OpNieuw is het tijdschrift voor de wijk Nieuwmarkt Lastage, door en voor buurtbewoners. OpNieuw wordt gratis huis aan huis verspreid in het gebied dat begrensd wordt door Geldersekade, Uilenburg, Zwanenburgwal, Staalkade, en ‘s Gravelandsveer, Kloveniersburgwal en Nieuwmarkt en op het Oosterdokseiland.
Deze uitgave wordt mede mogelijk gemaakt door Stadsdeel Centrum en de Koninklijke Nederlandse Akademie voor Wetenschappen.
Voorplaat
Arcam, Subterra expo. Foto: Alf van der Vliet
Achterplaat
Nanny Kok
Aan dit nummer werkten mee:
Tieneke Breemhaar, Sati Dielemans, Peter Commandeur, Cliff van Dijk, Pip Farquharson, Roos Hendriks, Mariken de Goede, Nanny Kok, Alexander Moust, Mathilde MuPe, Henk Oldeman, Andrea Palm, Jelmer Peter, Saskia van Praag, Midas van Son, Alf van der Vliet, Josephine Volders, Mieke Warnink.
Bezorgers
Marie-Laurence van Asperen de BoerEichholtz, Maud van der Baan, Beiki Bakker, Mieke van Beeren, Mariken de Goede, Johanneke Guldemond, Lea Israels, George Janszen, Nico de Jong, Robbert Jonkheer, Femke Koens, Machiel Limburg, Marte Meijer, Evelien van Os, Gertrud Pijnenburg, Hans Puts, Dymph Rutten, Ria van Teeffelen, Cees Tijsen, Alf van der Vliet, Barbara Wichers Hoeth.
Allereerst dank aan alle buurtgenoten die ons regelmatig vertellen hoe graag ze OpNieuw lezen! En dank aan alle vrijwilligers die zorgen dat er steeds weer een nieuwe OpNieuw bij u op de mat ligt.
Toch heb ik al enige tijd zorgen over het voortbestaan van OpNieuw. Nadat Hans van der Kamp het hoofdredacteurschap in juli van dit jaar had opgegeven, is het mij gelukt een met een wisselende groep leuke en actieve buurtgenoten een redactie te vormen. Maar samen met bestuurstaken vergt het teveel van mijn tijd. In het komende jaar wil ik mijn taken geleidelijk aan gaan overdragen aan nieuwe vrijwilligers, zodat ik aan het einde van 2022 definitief kan stoppen. OpNieuw zoekt bestuursleden, iemand die advertenties wil werven, bezorgers, schrijvers, fotografen, vormgevers en/of mensen met nieuwe ideeën.
Belangstelling? Mail naar redactie@opnieuw.nu en er volgt een uitnodiging voor een gesprek.
Roos Hendriks
1941 - 2021
Josephina Maria Susanna Jaspers – Klein
Donatie
Buurtgenoten
Een duurzame plek voor 12+ 22
Nieuw in de buurt Tieneke 8
Huis de Pinto Winterprogramma 24
en verder...
Heeft u ook last van de volgende klachten?
* Slapeloosheid
* Spanning
* Migraine
* Maagklachten
* Gewrichtsklachten
* Rugpijn
* Jicht
* Schouderpijn
* Stijve nek
* Sportblessures
* Verstuikingen
* Tennisarm
* Muisarm
* Beroerte
* Reuma
* Zenuwpijn
* Neurose
* Of iets anders?
Mercy
Chinese Medical
善心國醫館痛症治療中心
Traditioneel Chinees Geneeswijze: Tuina massage, kruidenbehandelingen, acupunctuur, en nog veel meer!
Vragen en reserveren:
Adres:
Website:
020-7723536 / 06-42850388
Dr. Zhi Xiong Li & Dr. Sau Ying Liu Sint Antoniesbreestraat 74 1011 HB, Amsterdam www.mercytcm.nl
BEHANDELINGEN KOMEN EVENTUEEL IN AANMERKING VOOR TERUGBETALING DOOR DE ZORGVERZEKERING
De hele buurt weet inmiddels wel dat je lekker kunt eten bij Captein & Co en dat het er gezellig is. Wil je eens geen buurtgenoten zien, bezoek dan ook eens ons filiaal in Zuid-India!
JOUW FIETS VERDIENT DE BESTE ZORG!
• Advies, onderhoud en reparatie
• Reparaties dezelfde dag klaar
• BOVAG gecertificeerd
• Nieuwe & gebruikte fietsen
Open: 09.00-18.00 uur webshop.macbike.nl
Waterlooplein 289 Overtoom 45 Nieuwe Uilenburgerstraat 30
jnc-ict
oplossen wifi problemen
Slecht bereik, traag wifi, verbinding valt regelmatig weg? jnc-ict is gespecialiseerd in het installeren, verbeteren en uitbreiden van wifi voor particulieren en bedrijven.
jnc-ict
Jonathan Cohen www.jnc-itc.nl
Jonas Daniel Meijerplein 36 020-672 4732 / 06-2506 45567 info@jnc-itc.nl
Vitamin Advice Shop
Bij ons vind je het beste en grootste assortiment voedingssupplementen en natuurlijke cosmetica.
Kom langs en laat je adviseren!
Nieuwe Nieuwstraat 47, 020 427 47 47 info@vitaminadviceshop.nl
www.vitaminadviceshop.nl
Verkoop je huis dan niet aan een belegger, maar aan een bewoner :
Help de ziel van de Nieuwmarkt buurt te behouden!
Ik zoek een 3-kamer-appartement (circa 80 m2) om te kopen met een zonnige buitenruimte voor mij, mijn dochter en onze 2 poezen. Zelf verkoop ik een mooi, licht 4-kamerappartement (90m2) in deze buurt. Ruilen kan dus ook. Voor tips bel of app: 06 – 1190 59 25
TUSSEN HEMEL EN AARDE
In 2022 wil AVWS-artworks in NDSM-fuse de kunstinstallatie TUSSEN HEMEL EN AARDE opbouwen
In verband hiermee zijn wij op zoek naar een ervaren freelance PR medewerker
Heb je interesse? Neem dan contact op met Alida Verheij 123alida.v@gmail.com of bel 06-521 068 98
Stadshart Top
Tekst:
Sati Dielemans/ Foto: Eveline Renaud
Elena Simons is initiatiefnemer van de Stadshart Top, waar de buurt samenkomt om de toekomst vorm te geven. Ook werkt ze vanuit Reinvent Tourism aan creatieve manieren om toeristen een positieve bijdrage aan de stad te laten leveren. Ooit studeerde Elena aan de Rietveld Academie. In die tijd kwam ze terecht in de Nieuwmarktbuurt. Toen ze 19 was had ze een baantje als serveerster in de Waag en heeft daar toen een kartonnen doosje opgehangen, met een bordje erbij: ‘Wie rijk is legt geld in het doosje, wie arm is haalt er geld uit’. Het viel mensen op, ze moesten erom lachen en sommigen deden er wat kleingeld in. Later vond ze een huis in de buurt. Ze houdt van de buurt en wil de buurt, net als het leven eigenlijk, beter maken door creatieve ideeën te bedenken en uit te voeren samen met andere mensen. Ik spreek haar bij een lekkere cappuccino in café ’t Loosje.
Vanwaar jouw bemoeienis met de buurt?
Elena: De laatste jaren heb ik steeds meer mensen uit de Nieuwmarktbuurt en de Wallen leren kennen; van sekswerker tot ambtenaar en van strijdbare bewoner tot coffeeshophouder. Ondanks de belangenconflicten viel het me op dat iedereen een grote liefde voor de buurt deelt. Dat leek me een goed uitgangspunt voor kennismaking en samenwerking. Met elkaar bedenken hoe goed leven en goed verdienen kunnen samengaan. Daarom heb ik de Stadshart Top opgezet, die nu maandelijks plaatsvindt. Iedereen is welkom: bewoners, ondernemers, kunstenaars, vergroeners, musici, corporaties, gebiedsmakelaars. Het is een vrolijke, positieve bijeenkomst waar we veel ideeën verzinnen en zelf initiatief nemen. Wie heeft er mankracht of geld, wat kunnen we zelf doen om het voor elkaar te krijgen.”
Kun je een voorbeeld geven?
Elena: Ondernemers en bewoners van de Wallen zijn bezig met de co-creatie van een campagne om toeristen uit te nodigen zich liefdevol te verhouden tot de buurt. Daar kwam bijvoorbeeld een idee uit om een handgeschreven kaart van bewoners op elk hotelbed in de buurt neer te leggen. De betekenis van het woord ‘lief’ uit te leggen. Maar ook om een online gesprek te organiseren met andere steden, zoals Barcelona en Kopenhagen om te vragen hoe zij met deze problematiek omgaan. Een ander onderwerp zijn de jongeren in de buurt; welke plek en activiteiten zijn er voor hen. Ook het mooi, groen en schoon houden van de buurt is aan bod gekomen. De thema’s worden bepaald door de deelnemers zelf. Daarbij is ook ruimte voor kleine oproepen. Een filmmaker die mensen zoekt om te interviewen, de daklozenopvang die nog warme kleding nodig heeft deze winter. Er is zo veel van waarde in deze buurt waar we elkaar mee kunnen helpen.
Welke thema’s houden je zelf het meeste bezig?
Elena: Er zijn veel onderwerpen die me boeien, maar de laatste jaren ben ik vooral bezig met vernieuwing in het toerisme. Samen met anderen heb ik Reinvent Tourism opgericht. We werken met een breed netwerk aan ‘positive impact’ toerisme. Daar
doen hotels, gidsen, marketeers, bewoners en vele anderen aan mee. Samen bekijken we hoe bezoekers aan de stad iets kunnen betekenen voor duurzaamheid, voor de bewoners, voor kunstcreatie en meer. In deze buurt zijn er plannen voor een Make a Difference Desk. Als bezoeker kun je daar altijd klusjes vinden zoals zwerfvuil oprapen, helpen bij groenonderhoud, een hond uitlaten of poseren voor een kunstenaar. Dat willen we in 2022 testen. Ook organiseren we sinds 2020 jaarlijks het Reinvent Tourism Festival (zie www.reinventtourism.com) om pioniers bij elkaar te brengen en inspiratie te delen.
Verandert het toerisme al?
Elena: “Nog nauwelijks, de ontwikkeling van een nieuw paradigma kost tijd. Maar de voedingsbodem is er inmiddels, en hier en daar begint al wat te groeien. Ik geloof dat je veel aanbod moet creëren, samenwerken, ideeën verzinnen en dingen uitproberen. Soms is het idee heel succesvol, bijvoorbeeld Marry an Amsterdammer for the Day. Dat idee ging viral, daar hebben we zelfs The Guardian mee gehaald. Toen kregen we heel veel aanvragen, maar het matchen met Amsterdammers bleek nog lastig. Een ander voorbeeld van toerisme op een andere manier, is het Clink Hostel in Noord dat een gratis hotelbed aanbiedt voor mensen die tijdens hun trip naar Amsterdam vrijwilligerswerk willen doen. Ze hebben een enquête gedaan onder hun gasten en dit idee bleek heel positief ontvangen te worden. Andere ideeën: een gesprek met een sekswerker als onderdeel van je bezoek aan Amsterdam, Taste Before You Waste dinners, allemaal manieren om toeristen onderdeel te laten worden van de stad. Geëngageerdheid kan prima gekoppeld worden aan marketing, want positieve actie draagt ook bij aan een positief publiek imago.”
en hoe ga je om met weerstand? deze buurt is van oudsher nogal een activistische buurt, natuurlijk. en dat heeft er ook voor gezorgd dat deze buurt er überhaupt is.
Elena: “Activisme mag, soms is het ook nodig om aandacht te vestigen op problemen, maar uiteindelijk gaat het erom dat we samen iets doen, niet dat we zeggen dat een ander iets moet doen. Dat levert niks op. Soms doe ik suggesties om dingen vooruit te helpen, soms vraag ik anderen die erbij zijn om ideeën. Ik geloof in de kracht van ideeën, van zelf doen, zelf verantwoordelijkheid nemen, het gesprek voeren met elkaar.”
Hoe kunnen mensen meedoen als ze enthousiast worden van dit verhaal?
Elena: ik nodig graag de lezers uit om naar de tweedaagse Stadshart top te komen, 21 en 22 januari. Meld je aan via elena@wonder.nl
De Zeedijk: een kosmopolitisch dorp met een rafelrandje in het hart van de stad, vol ongekende verhalen. Verhalen die meer Amsterdammers zouden moeten kennen. Daarom is er van 10 december tot 10 januari ONGEKEND.
ZEEDIJK: een expositie op de Zeedijk, waarin deze verhalen door drie kunstenaars in de etalages verbeeld worden en via audio tot leven komen. De Zeedijk als expositie van haar eigen verhaal. De expositie is 24 uur per dag gratis te bezichtigen in de etalages, de audiotour met ingesproken verhalen van Zeedijkers is eveneens gratis beschikbaar via de QR-code.
ONGEKEND.ZEEDIJK is een experimenteel kunstproject in het kader van 750 jaar Amsterdam en Aanpak Binnenstad. Drie trainees van de Gemeente Amsterdam zijn met lokale bewoners, ondernemers, creatievelingen en (jonge) Amsterdammers in gesprek gegaan over verleden, heden en toekomst van de Zeedijk. Wat betekent de Zeedijk voor hen? Waarom voelen zij zich verbonden met de Zeedijk? Wat is het ongekende verhaal van de Zeedijk dat bij meer Amsterdammers bekend zou moeten zijn? Aan de hand hiervan is een expositie gemaakt door drie jonge kunstenaars, Susan Kooi, Neil Fortune en Tja Ling Hu. De expositie nodigt jonge Amsterdammers uit om naar de Zeedijk toe te komen om de verhalen te beleven, herkenning en verbondenheid te ervaren, en zo te voelen dat zij onderdeel zijn van de binnenstad. Kom je ook?
ONGEKEND.ZEEDIJK is een samenwerking tussen Gemeente Amsterdam, Amsterdam 750, Aanpak Binnenstad, NV Zeedijk, BIZ Zeedijk, W139 en Collecting the City van het Amsterdam Museum.
Expositie in de etalages van de Zeedijk (incl. audiotour)
Tineke
Tekst: Tineke Breemhaar
Illustratie: Midas van Son
Waarom zijn jullie hier komen wonen?
In 2014 ging Thijs op kamers wonen, boven Café van Zuylen in de Torensteeg. Prachtig midden in de stad, maar de kamer was duur en er was zoveel gezelligheid rondom het huis dat Thijs in het weekend weer naar huis kwam om bij te slapen. Dat was het moment waarop we dachten dat het beter zou zijn om het studiegeld, dat we voor Thijs en zijn zus Lotte gespaard hadden, te besteden aan een woonruimte in plaats van aan maandelijkse huur. En zo verhuisden Thijs en Lotte van de Staringstraat in West, waar ze zijn opgegroeid, naar de Snoekjesgracht in het Centrum. Later, toen zij goed en wel gewend waren aan het op zichzelf wonen verhuisde in 2017 ook ik, hun moeder, mee. Sindsdien wonen we met z’n drieën weer in één huis, alleen dit keer elk geheel zelfstandig. Dat is naast super gezellig ook erg handig. Zo delen we onder andere de wasmachine, een aardappelpuree stamper, klus gereedschap en een auto.
Wie zijn jullie eigenlijk?
Thijs en Lotte zijn geboren Amsterdammers. Lotte woont op de eerste verdieping. In haar kamer heeft ze een prachtige boekenkast geheel gevuld met kunstboeken en literatuur over Korea en voor een deel ook over Japan. Lotte studeert Koreaans in Leiden. Bijna elke dag gaat ze met de trein heen en weer en is ze erg blij dat dit weer kan. Een jaar lang alleen online studeren was niet echt leuk. Daarnaast werkt Lotte elk weekend bij Het Gymlokaal, een prachtige sportschool in Amsterdam-Noord. Thijs woont op de begane grond. Hij heeft net zijn studies Rechten en Midden-Oostenstudies afgerond. Na vooral academisch bezig geweest te zijn, geniet hij er nu van om met zijn handen te werken. Zo heeft hij de ruimte op de begane grond opgeknapt zodat het een heel gezellig en kleurrijk huis is geworden, waar hij nu samen met zijn vriendin Melisa woont. Thijs en Melisa hebben elkaar op de UvA leren kennen en spraken voor het eerst samen af in het Bushuis. Melisa heeft haar studie Politicologie afgerond en vervolgens haar master Journalistiek. Inmiddels werkt ze aan een documentaire over jonge vrouwen in de politiek met de naam: Momentum. De film zal in januari in Eye in première gaan.
Naast zijn kluswerk heeft Thijs samen met zijn goede vriend Emile een kleine uitgeverij in kunstpublicaties, genaamd Grand Opening. De laatste publicatie die zij hebben uitgebracht heeft een sterke link met de buurt. In het boek, ‘Moerheim’, staan foto’s die gerenommeerd fotografe Viviane Sassen gemaakt heeft van de pakken ontworpen door Bonne Reijn, die vervolgens gefotografeerd zijn in de tuinen van Bonne’s oud-tante, Mien Ruys, in Dedemsvaart. Ook mijn ouders hadden de bekende spoorbielzen van Mien in hun tuin. Die tuin lag in Stuifzand, Drenthe. Daar ben ik opgegroeid, wat tot mijn 14e prima was. Ik had eindeloos veel vrijheid en kon de hele dag met mijn pony door de bossen en over de heide dwalen en net zo hard muziek maken als ik maar wilde. Daarna kwam de wens naar wat anders. Maar ja, iets anders was er niet echt. Vandaar dat ik niet kon wachten om naar Amsterdam te vertrekken, want daar viel wel van alles te beleven! In Amsterdam kon ik naar het Bimhuis, mijn saxofoon laten repareren door Nico Bodewes, meespelen met de Oktopedians en allemaal bijzondere mensen ontmoeten bij veilinghuis Sotheby’s, waar ik gedurende mijn hele studie werkstudent was. In deze stad gebeurde zoveel om mij heen dat ik het eerste jaar elke middag even moest slapen om bij te komen van alle indrukken.
Na mijn studie mediëvistiek had ik het grote geluk om een baantje te vinden als medewerker van een klantenservice. We zaten toen midden in een crisis dus ik was erg blij dat ik werk had. Er belde alleen bijna niemand, dus uit verveling ging ik mij verdiepen in de computerapplicaties waarmee wij moesten werken. Dat was toen allemaal erg nieuw. Zo groeide ik door naar de IT-afdeling en vandaar naar de wereld van de telecom. Dit was een ontzettend spannende tijd, totdat het na de zoveelste ‘rebranding’ niet meer leuk was en het tijd werd voor iets anders. En anders werd het. Ik ging aan de slag bij de start-up Nudge,
een platform voor Duurzaamheid. Daarna begon ik voor mijzelf als expert op het gebied van duurzaamheid en verandering van onderaf.
‘Reclaim the pavement!’
Nog steeds geniet ik elke dag van het idee dat er van alles te doen is in Amsterdam. Waar ik vroeger moest wennen aan de drukte, geeft het mij nu gek genoeg een enorme rust om midden in de drukte te wonen. Wat ook opvalt als je in het centrum woont, is het gebrek aan groen. Om in het gras, onder een boom een boek te kunnen lezen moet ik de fiets pakken naar de tuin van de Hermitage, Het Wertheimpark of het Marineterrein. Maar als eventjes de
zon schijnt dan is dat net te veel moeite. Dus hebben we besloten dat de stoep voortaan onze tuin is. Al bij een kleine zonnestraal zetten we onze krukjes of stoeltjes op straat en maken zo kennis met de buurt. En om het verblijf op de stoep zo aangenaam mogelijk te maken hebben we allemaal nieuwe planten in de geveltuin gezet. De gemeente op ons heeft op ons verzoek de geveltuin uitgebreid en we krijgen van buurtbewoners allemaal bemoedigende knikjes als we de stoep aan het vegen zijn. Inmiddels hebben we ontdekt dat je best druk kunt zijn met een minituintje, maar we hebben er veel plezier mee en daarom besloten we mee te gaan dingen naar de prijs voor de mooiste geveltuin. Wie weet gaan wij deze felbegeerde prijs ooit een keer binnen slepen!
Speeltuin de Waag
100 jaar
Volgend jaar zal speeltuinvereniging de Waag honderd jaar bestaan. Het bestuur, de leden en vrijwilligers van de vereniging zijn aan het brainstormen over hoe dit zo feestelijk mogelijk gevierd kan worden.
Vast en zeker zijn er mensen met herinneringen en verhalen over hun kindertijd in speeltuin de Waag. We beginnen in dit nummer van OpNieuw met onze tastbare herinnering: de verenigingsvaandels.
Vaandels
Het rood met goud-vaandel is gemaakt ter ere van het 10 jarig bestaan van buurtvereniging de Waag (1922-1932) én de opening van speeltuin in 1932, dat tot vandaag de dag nog op dezelfde plek is.
Het tweede vaandel dat we hebben is de donkerblauwe Operette Club ‘De zangvogeltjes’. Wellicht één van de activiteiten dat plaatsvond in het verenigingsgebouw in ofwel Koningsstraat 25 (ter hoogte van Zakslootje) of in het gebouw (?) van speeltuin op Oudeschans.
Oproep
Onze vraag aan de lezers van OpNieuw is… Wie kan wat vertellen over deze vaandels? Wij horen het graag!
Reacties: naar info@speeltuindewaag.nl
Of per post naar: Speeltuin de Waag Oudeschans 10d, 1011 KZ, Amsterdam
Gebeurtenisje
Tekst: Henk Oldeman / Illustratie: Mathilde MuPe
Ook deze avond in juli zat ik op mijn balkon twee hoog te beseffen wat een geluksvogel ik ben om in het Pentagon te mogen wonen, met uitzicht op de Raamgracht en ook nog de Zwanenburgwal. Zwanen voeren majesteitelijk voorbij, de stilte, het water en de maan noopten tot gedachten over tijd en vergankelijkheid. Het liep tegen enen. Uit mijn gedoezel schrok ik op door een scheurend, krakend geluid. Ik keek naar beneden. De auto die ik had horen aankomen was na het bruggetje rechts afgeslagen in plaats van linksaf en stond nu muurvast op de gele stootrand daar. Het voorportier opende, een jonge vrouw kwam naar buiten, slank figuur, lange benen, blond haar. Ze inspecteerde de zaak, ging terug, probeerde achteruit te rijden maar kwam niet verder dan gekraak en geknars. Dit ging duidelijk haar krachten te boven, ze pakte haar telefoon en sloeg aan het bellen. Een andere auto kwam aan, kon er nauwelijks langs, bleef staan. Twee jongens, begin twintig, stapten uit, zagen dat het een mooi meisje was en boden hun hulp aan. Tegen de boom stond een pallet, die legden ze naast het voorwiel en ze probeerden het voorwiel er op te tillen. Vruchteloos.
Ik wilde graag helpen, het was immers een mooi meisje, en overzag de mogelijkheden.
Lichamelijk ... uitgesloten, oud, krachteloos.
Maar, mijn verstand deed het nog een beetje. Wat had dàt te bieden?
Lang geleden was er in mijn meterkast de kraan om de waterleiding af te sluiten op een onbereikbare plaats. Ik had toen bij Granaat een stevige aluminium buis gekocht, 1 meter 20 bij 3 cm doorsnede. Twee uitsparingen onderin gemaakt, bovenin twee overliggende gaatjes geboord, de buis op de kraan gezet, schroevendraaier door de bovenste gaatjes en ik kon gemakkelijk draaien. Die buis moest er nog zijn, ideale hefboom.
Ik toonde hem en riep naar de jongens “Kan dit helpen?” “Gooi hem maar.” Ik hield hem horizontaal boven de afgrond en liet los. Met veel gekletter bereikte hij de straat. Een minuut later was de auto los. De jongens werden bedankt met langdurige knuffels. Ik kreeg drie duimen omhoog.
Vol geluk zette ik de nacht voort. Mijn bestaan had toch nog tot iets positiefs geleid.
Boven erg veel erg roze en gele nieuwbouw zie ik vanuit mijn raam nog net een stukje van de oude stad, het topje van de Zuidertoren en het goudglimmende haantje. Misschien doordat ik er in begin van de lockdown wat beter naar keek, dat me op de Montelbaanstoren ineens een eigenaardige windwijzer opviel. Wat was dat nou? Met de verrekijker bleek het een man te zijn met een bovenlijf dat eruitziet of hij van een Griekse vaas is gestapt, maar aan zijn onderlijf zit een fikse vissenstaart. In zijn ene hand houdt hij een schild en in de andere een zwaard. Wat doet die daar? Een Triton? Triton is een zoon van de zeegod Poseidon, meestal heeft hij een schelp bij zich; als hij daarop blaast, komen de golven tot rust. Een passende plek, de Montelbaanstoren lag vroeger aan de haven. Maar dat schild, een schild tegen de zee? Wie heeft deze windwijzer bedacht en wie heeft hem gemaakt?
In elk geval heb ik me de rest van de lockdown niet meer hoeven vervelen. Gewapend met een speciaal daarvoor aangeschafte camera speurde ik de daken af naar windwijzers. Triton blijkt ook op het Prinsenhof, of eigenlijk het Sint-Ceciliaklooster te zetelen, daar wel met een schelp. Zoekend in de Beeldbank van het stadsarchief vond ik nog een Triton op de oude beurs van Hendrik de Keyser aan het Rokin, ook met schild.
Triton was geen onbekende in de zeventiende-eeuwse kunst, hij is afgebeeld op wandversieringen en gebouwen, zoals aan de gevel van Herengracht 510. Het is naar verluidt óók de versiering geweest van de eerst bekende windwijzer uit de geschiedenis, die op de Toren van de winden stond in Athene.
Er zijn ook nog andere windwijzers die met de zee te maken hebben. Het schip op het Paleis op de Dam is de bekendste, een enorm gevaarte dat met de groene koepel in vroeger dagen al van verre te zien geweest zal zijn. Dat is niet het enige schip, je kunt wel zeggen dat er een een hele vloot van zeilschepen over onze daken vaart! Om in de buurt te blijven: de Schreierstoren, Geldersekade 8, het Oudhollands Koffiehuis, het Scheepvaarthuis (Amrath), het Hugo de Vrieslaboratorium bij de Hortus, ze hebben allemaal een scheepje. Ook het oude stadhuis aan de Dam had er een, terwijl het Prinsenhof dat er nu nog maar twee heeft, er vroeger vier op het dak had staan! Nummer drie staat op het Stedelijk Museum, nummer vier is verdwenen. En niet te vergeten de Effectenbeurs en de voormalige Sint Pietersvleeshal aan de Nes.
Ook de gebruikelijke haantjes zijn talrijk en ze zijn allemaal verschillend. Op de Oude Kerk, Nieuwe Kerk, Oosterkerk, Zuiderkerk, Noorderkerk en Westerkerk, Munttoren, Posthoornkerk én op de voormalige brouwerij De Haan op de hoek van de Recht Boomssloot zat er een.
Windwijzer van de Montelbaanstoren, meerman met schild
En dan zijn er nog allerlei gebouwen met vrij abstracte windvanen, zoals de Waag en de Sint Olofskapel, soms met een stadswapen, zoals de Agnietenkapel en de Oude Kerk, die maar liefst drie verschillende windwijzers heeft.
Er zwerven ook nog allerlei andere figuren over de daken. De Luthersen hebben een zwaan (Koepelkerk en Wittenberg), de Oude Kerk en Herengracht 27 hebben een engel uit het laatste oordeel, de Corvershof een hert, ook bijbels, en over het Rembrandtplein draaft een paard, net als over het oude postkantoor (Magna Plaza). En dan is er binnen in de Oude Kerk ook nog een dapper leeuwtje met een vlaggetje en het wapen van Amsterdam, met keizerskroon en al. Die zit op de houten maquette van een enorme nooit gebouwde kerk die aan de Botermarkt (Rembrandtplein) had moeten komen. En de niet meer bestaande Haringpakkerstoren aan het Singel bij de Eenhoornsluis? Daar zwom tot 1829 een heuse haring bovenop.
Een van de vier driemasters op het Prinsenhof
De volledige lijst van de windwijzers die ik tot nu toe heb gevonden vind je op www.amsterdamwandeling.nl/windwijzers
Onder de grond
De redactie van Opnieuw bezocht de tentoonstelling van Arcam en omdat we hopen dat nog meer buurtbewoners dat doen, heb ik de eer als curator van de tentoonstelling Sub terra alvast context te geven aan u als buren. Het verhaal van de ondergrond speelt zich namelijk ook onder uw woning af. Veel lees plezier en hopelijk tot ziens aan de Prins Hendrikkade 600.
Tekst: Thijs van Roon / Bewerking illustratie: Alf van der Vliet
Al eeuwenlang hebben mensen een relatie met het ondergrondse. Eerst woonden we in grotten en bewaarden we onze schatten in de bodem. Toen brachten we funderingen en heipalen aan om bouwwerken overeind te houden. Vervolgens voegden we allerlei functies toe. Denk aan infrastructuur en parkeergarages, kelders en winkelcentra.
Van bodemgeschiedenis naar toekomst De Amsterdamse bodem zakt al bijna duizend jaar. De eerste bewoners aan de monding van de Amstel werden al rond 1175 geconfronteerd met moerassige veengrond. (Land)bouw op veengrond vereist ontwatering van veen, waardoor de grond inklinkt en de bodem daalt. De oplossing is het ophogen van het land, wat de dalende bodem extra belast en dus de bodemdaling alleen maar versnelt. Al vanaf het vroegste begin van de stad moest daarom telkens weer nieuwe grond worden aangebracht om het hoofd boven water te houden. In de Amsterdamse binnenstad zorgde dit voor nieuwe lagen van wel 5 meter dik. Met de ontwikkeling van een vaste systematiek van het grondwerk aan het einde van de 16de eeuw, werd de basis gelegd voor het ophogen van grond zoals we dat nu kennen. Dit zien we terug in de wijze waarop in 1595 Vlooienburg (Waterlooplein) en in 1660 Oostenburg werden opgehoogd. De grond die vrijkwam bij het graven van grachten werd gebruikt om de eilanden op te hogen. Daarbij werd ook speciaal ingezameld stadsafval gebruikt. In de 17de eeuw was al bekend dat de kennis van de ondergrond belangerijk is voor bouwen en het leefbaar houden van de stad. Hiervoor werden grondboringen verricht tot maar liefst 65 meter diepte. Soms bleef een boor in de grond steken, zoals het exemplaar dat bij de aanleg van de Noord/Zuidlijn werd teruggevonden (te zien bij Arcam).
Met de grondige kartering van Amsterdam en ook de Oer-IJ geul weten we nu waarom in de 19de eeuw zulke sterke verzakkingen zijn opgetreden bij de aanleg van het Stationseiland en het Zeeburgereiland. Angst voor verzakking van de IJ-tunnel zorgde er in de jaren ‘70 nog voor dat de tunnelbuizen tot een diepte van -90 m in de
derde zandlaag werden gefundeerd. Tegenwoordig wordt structureel gebruik gemaakt van bodemgegevens in het bouwproces. Die kennis wordt nu gebruikt bij de planvorming van nieuwbouwprojecten zoals Haven-Stad, de Sluisbuurt en de uitbreiding van IJburg. Nu ruimte en natuur schaars worden in Amsterdam, neemt de interesse in de bodem toe. Niet alleen om te funderen. Onder de grond vinden we immers zoetwater, verkoeling en ruimte om te wonen, werken, landbouw te bedrijven, klimaatbuffers aan te leggen of te recreëren. Al die ondergrondse activiteit is lange tijd opvallend slecht bijgehouden. Inmiddels is de eerste drie meter onder het maaiveld verzadigd met kabels, leidingen, openbaar vervoerverbindingen en kelders, maar niemand weet precies wat er ligt en waar. Doordat de ondergrondse ruimteclaims toenemen: voor klimaatverandering (waterbuffers), voor de overgang naar duurzame energiebronnen (zoals wind en zonneenergie) en voor de digitalisering van de samenleving (kabels) is het nu vechten voor een plekje!
Schuilen in de Nieuwmarkt?
Nog ver voor klimaatmaatregelen en de komst van superde-luxe Amsterdamse souterrains was de overheid al bezig met ondergrondse ruimtes. Bewoners (en reizigers) merken er nu niets meer van, maar nog niet zo lang geleden waren onder de metrostations Wibautstraat, Weesperstraat en Nieuwmarkt (in aanbouw sinds 1970) ruimten ingericht als schuilkelders.
Ze dienden tijdens de Koude Oorlog als bescherming voor Amsterdammers tegen atoomaanvallen vanuit Rusland. Het Rijk stelde ongeveer 10 miljoen euro beschikbaar. Voor dat geld werden de stations voorzien van luchtdichte schuiven om de ingangen hermetisch af te sluiten. Achter het metselwerk, dat bij een atoomalarm snel weg gebikt moest worden, bevonden zich gassluizen. Hierdoor konden vluchtelingen de schuilplek betreden. In totaal was er plek voor ruim 10.000 mensen, deze plaats was geschikt om een week te overleven. De stations waren voorzien van onder meer noodaggregaten en dieseltanks (voor de stroomvoorziening), pompen (aangesloten op een 40 meter diepe waterbron), luchtfilters en -verversing, sanitair, stapelbedden,
voedselvoorraden, een gangenstelsel en verblijfruimtes. In 2010 schrijft Marc Mijer een boekje over de metroschuilkelders. Hij komt tot de conclusie dat nooit is vastgelegd wie in geval van nood toegang had tot de schuilkelders. Als schuilkelders zijn de bunkers uiteindelijk nooit gebruikt. Wel als locatie voor een schoolvoorstelling, een festival, winkelopslag en illegale feestjes. In 2004 werd de schuilkelderfunctie opgeheven. De bijbehorende installaties maakten plaats voor een ventilatiesysteem en voorzieningen voor de verkeersveiligheid.
Jouw buurt onder de grond
Met het verschijnen van de Integrale ontwerpmethode openbare ruimte (2020) hoopt de gemeente Amsterdam overzicht te krijgen in de vele ondergrondse ontwikkelingen. Het wordt steeds duidelijker dat de bovengrond niet zonder de ondergrond kan, en dat een nieuw bewustzijn nodig is om het stedenbouwkundig ontwerp voor de onder- en bovengrond samen te brengen. Met de opkomst van ‘underground urbanism’ zal de rol van ontwerpers veranderen. (Interieur)architecten moeten op een andere manier gaan nadenken over de menselijke maat, de rol van materiaal en licht, en de relatie met de onderwereld. Willen we boven de grond een compacte en historische stad houden, dan moeten we onder de grond onze toekomstige uitdagingen oplossen. Denk hierbij aan de energietransitie en het klimaatvraagstuk.
Verbeelding
Om dit aan onze bezoekers te tonen, hebben we voor de tentoonstelling ‘Sub terra’ een speciale maquette van het Oosterdok en de Nieuwmarktbuurt laten maken. Deze kunstige maquette trekt de ondergrond uit elkaar op basis van de opendata van de gemeente Amsterdam. De makers van het bedrijf Protofunk lieten er een printer een maandlang voor snijden, bouwen en lijmen. De maquette is opgebouwd uit 5 plexiglazen schijven. Bungelend aan een staalkabel hangen deze schijven boven elkaar. Kabels, leidingen, heipalen en bunkers hangen zo onder de 3D weergave van de buurt. Vanuit de eerste schijf glijdt de Oostlijn en de Noord/Zuidlijn de diepte in. De IJ-tunnel daalt af onder het IJ en laat zien dat ook onder het wateroppervlak veel infrastructuur schuilgaat. De schuiven eronder doen ons beseffen dat er volop ondergrondse parkeergarages, brugkelders en zelfs schuilkelders in de buurt zijn. De maquette telt zo’n 1000 miniatuur heipalen en 700 boomwortels. Allemaal met de hand gelijmd. Plots zie je hoe vol de bodem al is en dat terwijl er juist nu zoveel meer vraag naar is.
ondergronds gebeurt. Zo zie je dat niet alleen bovengronds maar ook ondergronds een slag om de ruimte gaande is. En dat alles wat je boven de grond wil doen, ook invloed heeft op de ondergrond. Energietransitie, klimaatadaptie en digitale verbondenheid zijn de laatste ‘’spelelementen’’ in de ondergrond van steden. In het Ondergrondspel werken Team Ondergrond en Team Bovengrond met elkaar samen om tot een herinrichting van een straat te komen. Belangrijk onderdeel is het zoeken naar een mooie plek binnen het ontwerp, dat past in de volle ondergrond. Bezoekers van Arcam kunnen dit spel nu ook spelen. Je let daarbij op de eerste drie meter onder de grond. Want daaronder en daarbuiten is het vrijwel leeg. Omdat 60% van de ruimte in de stad privaat bezit is, krijgen allerlei functies en voorzieningen een plek in de overige 40% publieke ruimte.
biodivercITY
Het spel van de ondergrond Mocht je eigen buurt in 3D niet genoeg voor je zijn, dan kun je ook beleven!
In opdracht van het Gemeentelijk Platform Kabels en Leidingen (GPKL) maakte Studio 1:1 een maquette in de vorm van een spel, dat op ooghoogte laat zien wat er
Natuur in de stad is een steeds bekender onderwerp. Films zoals ‘De Wilde Stad’ (2018) hebben bij een breed publiek de ogen geopend over onze niet-menselijke stadbewoners. Dat we met het betrekken van dieren met ‘vacht en veren’ slechts een fractie van onze stadsnatuur in beeld hebben, bewijst de nieuwste publicatie van de gemeente Amsterdam: BiodiverCity (2021). Beleidsmakers en ontwerpers richten vooral zich vooral op vogels en zoogdieren, zelden op planten, en al helemaal niet op pissebedden of ander ‘ongedierte’. Maar pissebedden, stoepplantjes en wormpjes zijn de échte dragers van onze natuur. Een souterrain, tunnel of het vervangen van leidingen kan flinke impact hebben op het bodemleven. Meer dan 10% van onze omgeving (bovengrond) is afgedekt met stenen en asfalt. Door dicht op elkaar te bouwen verslechtert de stedelijke bodem en daarmee ook het stedelijk ecosysteem. Onze kennis van bodembiodiversiteit is nog erg beperkt. Door in de tentoonstelling bodemdieren toe te voegen, willen we bij Arcam ontwerpers en bezoekers laten beseffen wat er nu eigenlijk in de grond leeft. Door de nieuwe publicatie van de gemeente Amsterdam krijgt bodemleven nu een plek in het ontwerpen en onderhouden van de openbare ruimte. De auteurs van het boek BiodiverCITY, waaronder Marco Roos (Naturalis) en Joyce van de Berg, helpen (landschaps)architecten en gemeentes om het ecosysteem in de stad te versterken. Het is een goed verhaal geschreven voor alle stadsbewoners om mét de natuur in de stad te ontwerpen.
Kom bij Arcam alle aspecten van de bodem ontdekken! Vergaap je aan de mooie ondergrondse architectuur, ontdek de schuilkelders of bestudeer onze bodemdieren.
Met dank aan: Protofunk, 3D-Amsterdam, Gemeente Amsterdam, Monumenten & Archeologie, Marc Mijer.
Buurtgenoten
Het standbeeld van Spinoza, van de hand van kunstenaar Nicolaas Dings tegenover de werkkamer van de burgemeester in het stadhuis.
De Sint Antoniesbreestraat ligt in een van de oudste stadsdelen. Als in de 13e eeuw een dam in de Amstel wordt geslagen moeten er ook dijken worden aangelegd als bescherming tegen het water van de Zuiderzee. De Sint Antoniesdijk, met de Antoniespoort, vormt de oostelijke toegang tot de stad.
Wanneer de straat wordt bebouwd, verandert de naam in Breestraat. Een chique, welvarende straat, waar instrumentmakers, vioolbouwers, beeldhouwers en kunstschilders wonen en werken. Hier zou Rembrandt van Rijn in 1624 een poosje in de leer zijn geweest op het atelier van Pieter Lastman.
In 1960 kom ik uit het diepe zuiden naar Amsterdam, om er als docente tekenen en kunstgeschiedenis werk te vinden, en een beeldhouwopleiding te volgen. En zo’n 15 jaar geleden kom ik zowaar ook in de Breestraat terecht. In gedachten zie ik onze buurtgenoot meester Rembrandt hier rondlopen.
Mij wordt vaak verweten dat ik geen echte Amsterdammer ben. Maar wie zijn dat eigenlijk, die echte Amsterdammers?
Vanaf de 14e eeuw trekken veel joden, die in Spanje en Portugal worden vervolgd, hierheen en vinden er een veilige toevlucht. Het Huis de Pinto en het monument van Nicolaas Dings uit 2008 op de Zwanenburgwal herinneren ons onder meer aan de joodse filosoof Baruch de Spinoza,
die in 1632 op die plek wordt geboren.
Zijn ouders zijn uitgeweken uit Spanje en beginnen hier een importbedrijf in rozijnen. Als beiden vroeg overlijden neemt Baruch samen met zijn jongere broer de zaak over. Maar als hij wegens zijn vrijzinnige ideeën over het geloof in 1656 wordt verbannen uit de joods-Portugese gemeente gaat hij om de kost te verdienen lenzen slijpen, voor brillen, telescopen en microscopen. Hij verandert zijn naam in Benedictus, schrijft een aantal belangrijke filosofische werken, en wordt de filosoof van de blijdschap genoemd. God is geen persoon, maar de in alles aanwezige substantie. Materie en geest zijn één.
In 1661 verlaat Spinoza Amsterdam, woont enige tijd in Rijnsburg en Voorburg, totdat hij naar Den Haag verhuist, en in 1677 in die stad aan tuberculose overlijdt.
In Antwerpen wonen en werken behalve veel kooplieden ook duizenden kunstenaars, die er goed hun brood kunnen verdienen. Maar tijdens de 80-jarige oorlog, na de val van Antwerpen in 1585, is dat niet meer mogelijk en verhuizen ook zij massaal naar het noorden, om hier een nieuwe toekomst te beginnen. Ze brengen ook hun taal mee, het Antwerps...
Al die diverse immigranten brengen de stad tot bloei. Rembrandt wordt in 1606 geboren in Leiden en komt in 1631 naar Amsterdam.
In 1911 vestigen de eerste Chinezen zich op de Nieuwmarkt.
In de loop van vele eeuwen worden geleerden, studenten en handelslieden uit het hele land en uit alle windstreken aangetrokken tot de bruisende, tolerante, relatief veilige stad aan de Amstel.
Rembrandt, een molenaarszoon, is door zijn ouders voorbestemd tot de rechtenstudie. Maar hij wil alleen maar schilderen. Hij gaat in de leer bij een plaatselijke kunstenaar, die hem de basisvaardigheden bijbrengt, zoals het maken van penselen uit eekhoornhaar, en kleuren uit
Rembrandt van Rijn
zwavel en azijn. Na drie jaar vestigt hij zich als zelfstandig kunstschilder. Als hij 25 is, wordt Leiden hem te klein. Hij heeft al eens een halfjaar in Amsterdam doorgebracht, bij Pieter Lastman, en in 1631 gaat hij er definitief wonen en werken. Hij treedt toe tot het atelier van de kunsthandelaar Hendrick Uylenburgh, lid van het prestigieuze Sint-Lucasgilde, die hem als aankomend schilder kan introduceren in voor hem gunstige kringen.
Rembrandt zal bijna 35 jaar in Amsterdam wonen, achtereenvolgens in de Nieuwe Doelenstraat, de Jodenbreestraat en aan de Rozengracht, waar hij na een veelbewogen leven in 1669 overlijdt.
Tijdens de oorlogsjaren 1940-’45 verdwijnen er helaas veel bewoners van deze buurt.
In de afgelopen decennia doen mensen uit mediterrane landen hier hun intrede, om te komen werken, en uiteindelijk te blijven. En sinds het oorlogsgeweld in het Midden-Oosten komt er een stroom vluchtelingen op gang die zich nog steeds voortbeweegt richting Europa, en waarvan een deel ook hier in de stad een veilig onderkomen vindt. Zo hebben vele mensen uit alle mogelijke delen van de wereld hun stempel op de stad gedrukt, en bijgedragen aan de verrijking van onze cultuur.
Ondanks mijn grote liefde voor het zuiden ben ik hier blijven hangen. Een aantal van de ingezetenen en nieuwkomers heb ik de basisvaardigheden van de kunst en ook de taal mogen bijbrengen.
Bronnen: o.a. Flip ten Kate, Shelley Rhode en Jan Knol Fien Volders, oktober 2021 www.fienvolders.nl
Jodenbreestraat Beeldbank ca. 1884 - foto Pieter Oosterhuis
Kijkpunt
Er is een nieuwe winkel in de Oude Hoogstraat 33! Kijkpunt muPe. Op een steenworp afstand van het tevens kersverse wijkinformatie inloopcentrum (Nieuwe Hoogstraat 9). In plaats van wafels en walmen, kersverse en overjarig gerijpte kunst. Mathilde muPe, een van de illustratoren van OpNieuw, heeft deze winkelruimte tijdelijk tot haar beschikking als projectruimte. Openingstijden zijn onder voorbehoud.
Van 14 tot en met 24 december wordt het een mock-up winkel voor Seeding Economy, haar nieuwe installatie waarin de tegenstrijdigheid tussen kunst en commercie op de spits wordt gedreven.
Goddelijke vrouwelijke
Zonder haar is er geen geboorte. Het Goddelijke Vrouwelijke is een energie die we allemaal bezitten, ongeacht waar we ons in het genderspectrum bevinden. Als een kracht die verantwoordelijk is voor het organiseren, regeren, vechten, bouwen en domineren, is mannelijke energie zeker nuttig - maar slechts tot een bepaald punt.
Het is nu tijd voor de opkomst van het Goddelijke Vrouwelijke. Maar niet alleen bij vrouwen, maar bij alle wezens. Om echt te genezen en het nieuwe te baren, is de goddelijke vrouwelijke energie nodig.
Om ons weer te verbinden met onze essentie, brengen 8 internationale kunstenaars hun unieke perspectieven op het onderwerp Divine Feminine. Ga met ons mee op deze unieke reis van vrouwelijkheid, spiritualiteit, persoonlijke empowerment en creativiteit!
U bent van harte uitgenodigd om van 12 tot 19 december de tentoonstelling van beeldende kunsten “Divine Feminine” te bezoeken in het House of Arts & Crafts, Oudeschans 21. Bezoek de opening van de tentoonstelling op zaterdag 11 december om 13:00 uur en ervaar live performances!
Kies uit meer dan 1000 leuke vrijwilligersklussen in de stad
020 - 530 12 20 | amsterdam@vca.nu | www.vca.nu
Verwen jezelf met een heerlijke JAPANSE GEZICHTSMASSAGE
Ook een zeer gewaardeerd Sinterklaas-/Kerstcadeau
De massage bestaat uit een serie technieken die de huid stimuleren om collageen en elastine aan te maken. De huid neemt meer zuurstof op met als resultaat en frisse, jonge uitstraling. De massage helpt de kaak te ontspannen: erg fijn al je ‘s nachts tandenknarst of maalt. Kortom een weldadige ervaring voor iedereen!
Meer informatie
Yvette +316 30846508 www.ypsalon.wordpress.com
Wetten en regels
Een aantal maanden geleden was ik bij een zitting van de huurcommissie over een huurverhoging. De huurder had die geweigerd omdat de huurprijs door die verhoging boven de grens uit zou komen van de huurtoeslag. De regel is dat huurtoeslag wel kan worden verstrekt aan huurders die een hogere huur betalen, maar alleen als ze ook al huurtoeslag hadden voor de huur boven de huurtoeslaggrens uitkwam. Maar men kan de toeslag niet meer aanvragen als de huur eenmaal boven die grens ligt. Deze huurder had een goede baan en geen huurtoeslag, maar die baan was tijdelijk en zou kort daarna zijn afgelopen. Zonder huurtoeslag zou het dan moeilijk voor hem worden om de huur te betalen.
Corporaties hebben een beleid dat huurders een verlaging van de huur kunnen krijgen als ze na een inkomstendaling in aanmerking komen voor huurtoeslag, terwijl hun huur door de jaarlijkse verhogingen boven de huurtoeslaggrens is uitgekomen; maar men moet dan AOW ontvangen. In andere gevallen zit een huurverlaging er meestal niet in. Deze huurder huurde van een corporatie, maar zou geen huurverlaging kunnen krijgen. De huurcommissie heeft het bezwaar niettemin afgewezen, omdat het buiten het toetsingskader viel. De problematiek is echter serieus. Ik ken mensen die van particulieren huren en niet met pensioen kunnen, omdat ze dan de huur niet meer zouden kunnen betalen.
Laatst had ik een kleermaker als cliënt, die alleen woonde op een kleine woning. Hij had wel een vriendin en twee kinderen maar die konden niet bij hem wonen, want zijn woning was te klein. Hij kon ook niet bij zijn vriendin intrekken, want daarvoor was haar woning te klein. Voor zijn werk was hij gebonden aan Amsterdam, maar hij verdiende zelf
net iets meer dan het minimumloon en zijn vriendin had een parttime baan met ook niet zoveel inkomsten. Een woning op de vrije markt was onbetaalbaar voor ze, en voor een sociale-huurwoning moesten ze nog jaren op de wachtlijst staan. Tegenwoordig kan het gebeuren dat mensen niet meer als gezin kunnen samenwonen omdat de huren op de vrije markt te hoog zijn en sociale huurwo-ningen te schaars.
Juridisch kan daar niets aan gedaan worden. Vroeger was er wetgeving over huurprijzen die de hoogte van de huur aan een maximum stelde, dat vooral afhing van oppervlakte. Maar door een serie maatregelen van de (landelijke) wetgever in de afgelopen 20 jaar gelden deze wetten nu alleen nog voor kamers en kleine woningen, meestal kleiner dan 30 m2. Het is geleidelijk gegaan, zodat er nooit duidelijke politieke discussies over de afschaffing van het huurprijzenrecht zijn geweest, maar het is wel gebeurd. Toch is het onderhoud van de meeste woningen niet zo heel duur. Daarvoor hoeven huren niet geliberaliseerd te zijn. Als de hypotheek is afbetaald, is een eigenaar alleen nog geld verschuldigd aan de VvE. Dat is vooral het onderhoudsfonds en meestal betalen VvE-leden niet meer dan €100 tot €150 in de maand.
In dit kader moet nog wel de zogenaamde verhuurdersheffing genoemd worden. Dit is een heel bizarre wet. Een verhuurder die meer dan 50 sociale huurwoningen in de verhuur heeft, moet een belasting per woning betalen die afhangt van de WOZ-waarde ervan. In Amsterdam is dat voor een gemiddelde woning ongeveer €200 per maand. Als een woning daarom in de verhuur is voor €500 in de maand en de verhuurder heeft meer dan 50 sociale huurwoningen, moet hij een belasting beta-
len van bijvoorbeeld €200, maar als dezelfde woning €1000 of €2000 als huur opbrengt, hoeft dat niet meer. Het omgekeerde ligt natuurlijk veel meer voor de hand. Maar de overheid heeft er een premie op gezet om woningen op de vrije markt te verhuren. Premies op de vrije-marktverhuur hebben uiteraard als gevolg dat de wachttijden voor een sociale huurwoning langer worden. Het buiten gebruik stellen van het huurprijzenrecht heeft dat ook erg in de hand gewerkt. En dan kan het gebeuren dat mensen met hun baan ook hun huis kwijtraken, of niet meer met pensioen kunnen gaan, of niet meer als gezin kunnen samenwonen. Wonen is erg belangrijk, maar de wetgever lijkt alleen geïnteresseerd te zijn in de vraag hoe dat grote belang in geld omgezet kan worden. Hoopvol is het niet.
En daarmee komen we in de sfeer van de kwatrijnen van Omar Khayyam (1048-1131; vertaling J.H. Leopold), een dichter die ik in deze stukken vaker heb geciteerd: Daarom, laat af van hoop en wanhoop. Kom, waar vrouwen lachen en waar om en om de wijnkan rondgaat. Drink voordat uw stof wordt omgearbeid tot een andere kom.
De laatste zin verwijst naar het feit dat we na de dood tot stof zullen worden. Daar kan regenwater bijkomen, zodat er klei ontstaat, materiaal voor de pottenbakker, die daar een nieuwe wijnkom van kan maken. Het leven kent opties en schoonheid en ook grenzen, waar de wetgever geen macht over heeft. En daarvan is het grote voordeel dat zijn incompetentie er niet meer toe doet.
Peter Commandeur
een duurzame plek voor 12+
Vanaf 16 september stond de zeecontainer van Hoodlab drie weken op het basketbalveldje bij de Dijkstraat 2. Hoodlab is een combinatie van de woorden neighbourhood en laboratorium. Een levend laboratorium om met elkaar de buurt fijner, leefbaarder en gezonder te maken. De opdracht was om na te gaan waar er plek is voor jongeren uit de Nieuwmarktbuurt en de Wallen, en wat de wensen en kansen zijn. Hoe kunnen de kinderen uit de Nieuwmarktbuurt hun belangen kenbaar te maken? Om die vraag te kunnen beantwoorden heb ik, Andrea Palm, de organisatie Hoodlab om hulp gevraagd.
kunnen onze kinderen, de jongeren van 12+ spelen?’’
Ik werd er regelrecht emotioneel van. Het is toch waar, al die kinderen die zich in hun korte leven door deze buurt bewegen, die ook de druk en de overlast ervaren: gevaarlijk verkeer, toeristen met vreemd gedrag, vuil en uitwerpselen van dier en mens, de stank van drank en wiet? Zij lopen door de buurt langs dealers, hoeren, souvenirshops en vragen zich af
begin van de middelbare schooltijd?
Waar is de ruimte om de uitdagingen waar zij voor staan aan te gaan? Ze wurmen zich nog steeds door al die volwassenen en hun toezicht. Drie weken stond de container naast de Flessenman. Van donderdag tot zaterdag gingen de deuren open voor activiteiten, gesprekken, thema’s die in de buurt spelen, kopjes koffie en fruit. Iedereen was welkom, voor een kort babbeltje, een goed gesprek of om mee te werken aan de activiteiten: van voetbalwedstrijd tot co-creatie sessie en podcast. Alle gesprekken werden vastgelegd en je kon je verhaal ook delen op de site van nieuwmarktbuurt. com. Met foto’s en film kregen we een compleet plaatje. In de Gallery van de website van Hoodlab kun je leuke momenten terugvinden. Binnenkort komt een heus boekje uit, namelijk de publicatie van het onderzoek.
Hoe groeit de nieuwe generatie in het centrum en de Nieuwmarktbuurt op?
Wat is een goede bestaande of nieuwe plek in de buurt voor de jongeren?
Begin september ontvingen jullie allemaal een brief in de bus van Robine Meijer en Marije Willems van de gemeente Amsterdam. Zij schetsten de vraag treffend en slaan de spijker op de kop: “… naast zorgen over mogelijke overlast worden er al tal van claims gedaan in de openbare ruimte; we creëren ruimte voor auto‘s, fietsen, tuintjes, markten en terrassen.” En “waar
Wat zijn je wensen en kansen voor het jongerenprogramma in de buurt?
“Waarom zou je zulk werk willen doen?”
Het is een absurde wereld waarin deze jongeren opgroeien en tegelijkertijd zijn zij wereldburgers. De jongeren uit de Nieuwmarktbuurt kennen al zo veel, hebben al zo veel volwassen dingen meegemaakt en nu, aan het
Uit onze vragen vloeiden interessante gesprekken en buurtverhalen voort. De gesprekken gingen over de klachten en over de kansen voor de buurt. We konden allemaal van elkaar leren.
De mooiste opmerking vond ik: “We missen jullie! We missen de kinderen die buiten door de straten struinen en op het pleintje hangen.” En heel mooi vond ik het inzicht dat met rondhangen helemaal niets mis is. Laat de kinderen hun verhalen gaan ontwikkelen, zodat ook zij later kunnen vertellen: “Weet je nog
vroeger op de Nieuwmarkt?” De eerste liefde, de vrienden door de jaren heen, de stiekeme dingetjes, ook de ruzies en de competitie. Op die manier helpen zij mee aan een leefbaardere buurt, gewoon door mee te doen.
Nu hebben we het zwart op wit wat de jongeren willen:
Een plek waar zij zich kunnen ontwikkelen, zonder volwassenen.
Een plek waar ze kunnen gamen, chillen en actie ondernemen.
En dan het liefst met veel groen!
In de verbinding ligt de kracht, want hier in de Nieuwmarktbuurt hebben we een enorme potentie. Laat ons ook de kracht en de energie van de jongeren gebruiken om de buurt te laten leven. Help mee, doe mee en bouw aan de laatste fase: een duurzame plek voor 12+.
Momenteel werk ik samen met Daan Burger van Dock aan de activiteitenprogrammering voor het volgende jaar op wisselende locaties. Hiervoor gebruik ik het budget dat is vrijgekomen bij Centrum Begroot. Bij dezen dank aan alle mensen die
de hoofdprijs
hebben gestemd op “Top Tieners – activiteiten voor Jeugd Nieuwmarkt”.
Eind oktober hadden we een spetterend Halloweenfeest in de Boomsspijker met meer dan 50 kinderen. In november gaan we schaatsen (je kunt je opgeven bij de Boomsspijker). Elke activiteit zal zo aantrekkelijk mogelijk zijn, met lekker eten en drinken en momenten van samenzijn of juist in groepjes.
Tot slot wil ik gebruik maken van de gelegenheid, om hulp te vragen bij de bereiding van gezonde, vegetarische/veganistische snacks. We willen contact met booteigenaren, we willen panden en locaties verkennen en we hebben nog veel meer ideeën.
andrea.palm@hotmail.com.
Op vrijdag 1 oktober vond in de Zuiderkerk de Auke Bijlsma Geveltuinenprijsuitreiking plaats. Deze prijs wordt jaarlijks uitgereikt aan een geveltuinier, die in de buurt het afgelopen jaar een bijzondere tuin heeft laten zien.
De hoofdprijs, een wisselbeker, werd gewonnen door Patricia van den Heuvel, woonachtig aan de Krom Boomssloot. Haar tuin is een lust voor het oog, het hele jaar door. Omdat ze een deel van de planten rechtstreeks in de grond kan poten en bovendien een keur aan potten en bakken van verschillende hoogten heeft staan, is door de jaren heen een mooi uitgebalanceerde geveltuin ontstaan. Er staan twee flinke, gezonde struiken, een sneeuwbal en een lavatera, die het hele jaar door aantrekkelijk zijn voor
insecten en ander vliegend gespuis. Zelf spreekt ze van een “insectentoneel voor haar ramen”.
Samen met haar buurvrouw bestrijdt ze wel de schadelijke insecten, zoals de lapsnuitkever, die de buxusstruik heeft aangetast. En zij doen dat vanzelfsprekend niet met gif uit een spuitbus, maar op een verantwoorde, biologische wijze. Behalve dat haar tuin heel decoratief is, is er een dynamiek tussen hoog en laag en in de breedte. En omdat ze veel éénjarigen in haar potten heeft staan, ziet haar tuin er elk jaar weer anders uit. Patricia van den Heuvel heeft de hoofdprijs dubbel en dwars verdiend. Zij nam de wisselbeker over uit handen van de winnaar van vorig jaar, Robbie Rappagne.
Huis de Pinto
in de wintermaanden
In december, januari en februari valt er volop te genieten in Huis De Pinto voor lezers en muziekliefhebbers.
Nieuw zijn de evenementen van Pinto Literair. In de komende maanden pakt Pinto Literair flink uit met een drietal nieuwe programma’s. Op zondagmiddag 28 november komt Geert Mak in de reeks ‘Amsterdam in boeken’ spreken over Amsterdamse Stadschroniqueurs van toen en nu. Hoe schreven zij geschiedenis?
In De Biograaf spreken biografen over Amsterdammers die een stempel drukten op het maatschappelijke of culturele leven van hun tijd. Op dinsdag 7 december Hubert Smeets over het roerige leven van politicus Hans van Mierlo. Op 8 februari vertelt biograaf Lieneke Frerichs over het relatief onbekende leven van Nescio naar aanleiding van haar veelgeprezen biografie.
In de programmaserie De Caraïben spreekt Michiel van Kempen, hoogleraar Caraïbische letteren aan de Universiteit van Amsterdam met diverse auteurs over het werk van Surinaamse en Caraïbische schrijvers. De aftrap in oktober met Jan Brokken, over zijn levenslange fascinatie voor Jean Rhys, auteur van de Wide Sargasso Sea was een doorslaand succes. Op zondag 27 februari vindt de presentatie plaats van de nieuwe uitgave van Wij slaven van Suriname. Het meesterwerk van Anton de Kom verschijnt in een voor scholieren toegankelijke editie. Michiel van Kempen ontvangt de biografen van Anton de Kom, achterkleinzoon Vincent de Kom, voorzitter van Groen Links Amsterdam en Henna Goudzand die promoveert op het werk van De Kom. Een Caraïbische middag met sprekers en muziek.
Voor de liefhebbers van improvisatie en jazz is het unieke podium dat Pintotonics +1 biedt aan authentieke muzikanten van internationale allure al lang geen geheime tip in meer. Elke tweede maandag van de maand een fascinerende avond.
Muziekmatinee lokt met een gevarieerd muzikaal aanbod – en zelfgemaakte vegetarische soep – trouwe bezoekers naar Huis De Pinto. Op de derde zondagmiddag van de maand muziek uit alle windstreken en een grote afwisseling aan stijlen: jazz, latin, rhytm & blues of klassiek in een iets andere verpakking.
Op de 2e zondagochtend in de maand brengt het
Koffieconcert in samenwerking met het Conservatorium van Amsterdam, verse croissants, een kop koffie, een klassiek concert met getalenteerde musici in een intieme setting.
In januari en februari keert ook de populaire reeks Sprekend Mokum terug. Met Amsterdamse geschiedenis of eigentijdse onderwerpen.
Overdag is Huis De Pinto geopend van maandag tot zaterdag vanaf 10.30. Binnenstadbewoners maken druk gebruik van de leestafel met kranten en tijdschriften of zijn aan het werk in de leeszaal.
Huis De Pinto is altijd op zoek naar nieuwe vrijwilligers. Anno nu werken er zo’n 70 vrijwilligers, als gastheer of gastvrouw, evenementenbegeleider, publiciteitsmedewerker of programmaorganisator. Interesse? Neem een kijkje op onze website. Loop eens binnen of reageer op vrijwilligers@huisdepinto.nl
Huis De Pinto Sint Antoniesbreestraat 69 1011 HB Amsterdam www.huisdepinto.nl
Huis de Pinto programma
Maandag 13 December 19.30 u
Pintotonics n + 1 Improvisatiemuziek solo en ensemble
Solo Riccardo Marogna op tenor saxofoon, Duo
Josep Maria Balanya op piano & George Hadow slagwerk
Entree € 10,- Vrienden gratis
Zondag 19 december 16.15 u
Muziekmatinee met klassieke muziek van het jonge Italiaanse Duo Ebano, Marco Danesi, (bas)klarinet en Paolo Gorini, piano en seaboard.
Entree € 5,- kinderen € 2.50 Vrienden gratis
Maandag 10 Januari 19.30 u
Pintotonics n + 1 Improvisatiemuziek solo en ensemble
Solo Oguz Buyukberber op basklarinet
Trio met Jose Lencastre alt saxofoon, Raoul van der Weide contrabas en Onno Govaert slagwerk
Entree € 10,- Vrienden gratis
Zondag 16 januari 16.15 u
Muziekmatinee met Letse volksmuziek en eigen vcomposities van de Laura Polence Band, piano, synthesizer en zang
Entree € 5,- kinderen € 2.50 Vrienden gratis
Dinsdag 8 februari 20.00 u
Pinto Literair met biograaf Lieneke Frerichs over het relatief onbekende leven van Nescio Entree € 5,- Vrienden gratis
Maandag 14 Februari 19.30 u
Pintotonics n + 1 Improvisatiemuziek solo en ensemble
Solo binnenkort bekend. Trio Rara Avis met Jodi Gilbert (stem), Tineke de Jong op viool en Albert van Veenendaal op prepared piano. Entree € 10,- Vrienden gratis
Zondag 20 februari 16.15 u
Muziekmatinee met jazz quintet de Chai Masters: trompet, tenorsaxofoon en piano, bas en drums.
Entree € 5,- kinderen € 2.50 Vrienden gratis
Zondag 27 februari 15.00 u
Pinto Literair reeks: De Caraïben over Anton de Kom, auteur van Wij slaven van Suriname Michiel van Kempen ontvangt diverse gasten naar aanleiding van een nieuwe uitgave van dit meesterwerk.
Entree € 5,- Vrienden gratis
Donderdag 3 maart 20.00 u
Lezing met muziek van Marcel Worms over Das wohltemperierte Klavier van Johan Sebastian Bach.
HeKWerK - de kade spreekt
Gelijk oplopend met het Amsterdam Light Festival hebben wij de fototentoonstelling* De kade spreekt subtiel aangelicht en verrijkt met ter plekke te beluisteren geluidsfragmenten; aan een podcast wordt gewerkt.
Dus wandel het vers gesnipperde pad van RuijtergaardPark en verruim je kennis over deze prachtige rand van onze buurt.
We maken meteen van de gelegenheid gebruik te melden dat wij Gaardgenoten zoeken, onder andere iemand die de website wakker en up-to-date houdt, buurtgenoten die samen met ons willen composteren in het wormenhotel bij Grand Café 1884, en verder iedereen die zich op een of andere manier wil verbinden met dit unieke rafelrandje. Stuur een e-mail naar info@amstergaard.nl
De Ruijtergaard is een groenstrook van 350 meter aan de Ruijterkade, van het Centraal Station oostzijde richting Marineterrein en Dijksgracht. Een oase van groen, sociale contacten en activiteiten. Een royaal stuk natuur in de binnenstad.
* De foto’s komen het rijke archief van Dhr. Jan Wolf, oud brandweerman en woonachtig in de brandweerkazerne.
v.l.n.r.: Floor (DOCK), Lucienne en Daan
FiLmS
In de Boomsspijker wordt iedere eerste vrijdag van de maand een nieuwe filmcyclus vertoond. Het publiek kan genieten van een inspirerende sessie met de regisseur van de film, waarbij een drankje is inbegrepen.
Op 5 november beet Herman de Boer de spits af met Tillema, de Multatuli van de fotografie Deze documentaire die Herman in 2002 maakte, brengt uniek foto-en filmmateriaal samen gemaakt in Indonesië vanaf het begin van de 20ste eeuw. De stem van Thom Hoffman gidst ons door het unieke leven van ondernemer, wereldverbeteraar en filmpionier Tillema. Een film die het publiek 100 jaar terug in de koloniale filmgeschiedenis neemt en opnieuw actueel is vanwege de huidige pandemie en het debat over de noodzaak van vaccineren.
Op 3 december staat onder meer Anita Mizrahi met haar film Searching for Martin Margiela gepland. Haar korte documentaire brengt ons bij een schare van kenners en fans van deze enigmatische Belgische modeontwerper. De hoofdfilm Martin Margiela: In His Own Words verbeeldt een intiem portret van deze vernieuwende en invloedrijke kunstenaar. In twintig jaar tijd en met 41 collecties zorgde Margiela voor oproer en verbazing in de modewereld. Dat alles zonder ooit een woord te wisselen met de pers of zijn gezicht aan het publiek te tonen. In de film zien we de handen van Margiela en horen we zijn stem wél. Zijn gezicht vertoont hij nog altijd niet. Deze productie uit 2019 lag in handen van regisseur Reiner Holzemer.
Dit filmprogramma is heel interessant voor iedereen die zich afvraagt wat onze privacy waard is en die bovendien houdt van een tegendraadse leef- en werkwijze. Anita Mizrahi zal na deze hoofdfilm vertellen over haar impressies van de nieuwe expositie van Margiela, die ze in november in Parijs bezocht.
In principe staat op vrijdag 7 januari 2022 LET ME HAVE IT ALL gepland.
Jonge filmmakers destijds nog, Walter Stokman en Jeroen
Berkvens, maakten begin jaren ‘90 een road movie door de VS op zoek naar niemand minder dan frontman Sly van de legendarische band Sly & the Family Stone.
Uit de Filmkrant anno 1993
‘Twee jongens in een oude Chevrolet
Met een beetje research, 15.000 gulden eigen geld, een super 8 Bolex en een geleende Sony hi-8 camera trokken twee afgestudeerde kunstacademie studenten in de zomer van 1992 naar Amerika, op zoek naar sporen van de legendarische Amerikaanse soulzanger. Het resultaat van tweeëneenhalve maand filmen werd vrij onverwacht gehonoreerd met de ARTE-prijs op het Young People’s European Film Festival in Hannover.’
Graag willen we er na 30 jaar een behoorlijk funky avond van maken met deze film voor cinefielen én muziekliefhebbers. Een swingende DJ van Black Gold Vinyl & Coffee zal hierbij zijn.
Alleen: Jeroen zit nu nog even vast op het eiland La Palma met een lavaspuwende vulkaan in zijn achtertuin. Begin 2022 komt hij weer terug naar Amsterdam om zijn werk bij de Nederlandse Filmacademie weer op te pikken.
OPROEP
Heb jij nog een fantasierijke film, zelf gedraaid of geproduceerd, en wil je die voor vrienden en publiek vertonen?
Laat het ons even weten.
De filmzaal is daar uitermate geschikt voor en we kunnen dankzij Daan en Floor van DOCK de entree laag houden.
De Q&A van FiLMS (Films van Lokale MakerS) wordt gemodereerd door filmmakers en buurtbewoners Lucienne Groot en Alexander Moust.
Een belangrijk deel van de opbrengst gaat jaarlijks naar een eigenzinnige filmmaker uit de buurt. Het is verstandig vooraf online te reserveren: Een stoel met een drankje heb je al voor 3 euro p/p.
Filmcursus
Vanaf december 2021 zal Lucienne Groot filmcursussen aanbieden in dezelfde filmzaal. Je kunt kiezen uit meerdere opties. Voor beginners en gevorderden tot semiprofessionelen.
Wil je leren hoe je een korte film kunt maken? Doe het via de theorie- en praktijkcursus en de ‘hands-on tips & tricks’ van Lucienne.
Info filmkaarten of cursus: www.moonfilm.nl en klik op ‘filmavond’ of ‘cursus’.
Tekst en foto: Alexander Moust
René
Mensen maken een buurt. Mensen met verschillende passies, verschillende ideeën, verschillende manieren om naar de wereld te kijken. Dit is een ‘snapshot’ van slechts één. Misschien resoneert er iets? Misschien is er een vonk die een gesprek doet ontbranden? En misschien hebben we allemaal meer gemeen dan we denken...
Tekst en foto: Pip Farquharson
Geboorteplaats
Gendringen in de Achterhoek op de Duits-Gelderse grens. Voor buitenlanders ‘the back corner’.
Buurtbewoner sinds?
1984
Wat vind je er leuk aan?
De Nieuwmarkt is een gezellige architectonisch interessante buurt met kleinschalige sympathieke ondernemingen waar de mensen nog iets voor elkaar over hebben en om elkaar geven.
Favoriete plekjes?
De zaterdagmarkt op de Nieuwmarkt. Yessika (Sint Antoniesbreestraat 72) mijn kapsalon. Het uitzicht van het Pentagon over de Raamgracht wanneer het carillon van de Zuiderkerk en de man met het bootje en zijn trompet samen een concertje geven. Bezoek aan de Portugese Synagoge op een regenachtige zondagochtend. De Nationale Opera & Ballet (Amstel 3) waar ik voor een voorstelling naar toe kan lopen.
Favoriete muziek?
Alles van Bach, Mahler en Wagner.
Favoriete films?
Babette’s gaestebud omdat daar alles inzit wat essentieel is voor het leven.
Favoriete boeken?
Nobelprijswinnaars omdat ik niet van bestsellers houd. Daarnaast ben ik gek op de verhalen van Monika Metz, mijn onvolprezen buurvrouw die onze ronde Pentagontuin met aandoenlijk elan en enthousiasme verzorgt.
Favoriete podcasts?
Over onopgeloste mysteries.
Wat lees je op dit moment?
Jaag de ploeg over de botten van de doden van de Poolse Nobelprijswinnares Olga Tokarczuk.
Iets interessants aan jou dat mensen misschien niet weten?
Ik hou dit liever voor mezelf.
Hoe overleef je het leven?
Met elkaar veel nutteloze, onnozele dingen doen waar je vervolgens de slappe lach van krijgt.
Wat zou je leven veranderen?
Niets. Ik denk wel eens wat heb ik nu weer op mijn bordje?
Maar dan denk ik vervolgens: dat is niet voor niks! Ik zal er toch iets mee aan moeten!
Wil je geïnterviewd worden voor de volgende Snapshot –of ken je iemand die dat zou willen?
Mail dan naar redactie@opnieuw.nu
Wat nou achterbuurt? amsterdams marionettentheater
Met belangstelling heb ik het interview van Mariken de Goede met de heer Ronald Winkels en Steven Houtbraken gelezen. In de eerste alinea lees ik “… dat de De Ruyterkade een scharrig en achterbuurtig iets was”. Hoe komt iemand hier op? Het is altijd een bruisende en levende kade geweest, vele kantoren waren gerelateerd aan zowel de zeescheepvaart als de beursschippersvaart. Goederen van heinde ver werden hier overgeladen en verscheept naar binnen- en buitenland. Vele schepen meerden af aan de steigers, bijvoorbeeld ook van de Marine. Er waren bedrijven die vers water leverden, parlevinkers die hun waren verkochten en nog veel meer. Wat nou achterbuurt.
Dat het in 1985 na Sail een gedoogplaats moest worden voor de heroïneprostitutie met alle ellende van dien, zodat de projectontwikkelaars daar goedkoop grond konden krijgen, ja dat wel. Maar daartegen is door buurtbewoners en bedrijven geknokt, met succes!
Dus dat moest ik even kwijt .
Afz. J. Wolf
de Wijde Wereld – op reis met Schubert Poëtisch muziektheater voor volwassenen en kinderen (vanaf 6 jaar). De voorstelling wordt uitgevoerd met een eigen muzikale opname in het Nederlands.
data
zo. 19 december 14.00 ‘De Wijde Wereld’ zo. 26 december 14.00 ‘De Wijde Wereld’ di. 28 december 14.00 ‘De Wijde Wereld’ wo. 29 december 14.00 ‘De Wijde Wereld’
Koop tickets direct online: marionettentheater.nl of reserveer: info@marionettentheater.nl of 020-6208027
Adres theater
Nieuwe Jonkerstraat 8, Amsterdam.
Jacamar
De nieuwe EP getiteld ‘Stand tall’ van de indie-rockband Jacamar verschijnt op 3 december 2021. Het 5 tracks tellende debuut van de band met leden uit Amsterdam, Rotterdam en Breda is opgenomen en gemixt bij IJland Studio Amsterdam en uitgebracht onder het ‘Jacamar Music’ label.
Waar is de coverfoto van het album van Jacamar genomen? Mail het antwoord naar de redactie. Jacamar speelt hun EP live bij de winnaar thuis!
* en te beluisteren op Spotify
Stadsarchief Amsterdam: Ruijterkade nummer 120 (1995)
Van bijna elk soort materiaal – of het nou oude sieraden zijn, ogenschijnlijk op prullaria lijkt, door een ander afgedankt is of soms zelfs rechtstreeks uit de natuur komt –creëert Ingrid Engels verhalende collages. Al deze voorwerpen krijgen een nieuwe lotsbestemming, zoals zij zelf ook in een onverwachte hoek haar roeping gevonden heeft. Alles wat los en vast zit vindt zijn plek, binnen de figuurlijke en letterlijke kaders van de kleurrijke lijsten, die vaak zelf het startpunt van deze kunstwerken vormen. Elk nieuw artistiek mengsel is weer een verrassing voor haarzelf, wat ervoor zorgt dat ze keer op keer weer geniet van het maken. Haar collages waren te bewonderen op zaterdag 9 en zondag 10 oktober in Grand Café 1884 tijdens de Open Ateliers Nieuwmarkt.
een nieuwe lotsbestemming Adverteren in OpNieuw? advertenties@opnieuw.nu
