо тераз знїма, гвари, можебуц нє маю вельку вредносц, алє о 10, 20 та и 30 роки вери же буду исто таки интересантни, як и тоти цо их знїмал осемдзешатих рокох.■

РУСКЕ СЛОВО 25

ДУХОВНИ ЖИВОТ

ДОМАШНЇ ХОР И ХОР „АЛПЕ АДРИA” З УДИНОХ ШПИВАЛИ СЛУЖБУ У НАШЕЙ КАТЕДРАЛИ

ДУХОВНЕ ДОЖИЦЕ ЄДИНСТВА

Катедралним храме св. оца Миколая у Ру ским Ке ре сту ре, внєдзелю, 22. мая, у Служби Божей на 11 годзин шпивали два хори, домашнї Мишани хор Катедрали св. оца Миколая и Дома култури под руководзеньом Лидиї Пашо и Хор „Алпе Адрия” з ме ста Трепо Ґранде при Удинох з Италиї, з хторим дириґовал мае стро Андрео Тофолини. Службу Божу служел домашнї парох о. Михайло Ма лацко, котри єван гел ске чи та нє на Нєд зе лю шицких святих пречитал на италиянским язику, а у казанї тиж привитал го сцох з Италиї. Понеже го сци приходза з покраїни чий Каритас барз вельо материялно помогол на-

шому Каритасу, а збудовал и Дом каритасу у кере стурскей парохиї, парох наглашел же тераз пришол час же би нашо вязи, окрем спомнутих, по стали и глїбше людски и християнски. У про вад зе ню Служби Божей дзепоєдни часци шпивал и го сцуюци Хор по своїм латинским обряду з провадзеньом орґульох, на хторих грал мае стро Федерико Кваклиаро, док молитву Оче наш, шпивал по нашим. На концу Служби Божей го сци шпивали ище три духовни шпиванки на чесц Мацери Божей, дзе як солиста наступела Силвия Будзи – сопран и Алесандро Мерои – бас. До стали вельки аплауз, а до-

машнї Хор вєдно з вирнима им одшпивал многолїтствиє. Мож повесц же тота Служба Божа була окремна по моцним духовним дожицу хторе дорушело шерца шицких присутних. Тому допринєсло шпиванє обидвох хорох, а тиж и дожице заєднїцтва обидвох „плюцових кридлох Церкви”, у злученей, нашей восточней, заходней традициї церковного шпиваня. По заєднїцким полудзенку хористох двох хорох у просторийох Каритасу, по тродньовим пребуваню у нашим краю, госци ше врацели до Италиї. Домашнї керестурски хор ше на таки способ оддлужел госцом за свойо госцованє у Италиї 2011. року. М. Афич

У ПАРОХИЇ У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

НАЙВЕКШИ ВИСЛОВ НАШЕЙ ЛЮБОВИ Внєдзелю, на Шицких святих, 22. мая, парохиянє парохиї св. оца Миколая у Руским Керестуре ше з панахиду на теметове молитвено здогадли на шицких своїх покойних. Панахиду служели домашнї священїки парох о. Михайло Малацко и капелан о. Владимир Медєши. У краткей казанї парох о. Малацко наглашел же молитва за покойних ма смисла єдино у християнскей вири. – У Року милосердия, попри тим же зме поволани найсц у себе моци пременїц ше цо баржей на подобу Божу, можеме ше заступац и за наших покойних зоз своїма молитвами и жертвами, и кед прейдземе през св. дзвери у нашей Катедрали, або Водици, бо так можеме уплївовац на їх спашенє. А то и найвекши вислов нашей любови – заключел у казанї о. Малацко. По заєднїцкей панахиди опрез крижа на штред теметова, священїки служели панахиди и на поєдинєчних гробох по жаданю родзини упокоєних. М. А.

26 РУСКЕ СЛОВО

27. МАЙ 2016.

ДУХОВНИ ЖИВОТ КИРБАЙ У БЕОҐРАДЗЕ

ОТВОРМЕ ШЕРЦА И БОГ ПОМОЖЕ Швето св. Кирила и Методия и свой Кирбай, Беоґрадянє преславели всоботу, у церкви у Вишеґрадскей улїци, зоз Службу Божу и друженьом зоз госцами

ПОСЛЕ СЕДЕМ РОКОХ У БАЧИНЦОХ Кирбайску Службу Божу предводзел декан сримски о. Михайло Режак, а сослужeл домашнї парох о. Владислав Варґа. – Од святих Кирила и Методия можеме научиц як ше мож християнски приблїжиц ґу людзом, на єдноставни и розумлїви способ. Кед отвориме свойо шерца, вец и Бог помага, та мож зробиц

После Служби и Молебена, любезни домашнї порихтали аґапе на хторим ше грало, танцовало и шпивало, чому допринєсла и жридлова ґрупа зоз Шиду зоз свою културно-уметнїцку програму. 27. МАЙ 2016.

вельки дїла – гварел у казанї по сербски, українски и руски о. Режак. – Святи Кирил бул учени чловек, филозоф, алє знал пренєсц знанє обичним людзом, приблїжел ше ґу нїм щиро. Святи Методий бул официр, хтори знал запровадзиц шор и добру орґанизацию, цо тиж було важне. По словох о. Режака, з виру мож зробиц и тото цо на перши попатрунок нє виводлїве. Алє, виру треба и пестовац, частейше читац Библию и молитвенїк, так як цо маме звикнуце патриц телевизор и буц на интернету. Парох о. Варґа щиро привитал коло 60 присутних на преслави швета. – На тим Кирбаю маме людзох рижних нацийох, та и вирох, зоз Беоґраду, Шиду, Сримскей Митровици и Нового Саду, а шицки славиме Бога и святих и сотрудзуєме медзи собу, як нас учели и св. Кирил и Методий – наглашел о. Варґа. М. Г. К.

ТАТЯНА ПРИЯЛА ПЕРШУ ПРИЧАСЦ На Нєдзелу мироносицох у церкви Святого Луки у Бачинцох було окреме шветочно, бо Першу святу причасц прияла Татяна Литвич, школярка другей класи основней школи. У пригодней казанї на Служби Божей о. Дарко Рац повинчовал Татяни на порядним ходзеню на годзини виронауки и на пририхтованю, же би першираз прияла Исуса у Еухаристиї. Парох Дарко у свойо особно и у мено парохйней заєднїци Татяни повинчовал, же би Христа, хторого прияла внєдзелю ношела шицким людзом и же би по єй любови до ближнього и до Бога и по єй справованю други видзели же є Исусова. Тиж, же би єй Христос, його заповиди и його любов були потїха, потримовка и смисел живота. Литвичова була перша першопричашнїца у бачинскей церкви после седем рокох. Вл. Дї.

РУСКЕ СЛОВО 27

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 23. мая ше наполнєли 40 днї Дня 3. марца наполнєли ше штияк нє з нами наша мила мац, шве- ри роки як нє з нами наш мили оцец, швекор, дїдо и прадїдо кра, баба и прабаба

ИРИНА ВАРҐА ЯНКО ВАРҐА народзена Гарди (1938–2012) (1938–2016) з Руского Керестура Мили нашо, вашу любов, доброту и пожертвовносц навики будземе чувац. Син Мирослав, нєвеста Ганча, унука Любка, унука Златка зоз супругом Алексом и праунуки Милица и Лана Спочивайце у мире Божим!

НА ЗДОГАДОВАНЄ Нїґда нє забуду своїх кумових

ма економиї др ЛЮБОМИР ВИСЛАВСКИ ВЕСНА ВИСЛАВСКИ (1953–2006) (1981–2014) з Вербасу Прешли уж 10 роки як нас занавше охабел кум Любомир, а уж други рок як нє зоз нами кумче Весна Кумово Янко и Мария и їх дзеци Славка, Мирко и Томислав Папянково зоз Нового Саду Най спочиваю у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 25. мая наполнєли ше 3 смутни роки роки од шмерци нашого супруга, оца и дїда

МИХАЛА ВАРҐУ – друкара (1945–2013) з Руского Керестура Красни памятки и поради остали у наших шерцох. Навики ожалосцени супруга Ганча, син Звонко зоз супругу, син Ромко зоз супругу и його мили унуки Спочивайце у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 18. мая наполнєли ше пейц смутни роки як нас занавше зохабела наша

НАТАЛИЯ ЖИЛНИК народзена Стрибер (1941–2011) з Нового Саду Вично будземе чувац памятки на ню. Єй наймилши

28 РУСКЕ СЛОВО

Вичная єй памят!

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 21. мая 2016. року после чежкей хороти до вичносци ше преселєла наша мила супруга, мац и баба

ИРИНКА САЛАМУН народзена Мудри (1940–2016) з Ветернику З любову и почитованьом памятку на ню буду чувац ожалосцени супруг Силви, дзивка Славица, син Златко, унуки Бране, Иґор и Таня Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 30. мая наполня ше два роки як нас занавше зохабел наш мили супруг, оцец и дїдо

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 30. мая наполня ше два роки як нас зохабел наш мили

ВЛАДИМИР ГАРВИЛЬЧАК (1954–2014) з Руского Керестура Зоз любову и почитованьом памятку у своїх шерцох чуваю його наймилши Спочивай у мире Божим!

ВЛАДИМИР ГАРВИЛЬЧАК (1954–2014) з Руского Керестура Памятку на його подобу у своїх шерцох чуваю брат Йоаким зоз фамелию Спочивай у мире Божим!

НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 22. мая 2016. року наполнєли ше три смутни роки як нас занавше охабел наш супруг, оцец и дїдо

ЙОВҐЕН ҐОҐА (1941–2013) з Дюрдьова З почитованьом и любову памятку на ньго навики чуваю супруга Люпка, син Звонко, нєвеста Саня и унукове Владимир и Иґор Най спочива у мире Божим! НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 23. мая 2016. року наполнєли ше два смутни роки як нас занавше зохабел наш мили супруг, оцец и дїдо

ВЛАДИМИР ЧИЗМАР (1937–2014) з Руского Керестура Навики го буду паметац супруга Мария, син Владо, дзивка Мена, жец Микола и унуки Моника и Ванеса Спочивай у мире Божим!

НА ЗДОГАДОВАНЄ

НАТАЛИЯ БУИЛА народзена ЯКИМ (1922–1996) з Коцура Мила моя мамо! Прешли двацец роки як ши нє з нами, алє наша любов и думки зоз Тобу. Подзековни зме Ци за твою любов и доброту хтору ши нам так нєсебично даровала Спочивай у вичним мире Божим! Твоя дзивка Серафина зоз фамелию

27. МАЙ 2016.

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 16. мая у своїм 86. року живота занавше нас зохабел

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 20. мая занавше нас зохабел наш мили

ЯКОВ ДРОТАР з Коцура Твою любов будземе ношиц навики у своїх шерцох: супруга Мелана, син Янко, дзивка Мария, нєвеста Леона, жец Янко, унуки Мирослав и Даниєла, Ясмина и Деян, Наташа и Марко, Марина и Ґоран, Мижо и праунуки Михаел, Миколка, Мануела и Николина Спочивай у мире Божим!

ЛЮБОМИР РОМАН (1945–2016) з Руского Керестура Найкрасши памятки на його любов и подобу навики буду чувац супруга Ирина и його наймилши Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 28. мая наполнї ше чежки и боляци рок як ши вецей нє з нами

КСЕНИЯ БУДИНСКИ (1952–2015) з Руского Керестура

ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 14. мая занавше нас охабел наш мили брат и бачи

ВЛАДИМИР БУЧКО (1934–2016) з Руского Керестура Памятку на його доброту зоз вельким почитованьом будзе чувац брат Яким зоз супругу Сену и дзецми Славку и Оленку зоз фамелиями Спочивай у мире Божим! ОСТАТНЇ ПОЗДРАВ Дня 14. мая 2016. року занавше нас зохабел наш мили брат и бачи

ВЛАДИМИР БУЧКО (1934–2016) з Руского Керестура

Памятки на тебе, твою любов и доброту навики будземе чувац у своїх думкох и шерцох. Навики ожалосцени супруг Юлин и дзивка Марча Спочивай у мире Божим!

Найкрасши памятки на ньго буду чувац шестра Мария зоз супругом Славом, дзецми Сенку и Геленку зоз фамелиями Спочивай у мире Божим!

СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 28. мая наполнї ше чежки и боляци рок як ши вецей нє з нами, мила наша мамо и бабо

НА ЗДОГАДОВАНЄ Дня 29. мая 2016. року наполня ше осем смутни роки як нас занавше зохабела наша наймилша

КСЕНИЯ БУДИНСКИ (1952–2015) з Руского Керестура Памятки на Тебе, твою любов и доброту чуваю син Юлин зоз супругу Марчу и єй мили унуки Тиянка и Неманя Спочивай у мире Божим! СМУТНЕ ЗДОГАДОВАНЄ Дня 28. мая 2016. року наполнї ше рок як нас занавше зохабела наша мила шестра

КСЕНИЯ БУДИНСКИ народзена Хома (1952–2015) з Руского Керестура Мила шестро, жиєш у каждей нашей думки и красних памяткох хтори нас здогадую на тебе и роки препровадзени зоз тобу. Твойо браца: Владимир, Елемир, Дюри и Яни и шестри Славка и Марика зоз фамелиями Спочивай у мире Божим!

27. МАЙ 2016.

АМАЛКА САБАДОШ народзена Тиркайла (1953–2008) з Дюрдьова Памятку на ню вично чуваю Иван, Марина и Влада, Мирослав, Оля и Максим и Мирко Спочивай у мире Божим!

CENOVN>K MALIH I POSMERTNIH OGLA[KOH – mala ogla{ka do 20 slova ko{ta 200 dinari – mala ogla{ka vecej yk 20 slova ko{ta 300 dinari – uramikovani tekst ogla{ki, abo vin~ovanki ko{ta 500 dinari – posmertna ogla{ka na wdno polqo ko{ta 600 dinari – posmertna ogla{ka na dva poly ko{ta 1 200 dinari. Cenovn<k va`i od 1. мая 2015. roku Ogla{ki mo` poslac na mejl office@ruskeslovo.com лєбо ruske.redakcija@gmail i uplacic na rahunok Novinsko-vidavatelqnej ustanovi “Ruske slovo” u banki Inteza ~islo 160-923244-82. Informaci< mo` dostac na telefon 021/ 6613-697.

РУСКЕ СЛОВО 29

ИНФОРМАТОР

ВИШЛА НОВА „ЗАГРАДКА”

Вишло майске число часопису за дзеци „Заградка”, з часци пошвецена и театралним представом за дзеци на тогорочним Драмским мемориялє Петра Ризнича Дядї у Руским Керестуре, о чим и фотоґрафия на насловним боку. Друга подїя, о хторей тиж шведочи фотоґрафия на рамику, то знїманє за телевизию наградзених найвреднєйших сотруднїкох „Заградки”, школярох пиятей класи з Коцура, з їх учительку Славицу Чельовски. Литературну часц часопису виполнєли писнї и приповедки писательох – Михайла Ковача, Агнети Бучко-Папгаргаї, Евґения М. Кочиша, Михала Симуновича и Силвестера Макая, автор драмскей слички Ґрадимир Стойкович, а ту и приповедки познатих сербских писательох. У „Малей заградки” басна и даскельо кратки писнї за наймладших, а на бокох пошвецених школярским литературним и подобовим роботом найвецей ярнї, насампредз вельконоцни теми. На забавних бокох єст гумору, ребуси и лавиринт и интересантни бависка з буквами, а и у новей „Заградки” читачом будзе интересантна рубрика „Вериш? Нє вериш?” М. Р.

MALI OGLA[KI ПРЕДАВАМЕ хижу у Руским Керестуре 11 ари, простор за биванє 85 квадрати, зоз ґаражу, шопу и малима кармиками, чардаком и заграду. 064/8890005, Драґан Петкович ДИХТУЄМЕ облаки и ДЗВЕРИ зоз неопрен-ґуму. Правиме ГАРМОНИКА ДЗВЕРИ и РОЛЕТНИ. Обявиц ше на телефони: 025/5827-710 и 060/5088-433 *** ВЛАГА? Изолуєме влажни хижи. 063/440-470; 063/102-41-14.

30 РУСКЕ СЛОВО

* дзе цо будзе * дзе цо будзе *

ЕROTICA RUTHENICA по записох Володимира М. Гнатюка Поволуєме вас руски еротични вечар у просторийох Руского културного центру у Новим Садзе. З нагоди уж традицийней програми Дзе(нь) Младосц(и), того року, на пияток, 27. мая 2016, на 20 годзин и 30 минути орґанизуєме вечар хтори инспировани зоз записами Володимира М. Гнатюка и кнїжки „Еротика Рутеника” хтора вишла давного 1995. року. На пияток розбиєме табуи, алє вас и поинформуєме яки то нашо предки були, як ше лає по руски, а чека вас и интересантна вистава фотоґрафийох, авторки Андреи Новак, хтора направела интересантни фотоґрафиї инспировани зоз руску (алє еротичну) традицию. О тих темох будземе бешедовац зоз Мироном Джуньом и Александру Лендєр. А на концу вечара – єдно нєсподзиванє! КАБАРЕ ПО РУСКИ!

Руски народни писнї, присподобени праве за тот вечар – а виведу их афирмовани шпивачки Саня Дивлякович, Александра Колбас и Танита Ходак. ***

ВИСТАВА ВЛАДУ НЯРАДИЯ У НОВИМ САДЗЕ

На пондзелок 30. мая 2016. року на 20 годзин у ґалериї Здруженя подобових уметнїкох Войводини Булевар Михайла Пупина 9 будзе отворена самостойна вистава Владу Нярадия хтори ше представи зоз циклусом „Карпатски мит”. Виставу ше годно опатриц по 11. юний 2016. року ***

КОНЦЕРТ ШОМО У РУСКИМ КЕРЕСТУРЕ

У Велькей сали Дома култури у Руским Керестуре 1. юния 2016. року на 20 годзин будзе Концерт з нагоди законченя школского року школярох музичней школи за основне музичне образованє Kула. Уход шлєбодни.

Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду на основу члена 20. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

о явним увиду, явней презентациї и явней розправи o Студиї о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок Подприємство „KODAR INŽINJERING” D.O.O. зоз Беоґраду по овласценю ношителя проєкта „VIP MOBILE” D.O.O. Нови Беоґрад, Младежских бриґадох 21, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2028_01 НС_Нови_Сад_Готел_Путник”, у улїци Илиї Оґняновича число 24 на катастерскей парцели число 2, К.О. Нови Сад II, Город Нови Сад. Податки и документацию зоз вимоги ношителя проєкта мож видзиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Улїца Руменацка 110, Нови Сад, роботни днї од 10 до 15 годзин по 4. юлий2016. року. У складзе зоз членом 6. Правилнїка о поступку явного увиду, презентациї и явней розправи о студиї о преценьовню вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, 69/05) заинтерсованих орґанох, орґанизацийох и явносц под час тирваня явного увиду можу поднєсц зауваги и думаня на студиї о преценьованю вплїву у писаней форми Городскей управи за защиту животного штредку. Явну розправу и презентацию ше отрима 5. юлия 2015. року, у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Руменацка 110, Нови Сад, на 13 годзин.

о явним увиду, явней презентациї и явней розправи o Студиї о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок Подприємство „KODAR INŽINJERING” D.O.O. зоз Беоґраду по овласценю ношителя проєкта „VIP MOBILE” D.O.O. Нови Беоґрад, Младежских бриґадох 21, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2036_01 НС_ Готел_Парк”, у улїци Новосадского сайма 3, на катастерскей парцели число 7534, К.О. Нови Сад I, Город Нови Сад. Податки и документацию зоз вимоги ношителя проєкта мож видзиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Улїца Руменацка 110, Нови Сад, роботни днї од 10 до 15 годзин по 4. юлий2016. року. У складзе зоз членом 6. Правилнїка о поступку явного увиду, презентациї и явней розправи о студиї о преценьовню вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, 69/05) заинтерсованих орґанох, орґанизацийох и явносц под час тирваня явного увиду можу поднєсц зауваги и думаня на студиї о преценьованю вплїву у писаней форми Городскей управи за защиту животного штредку. Явну розправу и презентацию ше отрима 5. юлия 2015. року, у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Руменацка 110, Нови Сад, на 12 годзин.

ОБВИСЦЕНЄ

27. МАЙ 2016.

ИНФОРМАТОР Городска управа за защиту животного штредку на основи члена 29. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї” число 135/04 и 36/09), обявює

ОБВИСЦЕНЄ

о принєшеним ришеню з хторим дата согласносц на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї – „НС Футожска касарня” Подприємство „Telenor Common Operation”, Оддїл Беоґрад-Нови Беоґрад по овласценю ношителя Проєкта „ТЕЛЕНОР” д.о.о. Младежских бриґадох 90, Нови Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї „НС Футожска касарня” у улїци Футожска число 52, на катастерскей парцели число 10373/2 К.О. Нови Сад I, Город Нови Сад. После запровадзеного поступку и предлогу Технїчней комисиї, Городска управа за защиту животного штредку дня 17. мая 2016. року принєсла ришенє число VI-501-217/16, зоз хторим дата согласносц на предметну Студию. З цильом обвисцованя заинтересованей явносци текст ришеня обявює ше у цалосци: Городска управа за защиту животного штредку, на основи члена 24. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, чс. 135/04 и 36/09) и члена 192. пасус 1 Закона о общим управним поступку („Службени новини СРЮ” число 33/97 и 31/01 и „Службени глашнїк РС” число 30/10) и члена 11., 34. и 36. Одлуки о Городских управох Городу Нового Саду („Службени новини Городу Нового Саду”, число 52/08, 55/09, 11/10, 39/10, 60/10 и 69/13), поступаюци по вимоги „Telenor Common Operation”, Оддїл Беоґрад-Нови Беоґрад по овласценю ношителя Проєкта „ТЕЛЕНОР” д.о.о. Младежских бриґадох 90, Нови Беоґрад, у поступку одлучованя о даваню согласносци на Студию о преценьованю вплїву застатого стану на животни штредок проєкта базней станїци мобилней телефониї – „НС Футожска касарня” после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї, приноши

РИШЕНЄ

Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду на основи члена 10. Закона о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк Републики Сербиї”, число 135/04 и 36/09) обявює

ОБВИСЦЕНЄ

о поднєшеней вимоги за одлучованє о потреби преценьованя вплїву на животни штредок проєкта Подприємство „KODAR INŽINJERING” doo зоз Беоґраду, по овласценю Ношителя проєкта „VIP MOBILE” doo, Младежских бриґадох 21, Нови Беоґрад, поднєсол вимогу за одлучованє о потреби преценьованя вплїву на животни штредок проєкта радио базней станїци мобилней телефониї „НС2376_01 НС_Нови_Сад_Алмашка_церква”, у улїци Алмашка число 13, у Новим Садзе, на катастерскей парцели число 8721 К.О. Нови Сад I, Город Нови Сад. Податки и документацию зоз вимоги ношителя проєкта мож видзиц у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду, Улїца Руменацка 110, Нови Сад, роботни днї од 10 до 15 годзин. Шицки заинтересовани, у чаше 10 днї од дня обявйованя того обвисценя, можу дац свойо думанє у писаней форми на адресу Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду.

27. МАЙ 2016.

1. Дава ше согласносц на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок за проєкт базней станїци мобилней телефониї „НС Футожска касарня” у улїци Футожска чиало 52, на катастерскей парцели число 10373/2 К.О. Нови Сад I, Город Нови Сад, ношителя проєкта „ТЕЛЕНОР”д.о.о. Младежских бриґадох 90, Нови Беоґрад. 2. Обовязує ше Ношитель проєкта же: – проєкт виведзе у складзе зоз приложену документацию и условиями и мирами защити хтори утвердзели други овласцени орґани и орґанизациї, а дати су у прилогу Студиї; – обезпечи условия и запровадзи мири за зоперанє, зменшованє лєбо одклоньованє чкодлївих вплївох на животни штредок, хторих єст у Студию, поглавє 8. „Опис мирох з цильом зопераня, зменшованя лєбо одклоньованє каждого значнєйшого чкодлївого вплїву на животни штредок”; 3. Ношитель проєкта длужни обезпечиц вивершованє програми нєпреривного провадзеня у складзе зоз важацима предписанями хтори дефиновани зоз поглавйом 9. „Програма провадзеня вплїву на животни штредок ” и же податки достати зоз мониторинґом доручує Аґенциї за защиту животного штредку, Городскей управи за защиту животного штредку Городу Нового Саду и Городскей управи за инспекцийни роботи – Обласц инспекциї за защиту животного штредку; 4. Наклада ше ношительови проєкта же у случаю реконструкциї и пременки технїчних характеристикох базней станїци зоз точки 1. того ришеня, поднєше вимогу компетентоному орґану за одлучованє о потреби преценьованє вплїву на животни штредок.

ОБГРУНТОВАНЄ

Подприємство „Telenor Common Operation”,

Оддїл Беоґрад-Нови Беоґрад по овласценю ношителя Проєкта „ТЕЛЕНОР” д.о.о. Младежских бриґадох 90, Нови Беоґрад, поднєсол вимогу за даванє согласносци на Студию о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта – базней станїци мобилней телефониї „НС Футожска касарня” у улїци Футожска чиало 52, на катастерскей парцели число 10373/2 К.О. Нови Сад I, Город Нови Сад. Проєкт предвидзує поставянє двосекторней антенскей системи за обсяги GSM 900 и UMTS. Буду ше хасновац два антени типа К80010122 (за кажди сектор по єдна) хтори обслужую обидва проєктовани радио системи (GSM 900 и UMTS). Азимути антенох 190 ступнї (сектор 1) и 320 ступнї (сектор 2). Конфиґурация примодавача базней станїци за систему GSM900 2+2, a за UMTS 3+3. У складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок и Правилнїком о поступку явного увида, презентациї и явней розправи о студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) запровадзени поступок преценьованя вплїву на животни штредок и обезпечене участвованє заинтересованих орґанох и орґанизацийох и явносци. У законским термину, хтори предвидзени за явни увид, Студия о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок була виложена у просторийох Городскей управи за защиту животного штредку по 9. май 2016. року. Под час тирваня явного увиду нє доручени думаня и зауваги у писаней форми на Студию о преценьованю вплїву проєкта на животни штредок з боку заинтересованих орґанох, орґанизацийох и явносци анї нє було винєшених думаньох заинтересованєй явносци под час презентациї и явней розправи хтора отримана 10. мая 2016. року цо константоване у записнїку число VI-501-217/16 од 10. мая 2016. року. Зоз ришеньом о образованю и менованю предсидателя и членох технїчней комисиї за оцену Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта базней станїци мобилней телефониї „НС Футожска касарня” у улїци Футожска чиало 52, на катастерскей парцели число 10373/2 К.О. Нови Сад I, Город Нови Сад, ношителя проєкта „ТЕЛЕНОР” д.о.о. Нови Беоґрад, Младежских бриґадох 90 число VI-501-146/16 од 24. марца 2016. року, формована Технїчна комисия за оценьованє Студиї о преценьованю вплїву на животни штредок проєкта, хтора випитала Студию о преценьованю вплїву и после запровадзеного, зоз законом утвердзеним поступком, о своєй роботи тому орґану доручела звит число VI-501-217/16 од 17. мая 2016. року зоз оцену предметней Студиї о преценьованю вплїву и зоз предлогом же ше на исту да согласносц. Зоз увидом до комплетней документациї, после запровадзеного поступку и звиту технїчней комисиї константоване же Студия зробена у складзе зоз Законом о преценьованю вплїву на животни штредок, Правилнїком о змисту студиї о преценьованю вплїву на животни штредок („Службени глашнїк РС”, число 69/05) и Ришеньом о потреби преценьованя вплїву и о одредзованю обсягу и змисту студиї число VI-501-1106/16 од 25. фебруара 2015. року, хтору принєсла Городска управа за защиту животного штредку Городу Нового Саду. Кед ше Проєкт виведзе у складзе зоз технїчну документацию и кед ше випочитує шицки предвидзени мири за зменшованє лєбо зоперанє чкодлївих вплївох на животни штредок зоз точки 2. и 3. того ришеня, робота обєкта нє будзе значнєйше загрожовац животни штредок. На основи горе наведзеного ришене як у дипозитиве. Поука о правним лїку: Тото ришенє конєчне у управним поступку. Процив того ришеня ношитель Проєкта може порушац управни спор пред Управним судом 30 днї од дня приманя ришеня, а заинтересована явносц 30 днї од дня обявйованя обвисценя о принєшеним ришеню у средствох явного информованя.

РУСКЕ СЛОВО 31

СПОРТ МЕДЗИОПШТИНСКА ФОДБАЛСКА ЛИҐА ВЕРБАС–ЖАБЕЛЬ–ТИТЕЛЬ

БАЧКА БЛЇЖЕЙ ПРИ ВИСШЕЙ ЛИҐИ ФК „Гайдук” (Ґардиновци) – ФК „Бачка 1923“ 0:4 (0:1)

БАЧКА: Калайджич, Янкович, Маркович, Курушич, Павлов, Пантич, Летич, Данґубич, Круль, Балоґ, Чирин. У другим полчаше до бависка вошли Барбул, Тривунович и Чулибрк, а вишли Калайджич, Пантич и Балоґ У 20. колу Медзиопштинскей лиґи Вербас–Титель–Жабель, Бачка на госцованю у Ґардиновцох победзела Гайдук з резултатом 4:0. Бачка була абсолутни фаворит, а перши ґол дала уж у 8. минути. Летич одбавел пас зоз Балоґом хтори начал Гайдукову мрежу. Домашнї нє мали озбильнєйши шанси и бависко ше углавним одвивало на їх половки терена. Бачка на полчас пошла з ґолом предносци, а у другим полчаше фодбалере Бачки бавели ище лєпше. После акциї у каребним просторе Гайдукa фауловани Летич, а пенал виведол Маркович и дал ґол у 56. минути. После седем минутох дати ище єден ґол. На ґол бил Круль зоз шеснац метерох, а лабда ше одбила и дошла ґу Балоґови хтори бул на даскельо метери опрез ґола и дал свой други ґол на тим стретнуцу. Остатнї ґол посцигнути у 79. минути так же ше Янковичови удало пребиц коло

бавячох Гайдукa на вигодну позицию, вон асистовал Чиринови хтори дал остатнї ґол на стретнуцу. Бачки тото було предостатнє змаганє у першенстве, а свойо остатнє першенствене змаганє будзе бавиц на нєдзелю на домашнїм терену процив Обиличa зоз Змаєва. М. Рамач

ИСКРА ПРЕШВЕЧЛЇВА ПРОЦИВ ЗЛОГИ ФК „Искра” – ФК „Злога” (Лок) 6:0 (2:0)

Ко цур: ста ди он ФК „Искра”. Ґоли да ли: Николич 2, Сталевич 2, Дамян Ґубаш и Иван по єден. ИСКРА: Сту пар (Ґран дич), Жив ко вич, Барович, Иван, Ваяґич, Дрля ча, Ма леш, Ма лац ко (Ста ле вич), Николич, Дамян Ґубаш и Сердар У 20. колу Медзиопштин скей фод бал скей ли ґи Вер бас–Ти те ль–Жабель Искра у Коцуре зазначела ище єдну прешвечлїву побиду, понеже победзела Злогу зоз Локу, котра остатнєпласована на таблїчки. Потерашня традиция була така же Искра углавним лєгко виходзела на конєц зоз екипу Злоги, и у Локу, и у Коцуре. Вєшенї у Локу Коцурци победзели зоз 3:0, а тераз на домашнїм терену були ище прешвечлївши и победзели зоз аж 6:0. Гоч ослабена, пре нєбавенє даскелїх стан дард них ба вя чох, Искра

32 РУСКЕ СЛОВО

заш лєм була вельо лєпша од го сцох зоз Локу. О самим бависку мож повесц лєм тото же ше скоро цали час бавело на половки терена котра припада Злоги, чийо бавяче лєм кеди-нєкеди доходзели до Искрового ґола. На перши ґол ше нє чекало длуго, понеже Дарко Николич на самим початку, у першей минути дал ґол и указал у котрим ше напряме будзе одвивац змаганє. По сле того ґолу, Искра мала ище даскельо вигодни нагоди котри нє вихасновала, алє

то нє вплївовало на резултат. На други ґол ше чекало до 35. минути кед у каребним про сторе, над Николичом, направени фаул и судия до судзел пенал за Искру котри ви ха сно вал мла ди фодбалер Боґдан Сталевич. Други полчас почал знова зоз инциятиву Искри, а на треци ґол ше чекало по 59. минуту, а ґол дал ознова Боґдан Сталевич. Бавяче Злоги и на физичним уровню були слабше порихта ни як ба вя че Искри, та у остатнїх 20. Минутох змаганя Коцурци дали ище 3 ґоли. Дарко Николич у 71. минути, Тони Иван у 73. минути и на концу Дамян Ґубаш у 85. минути бависка. У шлїдуюцим, предо статнїм колу Искра будзе го сцовац у Србобрану дзе ю привита екипа Младосц-Радосц и оче кує ше ин те ре сант не змаганє. З. Колєсар 27. МАЙ 2016.

СПОРТ ПОДРУЧНА ФОДБАЛСКА ЛИҐА ЗОМБОР

ГОСЦИ ВИ ХАСНОВАЛИ ШИЦКИ ШАНСИ ФК „Русин” – ФК „Раднички 1918” (Ратково) 0:3 (0:1) Руски Ке ре стур: Стадион ФК „Русин”, патрачох 200, судия: Мудри нич (Апатин), жовти картони при Русиновцох: Я. Кулич, Д. Па вло вич, Д. Гарди, червени картони: Ж. Орос у 82. минути РУ СИН: Ж. Орос, Чапко, Голик, Будински, Й. Гарди, Павлович, Грнчяр, Орсаґ (Д. Гарди), Дю рич (Кол бас), Я. Кулич, Чи змар (С. Бранкович). У 26. колу ПФЛ Зомбор Русин ознова страцел. Добра екипа Раднич ко го ви ха сно ва ла свойо нагоди за ґол и дала Русинови 3 „фалати”. Нер во зни пол час тирвал до 35. минути. Русин мал инициятиву, полушанси, а 100 одсто нагоду мал у 35. минути кед по сле пасу Янка Кулича, Дюрич вибил сам пред ґолмана го сцох, алє бил коло ґолу. У шлїдуюцим нападу Раднички по сле шлєбодного бица и одбитей лабди дал ґол 0:1. По конєц першого полчасу Русин поцильовал греду. У другим полчасу Чизмар вибил сам опрез ґолмана, ґолман одбранєл, а шансу мал и Дюрич, алє ґолман ознова одбранєл. Зоз контра нападу го сци дали други ґол 0:2, а треци ґол бул полу комични, полу жало сни. Судия пискал шлєбодне бице за Раднички, ґолман

Орос наме сцал „живи мур” нє бул на ґолу, тото вихасновал го сцуюци бавяч и копнул до празного ґолa. Шицки Русиновци ше побунєли процив тей одлуки, а Ж. Орос (капитен) пре пригварку достал червени картон. Судия Мудринич ше теди цалком страцел и добре же Русиновци и навияче нє реаґовали нєспортски. После 26. кола таблїчка П. Ф. Л. Зомбор ма шлїдуюци випатрунок: Полет 59 боди, БСК 52, Липар 52, Шикара 45, Русин 43, Младосц 42, Текереш 39, Борац 38, Омладинац 35. На нєдзелю, 29. мая, Русин бави у Зомборе процив Шикари. В. Сеґеди

ОПШТИНСКА ФОДБАЛСКА ЛИҐА ШИД

БИКИЧАНЄ НАДБАВЕЛИ ҐРАНИЧАРА И у 20. колу Општинскей фодбалскей лиґи Шид було досц ґоли. Розположени фодбалере ОФК „Бикич” победзели Ґраничар з Ямени 6:0, ОФК „Бачинци” победзели ОФК „Бинґулa” 6:3, водзаци Гайдук з Вишнїчева дома победзел беркасовски Сримец 3:0, а Єднота зоз Шиду страцела дома процив Синдєличa з Ґибарцу 0:1. Омладинєц з Батровцох бул лєпши од домашнїх, Єдинства з Люби и победзел 4:1, а тиж и Борец з Илинцох на госцованю у Соту победзел Братство з 3:1. На таблїчки нєт векши пременки. Гайдук и далєй прешвечлїво водзи зоз 56 бодами, ОФК „Бикич” други зоз 52, а треци Синдєлич зоз 40 бодами. На штвартим месце 27. МАЙ 2016.

ОФК „Бачинци” ма 36 боди, пияти ОФК „Бинґула” 34, а шеста Єднота 31 бод. Седми Ґраничар зоз 25 боди, осми Омладинєц зоз 24, а дзевяти Борец ма 21 бод. На сподку без пременкох. Дзешате Єдинство ма 12, предостатнї, дванасти Сримец дзевец, а остатнє, дванасте Братство без бодох. На нєдзелю ше у Бикичу будзе бавиц дерби, бо ОФК „Бикич” будзе домашнї лидерови на таблїчки, ФК „Гайдук”, ОФК „Бачинци” буду бавиц процви Синдєлича, Єднота одходзи до Батровцох и будзе бавиц процив Омладинца, ОФК „Бинґула” дочекує Сримец, Ґраничар дочекує Братство, а Борец дочекує Єдинство. Вл. Дї.

РУСКЕ СЛОВО 33

СПОРТ КАРАТЕ КЛУБ „РУСИН”

НА ДЕРЖАВНИМ ПЕРШЕНСТВЕ ШЕЙСЦ МЕДАЛЇ Ка рати сти ру ско ке ре стур ско го „Русинa” на Державним першенстве Шотокан союзу, хторе внєдзелю, 22. мая отримане у Шабцу, освоєли аж шейсц медалї у своїх катеґорийох цо, як гварел тренер каратистох Михайло Орос то барз добри успих и резултат роботи у єдней сезони. Други места у поєдинєчних борбох у катеґориї юниоркох освоєли Сара Планчак и Мартина Рац, док Анамария Няради у тей катеґориї у борбох освоєла треце место. И екипа юниоркох, у хторей попри спомнутих була и Кристина Катона, тиж у борбох освоєла треце место. Пионирска екипа „Русину” у борбох завжала треце место, а творели ю ҐлоКерестурски каратисти на Державним першенстве у Шабцу риян Штранґар, Теодор Няради и Андрей Дудаш, а у конкуренциї юниорох Даниел Попри спомнутих, з КК „Русин” на Державним перКормош тиж освоєл треце место у поєдинєчних боршенстве у своїх катеґорийох участвовали и Анастазия бох. Фаркаш и Деян Кормош. М. З.

ШК „ОМЛА ДИНЄЦ”

ШАХОВСКИ КЛУБ „РУСИН”

КОЦУРЦИ СТРАЦЕЛИ ОД ФАВОРИТА

ЛЄМ ЄДНА ПОБИДА

У 3. колу у шаховскей Бачкей лиґи – ґрупа Суботица Шаховски клуб Омладинєц на домашнїм терену дочекал єдного зоз фаворитох за пласман до другей лиґи, екипу Гайдука зоз Кули и страцел од нїх зоз резултатом 3,5:2,5. У перших трох колох Омладинєц ше стретнул зоз найчежшима процивнїками та ше у наиходзацих колох очекую побиди и лєпши пласман на таблїчки. Побиди зазначели Карло Бала и Ґоран Попович. Реми одбавел Никола Тадич, а Ґавра Коларич, Владимир Лазор и Миряна Шолая свойо змаганя страцели. После 3. кола Омладинєц на 9. месце зоз 6,5 поени. На нєдзелю Омладинєц госцує у Старей Моравици дзе будзе бавиц процив екипи Чаки Йожеф, котра потераз тиж поражена у перших трох колох. З. К.

РУСКЕ СЛОВО

Шаховски клуб „Русин” з Руского Керестура у трецим колу Медзиопштинскей лиґи Зомбор, внєдзелю, 22. мая, дома страцел зоз 2:4 од ШК „Лемеш” зоз Светозар Милетичу. Побиду за Русин на тим змаганю вивойовал Рафаил Венчельовски, а ремизовали Звонимир Медєши и Михал Джуджар. Свойо змаганя страцели Евґениє Медєши (мл.), Мирко Афич и Михайло Венчельовски. Спрам спознаньох, керестурски шахисти и надалєй на шестим месце, а на нєдзелю, у остатнїм колє у ярнєй часци першенства, бавя у Алекси Шантичу, процив истоменей екипи. М. З. 27. МАЙ 2016.

СПОРТ 25. СПОРТСКИ БАВИСКА „ЯША БАКОВ” – ТУРНИР У ШАХУ

ДОМАШНЇ НА ПЕРШИМ МЕСЦЕ У Петровцох преславени Дзень Руснацох у Републики Горватскей. Єдна з манифестацийох з хтору ше означело нашо швето бул шаховски турнир у рамикох Спортских бавискох „Яша Баков”. На турниру участвовали три екипи – зоз Петровцох, Миклошевцох и Руского Керестура. Найлєпши на чарно-билих польох була домашня екипа

нагоди означованя Дня Руснацох у Петровцох, у Републики Горватскей, внєдзелю 22. мая, а у рамикох 25. Спортских бавискох „Яша Баков” отримани турнир у шаху за сениорох. Участвова ли три екипи, и то екипа зоз Миклошевцох, Руского Кере стура и домашня з Петровцох. Кажду екипу чишлєли по штирме бавяче и єдна резерва. Бавело ше кажда екипа зоз кажду по 25 минути по бавячови. Прешвечлїве перше ме сто завжали домашнї зоз Петровцох, а за нїх на сту па ли: Иван Вин то няк, Славен Оруч, Илия Юрчевич и Звонимир Ерделї. Друге ме сто зав-

Перше место завжали домашнї зоз Петровцох

РЕЗУЛТАТИ

Друге место завжали Миклошевци

Треце место завжала екипа ШК „Русин” зоз Руского Керестура

27. МАЙ 2016.

После трох колох и одбавених змаганьох, достало ше и побиднїка. Екипа зоз Петровцох победзела екипи Керестурцох и Миклошевчаньох зоз резултатом, а Миклошевчанє победзели екипу Керестурских шахистох зоз. Резултати були шлїдуюци: Петровци – Ш. К. „Русин” Руски Керестур 3:1 Пертровци – Миклошевци 3:1 Миклошевци – Ш.К. „Русин” 4:0

жали Миклошевци, за хторих наступали: Владо Кос, Здравко Звонарич, Пейо Єркович, Йосип Совар и Славко Ждиняк. Треце ме сто ме сто завжала екипа ШК „Русин” зоз Руского Кере стура, хтора бавела у со ставе: Владислав Штранґар, Дюра Венчельовски, Желько Маґоч, Давид Надь и Янко Хома. На концу треба визначиц же ше Петровчанє указали як одлични домашнї, алє и попри їх усиловно сцох, тот турнир мал мале число екипох, т. є. слабе одволованє, гоч по наших ме стох єст шаховски клуби и любительох шаху.■ Я. Хома (младши)

РУСКЕ СЛОВО 35

ГЛАСНЇК ПО РУСКИ

СЦЕЛОСЦ ЗА НАУКОВЕ ВИГЛЄДОВАНЄ И УСОВЕРШОВАНЄ

РОК LXXII ЧИСЛО 21 (3682) НОВИ САД, 27. МAЙ 2016.

Михаїл Римар

Марина Сакач

мср Канаме Окано

Марина Биркаш

мср Александер Мудри

мср Моника Абодї

Фото: Aна Маркович

мср Саша Сабадош

ЦЕНА 30 ДИНАРИ

Ася Папуґа

Катарина Петрусова мср Ана Римар

■ ЗМЕНИ НА РТВ И ГРАЖДАНСКИ ПРОТЕСТ

ПОМОГНЇЦЕ, РОЗПИТАЙЦЕ ШЕ, ПРЕПОЗНАЙЦЕ!

■ МЛАДИ НАУКОВЦИ –

ТРЕЦА КОНФЕРЕНЦИЯ

Фотоґрафия: K006a_0150P