nowa gazetaબ15 67<&=(ą /87<
63257
19
Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Europa inwestująca w obszary wiejskie.
Projekt miesiąca Izba regionalna w Skarbiszowicach
1
2015
)27 =( =%,25 : -$':,*, .,5$*,
Rok, który minął PeĄny tytuĄ: Utworzenie Izby Regionalnej w Skarbiszowicach szansÇ na zachowanie dziedzictwa kulturowego i historycznego wsi Wnioskodawca: Stowarzyszenie na rzecz Rozwoju Wsi Skarbiszowice Termin realizacji: 2014 Kwota wsparcia: 39 901 zĄ DoÞnansowanie w ramach Lokalnej Strategii Rozwoju Partnerstwa Borów NiemodliĆskich, przedsiÛwziÛcie 4 – PrzestrzeĆ Kultur DziaĄanie: Wdraľanie Lokalnych Strategii Rozwoju, tzw. MaĄe projekty Opis projektu: W centrum wsi Skarbiszowice, gm. TuĄowice, znajdowaĄ siÛ pustostan po zamkniÛtym sklepie wielobranľowym. MieszkaĆcy wsi postanowili zagospodarowaÉ go na rzecz Izby Regionalnej, w której mogliby zgromadziÉ przedmioty zwiÇzane z historiÇ wsi, w szczególnoĝci z faktem zasiedlenia przez osoby pochodzÇce z Przebraľa. W ramach projektu przeprowadzone zostaĄy prace remontowe pomieszczenia: odnowienie ĝcian, posadzek i schodów, oraz wymiana oĝwietlenia. Dodatkowo zakupione zostaĄy elementy wyposaľenia: gabloty ekspozycyjne i tablice. Na jednej ze ĝcian zostaĄa namalowana mapa Skarbiszowic z historycznymi nazwami i obiektami, a sama izba zostaĄa zapeĄniona przedmiotami zebranymi od mieszkaĆców. Lokal peĄni funkcje lokalnego muzeum, w którym moľna zapoznaÉ siÛ historiÇ wsi oraz z dawnymi urzÇdzeniami gospodarstwa domowego, dziĝ juľ niespotykanymi. Izba Regionalna funkcjonuje jako czÛĝÉ obiektu ĝwietlicowego, a szerzej w ramach utworzonego Centrum Edukacyjnego Skarbiszowic. Izba jest nadzorowana i udostÛpniana osobom zainteresowanym nieodpĄatnie przez czĄonków Stowarzyszenia i RadÛ SoĄeckÇ Skarbiszowic. Na pokrycie kosztów projektu Stowarzyszenie otrzymaĄo poľyczkÛ z UrzÛdu Gminy TuĄowice, która zostanie zwrócona do budľetu gminy po otrzymaniu refundacji ze ĝrodków PROW 2007-2013. WkĄad wĄasny do projektu stanowiĄa praca mieszkaĆców oraz dostarczone na wystawÛ sprzÛty.
Rok 2014 zapisze się w historii Partnerstwa Borów Niemodlińskich jako wyjątkowy. To pierwszy rok, w którym prowadziliśmy kampanię 1% jako OPP. W roku 2014 braliśmy udział w pracach ogólnopolskiego projektu III sektor dla Polski.
P
odjęliśmy współpracę z Fundacją Przestrzenie Dialogu w ramach Polki Powiatowej, prowadziliśmy II nabór wniosków do Działaj lokalnie, w którym granty otrzymało 7 wspaniałych grup z Borów Niemodlińskich. W tym też roku gościliśmy Przyjaciół z Estonii oraz ekipę telewizyjną TVP 1. Rok 2014 to także rok wielu kontroli w PBN, z kontrolą NIKu na czele, która potwierdziła prawidłowość działania Stowarzyszenia. Zrealizowaliśmy film o Borach Niemodlińskich, pierwszy czynny projekt ochrony przyrody BN - „Derkacz”, szkolenie nt. ochrony drzew i zadrze-
wień BN oraz duże badania socjologiczne dotyczące tego jak nam się żyje w Borach. O wszystkich tych wydarzeniach pisaliśmy w Nowej Gazecie, z którą również w tym roku podjęliśmy współpracę w ramach wydawania comiesięcznej wkładki. Nie byłoby jednak tego wszystkiego gdyby nie Wy - Miłośnicy, Partnerzy, Darczyńcy a przede wszystkim Przyjaciele i Sympatycy Borów Niemodlińskich. Na początku 2015 roku serdecznie Wam dziękujemy za pomoc, dobre gesty i każdy najmniejszy nawet uśmiech i dobre słowo. Jadwiga Wójciak Prezes
20 II
)2725(/$&-$ 63257 1$*52'=(1,
Partnerstwo Borów Niemodlińskich
nowa gazeta
15 67<&=(ą /87< એ
Walne Zebranie 12 lutego 2015 r. o godzinie 17.00 w sali Pandora Gminnego OÄ?rodka Kultury Sportu i Rekreacji w ăambinowicach odbĂ›dzie siĂ› Walne Zebranie CzÄ„onkĂłw Partnerstwa BorĂłw NiemodliĆskich. W programie zebrania zaplanowane sÇ wybory uzupeÄ„niajÇce do zarzÇdu stowarzyszenia; po ostatnich wyborach samorzÇdowych konieczne jest uzupeÄ„nienie skÄ„adu o reprezentantĂłw z obszaru gminy Niemodlin, TuÄ„owice i Komprachcice. Dodatkowo czÄ„onkowie bĂ›dÇ gÄ„osowaÉ uchwaÄ„Ă› o tym, Äže Partnerstwo jest jednostkÇ mikro i tym samym moÄže stosowaÉ nowy wzĂłr sprawozdania Ăžnansowego zaproponowany w ustawie o rachunkowoÄ?ci. Drugi termin zebrania jest wyznaczony w tym samym dniu, na godzinĂ› 17.30. Serdecznie zapraszamy. ăambinowice, 12 lutego 2015 r.
Idzie nowe Dotychczasowe ďŹ nansowanie róşnorodnych projektĂłw, od remontĂłw Ĺ›wietlic po organizacjÄ™ imprez na wsiach, odbywaĹ‚o siÄ™ w ramach budĹźetu Unii Europejskiej na lata 2007-2013. Zgodnie z przyjÄ™tym rozwiÄ…zaniem, kaĹźde paĹ„stwo UE ma dodatkowo 2 lata (tj. do 2015 r.) na zamkniÄ™cie i rozliczenie wszystkich realizacji. JednoczeĹ›nie przed nami przygotowania do budĹźetu 2014-2020.
Sala pÄ™kaĹ‚a w szwach Ponad 200 osĂłb uczestniczyÄ„o w I Chmielowickim Dniu Seniora. ByÄ„o to jednoczeÄ?nie spotkanie podsumowujÇce projekt „DziaÄ„aj lokalnieâ€? pt. „Oto jest nasz trud codzienny...Zawody, profesje i usÄ„ugi dawnych i wspóĄczesnych mieszkaĆcĂłw Chmielowicâ€?, realizowany przez Towarzystwo PrzyjacióĄ Chmielowic. Jak piszÇ organizatorzy na swoim proĂžlu facebookowy: „ByÄ„ tÄ„ok, zamieszanie, pyszne ciasta, zabawne wierszyki, piĂ›kne wystĂ›py dzieci, duÄžo wzruszeĆ i emocji.â€? Chmielowice, 18 stycznia 2015 r.
Przed naborami 9 stycznia br. w Kluczborku uczestniczyliÄ?my w spotkaniu regionalnym OÄ?rodkĂłw DziaÄ„aj lokalnie. W spotkaniu wziĂ›li udziaÄ„ przedstawiciele oÄ?rodkĂłw z MaÄ„opolski, ÄœlÇska i Opolszczyzny. Celem spotkania byÄ„o omĂłwienie zasad nowej edycji konkursĂłw grantowych. Przypomnijmy, Äže w wojewĂłdztwie opolskim funkcjonujÇ dwa oÄ?rodki DziaÄ„aj lokalnie: Dolina Stobrawy (gospodarz dzisiejszego spotkania) oraz Partnerstwo BorĂłw NiemodliĆskich. Program jest koordynowany przez AkademiĂ› Rozwoju Filantropii w Polsce. Nowy nabĂłr do programu grantowego „DziaÄ„aj lokalnieâ€? w Borach NiemodliĆskich juÄž na wiosnĂ›. Kluczbork, 9 stycznia 2015 r.
&=$6 32'6802:$ą ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejsk ich 20 072013 Partnerstwo Borów Niemodlińskich fun kcjonowało jako tzw. Lokalna Grupa Działania. Obejmowała 7 gmin województwa opolskiego: Dąbrowa, Komprachcice, Prószków, Strzeleczki, Šambinowice, Niemodlin i Tułowice. Z włodarzami tych właśnie gmin, 20 stycznia 2015 roku w siedzibie PBN odbyło się spotkanie rozpoczynające dyskusję na temat tego co dalej ze stowarzyszeniem i nową Lokalną Strategią Rozwoju. W spotkaniu udział wzięli: p. Dorota Koncewicz - Burmistrz Niemodlina, p. Róşa Malik - Burmistrz Prószkowa, p. Marek Pietruszka - Wójt Strzeleczek, p. Marek Leja - Wójt Dąbrowy, p. Andrzej Wesołowski - Wójt Tułowic, p. Leonard PietruszkaWójt Komprachcic, p. Jerzy Rosiński - Sekretarz gminy Šambinowice, p. Dagmara Duchnowska - zastępca Burmistrza Białej, p. Jolanta Grzegorzewicz - Naczelnik Urzędu Miejsk iego w Korfantowie, p. Joanna Słodkowska-Mędrecka z Urzędu Gminy w Komprachcicach.
W
12:< /65 W trakcie spotkania najwięcej czasu poświęcono przyszłości programu Leader oraz kształtowi Partnerstwa Borów Niemodlińskich po 2015 r. Dyskusja potwierdziła wolę współpracy wszystkich gmin oraz przystąpienie do prac nad przygotowa n iem Loka lnej Strategii Rozwoju (LSR) Borów Niemodlińskich na lata 2014-2020. Lokalna Strategia Rozwoju (LSR) to najwaşniejszy dokument mikroregionu, który stawia diagnozę, określa co na obszarze Borów Niemodlińskich jest mocną a co słabą stroną, co wyróşnia Bory Niemodlińskie, nakreśla cele rozwojowe oraz zawiera wykaz najwaşniejszych projektów do realizacji. To nowy LSR będzie więc określał na co i w jakiej wielkości będą przyznawane granty i dofinansowania w okresie 2014-2020. Prace nad stworzeniem dokumentu zaplanowano na drugie półrocze 2015 roku. =0,$1< =0,$1< W p o r ów n a n iu d o kończącego się okresu 2007-2013, Lokalne Grupy Działania w okresie 2014-2020 będą miały większe kompetencje. Przede wszystkim pojawią się tzw. projekty paraso-
Wyróşniki BorĂłw NiemodliĹ„skich - najniÄžsze i najwyÄžsze temperatury w kraju (rekord z PrĂłszkowa) - stare wychodnie wulkanĂłw - pokÄ„ady bazaltu w Graczach i Ligocie TuÄ„owickiej - wyrobiska margla w gminie PrĂłszkĂłw - historyczne pokÄ„ady wĂ›gla brunatnego w Komprachcicach - najstarszy ogrĂłd botaniczny w Polsce - Lipno - 2 obszary Natura 2000 - najcenniejsze wystÇpienia zmineralizowanych i podgrzanych wĂłd podziemnych w wojewĂłdztwie Grabin - Stawy TuÄ„owickie i NiemodliĆskie - najwiĂ›ksza kumulacja stawĂłw na OpolszczyÄźnie - torfowiska BorĂłw NiemodliĆskich (ZÄ„ote Bagna, Kwiczalnia, PrÇdy) - ceramika tuÄ„owicka i fajans prĂłszkowski - sieÉ grodzisk Puszczy NiemodliĆskiej - tradycje budowy drewnianych koÄ?cioÄ„Ăłw (Ochodze, dawny koÄ?cióĄ w Rogach i Polskiej Nowej Wsi) - stanowiska starszej epoki kamienia w Sowinie - powrĂłt do tradycji kowalskich (kuÄźnie w PrĂłszkowie, MaĆkowicach), - zaÄ„oÄženia zamkowe, paÄ„acowo-parkowe (Moszna, Dobra, TuÄ„owice, Niemodlin, DÇbrowa, PrĂłszkĂłw) - rozwĂłj edukacji przyrodniczej (Technikum LeÄ?ne w TuÄ„owicach, KrĂłlewska Akademia RolniczaPomologia PrĂłszkĂłw, Park dendrologiczny w Lipnie) - zbiory przyrodnicze Pomologii - gospodarka stawowa - karp niemodliĆski i bartnictwa (miody z BorĂłw NiemodliĆskich). - stadnina koni w Mosznej - XIX-wieczne tradycje jeÄździeckie - miĂ›sne i cukiernicze produkty kuchni regionalnej (Ä?lÇskiej - krupnioki z GĂłrek, salceson, buÄ„czanka i lebenwurst; przesiedleĆczej - tort grylaÄžowy z GrodÄźca) - specyĂžczne imprezy: ZÄ„ota Kosa, Przysieckie ÄœwiĂ›to ZióĄ, Winobranie w Winowie, Karpik w Niemodlinie, Bieg Ceramika w TuÄ„owicach, dawniej Bieg Pojednania w ăambinowicach - Miejsce PamiĂ›ci Narodowej - Lamsdorf/ ăambinowice - walki o odrzaĆskie przyczóĄki (DÇbrowa) - 2 historyczne lotniska wojskowe (Polska Nowa WieÄ?, Wierzbie)
nowa gazetaબ15 67<&=(ą /87< lowe (system Mikroprojektów), w ramach których Partnerstwo Borów Niemodlińskich będzie samodzielnie oceniało projekty, ale także podpisywało umowy i nadzorowało realizację w terenie. Innymi słowy jeśli stowarzyszenie na wsi będzie chciało zrealizować projekt, będzie mogło złożyć wniosek o dofinansowanie do PBN, tutaj przejdzie całą ocenę wniosku, tutaj też nastąpi podpisanie umowy o dofinansowanie i tutaj nastąpi ewentualna kontrola projektu. Dotychczas „Małe projekty”, które odpowiadają planowanym Mikroprojektom w Projektach parasolowych przechodziły dwie oceny, pierwszą w PBN i drugą w Urzędzie Marszałkowskim w Opolu.
Zmiany szykują się też w odniesieniu do sposobu finansowania Mikroprojektów. Według obecnego stanu prawnego w okresie 2014-2020 Mikroprojekty będą realizowane w systemie zaliczkowym. W ten sposób stowarzyszenia czy grupy nieformalne będą mogły skupić się bardziej na prawidłowej realizacji projektów a nie na pozyskaniu środków i oczekiwaniu na ich refundację. Środki na projekt spływać będą „z góry”, przed realizacją zadań. &2 35=(' 1$0, Nowe nabory w LGD odbędą się jednak nie prędzej niż w roku 2016. Teraz najważniejszym zadaniem jest przystąpienie do stworzenia nowego
)2725(/$&-$ 63257 LSR, potwierdzenie woli współpracy gmin w obrębie LGD, w tym ewentualnie przyłączenie nowych gmin, zebranie pomysłów od mieszkańców Borów Niemodlińskich oraz szeroka dyskusja nt. tego jakie mają być Bory Niemodlińskie w roku 2020. Wspólna Lokalna Strategia Rozwoju będzie podlegać ocenie przez Samorząd Województwa Opolskiego. Jeśli ocena dokumentu będzie pozytywna obszar Borów Niemodlińskich otrzyma środki na wsparcie rozwoju do roku 2020. 2' &=(*2 =$&=ÆÈ" Prezentujemy Państwu te zasoby z historii, przyrody i kultury Borów Niemodl i ńsk ich, k tó -
re są unikatowe w skali województwa. Projekty, które opierać się będą na promocji, wykorzystaniu czy ochronie tych wyróżników będą oceniane najwyżej i mają szanse na największe dofi nansowanie. Zapraszamy Państwa do weryfikacji listy i wskazania tych zasobów, które Waszym zdaniem są wyjątkowe i nieprzeciętne w Borach. Zapraszamy do wymiany poglądów osobiście (biuro PBN w Niemodlinie, nad Biblioteką), mailowo: niemodlinskie@ op.pl, listownie (Partnerstwo Borów Niemodlińskich, ul. Bohaterów Powstań Ślaskich 34, 49-100 Niemodlin) lub telefonicznie (tel. 77 4606 351). •
Organizacje naprawdę społeczne 1. PieniÇdz czasem siÛ przydaje w dziaĄalnoĝci spoĄecznej, ale teľ czÛsto psuje jÇ i znieksztaĄca. Bez pieniÛdzy nie da siÛ czasem robiÉ rzeczy na wielka skalÛ, ale to nie znaczy, ľe nie da siÛ robiÉ rzeczy wielkich. 2. W toľsamoĝci pozarzÇdowej ogromnÇ rolÛ odgrywajÇ nieprofesjonaliĝci, spoĄecznicy (czyli tacy, którzy robiÇ coĝ z porywu serca, a nie wykonujÇc swojÇ pracÛ). To wĄaĝnie ci spoĄecznicy, amatorzy i nieprofesjonaliĝci dajÇ organizacjom moc, by mogĄy przeciwstawiaÉ siÛ dominacji administracji i zysku. 3. W obecnej sytuacji tendencja do profesjonalizacji w organizacjach prowadzi nas wprost do komercjalizacji (upodobnienia siÛ do biznesu) lub biurokratyzacji (upodobnienia siÛ do
administracji), a to oznacza nie tylko utratÛ wĄasnej toľsamoĝci, ale przede wszystkim utratÛ specyÞcznych zalet, które powodowaĄy, ľe do tej pory organizacje rzeczywiĝcie byĄy niezastÇpione. 4. Organizacja powstaje z inicjatywy osób, które przeznaczajÇ swoje ĝrodki (fundacje) lub zaangaľowanie i ĝrodki (stowarzyszenia) na rzecz waľnego celu. OkreĝlajÇ, co, dlaczego (w imiÛ jakich wartoĝci) i dla kogo chcÇ robiÉ. Realizacja celu moľe byÉ Þnansowana czÛĝciowo z zewnÛtrznych ļródeĄ, które jednak wymagajÇ dodatkowego wysiĄku i poĝwiecenia przynajmniej czÛĝci uwagi celom i procedurom wymyĝlonym przez kogoĝ innego (kontroli zewnÛtrznej). Piotr Frączak Tezy do dyskusji. Niebiznesowy model organizacji.
Partnerstwo Borów Niemodlińskich
21
III
Otwarcie w Wawelnie 28 grudnia 2014 r. uczestniczyliĝmy w otwarciu Paula Fitness Club Wawelno. MĄodzi mieszkaĆcy Wawelna w gm. Komprachcice przez póĄ roku remontowali pomieszczenia w ramach realizacji projektu „DziaĄaj Lokalnie” w Borach NiemodliĆskich. A na otwarciu oczywiĝcie testy siĄowe, tort i peĄna mobilizacja. Wszystko pod hasĄem, ľe „Niemoľliwe nie istnieje”, które jako zawoĄanie zawisĄo na honorowym miejscu w nowej siĄowni. Gratulacje dla chĄopaków z Wawelna! Wielki szacunek! Wawelno, 28 grudnia 2014 r.
Finał w Rogach Byliĝmy, widzieliĝmy, wracamy naĄadowani. 18 grudnia 2014 roku uczestniczyliĝmy w ÞnaĄowym spektaklu w Rogach. Przy tutejszej Szkole Podstawowej dziaĄa teatr. GrajÇ w nim i Ci mĄodzi i Ci trochÛ starsi mĄodzi. I takiej atmosfery jak w Rogach bardzo nam brakowaĄo. ByĄo piÛknie, wesoĄo, a przede wszystkim razem. Prawdziwe partnerstwo na wsi. Gratulujemy Wszystkim zaangaľowanym w projekt i z tym wiÛkszÇ dumÇ przypominamy, ľe w ramach grantu „DziaĄaj lokalnie” spektakl teatralny „GwaĄtu, co siÛ dzieje” zyskaĄ nagĄoĝnienie i oĝwietlenie. Spektakl moľna byĄo zobaczyÉ takľe w Niemodlinie, TuĄowicach i Graczach, a 28 lutego o godzinie 17:00 w Nyskim Domu Kultury. Rogi, 18 grudnia 2014 r.
22 IV
Partnerstwo Borów Niemodlińskich
)2725(/$&-$ 63257 1$*52'=(1,
Partnerstwo Borów NiemodliĆskich ul. Bohaterów PowstaĆ Ĝlaskich 34 49-100 Niemodlin tel./fax. 77 4606 351 mail: niemodlinskie@op.pl www.boryniemodlinskie.pl Teksty i zdjÛcia (o ile nie wskazano inaczej): Jadwiga Wójciak, Daniel PodobiĆski
WkĄadka Þnansowana jest w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, Europa InwestujÇca w Obszary Wiejskie.
nowa gazeta
15 67<&=(ą /87< બ
Partnerstwo Borów NiemodliĆskich dziaĄa na terenie gmin DÇbrowa, Komprachcice, ăambinowice, Niemodlin, Prószków, Strzeleczki i TuĄowice w województwie opolskim. Powstaliĝmy po to, by tworzyÉ, wspieraÉ i ĄÇczyÉ. Marzy nam siÛ organizacja, dla której w dziaĄaniu waľne sÇ wartoĝci i misja. Idea poĄÇczenia gmin wokóĄ Borów NiemodliĆskich i dla Borów NiemodliĆskich zrodziĄa siÛ w gĄowach spoĄeczników, samorzÇdowców, pracowników instytucji kultury, nadleĝnictw i ludzi biznesu, którzy postanowili poĄÇczyÉ siĄy i daÉ z siebie to, co najlepsze.