DIT PERSPECTIEF BESTEMMING HEUVELRUG 2030 IS OOK ONLINE!
Ontdek wat de Heuvelrug met je doet!
Al eeuwenlang leven mensen in harmonie met de groene omgeving van de Utrechtse Heuvelrug en de Gelderse Vallei. Onze uitgestrekte bossen met sprookjesachtige landgoederen en bedrijvige dorpen en stadjes zijn een geliefd buiten van Utrecht, Amersfoort en de Randstad. Hier geniet je van het goede leven, kom je tot rust en doe je nieuwe energie en inzichten op.
De gastvrijheidseconomie is hierdoor uitgegroeid tot één van de grootste sectoren in onze regio, met ruim 700 miljoen euro aan jaarlijkse inkomsten en werkgelegenheid voor 25.000 mensen. Zo zijn recreatie en toerisme ook bepalend voor het voorzieningenniveau en de leefbaarheid, en dus van groot belang voor bewoners en bedrijven.
Door de aanhoudende toeristische groei tot in elk geval 2030 en de toenemende recreatieve drukte vanuit de stedelijke gebieden om ons heen, ontstaan ook voor onze regio nieuwe opgaves. En wordt duidelijk dat regionale samenwerking cruciaal is om ook in de toekomst de Utrechtse Heuvelrug en de Gelderse Vallei vitaal en leefbaar te houden.
Gelukkig staan we er goed voor: veel overheden, ondernemers en andere toeristische aanbieders hebben zich afgelopen jaren aangesloten bij de regio-brede beweging waarmee we de gastvrijheidseconomie gericht kunnen versterken.
Dit Perspectief Bestemming Heuvelrug 2030 kan daarbij helpen.
April 2019 (herziene versie: Voorjaar 2022)
Michiel van der Schaaf
Directeur Regionaal Bureau voor Toerisme (RBT) Heuvelrug & Vallei
BEZOEKERS
BEWONERS BEDRIJVEN
Vitale gastvrijheidseconomie: gedeeld belang van bewoners, bezoekers en bedrijven.
IDENTITEIT (DNA VAN DE HEUVELRUG)
GROEN EN BOSRIJK
Het groene karakter van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug bepaalt het gezicht van de regio. Op de Heuvelrug sta je in het grootste bos van de Randstad en heb je vanaf de heuvels uitzicht over zandverstuivingen en het rivierlandschap. bron: Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug
MET ALLURE EN RIJK AAN HISTORIE
De Utrechtse Heuvelrug is bezaaid met kastelen, landgoederen en buitenplaatsen, gebouwd door rijke stedelingen op zoek naar rust en nieuwe energie.
KLEINSCHALIG EN STEDELIJK TEGELIJK
In de dorpen en kleine steden van de Heuvelrug is overal de invloed van de stad aanwezig: ‘the best of both worlds’. De Heuvelrug is het buiten van Utrecht en Amersfoort.
CENTRAAL GELEGEN
Gelegen in het midden van het land op het kruispunt van snelwegen en tussen de steden Utrecht en Amersfoort. De regio neemt al eeuwen een unieke eigen positie in. bron: DNA-boek Q4
VRAAG
In vrije tijd heeft de Heuvelrug een regionale functie. Circa 75% van de bestedingen komt uit de regio Heuvelrug of de provincie Utrecht.
GROTE BETEKENIS DAG- EN VERBLIJFSTOERISME
19 miljoen dagtochten 2 miljoen overnachtingen (waarvan 1/3 zakelijk)
FORS ECONOMISCH BELANG ZAKELIJK TOERISME
HERKOMST VAKANTIEGANGERS: VOORAL RANDSTAD
Utrecht
Gelderland
Noord-Brabant
Limbrug
Zeeland
332 Miljoen DAGTOCHTEN 281 Miljoen VAKANTIES 61 Miljoen
Overijssel
Groningen
Drenthe
Friesland
Flevoland
Noord-Holland
Zuid-Holland
Bron: Monitor toerisme en recreatie provincie Utrecht (2016)
BEWONERS & BEZOEKERS HEUVELRUG: ECHTE HARMONIE-, STIJL- EN INZICHTZOEKERS
Bron: SAMR, leefstijlvinder.nl Amersfoort e.o. Heuvelrug Utrecht Groene Hart UT Kromme Rijn
• 35-49 jaar
• Gezin Plezier en ontspannen “Doe maar normaal”
• 50+
• Natuur en cultuur
• Rust en stilte
“Meten is Weten”
• 18-34 jaar
• Veelal met kinderen
• Exclusiviteit en luxe
• Ontspannen en uitrusten
“Work hard, play hard”
GROEI VAN BEWONERS BETEKENT GROEI
IN DAGTOCHTEN
De provincie Utrecht heeft als groeiregio een urgente opgave die uniek is in Nederland: het aantal inwoners neemt binnen twintig jaar naar verwachting toe met 300.000, van 1.355.00 nu naar ca. 1.655.000 in 2040 (een stijging van 22% in totaal). Kijkend naar het aantal huishoudens verwacht de Economic Board Utrecht zelfs een toename van 42% tot 2050. Daarmee is er geen regio in Nederland die relatief zo sterk groeit als Utrecht. Deze dominante demografische ontwikkeling is relevant voor het vrijetijdsgedrag op de Utrechtse Heuvelrug en in de Gelderse Vallei in de komende jaren. Als we inzoomen op de inwonersprognose per gemeente dan valt op dat behalve de steden ook veel Heuvelrug-gemeenten zelf een inwonerstoename tegemoet kunnen zien. In contrast daarmee staat de inwonerskrimp in de meeste gemeenten aan de westkant van de provincie.
Van de verwachte groei komt een aanzienlijk deel (45%) voor rekening van de steden Amersfoort (+30.000) en Utrecht (+105.000). Dit betekent dat behalve de volumestijging op zichzelf ook verder concentratie in deze steden plaatsvindt. Een consequentie is dat het bezoek vanuit de steden naar de Heuvelrug de komende jaren sterk zal groeien. Denk hierbij aan meer uitstapjes naar de natuur in de omringende gebieden, bezoek aan musea, erfgoed, dag-attracties en horeca.
Verwachting bewonersgroei gemeentes in de provincie Utrecht t/m 2040
Bron: Bureau Stedelijke Planning i.o.v. RBT Heuvelrug & Vallei, 2022
VANAF 2022 TERUGVEREN EN GROEI BUITENLANDSE
VERBLIJFSGASTEN
HEUVELRUG
De verwachting is dat het internationaal bezoek na de coronacrisis snel zal terugveren, ook al blijft het ongewis op welke termijn de crisis kan worden bezworen. De NBTC-prognoses uit 2019 worden hiermee, na een periode van afname in 2020 (-65% internationale verblijfsgasten ten opzichte van 2019) en 2021, weer actueel.
Op basis van deze prognoses wordt voorspeld dat het aantal inkomende verblijfs-bezoekers in Nederland met zo’n 60% groeit: van 17,9 miljoen in 2017 naar 28,7 miljoen in 2030. Wanneer de exponentiële groei van de afgelopen jaren doorzet dan kan dit aantal in 2030 zelfs zijn opgelopen tot maar 42 miljoen.
Voor de Heuvelrug zijn en blijven Duitsers en Belgen (en dan voornamelijk Vlamingen) de belangrijkste buitenlandse bezoekers. Opvallend in de prognoses is dat het bezoek van Duitse gasten tot 2030 bijna zal verdubbelen (van 5,2 mln in 2017 tot 10,4 mln in 2030) en dat de Belgen een groei laten zien van maar liefst 49%. Ook nu zijn deze landen in onze regio al ruim vertegenwoordigd.
Prognose internationaal bezoek aan Nederland 2030 t.o.v. 2017
Bron: NBTC, 2021
AANBOD
De Heuvelrug heeft een veelzijdig aanbod, waaronder drie grote publieksmagneten en karakteristiek natuur- en erfgoedaanbod van hoge kwaliteit en charmant voor bezoekers.
UTRECHT
MAARTENSDIJK LAGE VUURSCHE HILVERSUM
KASTEEL GROENEVELD
KASTEEL DE HOOGE VUURSCHE
BILTHOVEN DEN DOLDER
DE BILT
HOUTEN
BUNNIK
ODIJK PALEIS SOESTDIJK
LANDGOED DE PALTZ
NATIONAAL MILITAIR MUSEUM
SOESTERBERG
ZEIST
SLOT ZEIST
KASTEEL KERCKEBOSCH
AUSTERLITZ
MAARN
LANDGOED KRAAYBEEKERHOF LANDGOED ZONHEUVEL
DRIEBERGEN
KASTEEL STERKENBURG
DOORN
HUIS DOORN
LEUSDEN
WIJK BIJ DUURSTEDE
WOUDENBERG SCHERPENZEEL
MAARSBERGEN
PARC BROEKHUIZEN
KASTEEL AMERONGEN
RENSWOUDE
KASTEEL RENSWOUDE
VEENENDAAL
OUWEHANDS DIERENPARK
STERKE BEVOLKINGSGROEI
AMERSFOORT EN UTRECHT TRENDS
“Utrecht 400.000: het moet wel een beetje leuk blijven”
Bron: ad.nl
IN 2025
158.500 IN 2030
“Amersfoort: naar ruim 168.000 inwoners in 2030”
Bron: Gemeente Amersfoort
FORSE GROEI E-BIKE EN FIETS-INFRASTRUCTUUR
Bijna 1 op de 3 nieuwe fietsen is een e-bike
Bron: Rai/Bovag
GROEI AANDEEL HOOGOPGELEIDEN EN INTERNATIONALS
“Allebei succesvol: de opkomst van het powerkoppel”
Bron: nrc.nl
In Utrecht wonen de meeste hoogopgeleide paren (samenwoners tussen 25 en 45 jaar)
Bron: ad.nl
“Snelfietspad in Utrecht langs de N225 wordt proeftuin”
Bron: verkeerskunde.nl
Door corona zijn de verkoopcijfers van e-bikes verder gepiekt. Fietsen is populairder dan ooit en mensen trekken er vaker dan ooit op uit. Ook Belgen en Duitsers vinden dit charmant. Rijk, provincie en gemeenten investeren in de regio Utrecht veel in nieuwe fietsinfra die ook aantrekkelijk is voor bewoners en bezoekers.
GROEIENDE BEHOEFTE AAN STILTE, RUST, GEZOND...
“Stilte is een schaars goed geworden waar mensen naar verlangen”
Bron: de Volkskrant
Corona laat zien dat de behoefte aan stilte, rust en gezond dicht bij huis verder vergroot is. Ook de trend om goed te doen voor de lokale cultuur is versterkt door corona. De verwachting is deze betekenisvolle thema’s de komende jaren verder aan belang winnen.
...EN BETEKENISVOL REIZEN
“Twee in één: uniek vakantie vieren en goed doen voor lokale mensen, dieren, natuur en cultuur”
Bron: Trendwatcher Tessa aan de Stegge
TECHNOLOGIE VERWEVEN IN ONZE VRIJE TIJD
Bron: recron.nl
Online en social media zijn niet meer weg te denken uit ons vrijetijdsgedrag. Online wordt hiermee belangrijker dan ooit. Content en bereik via kanalen als YouTube, Whatsapp, Facebook (Messenger), Pinterest en Instagram zijn onmisbaar voor informatievoorziening en gedragsbeïnvloeding.
HET VERHAAL VAN DE HEUVELRUG
De Utrechtse Heuvelrug doet iets met je.
Hier geniet je van het bewuste, goede leven, ontspan je en doe je nieuwe inzichten op.
Je vindt er stilte, inzicht, balans, aandacht en comfort.
Gezond leven, bewust ontspannen en genieten van kwaliteit. Dát is de Utrechtse Heuvelrug.
Al eeuwenlang leeft en onderneemt de mens hier in harmonie met de groene omgeving.
Bewust, betekenisvol, betrokken. Dat is nog altijd de kern van de aantrekkingskracht van de Heuvelrug.
KIEZEN VOOR KWALITEIT IN PLAATS VAN MASSA
De Heuvelrug onderscheidt zich van andere gebieden in Nederland vanwege haar centrale ligging, de hoge kwaliteit van de omgeving en haar relatie met de stad. Ook de cultuur van het goed en bewust leven, het genieten van kwaliteit en het zich willen verdiepen maken de Heuvelrug anders. De doelgroep die dit aanspreekt woont in de regio en voor deze doelgroep is de reigo ook interessant als recreatieve en toeristische bestemming. Door de focus te leggen op deze doelgroep zal de regio in staat zijn deze kwaliteiten te behouden voor de toekomst.
Gericht kiezen en en balans tussen de belangen van de bezoekers en die van de bewoners en de kwetsbare kwaliteiten van de natuur, cultuur en erfgoed van de Heuvelrug passen binnen de aanpak. Indien dit consequent en langdurig toegepast wordt zal de regio Heuvelrug zich hiermee als kwaliteitsbestemming (niet als massabestemming) blijven ontwikkelen.
KIEZEN VOOR DRIE PASSENDE DOELGROEPEN
Bewoners en bezoekers
Het beter bedienen van Harmonie-, Inzicht- en Stijlzoekers uit de Utrechtse Heuvelrug en de Gelderse Vallei, Amersfoort, Utrecht en de Randstad.
Buitenlands toerisme
Aantrekken buitenlandse bezoekers in samenwerking met Visit Utrecht Region en NBTC, op basis van passende verhaallijnen, iconen en themajaren.
Zakelijk toerisme
Verder ontwikkelen en inbedden van zakelijk toerisme voor bedrijven.
VERBLIJFSTOERISME ALS MOTOR VOOR DAGTOERISME
Vakantiegangers op de Heuvelrug zijn veelal camping- en vakantieparkbezoekers met een langer verblijf. Omdat deze groep relatief veel daguitstapjes maakt, is het logisch om bezoekersmagneten te betrekken bij de campagnes voor verblijfsrecreatie (gericht op Nederland, Vlaanderen en Duitsland).
DE VIJF THEMA’S VAN DE HEUVELRUG
CULTUUR EN ERFGOED
DUURZAAMZAKELIJKONTMOETEN
OVER DIT PERSPECTIEF
Dit Perspectief Bestemming Heuvelrug 2030 is een visie op de gastvrijheidseconomie voor de Utrechtse Heuvelrug en de Gelderse Vallei.
De inhoud is gebaseerd op analyse van beleid en onderzoek, eigen kennis en expertinterviews met Janine Caalders (Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug), Carlijn Leenders (Bureau Bührs), Martin Boisen (Boisen), Alex van der Grift (Vakantiepark De Krakeling, Zeist), Robin de Lange (Ouwehands Dierenpark), Paul Makken (ANWB), Ward Rennen (PlaceMaker), Theo Ruijs (Hotel Theater Figi Zeist), Conrad van Tiggelen (NBTC Holland Marketing) en Doron Verstraelen (Economic Board Utrecht). Concepten zijn aangescherpt in werksessies met het Citymarketing Collectief (Marco van Hoek, Emiel Kuijpers, Richard Stomp en Roeland Tameling) en de Innovatietafel Toerisme Heuvelrug.
Auteurs: Mieke Coenen (Omniplan) en Arno Ruis (Ruis & Reuring). In opdracht van Regionaal Bureau voor Toerisme (RBT) Heuvelrug & Vallei. FIETS EN BUITENSPORT