MAGAZINE
SPREKER
WILFRED KOLS: ‘IK KENDE ALLEEN DE STEMMEN DIE MIJ VEROORDEELDEN’ DE GODDELIJKHEID VAN JEZUS MANUEL VAN DAM
Januari 2026 - Nr. 715
21 DAGEN BIDDEN & VASTEN #HOEDAN?
Dit was Upperroom 2025:
ON FIRE!
advertentie
Ontvang een noodradio als welkomstgeschenk! Tijdelijke actie
De noodradio is op drie manieren op te laden. Via: zwengel zonlicht USB-poort
Luid alarm Heldere zaklamp
AM en FM radiozenders
Handzaam formaat (13x5x6cm) Gebruik de noodradio als powerbank
Onderdeel van het noodpakket zoals geadviseerd door de Nederlandse overheid.
Opeens kan er noodsituatie ontstaan. Goed
Ook voor Medair is het belangrijk om goed voorbereid
voorbereid zijn geeft rust. Met deze tijdelijke
te zijn. Uw maandelijkse gift is misschien wel veel
actie wil ik u graag helpen om voorbereid te zijn
belangrijker dan u denkt: daardoor kunnen we onze
op een noodsituatie. Medair is een christelijke
medicijn- en voedselvoorraden aanvullen en direct in
organisatie die helpt bij noodsituaties in landen
actie komen als er een ramp is. Wilt u ook het werk van
zoals Soedan, Afghanistan en Oekraïne. We geven
Medair maandelijks steunen? Dan stuur ik u graag een
bijvoorbeeld medische zorg aan ondervoede
noodradio toe als welkomstgeschenk.
kinderen, zorgen voor onderdak en schoon water.
Dank u wel voor uw steun!
Anki van Bruggen
Medair. In geval van nood.
Manager Medair Nederland
Steun het werk van Medair vanaf 5 euro per maand. Als welkomstgeschenk ontvangt u gratis de noodradio.
Ga naar www.medair.org/noodradio of scan de QR-code
DIT BLAD
Inhoudsopgave 14
04 ‘Ik kende alleen de stemmen die mij veroordeelden’
Interview
Wilfred Kols is de eerste spreker op de Pinksterconferentie in 2026. Door een ‘Paulus-ervaring’ kwam hij tot geloof en liet een crimineel verleden achter zich. 08 De goddelijkheid van Jezus
Manuel van Dam
Met kerst vieren we iets ongelofelijks: Jezus, die waarlijk God is, werd waarlijk mens. De Schepper werd onderdeel van zijn eigen schepping! 14 21 dagen bidden & vasten, hoe doe je dat?
Carlino en Arenda Bus
Opwekking wil het jaar 2026 starten met 21 dagen van bidden en vasten. Maar hoe doe je dat, vasten? De Bijbel is daarvoor ons uitgangspunt. 18 Er was verdrukking nodig
Ron Boyd-MacMillan
Als alles misgaat, als vijanden zegevieren, als een omgekochte rechter ermee wegkomt, als een moordenaar vrijuit gaat, is God dan nog steeds aan het werk?
32 Vier gouden lessen van Corrie ten Boom
Foppe Wiersma
Foppe Wiersma, directeur van het Corrie ten Boomhuis, deelt lessen uit het leven van Corrie over gebed en vergeving. 36 ‘Hun beeld staat mij bestendig voor ogen’
Interview
Op 27 januari is het Holocaustherdenkingsdag. In dit artikel laten we drie holocaustoverlevenden aan het woord. 42 Groot en klein in het koninkrijk
Arie-Jan Mulder
Gods liefde, het zaad van het koninkrijk, is overal gezaaid, en het komt op in de kwetsbaarheid van ons bestaan.
30
Verder natuurlijk
Dit was Upperroom 2025:
ON FIRE!
03 07 17 23 24 26 29 41 47
Colofon Frisse Kijk - Marja Verschoor-Meijers Bijbelstudie Kees Goedhart Persoonlijk – Carlino Bus Opwekking Actueel Ins & Outs Pinksterconferentie Aanbevolen media Nieuws Uitgevogeld - Henk Stoorvogel
COLOFON
Nr. 715 januari 2026, 66e jaargang | Opwekking Magazine is een uitgave van Stichting Opwekking en verschijnt 11 keer per jaar | Adres Ruitenbeek 16, 3881 LW Putten, 088 35 26 700, info@opwekking.nl, www.opwekking.nl | Redactie (redactie@opwekking.nl) Eindredactie: Carina Bergman; Hoofdredactie: Lourens du Plessis, Redactie: Manuel van Dam, Henk Dik, Kees Goedhart, Richard Santing, Harry Zijlstra | Vormgeving: Verbaan Ontwerp, Margreet Sietsma | Fotografie : Adobe Stock, tenzij anders vermeld, cover: Janneke van Ekris Drukwerk: Veldhuis Media | Advertenties Eddy Morren, T: 06 23 05 66 72 E: eddy@morrenmedia.nl, Opwekking is niet verantwoordelijk voor de inhoud van de advertenties. Leesbeperking: Opwekking Magazine is ook verkrijgbaar in gesproken vorm, info: CBB, T: 034 15 65 499 W: www.cbb.nl | Abonnementen en Financiën Opwekking Magazine is, gedrukt en online, gratis beschikbaar voor Vrienden van Opwekking. We bieden het blad gratis aan, maar natuurlijk zijn er kosten verbonden aan het produceren van het blad. De kosten worden gedekt door (periodieke) giften van Vrienden van Opwekking. Voor het uitvoeren van onze opdracht zijn we afhankelijk van God en van de trouwe achterban van Stichting Opwekking, door wat we ontvangen in gebed, medewerking en giften. In dankbaarheid zien we hoe God keer op keer vermenigvuldigt wat we ontvangen. Wil je ons werk steunen met een gift? Alvast hartelijk dank! Voor meer informatie kijk op www.opwekking.nl/word-vriend | Giften kunnen worden overgemaakt op IBAN: NL52 ABNA 0477 7744 82
3
Spreker Wilfred Kols:
‘Ik kende a Titel die mij vero Sub
Wilfred Kols is de eerste spreker op de Pinksterconferentie in 2026. Door een ‘Pauluservaring’ kwam hij tot geloof en liet een crimineel verleden achter zich. Voor hem is het duidelijk dat niet je verleden, of wat mensen over je zeggen je identiteit bepalen, maar wie je bent in Christus. “Zijn licht moet in en door mij schijnen.” Wilfred Kols (55) heeft Molukse wortels. Hij werd geboren in Culemborg maar bracht veel tijd door in het voormalig gevangenkamp Vught waar veel van zijn familieleden, onder wie zijn grootouders, woonden. Wilfreds opa was KNIL-militair. Vanaf het moment dat Indonesië zich onafhankelijk verklaarde, moest hij, met vele anderen die loyaal waren geweest aan het Nederlandse koloniale regime, het land verlaten. Maar in Nederland wachtte hun geen gastvrij onthaal. Het kamp was oud, de barakken waren in slechte toestand en er was
4
PINKSTERCONFERENTIE WILFRED
alleen de stemmen oordeelden’
TEKST Carina Bergman BEELD Watch Your Vision en Oni Suitela
Intro
een botsing van culturen. Wilfred: “Er heerste veel boosheid, bitterheid en teleurstelling. De treinkaping was er een uiting van. Het was ook een gesloten cultuur – over gevoelens werd niet gepraat. Ik kropte het op en vormde een soort eeltlaag waardoor ik mijn emoties niet meer voelde. Om mij heen zag ik agressie, geweld, wapens en drugs.” Tekst Op zijn vijftiende ging Wilfred softdrugs gebruiken en vanaf zijn zeventiende kwam hij in aanraking met harddrugs. “Ik heb achttien jaar lang gedeald en zelf gebruikt. Het ging van kwaad tot erger en ik merkte dat een duistere macht de controle had over mij. Na verloop van tijd kon ik niet meer zonder drugs. Om mijn verslaving te kunnen betalen deed ik overvallen, ripdeals en inbraken. Het was een leven vol leugens. Je wordt gebruikt, je gebruikt anderen, je gebruikt alles om maar aan geld te komen voor drugs.”
Nicky Cruz De gebeurtenissen in Wilfreds leven komen tot een climax op het moment dat zijn toenmalige vriendin plotseling overlijdt. “Ik kon niet naar haar uitvaart gaan omdat ik wist dat de politie naar mij op zoek was, ik stond al een paar maanden op de politietelex. Ik wilde niet dat die uitvaart verstoord zou worden door een arrestatieteam. Een paar dagen later werd ik gearresteerd in een supermarkt. Ik had toen 110 delicten op mijn naam staan.” Wilfred krijgt een straf van 4,5 jaar opgelegd, die hij moet uitzitten in de PI in Doetinchem. Zijn eerste nacht brengt hij daar door in de isoleercel. “Ik was agressief, had last van afkickverschijnselen en van mijn onverwerkte emoties door het
overlijden van mijn vriendin. In de isoleercel zocht ik naar een manier om een eind aan mijn leven te maken, maar er was alleen een matras, een toilet en een camera om mij in de gaten te houden.” Na verloop van tijd biedt een bewaker hem een boek aan om te lezen. Het bleek het boek Ik zal nooit meer huilen van Nicky Cruz te zijn. “Halverwege het boek kwam ik de confrontatie tussen Nicky en dominee Wilkinson tegen,
'Ik las dat en kon het niet geloven. Ik las het opnieuw. En opeens hoorde ik een stem...' waarbij Wilkinson zegt: ‘Al zou je me in stukjes snijden, dan nog zal elk stukje van je houden.’ Ik las dat en kon het niet geloven. Ik las het opnieuw. En opeens hoorde ik een stem die zei: ‘Mijn zoon, zo houd Ik ook van jou.’ Er zat zoveel liefde in die stem, dat had ik nog nooit gehoord. Ik kende alleen de stemmen die mij veroordeelden.”
Duif Op dat moment brak Wilfred. “Ik viel op mijn knieën en huilde. Hoe kan iemand van mij houden als ik zoveel verkeerde dingen heb gedaan? Door het boek besefte ik dat ik God had horen spreken. Ik heb het boek verder uitgelezen en er veranderde iets in mij. Ik had het gevoel dat ik omhelsd werd met echte liefde. Toch wilde ik nog bevestiging. Toen ik de volgende dag een half uur naar buiten mocht, in de luchtkooi, heb ik daar uitgesproken: ‘Als U echt bestaat God, laat me dat dan zien.’ Niet veel later kwam er
5
de criminaliteit. Mijn moeder was inmiddels erg ziek geworden en ze lag in bed toen ik bij haar kwam. Ik heb haar daar om vergeving gevraagd en ze heeft me vergeven. Ik vroeg of ik met haar mocht bidden. Na dat gebed blies ze haar laatste adem uit. Ik schrok daarvan maar ik had ook vrede in mijn hart vanwege de vergeving.”
Vurig
een witte duif aanvliegen die in de hoek van de kooi ging zitten. En plotseling herinnerde ik mij dat ik ooit naar catechisatie was geweest en daar gehoord had dat de duif het symbool van de Heilige Geest was. Toen ik terugliep naar mijn cel zei ik: ‘Heer, ik zal U voor de rest van mijn leven dienen. En als U met Nicky Cruz miljoenen mensen kan bereiken, dan geloof ik dat U dat ook met mij kunt doen.’
'Toen ik terugliep naar mijn cel zei ik: Heer, ik zal U voor de rest van mijn leven dienen.'
Na 3,5 jaar in de gevangenis mag Wilfred op verlof. Hij gebruikt die tijd om zijn ouders te bezoeken. Zijn moeder is al die tijd niet bij hem op bezoek geweest. “Ze kon het niet aan. Mijn ouders hebben erg geleden onder mijn leven in
6
Na zijn vrijlating maakte Wilfred de bewuste keuze om niet terug te keren naar zijn oude, duistere wereld maar om Jezus te volgen. Hij sloot zich aan bij een kerk, volgde een Bijbelschool en bezocht een conferentie in Amerika waar hij Nicky Cruz ontmoette. Die moedigde hem aan om zijn getuigenis te delen. Wilfred werd ook voorganger en kerkplanter in verschillende gemeentes. En hij meldde zich aan als vrijwilliger voor Gevangenenzorg Nederland. Wilfred schreef een boek over zijn radicale bekering die hij ook wel zijn ‘Paulus-ervaring’ noemt. Inmiddels is hij bezig met zijn tweede boek waarin hij focust op identiteit. “Mijn getuigenis is gebouwd op het moment dat ik door de Here Jezus ben aangeraakt. Maar sindsdien ben ik achter Jezus aan gegaan en heb ik ervaren dat God mij wil veranderen tot wie Hij wil dat ik ben. Ja, ik heb dat verleden, ja, ik ben gered en ja, ik heb daarover een boek geschreven. Maar ik moet daar niet aan vasthouden. Ik moet me gaan focussen op de Here Jezus. Mijn identiteit is in Hem. En voor Hem ben ik gepassioneerd en vurig!” •
Wilfred Kols (55) is spreker en schrijver. Hij is getrouwd met Jennifer en samen hebben ze drie kinderen. Wilfred Kols schreef een boek over zijn bekeringsverhaal, getiteld Stem van duisternis, stem van licht. Hij is bezig met een tweede boek dat in 2026 zal verschijnen.
FRISSE KIJK
FRISSE KIJK OP OUDE WAARHEDEN
Marja Verschoor-Meijers
Oneindig is zijn heerschappij Want een Kind is ons geboren, een Zoon is ons gegeven, en de heerschappij rust op Zijn schouder. En men noemt Zijn Naam Wonderlijk, Raadsman, Sterke God, Eeuwige Vader, Vredevorst. In mijn vorige column haalde ik de aankondiging van Jezus’ geboorte aan zoals vermeld in het evangelie van Lucas. Een minstens zo mooie aankondiging is bovenstaande tekst uit Jesaja 9:5. Aankondiging is wellicht niet het juiste woord, bedenk ik me. Het waren profetische woorden die een gebeurtenis aankondigden die in het verschiet lag. Een verwijzing ook, zo weten wij nu, naar de bekende woorden uit Johannes 3:16, God die zijn eniggeboren Zoon gaf. Een Zoon is ons gegeven… Jezus, de Zoon van God, werd de Mensenzoon. Dát vieren wij.
Eeuwig Wat ik verder zo bijzonder vind aan die profetie is dat er staat dat de heerschappij op zijn schouder rust. Geen juk, geen last of zorgen, maar heerschappij. De regering, het bewind, de macht, het bestuur en gezag, het wordt allemaal aan Hem toegekend. Hij draagt het en zal het voor eeuwig dragen, zoals zo mooi in Psalm 145:13 staat geschreven: Uw Koninkrijk is een Koninkrijk van alle eeuwen, Uw heerschappij omvat alle generaties.
Hoe heerlijk is het om te weten dat alleen Jezus Christus de ware heerschappij toekomt Jezus Christus heeft de heerschappij over de hele schepping en vanuit die positie heeft Hij ook heerschappij gedelegeerd. We zien dat terugkomen in de natuur. De psalmist zong erover: Loof de Heere die de grote lichten maakte, de zon tot heerschappij over de dag, de maan en sterren tot heerschappij over de nacht (Psalm 136:8-9).
Een fascinerende gedachte, zeker in de donkere dagen voor kerst als we er ook bij stilstaan dat een ster de wijzen uit het Oosten de weg wees naar de Messias.
Wereldtoneel Er is daarnaast ook sprake van gedelegeerde heerschappij op aarde. Dat zien we al in het scheppingsverhaal, maar ook koningen en leiders krijgen hun macht van God zelf. Dat ze daar niet altijd wijs mee omgaan is een ander verhaal. Ook dat kunnen we al in de Bijbel lezen. In Daniël 11:3 bijvoorbeeld: Daarna zal er een machtige koning aan de macht komen, die met grote heerschappij zal heersen en zal handelen naar eigen goeddunken. Een korte blik op het wereldtoneel en we weten dat er weinig is veranderd door de eeuwen heen. We kunnen ons daar vreselijk druk om maken, maar hoe heerlijk is het om te weten dat alleen Jezus Christus de ware heerschappij toekomt. Hij die als baby aan ons werd gegeven maar nu gezeten is aan Gods rechterhand in de hemelse gewesten, ver boven alle overheid en macht en kracht en heerschappij en elke naam die genoemd wordt, niet alleen in deze wereld, maar ook in de komende (Efeziërs 1:21). Oneindig is zijn heerschappij. Dat is onze hoop. Dát vieren wij. Aan de uitbreiding van deze heerschappij en aan de vrede zal geen einde komen op de troon van David en over zijn koninkrijk, om het te grondvesten en het te ondersteunen door recht en gerechtigheid, van nu aan tot in eeuwigheid (Jesaja 9:6). •
7
De goddelijkheid van Jezus MANUEL VAN DAM
Met kerst vieren we iets ongelofelijks: Jezus, die waarlijk God is, werd waarlijk mens. De Schepper werd onderdeel van zijn eigen schepping! Toch lijkt er veel verwarring te zijn over de goddelijkheid van Jezus. Is Jezus nou God? Of de Zoon van God? Of mens? Of een soort mix van die drie? De Bijbel leert dat Jezus waarlijk God én waarlijk mens is. Er zijn talloze Bijbelteksten die beide kanten laten zien. Zijn menselijkheid zien we bijvoorbeeld hierin: Hij werd geboren (Lukas 2:7, 11; Mattheüs 1:1– 17), groeide op (Lukas 2:52), kreeg honger (Lukas 4:1–2), werd moe (Johannes 4:5–6), kende verleiding (Lukas 4:1–13; Hebreeën 4:15) en stierf (Johannes 19:30–34). Zijn goddelijkheid blijkt uit het feit dat Hij zei God te zijn (Johannes 5:18; 8:58–59; 10:30), wonderen deed met goddelijke kracht (Johannes 20:30–31), autoriteit had om zonden te vergeven (Lukas 5:17–26) en als God werd aanbeden (Mattheüs 28:17).
8
Jezus heeft dezelfde eigenschappen als God; Hij is het evenbeeld van God (Hebreeën 1:3), eeuwig (Micha 5:2; Johannes 1:1–3, 8:58; Kolossenzen 1:17), almachtig (Mattheüs 28:18), alomtegenwoordig (Mattheüs 18:20; 28:20; Efeze 1:23), alwetend (Johannes 2:23–25; 16:30; 21:17) en onveranderlijk (Hebreeën 1:10–12). Zijn werken bewijzen zijn goddelijkheid; Hij schiep hemel en aarde (Johannes 1:1–3; Kolossenzen 1:16–17; Hebreeën 1:1–2), vergaf zonden (Markus 2:5–11), stond op uit de dood (Mattheüs 28:1–7; Romeinen 1:3–4) en geeft eeuwig leven (Johannes 10:27–29).
KERST
Zijn titels laten ook Jezus’ goddelijkheid zien. Hij wordt genoemd: Zoon van God: Mattheüs 26:62–65 Zoon des mensen: een verwijzing naar Daniël 7:13, waar een goddelijk persoon wordt beschreven die door allen wordt aanbeden
Immanuel – God met ons: Mattheüs 1:23; Jesaja 7:14; 9:6) Heer en God: Johannes 20:28; Titus 2:13 De Alfa en de Omega : Openbaring 1:8 De Schepper: Kolossenzen 1:16; Johannes 1:2 De Rechter: 2 Timotheüs 4:1–2; 2 Korinthe 5:10
Incarnatie De Bijbel leert dus dat Jezus zowel God als mens is. In Hem is God mens geworden – dat noemen we de incarnatie. Het woord komt van het Latijnse in carne, wat ‘in vlees’ betekent. Zo leg ik het weleens uit aan tieners: je hebt chili con carne (met vlees), maar Jezus is God con carne – God met het vlees. Om de incarnatie goed te begrijpen, moeten we onderscheid maken tussen wie Jezus is (zijn persoon) en wat Hij is (zijn natuur). Jezus is de tweede persoon van de drieenige God. Samen met de Vader en de Heilige Geest deelt Hij in hetzelfde goddelijke wezen.
Hij heeft een goddelijke natuur – eeuwig, almachtig, alomtegenwoordig – maar ongeveer tweeduizend jaar geleden nam Hij ook een menselijke natuur aan. Dat betekent niet dat Hij ophield God te zijn (dat kan niet!), maar dat Hij zijn goddelijkheid combineerde met echte menselijkheid. Filippenzen 2:5–8 beschrijft dat prachtig: Die, terwijl Hij in de gestalte van God was, het niet als roof beschouwd heeft aan God gelijk te zijn, maar Zichzelf ontledigd heeft door de gestalte van een slaaf aan te nemen en aan de mensen gelijk te worden. En in gedaante als mens bevonden, heeft Hij Zichzelf vernederd en is gehoorzaam geworden tot de dood, ja, tot de kruisdood.
9
advertentie
Jouw persoonlijke
bijbelschool
Worship Track
ERVAAR HET ZELF OP DE MEELOOPDAG 14 januari
Ministry track
Business Track
leven vol impact Meer informatie & aanmelden voor de meeloopdag op www.bestlifecollege.nl
KERST
Apollinarisme
De vroege kerk herkende deze leer direct in de Schrift. Ondanks vervolging was er een duidelijke overtuiging: Jezus is waarlijk God en waarlijk mens. De Apostolische Geloofsbelijdenis (die in haar vroegste vorm al vóór 150 na Chr. in de kerk circuleerde), zegt dat Jezus is: “Geboren, niet geschapen, één in wezen met de Vader” en “Hij heeft het vlees aangenomen door de Heilige Geest uit de maagd Maria en is mens geworden.”
Jezus legde zijn goddelijkheid niet af, maar nam menselijkheid aan
Toen de vervolgingen afnamen, kon de kerk zich beter organiseren en haar geloof verwoorden. Om trouw te blijven aan de Schrift, formuleerde zij het zo: “Jezus is waarlijk God en waarlijk mens, met twee naturen in één persoon.” Alles wat buiten dat kader valt, is niet langer Bijbels (zie afbeelding 1). Zie ook de Chalcedonische geloofsbelijdenis uit het jaar 451.
Een persoon
eutychianisme Monofysitisme
Strijd, verwarring en helderheid
ORTHODOX
Twee naturen
Jezus legde zijn goddelijkheid niet af, maar nam menselijkheid aan. Sinds de incarnatie is Hij één persoon met twee naturen: waarlijk God en waarlijk mens. Om duidelijk te maken dat het kind niet slechts een menselijke natuur heeft, wordt Hem ook de titel ‘Zoon van God’ meegegeven. Lukas 1:35: De heilige Geest zal over je komen en de kracht van de Allerhoogste zal je overschaduwen. Daarom zal het kind dat geboren wordt, heilig genoemd worden en Zoon van God.
Nestorianisme
Volledig mens
Volledig God Arianisme
Dwaalleren In de vierde eeuw heeft de kerk dan ook dwaalleren weerlegt. ] Arianisme: leerde dat Jezus niet waarlijk God was, maar een geschapen wezen die een goddelijke gunst ontving. Dit is in feite wat Jehova’s getuigen geloven over Jezus. ] Apollinarisme: leerde dat Jezus niet waarlijk mens was omdat de Logos (het goddelijke Woord) de plaats had ingenomen van zijn menselijke geest. ] Nestorianisme: maakte van Christus twee personen – een menselijke Jezus en een goddelijke Zoon. ] Eutychianisme / Monofysitisme: vermengde de goddelijke en menselijke natuur tot één nieuwe en unieke natuur.
Wonder van kerst Met kerst vieren we dat Jezus, God de Zoon, mens werd. Hij, die alle macht heeft, kwam als een baby, kwetsbaar en klein. De grote ‘IK BEN’ lag in een voerbak. En waarom? Omdat Hij kwam om ons met God te verzoenen. Uit liefde voor ons. Dat is het echte wonder van kerst.•
11
OPWEKKING CLASSICS
‘Er zit puurheid in de vroege liederen’ LEON VAN STEENSEL
Opwekking heeft de opnames van Opwekkings-liederen van het eerste uur gedigitaliseerd. De bekende ‘Glory cassettes’ zijn vanaf nu te beluisteren onder de naam Opwekking Classics op Spotify en YouTube.
Wie er bij was, ziet het nog helemaal voor zich: de eerste conferenties waar Opwekkingsliederen werden opgenomen. De grote tent op de Dikkenberg, en later in Vierhouten, puilde uit. Wiesje zong de nieuwe liederen een paar keer voor, en met alle kuchjes en kraakjes erbij kon je later thuis nagenieten met een cassettebandje. Het was jarenlang de enige manier om thuis Opwekkingsliederen te luisteren en je zo weer even in die grote tent op het conferentieterrein te wanen. Liep het bandje vast dan moest je het met een potlood terugdraaien. Op de bandjes hoorde je geroezemoes, gekuch en vooral enthousiaste bezoekers die de vaak eenvoudige liederen uit volle borst meezongen. De cassettebandjes met de karakteristieke duif erop - ook wel bekend als ‘Glory Cassettes’ waren vanaf het begin van de bundel tot ver in de jaren negentig een begrip. De cd had haar intrede al gedaan toen de cassettes nog altijd uitgegeven werden. In 1999 nam de vernieuwde Opwekkingband, onder leiding van Peter van
12
Essen, de oude liederen opnieuw op voor cd. Deze dubbel cd-boxen lieten een nieuwe generatie kennismaken met de Opwekkingsliederen van het eerste uur. De cassettes met de originele opnamen verdwenen. Alleen wie er bij was, wist nog hoe het klonk, toen in de tent...
KOSTBAAR Rond de viering van het zestigjarig bestaan van Opwekking kwamen veel oude materialen boven water, waaronder de oude opnames. Met name de oudere medewerkers en vrijwilligers waren geraakt bij het afspelen van deze
Alleen wie er bij was, wist nog hoe het klonk, toen in de tent.. banden. Het was duidelijk dat deze liederen – en vooral de herinnering aan hoe ze destijds gezamenlijk gezongen werden – kostbaar was voor veel mensen. We wilden die nostalgie een plek geven, naast al het nieuws dat Opwekking
OPWEKKINGSLIEDEREN
brengt. Daarom besloten we om deze opnames te digitaliseren en beschikbaar te stellen. Daarmee blijft een belangrijk stuk geschiedenis van Opwekking bewaard, maar vooral eren we daarmee dat mooie begin van de Opwekkingsliederen. De techniek helpt wat dat betreft mee, want hoewel de geluidsopnamen op de cassettes gewaardeerd werden, kun je horen dat de middelen beperkt waren. Wie vandaag de dag een oude Opwekkingcassette afspeelt, hoort het geruis en gekraak. We zijn begonnen om deze opnamen te bewerken en als het ware ‘op te schonen’. Dat wordt verzorgd door degene die al jaren ook de ‘mastering’, de afwerking van de cd, verzorgt. Met behulp van speciale apparatuur worden de luidste plopjes en kraakjes weggewerkt. Daarna verschijnen de liederen op de digitale platforms zoals Spotify. Je hoort dus de oude opnamen; helderder dan toen, maar nog steeds onmiskenbaar Opwekking in de jaren zeventig en tachtig.
BETEKENIS ‘Opwekking Classics’ is als naam gekozen om duidelijk te maken dat het hier oudere opnames van dezelfde vroege Opwekkingsliederen betreft die al digitaal te beluisteren zijn. Je kunt dus volop meezingen met de moderne opnamen, maar voor wie dat waardeert, zijn deze oudere versies er nu ook. Ik merk zelf dat ik erdoor geraakt word. Er zit een puurheid in de vroege liederen en hoe ze gezongen werden, waar we veel van kunnen leren. Wij beluisteren deze liederen met de kennis van nu; welke plek Opwekking sindsdien gekregen heeft en wat deze liederen voor de kerk betekenen. De mensen die ze toen zongen, waren niet bezig met dat vooruitzicht. Ze wilden God groot maken op dat moment, zingend uit het hart. Je hoort de eerbied terug bij Hij is Heer (lied 6) en de overwinningsvreugde bij In de naam van Jezus (lied 22). Je hoort de saamhorigheid, de zingende kerk, in die eenvoud. Tijden veranderen en muziek verandert mee. Het is een grote zegen dat we de liederen tegenwoordig kunnen opnemen zoals we nu doen, met een professionele band
en geproduceerd tot een klinkend geheel. We geven God het beste van onszelf daarin. Tegelijkertijd kunnen we nu ook Opwekking Classics terugluisteren en weten: het was een andere tijd met andere middelen, maar we zongen tot dezelfde God die deze liederen gebruikte – en dat nog steeds doet. We hopen dat veel mensen die er toen bij waren volop kunnen genieten van de herinneringen. En we hopen dat wie ze voor het eerst hoort, de geschiedenis niet alleen waardeert voor wat het was, maar daarin ook het kloppende hart van Opwekking terughoort. •
Spotify De ‘Opwekking Classics’ opnamen zijn te beluisteren via onder andere Spotify en Youtube. Zie ook: QR-code
13
21 DAGEN VASTEN & BIDDEN
Hoe doe je dat? CARLINO EN ARENDA BUS
Opwekking wil het jaar 2026 starten met 21 dagen van vasten & bidden, vanuit het verlangen om onszelf neer te leggen en Gods kracht op ons leven te verwachten. Maar hoe doe je dat, vasten? De Bijbel is daarbij ons uitgangspunt.
14
VASTEN
Tijdens het vasten maken we extra ruimte om te bidden, Bijbel te lezen en te luisteren naar wat God tegen ons wil zeggen In het vorige magazine noemden we een aantal redenen om te vasten: ] Verootmoediging ] Nood en hoop op redding ] Leiding en wijsheid ] Kracht van de Heilig Geest We eindigden het artikel met ons verlangen en deze uitnodiging: Opwekking verlangt ernaar dat iedere gelovige Jezus volgt in de kracht van de Heilige Geest met een geweldige impact op je omgeving. Dat is opwekking!
Hoe gaan we vasten? De Bijbel is ons uitgangpunt. We kijken dus naar vormen van vasten die in de Bijbel voorkomen: Niet eten en drinken: We zien dit bij Mozes (Exodus 34:28) en bij Ester die een vasten voor drie dagen uitriep (Ester 4:16). Niet eten: Jezus vastte veertig dagen en kreeg honger (Lukas 4:2). Je onthouden van bepaald eten en drinken. We zien dit bij Daniël: Smakelijk voedsel at ik niet, vlees of wijn kwam niet in mijn mond, en mijzelf zalven deed ik helemaal niet, totdat die drie volle weken voorbij waren (Daniël 10:3).
een gezonde en reinigende werking voor ons lichaam. Het is telkens weer bijzonder om te zien hoe het toepassen van Bijbelse waarheden in je leven op meerdere vlakken goed voor je is. Een vriendin van ons die afgelopen januari meedeed met het 21 dagen vasten merkte zelfs dat een aantal van haar allergieën na de vastenperiode verdwenen was. De reset van haar lichaam heeft haar heel goed gedaan. Als je gezondheidsproblemen hebt en medicijnen gebruikt maar wel wilt meedoen met vasten, doe dit dan na het raadplegen van je arts. Hierin is wijsheid erg belangrijk. Het is nog ver weg, maar we willen hierbij alvast noemen dat het weer gaan eten na 21 dagen zeer zorgvuldig moet gebeuren. Je organen zijn helemaal tot stilstand gekomen en de spijsvertering moet heel voorzichtig en met kleine porties op gang gebracht worden.
Doel stellen
Medisch
De Bijbel roept ons op om bidden en vasten een onderdeel te maken van ons leven. Zo’n langere periode gaat vaak gepaard met een roep, een verlangen of een doel waarmee je de vastenperiode ingaat. Voor ons was dat doel begin 2025 heel bewust om onze eigen kracht neer te leggen om meer te gaan bewegen in de kracht van de Heilige Geest. Daarnaast was het ons verlangen dat onze kinderen de Heer zouden dienen met vuur.
Je vraagt je wellicht af of het wel gezond is om 21 dagen niet te eten. Voor gezonde mensen in goede conditie is het geen enkel probleem. Ons lichaam kan nog wel langer zonder eten. Het vasten voor een langere periode heeft zelfs
Naast dat het goed is je toe te wijden door bidden en vasten is er misschien ook een zaak in jouw leven waar je doorbraak in verlangt, een ingrijpen van God in een situatie die vastzit.
Opwekking kiest ervoor om tijdens deze 21 dagen niet te eten en wel te drinken. Tijdens het vasten maken we extra ruimte om te bidden, Bijbel te lezen en te luisteren naar wat God tegen ons wil zeggen.
15
Je gaat verlangen naar Hem. Hij trekt je naar zichzelf toe. Hij verlangt naar jou
We willen je aanmoedigen van tevoren al met de Heer in gesprek te gaan over de vastenperiode en over de doelen waarvoor je wilt gaan bidden en vasten.
Hoe gaat het in zijn werk?
honger komt op gang. Je gaat verlangen naar Hem. Hij trekt je naar zichzelf toe. Hij verlangt naar jou.
Overdenkingen en videoboodschap Dit is jouw reis met God aan het begin van 2026. Wij vasten zelf ook 21 dagen en sturen je elke dag een overdenking. Tijdens de 21 dagen periode geven we ook gelegenheid om ervaringen te delen. Ook ontvang je wekelijks een videoboodschap waarin we je bemoedigen en ervaringen delen. Zo beleef je deze reis met God en ook samen met ons.
Landelijke week van gebed 18-25 januari – één van Geest (Efeze 4) We sluiten onze vastenperiode af in de week van gebed. Als je 21 dagen te lang vindt, kun je ook 7 dagen meedoen tijdens de week van gebed en tegelijk met ons eindigen op 25 januari. •
Dagboekje bijhouden Tijdens de reis die je maakt met God in de 21 dagen die je apart zet, is het heel goed om opmerkzaam te zijn op wat God doet en wat er met jou gebeurt. Welke dingen brengt de Heer in je gedachten, wat zie je bewegen om je heen en zie je ook beweging in waar je voor bidt? Terwijl we dit artikel schrijven bladeren we terug in ons eigen schriftje en zien we Gods hand in de dagen en getuigenissen die we toen opschreven….we krijgen er gelijk weer zin in. Dit klinkt eigenlijk gek terwijl we de kerstdagen met al het lekkere eten nog voor de boeg hebben. Toch zul je het herkennen als je eerder een periode gevast hebt: het is zwaar, maar je geestelijke
Meedoen? Als dit artikel bij je blijft hangen zou het zomaar eens kunnen zijn dat de Heer jou ook roept om deze tijd apart te zetten om te bidden en te vasten. Als dat voor jou geldt, ga dan in op zijn uitnodiging en wees niet bang – wij deden het afgelopen jaar ook voor het eerst. We nodigen je uit om samen met ons het jaar 2026 te starten door jezelf neer te leggen en Gods kracht op je leven te verwachten. Aanmelden Je kunt je inschrijven via 21dagenvasten.opwekking.nl
Meer lezen over vasten?
We zien uit naar wat God gaat doen door het apart zetten van deze tijd aan het begin van het nieuwe jaar.
Kijk op: Ciskanik, Maggie. “Studies Reveal Benefits of Prayer, Fasting, and Almsgiving.” Word on Fire, 5 maart 2025
We wensen je opwekking,…. voor, in en door jou heen …..door de kracht van de Heilige Geest
16
BIJBELSTUDIE
Alles nieuw Nieuw verbond God wil ons dus een nieuw hart en een nieuwe geest geven en vanuit die geweldige belofte ook nog een nieuw verbond met ons sluiten.
Kees Goedhart
God geeft ons een nieuw hart, een nieuwe geest en een nieuw verbond. Hij wil ons een nieuwe start geven. Als het in de Bijbel gaat over het hart van God dan gaat het over een plaats waar zijn geheime voornemens of besluiten vallen, die dan later geopenbaard worden. Bijvoorbeeld in Job 9:4: Wijs van hart is Hij, oppermachtig, wie kan Hem straffeloos trotseren? Heel anders is het met het menselijk hart: Zelfs al lacht het hart, het lijdt soms pijn, dan eindigt vreugde in verdriet, lezen we in Spreuken 14:13. En in Jeremia 17:9 staat: Niets is zo onbetrouwbaar als het hart, onverbeterlijk is het, wie zal het kennen? Er zit dus iets fout. Om die reden zegt God dan ook: Ik zal jullie een nieuw hart geven! (Ezechiël 36:26).
Nieuwe geest Daarnaast zegt God dat Hij ons een nieuwe geest wil geven. Die geest geeft ons kracht en energie en werkt als de wind onder de vleugels van een vogel om hem in de lucht te houden. Het is tevens Gods adem in ons. Het Hebreeuwse woord voor geest is ‘ruach’. Het stamt af van een werkwoord dat ‘waaien’ betekent. Zonder wind kun je niet zeilen en zonder adem niet functioneren. De betekenis van het woord ‘geest’ in het Nieuwe Testament vinden we terug in leven, levensadem en levensenergie door het woord ‘pneuma’. Denk bijvoorbeeld aan het dochtertje van Jaïrus in Lucas 8:55: Haar levensadem keerde terug en ze stond meteen op.
Wat is een verbond? In Exodus 24 wordt een verbond gesloten tussen God en het volk Israël. Mozes bouwt een altaar, hij leest voor uit het boek van het verbond (vers 7) en het volk belooft dat zij de verplichtingen zullen nakomen. In Lucas 22:20 spreekt Jezus van een nieuw verbond dat gesloten wordt door zijn bloed. Dat is de vervulling van Jeremia 31:31. Er komt nu een nieuwe verhouding tussen God en zijn kinderen. Bij bijna elk Bijbels verbond vloeit bloed. Dat was in Exodus 24 zo en nu ook in Lukas 22. In het laatste geval is Jezus zelf het offer en
God wil een nieuwe start met ons maken door het offer van Jezus en bijna maandelijks worden wij er via het Avondmaal (brood en wijn) aan herinnerd geeft Hij zijn bloed. God wil een nieuwe start met ons maken door het offer van Jezus en bijna maandelijks worden wij er via het Avondmaal (brood en wijn) aan herinnerd. Tijdens deze maaltijd ervaren wij de shalom van het nieuwe verbond.
Nieuwe start Ook in 2026 zegt God tegen ons: Ik wil je een nieuw hart geven, een nieuwe manier van denken. Ik wil je een nieuwe geest geven, nieuwe energie en nieuwe motivatie. Ik sluit een nieuw verbond met je. Ik wil een nieuwe en diepere relatie met je. Er is een prachtig gezegde: ‘Elke heilige heeft een verleden. Elke zondaar heeft een toekomst.’ We kunnen veranderen, maar dat kan alleen van binnenuit. De Geest die in ons is, wil dat uitwerken. Begin met je hart aan de Heer te geven. •
17
RON BOYD-MACMILLAN
Er was verdrukking nodig Als alles misgaat, als vijanden zegevieren, als een omgekochte rechter ermee wegkomt, als een moordenaar vrijuit gaat, is God dan nog steeds aan het werk? Groeit zijn koninkrijk nog steeds? Of zou het kunnen dat God, zelfs wanneer je het gevoel hebt dat je leven uit elkaar wordt geslagen, zijn goede nieuws op een krachtige nieuwe manier verspreidt?
Jaren geleden hoorde ik een verhaal over Watchman Nee, een van de grote figuren uit de Chinese kerkgeschiedenis, de eerste man die huiskerken in China stichtte. De gebeurtenis speelde zich af in een tijd dat de overheid harder begon op te treden. Nee wilde alle leiders bijeenroepen om hen uit te leggen hoe ze door deze moeilijke tijden heen moesten komen. De politie kreeg lucht van deze bijeenkomst en sprak af om daar in burger te verschijnen. Zodra Nee sprak, zou dat het signaal zijn om het podium op te stormen en hem te arresteren. Watchman Nee werd hiervan op de hoogte gesteld en hem werd geadviseerd niet te komen. Maar hij was vastbesloten om zijn volgelingen advies geven. Het waren moeilijke tijden en die zouden nog moeilijker worden.
18
Op die bewuste dag kwam hij het podium op, en toen keek hij alleen maar iedereen aan. Hij zei geen woord. Vijf minuten lang keek hij alleen maar naar het publiek. En ze begonnen zich af te vragen: heeft hij de moed verloren? Beseft hij wat er met hem gaat gebeuren als hij spreekt? Plotseling zette hij een boos gezicht op, pakte het glas vol water dat voor hem klaarstond en gooide het op het podium. En met een tevreden uitdrukking op zijn gezicht trapte hij de scherven nog kleiner. Iedereen vroeg zich af: wat is hij aan het doen? Toen hield hij op en keek naar de scherven. Zijn gezicht begon te veranderen van haat naar afschuw. Hij hield zijn handen voor zijn gezicht.
BIJBELSTUDIE
BEELD Open Doors
Hij had geen woord gezegd, dus de politie kon niet ingrijpen. Maar alle kerkleiders in die bijeenkomst wisten precies wat hij had gezegd
19
Hoe heb ik zo dom kunnen zijn? leek zijn uitdrukking te zeggen. Op handen en knieën begon hij de glasscherven op te rapen en hij probeerde het drinkglas weer in elkaar te zetten. Natuurlijk was dit zinloos, maar hij probeerde het vijf minuten lang. Toen gaf hij het op en liep weg.
Gelijkenis Hij had geen woord gezegd, dus de politie kon niet ingrijpen. Maar alle kerkleiders in die bijeenkomst wisten precies wat hij had gezegd. Watchman Nee had een gelijkenis uitgebeeld. Zelf beeldde hij de staat China uit, en het glas was de kerk. De tijd zou komen dat de staat de kerk zou vernietigen. Maar dan zou de staat beseffen dat hij een fout had gemaakt, want door
kerk kunnen controleren. En dat is precies wat er gebeurde. Mao Zedong kwam en verwoestte de kerken in China. Maar de christenen gingen binnenshuis verder, en daar werd het evangelie onderdeel van de Chinese cultuur, verankerd in gezinnen, huiskamers, appartementencomplexen, op een manier waar missionarissen eeuwenlang alleen maar van hadden gedroomd. Een dominee uit Shanghai verwoordde het zo: vóór die tijd beoefenden we het christendom in kerken en bijna nergens anders. Na de vervolgingen beoefenden we het thuis en dus overal. Het moest worden vernietigd. En dat is een van de verhalen die verklaart hoe China zo’n enorme opleving heeft meegemaakt.
Handelingen Het is een hedendaagse herhaling van wat er in het boek Handelingen gebeurt. Van hoofdstuk 1 tot en met hoofdstuk 6 gaat alles goed voor de vroege kerk in Handelingen. Alles speelt zich af in Jeruzalem. Er is groei, er is genezing, en de kerk blijft zich uitbreiden. Maar de Heilige Geest weet iets wat de apostelen niet wisten: als het volk van God in Jeruzalem zou blijven, zou het evangelie van God in Jeruzalem sterven. Want tot dit moment hadden de apostelen geen idee dat heidenen ook in Jezus zouden moeten geloven. Ze dachten dat het evangelie alleen voor Joden was.
Vóór die tijd beoefenden we het christendom in kerken en bijna nergens anders. Na de vervolgingen beoefenden we het thuis en dus overal de kerk te vernietigen, had hij haar niet vernietigd, maar haar ondergronds verspreid, waar ze buiten zijn controle viel. Zodra de staat zijn fout zou inzien en proberen het glas te herstellen, zou dat mislukken omdat de vernietiging te grondig was geweest. Nooit meer zou de staat de
20
In hoofdstuk 7 volgt een verpletterende nederlaag. Stefanus wordt berecht, en na zijn martelaarschap lezen we dat er een grote golf van vervolging opkwam. En dan lezen we deze zin: Alle gelovigen, behalve de apostelen, werden verspreid over de streken van Judea en Samaria.
BIJBELSTUDIE
Verschuiving En zo zien we dat vervolging altijd twee dingen doet wanneer het gelovigen verstrooit. Ten eerste wordt de macht gedelegeerd. Dus wie wordt de eerste man die het evangelie aan een niet-Jood brengt? Dat was geen apostel, want die bleven in Jeruzalem. Het was een diaken die Filippus heette. Dat zou niet gebeurd zijn als er niet zo’n verpletterende gebeurtenis was geweest. In Jeruzalem waren de apostelen de
Het evangelie gaat naar mensen die Hem nog nooit eerder hebben gekend, gewone mensen, en naar plaatsen waar het nog nooit eerder is geweest en daaruit kwam ‘s werelds grootste opwekking voort
leraren en evangelisten, de diakenen waren verantwoordelijk voor het eten. Vervolging verandert dat allemaal. Filippus ontdekt dat hij in staat is om te prediken, en hij is de eerste interculturele zendeling van de kerk. Hij was niet gewijd maar dat maakte voor de Heilige Geest geen verschil. De tweede grote gave van vervolging is dat mensen naar buiten worden gedreven - naar plaatsen waar ze nog nooit eerder zijn geweest. Met wie deelt Filippus dit evangelie? Hij deelt het met de Samaritanen. De haat tussen Joden en Samaritanen zat diep. Het zou nooit bij Filippus zijn opgekomen om Jezus met de Samaritanen te delen als hij in Jeruzalem was gebleven. Maar omdat hij op de vlucht was in Samaria, predikte hij. En plotseling beseft hij dat Jezus ook voor Samaritanen gestorven is.
Zo ging het ook in China. Het evangelie gaat naar mensen die Hem nog nooit eerder hebben gekend, gewone mensen, en naar plaatsen waar het nog nooit eerder is geweest en daaruit kwam ‘s werelds grootste opwekking voort. Maar er was een verpletterende nederlaag nodig.
Klap Achter dit alles schuilt echter een zeer verontrustende vraag. Waarom lijkt de kerk een verpletterende nederlaag, vervolging of moeilijke tijden nodig te hebben om het evangelie te delen? Dat is een van de meest ontnuchterende waarheden van de Bijbel: Gods volk heeft de fatale neiging om God voor zichzelf te houden. Als je zegt dat Gods redding er voor iedereen is, stuit je vaak op de meeste weerstand van Gods volk zelf. Door een verpletterende nederlaag overwint het goede nieuws barrières en gaat het van Jeruzalem naar Rome - van een Joodse enclave naar het centrum van de heidense wereld. Het heeft een klap nodig. Dat is hard nieuws, maar het is goed nieuws. Luister naar het geluid van brekend glas. Het is een mooi geluid. Het is het evangelie dat zich verspreidt.•
Dit artikel is gebaseerd op een aflevering van een Bijbelstudieserie over vervolging, van Open Doors. De complete serie is te vinden via de QR-code.
21
advertentie
MEN ONLY // 12:00-21:30 € 39,95 // 4M.NL/EVENT EARLY BIRD KORTING! TOT 31.12.25 € 32,95
Steun je broeders en zusters in Israël Help mee! Met jouw hulp breekt het evangelie van Jezus Christus weer baan in Israël.
NL90 RABO 0377 8534 96
www.messiasbelijdendejoden.nl
PERSOONLIJK
Carlino Bus
On fire!
Op de maandag na Upperroom lag ik op de bank huilend de socials van Upperroom te bekijken. Terwijl ik de beelden zag van 1.700 jongeren die de hele nacht tot de volgende ochtend Jezus aanbidden, raakte ik overmand door bewogenheid, geloof, hoop en dankbaarheid. De Heilige Geest steekt een vuur aan onder onze jongeren, dank U, Heer!!! Het was diezelfde bewogenheid van God met een nieuwe generatie die er in februari dit jaar voor zorgde dat Lourens, Hester, Gilbert en ik besloten Upperroom te gaan organiseren. Vanuit het hele land en ook vanuit andere landen horen we de verhalen van jongeren die tot Jezus komen. Wat is het een voorrecht om hierin mee te mogen bewegen. Upperroom werd gehouden in de nacht, van zeven uur ’s avonds tot elf uur de volgende morgen op Vliegbasis Twenthe. 1.700 jongeren kwamen om zich toe te wijden, te bidden en te aanbidden, de hele nacht. Ze vertrokken
Wat is het een voorrecht om hierin mee te mogen bewegen zaterdagochtend, uitgezegend door Hester en Gilbert. Moe maar on fire voor Jezus!
Generaties Toegegeven, mijn emotie komt ook een beetje door het tekort aan slaap want ook ik ging de hele nacht door en dat merk je wel. Inmiddels behoor ik ook tot een oudere generatie. Dat bleek ook toen ik de jongeren aanspraak met “lieve luitjes.” Er werd gelachen en hier en daar hoorde ik: “Boomer!” Zo snel gaat dat soms, dat je elkaars taal niet meer spreekt. Sommige dingen veranderen echter niet. De Geest spreekt alle talen en doet ons elkaar verstaan (Opwekking 167). Dat is ook vandaag waar want Gods
Geest verbindt generaties. Ik vertelde de visie voor Upperroom vanuit Opwekking en sprak geloof uit in de nieuwe generatie en in Gods plan met hen.
Ruimte De Heer had tegen ons gezegd: “Maak ruimte.” Dat hebben we gedaan. We hebben de jongeren ontvangen om samen een nacht apart te zetten - om Jezus te aanbidden en de Heilige Geest alle ruimte te geven om onder ons en in ons te werken. Dat is denk ik onze opdracht als generatie boven hen: geloven in Gods plan met de volgende generatie, ruimte maken en ze zegenen. De tekst op één van de truien die we hadden laten maken luidt: ‘For all I want is to be like Jesus and I don’t have much but what I have is Yours to use so make my whole life Your UPPERROOM’ De bovenzaal – de Upperroom – is de plek waar we wachten op de Heilige Geest zodat Hij met vuur op ons komt en wij getuigen van Jezus zullen zijn, net als in Handelingen. •
Carlino
Aan het team van Opwekking, alle partners, sprekers, dansers, aanbidders: dank voor jullie liefde en passie! Dank voor het meebouwen aan Upperroom, een plek van gebed, aanbidding en ontmoeting voor Koning Jezus!
23
[ Opwekking Actueel ]
Kerstgroet Medewerkers, directie en bestuur van Stichting Opwekking wensen je een kerstfeest vol vrede en een gezegend en hoopvol 2026 toe.
God zelf is met ons Vredevorst machtig God de allerhoogste Heer
In verband met kerst en oud en nieuw is ons kantoor gesloten van vrijdag 19 december t/m zondag 4 januari. Vanaf maandag 5 januari zijn we weer bereikbaar.
In het vorige magazine besteedden we er al uitgebreid aandacht aan: 21 dagen vasten. We verlangen er als Opwekking naar dat iedere gelovige Jezus volgt in de kracht van de Heilige Geest, met een geweldige impact op zijn omgeving. Dat is opwekking! Daarom nodigen we iedereen uit om samen met ons het jaar 2026 te starten met 21 dagen bidden en vasten. Leg jezelf neer, verwacht Gods kracht op je leven en doe mee. Kijk voor meer informatie op onze site, en geef je vandaag nog op! Je ontvangt dan vanaf 5 januari 21 dagen lang een overdenking, afwisselend geschreven door Carlino, Arenda en Lourens. Zie ook pagina 14.
Van 14 op 15 november stond Vliegveld Twenthe in het teken van aanbidding en gebed. Tijdens Upperroom kwamen een kleine tweeduizend jongeren samen om God te zoeken en tijd apart te zetten voor Hem. De hele nacht door waren er samenkomsten, seminars en interactieve workshops, maar ook sport en spel waarin de bezoekers werden stilgezet bij hun leven met God. En de keuzes die zij dagelijks maken. Een van de jongeren zei: “Ik merkte het verlangen van deze generatie om dichter tot God te komen, meer te leren.” En een ander: “Het gevoel dat de rest van Nederland ligt te slapen, terwijl wij op Vliegveld Twenthe aan het aanbidden zijn, dat heeft iets vets.” Zie ook de foto’s op pagina 30.
24
BEELD Janneke Blok
Upperroom
OPWEKKING ACTUEEL
Opwekking Classics Opwekking Media
De verrassing van Gods Geest BEELD Reinder Lont
Door de jaren heen hebben we honderden Opwekkingsliederen het land in gebracht. Eerst op cassettebandjes – de Glorycassettes – met liveopnamen van de samenzang in de tent in Vierhouten. Veel van deze liederen werden vanaf 1999 opnieuw opgenomen met de Opwekkingband. Daardoor waren de opnamen van het eerste uur lange tijd niet meer beschikbaar. Maar we merken nog altijd hoe warm de herinneringen zijn aan die tentbijeenkomsten. Dus hebben we de oude opnamen, inclusief authentieke ‘tentgeluiden’ op de achtergrond, gedigitaliseerd en er playlists van gemaakt. Leon van Steensel schreef er een artikel over dat je kunt lezen op pagina 12. Heerlijk nostalgisch terug naar toen, of juist een verrassende ontdekking van de kracht van ‘golden oldies’, naast de nieuwe versies!
Iedere maand lichten we een video uit op ons platform Opwekking Media. Daar heb jij als Vriend van Opwekking vrij toegang toe. Krachtige content die je geloof versterkt en je aanspoort om op jouw eigen plek Jezus zichtbaar te maken. In de openingssamenkomst van de Pinksterconferentie 2025 sprak Wim Hoddenbagh over de belofte van de Heilige Geest. We ontdekken hoe de Here Jezus harten raakt en levens verandert. Op een eenvoudige maar krachtige manier wil Gods Geest je in beweging zetten om de oogst binnen te halen. Scan de QR-code en bekijk Wims preek (vanaf 5 januari).
25
Samen richting de conferentie In deze rubriek nemen we je mee, met elke maand een update, een inkijkje, een stap dichter bij de Pinksterconferentie 2026.
File!
Het was druk. Heel druk. Iedereen wist dat het volle bak zou worden, maar deze file overtrof alle verwachtingen. Toch was de sfeer goed. Mensen maakten een praatje en deelden wat lekkers. Ondertussen groeide ons besef: dit was een recordjaar. Meer bezoekers dan ooit, en opvallend veel jongeren – 67% van de kampeerders was onder de 29. Dat stemt dankbaar én hoopvol.
FOTO'S Roel van Dijk, Reinder Lont, Jesse Slager, Pieter Smit
Eén ding werd duidelijk: die lange wachttijden willen we volgend jaar voorkomen. Daarom zijn we nu al bezig met oplossingen, zodat de start van de conferentie straks net zo soepel verloopt als de rest. Samen onderweg naar een soepele start. ‘Samen’ is een woord dat bij Opwekking hoort. Ook de aankomst willen we samen beter organiseren. Want hoe mooi het ook is dat zoveel mensen komen, een soepele start maakt een groot verschil. Daarom nemen we je mee in vier aanpassingen die de heenreis komend jaar aangenamer maken:
⏱ 📅
Eén tijdslot voor aankomst Tijdens het aanmeldproces kies je een tijdslot waarin je arriveert. Zo spreiden we de toestroom over de dag. Twee aankomstdagen Meer kampeerders mogen al op donderdag 21 mei aankomen. Tot nu toe was dat alleen voor kwartiermakers van grote groepen. Zo voorkomen we piekmomenten.
📍
Drie aankomstlocaties Je krijgt een aankomstplek (‘buffer’) toegewezen op basis van het veld waar je kampeert. Volg de route die we je vooraf aangeven.
26
Geen daggasten op vrijdag Op vrijdag richten we ons volledig op het ontvangen van kampeerders. Vanaf zaterdag is er weer volop ruimte voor daggasten. Hoe dit precies werkt, leggen we straks helder uit bij de registratie. Dus heb je vragen? Wacht nog heel even – de informatie komt eraan. Verdere tips om samen gezellig aan te komen: → Rij niet onnodig heen en weer als je je tent/caravan al hebt staan → Reis zoveel mogelijk samen → Zing tijdens de rit heerlijk mee met de nieuwste Opwekkingliederen en de Grootnieuwsradio top 100. Zo kom je niet alleen op bestemming, maar ook al een beetje in de stemming. Natuurlijk houd je als chauffeur je oog op de weg…
Laat het weten! Ken je mensen die ook naar de conferentie komen? Deel deze informatie met ze. Samen zorgen we voor een soepele start.
PINKSTERCONFERENTIE
Wij geven onze tijd en talenten en Hij leidt ons en beweegt krachtig door dit werk heen
Meewerken in de voorbereiding
Het is echt ontzettend leuk om een plan te maken en dan tijdens de conferentie samen als team te zien hoe dat gebruikt wordt in Gods hand. Wij geven onze tijd en talenten en Hij leidt ons en beweegt krachtig door dit werk heen. We bidden, plannen, bouwen en genieten van de grote klus die geklaard wordt. Dat geeft veel voldoening en zegen. Onze vrijwilligers kunnen je hier alles over vertellen. We willen je graag meenemen in twee werkvelden die nu volop in ontwikkeling zijn.
Security en safety Op de Pinksterconferentie zorgen mensen voor elkaar, daar staan we als christenen om bekend. Met de groei in aantallen bezoekers is het voor ons steeds belangrijker de teams van security en safety te versterken. Deze teams zorgen voor de bewaking, dag en nacht, en helpen bij het begeleiden van de bezoekersstromen op het terrein en het gastvrij ontvangen van iedereen in alle programmatenten. Voor de komende Pinksterconferentie willen we ons team versterken met een afdelingscoördinator security. In deze functie ben je verantwoordelijk voor de aansturing, afstemming en kwaliteitsborging van alle security-werkzaamheden. Jij bent de schakel tussen de organisatie en de externe security-leverancier en zorgt ervoor dat afspraken worden nagekomen: we zeggen wat we doen, en we doen wat we zeggen. Voor meer informatie kan je terecht bij Jedid-Jah Verhoef via jedid-jah.verhoef@opwekking.nl
Gebed Door te bidden ontwikkelt onze relatie met God zich, leren we over zijn hart en worden we betrokken in zijn plannen. Op de Pinksterconferentie willen we alle ruimte maken voor gebed – daarom wordt er een groter Gebedsplein ingericht. Nieuw op het Gebedsplein is de stilteruimte. Verder maken we een tocht over het hele terrein waarbij je met je gezin van plek naar plek kunt gaan om te bidden. De tent met het 24-uursgebed is er ook weer. We zijn op zoek naar mensen die gebedsmomenten kunnen leiden en mensen die in de organisatie en voorbereiding van deze uitbreidingen kunnen meebouwen. Is dit iets voor jou? Neem dan contact op met onze coördinator gebed Esther Cozijnsen via esther.cozijnsen-mout@pinksterconferentie.nl
27
advertentie
EEN FRISSE START VAN HET NIEUWE JAAR BOEK OVER VRIJHEID EN NIEUW LEVEN
Woondecoratie om de kerstgezelligheid te vervangen
Het is een episch verhaal: de exodus van Gods volk uit Egypte, de ultieme uittocht uit slavernij. Vanuit ellende, slavernij en onderdrukking leidt de weg uiteindelijk naar hoop, vrijheid en nieuw leven. Ook wij hebben allemaal ons verhaal en onze ervaringen met onderdrukking – in al zijn vormen. Maar het is Gods bedoeling dat we vrij zijn. En de wereld veranderen.
NOTITIEBOEKEN VOOR NIEUWE IDEËEN EN DOELEN Hardcover notitieboeken in A5 formaat. chrijf je gedachten, gebeden en dromen in deze prachtige notitieboeken.
KAARTEN OM TE STUREN OF MOOI NEER TE ZETTEN Kartonnen cirkels (15 cm) met diverse afbeeldingen en teksten om op te hangen of neer te zetten. Leuk om naar iemand op te sturen, geleverd met luxe envelop!
TEKSTBOEK LIEDEREN 1 - 908
OM ALVAST DE NUMMERS VOOR DE PINKSTERCONFERENTIE TE LEREN Het nieuwe jaar is nog maar net gestart, maar je kunt niet vroeg genoeg zijn om de teksten van Opwekkingsnummers uit je hoofd te leren. Dan kun je straks op de Pinksterconferentie uit volle borst meezingen met alle nummers. Verkrijgbaar in A5 en A4 formaat via onze webshop.
Bestel op www.shop.opwekking.nl
Met jouw aankoop steun je het werk van stichting Opwekking!
AANBEVOLEN MEDIA
IEDER MOMENT HEILIG DOUGLAS MCKELVEY
ABRAHAM BART VAN NES
Abraham kom je al Bijbellezend overal tegen: van Genesis tot aan Hebreeën. Schrijver Bart van Nes heeft zich geconcentreerd op het levensverhaal van Abra(ha)m zoals dit in Genesis beschreven staat. Met Abraham toont God aan dat de mensheid nooit op een dood spoor zit. Waar het erop lijkt dat de heilsgeschiedenis na Noach zo’n beetje stopt, maakt Hij met Abraham een nieuw begin. En wat voor begin! Abraham moet op reis naar een onbekend land met een voor hem nog onbekende God. En die beloften zijn ook al wonderlijk: onvruchtbaar zijn en toch nakroost als het zand der zee, bereid zijn het liefste wat je hebt (Isaäk) te offeren, terwijl je daar je leven lang op hebt gewacht. Vertrouwen en wanhoop wisselen elkaar af en toch…. Van Nes schetst een mooi chronologisch beeld van deze markante persoon en zet Abraham ook in de context van de geschiedenis. Bij Abraham heeft God maar een tipje van de sluier opgelicht. Abraham vertrouwde God op zijn Woord, terwijl hij die belofte nooit met eigen ogen in vervulling heeft zien gaan. Het doet je als lezer beseffen dat je een deel bent in een lange rij van generaties. Een boek om te gebruiken voor je stille tijd, maar ook om op een winteravond in één keer uit te lezen!
€ 13,99 | Kok Boekencentrum
ANTWOORDEN OP GELOOFSVRAGEN VAN KINDEREN JOSH MCDOWELL EN KEVIN JOHNSON
Heb jij wel eens vragen over Jezus of over God? Of over de Bijbel, over goed en kwaad, andere godsdiensten. Of vraag je je af hoe je nou precies moet bidden? In dit boek vind je antwoorden op 77 belangrijke geloofsvragen – om zelf te lezen (8-12 jaar). Wil je als ouder of kinderwerker deze vragen met kids bespreken? Achter in het boek vind je een leer- en gespreksgids met leuke ideeën om de antwoorden te illustreren of verduidelijken en tips voor hoe je met kinderen over je geloof kunt praten. € 16,50 | Gideon
€ 20,00 | Kok Boekencentrum
29
TEKST Zweder Bergman, Henk Dik, Regina Frumau
BOEK
Dit boek biedt gebeden en liturgieën voor de gewone gebeurtenissen uit het dagelijks leven, zoals feest vieren met vrienden, de was doen, klussen en op reis gaan. Maar ook voor bijzondere momenten, zoals een verjaardag, een verhuizing en een bruiloft. Deze gebeden helpen je er bij stil te staan dat je leven een heilig doel heeft. Voor persoonlijk gebruik maar ook zeer geschikt voor gezins- en groepsverband.
Dit was Upperroom 2025:
ON FIRE!
30 FOTOGRAFIE Janneke Blok, Luna Obsidia, Studio Simon, Gilbert Thera
UPPERROOM
31
VIER GOUDEN LESSEN van Corrie ten Boom FOPPE WIERSMA
Voor de podcastserie De vormende jaren dook Foppe Wiersma, directeur van het Corrie ten Boomhuis in Haarlem, in het leven van Corrie ten Boom. Dit leidde tot een aantal mooie lessen over gebed en vergeving waarvan hij er hier een aantal deelt.
1
Onderschat het effect van gebed niet
In het jaar 1844 stelde Willem ten Boom, de opa van Corrie, voor om te gaan bidden voor de Joden en de vrede van Jeruzalem. Dat was in die tijd uitzonderlijk. Want Jeruzalem was nou niet bepaald een levendige plaats. Er woonden nog wel wat Joden, maar verder gebeurde er niet veel. In het jaar 1867 bezocht de Amerikaan
32
Mark Twain het land en hij beschreef het als een treurige, troosteloze en kale bedoening. Waarom zou je daarvoor gaan bidden? Kennelijk had Willem het geloof dat God iets nieuws zou gaan doen met Jeruzalem en het Joodse volk. En vanuit dat geloof nodigde hij mensen uit om samen voorbede te doen. Zou jij dat ook gedurfd hebben? Zou jij anderen durven vragen mee te bidden voor iets wat (nog) niet zichtbaar is?
FOPPE
Opvallend is dat na Willem ook zijn zoon Casper dit gebed voorzette. En met Casper ook zijn kinderen. En juist die kinderen raakten betrokken bij het helpen van Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bidden is een risicovolle bezigheid. Voor je het weet raak je betrokken. De wekelijkse gebedsmomenten vonden plaats tot 1944, het jaar waarin de familie werd verraden en gearresteerd, omdat ze Joden hielpen. De eerste aflevering van de podcast gaat hier dieper op in en eindigt met de vraag: welk gebed legt God vandaag op jouw hart?
2
Jezus is te vertrouwen
Corrie had in Casper een vader die haar veel leerde over het leven met God. Hij liet haar zien hoe je een onbekende toekomst in de handen van een bekend God legt. Hij leerde haar door Psalm 91 dat God een schuilplaats is. En hij leerde haar initiatief te nemen. Toen ze in Haarlem zag dat jonge mensen zich verveelden, nam ze initiatief. Zo ontstond er een aantal clubs in Haarlem. Die clubs hadden een motto: ‘vind je kracht in gebed’. Niet als een methode, maar omdat Jezus te vertrouwen is. Wanneer je je keu-
Bidden is een risicovolle bezigheid, voor je het weet raak je betrokken
zes samen met Hem maakt, word je verrast door de uitkomst. Dat vertrouwen in Jezus drukte ze de jonge mensen op het hart. In het museum hebben we een heel boek vol met Corries ideeën, inclusief spellen en uitgeschreven Bijbelverhalen. Het bijzondere is dat Corrie langzaam begon te beseffen dat er meer aan de hand was. Ze schreef: “Het leek alsof al het clubwerk, de Bijbelstudies, conferenties en kampen een voorbereiding waren voor iets meer.”
33
In die tijd werden de mensen verblind door nazipropaganda. Ze werden blind voor Gods beloftes voor Israël en blind voor het joodse karakter van de hele Bijbel. Zo werd de final solution langzaam uitgerold. De familie Ten Boom had het door. Ze hielpen hun Joodse medemensen waar ze konden en waren bereid daarvoor de prijs te betalen.
Wanneer je je keuzes samen met Jezus maakt, word je verrast door de uitkomst
Tijdens de Tweede Wereldoorlog hielp dit netwerk van jongeren Corrie bij het verzetswerk. Corrie nam dus initiatief. Ze legde haar toekomst in Gods hand en wandelde zo in de goede werken die Hij had voorbereid (Efeze 2:10).
3
Licht in de duisternis
Corrie beschrijft dat de lucht in Europa langzaam donkerder werd. Kleine wolken werden onheilspellende donderwolken. Van Hitlers boek Mein Kampf naar de Kristallnacht tot de oorlog en de vernietigingskampen. Al in 1928 schreef de broer van Corrie een proefschrift over het gevaar van dit opkomende antisemitisme.
34
Op 28 februari 1944 werden ze gearresteerd. Corrie kende het lijden van dichtbij. Ze heeft eenzaam opgesloten gezeten in Scheveningen. Ze heeft in de kou gestaan in concentratiekamp Ravensbrück en daar haar zus verloren. In al dat lijden heeft ze ontdekt dat er hoop is, voorbij het lijden en de dood (Romeinen 5:3-5). Wat Corrie ons leert is dat we niet bang hoeven te zijn voor het lijden. Het is goed om onze blik op Jezus gericht te houden. Hij is Overwinnaar. Daarom kunnen we ons verblijden in de hoop, geduldig zijn in de verdrukking en volharden in het gebed (Romeinen 12:12). Zijn er dingen die zo belangrijk voor je zijn dat je bereid bent om je leven ervoor te geven? En geef je die dingen de tijd en aandacht die ze verdienen?
FOPPE
4
Wees een kanaal van Gods liefde
God heeft ons door het werk van Jezus vergeven. Zoals het in de Efezebrief staat: Vergeef elkaar zoals God u in Christus Jezus vergeven heeft. Door anderen te vergeven, groeit je besef van Gods liefde. Die les was voor Corrie niet gemakkelijk. In het concentratiekamp werd haar zus bijvoorbeeld geslagen. Toen Corrie het voor haar wilde opnemen, zei haar zus: “Nee Corrie, niet vergelden, bid voor je vijanden.” Daar heeft ze mee geworsteld. Na de oorlog trok Corrie de wereld in om te getuigen van hoop: “Er is geen put zo diep, Gods liefde gaat altijd dieper.” Tijdens een van haar spreekbeurten werd ze geconfronteerd met een van haar vroegere bewakers. Hij vroeg haar met een uitgestoken hand om vergeving. Ze beschrijft in haar boeken dat ze dat op dat moment niet kon. De pijn, het verdriet en de boosheid om het verlies van haar dierbaren zaten te diep.
Maar dan vraagt ze God om hulp en ze denkt aan Romeinen 5:5 waar staat dat de liefde van God in ons hart is uitgestort door de Heilige Geest, die ons gegeven is. Ze ontdekte: ik kan het niet, maar God kan het wel! Daarom steekt ze haar hand naar hem uit en zegt: “Ik vergeef je.” Ik heb Gods liefde nog nooit zo diep ervaren als op dat moment, zegt ze later over deze gebeurtenis.
Door anderen te vergeven, groeit je besef van Gods liefde
Voor Corrie is vergeven geen emotioneel besluit. Het is een wilsbesluit, genomen vanuit het vertrouwen op God. Het is de keuze om jouw recht op vergelding los te laten. Wil je daar meer over weten, luister dan eens naar een van haar toespraken bij TransWorldRadio over vergeving. •
Podcast Meer ontdekken? Luister dan naar de achtdelige podcastserie De vormende jaren van het Corrie ten Boomhuis: www.corrietenboom. com/podcast en op Spotify en Apple music. In deze serie gaat Foppe Wiersma op zoek naar de vormende jaren van Corrie. Wat heeft haar geloof en karakter gevormd en wat kunnen wij daarvan leren? Dit artikel bevat gedeeltes uit het werkboek De vormende jaren, uitgegeven bij de gelijknamige podcastserie. Met het werkboek kun je als kring aan de slag met gespreksvragen en korte Bijbelstudies. Je kunt het voor € 14,95 bestellen bij het Corrie ten Boomhuis.
35
‘Hun beeld staat mij bestendig Titel voor ogen’ NAAM
Op 27 januari is het Holocaustherdenkingsdag. Het is de dag dat concentratiekamp Auschwitz werd bevrijd, in 1945, en dat het besef langzaamaan tot de wereld doordrong welke verschrikkingen daar Intro hadden plaatsgevonden. In dit artikel laten we drie holocaustoverlevenden aan het woord die alle drie inmiddels in Israël wonen.
Selma Spetter (98) werd in januari 1927 Tekst geboren. Enkele dagen na haar
TEKST Naam
geboorte overleed haar moeder. De zus van haar moeder heeft daarna twee jaar voor haar gezorgd. Nadat haar vader hertrouwde, ging Selma terug naar haar vader en stiefmoeder. Voor Selma waren zij beiden haar ouders. Ze is steeds enig kind gebleven. Maar ze had wel zes grootouders.
36
Selma was dertien toen de oorlog begon. Op een dag in 1941 zei Selma’s vader dat ze gingen wandelen. Onderweg kwamen ze onverwachts langs
een controlepost van de nazi’s. Gelukkig kwam er op dat moment een auto aan en de soldaten richtten hun aandacht op de auto. Zo konden zij snel verder lopen. Ze waren onderweg naar een onderduikadres bij een kennis van haar vader. Het huis waar ze gingen onderduiken, stond aan een doorgaande weg. Haar ouders bleven altijd boven, gedurende 4 jaar! Selma speelde wel met de kinderen van het gezin beneden, onder de schuilnaam Annie. Tegenover het huis was een hotel-restaurant, de eigenaar was een NSB’er. Henk, de man bij wie ze waren ondergedoken, was bevriend met deze NSB’er. Waarschijnlijk werd er daardoor niet verwacht dat er onderduikers zouden zijn in dit huis. Op een dag kwamen
HOLOCAUST ISRAËL
er onverwachts twee Duitsers aan de deur. De bewoners waren niet thuis, alleen Selma en haar ouders. Selma, die beneden was, vroeg op luide toon: “Wat willen jullie?” Zo waarschuwde ze haar ouders. De soldaten vroegen de weg. Toen ze weg waren viel Selma flauw van de spanning.
Bevrijding Op 4 april 1945 werden ze bevrijd. Selma had geen vrienden meer, en ook haar grote familie was bijna helemaal verdwenen. Tweeënvijftig ooms en tantes waren allemaal weg. Zoals veel Joodse overlevenden van de oorlog heeft Selma haar schoolopleiding niet afgemaakt. Ze werd gelijk volwassen. Zonder papieren is ze kokkin geworden in het Centraal Israëlitisch Ziekenhuis in Amsterdam.
Judith: “Wat ik mij nog heel goed herinner is dat ik in mei 1942 een gele ster moest dragen, de trotse davidsster, maar nu om ons te vernederen”. In juli van dat jaar begonnen de eerste deportaties, die ononderbroken zijn doorgegaan tot september 1944. “Er waren steeds minder kinderen in mijn klas’, zegt Judith. “In ons gezin besloot mijn zus Clara om onder te duiken,
'Wat ik mij nog heel goed herinner is dat ik in mei 1942 een gele ster moest dragen, de trotse davidsster, maar nu om ons te vernederen'
Judith Ilan-Onderwijzer was zes jaar toen de oorlog uitbrak in Nederland. Ze werd geboren in Amsterdam op 4 mei 1934. Haar familie leefde al driehonderd jaar in Nederland. Haar grootvader – Abraham Samson Onderwijzer – was opperrabbijn van Amsterdam en NoordHolland. Judiths gezin bestond uit haar ouders en twee oudere zussen. Ze herinnert zich de jeugdsjoel waar ze zich nog steeds de melodieën van de gebeden van kent en deze nog altijd in zichzelf zingt. Op 10 mei 1940 brak de oorlog uit, dit luidde ook het einde in van haar zorgeloze kindertijd. In de zomer begonnen de anti-Joodse maatregelen, die steeds strenger werden.
het lukte haar om een plek in Den Haag te vinden. Ze heeft bij dit gezin de oorlog overleefd. Voor mijn vader was het onderduiken te problematisch, vanwege alle onzekerheden en het in levensgevaar brengen van anderen, dus bleven we thuis. Mijn zus Lea is ook even ondergedoken geweest, maar kwam toch weer thuis.”
Weggevoerd “Op zondag 20 juni 1943 werden we vroeg gewekt door auto’s met luidsprekers: de Joden moesten in hun huizen blijven. De buurt was afgezet door tanks en soldaten met machinegeweren. De huizen werden een voor een leeggehaald. Ons huis niet omdat mijn moeder een bord voor het raam geplaatst had: ‘Het bureau is gesloten.’ In ons huis was namelijk een kantoor van de Joodse raad. De Duitsers gingen niet naar binnen. Je kunt je voorstellen wat door ons hoofd ging toen we in de achterkamers van het huis zaten en alle andere mensen weggehaald werden. De spanning was ondragelijk, ik moest overgeven door de
37
Dakloosheid is...
mijn eigen schuld
...geen keuze
In Nederland zijn 33.000 mensen dakloos, 20% is tussen de 18 en 27 jaar. Ontmoeting helpt om samen hun leven weer op de rails te krijgen. Doneer nu en geef mensen zoals Lukas een kans!
ZIE DE PIJN, GEEF EEN THUIS!
HOLOCAUST ISRAËL
spanning. Op de vooravond van Rosj-Hasjana 5704 werden we alsnog weggehaald. Mijn ouders, mijn zus Lea en ik.”
ik aan mijn man denk, dan hoef ik niet te huilen want het was goed. Maar als ik aan mijn ouders denk, dan moet ik huilen, hen heb ik altijd zo gemist!”
Palestinalijst De familie kwam in kamp Westerbork terecht, waar ze eerst op een lijst voor Auschwitz geplaatst werden. Later kwamen ze op de ‘Palestinalijst’ en zouden ze geruild worden tegen Duitsers in Palestina. Ze werden daarom overgebracht naar Bergen-Belsen. “Grauw, duister, bewolkt, deprimerend – dat is de indruk die in mijn herinnering gebleven is van dit kamp. We ondergingen ruwheid, schreeuwen, vloeken en sadistische mishandelingen. Ik hoefde niet te werken, maar moest wel elke dag op appèl staan. Het duurde soms uren, ook als het regende of vroor.”
De bevrijding liet hen bijna onverschillig, die kwam te laat voor hun ouders en voor zovele anderen Tijdens het Wekenfeest werd de Palestinalijst voorgelezen en het bleek dat we eraf gehaald waren. Wat een teleurstelling. Mijn vader ging steeds verder achteruit en overleed op 21 december 1944. Mijn moeder overleed zes weken later. Ik werd ziek van paratyfus en mijn zus Lea zorgde steeds voor mij.”
Bevrijding Kort na Pesach werden de nog levenden op een trein gezet richting Theresienstadt. De reis duurde een week omdat de trein steeds stopte vanwege bombardementen. In de nacht van 22 op 23 april veroverde het Russische leger de stad Trobitz, waar ze gestrand waren. Bij het zien van de Russen was er geen uitbarsting van vreugde. De bevrijding liet hen bijna onverschillig, die kwam te laat voor hun ouders en voor zovele anderen. Begin 1948 vertrok Judith naar Israël, waar ze ook haar man heeft leren kennen. Hij overleed in 2024. Judith: “Als
Judith heeft lang gezwegen over alles wat met de kampen en met de Shoah te maken had. Ze wilde er niets meer van weten. Rond 1961 kwam daar verandering in en heeft ze op verzoek over haar ervaringen verteld. Haar verhaal schreef ze in het boek Hun beeld staat mij bestendig voor ogen, naar Psalm 68 vers 18: Mijn smart staat mij bestendig voor ogen.
Max van Dam (86) was 1 jaar oud toen Nederland bezet werd door de nazi’s. Hij heeft zijn volledige familie verloren in de oorlogsjaren maar zelf herinnert hij zich niets meer van die tijd. Zijn moeder was ongehuwd en Max groeide op bij haar in het huis van haar ouders. In 1942 werden zijn moeder, haar drie broers en zijn grootouders gedeporteerd naar Auschwitz en vermoord. Max (3 jaar) was ondergebracht bij een opvanggezin. Toen men kleertjes voor Max wilde gaan halen in het huis van zijn grootouders, bleken alle spullen te zijn geroofd. Max heeft zijn verdere jeugd in een pleeggezin gewoond. Hij heeft zelf geen herinnering aan zijn moeder, wel heeft hij inmiddels foto’s van zijn moeder, samen met hem als baby. Op de vraag of Max bang is dat zoiets ooit weer zal gebeuren, geeft hij een volmondig: “Ja, kijk maar naar de hoeveelheid antisemitische uitingen in de westerse wereld.” Wat betekent Holocaustherdenkingsdag voor hem? “Voor mij betekent het niks. Er zijn zoveel Joden vermoord, maar er is pas veel later aandacht voor gekomen. Wij herdenken op Jom HaShoah, de 13e dag na Pesach. Het is altijd een zware en beladen periode.”•
39
advertentie
R, BACHELO N E R E T PREMAS R E T MAS
GIE THEOLO
Theologie brengt je meer dan je denkt. Wat zoek jij? Ben jij ook zo nieuwsgierig naar wat mensen met geloof doen en wat geloof met mensen doet? Wie ze willen zijn en wat ze daar voor nodig hebben? Dan is de studie Theologie zeker iets Inspiring wisdom voor jou. Maak werk van theologie en bezoek onze website of kom kennismaken tijdens onze bachelor- of mastervoorlichting. kijk op > www.pthu.nl/voorlichting
aar asisj B H E ar) (1 ja ct raje EH-T nd) (5 m
KIES KIES VOOR VOOR EEN EEN UITDAGEND UITDAGEND CHRISTELIJK CHRISTELIJK TUSSENJAAR TUSSENJAAR
Protestantse Theologische Universiteit
Inspiring wisdom
Geloofsontwikkeling Persoonlijke ontwikkeling Studiekeuze
NIEUWS
Campagne voor eenheid
De NEM (Near East Ministry) is een campagne gestart om verdeeldheid over Israël en het Midden-Oosten te doorbreken. Onder de noemer ‘Ik kies voor eenheid’ wil de organisatie, die al meer dan vijftig jaar dienend aanwezig is in Israël en de Arabische wereld, een beweging van liefde, verzoening en gebed starten. De organisatie schrijft: “De gesprekken over Israël en het Midden-Oosten raken steeds dieper onze samenleving. Families, kerken, vriendengroepen en gemeenschappen ervaren spanning, verwijdering en soms zelfs hard oordeel. Maar Jezus heeft ons een andere weg getoond. Hij is onze vrede. Hij heeft de verdeeldheid doorbroken en mensen tot één lichaam gemaakt (Efeze 2:14). Daarom beginnen wij deze campagne. Niet omdat verschillen verdwijnen. Niet omdat alles eenvoudig is, maar omdat Jezus’ liefde sterker is dan elke muur.” De NEM nodigt iedere christen uit om aan te sluiten bij deze beweging van eenheid. Inschrijven kan via de QR-code.
Week van gebed De Week van gebed voor eenheid van christenen staat in 2026 in het teken van het verlangen naar eenheid: Eén van Geest. Deze tekst komt uit de brief van Paulus aan de Efeziërs, hoofdstuk 4. De jaarlijkse gebedsweek vindt plaats van 18 t/m 25 januari 2026. Het materiaal voor deze gebedsweek is gemaakt door christenen uit verschillende kerken in Armenië. Samen hebben ze de viering en de doordeweekse gebedsbijeenkomsten voorbereid. Coen Wessel, algemeen secretaris van de Raad van Kerken: “Jezus heeft ons geroepen om in eenheid te leven, ondanks onze verschillen. Echte eenheid lukt ons niet op eigen kracht. Maar als we samen bij het licht van Christus komen, gebeurt er iets moois: we herkennen elkaar als broeders en zusters, allemaal verlangend naar vrede en verlossing.”
Bestellen Het materiaal is te bestellen via de QR-code.
41
Groot en klein koninkrijk ARIE-JAN MULDER
SERIE 4/4
Gods liefde, het zaad van het koninkrijk, is overal gezaaid, en het komt op in de kwetsbaarheid van ons bestaan. Maar wie zich kwetsbaar durft op te stellen, kan ook gekwetst worden. Volgelingen van Jezus kunnen zich daarop voorbereiden door te oefenen in de kerk.
Ook in de kerk zijn wij natuurlijk gewoon mensen, met al onze plussen en minnen. Wanneer we de kerk binnengaan hangen we niet ons ego en onze zelfhandhaving aan de kapstok. Die gaan gewoon mee naar binnen. De oproep om Gods koninkrijk zichtbaar te maken, om in liefde te leven, zou juist tussen christenen een hoofdthema moeten zijn. En dan niet aan de oppervlakte, in beschaafde omgangsvormen en vormelijke vriendelijkheid, maar juist in de onenigheden en de botsingen. Juist daar waar we ons op onze ziel getrapt voelen.
42
Dat begint ermee dat we beseffen dat ons ego wil dat wij zelf voorrang hebben en dat wij zelf de controle hebben over de situatie. We willen, kortom, de baas zijn. Als wij een ander kwetsen is er dan ook altijd een situatie van machtsongelijkheid.
Wie is de baas? Op een keer heeft Jezus het met zijn leerlingen over ‘de heersers op aarde’. Dat brengt zijn leerlingen tot de vraag: Wie is eigenlijk de grootste in het koninkrijk van de hemel? Met andere woorden: wie is bij ons de baas?
KONINKRIJK
in het
Jezus antwoordt met een lange toespraak die een heel hoofdstuk beslaat (Mattheus 18). Maar hij begint zijn antwoord wel heel onverwacht. Hij toont hun namelijk een kind en zegt: Ik verzeker jullie: als je niet verandert en wordt als een kind, dan zul je het koninkrijk van de hemel zeker niet binnengaan. Het meest treffende aan een kind is dat het klein, zwak en machteloos is. Dus op de vraag naar grootheid toont Jezus een kleintje. Op de vraag naar kracht toont Jezus een kwetsbare. Op de vraag naar macht toont Jezus een machteloze. Daarmee is het eigenlijk al gezegd. Het koninkrijk van liefde kan alleen vanuit kwetsbaarheid
Als een van ons de weg kwijtraakt moet een ander dus een enorme inspanning leveren om hem of haar weer veilig en wel op de goede weg terug te brengen geleefd worden. En het trefwoord is niet ‘groot zijn’ maar ‘klein worden’. Jezus verheldert dat voor zijn leerlingen met een korte gelijkenis, gevolgd door een verrassende uitleg.
Lastig schaap Als iemand honderd schapen heeft, en één daarvan raakt de weg kwijt, dan gaat hij dat dier zoeken, zegt hij. We moeten erg opletten dat we dit
43
goed begrijpen. We kennen allemaal de romantische plaatjes van de goede herder die blijmoedig met een schaapje op zijn nek de lens in blikt, om het maar zo te zeggen. Maar er is niets idyllisch aan het beeld dat Jezus hier schetst. Het is een beeld van een keiharde werkelijkheid. Zo’n dwalend schaap zoeken in heuvelachtig terrein, in de hitte, is al een hele inspanning. En als het schaap dan gevonden is, dan moet het terug gedragen worden. Zo’n schaap kon destijds zo’n dertig tot veertig kilo wegen. En dat moet dan weer heuvel op, heuvel af terug gesjouwd worden. Daar is echt niets romantisch aan, dat is een enorme inspanning.
44
Maar, denken we dan, in dit geval is Jezus de goede herder, dus die doet dat met liefde. Maar daar gaat het hier niet over. Dit hele hoofdstuk gaat over hoe wij als volgelingen van Jezus met elkaar omgaan. Het gaat niet over Jezus maar over ons. Wij worden allemaal aangesproken als herder voor de ander. Als een van ons de weg kwijtraakt moet een ander dus een enorme inspanning leveren om hem of haar weer veilig en wel op de goede weg terug te brengen.
Pijnlijk Dat het voorbeeld van de herder op ons allemaal slaat, wordt pijnlijk duidelijk uit wat Jezus daar
KONINKRIJK
direct achteraan zegt: als een van je broeders of zusters tegen je zondigt, moet je die daarover onder vier ogen aanspreken. Als we die uitspraak lezen buiten het verband waarin die staat, dan denken we al snel te weten wat Jezus bedoelt: als iemand zondigt, moeten we die persoon op zijn zonde wijzen en duidelijk maken wat hij verkeerd doet. Dat sluit perfect aan op onze behoefte om ons boven de ander te verheffen, om groter te zijn dan de ander. We lezen de ander namelijk maar al te graag de les. Het woord ‘aanspreken’ heeft voor ons misschien een klank van ‘ter verantwoording roepen’. Maar het Griekse woord dat gebruikt wordt, betekent ‘erbij roepen’. Dat is niet bestraffend maar uitnodigend. En daarbij: deze uitspraak is een uitwerking van de gelijkenis
Dat sluit perfect aan op onze behoefte om ons boven de ander te verheffen, om groter te zijn dan de ander
is het andersom: de dader is de weg kwijt, die is de liefde kwijt en is verdwaald, dus die heeft hulp nodig om de weg van de liefde terug te vinden. En jij bent van Gods grondpersoneel op dat moment degene die het dichtstbij is, dus valt jou de taak toe in deze situatie het werktuig van Gods liefde te zijn. Dat is echt niet makkelijk! Maar dat wisten we dus eigenlijk al vanuit het voorbeeld van het kwijtgeraakte schaap. Op de vraag wie de grootste is in het koninkrijk antwoordt Jezus dat het koninkrijk gaat over liefhebben, en over je keihard inspannen om goed te doen. Zelfs als je gekleineerd wordt en zelfs voor je ‘vijand’, je medegelovige die jou heeft gekwetst en onrecht heeft aangedaan. In het koninkrijk van God is niemand groter dan de ander. En als we dat even vergeten en een ander behandelen alsof hij minder is dan wij, dan is er werk aan de winkel, en hoe!
van het verdwaalde schaap. Als iemand tegen jou zondigt, betekent dat dat die persoon de weg kwijt is, van de weg van de liefde is afgeraakt, en dat die persoon dus hulp nodig heeft om de weg terug te vinden. Als een schaap de weg kwijt is ga je er toch ook niet op mopperen of het bestraffend toespreken – dan ga je helpen!
Gelukkig maakt Jezus aan het eind van zijn toespraak nog eens duidelijk dat Hij weet hoe lastig dat voor ons is en dat Hij erbij is als het voor ons te moeilijk is. Hij zegt dan: Want waar twee of drie mensen in mijn naam samen zijn, ben Ik in hun midden. Jezus belooft dat Hij instapt wanneer wij in dit specifieke geval van onderlinge botsingen worstelen met de liefde die Hij van ons vraagt. Als wij bereid zijn om ‘klein’ te zijn, vult Hij aan wat wij niet goed kunnen.
Tegendraadse liefde
Wat een bemoedigende en rijke belofte! •
Lastig daarbij is dat het voor jou op dat moment misschien niet voelt alsof die ander hulp nodig heeft. Hij is immers de dader en jij bent het slachtoffer. Maar in de heerlijke, maar o zo moeilijke tegendraadsheid van het evangelie
Dit artikel is gebaseerd op een hoofdstuk uit het boek De naakte christen; over koninkrijk en kwetsbaarheid van Arie-Jan Mulder.
45
advertentie Ontdek
Camping de Regenboog Uw vakantieplek in Tsjechië!
Ruime kampeerplaatsen met uitzicht
Glamping Bistro
Huisjes
Animatie voor iedereen
Citytrip Praag
Ruige natuur
Waar gaat jullie vakantie heen? kleinebelties.nl
BOEK VANDAAG:
campingregenboog.nl
Hardenberg | Overijssel
Kamperen - Chalets - Caravans - Safaritenten - Groepshuizen
'HHO KHW ZDUH NHUVWYHUKDDO ZDUH NHUVWYHUKDDO
deel Jezus! 2RN =LMQ /LFKW ODWHQ VFKLMQHQ" 0DDN LPSDFW
ɋ 'RZQORDG GH DSS HQ GRH PHH ɋ 'RQHHU MRXZ NHUVWJLIW
SPREEKT UW STEM BOEKDELEN? "Mijn passie voor lezen inzetten voor mensen met een leesbeperking."
Voor onze medemens die slechtziend wordt, blind is, door reuma een boek niet kan vasthouden of op een andere manier beperkt is in het lezen, zijn wij op zoek naar: VRIJWILLIGERS VOOR HET INLEZEN VAN
GRZQORDG
GRQHHU
ZZZ MHVXVWRGD\ DSS MHVXVWRGD\B
(CHRISTELIJKE) TIJDSCHRIFTEN Houdt u van (voor)lezen en heeft u een heldere stem? Ga naar www.testjestem.nl of scan de QR-code. 0341-56 54 773
WWW.CBB.NL
vormgeving@cbb.nl
UITGEVOGELD
Bladeren vangen Henk Stoorvogel
Op zondag vieren we als gezin onze ‘sabbat’. Onze telefoons staan uit. We brengen tijd door met God en met elkaar. We gaan naar de kerk. We sporten, spelen spelletjes en lezen. En we zijn in het bos. Vrijwel altijd.
In het bos wandelen we samen en laten we onze ziel afstemmen op het ritme van de natuur. Elk seizoen heeft zijn eigen schoonheid, en deze herfst is wel bijzonder mooi. We komen ogen en oren tekort. Wat is er beneden ons veel te zien. We stoppen bij paddenstoelen die doen denken aan een omelet en bewonderen het felle rood en de witte stippen van de vliegenzwam. Beneden is er veel moois, maar boven vind ik het nog veel indrukwekkender. Want daar, boven ons, betoveren bladeren in alle kleuren het bos. Een vierhonderd jaar oude beuk spreidt zijn gele bladerdak over tientallen meters uit. Sparren torenen majestueus boven ons uit. Het is niet voor niks dat God ons in Jesaja oproept: ‘Kijk omhoog! Wie heeft dat allemaal geschapen?!’
Vederlicht Op een van onze wandelingen bedenkt onze jongste zoon een nieuw spel: bladeren vangen. Het idee is simpel. Overal om ons heen valt een gouden regen van bladeren. De opdracht is om er zoveel mogelijk te vangen.
Als je niet oppast dwarrelen al die geschenken zo aan je voorbij Dat laten we ons geen twee keer zeggen. Maar al snel blijkt dat het vangen van vallend blad nog niet zo makkelijk is. De beukenblaadjes dwarrelen vederlicht naar beneden en het lijkt wel alsof ze wegspringen op het moment dat je ze wilt pakken. Het duurt een minuut of tien voordat Ruth het eerste blaadje beetheeft. Het is een prachtige dans. De blaadjes die vallen. Wij die meebewegen met het blad en de raarste capriolen uithalen om het blad te vangen. We krijgen de kunst van het vangen van vallende bladeren steeds beter onder de knie. Het is zaak om niet te veel te bewegen, maar het blad als het ware naar je toe te laten zweven. Het blad dat door jou gevangen wil worden vliegt naar jou toe. Wanneer jij eropaf rent, dan springt het als een jonge gazelle van je weg.
Dwarrelen Toeval bestaat niet, zeggen sommigen. Maar voor mij is de definitie van toeval dat God je van boven gouden geschenken doet ‘toe-vallen’. Als je niet oppast dwarrelen al die geschenken zo aan je voorbij. Het vangen van het toeval van God vraagt van je dat je naar boven kijkt. En dat je niet te veel beweegt. Hoe harder je rent, en hoe meer je je best doet om het toeval te vangen, hoe sierlijker het van je wegspringt. Maar wanneer je het op kunt brengen om te blijven wachten, vang je datgene dat vanuit de hemel voor je neervalt. Ik wens je veel vreugde toe met het vangen van de gouden bladeren die de komende week op je neer zullen regenen. •
47
5 tot en metadvertentie 25 januari 2026
21 DAGEN SAMEN VASTEN EN BIDDEN MET IEDERE DAG EEN OVERDENKING van Lourens du Plessis en Carlino & Arenda Bus
God verlangt ernaar dat wij Hem zoeken door bidden en vasten - voor leiding in ons leven en ook voor wijsheid
21dagenvasten.opwekking.nl