140 × 210
ISBN 978-618-205-265-5
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ Βατάτζη 55, 114 73 Αθήνα | ΤΗΛ.: 210 64 31 108 ocelotos@ocelotos.gr | www.ocelotos.gr
Στην κλίνη του Προκρούστη
Τι συμβαίνει όταν η εικόνα της ευτυχισμένης οικογένειας αποδεικνύεται μία οπτική απάτη; Όταν οι παραισθήσεις για μια ευτυχισμένη ζωή σωριάζονται καταγής η μια μετά την άλλη; Τι γίνεται όταν η κυνική πραγματικότητα διαλύει τις αυταπάτες και γεννάει ερωτήματα; Είναι άραγε η οικογένεια ένα πεδίο μάχης; Υπάρχουν νικητές και ηττημένοι; Είναι ένας νόμιμος χώρος όπου καταπατούνται δικαιώματα; Υπάρχει Προκρούστεια Κλίνη μέσα στην οικογένεια; Ο άξονας γύρω από τον οποίο περιστρέφεται το μυθιστόρημα αυτό είναι η καταγραφή μιας κρυμμένης πραγματικότητας για συνηθισμένους ανθρώπους. Μια σπουδή στην πολυπλοκότητα των ανθρώπινων σχέσεων που μας κάνει να αναρωτιόμαστε: Υπάρχει τελικά ελπίδα όταν η επικοινωνία φαντάζει ανέφικτη; Όταν όλα δείχνουν να καταρρέουν;
Δέσποινα Τσιτάκη
«Κρύψου», του έλεγα και έκλαιγα από μέσα μου όταν τον έβλεπα να τρέχει με τα χοντρά του ποδαράκια, να κάθεται κάτω και να ρίχνει μια πετσέτα πάνω του. «Κρύψου!» του έλεγα. Για τον Θεό κρύψου!» και δεν αστειευόμουν καθόλου. «Κρύψου!», τον πρόσταζε και αυτό ήταν το αγαπημένο τους παιχνίδι από τότε που θυμάται τον εαυτό του… «Κρύψου!».
SPINE: 15.2 FLAPS: 80
Η Δέσποινα Τσιτάκη γεννήθηκε στο Κιλκίς. Σπούδασε αρχικά Κοινωνιολογία και στη συνέχεια Παιδαγωγική στην Περούτζια της Ιταλίας. Είναι παντρεμένη και ζει μόνιμα στην Αθήνα. Κυκλοφορεί επίσης το μυθιστόρημά της Χτύπα ξύλο, εκδ. Οσελότος, 2012.
Στην κλίνη του Προκρούστη
ΤΙΤΛΟΣ
Στην κλίνη του Προκρούστη ΣΥΓΓΡΑΦΈΑΣ
Δέσποινα Τσιτάκη ΣΕΙΡΑ
Ελληνική λογοτεχνία [1358] 0422/10 ΕΠΙMΕΛΕΙΑ - ΔΙΟΡΘΩΣΗ
Ευδοκία Τριάντη ΕΞΩΦΥΛΛΟ
Κώστας Τραϊανός LAYOUT - DESIGN Myrtilo, Λένα Παντοπούλου COPYRIGHT© 2022 Δέσποινα Τσιτάκη ΠΡΏΤΗ ΕΚΔΟΣΗ
Αθήνα, Απρίλιος 2022 ISBN 978-618-205-265-5
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ Βατάτζη 55, 114 73 Αθήνα | ΤΗΛ.: 210 64 31 108
ocelotos@ocelotos.gr | www.ocelotos.gr
Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας, (Ν. 2121/1993, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) καθώς και από τις διεθνείς συμβάσεις περί πνευματικής ιδιοκτησίας. Απαγορεύεται η καθ’ οιονδήποτε τρόπο ή μέσο (ηλεκτρονικό, μηχανικό ή άλλο) αντιγραφή, φωτοανατύπωση και γενικώς αναπαραγωγή, μετάφραση, διασκευή, αναμετάδοση στο κοινό σε οποιαδήποτε μορφή και η εν γένει εκμετάλλευση του συνόλου ή μέρους του έργου χωρίς τη γραπτή άδεια του δικαιούχου συγγραφέα.
ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΣΙΤΑΚΗ
Στην κλίνη του Προκρούστη
«Η κοινωνία προετοιμάζει το έγκλημα. Ο εγκληματίας το διαπράττει.» Victor Hugo
Α «Αρνάκι με πατάτες στο φούρνο». Αμαρτίαι γονέων παιδεύουσι τέκνα. «Γιατί δεν τρώμε άλογο Μαμά;». «Κάποιοι άλλοι, κάπου αλλού, τρώνε», του απάντησα. «Αχ, όχι!». «Αχ, ναι!». Ο Γιος μου κρατάει ένα όπλο και με σημαδεύει. Τον κοιτάζω έκπληκτη και ελαφρώς σοκαρισμένη. Του χαμογελάω ζορισμένα μπας και τον αποτρέψω γνέφοντας με το κεφάλι «Μη», αλλά εκείνος σηκώνει το χέρι ελαφρά, κλείνει το ένα μάτι και σημαδεύει καλύτερα. Τώρα εκλιπαρώ, ικετεύω με ραγισμένη φωνή, ενώνω τα χέρια μου στο στήθος σαν να προσεύχομαι. «Μη σε παρακαλώ», ακούγεται η φωνή μου όλο λυγμούς. «Μη! Λυπήσου με!», αλλά εκείνος βγάζει απαλά την άκρη της γλώσσας του και την δαγκώνει ελαφρά, πράγμα που δείχνει ότι είναι απόλυτα συγκεντρωμένος στον στόχο του. Καταλαβαίνω σε δευτερόλεπτα ότι έχω χάσει το παιχνίδι. Πατάει τη σκανδάλη και κάτι κόκκινο αρχίζει να απλώνεται στην άσπρη μου μπλούζα. Το κοιτάζω σχεδόν έκπληκτη και λίγο θυμωμένη αναρωτιέμαι αν υπάρχει τρόπος να καθαρίσει. Μήπως θα χρειαστώ καθαριστήριο; Ταλαντεύομαι μπρος πίσω και σωριάζομαι σαν ξεφούσκωτο μπαλόνι στον καναπέ. Προλαβαίνω να δω το βλέμμα του Γιου μου, που είναι το βλέμμα ενός γάτου που γλείφει τα μουστάκια του. Θρίαμβος! ΣΤΗΝ ΚΛΊΝΗ ΤΟΥ ΠΡΟΚΡΟΎΣΤΗ
7
Γέρνω το κεφάλι μου αποκαμωμένη και με έναν τελευταίο στεναγμό κλείνω τα μάτια μου. Τον αντιλαμβάνομαι να με πλησιάζει και μπορώ να φανταστώ το νικητήριο χαμόγελό του. Με σκουντάει απαλά αλλά δεν αντιδρώ. «Ουάου πέθανες!», αναφωνεί. «Σε σκότωσα!», θριαμβολογεί. Μετά από λίγα λεπτά όμως η ακινησία του κορμιού μου τον ανησυχεί. Με σκουντάει απαλά και μετά πιο δυνατά, ενώ η φωνή του γεμάτη ανησυχία φθάνει στα αυτιά μου υπόκωφη, σαν να βρίσκομαι κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, παγιδευμένη στο βυθό και οι ήχοι φθάνουν φιλτραρισμένοι στα αυτιά μου. Δεν αντιδρώ. «Μαμά; Μαμά;», διακρίνω έναν τόνο υστερίας, αλλά πάλι δεν κουνιέμαι. «Μαμά, Μαμά ξύπνα, ξύπνα», τώρα κλαίει και με παρακαλάει. Πνίγεται από λυγμούς, καθισμένος πάνω μου, ενώ με το ένα του χέρι κρατάει ακόμη το όπλο του. Οι λυγμοί του τρυπάνε το κρανίο μου και σκέφτομαι ότι καλά θα κάνω να σηκωθώ, γιατί δεν μου φθάνουν όλα τα άλλα θα πρέπει να ανεχτώ και έναν πονοκέφαλο. Μισοσηκώνομαι και ξεκολλάω την κόκκινη χλαπάτσα από την μπλούζα μου εκεί που έχει αγκιστρωθεί. Ξεφεύγω από το αγκάλιασμά του και του τείνω τη χλαπάτσα. Την βάζει ξανά στο πιστόλι που κρατάει– το τελευταίο μοντέλο που κυκλοφορεί στην αγορά –και είναι έτοιμος για έναν ακόμη γύρο. Μόνο που εγώ δεν είμαι. Πρέπει να μαγειρέψω και να ετοιμάσω και ένα γλυκό για την επίσκεψη της Βέρας. Το τέλειο γλυκό, γιατί αυτό που θα της ζητήσω είναι δύσκολο. Πρώτη φορά που μου συμβαίνει και θέλω να με συνοδέψει κάποιος. Δεν είμαι σίγουρη αν θα τα καταφέρω μόνη μου. Μόνο που πρέπει να της το σερβίρω άνετα. Όλα πρέπει 8
ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΣΙΤΑΚΗ
να μοιάζουν τέλεια, να δείχνουν τόσο καλά ώστε κανείς να μην μπορεί να διακρίνει τις ραγισματιές από κάτω. Ούτε καν η καλή μου φίλη Βέρα. «Μ’ αγαπάει σου λέω, είναι τρελός και παλαβός για μένα». Η Μαμά του κάθεται στον καναπέ μέσα στο ηλιόλουστο σαλόνι τους και μιλάει με τη φίλη της και νονά του, Βέρα. Μπροστά τους δύο αχνιστά φλιτζάνια καφέ και μια γαβάθα μπισκότα. Εκείνος παίζει στο χαλί τους με τα τουβλάκια του χωρίς να δείχνει πως προσέχει αυτά που λένε. Παίρνει ένα τουβλάκι το δίνει στο αρκουδάκι του και μαζί χτίζουνε ένα κάστρο. Πιο κει οι Δεινόσαυροί του ετοιμάζονται για πόλεμο. Ο νους του είναι στα μπισκότα και περιμένει να τ’ αρπάξει κάποια στιγμή που θα είναι τόσο απορροφημένες στη συζήτησή τους, χωρίς να τον προσέχουνε ούτε καν με την άκρη του ματιού τους, όπως κάνουνε τώρα. Βλέπουνε το ψηφιακό άλμπουμ του γάμου και βγάζουνε μικρά επιφωνήματα χαράς κάθε φορά που διαπιστώνουνε πόσο πολύ πήγαινε το κάτασπρο νυφικό στη Μητέρα του και πόσο πολύ το υπέροχο ζαχαρί, δαντελένιο φόρεμα στη Βέρα, που ήταν και η κουμπάρα τους και αργότερα η νονά του. «Σαν κύκνος είμαι! έτσι μου έλεγε πάντοτε». Η φωνή της Μαμάς του ακούγεται νοσταλγική και τρυφερή. Κύκνος, τα ξέρει εκείνος αυτά τα πουλιά. Κάτασπρα και πανέμορφα κολυμπούν στη λίμνη του πάρκου κάθε φορά που την επισκέπτονται. Είναι γεμάτο και το σπίτι τους με κάθε λογής κύκνους. Γυάλινους, κεραμικούς, με κρέμα μέσα ή με άρωμα, κύκνοι γλάστρες, κύκνοι κεριά, ΣΤΗΝ ΚΛΊΝΗ ΤΟΥ ΠΡΟΚΡΟΎΣΤΗ
9
140 × 210
ISBN 978-618-205-265-5
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ Βατάτζη 55, 114 73 Αθήνα | ΤΗΛ.: 210 64 31 108 ocelotos@ocelotos.gr | www.ocelotos.gr
Στην κλίνη του Προκρούστη
Τι συμβαίνει όταν η εικόνα της ευτυχισμένης οικογένειας αποδεικνύεται μία οπτική απάτη; Όταν οι παραισθήσεις για μια ευτυχισμένη ζωή σωριάζονται καταγής η μια μετά την άλλη; Τι γίνεται όταν η κυνική πραγματικότητα διαλύει τις αυταπάτες και γεννάει ερωτήματα; Είναι άραγε η οικογένεια ένα πεδίο μάχης; Υπάρχουν νικητές και ηττημένοι; Είναι ένας νόμιμος χώρος όπου καταπατούνται δικαιώματα; Υπάρχει Προκρούστεια Κλίνη μέσα στην οικογένεια; Ο άξονας γύρω από τον οποίο περιστρέφεται το μυθιστόρημα αυτό είναι η καταγραφή μιας κρυμμένης πραγματικότητας για συνηθισμένους ανθρώπους. Μια σπουδή στην πολυπλοκότητα των ανθρώπινων σχέσεων που μας κάνει να αναρωτιόμαστε: Υπάρχει τελικά ελπίδα όταν η επικοινωνία φαντάζει ανέφικτη; Όταν όλα δείχνουν να καταρρέουν;
Δέσποινα Τσιτάκη
«Κρύψου», του έλεγα και έκλαιγα από μέσα μου όταν τον έβλεπα να τρέχει με τα χοντρά του ποδαράκια, να κάθεται κάτω και να ρίχνει μια πετσέτα πάνω του. «Κρύψου!» του έλεγα. Για τον Θεό κρύψου!» και δεν αστειευόμουν καθόλου. «Κρύψου!», τον πρόσταζε και αυτό ήταν το αγαπημένο τους παιχνίδι από τότε που θυμάται τον εαυτό του… «Κρύψου!».
SPINE: 15.2 FLAPS: 80
Η Δέσποινα Τσιτάκη γεννήθηκε στο Κιλκίς. Σπούδασε αρχικά Κοινωνιολογία και στη συνέχεια Παιδαγωγική στην Περούτζια της Ιταλίας. Είναι παντρεμένη και ζει μόνιμα στην Αθήνα. Κυκλοφορεί επίσης το μυθιστόρημά της Χτύπα ξύλο, εκδ. Οσελότος, 2012.