mihaaru.com 10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ) އަގު5:ރ
ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި މެމްބަރުންނަށް ފިޔަވަޅު އަޅާނެތަ؟ ވަކި ބަޔަކަށް ފިޔަވަޅު އަޅާފައި އެހެން މެމްބަރުންނަށް ފިޔަވަޅު ނޭޅި ލަސްވަނީ
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ޕީޕީއެމް ޯކލިޝަންގެ ހަތަރު މެމްބަރުން( .ކ) އިން (ވ) އަށް .މުހައްމަދު ނަޝީދު ،ފާރިސް، ހުސެއިން އަރީފް އަދި މުސްތަފާ .މި ހަތަރު ބޭފުޅުން ވެސް ޯވޓު ދެއްވީ ޕީޕީއެމްގެ ވިޕާ ހިލާފަށް ޮ -ފޓޯ :މަޖިލިސް
ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލް ފާސްކުރުމަށް މަޖިލިހުގައި އިއްޔެ ނެގި ޯވޓަށް ވަޑައިނުގެންނެވި ޕީޕީއެމްގެ ތިން މެމްބަރުން( :ކ) އިން (ވ) އަށް .ނާޒިމް ރަޝާދު ،އަހުމަދު ސަލީމް އަދި އަމީތުޮ - .ފޓޯ :މަޖިލިސް
ދަމަނަވެށި ްނ އިންފުލުއެންޒާ ވެކްސިން ހުސްވެއްޖެ!
ހަބަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
ބިލާ މެދު ރައީސް ވިސްނަވަން ގޮވާލައިފި ޖަމިއްޔާ އިން ބުނީ އަބުރު ރައްކާތެރިކުރުމަށް ވުރެން ބޮޑަށް
ގާނޫނުއަސާސީން ރައްޔިތުންނަށް ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ ހައްގުތަކެއް ނިގުޅައިގަނެވޭ ގޮތަށް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން އިއްޔެ
ބިލުގައި ބާރު އަޅާފައި ވަނީ ގާނޫނުއަސާސީން ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ
ފާސްކުރި ބިލް ތަސްދީގުކުރެއްވުމުގެ ކުރިން ،އެ ބިލްގައި ހުރި
ހައްގުތަކެއް ހަނިކުރަން ކަމަށެވެ .އަބުރު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ
ކަންބޮޑުވުންތަކަށް ވިސްނެވުމަށް ޓްރާންސްޕޭރަންސީ މޯލްޑިވްސް
ގާނޫނުގެ ނާޖާއިޒު ފައިދާ ނެގުމުގެ އިހްތިޔާރު އެއްވެސް
އިން ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީނަށް ގޮވާލައިފި އެވެ.
މުއައްސަސާއަކަށް ދީގެން ނުވާނެ ކަމަށް އެ ޖަމިއްޔާގެ ބަޔާނުގައިވެ އެވެ.
ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވަން މަޖިލީހަށް
"ހަމައެއާއެކު ގާނޫނުއަސާސީންނާއި ދިވެހި ރާއްޖެ ބައިވެރި
ހުށަހެޅި ބިލް ފާސްކުރީ ނޫސްވެރިންނާއި ސިޔާސީ ފަރާތްތައް ބޑުވުންތަކަށް ނުބަލައި އަދި ޖަމިއްޔާތަކުން ހުށަހެޅި ކަން ޮ
ވެފައިވާ ބައިނަލްއަގުވާމީ އިންސާނީ ހައްގުތަކުގެ މުއާހަދާތަކުން
ވެރިކަންކުރާ ޕީޕީއެމް ކޯލިޝަންގެ މެމްބަރުންގެ އަޣުލަބިއްޔަތާ
ކށްދީފައިވާ ހައްގުތައް ނިގުޅައިގަނެ އެ ހައްގުތަކުން ކަށަވަރު ޮ
އެކު އެވެ.
މީހުން މަހްރޫމްކުރުމުގެ ނިޔަތް ވެސް މިފަދަ ގާނޫނެއް ވުޖޫދަށް ގެނައުމުގައި އޮވެގެން ނުވާނެ އެވެ "،ޓްރާންސްޕޭރަންސީގެ
ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލާ މެދު
ބަޔާނުގައިވެ އެވެ.
ބޑުވުންތަކަށް ނުބަލައި ހައްގުތައް ރައްޔިތުން ފާޅުކުރި ކަން ޮ
އތް ނަމަވެސް ،މިއީ އަބުރުގެ ބިލްގެ ނަމުގައި ޮ
ނިގުޅައިގަނެވޭގޮތަށް މަޖިލީހުން އެ ބިލް ފާސްކުރި ކުރުން
ގާނޫނުއަސާސީން ދިވެހި ރައްޔިތުންނަށް ދީފައި އޮތް ހިޔާލު
ޓްރާންސްޕޭރަންސީން ވަނީ ކުށްވެރިކޮށްފަ އެވެ.
ފާޅުކުރުމާއި ނޫސްވެރިކަމުގެ މިނިވަންކަން ،ގާނޫނުއަސާސީގެ މުޅި
އެތަނުން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނީ ނޫސްވެރިޔާ ލިޔާ ލިޔުންތަކާއި ޝާއިއުކުރާ ލިއުންތަކަށް ފާޅުކުރާ ހިޔާލުތަކުގެ
ރޫހާ ހިލާފަށް ހަނިކުރާ ބިލެއްގެ ގޮތުގައި ނޫސްވެރިން ދިޔައީ
ސައްހަ ކަން ކަށަވަރު ކުރުމަށް މަސްދަރު ހާމަކުރަން ބިލުގައި
ކމިޓީ އަށް އެކި ފާހަގަކުރަމުންނެވެ .އަދި ބިލް ދިރާސާކުރި ޮ
މަޖުބޫރު ކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ .މިއީ މަސްދަރު ހާމަނުކުރަން
މީޑިއާތަކުން ދިން ލަފާގައި ހިމެނޭ ރަނގަޅު އެއްވެސް ބަދަލެއް
ގާނޫނުއަސާސީން ނޫސްވެރިންނަށް ދީފައި އޮތް ހައްގެއް
ބިލަށް ގެނެސްފައެއް ނުވެ އެވެ .އޭގެ ބަދަލުގައި ކެލާ ދާއިރާގެ
ނިގުޅައިގަނެވޭ ކަމެއް ކަމަށް ބަޔާނުގައިވެ އެވެ .އެ ހައްގު
އަލީ އާރިފް ބިލަށް ހުށަހެޅުއްވީ ކުރިއަށް ވުރެ ވެސް ގޯސް
ހިފެހެއްޓޭނެ އެއްވެސް މާއްދާއެއް ގާނޫނުއަސާސީގައި ނެތް ކަން
އަދި ނުރައްކާތެރި އިސްލާހުތަކެކެވެ .އެ ބިލް ފާސްކުރީ އެ
އެ ޖަމިއްޔާ އިން ފާހަގަކުރެ އެވެ.
އިސްލާހުތަކާ އެކުގަ އެވެ .މީޑިއާތަކުން މި ގާނޫނާ ހިލާފު ވެއްޖެ ނަމަ 50،000ރުފިޔާ އާއި ދެ މިލިއަން ރުފިޔާއާ ދެމެދުގެ
ބިލުގައި ދެން ވެސް ހުރި ކަންބޮޑުވުންތައް ކށްފައިވެ އެވެ .އޭގެ ތެރޭގައި ޓްރާންސްޕޭރަންސީން ފާހަގަ ޮ
އަދަދަކުން ޖޫރިމަނާ ކުރެވެ އެވެ .ވަކިވަކި ނޫސްވެރިންނަށް
މީޑިއާތަކުގެ ހުއްދަ ބާތިލްކުރުމުގެ ފުރުސަތު ދީފައި އޮތުމާއި
ވަކިން ޖޫރިމަނާގެ އަދަދުތަކެއް ކަނޑައަޅާފައިވެ އެވެ .އެ ގޮތުން،
ނޫސްވެރިންގެ މައްޗަށް ޖިނާއީ ދައުވާ ކުރެވޭ ގޮތަށް އޮތުމެވެ.
ވަކިވަކި ނޫސްވެރިން ޖޫރިމަނާ ކުރެވޭނީ 50،000ރުފިޔާ އާއި
އަދި މީޑިއާތަކުން ވަގުތުން ބްރޯޑްކާސްޓްކުރުމަށް ހުރަސްއެޅުމާއި
150،000ރުފިޔާއާ ދެމެދުގެ އަދަދަކުންނެވެ .އެ ޖޫރިމަނާ
އެކި މީޑިއާތަކުގެ އުފެއްދުންތަކަށް އަސަރުފޯރުވުމުގެ ފުރުސަތު
ނުދައްކައި ،މި ޑްރާފްޓްގައި ވެސް ހިމަނާފައި ވަނީ އިސްތިއުނާފް
ދީފައި އޮތުން ކަންބޮޑުވުމެއްގެ ގޮތުގައި އެ ޖަމިއްޔާ އިން ނަގަ
ނުކުރެވޭ ގޮތަށެވެ .އެ ހާލަތުގައި ތިން މަސްދުވަހާއި ހަ
އެވެ.
މަސްދުވަހުގެ މުއްދަތަކަށް އެ ނޫސްވެރިއަކު ޖަލަށް ލެވޭނެ އެވެ. ކުރިން މި ބިލުގައި ނެތް ވަރަށް ނުރައްކާތެރި މާއްދާއެއް ވެސް
"ނުފޫޒާއި ބިރުވެރިކަމުން އެއްކިބާވެ މިނިވަންކަމާ އެކު މަސައްކަތް ކުރުމަށް ގާނޫނުއަސާސީގެ 28ވަނަ މާއްދާ އިން
މިހާރު ވަނީ ހިމަނާފަ އެވެ .އެ ގޮތުން ،ކަނޑައަޅާ މުއްދަތުގެ
މީޑިއާތަކަށް ދީފައިވާ މިނިވަންކަން މި މާއްދާތަކުން ނިގުޅައިގަނެވެ
ތެރޭގައި ޖޫރިމަނާ ފައިސާ ނުދައްކާ މީޑިއާތަކުގެ ލައިސަންސް
އެވެ "،ޓްރާންސްޕޭރަންސީގެ ބަޔާނުގައިވެ އެވެ.
ސަސްޕެންޑް ކުރަން ނުވަތަ ބާތިލް ކުރަން ،މީޑިއާތަކުގެ ބެލެނިވެރި ފަރާތްތަކަށް މަޖުބޫރު ވެ އެވެ.
އަބުރު ރައްކާތެރިކުރެވެން ޖެހޭނެ ކަން ފާހަގަކޮށް އެ
ކެބިނެޓް މެމްބަރުން ހިމެނޭ ގުރޫޕުން ސަލީމް ނުކުމެއްޖެ އޭދަފުށީ ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަލީ ސަލީމް :ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަމާ ދެކޮޅަށް މަޖިލިހުގައި މިއަދު ވޯޓު ނެގިއިރު އޭނާ އެތަނަށް ވަޑައެއް ނުގެންނެވި---.ފޮޓޯ :ނިޝާން އަލީ/މިހާރު ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލަށް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހުގައި މިއަދު ވޯޓު ނެގި ވަގުތު މަޖިލިހަށް
ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލާ ދެކޮޅަށް ވައިބަ ގތެއްގައި ވާހަކަ ދެއްކެވި ގުރޫޕުގައި އެންމެ ފާޅުކަން ބޮޑު ޮ
ވަޑައިނުގެންނެވި ،އޭދަފުށި ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަހުމަދު ސަލީމް
ގތުގަ އެވެ .ފަހުން މުސްތަފާ ވެސް އެ ބިލް އަދި ބޭފުޅުންގެ ޮ
(ރެޑްވޭވް) ވެސް ޕީޕީއެމްގެ ވައިބަ ގުރޫޕުން މިރޭ ބޭރުކޮށްލައިފި
ބޑެތި ފާޑުކިޔުންތައް ވިދާޅުވެފަ އެވެ. ސަރުކާރަށް ޮ ބިލަށް ވޯޓަށް އެހި ގަޑީގައި ސަލީމްގެ އިތުރުން ޕީޕީއެމްގެ
އެވެ. ކށްލިއިރު ،ސަރުކާރާ ޕީޕީއެމްގެ ވައިބަ ގުރޫޕުން އޭނާ ބޭރު ޮ ދެކޮޅަށް އަދި ހާއްސަކޮށް ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަމާ ދެކޮޅު ބިލަށް ޕީޕީއެމްގެ ތެރެއިން ފާޅުގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ތެދުވި
މެމްބަރުންގެ ތެރެއިން މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގަންނަވަނީ މަޑުއްވަރީ ދާއިރާގެ އަހުމަދު އަމީތު އަދި ތުޅާދޫ ދާއިރާގެ ނާޒިމް ރަޝާދެވެ. މި ބިލާ ދެކޮޅަށް ޕީޕީއެމުން މިއަދު ވޯޓު ދެއްވީ މުސްތަފާގެ
މެމްބަރުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާ ،ތިމަރަފުށި ދާއިރާގެ
އިތުރުން ކުޅުދުއްފުށީ ދެކުނު ދާއިރާގެ މުހައްމަދު ނަޝީދާއި
މެމްބަރު މުހައްމަދު މުސްތަފާއާ މެދު ވެސް މިދިޔަ ހުކުރު ދުވަހު
ދިއްގަރު ދާއިރާގެ އަހުމަދު ފާރިސް މައުމޫނާއި ނޮޅިވަރަމް
ވަނީ އެ ފިޔަވަޅު އަޅައިފަ އެވެ. ސަލީމާއި މުސްތަފާ ފާހަގަ ކުރެވިފައި ވަނީ ހިޔާލު
ދާއިރާގެ އެމްޑީއޭގެ މެމްބަރު ހުސެއިން އަރީފެވެ.
2
ހަބަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
ވިޕްލައިނާ ހިލާ ފު ިވ މެމްބަރުންނަށް ފިޔަވަޅު އަޅާނެތަ؟
3
ވީއިރު ވެސް ފިޔަވަޅެއް ނޭޅުނު .އެހެން އޮއްވައި އޭގެ ތެރެއިން އެހެން މެމްބަރުންތަކެއް ވިޕްލައިނާ އަނެއްކާ މި ހިލާފުވީ .މިއީ އޭގެ ނަތީޖާ "،އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލް ބަލައިގަތުމަށް މިދިޔަ ހަފުތާގެ ހޯމަދުވަހު ނެގި ވޓުގައި ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި މެމްބަރުންނާ މެދު ޯ އަޅާނެ ފިޔަވަޅެއް ބަލަމުން އަންނަ ކަމަށް ޕީޕީއެމްގެ ޕީޖީ ލީޑަރު އަހުމަދު ނިހާން އެ ދުވަހު ވިދާޅުވި އެވެ .އެކަމަކު ހަމަ އޭގެ ތެރެއިން މެމްބަރުންތަކެއް ދެވަނަ ފަހަރަށް ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވެ އަދި އެހެން މެމްބަރުންތަކެއް މިކަމުގެ ތެރޭގައި އަލަށް ހިމެނުނީ ނިހާނާއި ޕީޖީ ގުރޫޕުގެ ލީޑަޝިޕުން ދެ އަތް އުރާލައިގެން ތިބީމަ އެވެ .ޕީޕީއެމްގެ ރައީސް މައުމޫން އަބްދުލް ގައްޔޫމްގެ ދަރިކަލަކަށް ފާރިސް ވެފައި އަދި އެއީ މައުމޫންގެ ފެކްޝަންގެ ބޭފުޅަކަށް ވުމުން ،ފިޔަވަޅު ގތަށް އަޅަން ނުކެރުނީ ކަމަށް ވެސް ވެދާނެ އެޅި ޮ އެވެ. ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލުގެ މައްސަލާގައި ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި މެމްބަރުންގެ ތެރެއިން ސަލީމް ވަނީ ޕީޕީއެމްގެ ޕާލަމެންޓްރީ ގުރޫޕުގެ ކށްލައިފަ އެވެ .ބިލް ފާސްކުރަން ވައިބާއިން ރޭ ބޭރު ޮ ވޯޓަށް އެހުމުގެ ދެ ތިން ދުވަސް ކުރިން މުސްތަފާއާ
ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލް ފާސްކުރުމަށް މަޖިލިހުގައި އިއްޔެ
މެދު އެ ފިޔަވަޅު ވަނީ އަޅައިފަ އެވެ .މުސްތަފާ ވައިބަ
ނެގި ވޯޓަށް ވަޑައިނުގެންނެވި ޕީޕީއެމްގެ ތިން މެމްބަރުން( :ކ) އިން (ވ) އަށް.
ކޅަށް އެ ގުރޫޕުގައި ގުރޫޕުން ބޭރުކޮށްލީ ،ބިލާ ދެ ޮ
ނާޒިމް ރަޝާދު ،އަހުމަދު ސަލީމް އަދި އަމީތުޮ - .ފޓޯ :މަޖިލިސް
ވާހަކަ ދައްކަވާފައި ވަނިކޮށެވެ. މި މައްސަލާގައި ޕީޕީއެމްގެ ޕާލަމެންޓްރީ ގުރޫޕުގެ
އަ ހު މަ ދު ހަ މް ދޫ ން
ކލިޝަންގެ ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި ޕީޕީއެމް/އެމްޑީއޭ ޯ މެމްބަރުންނާ ދޭތެރޭ ފިޔަވަޅު އަޅައިފާނެ ކަމާ ދޭތެރޭ
ވުރެ ގިނަ މެމްބަރުން ތަކުރާރުކޮށް ވިޕްލައިނާ
ދންމަނިކަކީ ވެސް މި ބިލް ބަލައިގަތުމަށް މަނިކު ޮ
ހިލާފުވުމުން ވެސް މިއަދާ ހަމައަށް އެއްވެސް ފިޔަވަޅެއް
ވޓު ނެގި ވަގުތު މަޖިލިހަށް މިދިޔަ ހަފުތާގައި ޯ
އަޅައިފައެއް ނުވެ އެވެ .އެކަން ބައެއް މީހުން
ވަޑައިނުގެންނެވި ދެ މެމްބަރުންނެވެ .އެކަމަކު އެ
ސިފަކުރަނީ ތަފާތުކުރުމެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލް
ދުވަހުގެ ހެނދުނުގެ ސެޝަންގައި އެ ދެބޭފުޅުން ވެސް ތިއްބެވި އެވެ .މީގެ ތެރެއިން ހުސެއިން މަނިކު
އެ ޕާޓީގެ ބައެއް މެމްބަރުން ސުވާލު އުފައްދަން
ވޓު ނުދެއްވި މެމްބަރުންގެ ފާސްކުރަން އިއްޔެ ޯ
ވޓު ދެއްވި ނަމަވެސް، ބިލް ފާސްކުރަން އިއްޔެ ޯ
ފަށައިފި އެވެ .މިހެން ބުނަން ފެށީ ،މާލޭގައި ތިއްބަވައި،
ތެރޭގައި ،އެ ބިލް ބަލައިގަތުމަށް މިދިޔަ ހަފުތާގައި
ވޓަށް މަޖިލިހަށް ސަލީމް ހިމެނިވަޑައިގަންނަވަނީ އެ ޯ
ޖަލްސާ އަށް ވަޑައިނުގެންނެވި މެމްބަރުންނާއި ޖަލްސާ
ވޓު ނުދެއްވި މެމްބަރުން ވެސް ތިއްބެވި އެވެ. ޯ
ވަޑައިނުގެންނެވި ތިން މެމްބަރުންގެ ތެރޭގަ އެވެ.
އަށް ވަޑައިގަތް މެމްބަރުންނާ އެކު ހަތް މެމްބަރަކު
އޭގެ ތެރޭގައި ކުޅުދުއްފުށީ ދެކުނު ދާއިރާގެ މެމްބަރު
ވޓަށް މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގެންނެވި ބިލް ފާސްކުރުމުގެ ޯ
ސަރުކާރުގެ ވިސްނުމާ އެއްގޮތަށް ވޯޓު ނުދެއްވިޔަސް،
މުހައްމަދު ނަޝީދާއި ފާރިސް އާއި ނޮޅިވަރަމް ދާއިރާގެ
މެމްބަރުންގެ ލިސްޓުގައި ދެން ތިއްބެވީ މަޑުއްވަރީ
އެއިން މެމްބަރަކާ ދޭތެރޭ މިހާތަނަށް އެއްވެސް
ހުސެއިން އަރީފް ހިމެނިވައިގަންނަވަ އެވެ .ބިލް
ދާއިރާގެ މުހައްމަދު އަމީތާއި ތުޅާދޫ ދާއިރާގެ ނާޒިމް
ފިޔަވަޅެއް އެޅުން ލަސްވަމުން ދިއުމާ ގުޅިގެންނެވެ.
ބަލައިގަތުމާ މެދު ނަޝީދު އެއްވެސް ކޮޅަކަށް ވޯޓު
ދިއްގަރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަހުމަދު ފާރިސް
ނުދެއްވި ނަމަވެސް ބިލް ފާސްކުރުމަށް ނުފެންނަ ކަމަށް
ރަޝާދެވެ. ޕީޕީއެމް މަޖިލިސް މެމްބަރަކު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި
މައުމޫން ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވުމުން ،ޕާޓީން ވަކިކުރަން
ވޓު ދެއްވި އެވެ .އެ ދެ ގޮތުން ކުރެ ސީދާ އޭނާ ޯ
ހަމަހަމަކޮށް ،މެމްބަރުންނާ މެދު ފިޔަވަޅު އަޅަމުން އައި
ކމިޓީން ނިންމައި އަދި އޭނާ މަޖިލިހުގައި ސުލޫކް ޮ
ވޓު ދެއްވިޔަސް އެއީ ވިޕްލައިނާ ކންމެ ގޮތަކަށް ޯ ޮ
ނަމަ ،މިހާ ގިނަ މެމްބަރުންނަށް އެއްފަހަރާ ވިޕްލައިނާ
ކމިޓީން އާދައިގެ ކޮމިޓީއަކަށް ދާދި ތަމްސީލް ކުރި ޮ
ހިލާފުވުމެވެ .ބިލް ބަލައިގަތުމުގެ ވޯޓު ނެގިއިރު
ކށްފަ އެވެ .ހަމަ އެހެންމެ، އިހަކަށް ދުވަހު ވަނީ ބަދަލު ޮ
ރާއްޖޭގައި ވަޑައިގެން ނޫޅުއްވާ ކަމަށް ޕީޖީ ގުރޫޕަށް
ކމިޓީއަކަށް ބަދަލުކުރުމުގެ ފިޔަވަޅެއް އާދައިގެ ޮ
އެންގެވި ،ތިމަރަފުށި ދާއިރާގެ މުހައްމަދު މުސްތަފާ
ޕީޖީ ގުރޫޕުގެ ތެރޭގައި ކަނޑައަޅާފައި އޮތް އުސޫލެއް.
ތުލުސްދޫ ދާއިރާގެ މެމްބަރު މުހައްމަދު ވަހީދު
ވެސް ބިލަށް "ރަތް" ޖައްސަވައި ވަނީ ވިޕްލައިނާ
ގތަށް އަމަލުކުރާތީ އެކަމަކު އެ އުސޫލު މުގުރާލެވޭ ޮ
އިބްރާހިމަށް ވެސް އެޅި އެވެ. އެކަމަކު ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލްގެ މައްސަލާގައި އެކެއް ނުވަތަ ދެ މެމްބަރުންނަށް
ކަނޑައެޅިގެން ހިލާފުވެވަޑައިގެންފަ އެވެ. މީގެ އިތުރުން އޭދަފުށި ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަހުމަދު ސަލީމް (ރެޑްވޭވް) އާއި ގުރައިދޫ ދާއިރާގެ ހުސެއިން
ދަމަނަވެށިން އިންފުލުއެންޒާ ވެކްސިން ހުސްވެއްޖެ! ރާއްޖެ އިން މި އަހަރު ހައްޖަށް ދާ މީހުން ފުރަން
އެޗްޕީއޭ އިން ވާހަކަ ދެއްކެވި ޑރ .ފާތުމަތު
ކށް ދަމަނަވެށިން އިންފުލުއެންޒާ ކައިރިވެފައި ވަނި ޮ
ނަޒުލާ ވިދާޅުވީ ހައްޖަށް ދާ މީހުންނަށް ކޮންމެހެން
ވެކްސިން ހުސްވެއްޖެ އެވެ.
ޖަހަން ޖެހޭ ދެ ވެކްސިން ކަމަށްވާ މެނެންޖައިޓިސް
ހައްޖަށް ފުރަން ޖަހަން ޖެހޭ ވެކްސިން
ޕލިއޭ ވެކްސިން ލިބެން އެބަހުރި ކަމަށެވެ. އާއި ޯ
ރޓެކްޝަން އެޖެންސީގެ ލިސްޓުގައި ،ހެލްތު ޕް ޮ
އިންފުލެއެންޒާ ވެކްސިންއަކީ އޭގެ އިތުރުން
ދަށުން ހިންގާ ދަމަވެށިން އެކަނި ޖަހާ އިންފުލުއެންޒާ
ގތުން ޖަހާ ވެކްސިނެއް ކަން ރައްކާތެރިވުމުގެ ޮ
ވެކްސިން ހިމެނެ އެވެ.
ފާހަގަކުރައްވަމުން އޭނާ ވެސް ވިދާޅުވީ އެ ވެކްސިން
ހައްޖުގެ އެޑްވާންސް ޓީމުތައް މި ހަފުތާގައި ފުރާއިރު ބައެއް މީހުން އަދި އިންފުލުއެންޒާ ވެކްސިނެއް ނުޖަހަ އެވެ. އިންފުލުއެންޒާ ވެކްސިން ޖަހަން ދަމަނަވެއްޓަށް ދާ މީހުންނަށް އެތަނުން މައުލޫމާތު ދިން ގޮތުގައި،
ބޑު މައްސަލައެއް ނޫން ކަމަށެވެ. ނުޖެހުން މާ ޮ އެޗްޕީއޭ އަށް އެ ވެކްސިން ލިބިފައި ހުރީ 1،000 މީހުންނަށް ވާ ވަރަށް ކަމަށާއި 2،000މީހުންނަށް ވެކްސިން ޖަހަން ޖެހޭ ކަން އެނގުނީ ތަންކޮޅެއް ލަސްވި ފަހުން ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
އެ ވެކްސިން ލިބޭނެ ދުވަހެއް އަދި ނޭނގެ އެވެ.
"އެއް އަހަރު ދުވަހަށް އެ ވެކްސިން ހަދާފައި
ވެކްސިން ލިބޭނެ ތާރީހެއް އެނގޭނީ އެޗްޕީއޭ އަށް
ކޅަށް ލިބިފައި ވަނީ 1،000މީހުންނަށް ހުންނައިރު މި ޮ
ކަމަށް ވެސް ދަމަނަވެށިން ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.
ވާ ވަރަށް .މިހާރު އިތުރަށް އެ ވެކްސިން ހޯދަން
ރގާތަކުން ރައްކާތެރިވާން އެތަނުން ބުނިގޮތުގައި ޯ ޖަހާ އިންފުލުއެންޒާ ވެކްސިން ނުޖެހިއަސް މައްސަލައެއް ނުޖެހޭނެ އެވެ.
މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަނީ "،އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. އެކަމަކު ވެކްސިން ލިބޭނެ ދުވަހެއް އަދި ޔަގީން ނުވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
ހިލާފުވާކަށް ނުކެރޭނެ ކަމަށެވެ. "ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވުވުމުން ފިޔަވަޅު އެޅުމަކީ
މިހެން މި ދިމާވަނީ .ފާރިސްއާ މެދު އަވަސް އަރުވާލައިގެން ފިޔަވަޅު އަޅައި ނިންމާލިއިރު ،ފަހުން ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި މެމްބަރުންނާ މެދު ،ހަފުތާއެއް
ޑެޕިއުޓީ ލީޑަރު ރިޔާޒް ރަޝީދު ވިދާޅުވީ ،ބިލުގެ މައްސަލާގައި ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި ހުރިހާ މެމްބަރުންނާ މެދު ފިޔަވަޅު އަޅާނެ ކަމަށެވެ .އަދި އެކަން އަންނަ ހަފުތާގައި ކުރިއަށް ގެންދާނެ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. ބޑުކުޑަމިނަށް ބަލައި "ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި ޮ ފިޔަވަޅު އަޅާނަން .މިކަމުގައި އަޅުގަނޑުމެން ފަހަތަކަށް ނުޖެހޭނަން .އެކަން އަންނަ ހަފުތާގައި ފެންނާނެ"، ރިޔާޒް ވިދާޅުވި އެވެ. ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލް ވޓުގައި ވެސް ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވި ބަލައިގަތުމަށް ނެގި ޯ މެމްބަރުންނާ މެދު މިހާތަނަށް ފިޔަވަޅު ނޭޅީ ކީއްވެތޯ ދެންނެވުމުން ސަބަބެއް ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވީ "މި ބިލްގެ ކަންތައް ކުރިއަށް އޮތުމުން" ކަމަށެވެ. ވިޕްލައިނާ ހިލާފުވުމުން އަޅާ ފިޔަވަޅުތަކުގެ ތެރޭގައި ،އެ މެމްބަރަކު މަޖިލިހުގެ އާދައިގެ ކޮމިޓީއަކަށް ބަދަލުކުރުމާއި މަޖިލިހުގެ ފަރާތުން ޕާޓީއަށް ލިބޭ ދަތުރުތައް އެ މެމްބަރުންނަށް ނުދިނުމާއި ކުރިއަށް އންނަ މަޖިލިހުގެ އިންތިހާބުގައި ފުރުސަތު ނުދިނުން ޮ އަދި ޕާޓީން ވަކިކުރުން ހިމެނެ އެވެ. "މިހާރު ވެސް ސަލީމާއި މުސްތަފާ ވާނީ ވައިބަ ކށްލާފައި .ދެން ހުރި ފިޔަވަޅުތައް ވެސް ގުރޫޕުން ބޭރު ޮ އަޅާނެ "،ރިޔާޒް ވިދާޅުވި އެވެ.
ހަބަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
5
މާލިއްޔަތު ކޮމެޓީން ރެޑް ވޭ ވް ސަލީމް އިސްތިއުފާ ދީފި
މަޖިލީހުގެ ޖަލްސާއެއްގައި ސަލީމް ވާހަކަ ދައްކަވަނީ :ހިޔާލުފާޅުކުރުން ހުއްޓުވާ ބިލާ ދެކޮޅު ހެއްދެވުމުން އޭނާ ވަނީ ޕީޕީއެމްގެ ވައިބާ ގްރޫޕުން ބޭރު ޮކށްފައި-- .ފޮޓޯ :މަޖިލިސް ފަ ޒީ ނާ އަ ހު މަ ދު
ވޓަށް އެހި ވަގުތު އޭނާ މަޖިލިހަށް ނަމަވެސްޯ ، ވަޑައިނުގެންނެވި އެވެ .ސަލީމްގެ އިތުރުން މަޑުއްވަރީ
ބިލް ފާސްކުރީ ދީން ހަތިޔާރަކަށް ހަދައިގެން :އަދާލަތު
އަދާލަތު ޕާޓީގެ ނައިބު ރައީސް އަލީ ޒާހިރު (ކ) ގައި :އެ ބިލް އަނބުރާ ފޮނުވާލަން އޭނާ ގޮވާލެއްވި --.ފޮޓޯ:އަދާލަތު ޕާޓީ
ދާއިރާގެ ޕީޕީއެމް މެމްބަރު މުހައްމަދު އަމީތާއި ތުޅާދޫ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މާލިއްޔަތު ކޮމެޓީގެ މެމްބަރު ކަމުން އޭދަފުށީ ދާއިރާގެ ޕީޕީއެމް މެމްބަރު އަހްމަދު ސަލީމް (ރެޑްވޭވް) ރޭ އިސްތިއުފާ ދެއްވައިފި އެވެ.
ދާއިރާގެ ޕީޕީއެމް މެމްބަރު ނާޒިމް ރަޝާދު ވެސް
އަ ބް ދުﷲ ޖަ މީ ލު
ވޓަށް އެހި ވަގުތު މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގަތެވެ. ބިލަށް ޯ
އޅުވާލައިގެން ފާސްކުރި ހީލަތުން ރައްޔިތުންނަށް ޮ
ކޅަށް ޕީޕީއެމް ވައިބަ ގްރޫޕް ތެރޭގައި މި ބިލާ ދެ ޮ
ބިލެއް ކަމަށެވެ .އޭގެ ބޭނުމަކީ ސަރުކާރުން
ކޅު ހެއްދެވި މަދު މެމްބަރުންގެ ތެރޭގައި ސަލީމް ދެ ޮ ކމެޓީން އިސްތިއުފާ ދެއްވީ ،އެނގިފައިވާ އޭނާ ޮ
އިސްލާމް ދީން ހަތިޔާރަކަށް ހަދައިގެން ،މަކަރާއި
އަބުރު ރައްކާތެރި ކުރުމާއި ޚިޔާލު ފާޅު
ހިންގާ ޖަރީމާތަކަށް ފަސް އަޅައި ،ފޮރުވުމާ އެކު
ހިމެނިވަޑައިގަންނަވަ އެވެ .މި ބިލަށް ވޯޓު ދެއްވަން
ކުރުމުގެ މިނިވަންކަމުގެ ބިލް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން
ނޫސްވެރިކަމުގެ މިނިވަންކަން ނިގުޅައިގަތުން ކަމަށް
ގތުގައި ،ޕީޕީއެމްގެ ޕާލަމެންޓްރީ ގްރޫޕްގެ ލީޑަރު ޮ
މަޖިލީހަށް ވަޑައިނުގަތުމަކީ ތްރީ ލައިން ވިޕަކާ އޭނާ
މިއަދު ފާސް ކުރީ އިސްލާމް ދީން ހަތިޔާރަކަށް
އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
ކމިޓީގެ މުގައްރިރު އަހްމަދު ނިހާނަށް އަދި މާލިއްޔަތު ޮ
ހިލާފުވެވަޑައިގަތް ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ.
ހަދައިގެން ކަމަށް އަދާލަތު ޕާޓީން އިއްޔެ ބުނެފި
ފނުއްވި އެސްއެމްއެސް އަކުންނެވެ .ނަމަވެސް ޮ އިސްތިއުފާ ދެއްވި ސަބަބެއް ސާފެއް ނުވެ އެވެ. މަޖިލިހުގައި ސަލީމް ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާ
ސަލީމްގެ އިތުރުން މި ބިލާ ދެކޮޅަށް ސަރުކާރު ވޓު ނުދެއްވީ ތިމަރަފުށީ ހިންގާ ކޯލިޝަނުން އިއްޔެ ޯ
އެވެ.
ގވާލެއްވީ އެ ބިލް ތަސްދީގު އަލީ ޒާހިރު ޮ ކށް ،އަނބުރާ ފޮނުވާލުމަށެވެ. ނު ޮ އެ ބިލަށް އާންމުންނާއި ކަމާބެހޭ
ނޫސްވެރިންނާއި ގިނަ ބައެއްގެ
ދާއިރާގެ މެމްބަރު މުހައްމަދު މުސްތަފާ އާއި
ބޑު ހައްލުތަކެއް ގެނެސް ބޑުވުންތަކަށް މާ ޮ ކަން ޮ
ކމިޓީން އޭނާ އިސްތިއުފާ ދެއްވާފައި ހަމައެކަނި ޮ
ހދަން މަޖިލީހުގެ ކޮމެޓީން މުއައްސަސާތަކުގެ ޚިޔާލު ޯ
ކުޅުދުއްފުށީ ދެކުނު ދާއިރާގެ މުހައްމަދު ނަޝީދާއި
ނުދީ އެ ބިލް ފާސްކުރީ ބިލް ހުށަހެޅި އިރު
ފުރަތަމަ ނިންމިޔަސް ފަހުން ވަނީ އާންމުންގެ
މިވަނީ ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ
ދިއްގަރު ދާއިރާގެ އަހުމަދު ފާރިސް މައުމޫނާއި
ގތަށް ވުރެ ވެސް ހަރުކަށި ކޮށްފަ އެވެ. އޮތް ޮ
ޚިޔާލުތައް ބަލައިނުގަތުމަށާއި ކަމާ ބެހޭ ބައެއް
ބިލް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހުން އިއްޔެ ފާސްކުރަން
ނޅިވަރަމް ދާއިރާގެ އެމްޑީއޭގެ މެމްބަރު ހުސެއިން ޮ
ސަރުކާރަށް ނިސްބަތްވާ އުނގޫފާރު ދާއިރާގެ
މުއައްސަސާތަކުގެ ބަސް ނުހޯދަން ނިންމައިފަ
މެމްބަރު ޖައުފަރު ދާއޫދު ހުށަހެޅުއްވި އެ ބިލް
ގތަށް ނިންމީ އަބުރު ރައްކާތެރި ކުރުމަކީ އެވެ .އެ ޮ
ތްރީ ލައިން ވިޕް ނެރެފައި ވަނިކޮށް ،އެއާ ހިލާފުވެވަޑައިގަތުމުން ޕީޕީއެމްގެ ވައިބާ ގްރޫޕުން އޭނާ ކށްފައި ވަނިކޮށެވެ. ރޭ ބޭރު ޮ ވޓު ދެއްވުމަށް ސަލީމަށް ތަކުރާރުކޮށް، ބިލަށް ޯ ޕީޕީއެމްގެ ޕާލަމެންޓްރީ ގުރޫޕުގެ ލީޑަޝިޕުން އެންގި
އަރީފެވެ. ވެރިކަން ކުރާ ޕާޓީގެ މަދު މެމްބަރުންތަކަކާއި ކޅު މެމްބަރުން ބިލަށް ވޯޓު ސަރުކާރާ އިދި ޮ ނުދެއްވިއަސް ޕީޕީއެމް/އެމްޑީއޭގެ މެމްބަރުންގެ ވޯޓުން ބިލް ވަނީ ފާސްކޮށްފަ އެވެ.
ފާސްކުރީ ސަރުކާރަށް ތާއީދު ކުރާ މެމްބަރުންގެ
އިސްލާމް ދީނުގައި ވެސް ބާރު އަޅާފައިވާ ކަމެއް
ވޯޓުންނެވެ.
ކަމަށް ފިގުހު އެކަޑަމީން ބުނުމުން ކަމަށް ބުނެ
ބޑުވުން ފާޅުކޮށް ،އަދާލަތު ޕާޓީގެ އެކަމާ ކަން ޮ
އެވެ.
ނައިބު ރައީސް އަލީ ޒާހިރު ވިދާޅުވީ އެ ބިލަކީ
ފުލުހުންގެ އިސް ވެރިން ގާނޫނާ ހިލާ ފު އަމުރު ނުކުރާނެ ފުލުހުންގެ އެއްވެސް ކޮމާންޑަރަކު އެއްވެސް ފުލުހަކަށް ގާނޫނާ
ކަށަވަރުކޮށްދީފައިވާ ހައްގުތަކަށް ފުލުހުން ހުރަސްއަޅަނީ އިސް ވެރިން
ފުލުހުންގެ ސަފުތަކުގެ ބަދަހިކަން ނަގާލުމަށް މުޖުތަމައުގައި ކުރާ
ހިލާފު އަމުރެއް ނުކުރާނެ ކަމުގެ ފުރިހަމަ ޔަގީންކަން އަބަދުވެސް
ކުރާ ޣައިރު ގާނޫނީ އަމުރުތަކަށް ތަބާވެ ތިބެގެން ކަމަށް އިދިކޮޅު
މަސައްކަތްތައް ބަލައި އެކަން ހުއްޓުވަން ކުރަން ޖެހޭ ހުރިހާ ކަމެއް
އޮންނަ ކަމަށް ޕޮލިސް ކޮމިޝަނަރު އަހުމަދު އަރީފް އިއްޔެ ވިދާޅުވެއްޖެ
ފަރާތްތަކުން ބުނަމުން ދަނިކޮށެވެ.
ކުރަން ފުލުހުންގެ ކޮމާންޑަރުންގެ އަރިހުން އަރީފް އެދިވަޑައިގެންނެވި
ފުލުހުންނަކީ އެއްބައިވަންތަ ބައެއް ކަމަށާއި އެ އެއްބައިވަންތަކަމާއި
އެވެ. ފުލުހުންގެ ވެބްސައިޓުގައި ބުނީ އަރީފް މިހެން ވިދާޅުވީ ފުލުހުންގެ ބޑުގެ ބައްދަލުވުމުގައި ކަމަށެވެ .އަރީފާ ހަވާލާ ދެއްވައި މެނޭޖްމެންޓް ޯ ވެބްސައިޓުގައި ބުނީ ފުލުހުންނަނީ ގާނޫނީ މަސައްކަތާއި ގައުމީ ވާޖިބު
ކމާންޑަރަކު ވެސް އުފާކުރަން ޖެހޭ ކަމެއް ވަރުގަދަ ގުޅުމަކީ ކޮންމެ ޮ ޕލިސް ކޮމިޝަނަރު ވިދާޅުވި އެވެ. ކަމަށް ޮ ގތުގައި ފުލުހުންގެ ކާމިޔާބަކީ ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވި ޮ
ވަރަށް ފުރިހަމަ އަށް އަދާކުރާ ބައެއް ކަމަށެވެ .ކޮންމެ ފުލުހަކު ވެސް
އެއްބައިވަންތަކަމާ އެކު ގުޅިގެން ކުރާ މަސައްކަތެވެ .އެގޮތުގައި އެކަން
މަސައްކަތް ކުރާނީ ގާނޫނީ އިމުގެ ތެރެއިން ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
ދަމަހައްޓަން ވަރަށް ގިނަ މަސައްކަތްތައް ކުރަން ޖެހޭ ކަމަށް އަރީފް
ޕޮލިސް ކޮމިޝަނަރު މިހެން ވިދާޅުވެފައި މިވަނީ ގާނޫނުއަސާސީން
ވިދާޅުވި އެވެ.
އެވެ .އަދި ކޮމާންޑަރަކަށް ނޭނގި އެއްވެސް ފުލުހަކު އެއްވެސް ކަމެއް ކމިޝަނަރު ނަސޭހަތްތެރިވި އެވެ. ނުކުރަން ވެސް ޕޮލިސް ޮ ކށް ރައްޔިތުންގެ އަރީފް ވިދާޅުވީ ގައުމުގެ ހަމަޖެހުން ގާއިމް ޮ ރައްކާތެރިކަން ގާއިމްކުރުމަކީ ފުލުހުންގެ ވާޖިބެއް ކަމަށާއި އެގޮތުގައި ފުލުހުން ދެމިތިބެން ޖެހޭ ކަމަށެވެ.
ހަބަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
7
ބިލުން ހިޔާލު ފާޅުކުރު ްނ ސަރުކާރުގެ ޕްރޮފެޝަނަލް ބޭ ފުޅުންނަށް ފުނޑާލާނެ :އދ ،.އެމެރިކާ ހައުސިން ޔުނިޓް ފަ ޒީ ނާ އަ ހު މަ ދު
އެކަމަކު އެ ހައުސިން ޔުނިޓްތައް ދޫކުރާނީ ކޮން ބަޔަކަށް ކަމެއް ރައީސް އޮފީހުން އަދި ހާމައެއް ނުކުރެ އެވެ.
ސަރުކާރުގެ އެކި ދާއިރާތަކުގައި މަސައްކަތް
ހުޅުމާލެ ދެ ވަނަ ފިޔަވަހީގައި 15،000
ރފެޝަނަލް ބޭފުޅުންނަށް އަމާޒުކޮށްގެން ކުރާ ޕް ޮ
ފްލެޓް އަޅަން ވަނީ ނިންމައިފަ އެވެ .އެ
ހުޅުމާލޭގައި 1،500ހައުސިން ޔުނިޓް އަޅަން
ފްލެޓްތައް އަޅަން ބޭރުގެ ފަސް ކުންފުންޏަކާ
ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ނިންމަވައިފި އެވެ.
ކށްފައިވާ އިރު ކުރިއަށް އޮތް ދެ އަހަރުގެ ހަވާލު ޮ
އފީހުން ބުނީ ހުޅުމާލެ ދެ ވަނަ ރައީސް ޮ
ތެރޭގައި އެ ހައުސިން ޔުނިޓްތައް ނިމޭނެ ކަމުގެ
ފިޔަވަހީގައި އަޅާ ހައުސިން ޔުނިޓްތަކުގެ ރފެޝަނަލް ބޭފުޅުންނަށް ތެރޭގައި ހިމަނައިގެން ޕް ޮ
ހިޔާލު ފާޅު ކުރުން ހުއްޓުވާ ބިލަށް ޯވޓު ނުދޭން މަޖިލިސް ދޮށުގައި އިއްޔެ
ޔަގީންކަން ހައުސިން މިނިސްޓްރީން ދެ އެވެ.
ނޫސްވެރިން ޮގވާލަނީ -- .ފޮޓޯ :މުހައްމަދު ޝަރުހާން /މިހާރު
ހުޅުމާލޭގައި އަޅާ ގިނަ އަދަދެއްގެ ފްލެޓްތަކާ
ހައުސިން ޔުނިޓްތައް އަޅަން ނިންމީ އިކޮނޮމިކް
ބހިޔާވަހިކަމުގެ އަގު ހެޔޮވެގެންދާނެ ކަމަށް އެކު ޯ
ކައުންސިލްގައި މަޝްވަރާ ކުރެއްވުމަށް ފަހު
ވެސް ސަރުކާރުން ބުނެ އެވެ.
ކަމަށެވެ.
ސަލީމް ވެސް ޕީޕީއެމް ވައިބަ ގުރޫޕުން ބޭރުކޮށްލައިފި
މަޖިލީހުން މިއަދު ފާސްކުރި ހިޔާލުފާޅުކުރުން ހުއްޓުވުމުގެ ބިލާ ދެ ޮކޅަށް އަޑު އުފުލަނީ :އެ ބިލުން ހައްގުތަކެއް ނިގުޅައިގެންފައިވާތީ އެކަންކަމަށް ރިއާޔަތް ޮކށްދެއްވަން ޓްރާންސްޕޭރަންސީ މޯލްޑިވްސް އިން ވަނީ ގޮވާލާފައި -- .ފޮޓޯ :މުހައްމަދު ޝަރުހާން އަ ލީ ނާ ފި ޒް
އޭދަފުށީ ދާއިރާ ެގ މެމްބަރު އަލީ ސަލީމް: ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަމާ ދެކޮޅަށް މަޖިލިހުގައި މިއަދު ވޯޓު ނެގިއިރު އޭނާ އެތަނަށް ވަޑައެއް ނުގެންނެވި--. ފޮޓޯ :ނިޝާން އަލީ/މިހާރު
ދާނެ "،ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަމަކީ މކްރެސީގެ މައިގަނޑު އެއް އަސާސްކަން ޑި ޮ މަޖިލީހުން އިއްޔެ ފާސް ކުރި ބިލަކީ ހިޔާލު
ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލަށް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހުގައި އިއްޔެ ވޯޓު ނެގި ވަގުތު
ވެސް އެ ބިލް އަދި ސަރުކާރަށް ބޮޑެތި ފާޑުކިޔުންތައް
މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގެންނެވި ،އޭދަފުށި ދާއިރާގެ މެމްބަރު
ވިދާޅުވެފަ އެވެ.
އަހުމަދު ސަލީމް (ރެޑްވޭވް) ވެސް ޕީޕީއެމްގެ ވައިބަ ގުރޫޕުން ރޭ ބޭރުކޮށްލައިފި އެވެ. ޕީޕީއެމްގެ ވައިބަ ގުރޫޕުން އޭނާ ބޭރުކޮށްލިއިރު، ކށް ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ ސަރުކާރާ ދެކޮޅަށް އަދި ހާއްސަ ޮ ކޅު ބިލަށް ޕީޕީއެމްގެ ތެރެއިން މިނިވަންކަމާ ދެ ޮ ފާޅުގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ތެދުވި މެމްބަރުންގެ ތެރޭގައި
ވޓަށް އެހި ގަޑީގައި ސަލީމްގެ އިތުރުން ބިލަށް ޯ ޕީޕީއެމްގެ މެމްބަރުންގެ ތެރެއިން މަޖިލިހަށް
ކޅަށް ޕީޕީއެމުން އިއްޔެ ވޯޓު ދެއްވީ މި ބިލާ ދެ ޮ
މި ބިލު މަޖިލީހަށް ހުށަހެޅުމާ އެކު އެމެރިކާ
ކަމަށް ބުނެ އދ .އާއި އެމެރިކާ އިން ވަރަށް
އާއި ބޭރުގެ އެހެން ފަސް ފަރާތެއް ގުޅިގެން
ބޑުވުން ފާޅުކޮށްފި އެވެ. ބޮޑަށް ކަން ޮ
ބޑުވުންތައް އެލިޒަބަތު ތަކުރާރުކުރެއްވި ފާޅުކުރި ކަން ޮ
ޖެނީވާގައި އިއްޔެ ހަވީރު ބޭއްވި ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމެއްގައި އިންސާނީ ހައްގުތަކާ ބެހޭ އދ.ގެ
އެވެ .ލަންކާގައި ހުންނަ އެމްބަސީތަކުގެ ތެރެއިން އެމެރިކާއާ ގުޅިގެން ޔޫރަޕްގެ އިއްތިހާދު
ކައުންސިލްގެ ގާނޫނީ ވެރިކަމާއި ހަމަހަމަކަމާއި
(އީޔޫ) އާއި އިނގިރޭސިވިލާތާއި ޖަރުމަނާއި
ގފީގެ ވެރިޔާ މޯނާ ރިޝްމާވީ ތަފާތު ނުކުރުމާ ބެހޭ ޮ
ނވޭން ނެރުނު އެ ބަޔާނުގައި ނެދަލެންޑްސް އާއި ޯ
ގތުގައި އެ ބިލާ މެދު އދ .އިން ވަރަށް ވިދާޅުވި ޮ
ވަނީ ގާނޫނީ ވެރިކަމަށް އަނބުރާ ރުޖޫއަވާން
ބޑުވެ އެވެ .އެ ކަންބޮޑުވުންތައް ބޑަށް ކަން ޮ ޮ
ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީނަށް ގޮވާލާފަ އެވެ .އަދި
ކޅު އެ ބިލު އެންމެ ފުރަތަމަ މި އަހަރުގެ ކުރީ ޮ
ވޭތުވެދިޔަ އަހަރުތަކުގައި ފަހަތަށް އެޅި ފިޔަވަޅުތައް
މަޖިލީހަށް ވެއްދުމުން ވެސް ފާޅު ކުރިކަން އޭނާ
އަނބުރާލުމަށް ފަހު ،ގާނޫނީ ވެރިކަމާއި ޑިމޮކްރަސީގެ
ފާހަގަ ކުރެއްވި އެވެ.
މަގަށް އަނބުރާ ރުޖޫއަވެވަޑައިގަތުމަށް ވެސް ބާރުއެޅި އެވެ.
ފުނޑާލާނެ "،މޯނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
ހދާފައިވާ ހައްގުތަކާއި "ބުރަ މަސައްކަތުން ޯ
ސިޔާސީ ފަރާތްތަކާއި ނޫސްވެރިންގެ އިތުރުން
މކްރެޓިން ނިޒާމު ދަމަހައްޓަން ގާއިމްކޮށްފައިވާ ޑި ޮ
ހައްގުތަކަށް ވަކާލާތުކުރާ އެންމެން ދެކޮޅު ހަދަމުން
މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަ ހުރިހާ ދިވެހިންނަށް
ކށް އިއްޔެ ފާސްކުރި ބިލަށް އެމެރިކާ އިން ދަނި ޮ
އަޅުގަނޑުމެން ކުރިއެކޭ ވެސް އެއްގޮތަށް
ބޑަށް ފާޑުކިޔާފަ އެވެ. ވެސް ވަނީ ވަރަށް ޮ
ވަޑައިނުގަންނަވަނީ މަޑުއްވަރީ ދާއިރާގެ އަހުމަދު އަމީތު އަދި ތުޅާދޫ ދާއިރާގެ ނާޒިމް ރަޝާދެވެ.
ފާހަގަކުރައްވައި އެލިޒަބަތު ވިދާޅުވި އެވެ.
ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ފުނޑާލަން ކުރި ކަމެއް
"މި ބިލުން ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ގތުގަ އެވެ .ފަހުން މުސްތަފާ ދެއްކެވި ބޭފުޅުންގެ ޮ
ބޑަށް ފަހަތަށް ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ވަރަށް ޮ
ސްޓޭޓް ޑިޕާޓްމަންޓުން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި އެ ތަނުގެ މީޑިއާއާ ބެހޭ ބައިގެ ވެރިޔާ އެލިޒަބަތު މކްރެސީގައި ޖަވާބުދާރީ ޓުރޫޑޯ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ޑި ޮ
އެއްބާރުލުން ދޭނަން "،ބަޔާނުގައި އެލިޒަބަތު ވިދާޅުވި އެވެ. މަޖިލީހަށް ފުރަތަމަ ހުށަހެޅި އިރަށް ވުރެ ކށް ބިލު ފާސްކުރިއިރު ،ބޮޑެތި ވެސް ހަރުކަށި ޮ
މުސްތަފާގެ އިތުރުން ކުޅުދުއްފުށީ ދެކުނު ދާއިރާގެ
ގތްތައް ހަމަޖައްސާފައިވަނީ ކުށް ކުރުވޭނެ ޮ
ޖޫރިމަނާތަކާއި ޖަލު ހުކުމުގެ އިތުރުން މީޑިއާތައް
ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާ ،ތިމަރަފުށި ދާއިރާގެ މެމްބަރު
މުހައްމަދު ނަޝީދާއި ދިއްގަރު ދާއިރާގެ އަހުމަދު
ކުރެވޭނެތީކަން ދަނެ ،އެ ކަންކަން ރަނގަޅު ކުރަން
ކށް ،ބޭނުންވެއްޖެ ހިނދެއްގައި ލައިވް ފީޑު ބަންދު ޮ
މުހައްމަދު މުސްތަފާއާ މެދު ވެސް މިދިޔަ ހުކުރު ދުވަހު
ނޅިވަރަމް ދާއިރާގެ އެމްޑީއޭގެ ފާރިސް މައުމޫނާއި ޮ
ކަމަށެވެ .އެ މައްސަލަތަކާ މެދު މިނިވަންކަމާ އެކު
ގތް ވަނީ ހަދާފަ އެވެ .އަދި ނޫސްވެރިން ކަނޑާލެވޭ ޮ
މެމްބަރު ހުސެއިން އަރީފެވެ.
ހިޔާލު ބަދަލުކުރެވުމަކީ އިސްލާހު ކުރަން އެޅޭނެ
މަސްދަރު ވެސް ހާމަކުރަން ޖެހެ އެވެ .މީގެ
ވަނީ އެ ފިޔަވަޅު އަޅައިފަ އެވެ. ސަލީމާއި މުސްތަފާ ފާހަގަ ކުރެވިފައި ވަނީ ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލާ ދެކޮޅަށް ވައިބަ ބޑު ގޮތެއްގައި ވާހަކަ ގުރޫޕުގައި އެންމެ ފާޅުކަން ޮ
އެންމެ މުހިއްމު ފިޔަވަޅުކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި
އިތުރުން ،ތަސްދީގު ކުރާ ދުވަހުން ފެށިގެން މި
އެވެ.
ގާނޫނަށް އަމަލުކުރަން ފަށާނެ އެވެ. "[ ...އިއްޔެ ފާސްކުރި] ބިލާ އެކު ހިޔާލު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
ގޮއްވާލި "ބޮމާ" އެ ުކ ނޫސްވެރިކަން އަޅި އަށް!
8
ބިލް ތަސްދީގު ކުރާ ހިސާބުން މި ބިލުގައި ހުރި ގތުން ވެސް ވާހަކަ ނުދެއްކޭ ކަންބޮޑުވުންތަކާ ގުޅޭ ޮ ވަރަށް ދުލާއި ގަލަމުގެ މިނިވަންކަން ނިގުޅައިގެންފައި ގސް ވާހަކައެއްގެ ވުމެވެ .އަދި އެހެން މީހަކު ދައްކާ ޯ ޒިންމާ ނޫސްވެރިން ނަގަން ޖެހި ،ބޮޑު އަދަދުތަކުން ގތަށް ގާނޫނު ހެދުމަކީ ވެސް ބިލާ ޖޫރިމަނާ ކުރެވޭ ޮ މެދު އޭނާ ކަންބޮޑުވާ ކަމެކެވެ. "މީހަކު ވާހަކަ ދެއްކީމަ އެކަމުގެ ޒިންމާ މި ޕޓް ކުރާ ނޫސްވެރިޔާ .މިއީ ކިހާ ނަގަން ޖެހެނީ ރި ޯ ހެއްވާ ކަމެއް .މި ބިލަކީ ނޫސްވެރިކަމަށް ހުރަސްތައް ކުރިމަތި ކުރަމުން ގޮސް ނޫސްވެރިކަން އެކީ ނައްތާލަން ގސްކޮށް ކުރާ ނަމަ ބމެއް .އެއްވެސް ކަމެއް ޯ ގޮއްވާލި ޮ އެކަމުގެ ވާހަކަ ދެއްކުމުގެ ފުރުސަތެއް މިހާރަކު ނެތް"، ހަމްދޫން ވިދާޅުވި އެވެ. މި ބިލާއެކު ،ހަމްދޫން ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ،ހިޔާލު ފާޅު ކުރުމާއި ނޫސްވެރިކަމުގެ މިނިވަންކަން ވަޅުޖެހުމުގެ އިތުރުން އުފެއްދުންތެރި ލިއުންތަކާއި ހިޔާލްތައް ފާޅު ގތެއް ވެސް ނެތެވެ .އެހެންވެ ކަންކަން ކުރެވޭނެ ޮ ކުރިއެރުމުގެ ފުރުސަތު ވެސް ހަނިވެގެން ދިޔައީ ކަމަށް އޭނާ ދެކެ އެވެ. މިނިވަން ނޫހުގެ އެޑިޓަރު ޒަހީނާ ރަޝީދު ގތުގައި ނޫސްވެރިންގެ ކަރުގައި ދެކެވަޑައިގަންނަވާ ޮ ހިފައި މަރާލަން ހެދި ބިލުން ގެއްލުން ލިބޭނީ ނޫސްވެރިންނަށް އެކަންޏެއް ނޫނެވެ .އެއަށް ވުރެ ބޮޑު ނުރައްކަލެއް މި ބިލަށް ވޯޓު ދެއްވި 31މެމްބަރުންނަށް ލިބިވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށް އޭނާ ދެކެ އެވެ. އންނަނީ ވަރަށް ހަލަބޮލި ސިޔާސީ "ރާއްޖޭގައި މި ޮ މަސްރަހެއް .ސިޔާސީ މަސްރަހު އެކި ގޮތްގޮތަށް ވޓު ދެއްވި މެމްބަރުންނަށް ބަދަލުވާއިރު ،މި ބިލަށް ޯ އަނިޔާއެއް ކުރިމަތިވެއްޖެ ނަމަ އޭގެ ވާހަކަ ދައްކަން ތިބީ ކޮން ބައެއްތޯ؟ ހަމަ އަޅުގަނޑުމެން ނޫސްވެރިން. ތ އެކަން ކުރާނީ"، މި ބިލާއެކު އަޅުގަނޑުމެން ކިހިނެއް ޯ ޒަހީނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
ހިޔާލު ފާޅު ކުރުން ހުއްޓުވާ ބިލަށް ވޯޓު ނުދޭން ޮގވާލައި ނޫސްވެރިން މަޖިލިސް ދޮށަށް އިއްޔެ ދިއުމުން ފުލުހުން އެކަމަށް ހުރަސްއަޅައި ފަހަތަށް ޖައްސަނީ-- .ފޮޓޯ :މުހައްމަދު ޝަރުހާން /މިހާރު
މކްރަސީގެ ނަމުގައި "ގާނޫނު އޭނާ ވިދާޅުވީ ޑި ޮ ހަދާ މަޖިލީހުން ރާއްޖޭގެ ގާނޫނީ ވެރިކަން މިއަދު ފުނޑާލައިފި" ކަމަށެވެ .އަދި މިއަދުގެ ވޯޓުގައި އެންމެ ބޑަށް ހާމަވި އެއް ކަމަކީ ،އޭނާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ޮ ބައެއް މެމްބަރުންނަކީ ރައްޔިތުންގެ އަޑު އަހާ ބައެއް
ހިޔާލު ފާޅު ކުރުން ހުއްޓުވުމުގެ ބި ްލ ފާ ް ސ ސ އިދާރާ ނުކުރަން އެދި ނޫސްވެރިން މަޖިލި ް ދޮށުގައި-- .ފޮޓޯ :މުހައްމަދު ޝަރުހާން
ނޫން ކަމެވެ. ބިލެއް ފާސްކުރިއަސް ،ނޫސްވެރިން ދެކޭ ގޮތުގައި، އބިއެއްނޭޅުވޭނެ އެވެ .އެ ރާއްޖޭގެ ނޫސްވެރިކަން ޮ ޒަމާން ދޫކޮށް ،ޒަމާނީ ނޫސްވެރިކަމެއް ހޯދީ މި ދުވަސް ދެކޭކަށެއް ނޫނެވެ. "ޒުވާން ނޫސްވެރިން ޖަލަށް ލައިގެން އެއްވެސް ހދޭނެ .ޒުވާން ނޫސްވެރިން ކަމަކަށް ހައްލެއް ނު ޯ ހިތުގައި ނަފްރަތު އުފެއްދީމަ ކަންކަން މާ ގޯސްވާނެ"، ހުސެއިން ވިދާޅުވި އެވެ. މި ބިލް ފާސްކުރީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހުގައި ވޓުގައި ބައިވެރިވި 78މެމްބަރުންގެ މިއަދު ނެގި ޯ ތެރެއިން 47މެމްބަރުންގެ އަޣުލަބިއްޔަތުންނެވެ. ބިލް ފާސްކުރަން ނުފެންނަ ކަމަށް ވޯޓު ދެއްވީ 31މެމްބަރުންނެވެ .އަބުރުގެ ބިލްގެ ނަމުގައި އޮތް ނަމަވެސް ،މިއީ ގާނޫނުއަސާސީން ދިވެހި ރައްޔިތުންނަށް އތް ހިޔާލު ފާޅުކުރުމާއި ނޫސްވެރިކަމުގެ ދީފައި ޮ މިނިވަންކަން ،ގާނޫނުއަސާސީގެ މުޅި ރޫހާ ހިލާފަށް
ފަ ޒީ ނާ އަ ހު މަ ދު
ހިޔާލު ފާޅު ކުރުން ހުއްޓުވާ ބިލް ފާސް ކުރަން ވޓު ނަގަމުން ދިޔަ އިރު ވެސް މަޖިލިސް މަޖިލީހުގައި ޯ ދށުގައި ނޫސްވެރިން އާދޭސް ކުރަމުން ދިޔައީ ބިލް ޮ
ޕާޓީގެ މެމްބަރުންގެ ސާފު އަޣުލަބިއްޔަތުން ބިލް ފާސް
ގތުގައި ބިލް ފާސްކޮށް ރާއްޖޭގެ ދެކެވަޑައިގަންނަވާ ޮ
ކުރި އެވެ .އެ ހަބަރު ލިބުމާ އެކު އެއް ނޫސްވެރިއަކު
ނޫސްވެރިކަން އެތައް ދަރަޖައެއް ފަހަތަށް ވައްޓާލައިފި
އަނެއް ނޫސްވެރިއަކަށް ބުނެވުނީ މިހެންނެވެ.
އެވެ .މި ކަމުގެ ހުރިހާ ގެއްލުމެއް އޮތީ އޭނާ
ކށް ނޫސްވެރިކަން "ހިޔާލު ފާޅު ކުރުން ހަނި ޮ މަރާލައިފި" އެވެ. މި ބިލް ފާސް ކުރުމަކުން ނޫސްވެރިން ހައިރާނެއް
ފާސްނުކުރުމަށެވެ .ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެމްބަރުންގެ
ނުވެ އެވެ .މި ބިލުން ހާސިލްކުރަން ބޭނުންވާ
ކށްދިނުމުގައި އެންމެ ފަހު ވަގުތާ ޒިންމާ ހަނދާން ޮ
އތީ މެމްބަރުން ލައްވައި މަގްސަދު ،ސަރުކާރުން ޮ
ހަމަ އަށް ވެސް ނޫސްވެރިން ދެމިތިބީ ،އެ ބިލަށް
ނޫސްވެރިންނަށް މާކުރިން ވެސް ސާފު ކޮށްދީފަ އެވެ.
ބޑުވުންތައް ކުނިވަށިގަނޑަށް ނޫސްވެރިން ފާޅުކުރި ކަން ޮ
"ބޭނުމަކީ ސަރުކާރުން ކުރާ ގޯސް އެއްވެސް
ގތުގައި ،ދިވެހި ރައްޔިތުންނަށެވެ. ދެކެވަޑައިގަންނަވާ ޮ "ނޫސްވެރިންގެ ޒިންމާއަކީ ސަރުކާރު ޒިންމާދާރު ކުރުވުން .އެކަމަކު ގާނޫނުއަސާސީން ދީފައި އޮތް އެ ހައްގު ގާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުން މި ނިގުޅައިގަތީ"، ހުސެއިން ވިދާޅުވި އެވެ. ގތުން މީހެއްގެ ވާހަކައެއް "ބިލު އޮތް ޮ ނުދެއްކޭނޭ ،ދައްކަން މި ޖެހެނީ އިމާރާތްތަކުގެ ވާހަކަ.
ލައި ،ޖެއްސުން ކުރަން އެ އަށް ވުރެ ބިލް ހަރުކަށި
ވާހަކައެއް ރައްޔިތުންނާ ހަމަ އަށް ނުގެނެވޭނެ
ކޮށްފައިވާ ކަން ވެސް އެނގި ތިބެ އެވެ .އެކަމަކު
ގޮތް ހެދުން .އަބުރު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ނަމުގައި
ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީގެ އިމާރާތެއް ނޫން .ހައްގުތައް
މާއްދާ "27ގެ ދިފާއުގައި" ނޫސްވެރިން ނުކުމެ
ގާނޫނުއަސާސީ މުގުރާލައި ،ގާނޫނީ ގޮތުން އެ ޖާގަ މި
އފީހުގެ އިމާރާތެއް ނޫން. ނިގުޅައިގަންނަނީ ރައީސް ޮ
ކޅަށް ނަގައިގެން ތިބީ ހައްގުތައް ބޑުތައް އަތުގެ ޮ ޯ
ބޑުވުން ފާޅު ކުރި ނޫސްވެރިއަކު ހޯދީ "،ބިލާ މެދު ކަން ޮ
އެއީ މީހަކު ކުރާ ކަމެއް .އެ ވާހަކަ ނުދެއްކޭނެ ގޮތް
ނިގުޅައިގަންނަ ނަމަ ،އެކަން ހުއްޓުވުމަކީ ފަރުދީ
ބުންޏެވެ.
މި ހެދީ".
ޒިންމާއަކަށް ވެސް ވާތީ އެވެ. ގތަށް ،ވެރިކަން ކުރާ ކުރިން ވެސް ހީކުރި ޮ
އންލައިންގެ ޑެޕިއުޓީ އެޑިޓަރު އަދި ސަން ޮ މީޑިއާ ކައުންސިލްގެ މެމްބަރު ހުސެއިން ހަސަން
އެކަމަކު ރައްޔިތުން ދައްކާ ޓެކުހަށް ހިޔާނާތްތެރިވާނީ
"މިހާރު" ނޫހުގެ އެސިސްޓެންޓް އެޑިޓަރު ބޑުވުމަކީ މި މުހައްމަދު ހަމްދޫންގެ އެންމެ ބޮޑު ކަން ޮ
ގތުގައި ނޫސްވެރިން އަންނަނީ ހަނިކުރާ ބިލެއްގެ ޮ ފާހަގަ ކުރަމުންނެވެ .އަދި ބިލް ދިރާސާކުރި ކޮމިޓީ އަށް އެކި މީޑިއާތަކުން ދިން ލަފާގައި ހިމެނޭ ރަނގަޅު އެއްވެސް ބަދަލެއް ބިލަށް ގެނެސްފައެއް ނުވެ އެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ކެލާ ދާއިރާގެ އަލީ އާރިފް ބިލަށް ހުށަހެޅުއްވީ ކުރި އަށް ވުރެ ވެސް ގޯސް އަދި ނުރައްކާތެރި އިސްލާހުތަކެކެވެ .އެ ބިލް ފާސްކުރީ އެ އިސްލާހުތަކާ އެކުގަ އެވެ. މުޅި ރާއްޖޭގެ ސަމާލުކަން ލިބުނު ބިލު މަޖިލީހުން ފާސްވީ ދިރާސާކުރި 11މެމްބަރުންގެ ވަގުތީ ކޮމެޓީގައި ތިއްބެވި ސަރުކާރު މެމްބަރުންގެ އަގުލަބިއްޔަތުން ގތުގެ އިތުރުން އެއް އިސްލާހާ އެކުގަ ފާސްކުރި ޮ އެވެ .ކެލާ ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަލީ އާރިފް ކޮމެޓީ އަށް އިސްލާހުތައް ހުށަހެޅުއްވި އިރު ،ނޫސްވެރިންގެ ބޑުވުންތަކަށް އެއްވެސް ހައްލެއް ގެނެސްދީފައި ކަން ޮ އތީ ޖައުފަރު ދާވޫދު ހުށަހެޅުއްވި ނެތެވެ .މިހާރު ބިލް ޮ ގސް އަދި ނުރައްކާތެރި ގޮތަކަށެވެ. އިރަށް ވުރެ ވެސް ޯ
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
9
ހި ޔާ ލު ފާ ޅު ކު ރު ން ހު އް ޓު ވު މު ގެ ބި ލާ ދެ ކޮ ޅަ ށް އަ ޑު އު ފު ލަ ނީ :ބި ލް ގަ އި ހަ މަ ނު ޖެ ހޭ އެ ތަ އް ކަ މެ އް އެ ބަ ުހ ރި ޮ ---ފ ޓޯ :މު ހަ އް މަ ދު ޝަ ރު ހާ ން
މީހެއްގެ އަބުރު ގެއްލުމުން އޭގެ ފައިދާ ދައުލަތަށް؟! މު އި އް ޒު އި ބް ރާ ހި މް
ކޓަކަށް ހުށަހެޅުމުން ގޮތުގައި މަދަނީ މައްސަލަ ބަލާ ޯ
ކށްފައެއް ނެތެވެ .ޖަލު ހުކުމް ތަންފީޒުކޮށް ބަޔާން ޮ
ކަމެވެ.
ނިމުމަށް ފަހު އެ ޖޫރިމަނާ ދައްކަން ޖެހޭ ކަން ނުވަތަ
މެދު ކުރެވޭނެ ކަމެއް ނެތެވެ .އެ ޖޫރިމަނާ ހޯދަން
ނޫން ކަން ވެސް ނެތެވެ .އެ ޖޫރިމަނާ އަކީ ސާބިތު
އެޅޭ ފިޔަވަޅެއް ވެސް ގާނޫނެއްގައި މިހާތަނަށް
ނުދައްކާ ނަމަ އެ މައްސަލަ އިސްތިއުނާފް ނުކުރެވޭ
ދަރަންޏަކަށް ވާނެ ކަން ނުވަތަ ނޫން ކަމެއް ވެސް އެ
ބަޔާންކޮށްފައެއް ނެތެވެ .އަދި ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމުން
ގޮތަށް އޮތަސް އަބުރު ގެއްލޭ މީހާއަށް ކޯޓުން ނަގައިދޭ
ބިލުން އެނގޭކަށް ނެތެވެ.
މީގެ އިތުރުން ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ ޖޫރިމަނާ ޚިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވުމުގެ މަގުސަދުގައި ފާސްކުރި ބިލަށް އެކި ފަރާތްތަކުން
ބަދަލު އެ މީހާއަށް ދެއްކުމެއް ނެތި ވެސް އެ ބައި
ބޑެތި ޖޫރިމަނާތަކެއް އެހެރީ ބަޔާންކޮށްފައި. "އެހާ ޮ
އެކަމަކު އެ ޖޫރިމަނާތައް ނުދައްކާ މީހުންނާ
އެކަން ޖިނާއީ ވަކި ކުށަކަށް ބަދަލެއް ވެސް ނުވެ އެވެ .ނުވިތާކަށް އަދަބު އިތުރަށް ބޮޑެއް ވެސް
އތީ ފާސްކޮށްފަ ފާޑު ކިޔަމުން ދަނިކޮށް ވެސް އެ ޮ
އިސްތިއުނާފް ކުރަން ހުރަހެއް ނެތެވެ .ކުރުކޮށް
މިސާލަކަށް ދެ މިލިއަން ރުފިޔާއިން ޖޫރިމަނާ ކުރާ
ނުވެ އެވެ .އެކަމަކު އަބުރުގެ ބިލުގައި އޮތީ އޭގެ
އެވެ .ނޫސްވެރިންނާއި ކަމާ ބެހޭ ފަރާތްތަކުގެ
ބުނާ ނަމަ އާންމު ރައްޔިތު މީހާގެ އަބުރު ރައްކާތެރި
ބޑު ޖޫރިމަނާ ދެއްކުމަށް މީހާއަށް ފަސޭހަވެދާނެ އެ ޮ
ކޅަށެވެ .އެކަން ވަކި ކުށަކަށް ވާ ގޮތަށެވެ. އިދި ޮ
ބޑުވުންތަކަށް ހައްލު ހޯދައި ނުދީ އެ ކަން ޮ
ކުރުމުގެ މަގްސަދުގައި ފާސްކުރި ބިލެއްގައި މުޅިން
ވުރެ ހަ މަހަށް ޖަލަށް ދިއުން ވެސް "،އެ ވަކީލް
ބިލް ފާސްކުރީ އެވެ .ދެން ރައީސް އެ ބިލް
އތީ ދައުލަތަށް މާލީ ފައިދާ ވާ ގޮތަށެވެ. ވެސް މި ޮ
ވިދާޅުވި އެވެ.
ތަސްދީގުކުރެއްވުމުން އެއަށް އަމަލުކުރަން ފަށާނެ އެވެ. އެ ބިލް އެންމެ ފުރަތަމަ މަޖިލީހަށް ހުށަހެޅިއިރު
"އެހެން ގައުމުތަކުގައި ޓެކްސް މައްސަލަތަކުގައި
ގާނޫނެއްގެ މަގްސަދަކީ މީހުން ޖަލަށް ލައި
މިއީ އަބުރާ ބެހުމަށް ވުރެ މާ ސީރިއަސް މައްސަލަތަކުގައި ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމުން މިހާތަނަށް ކށްފައި ނެތް އުސޫލެކެވެ. އަމަލު ޮ
އަމަލުކުރާ އުސޫލު ފަދަ ހަރުކަށި އުސޫލެއް ރާއްޖޭގައި
ބަންދުކުރުން ކަމަށް ވެގެން ނުވާނެ އެވެ .ގާނޫނުގެ
ހުރި ހަމަނުޖެހޭ ކަންކަން ބިލް އިއްޔެ ފާސްކުރިއިރު
މި ހަދަނީ އާންމުންގެ އަބުރު ރައްކާތެރިކުރާށޭ ކިޔާފައި.
މަގްސަދު އޮންނަންވާނީ ނޭދެވޭ ނުވަތަ ގޯސްކޮށް ހިނގާ
އެންމެ ހަރުކަށި އުސޫލެއް ރާއްޖޭގައި އޮންނަނީ
ގތަށެވެ .ނުވަތަ އެއަށް ވުރެ ވެސް ވެސް އޮތީ އެ ޮ
އޭގެ ހުރިހާ ފައިދާއެއް ދައުލަތުން މި ނަގަނީ .އާންމު
ކަންކަން ހުއްޓުވުން ނުވަތަ ހުއްޓުވަން ބާރު އެޅުމެވެ.
ޓެކްސް ފައިސާގެ މައްސަލަތަކުގަ އެވެ .އެ
ގސްކޮށެވެ .އޭގެ ތެރެއިން ޖޫރިމަނާއާ ބެހޭ ދެތިން ޯ
މީހާގެ އަބުރު ގެއްލުނީމަ ދައުލަތަށް ކޮން ފައިސާއެއްތޯ
އެހެންވެ ޖޫރިމަނާ ނުދައްކާ ނަމަ ހަދަންވީ އެ ޖޫރިމަނާ
ބާވަތުގެ މައްސަލަތަކުގައި ވެސް ދައުލަތަށް ދައްކަން
ކަމެއް ފާހަގަކޮށްލާނަމެވެ.
މި ދޭން ޖެހޭނީ؟ އާންމު މީހާގެ އަބުރު ބޭނުންކޮށްގެން
ހޯދޭނެ އުސޫލެކެވެ .ނުވަތަ މީހަކަށް ދެއްކޭނެ ވަރުގެ
އންނަނީ އެކައުންޓް ޖެހޭ ފައިސާ ނުދެއްކުމުން ޮ
ށ ލަނީ ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމުން ،އަބުރުގެ ޖަލަ ް ބަދަ ުލ ނުދެއްކިޔަސް ޖަލަކަށް ނުލާ! އެ ބިލަށް ތާއީދުކުރި މީހުން ވެސް އެންމެ ހަރު އަޑުން ދައްކާ ވާހަކައަކީ އެއީ ވަކި ބައެއްގެ އަބުރު ހިމާޔަތް ކުރުން ނޫން ކަމަށާއި އާންމު ރައްޔިތުންގެ ވެސް އަބުރު ރައްކާތެރިކުރާ ބިލެއް ކަމަށެވެ. އތީ އާންމު ރައްޔިތު މީހާގެ އަބުރު އެކަމަކު އެ ބިލު ޮ ބޑަށް ދައުލަތަށް ފައިދާތަކެއް ރައްކާތެރިކުރުމަށް ވުރެ ޮ ލިބޭ ގޮތަށެވެ. މީހެއްގެ އަބުރާ ބެހިއްޖެ ނަމަ 50،000.ރ .އިން ފެށިގެން ދެ މިލިއަން ރުފިޔާއާ ދެމެދުގެ އަދަދަކުން ޖޫރިމަނާ ކުރެވޭނެ ކަމަށް ބިލުގައި އޮތަސް އަބުރު ގެއްލޭ މީހާއަށް އޭގެ ހިތްހަމަޖެހުމެއް ނެތެވެ .އެހެނީ އެއީ ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ އެއްޗެކެވެ .އަބުރު ގެއްލޭ މީހާއަށް ލިބޭނީ އެޓާނީ ޖެނެރަލް އެކަމަށް ހަދާ ގަވާއިދަކުން ކަނޑަޅާ މިންވަރެކެވެ .ސުވާލަކީ އާންމު މީހެއްގެ އަބުރު ގެއްލުމުން އެކަމުން ދައުލަތަށް ލިބޭނީ ކން ގެއްލުމެއް ހެއްޔެވެ؟ .އެއިން ދައުލަތަށް އިތުރު ޮ މާލީ ފައިދާތަކެއް ލިބެން ޖެހެނީ ކީއްވެގެންތޯ އެވެ؟ މިވަރުން ނިމުނީކީ ނޫނެވެ .އެ ބިލް އޮތް ގޮތުން އަބުރުގެ މައްސަލަތަކުގައި ޖަލަށް ދާން ޖެހޭނީ ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ ބޮޑު ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމުންނެވެ .އަބުރު ގެއްލޭ މީހާއަށް ބަދަލުގެ ގޮތުގައި ކޯޓުން ނަގައިދޭ މިންވަރު ނުދެއްކިޔަސް ޖަލަށް ދާކަށް ނުޖެހެ އެވެ .މާނައަކީ އަބުރު ގެއްލޭ މީހާއަށް
ދައުލަތަށް ލިބެން ޖެހޭ ފައިސާ ހޯދުމުގައި
ދައުލަތުން ވިޔަފާރިއެއް ކުރަނީހެން ހީވަނީ "،ނަން
ޖޫރިމަނާއަކަށް ބަދަލުކުރުމެވެ .އޭގެ ބަދަލުގައި ވަކި
ފްރީޒްކޮށްގެން ފައިސާ ނެގުމާއި ދައުލަތުން އެ މީހަކަށް
ނުޖަހާ ގޮތަށް ވާހަކަދެއްކެވި ވަކީލަކު ވިދާޅުވި އެވެ.
ޖިނާއީ ދައުވާއެއް އުފުލައި ،އެ މީހަކު ޖަލަށް ލުމަކީ
ދޭ ޚިދުމަތްތައް ހުއްޓާލުން ފަދަ އިދާރީ ފިޔަވަޅުތަކެވެ.
ހައްލެއް ކަމަކަށް ނުބެލެވެ އެވެ.
އެކަން ޖިނާއީ ވަކި ކުށަކަށް ބަދަލުކޮށް ،ޖަލަށް ލުމުގެ
އާންމު މީހާގެ އަބުރު ގެއްލުމުން އެކަމުން ދައުލަތަށް ލިބެން ޖެހޭ މިންވަރު އެ ގާނޫނުގައި
"ޖޫރިމަނާ ދައްކަން ބާރު އެޅުން ނުވަތަ ޖޫރިމަނާ
އތަސް އާންމު މީހާއަށް އަބުރުގެ ބަދަލުގެ ހިމަނާފައި ޮ
ހޯދުން މަގްސަދަކަށް ވާން ޖެހޭނީ .އެކަން ކުރެވޭނެ
ކޓުން ނަގައިދޭނެ މިންވަރެއް ނެތެވެ .އެ ބިލް ގޮތުގައި ޯ
ކޮންމެހެން ވަކި ޖިނާއީ ކުށަކަށް ނެހެދިޔަސް .ޖޫރިމަނާ
ގތުން އަބުރު ގެއްލުނު މީހާއަށް ނަގައިދެވޭނެ ބުނާ ޮ
ނުދެއްކުން އެއީ ވަކި ކުށަކަށް ހެދުމުގެ އެއްވެސް
ބަދަލުގެ މިންވަރު ކަނޑައަޅާނީ އެޓާނީ ޖެނެރަލް ހަދާ
ބޭނުމެއް ނުފެނޭ .ކިތަންމެ މައްސަލައެއްގައި ހުކުމާ
ގަވާއިދަކުންނެވެ.
އެއްގޮތަށް ޖޫރިމަނާ ނުދައްކާ އެބަތިބި .ކީއްވެތޯ އެ
ގތުން އަބުރާ ބެހިގެން ކުރާ އެ ބިލް ބުނާ ޮ ގތަށް ނުދައްކައިފި ނަމަ އެ ޖޫރިމަނާ ހުކުމާ އެއް ޮ
ކޅަށް ޖިނާއީ ދައުވާ ނުކުރަނީ؟ ".ކުރިން މީހުންނާ ދެ ޮ ވާހަކަ ދެއްކެވި ވަކީލް ވިދާޅުވި އެވެ.
ކށް ،ޕްރޮސެކިއުޓާ މައްސަލަ ފުލުހުން ތަހުގީގު ޮ ފނުވުމުން ޖިނާއީ މައްސަލަ ބަލާ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހަށް ޮ ކޯޓަކަށް ޕީޖީން އެ މައްސަލަ ފޮނުވަން ޖެހޭނެ އެވެ. މިއީ ޔަގީނުން ވެސް ފުލުހުންނާއި ޕީޖީ އޮފީހާއި އަދި ކޓުތަކަށް ވެސް އަންނާނެ ޖިނާއީ މައްސަލަ ބަލާ ޯ އިތުރު ބުރައެކެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ،މިހާރު ވެސް އޮންނަ ގޮތަށް ގތަށް ފައިސާ ނުދެއްކުމުން މަދަނީ ހުކުމާ އެއް ޮ ގތުގައި އެކަމަށް ފިޔަވަޅު އަޅާ ނަމަ މައްސަލައެއްގެ ޮ ކޓުތަކަށް އެ ބުރަ ޕީޖީ އާއި ޖިނާއީ މައްސަލަ ބަލާ ޯ އުފުލާކަށް ނުޖެހޭނެ އެވެ.
ށ ލީމަ ނިމުނީ، ނ ޖަލަ ް ނ ނުދެއްކުމު ް ޖޫރިމަ ާ ޖޫރި ަމނާ އަށް ހޯ ޭދނެ ގޮ ެތއް ނެތް؟! އތީ އެހެން މައްސަލައެކެވެ .އެ ބިލް ބުނާ ދެން ޮ
ޖަލަށް ލަނީ ހަމައެކަނި އަބުރުގެ ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމުން ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމުން އެކަން ވަކި ޖިނާއީ ކުށަކަށް ބަދަލުވެ ،ތިން މަހާއި ހަ މަހާއދެމެދުގެ މުއްދަތަކަށް ޖަލަށް ދާން ޖެހޭ ގޮތަށް އތްއިރު މިއީ ވެސް އަރަތެއް ކަހަލަ ކަމެކެވެ. ބިލުގައި ޮ ޖިނާއީ މައްސަލަތަކުގައި މިހާރު ވެސް އެތައް ބަޔަކު ޖޫރިމަނާ ނުދައްކާ އެބަ ތިއްބެވެ .މިސާލެއްގެ ގޮތުން މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަތަކަށް ބަލަމާ ހިނގާށެވެ. މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކް ކުރުމާއި ޕެޑްލް ކުރުމާއި އެތެރެކުރުމަކީ މިހާތަނަށް އެންމެ ބޮޑު ޖޫރިމަނާ ކުރެވެމުން އަންނަ މައްސަލަތަކެވެ .އެކަމަކު އެފަދަ މައްސަލަތަކުގައި ޖޫރިމަނާ ކުރިޔަސް އެ ޖޫރިމަނާ ދައްކާފައިވަނީ ނިސްބަތުން ވަރަށް މަދު ބައެކެވެ.
ކޓުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ބަދަލު ނުލިބިއްޖެ ދައްކަން ޯ
ގތަށް ޖޫރިމަނާ ނުދައްކާ މީހުންނަށް ގޮތުން ހުކުމާ އެއް ޮ
ޖިނާއީ މައްސަލަތަކުގައި ހަމައެކަނި ކްރިމިނަލް ކޯޓުން
ނަމަ އެ މީހަކަށް އެ ފައިސާ ލިބޭނީ ހަމަ މިހާރު
ވަކި ދައުވާއެއް އުފުލައި ،ޖަލަށް ލުމުން ނިމުނީ އެވެ.
ކުރި ޖޫރިމަނާގެ ތެރެއިން ވެސް އެތައް މިލިއަން
ގތަށް މަދަނީ ވަކި މައްސަލައެއްގެ ވެސް އޮންނަ ޮ
ގތެއް އެ ބިލްގައި ދެން އެ ޖޫރިމަނާ ހޯދޭނެ އެހެން ޮ
ރުފިޔާއެއް ދައުލަތަށް ނުލިބި އޮތެވެ.
އުސޫލެއް ނޯވެ އެވެ.
ހައްލަކީ ކޮބާ؟ އެ ބިލްގެ ދަށުން ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ ބޮޑު ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމަކީ ޖިނާއީ ވަކި ކުށެއްގެ ގޮތުގައި އތުން އުވާލަންވީ އެވެ .އޭގެ ބިލުގައި އޮންނަ ޮ ބަދަލުގައި އެ ފައިސާ ދައުލަތަށް ލިބޭނެ ގޮތް ހަދަން މަދަނީ ވަކި ދައުވާއެއް ދައުލަތުން ކުރާ ގޮތަށް ނުވަތަ ކޓަކުން އިސްވެ ނަމަވެސް މަދަނީ މައްސަލަ ބަލާ ޯ ގތް ހަމަޖެއްސިދާނެ އެ ފައިސާ ދައުލަތަށް ހޯދޭނެ ޮ ބޑަށް ވިސްނަން ޖެހޭނެ އެވެ .މީގައި އެންމެ ޮ ތަންކޮޅަކީ ދެއްކޭ ވަރުގެ ޖޫރިމަނާއަކަށް ބަދަލުކުރުމެވެ. އަނެއްކޮޅުން އާންމު ރައްޔިތު މީހާގެ އަބުރު ގެއްލުމުން ދައުލަތަށް ޖޫރިމަނާ ދައްކަން ޖެހޭ ގޮތަށް އޮންނަ އތުން ވެސް އުވާލަންވީ އެވެ. ޮ ޖޫރިމަނާ ނުދެއްކުމަކީ ޖިނާއީ ވަކި ކުށަކަށް ހަދަން ބޭނުން ނަމަ ޖިނާއީ އެހެން މައްސަލަތަކުގައި ވެސް ގތަށް ޖޫރިމަނާ ނުދައްކާ މީހުންނަށް ޖިނާއީ ހުކުމާ އެއް ޮ ގތަށް ހަމަޖައްސާށެވެ .ހުކުމާ އެއްގޮތަށް ދައުވާ ކުރާ ޮ ޖޫރިމަނާ ފައިސާ ނުދެއްކުމުން ޖަލަށް ދާން ޖެހޭނީ ހަމައެކަނި އަބުރާ ބެހޭ މީހުންނެއް ނޫނެވެ .ގާނޫނު އަސާސީގައި ބުނާ ހަމަހަމަކަމާއި ތަފާތު ނުކުރުމުގެ އުސޫލުގެ ދަށުން އެންމެންނާ މެދު އެއް ހަމަޔަކުން އަމަލު ކުރެވެން ޖެހޭނެ އެވެ.
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
11
ހަތް މެމްބަރުންގެ ހިތްވަރަށް ސާބަސް ،ޝުކުރިއްޔާ ކަމަށް ވަންޏާ އެނގޭނެތާ އެވެ. ސަރުކާރުގެ އެކި ފެންވަރުގަ އާއި ޕާޓީގެ ވޓުލާން ތަކުރާރުކޮށް އެންގުމުން ޕާލަމެންޓްރީ ގުރޫޕުން ޯ ވެސް އެއާ ހިލާފު ވާނީ ސަބަބުތަކެއް ހުރެގެންނެވެ. އެ ހުރިހާ މެމްބަރުން އެކަން ކުރައްވާނީ ހަމައެކަނި ގތުން ކަމަށް ބުނަން ވަރަށް ދައްޗެވެ. ސިޔާސީ ޮ މިސާލަކަށް ނަޝީދު ނަގަމާ ހިނގާށެވެ؛ މީގެ ކުރިން އޭނާ ގާތްގަނޑަކަށް ހުރިހާ ވޯޓެއްހެން ދެއްވީ ގތަށެވެ .އެކަމަކު ޕީޕީއެމްގެ ޕީޖީ ގުރޫޕުން ބޭނުންވާ ޮ ހިޔާލުފާޅުކުރުން ހުއްޓުވާ ބިލް އެންމެ ކުޑަމިނުން މަޖިލިހަށް ބަލައިގަންނަން ވެސް އޭނާ ތާއީދެއް ވޓު ވަކި ކޮޅަކަށް ނުކުރެއްވި އެވެ .އެފަހަރުގެ ޯ ކމިޓީން މުޅިން އާ ޑްރާފްޓެއްގެ ނުދެއްވަ އެވެޮ . ގޮތުގައި ބިލް މަޖިލިހަށް ހުށަހެޅުމުން ސީދާ އެ ބިލަށް ބޑަށް ގޯސްވެގެންނެވެ. ރަތް ޖައްސަވާނީ ބިލް ވަރަށް ޮ ގތެއްގައި ސަރުކާރުގެ މިހާތަނަށް އެހާ ފާޅުކަން ބޮޑު ޮ ކޅަށް އޭނާ މަސައްކަތެއް ނުކުރައްވަ އެވެ. ވިސްނުމާ ދެ ޮ ކުރީގެ ރައީސް މައުމޫން އަބްދުލް ގައްޔޫމްގެ ކޅު ،ރާއްޖެއަށް ނޫސްވެރިކަމުގެ ވެރިކަމުގެ ފަހު ޮ މިނިވަންކަން ގެނެސްދިނުމުގައި އިސް ދައުރެއް އަދާކުރެއްވީ ނަޝީދެވެ .އެހެންކަމުން އިއްޔެގެ ބިލުން އެ މިނިވަންކަން ގެއްލޭ މިންވަރާއި ނޫސްވެރިކަމަށް ހުރި ގޮންޖެހުންތައް އެންމެ ރަނގަޅަށް އިހުސާސް
ނ ވާތަށް) :މުހައްމަދު ނަޝީދު ،ފާރިސް ،ހުސެއިން ރ މެމްބަރުން (ކަނާތު ް ރައްޔިތުން ެގ މަޖިލީހު ެގ ޕީޕީއެމް ކޯލިޝަން ެގ ހަތަ ު ސ ވޯޓު ދެއްވީ ޕީޕީއެ ްމގެ ވިޕާ ހިލާފަށް -ފޮޓޯ :މަޖިލިސް އަރީފް ައދި މުސްތަފާ .މި ހަތަރު ބޭފު ުޅން ވެ ް
ކުރެއްވޭނެ އެއް ބޭފުޅަކީ އޭނާ އެވެ .އޭނާ އެ ބިލަށް ސީދާ ނޫނެކޭ ވިދާޅުވެ ،ރަތް ޖެއްސެވުމުން އެނގެނީ ބިލްގެ ނުރައްކާތެރިކަމެވެ .އޭނާ އެ ދެއްވި މެސެޖަކީ "މި ބިލް ވަރަށް ގޯހެ"ވެ. ދެން ހުންނެވީ އިއްޔެ މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގެންނެވި
އެކު "ފިތޭނެ" ވަރު ކިތަންމެ ރަނގަޅަކަށް ވެސް
ކށްފާނެ ކަމުގެ ބިރު ބޭފުޅުން ދެއްކެވި އެވެ .ފްރޭމް ޮ
ވަޒަންކުރެވެ އެވެ.
އތެވެ .އެ ހުރިހާ ކަމެއް ލޯމަތިން ފެންނަ ވެސް ޮ
އަމީތެވެ؛ މިއީ ވެސް ކުރިން މީޑިއާގެ މެމްބަރެކެވެ.
ފަދައިން ވާހަކަ ދެއްކެވި ނަމަވެސް މަޖިލިހަށް
ކުޅަދާނަ ޓީވީ ހުށަހެޅުންތެރިއެކެވެ .ބިލާ ދެކޮޅަށް
އޭގެ ސަބަބުން ހިޔާލު ފާޅުކުރުމާއި ނޫސްވެރިކަމުގެ
ވަޑައިނުގަތީ ހިޔާލު ފާޅުކުރުމާއި ނޫސްވެރިކަމުގެ
ހުންނެވުމުން އެނގެނީ ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހުން އިއްޔެ ފާސްކުރި ބިލާ ދެކޮޅަށް
މިނިވަންކަން ހުއްޓޭނެކަން މި ހަތް މެމްބަރުން
ހައްގުގައިކަން އަޅުގަނޑު ޔަގީންކުރަމެވެ.
މިނިވަންކަމާއި ނޫސްވެރިކަމަށް ކުރިމަގުގައި
ވޓު ދެއްވި ހުރިހާ މެމްބަރުންނަށް ޝުކުރިއްޔާ ޯ
ކޅަށް ތެދުވެވަޑައިގަތުމަކީ ގަބޫލުކުރައްވައި އެއާ ދެ ޮ
އެވެ .ބިލާ ދެކޮޅަށް ވޯޓު ދެއްވި 31މެމްބަރުންނާއި
ފަސޭހަ ކަމެއް ނޫނޭ މި ބުނަނީ ސަބަބުތަކަކާ އެކުގަ
އަ ހު މަ ދު ހަ މް ދޫ ން
އަބުރު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ނަމުގައި ބިލް އޮތަސް ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވަން
މަޖިލިހުގައި ބިލާ ދެކޮޅަށް ވޯޓު ދެއްވި ވޓުގެ ކުރިން ގުޅައި ވެސް ލީމެވެ .އެ މެމްބަރަކަށްޯ ،
ބޑެތި އުނދަގޫތަކެވެ .ބިލަށް ވޯޓުލުމަށް ކުރިމަތިވާނެ ޮ އެދި އޭނާ އަށް އެންމެ މަތިން ފެށިގެން އައި ކޯލްތައް
ވޓު ގަޑިއަށް މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގެންނެވި ބޭފުޅުން ޯ
ވޓަށް މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގެންނެވި ބައެއް އެވެޯ .
ގތުން ނަމަ ،ބިލަށް އޭނާ މެމްބަރު އޭރު ވިދާޅުވި ޮ
މަދެއް ނޫނެވެ .އެކަމަކު މީޑިއާގެ މިނިވަންކަމަށްޓަކައި
ގައުމަށްޓަކައި އެވީ ގުރުބާނީއެކެވެ .އެކަމަކު އޭގެ
މެމްބަރުންނާއި ފަހުން "ޕްރެޝަރު" ބޮޑުވެގެން ވޯޓު
އާނއެކޭ ޔަގީނުން ވެސް ވިދާޅެއް ނުވާނެ އެވެ" .ފެހި"
ގތް ދޫނުކުރައްވައި، އަމީތުގެ ފަރާތުން ފެނުނީ ޮ
ތެރެއިން ރަން އަކުރުން ފަވާލަން ޖެހޭ ހަތް
ގަޑިއަށް މަޖިލިހަށް ވަޑައިގެންނެވި މެމްބަރުން އެދުވަހު
ޖެއްސެވުމުގެ ބަދަލުގައި ހުންނަވާނީ ވަކިކޮޅަކަށް ނުވަތަ
ވިދާޅުވަމުން ގެންދެވި ބަހުގައި ހިފެހެއްޓެވި ތަނެވެ.
މެމްބަރަކު އެބަ ތިއްބެވެ .ސަރުކާރުގެ ޕީޕީއެމް/
ގތް ވަރަށް ކައިރިން ފެނުނެވެ .ވޯޓަށް ދޮޅު އުޅުއްވި ޮ
"އެބްސްޓެއިން" ބަޓަނަށް ފިތަން ތައްޔާރަށް ކަމަށް
ކލިޝަނަށް ނިސްބަތްވާ ހަތް މެމްބަރުންނެވެ. އެމްޑީއޭ ޯ
ކށް ވެސް ،އެބޭފުޅުން ގަޑިއެއްހާއިރު ވެފައި ވަނި ޮ
އެ ބޭފުޅުންގެ ކެރުމާއި ހިތްވަރު މިއަދު ނޫސްވެރިން
ކޅަށް ހިންގަވައި ،ދެއްކެވި ހަދާނެ ގޮތް ހުސްވެގެން ދެ ޮ
ފާހަގަކުރަން ޖެހެ އެވެ.
ވާހަކަތައް އަޅުގަނޑަށް އިވުނެވެ.
ވިދާޅުވި އެވެ. ވޓުގެ ނަތީޖާ އައިއިރު އެ މެމްބަރު ނަމަވެސް ޯ
ވޓަށް ވަޑައިނުގެންނެވުމުން ރެޑްވޭވް ސަލީމަކީ ޯ އެންމެ ފަސޭހައިން "ކަތިލެވޭނެ" މެމްބަރަށް ވުން ކޅު ހައްދަވާކަން ފާޅުގައި ދުރެއް ނޫނެވެ .ބިލާ ދެ ޮ
ޖެއްސެވީ ރަތެވެ؛ އެކަމުގެ އުފަލުގައި ގުޅާލީމާ ލިބުނު
ދެއްކެވިއިރު އޭނާއަކީ މި ހަތް މެމްބަރުންގެ ތެރެއިން
ކށްފައި" ރަތަށް ފިތާލެއްވީ ޖަވާބަކީ "ﷲ އަށް ވަކީލު ޮ
ބޑު ވިޔަފާރިވެރިޔާ އެވެ .އަދި ޕީޕީއެމް އެންމެ ޮ
ކުޅުދުއްފުށި ދެކުނު ދާއިރާގެ ޕީޕީއެމްގެ މެމްބަރު
ވޯޓަށް މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގަތުމަކީ ކިހާ އުނދަގޫ އަދި
ކަމަށެވެ .އޭނާ ވިދާޅުވީ ތްރީލައިން ވިޕާ ހިލާފުވެގެން،
މަޖިލިސް މެމްބަރުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ސީނިއަ އެއް
މުހައްމަދު ނަޝީދާއި ދިއްގަރު ދާއިރާގެ ޕީޕީއެމްގެ
ކުރިމަގަށް ވެސް އަސަރު ކުރާނެ ކަމެއްކަން ސާފުކޮށް
"އަޅާ ފިޔަވަޅެއް އަޅާނެ" ކަމަށާއި މި ބިލު ކުރިއަށް
ގންޖެހުންތައް އެންމެ ބޭފުޅެވެ .ސިޔާސީ ގޮތުން ބޮޑެތި ޮ
މެމްބަރު އަހުމަދު ފާރިސް މައުމޫނާއި ތިމަރަފުށި
އެނގުނެވެ .ބައެއް މެމްބަރުން އެންމެ ފަހު ވަގުތު
ވުރެ ގޯސްވުމުން ސީދާ ރަތް ޖެހުން ނޫން ގޮތެއް
ފަސޭހައިން އަންނާނީ ވެސް ސަލީމަށެވެ .އެކަމަކު އޭނާ
ދާއިރާގެ ޕީޕީއެމް މެމްބަރު މުހައްމަދު މުސްތަފާ އާއި
ގތް ހުސްވެ" ،އެކައްޗެއް ކިޔައި" މަޖިލިހަށް ވަޑައިގަތީ ޮ
ފެނިވަޑައިނުގެންނެވީ ކަމަށެވެ .މި މެމްބަރާ ވޯޓުގެ
އެ ގޮތުގައި ހިފެހެއްޓެވުމުން އެކަން ފާހަގަކޮށްލަން ޖެހެ
ބިލަށް ނޫނެކޭ ވިދާޅުވެ "ރަތް" ޖެއްސެވި
އެ މެމްބަރުންގެ އަމަލުތައް ހުރި ގޮތުން ،މި ބިލްގެ
އެވެ.
ނޅިވަރަމް ދާއިރާގެ އެމްޑީއޭގެ މެމްބަރު ހުސެއިން ޮ
ވަކި ކަމަކަށް އެއްބަސްވި "އަޚު މެމްބަރުންނަށް"
ކުރިން އަދި ފަހުން އަޅުގަނޑު ފޯނުން ވާހަކަ
އަރީފު އެކަން ކުރައްވާނީ ޔަގީނުން ވެސް ފަސޭހަ
ކޅަށް ފާޅުގައި ވާހަކަ ވެސް އޮޅުވާލައިފަ އެވެ .ބިލާ ދެ ޮ
ދެއްކިއިރު ވެސް އަޑުގައި ހުރި ނުތަނަވަސްކަން
ތފާ އަކީ ބިލަށް ފާޅުގައި ފާރިސް އާއި މުސް ޮ
ވޓު ނެގި ވަގުތު މަޖިލިހަށް ކަމަކަށް ވާތީއެއް ނޫނެވެޯ .
ވެސް ދައްކަވައިފަ އެވެ .އޭގެ ތެރެއިން މަޖިލިހަށް
ސާފުވެ އެވެ .އޭނާގެ ލޭގެ ޕްރެޝަރު އެ ވަގުތު
ކުރިން ފާޑު ވިދާޅުވި ބޭފުޅުންނެވެ .ޕީޕީއެމް ޕީޖީ
ވަޑައިނުގެންނެވި ޕީޕީއެމްގެ ތިން މެމްބަރުން ކަމަށްވާ
ވަޑައިނުގެންނެވި ބައެއް މެމްބަރުން އެ ގޮތުގައި
ޗެކް ކުރި ނަމަ ،ހުންނާނީ ވަރަށް މަތީގައި ކަމަށް
ތފާ ބޭރުކުރީ ވެސް އޭނާގެ ވައިބަ ގްރޫޕުން މުސް ޮ
އޭދަފުށި ދާއިރާގެ އަހުމަދު ސަލީމް (ރެޑްވޭވް) އާއި
ހިފެހެއްޓެވިއިރު ވެސް މޫނުމަތިން ފެނުނީ ހާސްކަމާއި
ވުން ވެސް އެކަށީގެންވެ އެވެ .އެހާ ވަރަށް އަޑުގައި
ކޅުހެދުންތަކާ ހެދި އެވެ .އެހެންކަމުން އެ ދެ ޮ
މަޑުއްވަރީ ދާއިރާގެ މުހައްމަދު އަމީތު އަދި ތުޅާދޫ
ނުތަނަވަސް ކަމެވެ .މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގަތުމުގެ
ތުރުތުރުއެޅުން ހުއްޓެވެ .ދޭތެރެދޭތެރެއިން އަޅުގަނޑު
ހިޔާލުފާޅުކުރުމާއި ނޫސްވެރިކަމުގެ މިނިވަންކަމުގެ
ދާއިރާގެ ނާޒިމް ރަޝާދަށް ވެސް އަންނާނެ ޕްރެޝަރާ
ގޅީގެ ވާހަކަ ވެސް ބައެއް އަދަބެއްގެ ގޮތުން ،ޖަލު ޮ
ވާހަކަ ދައްކާ މެމްބަރުންގެ އަޑުގައި ހާސްކަމެއް އުޅޭ
ހައްގުގައި މި ދެ ބޭފުޅުން ތެދުވެންނެވުމަކީ އޭގެ ބޑު ކަމެކެވެ. ޒާތުގައި ހަމަ ވަރަށް ޮ ވޓުގައި ސީދާ ނޫނެކޭ އެމްޑީއޭގެ އަރީފް އިއްޔެގެ ޯ ވިދާޅުވީ އެމްޑީއޭ އިން ބިލަށް ތާއީދުކުރާކަން އަންގާފައި ކށެވެ .އަދި މި ބިލް ފާސްކުރަން ޕީޕީއެމަށް ވަނި ޮ ބޑު ބާރު ވެސް މެ އެވެ .އެހެންކަމުން ލިބުނު އެންމެ ޮ ވޓުގައި ރަތް ޖެއްސެވުމަކީ ވެސް އޭގެ އަރީފް އެ ޯ
ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލަށް ވޯ ުޓ ދެއްވުމަށް އިއްޔެ މަޖިލިހަށް ވަޑައިނުގެންނެވި ޕީޕީއެމްގެ ތިން މެމްބަރުން( :ކ-ވ) .ނާޒިމް ރަޝާދު ،ސަލީމް އަދި އަމީތުޮ - .ފޓޯ :މަޖިލިސް
ކށްލަން ޖެހޭ ނިންމެވުމެކެވެ. ޒާތުގައި ފާހަގަ ޮ ހިޔާލު ފާޅުކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ހުއްޓުވާ ބިލާ ދެކޮޅަށް ،މީޑިއާ ރަނގަޅަށް ދެނެވަޑައިގަންނަވާ ނަޝީދާއި އަމީތުމެން ފަދަ މެމްބަރުން ނުކުންނެވުމަކީ ނޫސްވެރިންނަށް ވެސް ހިތްވަރެކެވެ .އަދި ބިލަށް ވޯޓު ކލިޝަންގެ އެހެން މެމްބަރުން ނުދެއްވި ސަރުކާރު ޯ މިހާރު ނަގަން ޖެހޭނީ މިސާލެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. ޝުކުރިއްޔާ އެވެ ،ސާބަހެވެ.
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
އިސްކޫލު ދައުރުއްސުރެ އަހަންނަކީ ލަވަކިޔާ
ކންމެ މީހަކު ވެސް "ބޭނުންވާކަންކަން ކުރަން ޮ
ފަދައިން އަހަރެންގެ ނިންމުމަށް މަންމަ އިޙުތިރާމު
މޅަށް ލަވަކިޔައި ރަންވަނަތަކެއް ކުއްޖެކެވެ .ވަރަށް ޮ
ފނު ދައްކާލަމުން އޭނަ ބުންޏެވެ. ވަގުތު ހޯދާނެޯ "،
ކުރިއެވެ .ބުރިކަށީގައި މަންމަ ފިރުމާލިލެއް
13
ލަދުގަނޭ". އުނޭޒް ހީކުރީ އަހަރެން ހިތްމަރާލެވޭނެ
ވެސް ހޯދީމެވެ .ރާއްޖޭގެ އެންމެ މަޝްހޫރު އަންހެން
"މި އެޕް އަޅާ .ޤުރުއާނުގެ އިނގެރޭސި ތަރުޖަމާ ވެސް
އގާތެރިކަމުން އަހަރެންގެ ހިތް ފުރިގެން ޯ
ކަމަށެވެ .ހިތްވަރު ވީ ގަދައެވެ .އެހެން މީހުންނާ
އަޑުތަކުގެ ތެރޭގައި އަހަރެން ހިމެނުނެވެ .ޓެނިހަކީ
މީގަ އޮންނާނެ .އަޅެ މަ ބުނީތީ ވެސް ކިޔާލަބަލަ!
ބަންޑުންވި ކަހަލައެވެ .އުނޭޒްގެ ހިތުގައި އުފެދުނީ
ލބިވެރިޔާ ފަޟީހަތް ކުރާ މީހަކު، އެކުވެގެން ތިމާގެ ޯ
އަހަރެން އެންމެ ކުޅޭހިތްވި ކުޅިވަރެވެ .ޤައުމީ ޓީމުން
ފަނަރަވަކަށް މިނެއްޓު ވެސް އޯކޭ".
ނުތަނަވަސްކަމެކެވެ .އަބަދުވެސް ،އަހަރެންގެ ސިފައަށް
ފިރިއަކަށް ހަދައިފިއްޔާ އަހަރެން ނީލަން ވެސް
ފނުގެ "ވޯލްޕޭޕަރ" އުނޭޒް ތަޢުރީފު ކުރެއެވެ .އޭނަގެ ޯ
ކިޔައިފާނެއެވެ .ކަންކަން އިންސާނުންނަށް މެދުވެރި
ހދީމެވެ .އަހަންނަށް ލާން ނުކެރޭ ވެސް އަހަރެން ޖާގަ ޯ
ގެއަށް އައިސް އެ މަސައްކަތް ފެށީމެވެ .ފުރަތަމަ
ނވެއެވެ .އަހަރެންގެ މައިންބަފައިންނަކީ ހެދުމެއް ޯ
ގަނޑު ކިޔުމުން ދެވަނަ ގަނޑު ކިޔާހިތްވިއެވެ .ކިއި
ގައި ވެސް ބޭނުންކުރާނީ އަހަރެންގެ ފޮޓޯއެވެ.
ވަނީ އެ އިން ޢިބްރަތް ލިބިގަތުމަށްޓަކައެވެ.
ދަރިންނަށް މިނިވަންކަން ދިން ބައެކެވެ .އެއްވެސް
ވަރަކަށް ޝައުޤުވެރިކަން އިތުރުވިއެވެ .ފަންސާހަކަށް
އެ ބަލައިފައި އުނޭޒްގެ ރައްޓެހިން ހައިރާންވުމަކީ
އިމްތިހާން ކުރުމަށްޓަކައެވެ .އުނޭޒަށް ރައްދު ދޭން
ކަމެއް މަޖުބޫރެއް ނުކުރެއެވެ .މެދުމިނުގައި
ގަނޑު ކިޔާލިއިރު ހިތަށް ލުއިވެއްޖެއެވެ .އެކަމަކު،
އުނޭޒަށް ލިބޭ އުފަލެކެވެ .އެކި ފަހަރުމަތިން އުނޭޒް
އަނގަ ހުޅުވައިލައިފައި ވެސް އަޅާނުލީއެވެ .މީހަކު
ހިފަހައްޓައިގެން ތިބެ ދަރިންނަށް ވެސް ދަސްކޮށްދިނީ
ހުއްޓާލާހިތެއް ނުވިއެވެ .މުޅި ދުވަހު އަހަރެން އުޅުނީ
އެ ވާހަކަ ދައްކައެވެ .އުނޭޒްގެ ހުރިހާ އެކުވެރިންގެ
ގޮތަކަށް އުޅުނެކޭ ކިޔައިފައި އެ ގޮތަށް އަހަރެން
ވެސް އެ މިންގަނޑެވެ .އިސްކޫލު ދައުރުއްސުރެ
ކށްގެންނެވެ .އެއްކޮށް ކިޔާ ނިމުނީ ފނުގައި ދެ ލޯ ތަތް ޮ ޯ
ތެރެއިން އެންމެ ރީތި ކުއްޖަކާ ރައްޓެހިވެގެން އުޅޭ
އުޅޭކަށް ނުޖެހެއެވެ .އިސްލާމްދީން ބާރުއަޅައިފައިވާތަން
އަހަރެންގެ ހިތުގައި ރަސްކަން ކުރީ އުނޭޒެވެ .އެ
ދަންވަރުއެވެ .ނިންމައިފައި އަހަންނަށް އޮވެވުނީއެވެ.
އންނަނީ އުނޭޒަށެވެ .ކަން އެހެން މީހާގެ ޝަރަފު ޮ
އަހަންނަށް ފެންނަނީ ކެތްތެރިވުމަށެވެ .މާފުކުރުމަށެވެ.
ލޯބި ވެސް ކާމިޔާބު ކުރީމެވެ .އަހަރެންގެ އުމުރުގެ
ހިތާހިތުން ބުނެވުނެވެ .އަހަންނަށް މި އުޅެވެނީ ކިހިނެއް
އއްވައި ،އަހަރެން ބުރުގާއެޅުމަކީ ބަލައިގަންނަން އެހާ ޮ
ނޫން ނަމަ އަހަންނަށް ބުނެވުނީހެވެ .އަހަރެން ބުރުގާ
ކުއްޖަކަށް ބޭނުންވާނެ ހުރިހާ އުފަލެއް އަހަންނަށް
ހެއްޔެވެ؟ ކިހާ ދުވަހެއް އަހަންނަށް ބޭކާރު ކުރެވިއްޖެ
ފަސޭހަކަމަކަށް އުނޭޒަކަށް ނުވިއެވެ.
ކންމެ ކަހަލަ ހެދުމެއް ލިޔަސް މަންމަ އެޅިޔަސްޮ ،
ލިބުނެވެ .އެކަމަކު ،ހިތަކަށް ހަމަޖެހުމެއް ނުލިބުނެވެ.
ކންމެ އެއްޗެއް އަހަންނަށް ހެއްޔެވެ؟ ބޭނުން ޮ
އަހަރެން އުފަލެއް ނުވިއެވެ .ހީވަނީ ކޮންމެވެސް
ލިބުނަސް ،ގެންދެވޭނެ އެކައްޗެއް ވެސް އަހަރެން
ބުންޏެވެ" .ގޭގެ އެކަކު ވެސް ބުރުގައެއް ނާޅައެއްނު.
ކންމެވެސް ކަމެއް ފުރިހަމަ ކަމެއް އުނިހެންނެވެޮ .
އަތަކު ނެތެވެ .ހިނގަމުންމިދާ މަގު އަހަރެން ޖެހޭނީ
ފަޒީގެ މަންމަ ބުރުގާ އެޅީމަތާ ފަޒީ ބުރުގާ
ކންކަމެއްކަމެއް އަހަންނަކަށް ނުވާހެންނެވެ .އެއީ ޮ
ބޑެތި ބަދަލުތަކެއް ނުގެނެސް ވާކަށް ބަދަލުކުރާށެވެޮ .
ގތާ ،ޖައްސާފަ ހުރި އަޅަންޖެހޭނީ .ބޯ ކޮށާފަ ހުރި ޮ
ނޭނގުނެވެ. ހދުމަށްޓަކައި ވަރަށް ގިނަ ހިތަށް ހަމަޖެހުން ޯ
ނެތެވެ. މަތީ ތަޢުލީމު ނިންމި ދުވަހު އަހަރެން
"ތީ ދެން ކިހާ ކަޓުކަމެއް؟" އުނޭޒު ނުރުހިފައި
ކުލަ ވެސް ބޭކާރުވީ". އަހަރެންގެ ހިތް ބުންޏެވެ .ހަމައެކަނި ސިފަ
ގތަކަށް ބުރުގާއެޅިޔަސް ޝަކުވާއެއް ނުކުރެއެވެ .ކޮންމެ ޮ ލބިވުމަކީ އެއީއެވެ. މަންމަ ފޫއްސެއް ވެސް ނުވެއެވެޯ . ކޫސަނި ކަންތައްތަކާ އުނޭޒް މައްސަލަޖައްސަން ފެށިއެވެ .އަހަރުމެން ދެބަސް ވާން ނުޖެހޭ ދުވަހެއް ކށްފިއްޔާ ކުރީތީއެވެ .ނުކޮށްފިއްޔާ ނާދެއެވެ .ކަމެއް ޮ ނުކުރީތީއެވެ .ހުރިހާ ވެސް މައްސަލައަކީ އަހަރެންގެ
ކަންކަން އަހަރެން ކުރީމެވެ .އެކުވެރިންނާ އެކުގައި
ބުރުގާއެޅީމެވެ .ގެންގުޅުނު ހުރިހާ ހެދުމެއް
ލބިވާ މީހަކާ އަހަރެން ކައިވެނި ކޮށްފި ނަމަ ދެކެ ޯ
ގތެވެ .އެއްދުވަހަކު ވަރަށް ބުރުގާއެވެ .ހެދުންއަޅާ ޮ
ގިނަގިނައިން ދަތުރުދިޔައީމެވެ .ފިލްމު ބަލަން
ފޮށިގަނޑަކަށް އަޅައިފައި އެނދުގެ ތަންދޮށަށް ލީމެވެ.
ކންމެވެސް ދުވަހަކުން ދެން ވާނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟ ޮ
ކުއްލިގޮތަކަށް އުނޭޒް ގުޅިއެވެ .ގުޅިއިރު ވެސް އޭނަ
ދިޔައީމެވެ .ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ވެސް ދިޔައީމެވެ .ވަރަށް
ލމަތިން ގެއްލުވައިލީމެވެ. އެ މާޒީ އަހަރެންގެ ޯ
އަހަރެން މުސްކުޅި ވެސް ވާނެއެވެ .ނުވަތަ ފަލަ
ފނުން ވާހަކަދެއްކިއިރު، ހުރީ ހިތްހަމަނުޖެހިފައެވެޯ .
ގތް ނުވެސް އެނގެއެވެ .އެކަމަކު، މަޖަލެވެ .ވަގުތު ދާ ޮ
ލަވަކިޔުން ހުއްޓައިލީމެވެ .މީހެއްގެ މަޖުބޫރުކަމެއް
ވެސް ވެދާނެއެވެ .އެ ފަދަ ދުވަހަކުން އަހަރެން
އުނޭޒްގެ އެކުވެރިން ހީނސަމާސާ ކުރާ އަޑު އަހަންނަށް
ށންނައިރު ހިތުގައި ހުސްތަންކޮޅެއް ރޭގަނޑު ނިދަން އޮ ޯ
ނެތިއެވެ .މުބާރާތްތަކުގައި ޓެނިސްކުޅުން ހުއްޓައިލީމެވެ.
ބޭކާރުވާނެތާއެވެ.
އިވެއެވެ.
ކޅު ނުފުރެނީ ކީއްވެގެން އޮވެއެވެ .އެ ތަން ޮ
އެތައް ބަޔަކު ބަލަން ބައިތިއްބައިގެން އެ ކުޅިވަރު
ހދުމަށްޓަކައި ފޯނުން ހެއްޔެވެ؟ އެ ސުވާލުގެ ޖަވާބު ޯ
ކުޅޭކަށް ބޭނުމެއް ނުވިއެވެ .އަހަރެންގެ މިޒާޖަށް
ފެންނާނެ "،މަޑުމަޑުން އަހަރެން ބުނީމެވެ" .އަނބިމީހާގެ
އިންޓަނެޓަށް ވަނީމެވެ .އެކި ސައިޓުތައް ހާވަން
އަންނަން ފެށި ކުއްލި ބަދަލަށް ،ގިނަ އެކުވެރިން ކިއީ
ރީތިކަން ބަލާނީ ފިރިމީހާ .ހިލޭ ފިރިހެނުންނެއް ނޫން".
ފެށީމެވެ .އަހަރެންގެ މައްސަލައަކީ ކޮބައިހެއްޔެވެ؟
ފިނި މަރުޙަބާއެކެވެ .މައިންބަފައިން ހުރަހެއްނާޅައެވެ.
ހިތްހަމަޖައްސަން އެކި ސައިޓުތަކުގައި ބުނެފައި
ރުޅިއެއްވެސް ނާދެއެވެ .އެކަމަކު އުފަލުން ފޮޅުނުތަނެއް
ހުރި ކަންކަން އަހަރެން ކުރީމެވެ .އިތުރު އެހެން
ވެސް ނުފެނެއެވެ.
ކަންކަން ހަޔާތަށް ތަޢާރުފު ކުރީމެވެ .ޑައިރީ ލިޔަން
"ޤައުމީޓީމަށް ދަރިފުޅު ނަގާފައެއްނު އޮތީ "،މަންމަ
ފެށީމެވެ .ކައްކަން ދަސްކުރީމެވެ .ފީނަން ދިޔައީމެވެ.
ކށްލާކަށް ނުވާނެ. ހަނދާންކޮށްދިނެވެ" .އެ ފުރުޞަތު ދޫ ޮ
ކުރަހަން ދަސްކުރީމެވެ .ނަތީޖާއަށް ބަދަލެއް ނައެވެ.
ގއްސަ ދެން ކުޅުން ހުއްޓާލަމާ!" މި ފަހަރު ޮ
ނަފުސާނީބަލިތަކަށް ޚާއްޞަ މީހަކާ މަޝްވަރާ ކުރީމެވެ.
ކޗެއް ދޫކޮށްލަން ބޭނުމީ؟" ހުށައެޅިއެވެޯ " . ގތެއް އުނޭޒް "،ނުރޯން "ތީ ދެން ކޮން ޮ މަސައްކަތް ކުރަމުން އަހަރެން ބުނީމެވެ" .އަހަރެން"... ގތްގޮތަށް ،ވަރަށް ގިނަ "މިހާރު ވަރަށް ގިނަ ޮ
އުނޭޒް ފޫހިވެފައި ބުންޏެވެ" .މަ ބޭނުން މަގޭ ބިޓު ފެނިފަ މަގޭ ފްރެންޑުން ޖޭވާން .ތިހިރީ މިހާރު ޖަހާ
ފަހަރު މި ވާހަކަ ދެއްކިއްޖެ "،އުނޭޒް ހުރީ އަހަރެން
ވައްތަރު".
ގތަކަށް ނޫނެވެ" .ބުރުގާ ނޫނީ ދައްކާ ވާހަކަ އަޑުއަހާ ޮ
އަހަރެން ކުރިން ލާއުޅުނީ ވަރަށް އަތް ކުރު،
މަ".
ގަޔަށް ބާރު ހެދުމެވެ .ބައެއް ހެދުމުގައި އަތް ނުވެސް
ގތެއް ނުނިންމުނެވެ .އިތުރު އަހަންނަކަށް ޮ
ހުންނާނެއެވެ .ހަރުވާޅެއް އަހަރެން ނުލަމެވެ .އެ ހުރިހާ
ވަގުތު ދިނުމަށް އެދުނީމެވެ .އުނޭޒް ދިނީ ބަރާބަރު
ވަރަށް ގިނަ ޚިޔާލު އޭނަ ވެސް ދިނެވެ .އޭނަ
ނޫންކަން އަހަންނަށް އެނގެއެވެ .އަހަރެންގެ
ކަމެއް ބަދަލުވެ ،ބުރުގާއެޅުމުން އުނޭޒްގެ ޢާއިލާގެ
ސައުވީސް ގަޑިއިރެވެ .ދީނީ ޢިލްމުވެރިޔަކާ އަހަރެން
ބުނި ގޮތަށް ކަންކަން ކުރުމުން ކުޑަކޮށް ލުއިވިއެވެ.
މައްސަލައަކީ އެއާ ގުޅިފައިވާ ކަންތައްތަކެވެ .އެ
މީހުންނަށް ވެސް އަހަރެން "ކަޓު" ވިއެވެ .ފާޅުގައި އެ
ބައްދަލުކުރީމެވެ .އޭނައަކީ އަހަރެންގެ ރައްޓެއްސެއްގެ
ދާއިމީ ޙައްލެއް ނުލިބުނެވެ .ވަސޭހަތްތެރިއެއް ގާތަށް
ކަމުގައި އުޅޭއިރު ކުރިމަތިލާންޖެހޭ ކަންތައްތަކެވެ.
މީހުން އެހެން ބުނަން ފެށިއެވެ .ދުރުދުރުން މަލާމާތް
ގތުން އެ ކަން އޮންނަ ގޮތް އޭނަ ދައްތައެވެ .ދީނީ ޮ
ދިޔައީމެވެ .އަހަންނަށް ވެގެން އުޅޭ ގޮތް ވަރަށް
ނަމާދު ވަގުތުތަކަށް ހުރަސްއެޅޭ ވަރެވެ .އެހެން
ކުރަން ފެށިއެވެ .އެ ކަން ހުއްޓުވުމުގެ ބަދަލުގައި
ކިޔައިދިނެވެ .މުހިންމުކަންތަކާ ބޭކާރު ކަންތައް
ތަފުސީލުކޮށް ކިޔައިދިނީމެވެ.
މީހުންގެ ވާހަކަ އެކުވެރިން ދައްކައި ،އެ އަޑުއަހަން
އުނޭޒު ވެސް އެ މީހުންނާ ބައިވެރިވިއެވެ.
ކށްލަންވީ އެއްޗެއްސާއި ހިފަހައްޓަންވީ ވަކިކޮށްދިނެވެ .ދޫ ޮ
"ޤުރުއާން ކިޔަވަންތަ؟" ވަސޭހަތްތެރިޔާ ކުރީ އެހެން މީހަކު ނުކުރާ ސުވާލެކެވެ. ކންމެވެސް ވަރަކަށް "،އަހަރެން ބުނީމެވެ. " ޮ
ކުޅިވަރުކުޅުމަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ހަރާންކަމެއް
"އަހަންނާ އިންނަ މީހަކަށް އެ ހުރިހާ ރީތިކަމެއް
"ފަޒީ މިހާރު ވާހަކަ ވެސް ތި ދައްކަނީ ކަޓުކޮށް"،
"އަހަރެން އެހެންނޫނީ ބުރުގާ "،އުނޭޒް
އަހަރެން އިންނަންޖެހުމެވެ .އެއީ ،މީހުންގެ މުޅަ މަސް ކެއުމުގައި އަހަރެން ވެސް ބައިވެރިވުމެވެ. "މަންމާ!" އަހަރެން ވަރަށް ލޯތްބާ އެކުގައި
"ތީ ހެދުމެއްތަ ނޫނީ ގޯންޏެއްތަ؟" އުނޭޒްގެ ދައްތަ ބުންޏެވެ" .ހީވަނީ މާމައެއްހެން .ބުރުގާ
ކުރީމެވެ .ރައްޓެހިންގެ ލަފާ ހޯދީމެވެ .އަހަރެން
ކޮންމެހެން އަޅަން ބޭނުމިއްޔާ އެޅިދާނެތާ ފެޝަންކޮށް
ހައިރާންވީ އެންމެން އެއް ޖަވާބެއް ދިނީމައެވެ.
"ފޯނަށް ވެސް އަޅައިގެން މި އުޅެނީ .އަސްލު ޓައިމް
ބުނީމެވެ" .މަންމަ އަބަދު ވެސް ބުނަމެއްނު އެ
ކޅެއް އޭޖް މައްޗަށް ދިޔާމަ ދޯ ބުރުގާ ވެސް .ތަން ޮ
ނުވަނީ".
ގތެއް އެނގޭނީ އެ ކުއްޖަކަށޭ .މަ ކުއްޖަކު އުޅޭނެ ޮ
ގުޅޭނީ ވެސް".
ވަސޭހަތްތެރިޔާ ބަލައިލީ އަހަރެންގެ އަތުގެ އިނގިލިތަކަށެވެ .ނިޔަފަތިތަކުގައި އަހަރެން ކުލަޖައްސައިފައިވާ ޑިޒައިންތަކަށެވެ.
ކަންކަން ކިޔައިދިނެވެ .ޢާއިލާގެ މީހުންނާ މަޝްވަރާ
ބޭނުމެއް ނޫން ޓެނިސްކުޅޭކަށް ،ލަވަކިޔާކަށް .މަންމަ
ޖއިންކުރަން "،އުނޭޒު "ދެން ދޭ އައިއެސްއަށް ޮ
ބޭނުންތަ ގަދަކަމުން މަ ލައްވާ އެ ކަން ކުރަން؟"
ހީނގެންފައި ބުންޏެވެ" .ރައްޓެހިން މަލާމާތްކުރާ ވަރުން
މަންމަ ހިނިތުންވެލިއެވެ .އެހެން ފަހަރުތައް
މިހާރު އެއިން މީހަކު ފެންނަ ހިސާބަށް ދާން ވެސް މަ
ނުނިމޭ
ލައިފްސްޓައިލް 10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
އައިފޯން 7ގައި މިހާރު އިން ަނ ގޮތަށް ހޯމް ބަޓަނެއް ނުއިންނާނެ
އައިފޯނުގައި އިންނަ "ހާޑްވެއާ" ހޯމް ބަޓަނާ ނުލައި
ކށް އެ އިންނަ "ފިޒިކަލް" ފނުގެ މޫނުމަތީގައި ވައް ޮ އައި ޯ
ކން ސިފައެއްބާ އެވެ؟ ޒަމާން ފނުގައި ޖަހާނީ ޮ އައި ޯ ފެށުނީންސުރެ އެއީ އައިފޯނަށް ޚާއްސަ މަރުކާއެކެވެ .އެކަމަކު
އެއްޗެކެވެ .އެއީ އައިފޯން 7ތުނިކުރުމަށެވެ .އޭގެ ބަދަލުގައި
ބުނެ އެވެ .އެކަމަކު އެކަހަލަ ހާޑްވެއާ ބަޓަން ހުންނަ ކޮންމެ
ކޮންމެ ސިފައެއް ޖެހިއަސް ،އެ ބަޓަން ނަގަން އެބަ ޖެހެ
ފޯނުގެ ސްކްރީނަށް އަރާ ޒާތުގެ ބަޓަނެއް ރަނގަޅުވާނެ އެވެ.
ފޯނެއްގައި ވެސް ހަލާކުވުމުގެ މައްސަލަ ދިމާވެ އެވެ.
އެވެ .ސަބަބު މި ބުނެދެނީ އެވެ.
ފނު ތެޅިގަންނާނެ އެވެ. އެއިރުން އެ ބަޓަނުގައި އަތްލާއިރަށް ޯ
އައިފޯން 7ގައި 3.5އެމްއެމް ހެޑްފޯން ޖެކެއް ނުއިންނާނެ އެވެ .އެކަން ޔަގީންވާ ވަރަށް އެ ވާހަކަ ލިޔެވިއްޖެ އެވެ .ގަދީމީ ހެޑްފޯން ޖެކް އުނިކޮށް އައިފޯން 7 ފނު ތުނިކުރުމެވެ. އުފެއްދުމުގެ ބޭނުމަކީ ޯ
ދނުގައި ދެ ބުޅި ޖެހުނީ އެވެ. އެވެ .އެއް ޮ އައިފޯނު 7ގައި ފިޒިކަލް ހޯމް ބަޓަން ނުހުންނާނެ
އއެސް ބޭނުންކުރާ 900 އެންޑްރޮއިޑް ޯ
ގތުން ކުރި ދިރާސާއެއްގަ ސޮފްޓްވެއާތަކާ ބެހޭ ޮ
އެވެ.
ފނުގައި ،އެ ފޯނުތަކުގެ މިލިއަނަށް ވުރެ ގިނަ ޯ
އެވެ .އެންޑްރޮއިޑްގެ 900މިލިއަނަށް ވުރެ ގިނަ
ރލް ހެކަރުންނަށް ލިބޭ ފަދަ ފުރިހަމަ ކޮންޓް ޯ
ރސެސަރު ބޭނުންކޮށްފައިވެ ފޯނުގައި ކުއެލްކޮމް ޕް ޮ
ތެރޭގައި ފެނިދާނެ މި ބާގަނޑުގެ ތެރެއިން ދެމިގަނެ
ސީރިއަސް މައްސަލައެއް އެބަހުރިކަން ދިރާސާ
އެވެ.
ޓީމަކުން ފާހަގަކޮށްފި އެވެ. ޕއިންޓް" ރިސާޗަރުންނަށް މިބަގް "ޗެކް ޮ
ފނުތަކުން މި މައްސަލަ ފެނުނު ކަމުގައި ޯ ވިޔަސް ހެކަރުންނަށް މިކަން ފާހަގަވެ ،މައުލޫމާތުން
ފާހަގަވެފައި ވަނީ އެމެރިކާގެ ކުއެލްކޮމް އިން
ވައްކަންކުރާ މީހުން އެ ބައިގަނޑުގެ ބޭނުން ނަހަމަ
ރސެސަރުގައި ހިންގާ ފނުތަކަށް އުފައްދާ ޕް ޮ ޯ
ގޮތެއްގައި މިހާތަނަށް ހިފާފައިވާ ކަމެއް ނޭނގެ
ނިޔަތުގައި މަސައްކަތްކުރާ މީހުން ވެސް އަވަސްވެ އތް ދެތިން މަސް ދުވަހުގެ "ކުރިއަށް ޮ
ގަންނަ ކަމަށެވެ. ފނުތަކުގެ ތެރޭގައި ނުރައްކާތެރި ބަގް ހުރި ޯ
ޓޫ ،ވަން ޕްލަސް ތްރީ ،ގެލެކްސީ އެސް 7އަދި އެސް 7އެޖް (އެމެރިކާ ވާޝަން) އަދި ސޮނީ އެކްސްޕީރިއާ ޒެޑް އަލްޓްރާ ހިމެނެ އެވެ.
އޭގެ ބޭނުންކުރަމުން ދާތަން "،ޗެކްޕޮއިންޓްގެ
ބްލެކްބެރީ ޕްރިވް ،ބްލެކްފޯން 1އަދި ،2ގޫގުލް
ބަގްގެ ސަބަބުން ،ހެކަރުންނަށް މަޑުމަޑުން
ރޑަކްޓް މެނޭޖަރު މައިކަލް އފް މޮބިލިޓީ ޕް ޮ ހެޑް ޮ
ނެކްސަސް އެކްސް ،ނެކްސަސް ،6ނެކްސަސް
ފނު އެއްކޮށް ކޮންޓްރޯލް ފޯނު ތެރެއަށް ވަދެގަނެޯ ،
ލވް ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ. ޝައު ޯ ފނު ފަދާ އާލާތްތަކުން އޭނާ ވިދާޅުވީ ޯ ހދުމަށް ނުބައި ނިޔަތުގައި އަދި ރަނގަޅު ބަގް ޯ
6ޕީ ،އެޗްޓީސީ ވަން ،އެޗްޓީސީ އެމް ،9އެޗްޓީސީ
ކުރެވިދާނެ އެވެ.
،10އެލްޖީ ޖީ ،4އެލްޖީ ޖީ ،5އެލްޖީ ވީ ،10ނިއު މޮޓޯ އެކްސް ،ވަން ޕްލަސް ވަން ،ވަން ޕްލަސް
ގޮތް ހަދަން ކުރާ ކަމެއް ކަމަށެވެ .އެ ބަޓަން މާ އަވަހަށް
ހމް ބަޓަން" އަކީ ވެސް ނަގަން ޖެހޭ ނުވަތަ "ހާޑްވެއާ ޯ
އެއްޗެއްގައި އަތްލެވިއްޖެ ކަމުގެ އިހުސާސް ވެސް ކުރެވޭނެ
އެންޑްރޮއިޑް ފޯނުތަކުގައި ނުރައްކާތެރި ބަ ގެއް
ހަލާކުވުމަކީ ވެސް އެޕަލް އަށް ކަމުދާ ކަމެއް ނޫން ކަމަށް
އައިފޯން 7ގައި ހުރި ނަމަ ހުންނާނެ ހުރިހާ ސިފައަކާ ބެހޭ ގޮތުން ވާހަކަ ދެއްކިއްޖެ އެވެ .އައިފޯނު 7އުފައްދަނީ ފިޒިކަލް ހޯމް ބަޓަނާ ނުލައި ކަމަށް ބުނެވޭ ވާހަތަކެއް ވެސް އެބަ ފެތުރެވެ .އެހެންވެ އެ ވާހަކަ ބުނެލީ އެވެ.
ފނަށް ފެން ނުވަންނަ ކަމަށް ބުނާ މީހުން ބުނަނީ އެއީ ޯ
ނުބައި ލިޔުމެއްގައި ސޮއިކުރެވުމުން ރެފިއުޖީއަކަށް ވެއްޖެ ޖަރުމަނަށް ދިޔަ ޗައިނާ ޓޫރިސްޓެއްގެ ވޮލެޓް ގެއްލުމުން ޕޮލިހަށް ރިޕޯޓްކުރުމުގެ ސއިކުރެވި ރެފިއުޖީއެއްގެ ގޮތުގައި ދުވަސްތަކެއް ޮ ތެރޭގައި ނުބައި ލިޔުންތަކެއްގައި ވަންދން އުޅެން ޖެހިއްޖެ އެވެ. ޗައިނާ މީހާ އަށް މި ލަނޑު ލިބުނީ ޖަރުމަނުގެ ސްޓުޓްގާޑަށް ގޮސް އުޅެނިކޮށް ވޮލެޓް ގެއްލުމުން އެކަން ރިޕޯޓްކުރަން އުޅުމުގެ ތެރޭގަ އެވެ .ޕޮލިހަށް ދިއުމުގެ ބަދަލުގައި އެ މީހާ އަށް ދެވުނީ އިދާރީ އެހެން މަސައްކަތްތަކެއް ކުރާ އޮފީހަކަށެވެ. އެތަނުން އޭނާ އަށް ދިނީ ޖަރުމަނުން ހިމާޔަތް ހޯދަން އެދޭ މީހުން ފުރާ ފޯމެކެވެ .އެ ފޯމު ފުރައި ހުށަހެޅުމާ އެކު ޖަރުމަނުގެ ޑޯޓްމަންޑްގައި ހުންނަ ރެފިއުޖީންނަށް ހާއްސަ ގެޔަކަށް ގެންދިޔައީ އެވެ. "މިހެން ދިމާވީ އެ އިދާރާ އިން ބުނި ހުރިހާ ކަމެއް ކޮށް އެ ކަންކަމަށް އެއްބަސްވެގެން އެ މީހާ ހުރުމުން "،ޖަރުމަނުގެ ރެޑް ކްރޮސްގެ އޮފިޝަލަކު ޑީޕީއޭ ނިއުސް އެޖެންސީ އަށް ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ. އުމުރުން 31އަހަރުގެ ޗައިނާ މީހާ ރެފިއުޖީންގެ ގެޔަށް އައުމުން ރެޑް ކްރޮސްގެ އޮފިޝަލުންނަށް ޝައްކުވި ކަމަށް އޮފިޝަލް ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ .އޭނާ އަށް ޗައިނާ ބަހުން ނޫނީ ވާހަކަ ދައްކާކަށް ނޭނގެ އެވެ .އެހެންވެ އެޕްލިކޭޝަނެއް ބޭނުންކޮށްގެން އެ މީހާގެ ވާހަކަތައް ތަރުޖަމާކޮށް އަދި ޗައިނާ ރެސްޓޯރަންޓެއްގައި އުޅޭ ވެއިޓަރެއްގެ ވެސް އެހީ ހޯދައިގެން ބެލި އިރު އެ މީހާ އަކީ ހިމާޔަތަށް އެދިގެން ދިޔަ މީހެއް ނޫންކަން އެނގުނެވެ. އެ މީހާގެ ވާހަކަތައް ފުރިހަމައަށް ދެނެގަންނަން 12ދުވަސް ހޭދަވި ކަމަށްވެ އެވެ .ފަހުން އެނގުނު ގޮތުގައި އެ މީހާ ބޭނުންވެގެން އުޅުނީ ފްރާންސާއި އިޓަލީ އަށް ދަތުރެއް ކުރާށެވެ.
"މިހެން ދިމާވީ އެ އިދާރާ އިން ބުނި ހުރިހާ ކަމެއް ކޮށް އެ ކަންކަމަށް އެއްބަސްވެގެން އެ މީހާ ހުރުމުން "،ޖަރުމަނުގެ ރެޑް ކްރޮސްގެ ޮއފިޝަލަކު ޑީޕީއޭ
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
16
"ވާ ށޭ މަށާއެކީ" ޝްވެކް ސިނަމާ އަށް އަ ހު މަ ދު އަ ދް ޝަ ން
ފަހެއްގަ އެވެ. އލިމްޕަހުގައި ފިލްމުގެ ހައުސްފުލް 19ޝޯ ޮ ވަނީ ދައްކައިފަ އެވެ .އަދި ބައެއް ރަށްރަށުގައި
މި އަހަރުގެ މިހާތަނަށް އެޅުވި އެންމެ ކާމިޔާބު ފިލްމް ޑާކް ރެއިން އެންޓަޓައިންމަންޓްގެ
ޝތަކެއް ވަނީ ދައްކައިފަ އެވެ. ޯ ވެސް ހައުސްފުލް ޑާކް ރެއިނުން ބުނީ މި މަހުގެ 25ވަނަ
ކމެޑީ "ވާށޭ މަށާއެކީ" ޝްވެކް ރމޭންޓިކް ޮ ޮ
ދުވަހުގެ ރެއިން ފެށިގެން ޝްވެކް ސިނަމާގައި
ސިނަމާގައި ދައްކަން ނިންމައިފި އެވެ.
ޝ ދެއްކުމަށް ފަހު ،ތަރުހީބު ޯ ފިލްމުގެ ފުރަތަމަ
ގތުގައި ފިލްމް ބަލަލާން ޑާކް ރެއިނުން ބުނި ޮ އަދިވެސް ވަރަށް ގިނަ ބަޔަކު އެދެމުންދާތީ ޝްވެކް ސިނަމާގައި ދައްކަން ފަށާނީ މި މަހުގެ 25ވަނަ ދުވަހުގެ ރެއިން ފެށިގެންނެވެ. ފިލްމުގެ ޓިކެޓް މިއަދުން ފެށިގެން ޝްވެކުން ވިއްކަން ފަށާނެ ކަމަށް ވެސް ޑާކް ރެއިނުން ބުންޏެވެ. ރޑިއުސްކޮށް މުހައްމަދު އަލީ (މޮގާ) ޕް ޮ އޭނާގެ އަންހެނުން އައިޝަތު ފުއާދު ތައުފީގު
ޝތައް ކުރިއަށް ގެންދަން ޯ ލިބޭ ވަރަކުން ނިންމާފައިވާ ކަމަށެވެ. މަހުދީ އަހުމަދުގެ ސްކްރީންޕްލޭއަކަށް
އައްޒަ ފިލްމް ކުޅެން މިހާ ުރ ސީރިއަސް ،ދެން ފެންނާނެ
ހަދާފައިވާ "ވާށޭ މަށާއެކީ" ގައި ލީޑް ރޯލް ކުޅެފައި ވަނީ ޖުމައްޔިލް ނިމާލް (ޖުމަލް) އާއި މަރިޔަމް މަޖުދާ (މަޖޫ) އެވެ. ފިލްމުގެ އިތުރު ކާސްޓުންގެ ތެރޭގައި މުހައްމަދު ފައިސަލާއި މަރިޔަމް ނޫރާ ،އާދަމް ރިޒްވީ (ރެކްސް) ،އަހުމަދު ޝާކިރު (ޝާއްކޮ
ކށް އަލީ ޝިފާއު (ޗިއްޕެ) ޑައިރެކްޓް ރޑިއުސް ޮ ޕް ޮ
އައްމަޑޭ) ،އަލީ ޝަޒްލީމް އަދި އަހުމަދު ސުނީ
ކުރި "ވާށޭ މަށާއެކީ ރިލީޒް ކުރީ އެޕްރީލް މަހުގެ
ފަދަ އެކްޓަރުން ހިމެނެ އެވެ.
ޔާރާ އާއިލާ އިން ފިލްމީ ދާއިރާ އަށް ނިކުތް މަރިޔަމް އައްޒަ އަކީ މިހާރު މި ދާއިރާގައި ހުރި
ކަމަށް ވަންޏާ ކުރިއަށް ދާން ތައްޔާރަށް "،އާންމުކޮށް
އެންމެ އުންމީދީ އެއް ބަތަލާއޭ ބުނުމަކީ ގޯހަކަށް
އ ލަވަތަކުން ފެންނަ އައްޒަ ބުންޏެވެ. ވީޑި ޯ
ނުވާނެ އެވެ. އ ލަވަތަކުން ކަމަށް އޭނާ މަޝްހޫރުވީ ވީޑި ޯ ވިޔަސް ،ފަހަކަށް އައިސް ޑްރާމާ ސިލްސިލާތަކުން ވެސް ޒުވާން ބަތަލާ އަންނަނީ ފެންނަމުންނެވެ.
ފާ ތު މަ ތު އަ ނީ ސާ
ބލީވުޑް އެކްޓަރު ޕްރިޔަންކާ ޗޯޕްރާގެ ހުރިހާ ޮ
އައްޒަ ބުނީ " "4426އަށް ފަހު ،އޭނާގެ ބޑު ބަދަލެއް އަންނާނެ ކަމަށް ބެލެވޭ ކެރިއަރަށް ޮ ކަމަށެވެ. ބޑަށް ގަބޫލު ކުރެވޭ އެ ފިލްމަށް ފަހު، "ވަރަށް ޮ
ޑްރާމާތަކުން އައްޒަ ވަނީ އެތައް ބައެއްގެ ހިތްތައް
ބޑު ބަދަލެއް އަންނާނެ ކަމަށް "،ފާތުމަތު ކެރިއަރަށް ޮ
އަތުލައިފަ އެވެ.
ނަހުލާގެ ފިލްމަކުން ފުރުސަތު ލިބުމުން ވަރަށް
"ވަކިވުމުގެ ކުރިން" އާއި "އުމުރަށް ސަލާން"
ހޮލީވުޑް ަހ ޕްރޮޖެކްޓަކަށް ޕްރިޔަންކާ ނޫނެކޭ ބުނެފި
ރލާ ދޭތެރޭ ހިތްހަމަޖެހޭ ލިބޭ ވަރަކުން ،ކުޅެން ލިބޭ ޯ
މި ދެ ޑްރާމާއަކީ އައްޒަގެ ހުނަރު ވަރަށް ބޮޑަށް ފެނިގެން ދިޔަ ދެ ޑްރާމާ އެވެ. މި އަހަރު ރިލީޒްވާން ހުރި ފިލްމުތަކުގެ
އުފަލުން ހުރި ބަތަލާ ބުންޏެވެ" .ނަހޫގެ ފިލްމެއްގެ ބޑު ސްކްރީނަށް އާދެވޭތީ ވަރަށް ބޮޑު ރޯލަކުން ޮ ހިތްހަމަޖެހިފައި މިހިރީ". އޭނާ ބުނީ ރާއްޖޭގައި ތިބި މަޝްހޫރު
ތެރެއިން " "4426އަކީ އައްޒަ ފީޗާ ފިލްމެއްގެ
ޑައިރެކްޓަރުންނަށް ބަލާ އިރު ފައްތާހާއި
ރލަކުން އައްޒަ ފެނިގެންދާ ފުރަތަމަ ފަހަރު ބޑު ޯ ޮ
މުހައްމަދު ނިޔާޒް (ޓެޑްރީ) އަކީ ލިސްޓްގައި ތިބި
ވެސް މެ އެވެ .އެހެންވެ މިއީ އޭނާގެ ފޭނުންނަށް
ޑައިރެކްޓަރުން ކަމަށެވެ.
އތް ހިތްހަމަޖެހުމެކެވެ. ޮ ފިލްމީ ދާއިރާގައި މަސައްކަތް ކުރި ނަމަވެސް އައްޒަ މިހާތަނަށް ފިލްމުތަކެއްގައި ފާހަގަކޮށްލެވޭ
ގތަށް ޑާކް ރެއިންއާ އެއްކޮށް "ހަމަ އެ ޮ ކށްލަން ބޭނުންވެފައި ހުއްޓައި މަސައްކަތެއް ޮ އެ ފުރުސަތު ވެސް މިހާރު މިއޮތީ ލިބިފައި"،
ކށްފައެއް ނެތެވެ .މީގެ 12ވަރަކަށް މަސައްކަތެއް ޮ
ކށް ،ދަރިއަކު ވެސް ލިބި އެކަމަކު ކައިވެންޏެއް ޮ
އަހަރު ކުރިން އާއިލީ ފިލްމް ކުންފުނި ޔާރާ އިން
ކައިވެނި ރޫޅިފައިވާ ބަތަލާ ބުންޏެވެ" .ފިލްމީ
ގެނެސް ދިން ބިރުވެރި ފިލްމް "ހުކުރުވިލޭރޭ" ގެ
ދާއިރާގެ ކުރިމަގު ވަރަށް އުޖާލާކޮށް މިހާރު
ރލަކުން އޭނާ ފެނިފައިވެ އެވެ. ސަޕޯޓިން ޯ
އތް ތަނުގައި އައްޒަ ފެނިގެން ފެންނަނީ .ކުރިއަށް ޮ
އޭގެ ފަހުން ޑައިރެކްޓަރު އަބްދުލް ފައްތާހް
ހލީވުޑް ފިލްމު ކުޅުމަށް ލިބޭ ބޮލީވުޑް އަދި ޮ
ގެނެސް ދިން ކުޑަކުދިންގެ ފިލްމް "ޕަރީ ދައްތަ"
ފުރުސަތުތައް ގެއްލުމަކީ ޕްރިޔަންކާ ހިތާމަކުރާ ކަމެއް
އާއި އަލީ ސީޒަންގެ "ވަތަން" ގެ ހާއްސަ ލަވަކުން
ނޫނެވެ .އޭގެ ބަދަލުގައި އޭނާ ހުރީ "ކުއަންޓިކޯ"ގެ
އައްޒަ ފެނިފައިވެ އެވެ. ބޑު ސްކްރީނުން ނުފެންނާތީ، އައްޒަ ޮ
ތިން ވަނަ ސީޒަނެއް ވެސް ފަށާ ނަމަ އޭގައި ވެސް
ދާނެ ގިނަ ފިލްމުތަކުން .ފޭނުންނަށް ވެސް ދޭން އތް ޔަގީން ކަމަކީ އެއީ". ޮ ރޑަކްޝަންގެ ކުޑައިގެ އޭނާ ބުނީ ޔާރާ ޕް ޮ ރޑިއުސް ވެސް ދަށުން އަމިއްލަ އަށް ފިލްމެއް ޕް ޮ ކުރުމަކީ ވެދާނެ ކަމެއް ކަމަށެވެ.
މަސައްކަތްކުރަން ތައްޔާރެވެ .ސަބަބަކީ ދުނިޔޭގެ 200
މާޔޫސްވެފައި ތިބި ފޭނުންނަށް މިހާރު އޭނާ ދޭން
އެމެރިކަން ސީރީޒް "ކުއަންޓިކޯ "2އަށެވެ .މި
އަށް ވުރެ ގިނަ ގައުމުގައި އެ ސީރީޒް ދައްކާތީ އޭނާގެ
ޓބަރު މަހު ރިލީޒް އތީ އުފާވެރި ހަބަރެކެވެ .އޮކް ޯ ޮ
ރަމީޒް ވެސް މިހާރު އަންނަނީ އޭނާގެ ފުރަތަމަ
ހލީވުޑް ހަ ފިލްމެއް ކުޅެން ސަބަބާ ހެދި އޭނާ ވަނީ ޮ
ފރާ ހިސާބަށް މި ސިލްސިލާތައް ފޯރައި ފިލްމްތައް ނު ޯ
ކުރާ " "4426ގެ އިތުރުން ،އޭނާ މިހާރު ވެސް
ރޑަކްޝަން "ވިޝްކާ" ބެލުންތެރިންނާ ހަމައަށް ޕް ޮ
ލިބުނު ފުރުސަތަށް ވެސް ނޫނެކޭ ބުނެފަ އެވެ .އަދި
ދުނިޔޭގެ ގިނަ ބަޔަކަށް އޭނާއަކީ ކާކުކަން އެނގުމުގެ
ރޖެކްޓަކަށް އެއްބަސްވެފަ އެވެ. ވަނީ އާ ދެ ޕް ޮ
ބލީވުޑް ފިލްމުތައް ވެސް ޕްރިޔަންކާ އަށް ބައެއް ޮ
ފުރުސަތު ބޮޑުވީމަ އެވެ.
ކށްފައި ވަނީ މިހާރު ކުޅެމުންދާ ވަގުތެއް މިހާރު ހުސް ޮ
ގެނެސް ދޭން ތައްޔާރުވަމުންނެވެ.
އެއީ ފައްތާހް ޑައިރެކްޓް ކުރާ "ލޭ ކަރުނައިން"
"އައްޒަ ނުބުނާނަން ފިލްމެއް ޕްރޮޑިއުސް
އާއި ޑާކް ރެއިން އެންޓަޓައިންމަންޓްގެ ކުރިއަށް އޮތް
ނުކުރާނަމެކޭ .އެއީ ހަމަ ވެދާނެ ކަމެއް "،އޭނާ
އޭނާ އެހެން ފިލްމުތަކުގައި ބައިވެރިވުން މަނަލެއް
އ އިން ބުނެފައިވާ ގޮތުން ޕްރޮޖެކްޓެވެ .އެ ސްޓޫޑި ޯ
ބުންޏެވެ" .އެކަމަކު މިހާރު ހުރިހާ ފޯކަސްއެއް
ކުޅެވޭ ގޮތެއް ނުވި އެވެ. ހލީވުޑް ގިނަ ފިލްމުތަކެއް ޕްރިޔަންކާ އަދި ޮ
އައްޒަގެ ދައްތަ އަދި މަޝްހޫރު ބަތަލާ ރިޝްމީ
"ކުއަންޓިކޯ"ގެ ޝޫޓިން ކުރިޔަށް ދާ ދުވަސްވަރު
ކުޅެފައި ނެތަސް އޭނާ އަކީ މިހާރު ވެސް އެ
ނޫނެވެ .ޝަރުތަކީ އެ ސީރީޒްގެ ކަނޑައެޅިފައިވާ
އތް ފިލްމުގެ ނަމަކީ "މިއީ ލޯތްބަކީ" ކުރިއަށް ޮ
އިންޑަސްޓްރީގައި ވަރަށް ނަން މަޝްހޫރު ބަތަލާއަކަށް
ޝެޑިއުލްގައިވާ ތާރީޚްތަކުގައި ޕްރިޔަންކާ މަސައްކަތް
އެވެ.ނަމަވެސް ފިލްމުގެ ނަން ފިޔަވައި ،ފިލްމާ ބެހޭ
ކޮށްދިނުމެވެ .ނަމަވެސް ޕްރިޔަންކާ ބުނީ "ކުއަންޓިކޯ"
އެއްވެސް ތަފުސީލެއް މިހާތަނަށް ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެ
ބަލާ އިރު އައްޒަ އާއި ރިޝްމީއަކީ ވެސް ބޮޑު
ހލީވުޑް ފިލްމެއް ކުޅެން ގަސްތު ކުޅެމުން އިތުރު ޮ
އެވެ.
އތް ދެ ބަތަލާއިންނެވެ .އެހެންވެ ފޭން ބޭސްއެއް ޮ
ވަނީ ވެފަ އެވެ. މުމްބާއީ މިރާ އަށް ދާދިފަހުން ޕްރިޔަންކާ ދީފައިވާ އިންޓަވިއުއެއްގައި ބުނީ މުމްބާއީގައި އެންމެ ފަހުން
ނުކުރާ ކަމަށެވެ .އެ ސަބަބާ ހެދި އޭނައަށް ލިބުނު ހަ
ކޅު މަޝްހޫރު ޑައިރެކްޓަރުންގެ ތެރެއިން ހުރި ދުވަސް ޮ
ޕްރޮޖެކްޓަކަށް މިހާތަނަށް ނޫނެކޭ ބުނެފައި ވާނެކަމަށް
ޖހަރް ،ޒޯޔާ އަޚްތަރު، ސަންޖޭ ލީލާ ބާންސާލީ ،ކަރަން ޯ
ވެސް ޕްރިޔަންކާ ބުންޏެވެ.
ފަރްހާން އަޚްތަރު ފަދަ ގިނަ ބަޔަކާ ބައްދަލުކުރި
އެކި އިންޑަސްޓްރީތަކުން ލިބެމުންދާ ގިނަ
އައްޒަ ބުނި ގޮތުގައި " "4426އަށް ފަހު ދެން އެންމެ އަވަހަށް އޭނާ ފަށާނީ ޑާކް ރެއިންގެ ފިލްމަކުންނެވެ. އފާތަކާ ދޭތެރޭ "މިހާރު މިހިރީ ހަމަ ލިބޭ ޮ
އތީ އެކްޓިން އަށް". މި ޮ ފިލްމީ ދާއިރާގައި މިހާރު ތިބި ބަތަލާއިންނަށް
ދެ މީހުންގެ މެދުގައި ވާދަވެރި ކަމެއް އޮތުން ވެސް އެކަށީގެންވެ އެވެ. "ތި ސުވާލު ވަރަށް ގިނަ މީހުން އަހާ .އެކަމަކު ތެދަށް ބުނަންޏާ އަހަރެމެން ދެ މީހުންގެ މެދުގައި
ނަމަވެސް އެމީހުން ހުށަހެޅި އެއްވެސް ފިލްމެއް
ފިލްމުތަކަކަށް ނޫނޭކޭ ބުނަމުންދާ ކަމަށާއި އަހަރަކު
ހިތްހަމަޖެހޭ ކަމަށް ވަންޏާ ފިލްމް ކުޅެން
ކމްޕެޓިޝަނެއް ނެތް .ނުވެސް އޮންނާނެ"، އެއްވެސް ޮ
ކުޅެދޭން އެއްބަސް ނުވާ ކަމަށެވެ .ސަބަބު ވެސް
ކޮންމެވެސް އެއް އިންޑަސްޓްރީއެއްގެ އެއް ފިލްމެއް
ތައްޔާރަށް "،މީގެ ކުރިން ލިބުނު ގިނަ ފިލްމުތަކެއް
އައްޒަ ބުންޏެވެ" .އައްޒަ އަށް މި ހިސާބަށް
ދޫކޮށްލި ބަތަލާ ބުންޏެވެ.
އާދެވިފައި ހުރީ ވެސް ކުޑައައްތަގެ ވަރަށް ބޮޑު
ޕްރިޔަންކާ ކިޔައިދިނެވެ. ގތުގައި އަންނަ އަހަރުގެ މާޗް މަހުގެ އޭނާ ބުނި ޮ ނިޔަލަށް "ކުއަންޓިކޯ"ގެ މަސައްކަތުގައި އޭނާއަށް
ކުޅެން ވިސްނާ ކަމަށް ވެސް ޕްރިޔަންކާ ބުންޏެވެ. ގތަށް ކުޅޭނެ ފިލްމުތައް ޚިޔާރުކުރާނީ އޭނާ ބުނީ އެ ޮ ސްކްރިޕްޓަށް ބަލާފައި ކަމަށެވެ. ސއި ނުކުރިޔަސް ޮ ޕްރިޔަންކާ ފިލްމެއް ކުޅެން
ކށެވެ .ސަބަބަކީ އޭނާގެ އުޅެން ޖެހޭނީ ވަރަށް ބުރަ ޮ
އޭނާ ބުނީ ފިލްމްތަކުން ކުރިން ލިބުނު ކށްލީ ،އޭރު ފިލްމް ކުޅެން އެހާ ފުރުސަތުތައް ދޫ ޮ
ކުޑައައްތަ ޑައިރެކްޝަން ހެދި ލަވަތައް .ދެން މުޅި
ސީރިއަސް ނޫން ވީމަ އެވެ.
ޕޓް އަބަދު ވެސް ވަރަށް ބޮޑު .އޭގެ އާއިލާގެ ސަ ޯ
ފކަސްކޮށްގެނެއް "ފިލްމް ކުޅެން އެހާ ވަރަކަށް ޯ
ގތުން އެ ސިލްސިލާ ނުނިމެނީސް ކންޓްރެކްޓް އޮތް ޮ ޮ
ހެއިޑީ ކްލޫމްގެ ޕްރޮޖެކްޓް ރަންއަވޭ 15ގައި ގެސްޓް
އެހެން އެއްވެސް ކަމެއް ކުރާނެ ފުރުސަތު ނެތީމަ އެވެ.
ގތުގައި ބައިވެރިވާން އޭނާ ވަނީ ސޮއިކޮށްފަ ޖަޖެއްގެ ޮ
ނޫން ހުރީ .އެހެންވެ ވަރަށް ގިނަ ފިލްމުތަކެއް
އެވެ.
ރިޖެކްޓް ކުރިން .އެކަމަކު މިހާރު މިހިރީ އޮފާތައް
"ކުއަންޓިކޯ" ސީޒަން 2ގެ މަސައްކަތާ ހެދި
ޕޓަކާ އެކު .ގިނައިން ކުޅެވިފައި ހުރީ ވެސް ސަ ޯ
ތެރޭގައި މަންމައަކީ [ބަތަލާ އައިމިނަތު ރަޝީދާ] ބޑު ހިއްސާއެއް". ވެސް ޮ
ދުނިޔެ
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
18
އިންސާނީ ހައްގުތަކަށް އީރާނު ްނ އިހުތިރާމް ކުރުމަށް އެމެރިކާ އިން ގޮވާލައިފި ވޝިންޓަން (އޮގަސްޓް - )9އިންސާނީ ޮ
ދަންޖައްސާފައި ކަމަށެވެ .އެއީ އީރާނުގެ ޖާސޫސީ
ވެސް އޭނާ އަށް ދިން ކަމަށެވެ .އަދި އޭނާގެ
ގތަށް އިންސާފުން ކުރިއަށް ގެންދަން ފެންނަ ޮ
ހައްގުތަކަށް އީރާނުން އިހުތިރާމްކޮށް ޝަރުއީ
ފރުކޮށްދީފައިވާތީ މައުލޫމާތު އަދާވާތްތެރިންނަށް ޯ
މައްޗަށް މަރުގެ އަދަބު ތަންފީޒު ކުރީ ސްޕްރީމް
ގވާލަން "،ނޫސްވެރިންނާ ވާހަކަ އީރާނަށް ޮ
ދާއިރާގެ މިނިވަންކަން ކަށަވަރުކޮށް ދިނުމަށް
ކަމަށް ވެސް އީރާނުން ބުނެފައިވެ އެވެ.
ކޯޓުން އަދަބު ދެމެހެއްޓުމުން ކަމަށް ވެސް އޭނާ
ދައްކަވަމުން ތަރުޖަމާން ވިދާޅުވި އެވެ" .އީރާނުގެ
ވިދާޅުވި އެވެ.
ކޑާ މެދު އެމެރިކާ އިން އިންސާނީ ހައްގުތަކުގެ ރެ ޯ
އާމިރީ ކުރިން ބުނެފައި ވަނީ އޭނާ ހައްޖަށް
އެމެރިކާ އިން ގޮވާލައިފި އެވެ.
ގސް ހުއްޓާ ވަގަށް ނަގައިގެން އެމެރިކާ އިން ޮ
ނަމަވެސް އެމެރިކާ އަށް ޖާސޫސްކޮށް
ސްޓޭޓް ޑިޕާޓްމަންޓުގެ ތަރުޖަމާން އެލިޒަބަތު
ގތަކުން ވަނީ ހާމަކޮށްފައި". ބޑުވާކަން އެތައް ޮ ކަން ޮ
ދިން ކަމަށް ބެލެވޭ އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ
ގެންދިޔައީ ކަމަށެވެ .އާމިރީ 2010ވަނަ އަހަރު
ޓްރޫޑައު ވަނީ އާމިރީގެ މައްސަލައާ ގުޅޭ ގޮތުން
ސައެންސްވެރިޔާ އަށް ދިން މަރުގެ އަދަބު އެމެރިކާ
އީރާނަށް ދިޔުމުން ވަނީ ހޫނު މަރުހަބާއެއް ވެސް
ކޅު ހައްދަވައިފަ އެވެ .އޭނާ ވާހަކަ ދައްކަން ދެ ޮ
ޝަރީއަތެއްކުރި ކަމަށް ގަބޫލްކުރިތޯ ނޫސްވެރިން
ކށްފައެއް ނުވެ އެވެ .ނިއުކްލިއާ އިން ކުށްވެރި ޮ
ކިޔައިފަ އެވެ .ފަހުން ވަނީ އޭނާ ހައްޔަރުކޮށްފަ
ވިދާޅުވީ އެމެރިކާ އިން ގޮވާލަނީ އީރާނުން
ސުވާލު ކުރުމުން ސްޓޭޓް ޑިޕާޓްމަންޓުގެ ތަރުޖަމާން
ސައެންސްވެރިޔާ ޝަހުރާމް އާމިރީ ،39 ،ވަނީ
އެވެ.
އިންސާނީ ހައްގުތަކަށް އިހުތިރާމް ކުރުމަށް
ޖަވާބެއް ނުދެއްވަ އެވެ .އޭނާ ވިދާޅުވީ އީރާނުގެ
2010ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ގެއްލިފަ އެވެ.
އީރާނުގެ ޖޫޑިޝަރީގެ ތަރުޖަމާން ގުލާމް
އެކަމަކު އީރާނުގެ ޝަރުއީ ދާއިރާގެ އޮފިޝަލަކު
ހުސައިން މުހްސިނީ ވިދާޅުވީ އާމިރީ އަށް އިއްވި
އާދިއްތަ ދުވަހު ވިދާޅުވެފައި ވަނީ އާމިރީ ވަނީ
މަރުގެ ހުކުމް އިސްތިއުނާފް ކުރުމުގެ ފުރުސަތު
ކަމަށެވެ. "އިންސާނީ ހައްގުތަކަށް އީރާނުން ކށް ހުރިހާ މައްސަލައެއް ވެސް ދެފުށް އިހްތިރާމް ޮ
އާމިރީގެ މައްޗަށް އީރާނުން އިންސާފުވެރި
ޝަރުއީ ދާއިރާގެ ވަކި މައްސަލައަކާ ގުޅޭ ގޮތުން ވާހަކަ ނުދެއްކޭނެ ކަމަށާއި އިންސާފުން ހުރިހާ މައްސަލައެއް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ގޮވާލާ ކަމަށެވެ.
ކޯލީޝަނުގެ ވައި ެގ ޓްރަމްޕާ ާވދަކުރަން ހަމަލާތަކުގައި އައިއެސްގެ ތެޔޮ ނ ީ ރ ެ ނ ެ އ ް ޓ ެ ޑ ޭ ޑ ި ނ ް ކ ެ ނ ް ވ ަ ނ ި މ ި ޓޭންކަރުތަކެއް ހަލާކުކޮށްލައިފި ވޝިންޓަން (އޮގަސްޓް - )9އިސްލާމިކް ސްޓޭޓް ޮ (އައިއެސް) އިން ބޭނުންކުރާ 83ތެޔޮ ޓޭންކަރެއް
ވައިގެ ދެ ހަމަލާއެއްގައި ވަނީ އައިއެސްގެ 400
ބޓުތަކުގެ ވައިގެ ހަމަލާތަކުގައި ކޯލީޝަނުގެ މަތިންދާ ޯ
ކށްލައިފަ އެވެ. އަށް ވުރެ ގިނަ ތެޔޮ ޓޭންކަރު ހަލާކު ޮ
ހަލާކުކޮށްލާފައިވާ ކަމަށް އެމެރިކާ އިން ބުނެފި އެވެ.
ހަމަލާ ދިން އިރު މި ޓޭންކަރުތައް ވަނީ ވަގަށް
ޕެންޓަގަންގެ ތަރުޖަމާން މެތިއު އެލަން
ޓްރަމްޕާ ވާދަކުރަ ް ނ މިނިވަން ކެންޑިޑޭޓެއްގެ ގޮތުގައި ނުކުންނަވާ ސީއައިއޭގެ ކުރީގެ އެޖެންޓް މެކްމުލިން. -ފޮޓޯ:ބީބީސީވޝިންޓަން (އޮގަސްޓް - )9އެމެރިކާގައި ޮ
ސޝަލް މީޑިއާގައި ޓްރަމްޕަށް ޯ މެކްމުލިން އަކީ
އންނަ ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި ނޮވެމްބަރު މަހު ޮ
ބޑަށް ފާޑުވިދާޅުވަމުންދާ ފަރާތެކެވެ .އޭނާ ވަރަށް ޮ
ގތުގައި ވާދަކުރައްވާނެކަން މިނިވަން ކެންޑިޑޭޓެއްގެ ޮ
ވިދާޅުވެފައި ވަނީ ޓްރަމްޕަކީ ވަރަށް ޚުދުމުޚުތާރު
ސީއައިއޭގެ ކުރީގެ އެޖެންޓް އީވާން މެކްމުލިން
މީހެއް ކަމަށެވެ.
އިއުލާން ކުރައްވައިފި އެވެ. ކންފަރެންސްގެ ޗީފް ހައުސް ރިޕަބްލިކަން ޮ
ޑނަލްޑް ޓްރަމްޕާއި "އަދި މާލަހެއް ނުވޭޮ . ހިލަރީ ކްލިންޓަނަށް ވުރެ ރަނގަޅު މީހަކު އެމެރިކާގެ
ޕޮލިސީ ޑިރެކްޓަރުގެ މަގާމު އަދާކުރައްވާ މެކްމުލިން
ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވޭ "،މެކްމުލިން ނެރުއްވި
ކޅު ވަރަށް ގިނަ ބަޔަކު އަށް ވަނީ ޓްރަމްޕާ ދެ ޮ
ބަޔާނުގައި ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ.
ތާއީދުކުރާނެ ކަމަށް ބުނެފަ އެވެ .ހައުސް އޮފް
ވިޔަފާރީގެ ދާއިރާ އިން މާސްޓާސް
ރެޕްރެޒެންޓޭޓިވްސްގެ ރިޕަބްލިކަން މެންބަރުންނާއި
ހާސިލްކުރައްވާފައިވާ މެކްމުލިން 11އަހަރަށް ފަހު
ސްޓާފުންގެ ކަންކަން ބަހައްޓާ ކޮންފަރެންސްގެ
ސީއައިއޭ އިން ވަކިވެވަޑައިގެންފައި ވަނީ 2010
ޑިރެކްޓަރު އިންތިޚާބަށް ނުކުންނެވި ނަމަވެސް
ވަނަ އަހަރު އެވެ .އޭނާ ވަނީ ހައުސްގެ ފޮރިން
އތް ތިން މަސް ދުވަސްތެރޭ ވޯޓު ހޯދުމަކީ ކުރިއަށް ޮ
ކމިޓީގެ ސީނިއާ ނޭޝަނަލް ސެކިއުރިޓީ އެފެއާޒް ޮ
ދަތިކަމެކެވެ .އުމުރުން 40އަހަރުގެ މެކްމުލިން މީގެ
އެޑްވައިޒަރުގެ މަގާމު 2013ވަނަ އަހަރު ފުރުއްވަން
ކުރިން އިންތިޚާބީ މަގާމެއް އަދާކުރައްވައިފައެއް ނުވެ
ފައްޓަވައިފަ އެވެ.
އެވެ.
ބޓުތަކުން މިދިޔަ އަހަރު ދިން ކޯލީޝަނުގެ ޯ
ތެޔޮ ބޭރުކުރަން ސަހަރާއެއްގައި ތައްޔާރުކޮށްފަ އެވެ.
ކލީޝަނުގެ ވަރަށް ގިނަ މަތިންދާ ބޯޓުތައް ވިދާޅުވީ ޯ
އެމެރިކާ އިން ބުނީ އެ ފަހަރު ހަމަލާ ދިނުމުގެ
ބައިވެރިވެގެން ހަމަލާދީފައި ވަނީ އިރާގުގެ ސަރަހައްދީ
ކުރިން އެ ޓޭންކަރުތަކުގެ ޑްރައިވަރުން ސަލާމަތްވުމަށް
އންނަ ދައިރު އަލް ޒައުރުގެ އަލްބޫ ރޮނގާ ކައިރީގައި ޮ
އެންގި ކަމަށެވެ .އަދި ޓޭންކަރުތަކުގެ ޑްރައިވަރުންނަކީ
ކަމާލަށް ކަމަށެވެ .އޭނާ ވިދާޅުވީ މިއީ އައިއެސްގެ
އައިއެސްގެ މެންބަރުން ނޫން ކަމަށް ޕެންޓަގަނުން
ވކް ދުއްވާލުމަށް ފަށާފައިވާ ޔ ސްމަގްލް ކުރާ ނެޓް ޯ ތެ ޮ
ބުނެ އެވެ .ނަމަވެސް އެންމެ ފަހުން ދިން ހަމަލާގައި
ޓައިޑަލް ވޭވް އޮޕަރޭޝަން 2ގެ ދަށުން ދިން
ޑްރައިވަރުންނަށް އިންޒާރު ދިން ކަމަށް ޕެންޓަގަނުން
ހަމަލާތަކެއް ކަމަށެވެ.
ބުނެފައެއް ނުވެ އެވެ.
އައިއެސްގެ ތެޔޮ ޓޭންކަރުތަކަކަށް ވައިގެ ހަމަލާދީ ރޯކޮށްލާފައި. --ފައިލް ފޮޓޯ
ދުނިޔެ
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
20
ބެންގާޒީ ހަމަލާގައި މަރުވި އެމެރި ާކގެ ދެ މީހުންގެ އާއިލާ އިން ހިލަރީ އަށް ދައުވާ ކުރަނީ ވޝިންޓަން (އޮގަސްޓް - )10ލީބިއާގެ ބެންގާޒީ ޮ ސިޓީ އަށް 2012ވަނަ އަހަރު ދިން ހަމަލާގައި
ސިއްރު މައުލޫމާތު ހިލަރީގެ އަމިއްލަ ސާވާ މެދުވެރިކޮށް ބޭނުން ކުރުމަކީ އެކަމަނާގެ ފަރުވާ ކުޑަކަން ކަމަށާއި
މަރުވި އެމެރިކާގެ ދެ މީހެއްގެ އާއިލާ އިން ހިލަރީ
ލީބިއާގައި ސްޓޭޓް ޑިޕާޓްމަންޓުގެ މުވައްޒަފުން ތިބި
ކްލިންޓަންގެ މައްޗަށް ދައުވާ ކުރަން ނިންމައިފި އެވެ.
ތަންތަން އެނގުނީ އެކަމަނާގެ އަމިއްލަ ސާވާ ބޭނުން
ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީގެ ރިޔާސީ ކެންޑިޑޭޓާ ދެކޮޅަށް ރން ވުޑްސްގެ އާއިލާ އިން ސޯން ސްމިތާއި ޓައި ޯ
ކުރުމުން މައުލޫމާތު ލީކުވުމުން ކަމަށެވެ. ކމޭ މިދިޔަ މަހު އެފްބީއައިގެ ޑިރެކްޓާ ޖޭމްސް ޯ
ދައުވާ ކުރަނީ ބެންގާޒީ ހަމަލާގައި ބަޔަކު މަރުވީ
ވިދާޅުވީ ހިލަރީގެ އީމެއިލް ސާވާ އަށް "ދެކޮޅު ބަޔަކު
ހިލަރީގެ އިހުމާލުން ކަމަށްވާތީ އާއި އެ ހަމަލާ އަށް
ވަނުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެއް ކަމަށާއި" އެކަމަކު
ފަހު މީޑިއާގައި އެކަމަނާ ދެއްކެވި ވާހަކަތަކަކީ އެ
ކށްފައިވާ ކަމުގެ ހެއްކެއް އެކަމަނާގެ އީމެއިލް ހެކް ޮ
މީހުންގެ އަބުރަށް ހުތުރު ލިބޭ ވާހަކަތަކަކަށްވާތީ އެވެ.
އެފްބީއައި އަށް ލިބިފައި ނުވާ ކަމަށެވެ.
ބެންގާޒީގައި ހުންނަ އެމެރިކާގެ މިޝަނަށް 2012
ކއަކު ނިއު ޔޯކް ސަފީރު ސްޓީވަންސްގެ ކޮއް ޮ
ވަނަ އަހަރު ޓެރަރިސްޓް ހަމަލާ ދިނުމުން އެމެރިކާގެ
ކޅު ބުނެފައި ވަނީ ޓައިމްސް އަށް މި އަހަރު ކުރީ ޮ
ހަތަރު މީހުން މަރުވި އެވެ .އޭގެ ތެރޭގައި އެމްބަސެޑާ
ބެންގާޒީ ހަމަލާގެ ޒިންމާ ހިލަރީގެ ބޮލުގައި ނާޅުވާނެ
ކްރިސް ސްޓީވަންސް ވެސް ހިމެނެ އެވެ .އެ
ކށްލުމަކީ ދެރަ ކަމެއް ކަމަށާއި މި މައްސަލަ ސިޔާސީ ޮ
ދުވަސްވަރު އެމެރިކާގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރަކީ ހިލަރީ އެވެ. ކމިޓީން މައްސަލަ އެމެރިކާގެ ހައުސް ރިޕަބްލިކަން ޮ
ކަމަށެވެ. ހިލަރީގެ ކެމްޕޭން ތަރުމާނަކު ވިދާޅުވީ
ބެލުމަށް ފަހު ބެންގާޒީ ހަމަލާގައި ހިލަރީގެ އިހުމާލެއް
ބެންގާޒީ ހަމަލާގައި މަރުވެ ދިޔަ އެމެރިކާ މީހުންގެ
ކޅު ވަނީ ނިންމައިފަ އެވެ. ނެތް ކަމަށް މި އަހަރު ކުރީ ޮ
އާއިލާތަކުގެ ފުން ހިތާމަތަކުގެ މަތިން ހަނދާން
އެހެން ކަމުން މިއީ ،ބައެއް ފަރާތްތަކުން ދެކޭ ގޮތުގައި
ނުނެތޭނެ ކަމަށާއި އެކަމަކު އެ ހާދިސާއާ ގުޅިގެން
އެކަމަނާގެ ރިޔާސީ ކެމްޕޭނަށް ހުރަސް އަޅަން ކުރާ
ކށްފައިވާ ކަމަށާއި އެކަމަކު މި އިން ނުވަ ތަހުގީގެއް ޮ
ކަމެކެވެ.
ގސްކޮށް ކަމެއް އެއްވެސް ތަހުގީގަކުން ހިލަރީ ޯ
މައްސަލަ ހުށަހެޅި މީހުން ބުނެފައި ވަނީ ސަރުކާރު
ކށްފައިވާ ކަމަށް ހާމަވެފައި ނުވާ ކަމަށެވެ. ޮ
ކަޝް ީމރުގެ ހަމަލާތައް ހުއްޓާލުމަށް މޯދީ އެންމެ ފަހުން ގޮވާލައްވައިފި ނިއު ދިއްލީ (އޮގަސްޓް - )10ކަޝްމީރުގައި ހަމަނުޖެހުންތައް ހިނގަން ފެށިތާ މަހެއްހާ ދުވަސް ފަހުން އެ ހަމަނުޖެހުންތައް ހުއްޓާލުމަށް ގވާލައްވައިފި އެވެ. ބޮޑު ވަޒީރު ނަރެންދުރަ މޯދީ ޮ ކަޝްމީރުގައި އިންޑިއާ އިން ކޮންޓްރޯލް ކުރާ ސަރަހައްދުގެ ބޮޑު ބައެއްގައި ޖުލައި 8އިން ފެށިގެން ވަނީ ކާފިއު ހިންގައިފަ އެވެ. ކަޝްމީރުގައި ހަމަނުޖެހުންތައް އުފެދިފައި ވަނީ އިންޑިއާ ސިފައިންގެ ހަމަލާތަކުގައި ވަކި ގަތުމަށް މަސައްކަތް ކުރާ ހަނގުރާމަވެރިއަކު މަރުވުމާ ގުޅިގެންނެވެ .އޭގެ ފަހުން ހިނގި ހަމަނުޖެހުންތަކުގައި 50އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ވަނީ މަރުވެފަ އެވެ .މިއީ 2010ވަނަ އަހަރުގެ ފަހުން ކަޝްމީރުގައި ހިންގަމުންދާ އެންމެ ބޮޑު ހަމަނުޖެހުން ވެސް މެ އެވެ. "ކަޝްމީރުގެ ޒުވާނުންނަށް ވަޒީފާގެ ފުރުސަތުތައް އުފައްދަން ބޭނުންވޭ .ގައުމު ވަނީ ކަޝްމީރާ އެކު "،މޯދީ ވިދާޅުވި އެވެ. ކަޝްމީރުގައި ހަމަނުޖުން ހިންގަން ފެށިތާ މަހެއްވީ އިރު ވެސް އެކަމާ ބެހޭ ގޮތުން މޯދީ ވާހަކަ ދައްކަވާފައި ނުވާތީ ގިނަ ބައެއްގެ ފާޑުކިޔުން ވަނީ އަމާޒުވެފަ އެވެ. "ކަޝްމީރުގައި ހަމަޖެހުން ގާއިމްވުމަކީ ކޮންމެ މީހަކު ވެސް އެންމެ އިސްކަން ދޭ ކަންތައް .ހަމަނުޖެހުން ހިންގަނީ މަދު ބައެއް "،ގައުމީ ޓީވީން ބްރޯޑްކާސްޓް ކުރި ތަގްރީރުގައި މޯދީ ވިދާޅުވި އެވެ" .ލެޕްޓޮޕާއި ވޯލީބޯޅަ އާއި ކްރިކެޓް ބެޓެއް ލިބިފައިވާ ޒުވާނުން އަތަށް ގާ ދީފައި އުކަން ބުނުމަކީ އުނދަގޫވާ ކަމެއް .މިކަމުން ބައެއް ސިޔާސީ މީހުންގެ އެޖެންޑާ އަށް ފައިދާކޮށްފާނެ". ބޮޑު ވަޒީރު މޯދީގެ ބާރަތިޔާ ޖަނަތާ ޕާޓީ (ބީޖޭޕީ) އަކީ އިންޑިއާގައި މުސްލިމުންގެ އަޣުލަބިއްޔަތު އޮންނަ ހަމައެކަނި ސްޓޭޓުގެ ސަރުކާރު ކލީޝަނުގެ ބައިވެރިއެކެވެ. ޯ އިންޑިއާގެ އަތް ދަށުން މިނިވަންކަން ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރާ ކަޝްމީރުގެ ލީޑަރު މިރްވައިޒް އުމަރު ފާރޫގު ވަނީ މޯދީ އަށް ރައްދު
ކަ ޝް މީ ރު ގަ އި މި ހާ ރު ހިނ ގާ ހަ މަ ނު ޖެ ހު ން ތަ ކު ގަ އި އާ އް މު ން ގެ މީ ހަ ކު މަ ރު ވު މާ ގު ޅި ގެ ން ނ ޑި އާ ސި ަފ އި ން ނާ ިދ މާ ލަ ށް ގާ އު ކަ ނީ -- .ފޮ ޓޯ :އޭ އެ ފް ޕީ އި ް
ދެއްވައިފަ އެވެ .އޭނާ ވިދާޅުވީ މިއީ ހަމައެކަނި މަގުމަތީގައި ގާ އުކަން އުޅޭ ޒުވާނުންގެ ހަރަކާތެއް ނޫން ކަމަށާއި ތައުލީމީ ޒުވާނުން ހަތިޔާރު ނަގަން ޖެހުނީ އެ މީހުންގެ އަސާސީ ސިޔާސީ ހައްގެއް ހޯދަން ކަމަށެވެ.
ކުޅިވަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
ރާއްޖެ -ބަންގްލަދޭޝް އެކުވެރިކަމުގެ މެޗަކަށް ނުކުންނަނީ
21
ގތުގައި ކުޅޭ މި މެޗުގައި ދައްކާލުމުގެ މެޗެއްގެ ޮ ގައުމީ ޓީމުގެ ކެޕްޓަން އަލީ އަޝްފާގް (ދަގަނޑޭ) ގލްކީޕަރު އިމްރާން މުހައްމަދު ކުޅޭނީ ސާފް އާއި ޯ ޗެމްޕިއަންޝިޕް ކާމިޔާބުކުރި ޓީމަށެވެ. ކލިފައިންގެ ޕްރިލިމިނަރީ ބުރުގައި އޭޝިއަން ކަޕް ޮ އސް ކުޅޭ ފުރަތަމަ މެޗު އޮންނާނީ ރާއްޖެ އާއި ލާ ޯ ސެޕްޓެމްބަރު 6ވަނަ ދުވަހު މާލޭގަ އެވެ .ދެ އންނާނީ އޮކްޓޯބަރު 11ގައި ލާއޯސްގަ ވަނަ މެޗު ޮ އެވެ .ބަންގްލަދޭޝް އިން ތައްޔާރުވަމުން އަންނަނީ ކޮލިފައިންގައި ބޫޓާނާ ދެކޮޅަށް ކުޅޭ ދެ މެޗަށެވެ. ރާއްޖެ އާއި ބަންގްލަދޭޝް ވަނީ ޖެނުއަރީ މަހު ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިޕުގެ ގްރޫޕް ސްޓޭޖުގައި ބައްދަލުކޮށްފަ އެވެ .ދަގަނޑޭ ލީޑު ނަގާފައިވަނިކޮށް ކޅު ބަންގްލަދޭޝް އިން ލަނޑެއް ޖަހައި ރާއްޖެ ފަހު ޮ ހާސްކޮށްލި ނަމަވެސް ،ފަހު ވަގުތު ނާއިޒް ހަސަން (ދާދު) އާއި އަހުމަދު ނާޝިދު (ނައްޓޭ) ޖެހި ލަނޑުތަކާ އެކު ރާއްޖެ މޮޅުވީ 1-3އިންނެވެ .މި ދެ ގައުމުގެ 23އަހަރުން ދަށުގެ ޓީމު ވަނީ މި އަހަރުގެ ސައުތު އޭޝިއަން ގޭމްސްގެ ތިން ވަނަ ހޮވި މެޗުގައި ކުޅެފަ އެވެ .އެ މެޗު ޕެނަލްޓީ ޖަހައިގެން ކާމިޔާބުކުރީ ބަންގްލަދޭޝް އެވެ. ސީނިއާ ޓީމުގެ އެހެން މެޗުތަކަށް ބަލާއިރު 2011ވަނަ އަހަރުގެ ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިޕުގެ ގްރޫޕް ސްޓޭޖުގައި ވެސް ރާއްޖެ ވަނީ ބަންގްލަދޭޝް އަތުން 1-3އިން މޮޅުވެފަ އެވެ .ބަންގްލަދޭޝް އަށް ރާއްޖެ އަތުން އެންމެ ފަހުން މޮޅުވެވިފައިވަނީ 2003ވަނަ އަހަރުގެ ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިޕުގެ ފައިނަލުގައި ޕެނަލްޓީ ޖަހައިގެންނެވެ. ބަންގްލަދޭޝް އާއި ރާއްޖެ އެންމެ ފަހުން މާލޭގައި މެޗެއް ކުޅުނީ މީގެ 16އަހަރު ކުރިން 2000 ގލްޑަން ޖުބިލީ ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތުގެ ވަނަ އަހަރުގެ ޯ ގްރޫޕް ސްޓޭޖުގަ އެވެ .އެ މެޗު ނިމުނީ 1-1އިން އެއްވަރުވެގެންނެވެ .އޭގެ ފަހުން 2002ވަނަ އަހަރުގެ
ބަންގްލަދޭޝްގެ ގައުމީ ފުޓްބޯޅަ ޓީމާ ދެކޮޅަށް
ދެކޮޅަށް ރާއްޖެ ކުޅޭ ދެ މެޗަށް ތައްޔާރުވުމުގެ ގޮތުން
ސެޕްޓެމްބަރު 1ވަނަ ދުވަހު މާލޭގައި ގައުމީ ޓީމު
ކުޅޭ މެޗެއް ކަމަށް އެފްއޭއެމުން ބުނެ އެވެ .މި މެޗު
ގތަށް ހަމަޖެހިއްޖެ އެވެ. އެކުވެރިކަމުގެ މެޗެއް ކުޅޭ ޮ
ކޗު އޮސްޓްރޭލިއާގެ ވެގެންދާނީ ގައުމީ ޓީމުގެ އާ ޯ
ގައުމީ ޓީމު ނުކުންނާނީ 2008ވަނަ އަހަރުގެ
ޑަރެން ސްޓެވާޓުގެ އިރުޝާދުގެ ދަށުން ރާއްޖެ ކުޅޭ
ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިޕް ކާމިޔާބުކުރި ޓީމާ ދެކޮޅަށެވެ.
ކލިފައިންގައި ލާއޯސްއާ މި މެޗަކީ އޭޝިއަން ކަޕް ޮ
ރަސްމީ ފުރަތަމަ މެޗަށެވެ. މި މެޗުގެ ކުރިން އޮގަސްޓް 29ވަނަ ދުވަހު
އޭޝިއަން ކްލަބް ޗެމްޕިއަންޝިޕުގެ ފުރަތަމަ ބުރުގައި ބަންގްލަދޭޝްގެ މުކްތިޖުއްދާ ސަންދާދާއި ނިއު ރޭޑިއަންޓް މާލޭގައި މެޗެއް ކުޅުނެވެ .އެ މެޗު 0-1 އިން ކާމިޔާބުކުރީ މުޖްތިޖުއްދާ އެވެ.
ޗެމްޕިއަނުން ވާދަކުރާ ފޯ ސީޒަންސް ސާފިން މުބާރާތް ފަށައިފި މލްޑިވްސް އިން ކޮންމެ އަހަރަކު ފޯ ސީޒަންސް ޯ ބާއްވާ ދުނިޔޭގެ އެކި މުބާރާތްތަކުގެ ޗެމްޕިއަނުން ވާދަކުރާ ސާފިން ޗެމްޕިއަންސް ޓްރޮފީ މުބާރާތް ރޭ ފަށައިފި އެވެ.
ތރިގު އިބްރާހިމް އެވެ. މިނިސްޓަރު ޯ މި ރަސްމިއްޔާތުގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ކުޅިވަރާ
"ރާއްޖޭގައި މި ފަދަ މުބާރާތެއް ބޭއްވޭ ފަދަ ގޮތަކަށް ގުދުރަތީ ރީތިކަމާއި ތިމާވެށީގެ ހާލަތު
ވަނަ އަހަރު މިޔަރެއްގެ ހަމަލާގައި އޭނާގެ ވާތް
ބެހޭ މިނިސްޓަރު އިރުތިޝާމް ވިދާޅުވީ އިންޓަނޭޝަނަލް
ދެމެހެއްޓޭތީ އުފާކުރަން .ހަގީގަތުގައި ރާޅާ އެޅުމަކީ
ލބި ޖެހިފައިވުމުން ބުރިވުމުންނެވެ .ސާފިން އަށް ޯ
ކމިޓީ (އައިއޯސީ) އިން 2022ވަނަ އލިމްޕިކްސް ޮ ޮ
ރާއްޖޭގައި ޒުވާނުން އަލާކުރަމުން އަންނަ ކުޅިވަރެއް.
އލިމްޕިކްސްގައި ސާފިން ހިމަނަން ޓކިޔޯ ޮ އަހަރުގެ ޯ
މިފަދަ ކުޅިވަރުތައް ވިޔަފާރީގެ ވިސްނުމުގެ އިތުރުން މި
އެންމެ ފަހުގެ ޗެމްޕިއަން އެމެރިކާގެ ޝޭން ޑޯރިއަން
ނިންމާފައިވާއިރު އެ ހިސާބަށް ދާން ބޭނުންވާ ދިވެހި
ކުޅިވަރު ކުރިއެރުވުމަށް މުޅި ދުނިޔެއަށް ހުޅުވާލައިގެން
ވލްޑް ސާފިން ލީގުގެ އާއި ޖޭމީ އޯބްރަޔަންޯ ،
ރާޅާ އެޅުންތެރިންނަށް މި ފަދަ މުބާރާތްތަކުގެ ސަބަބުން
ކުރިއަށްގެންދާތީ އުފާކުރަން "،ތޯރިގު ވިދާޅުވި އެވެ.
ކމިޝަނަ ދެކުނު އެފްރިކާގެ ޓްރަވިސް ލޮގީ، ޑެޕިއުޓީ ޮ
ފައިދާ ކުރާނެ ކަމަށެވެ.
މި ފަހަރުގެ މުބާރާތުގައި ވާދަކުރަނީ މި މުބާރާތުގެ
އސްޓްރޭލިއާގެ ތާޖް ބޮރޯ ،އެމެރިކާގެ ރޮބް މަޗާޑޯ ޮ
ބޑު ހުއްޓުމަކަށް އައީ 2003 ކެރިއަރު އެންމެ ޮ
ދައްކަން ބޭނުން ނުވާ ކަމަށެވެ. "މިޔަރުގެ ހަމަލާގެ ވާހަކަ ދައްކަން އަހަރެން ބޭނުމެއް ނުވޭ .ހަގީގަތުގައި އަހަރެން މި މުބާރާތުގައި
މުބާރާތަކީ އެންމެ ފުރިހަމަ މުބާރާތެވެ .މިކަމަށް
ވާދަ މިކުރަނީ ބޭނުންވޭ އަބަދުވެސް އެންމެ މަތީ
އަދި އެމެރިކާގެ އަންހެން ސާފިން ޗެމްޕިއަން ބެތަނީ
ބޑުވަމުން އަންނަ ކުޅިވަރެއް. މެދުގައި ޝައުގުވެރިކަން ޮ
ރާޅާ އެޅުންތެރިން ވެސް އެއްބަސްވެ އެވެ .އެންމެ
ލެވެލްގައި ސާފްކުރަން .އެހެންވުމުން ހުރިހާ
ހަމިލްޓަން އެވެ.
މި ކުޅިވަރުން ރާއްޖެ އަށް ވަނީ ރީތި ނަންތަކެއް
ޑރިއަން ބުނީ މިދިޔަ ފަހުގެ ޗެމްޕިއަން ޝޭން ޯ
ޗެމްޕިއަނުން ސާފްކުރާ އިވެންޓެއްގައި ވާދަކުރަން މި
ވެސް ހޯދައިދީފައި .ޓޯކިޔޯގައި 2022ވަނަ އަހަރު
އަހަރާ އަޅާބަލާއިރު މި ފަހަރު ޗެމްޕިއަންކަން ހޯދަން
މުބާރާތަށް އައީ ވެސް .،ދެން ރާއްޖެ އަކީ ސާފްކުރަން
ފަހަރެވެ .މީގެ ކުރިން މި މުބާރާތުގައި ވާދަކޮށްފައިވަނީ
އލިމްޕިކްސްގައި ސާފިން ހިމަނާފައިވާއިރު އޮންނަ ޮ
އުނދަގޫވާނެ ކަމަށެވެ.
އންނަ ތަނެއް ".އެމެރިކާގެ ބަލާއިރު ތަފާތު ރީތި ރާޅު ޮަ
ދުނިޔޭގެ އެކި ގައުމުތަކުގެ ޗެމްޕިއަނުން އެކަންޏެވެ.
މި ފަދަ މުބާރާތްތަކަކީ ދިވެހި ރާޅާއެޅުންތެރިންނަށް
ނަމަވެސް މި ފަހަރު ވަނީ ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ވަނީ
ބޑު ހިތްވަރެއް މިއީ .ފޯ ކުރިއަށްދާން ލިބޭ ވަރަށް ޮ
ކށްލަން ލިބުމުން މިއީ ފަހަރަށް މި މުބާރާތުގައި ވާދަ ޮ
މިއީ މި މުބާރާތް ކުރިއަށްގެންދާ ހަ ވަނަ
"ސާފިން އަކީ މިހާރު ވަރަށް ގިނަ ޒުވާނުންގެ
ގތުގައި މި ފަހަރުގެ ފޯ ސީޒަންސް އިން ބުނާ ޮ
ބެތަނީ ވަނީ ސާފިން އިން ކުރިއަށް ގޮސްފަ އެވެ. ބެތަނީ ބުނީ މިޔަރުގެ ހަމަލާއާ ގުޅޭގޮތުން ވާހަކަ
"އަހަރެން މިހުރީ ވަރަށް އުފަލުން .އެއީ ދެ ވަނަ
ގިނަ ސާފިން މުބާރާތްތަކުގެ އެއް ވަނަ ހޯދާފައިވާ ބެތަނީ ބުންޏެވެ.
ދިވެހި ރާޅާ އެޅުންތެރިއަކަށް ފުރުސަތު ދީފަ އެވެ.
ސީޒަން ސާފިން މުބާރާތުން ދިވެހި ރާޅާއެޅުންތެރިންނަށް
ވަރަށް ސާފިން އެހެން މުބާރާތްތަކާ އަޅާކިޔާއިރު ތަފާތު
އެއީ ރާއްޖޭގެ އެންމެ ކުޅަދާނަ ސާފާ ހުސެން އަރީފް
ފުރުސަތުދޭން ނިންމި ނިންމުމަށް އަޅުގަނޑު މަރުހަބާ
މުބާރާތެއް .މުޅިން ޗެމްޕިއަނުންނާ މި ވާދަކުރަނީ.
އަކުންނެވެ .އެއީ ސިންގަލް ފިން ،ޑަބަލް ފިން އަދި
(އިބޫ) އެވެ.
ކިޔަން "،އިރުތިޝާމް ވިދާޅުވި އެވެ.
ގތެއްބުނަން ނޭނގޭ "،ހަވާއީގެ ގިނަ އެހެންވުމުން ވާނެ ޮ
ތުރަސްޓާ އެވެ .މި މަހުގެ 14ވަނަ ދުވަހުގެ ނިޔަލަށް
ސޓް ކުޑަހުރާގައި މިރޭ ފޯ ސީޒަންސް ރި ޯ
އެންވަޔަރްމެންޓް މިނިސްޓަރު ތޯރިގު ވިދާޅުވީ
ކށްފައިވާ ޑޯރިއަން ބުންޏެވެ. މުބާރާތްތަކެއް ކާމިޔާބު ޮ
ކުރިއަށްދާ މި މުބާރާތުގެ ޗެމްޕިއަނަށް 25،000
މި ފަހަރުގެ މުބާރާތުގައި ވާދަކުރާ ހަމައެކަނި
ބޭއްވި މުބާރާތް ހުޅުވުމުގެ ރަސްމިއްޔާތު ޝަރަފްވެރި
ރާއްޖެ ކަހަލަ ގުދުރަތީ ރީތިކަން ލިބިފައިވާ ގައުމެއްގައި
ކޮށްދެއްވީ ކުޅިވަރާ ބެހޭ މިނިސްޓަރު އިރުތިޝާމް
މި ފަދަ ކުޅިވަރުތައް ބޭރު ގައުމުތަކުގެ އެތުލީޓުންނާ
އަންހެން ރާޅާ އެޅުންތެރިއާ ބެތަނީ އަކީ ތަފާތު
އާދަމް އާއި އެންވަޔަރުމެންޓް އެންޑް އެނާޖީ
އެކު ކުރިއަށްގެންދާތީ އުފާކުރާ ކަމަށެވެ.
ސާފަރަކެވެ .އުމުރުން 26އަހަރުގެ ބެތަނީގެ ސާފިން
މި މުބާރާތް ކުރިއަށްދަނީ ތިން ކެޓަގަރީ
ޑޮލަރުގެ އިނާމެއް ދިނުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފަ އެވެ.
ކުޅިވަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
22
ފެލްޕްސް ފަސް ބެލުމެއް ނެތް: 21ވަނަ ރަން މެޑަލް ހޯދައިފި ރޭ ޯފ ސީޒަންސް ކު ަޑ ހުރާގައި އޮތް ފޯ ސީޒަންސް ސާފިން ޓްރޮޕީ މުބާރާތް ހުޅުވުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގެ ތެރެއިން އިބޫ ވާހަކަ ދައްކަނީ-. -ފޮޓޯ :ނިޝާން އަލީ /މިހާރު
އެމެރިކާ ެގ ފެތުންތެރިޔާ ފެލްޕްސް ރޭސް ނިންމަނީ-- .ފޮޓޯ: އޭއެފްޕީ
މަޝް ހޫރު ރާޅާއެޅުންތެރިންނާ ވާދަކުރަން އިބޫ ތައްޔާރު އަ އް ޒާ މް އަ ލި ފު ޅު
ކށްލަން ލިބުމަކީ އިތުރު ފަދަ މުބާރާތެއްގައި ވާދަ ޮ ކަންތައްތަކެއް ދަސްކުރަން ވެސް އަހަންނަށް ލިބުނު މލްޑިވްސް އޯޕަންގައި ފުރުސަތެއް "،މިދިޔަ އަހަރުގެ ޯ
ފ ސީޒަންސް ސާފިން ފާއިތުވި ފަސް އަހަރު ޯ ޓްރޮފީ ބޭއްވީ ބޭރުގެ މަޝްހޫރު ރާޅާ އެޅުންތެރިންނަށް
ރަނގަޅު ކާމިޔާބެއް ހޯދި އިބޫ ބުންޏެވެ. ބޑު ހިތްހަމަ ޖެހުމަކީ އޭނާގެ އޭނާ ބުނީ އެންމެ ޮ
ކށްގެންނެވެ .ދިވެހި ރާޅާ އެޅުންތެރިއަކު ހާއްސަ ޮ
ރބް މަޗާޑޯއާ ފޭވަރިޓް ރާޅާ އެޅުންތެރިއާ އެމެރިކާގެ ޮ
އޭގެން އެއްވެސް މުބާރާތަކުން ނުފެނެ އެވެ .ނަމަވެސް
އެއް މުބާރާތެއްގައި ވާދަކުރުމުގެ ފުރުސަތު ލިބުމެވެ.
ފ ސީޒަނުން ވަނީ ރާއްޖޭގެ މި އަހަރުގެ މުބާރާތުގައި ޯ
"އަހަރެންގެ ފޭވަރިޓް މަޗާޑޯ ވެސް މި މުބާރާތުގައި
އެންމެ ހުނަރުވެރި އެއް ރާޅާ އެޅުންތެރިއާ ހުސެން
ވާދަކުރޭ .ކުރިން އޭނާގެ މެގަޒިންތަކާއި ވީޑިއޯތަން
އަރީފް (އިބޫ) އަށް ފުރުސަތު ދީފަ އެވެ.
ވަރަށް ގިނައިން ބެލިން .މިއީ އަހަންނަށް ޕާސަނަލީ
"ވަރަށް ގިނަ އަހަރުތަކެއް ވެއްޖެ ފޯ ސީޒަނާ އެކު ދިވެހި ރާޅާ އެޅުންތެރިއަކަށް މި މުބާރާތުން ފުރުސަތު
ބޑު އުފަލެއް "،އިބޫ ބުންޏެވެ. ވެސް ލިބޭ ވަރަށް ޮ އޭނާ ބުނީ ރަނގަޅަށް ތައްޔާރުވާން ފުރުސަތު
ހޯދުމަށް މަޝްވަރާ ކުރަމުން އަންނަތާ .މި ފަހަރު އެ
ނުލިބުމަކީ ލިބުނު ދެރައެއް ކަމަށާއި ނަމަވެސް
ފުރުސަތު މި ލިބުނީ .މިއީ ވަރަށް ފުރިހަމަ މުބާރާތެއް.
ބޭނުންވަނީ ދެވޭ އެންމެ ދުރަކަށް ދިއުމަށް ކަމަށެވެ.
މުޅިން ތަފާތު ތަޖުރިބާ އެއް "،މުބާރާތާ ބެހޭގޮތުން އިބޫ
"މާލޭގައި މިހާރު ރާޅާ އަޅާކަން ނުލިބޭ .އެ ކންމެ ދުވަހަކު ފަރިތަކުރުންތައް ފުރުސަތު ގެއްލުމުން ޮ
ބުންޏެވެ. އިބޫގެ އިތުރުން މި ފަހަރު ވާދަކުރަނީ އެންމެ
ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭ .އެއީ ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު
ޑރިއަން އާއި ޖޭމީ ފަހުގެ ޗެމްޕިއަން އެމެރިކާގެ ޝޭން ޯ
ދެރައެއް .އުއްމީދަކީ ވީހާވެސް ދުރަށް ދިއުން.
ވލްޑް ސާފިން ލީގުގެ ޑެޕިއުޓީ ކޮމިޝަނަ އޯބްރަޔަންޯ ،
އުއްމީދެއް ނެތް ފަޅިއެއް ވެސް އެބައޮތް .އެއީ ހުރިހާ
އސްޓްރޭލިއާގެ ތާޖް ދެކުނު އެފްރިކާގެ ޓްރަވިސް ލޮގީޮ ،
ޗެމްޕިއަނުންނާ އެކު ވާދަކުރަން ޖެހޭތީ .އެކަމަކު
ޑ އަދި އެމެރިކާގެ އަންހެން ބޮރޯ ،އެމެރިކާގެ ރޮބް މަޗާ ޯ
ރާއްޖޭގެ ރާޅަށް އަޅުގަނޑު ފަރިތަވާނެ އެމީހުންނަށް
ސާފިން ޗެމްޕިއަން ބެތަނީ ހަމިލްޓަން އެވެ.
ކންމެވެސް ވަރެއްގެ އެޑްވާންޓޭޖެއް "،އިބޫ ވުރެ .އެއީ ޮ
އިބޫ ބުނީ މިއީ ސާފިންގައި އެންމެ ފުންނާބުއުސް ރާޅާއެޅުންތެރިން ކަމަށާއި އެ މީހުންނާ އެއް
ބުންޏެވެ. މިއަދުން ފެށިގެން އަންނަ އާދިއްތަ ދުވަހުގެ
މުބާރާތެއްގައި ވާދަކުރުމުގެ ފުރުސަތު ލިބިގެންދިއުމަކީ
އންނަ މި މުބާރާތް ކުރިއަށްގެންދަނީ ތިން ނިޔަލަށް ޮ
އިތުރަށް ދަސްކުރަން ލިބިގެންދިޔަ ފުރުސަތެއް ކަމަށެވެ.
ކެޓަގަރީ އަކުންނެވެ .އެއީ ސިންގަލް ފިން ،ޑަބަލް ފިން
"މިއީ އަޅުގަނޑުމެން އެދުރުން ކަމަށް ބަލައިގެން އުޅޭ ރާޅާ އެޅުންތެރިން .މިއީ ގިނަ މުބާރާތްތަކުގެ ތަޖުރިބާ ލިބިފައިވާ ބައެއް .އެ މީހުންނާ އެކު މި
އަދި ތުރަސްޓާ އެވެ .މުބާރާތުގެ ޗެމްޕިއަނަށް 25،000 ޑޮލަރުގެ އިނާމެއް ދިނުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފަ އެވެ.
މު ހަ އް މަ ދު ހަ މް ދޫ ން
މި ފަހަރުގެ 200މީޓަރު ބަޓްފްލައި އިވެންޓް ކާމިޔާބުކުރުމަކީ ފެލްޕްސްގެ އެންމެ ބޮޑު އުއްމީދެވެ. އ ޑި ޖެނީރޯ (އޮގަސްޓް - )10 ރި ޯ
އލިމްޕިކްސް މީގެ ހަތަރު އަހަރު ކުރިން ލަންޑަން ޮ
އޮލިމްޕިކްސްގެ ތާރީހު ދުށް އެންމެ ކާމިޔާބު އެތުލީޓް
ގތަށް ނިންމިއިރު އެ އަށް ފަހު އޭނާ ރިޓަޔާކުރާ ޮ
ކަމަށްވާ އެމެރިކާގެ ފެތުންތެރިޔާ މައިކަލް ފެލްޕްސްގެ
ފަހަރުގެ 200މީޓަރު ބަޓްފަލައި ވެގެންދިޔައީ ފަހު
ކާމިޔާބަށް މަޑުޖެހިލުމެއް ނެތެވެ؛ ފެލްޕްސް މިއަދު
އިވެންޓަށެވެ .އެކަމަކު އެ އިވެންޓުން ރަން މެޑަލް
ހޯދި އިންޑިވިޖުއަލް އަދި ޓީމު އިވެންޓް ރަން މެޑަލާ
ނުލިބުމަކީ ،ފެލްޕްސް ރިޓަޔާނުކުރަން ނިންމި އެންމެ
ހދި ރަން މެޑަލުގެ އަދަދު މިވަނީ 21 އެކު ،އޭނާ ޯ
ބޑު އެއް ސަބަބެވެ. ޮ
އަށް އަރައިފަ އެވެ. އޭނާގެ މިއަދުގެ ފުރަތަމަ ރަން މެޑަލަކީ
ފެލްޕްސްގެ މިއަދުގެ ދެ ވަނަ ރަން މެޑަލަކީ، ހަތަރެއް ގުނަ 200މީޓަރު ފްރީސްޓައިލް ރިލޭ
200މީޓަރު ބަޓާފްލައި އިވެންޓުން ހޯދި މެޑަލެވެ.
އިން އެމެރިކާ ޓީމާ އެކު ހޯދި މެޑަލެވެ .މި
ފެލްޕްސް 1މިނެޓު 53:36ސިކުންތުން ރޭސް
އިވެންޓް އެމެރިކާ ޓީމު ކާމިޔާބުކުރީ 7މިނެޓު
ހދި ޖަޕާނުގެ މަސްޓާއޯ ނިންމާލި އިރު ރިހި މެޑަލް ޯ
0.66ސިކުންތުންނެވެ .ރިހި މެޑަލް ހޯދި ގްރޭޓް
ސަކާއީ ރޭސް ނިންމީ 1މިނެޓު 53:40
ބްރިޓަންގެ ޓީމު ރޭސް ނިންމީ 7މިނެޓު 3.13
ސިކުންތުންނެވެ .ތިން ވަނަ އަކީ ހަންގޭރީގެ ޓަމާސް
ސިކުންތުންނެވެ .އެއީ އިނގިރޭސި ގައުމީ ރެކޯޑެކެވެ.
ކެންޑެރެސެއީ އެވެ .އޭނާ ލޯ މެޑަލް ހޯދީ 1މިނެޓު
އލިމްޕިކްސްގައި ޖުމްލަ ފެލްސް ވަނީ މިހާރު ޮ
53:62ސިކުންތުން ރޭސް ނިންމައިގެންނެވެ. އލިމްޕިކްސްގެ މި އިވެންޓުން ލަންޑަން ޮ
ހދައިފަ އެވެ .އެއީ އިތުރު ދެ ރިހި 25މެޑަލް ޯ ލ މެޑަލާ އެކު އެވެ .އިންޑިވިޖުއަލް މެޑަލާއި ދެ ޯ
ފެލްޕްސްގެ މައްޗަށް ކާމިޔާބުކުރި ހޯދި ދެކުނު
އެތުލީޓުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ގިނަ ރަން މެޑަލް ހޯދި
ލސްގެ ކިބައިން ފެލްޕްސް އެފްރިކާގެ ޗަޑް ލެ ކް ޮ
އެތުލީޓުންގެ ލިސްޓުގެ އެއް ވަނައިގައި ފެލްޕްސް
މި ފަހަރު ބަދަލު ހިފި އިރު އުމުރުން 24އަހަރުގެ
ސވިއެޓް ޔޫނިއަންގެ ޯ އޮތްއިރު ދެ ވަނައިގައި އޮތް
ފެތުންތެރިޔާ ދިޔައީ ހަތަރު ވަނަ އަށެވެ .މި ދެ
ހދިފައިވަނީ ނުވަ ރަން ލަރީސާ ލެޓީނިނާ އަށް ޯ
ފެތުންތެރިންގެ ކުރިމަތިލުމެއް 100މީޓަރު ބަޓަފްލައި
މެޑަލެވެ.
ޔުއެފާ ސުޕަ ކަޕް ރެއާލް ކާމިޔާބުކޮށްފި ޓްރޮންހައިމް ،ނޯވޭ (އޮގަސްޓް - )10އިތުރު
ލޒިއެޔަކް އަށް ދެއްކި ރަތްކާޑާ އެކު ކ ޮ ސެވިއްޔާގެ ޮ
ވަގުތު ކުޅެގެން ސެވިއްޔާ 2-3އިން ބަލިކޮށް ޔުއެފާ
އެ ޓީމުން އެކަކު މަދުވިއިރު ރެއާލް މޮޅުވި ލަނޑު
ސުޕަ ކަޕް ރެއާލް މެޑްރިޑް ކާމިޔާބުކޮށްފި އެވެ.
ކަރްވަހާލް ޖެހީ އިތުރު ވަގުތުގެ ވެސް ފަހު މިނެޓުގަ
މިދިޔަ ސީޒަނުގެ ޗެމްޕިއަންސް ލީގު ކާމިޔާބުކުރި ރެއާލް މެޑްރިޑާއި ޔުރޮޕާ ލީގުގެ
އެވެ. ސެވިއްޔާ އިން 10އަހަރު ތެރޭ ފަސް ފަހަރު
ހދި ސެވިއްޔާގެ މެދުގައި ކުޅުނު މި މެޗުގެ ތަށި ޯ
ސުޕަ ކަޕުގައި ކުޅުނު ނަމަވެސް 2006ވަނަ އަހަރު
ފުރިހަމަ ވަގުތު ހަމަވިއިރު ދެ ޓީމު އޮތީ 2-2އިން
ފިޔަވައި އަނެއް ހަތަރު ފަހަރު ވެސް ބަލިވީ އެވެ.
އެއްވަރުވެފަ އެވެ .ރެއާލް މޮޅުވީ އިތުރު ވަގުތުގެ
އެގޮތުން މިއީ އެ ޓީމު ޖެހިޖެހިގެން ސުޕަ ކަޕުން
ތެރޭގައި ޑެނީ ކަރްވަހާލް ޖެހި ލަނޑުންވެ. މުހިއްމު ދެ ކުޅުންތެރިން ކަމަށްވާ ކްރިސްޓިއާނޯ
ބަލިވި ތިން ވަނަ ސީޒަނެވެ .އެ ޓީމަށް މިދިޔަ ތިން ރޕާ ލީގު ކާމިޔާބުކޮށްދިން އުނައި ސީޒަނުގައި ޔު ޮ
ޑ އާއި ގަރެތު ބޭލް ނެތި ކުޅުނު ރެއާލުން ރޮނާލް ޯ
އެމެރީ ޕީއެސްޖީއާ ހަވާލުވެފައިވާއިރު އާ ކޯޗު ޖޯޖް
ވަނީ 21ވަނަ މިނެޓުގައި ލީޑު ނަގައިފަ އެވެ .އެ
ސަމްޕައޯލީ އަށް ވެސް ސުޕަކަޕުގެ ނަސީބު ބަދަލެއް
ކ އަސެންސިއޯ ޓީމަށް މި ލަނޑު ކާމިޔާބުކޮށްދިނީ މާ ޯ
ނުކުރެވުނެވެ.
އެވެ .އޭގެ ފަހުން ސެވިއްޔާ އިން ވަނީ ފްރަންކޯ
ރފީގަ ިއ ވާދަކުރާ ބައެއް ފޯ ސީޒަންސް ސާފިން ޓް ޮ ޝން އަލީ/މިހާރު ރާޅާއެޅުންތެރިން --.ފޮޓޯ :ނި ާ
އިވެންޓުގައި ފެނިގެންދާނެ އެވެ.
ރޭގެ ތަށްޓާ އެކު ރެއާލް ވަނީ ސުޕަ ކަޕުގެ
ނޕްލިޔަންކާގެ ލަނޑުތަކާ ވަސްކުއޭޒް އާއި ޔެވެން ކޮ ޮ
ތިން ވަނަ އަށް އެންމެ ކާމިޔާބު ޓީމުގެ ޝަރަފް
އެކު ފަހަތުން އަރައި ލީޑު ނަގައިފަ އެވެ .ރެއާލް
ކށްފަ އެވެ .ދެ ޓީމުން ވެސް ވަނީ ލިވަޕޫލާ ހިއްސާ ޮ
ސަލާމަތްވީ 90މިނެޓު ހަމަވެ އިތުރަށް ކުޅުނު ތިން
މުބާރާތް ތިން ފަހަރު ހާސިލްކޮށްފަ އެވެ .ސުޕަ ކަޕް
އ ރާމޯސް ޖެހި މިނެޓުގެ ތެރޭގައި ކެޕްޓަން ސާޖި ޯ
އެންމެ ގިނައިން ކާމިޔާބުކުރީ ފަސް ފަހަރު ހޯދާފައިވާ
ލަނޑުންނެވެ.
ލނާ އާއި އޭސީ މިލާނެވެ .އެކަމަކު މިލާނަށް ބާސެ ޯ
ދެ ޓީމު ހަމަހަމުވުން ނަތީޖާ ނެރެން ކުޅުނު 15 މިނެޓުގެ ދެ ހާފު ނިމެން ގާތްވިއިރު ވެސް ނަތީޖާ އަށް ބަދަލެއް ނާދެ އެވެ .އިތުރު ވަގުތުގެ ތެރޭގައި
ވުރެ ގިނައިން ފައިނަލުގައި ކުޅެފައިވުމުން ،އެންމެ ކާމިޔާބު ޓީމުގެ ޝަރަފް ލިބެނީ ބާސެލޯނާ އަށެވެ.
ކުޅިވަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
ސެރީނާ އަށް އޮލިމްޕިކްސް ނިމިއްޖެ
24
އޮލިމްޕިކް ޕޫލުގެ ކުލަ ކުއްލިއަކަށް ފެއްސަށް ބަދަލުވެއްޖެ! ރިއޯ ޑި ޖެނީރޯ (އޮގަސްޓް - )10އޮލިމްޕިކް ގޭމްސްގެ އަންހެނުންގެ ސިންކްރޮނައިޒްޑް 10
އތީ އެއްވެސް ބަދަލެއް ނައިސް ނޫކުލައިގަ އެވެ. ޮ ގތުގައި ފެންގަނޑުގެ ރަނގަޅަށް އެއް ބަޔަކު ބުނާ ޮ
ފމް ފައިނަލް އިވެންޓް ފަށަން ވަގުތު މީޓަރު ޕްލެޓް ޯ
ނުބެލެހެއްޓުމުގެ ސަބަބުން ކްލޮރިން ލެވެލް އަށް
ވި ޮޓލިނާއާ ދެކޮޅަށް
ޖެހުނުއިރު ،ރިއޯ ޑި ޖެނީރޯގެ މަރިއާ ލެންކް އެކުއާޓިކް
ބަދަލުއައިސް ފެހީގެ އަސަރު ކުރީ އެވެ.
ކުޅުނު މެޗުގެ
ސެންޓަރުގެ ޕޫލުގެ ކުލަ ފެއްސަށް ބަދަލުވެއްޖެ އެވެ. ގތެއް އެކަކަށް ވެސް ނޭގެ އެވެ .ހޯމަ އެކަމަކު ވީ ޮ
ތެރެއިން ސެރީނާ--. ފޮޓޯ :އޭއެފްޕީ
"މިފަދަ ކުލައެއްގައި ހުރި ޕޫލަކަށް އަހަރެން ދުވަހަކު ވެސް ޑައިވެއް ނުކުރަން "،އިނގިރޭސި
އތް ފެންގަނޑު ކުއްލިއަކަށް ގަދަ ދުވަހު ނޫކުލައި ޮ
ކޝް ބުންޏެވެ" .އެކަމަކު ނަތީޖާއަށް ވިލާތުގެ ޓޯނިއާ ޯ
ފެއްސަށް ބަދަލުވީ ސަބަބު އަންނަނީ ހޯދަމުންނެވެ.
ބަދަލެއް އަންނަ ވަރުގެ އުނދަގުލެއް ކުރިމަތިނުވޭ".
"އެކަމަކު އެއްވެސް ނުރައްކަލެއް ނެތް .ފެނުގެ
ކޮންމެ ކުލައެއް ހުރި ނަމަވެސް ،ޗައިނާގެ ޗެން
ކލިޓީ ބެލިއިރު އެއްވެސް މައްސަލައެއް ނެތް"، ޮ
ރޫލިން އާއި ލިއު ހުއިޒިއާ ވަނީ ފަސޭހަކަމާ އެކު
އފިޝަލަކު ބުންޏެވެ" .އެހެން ނަމަވެސް ގޭމްސްގެ ޮ
ހދައިފަ އެވެ .މި އިވެންޓުން ރިހި މެޑަލް ރަން މެޑަލް ޯ
ބައިވެރިންނަށް އެންމެ މަތީ ފެންވަރުގެ ވަސީލަތްތައް
ހދީ ކެނެޑާ އިންނެވެ. މެލޭޝިއާ ހޯދިއިރު ލޯ މެޑަލް ޯ
ގތެއް ބަލަމުން އަންނަނީ". ފޯރުކޮށްދޭން ބޭނުންވޭ .ވީ ޮ ލ ޕޫލުގެ ފެންގަނޑު އެ ޕޫލާ ޖެހިގެން އޮތް ،ވޯޓާޕޯ ޯ
އަ އް ޒާ މް އަ ލި ފު ޅު
ސްވިޓޮލިނާ .މިއީ އަހަރެންނަށް ގެއްލިގެން ދިޔަ ވަރަށް ރަނގަޅު ފުރުސަތެއް .ރަން މެޑެއްޔަކާ އެކު ނިންމާލަން ކުރި އުއްމީދަށް ނިމުމެއް މިއައީ .އަނިޔާގެ ސަބަބުން
އ ޑި ޖެނީރޯ (އޮގަސްޓް - )10 ރި ޯ އޮލިމްޕިކްސްގެ ސިންގަލްސް އިވެންޓުން ވެސް ކަޓައި
އެންމެ ރަނގަޅު ކުޅުމެއް ނުދެއްކުނު "،ސެރީނާ ބުންޏެވެ.
ދުނިޔޭގެ އެއް ވަނަ އަންހެން ޓެނިސް ކުޅުންތެރިއާ
ގތުގައި މިއީ ސެރީނާގެ ރިޕޯޓްތައް ބުނާ ޮ
އލިމްޕިކްސް ސެރީނާ ވިލިއަމްސް އަށް މި ފަހަރުގެ ޮ
އލިމްޕިކްސް އެވެ .އޭނާ ވަނީ މިހާތަނަށް ފަހު ޮ
ނިމިއްޖެ އެވެ.
އޮލިމްޕިކްސްގައި ހަތަރު ރަން މެޑަލް ހޯދައިފަ އެވެ.
ސެރީނާ ވަނީ އެންމެ ފަހުން ލަންޑަންގައި 2012 އލިމްޕިކްސްގެ ސިންގަލްސް އާއި ވަނަ އަހަރު އޮތް ޮ
އލިމްޕިކްސް އޭނާ 2000ވަނަ އަހަރުގެ ސިޑްނީ ޮ އިން އެއް މެޑަލް ހޯދިއިރު 2008ގެ ބެއިޖިން
ހދައިފަ އެވެ .މި ޑަބަލްސް އިން ރަން މެޑަލް ޯ
އޮލިމްޕިކްސްގެ ޑަބަލްސް އިންނާއި 2012ވަނަ
ފަހަރުގެ ގޭމްސްގެ ޑަބަލްސް އިވެންޓުން އޭނާ އާއި
އލިމްޕިކްސްގެ ސިންގަލްސް އަދި އަހަރުގެ ލަންޑަން ޮ
ކ ވީނަސް ވިލިއަމްސް ކެޓީ މިދިޔަ އާދިއްތަ ކޮއް ޮ
ޑަބަލްސް އިވެންޓުން ރަން މެޑަލް ހޯދި އެވެ.
ދުވަހު އެވެ.
އލިމްޕިކްސްގެ އަންހެން ސިންގަލްސް މި ފަހަރުގެ ޮ
ސިންގަލްސް އިވެންޓުން ރޭ ސެރީނާ ކެޓީ
އިވެންޓުގެ ކުއާޓާ ފައިނަލުން ޖާގަހޯދި ކުޅުންތެރިންގެ
ޓލިނާ އަތުން ބަލިވެގެންނެވެ. ޔޫކްރޭނުގެ އެލީނާ ސްވި ޮ
ތެރޭގައި ހިމެނެނީ ދުނިޔޭގެ ރޭންކިންގެ ގަދަ 10ގައި
ރޭގެ މެޗުގެ ތެރެއިން ސެރީނާގެ ކޮޑު ހުޅަން
ހިމެނޭ ކުޅުންތެރިންގެ ތެރެއިން ތިން ކުޅުންތެރިއެކެވެ.
ބޑު ބައި އޭނާ ކުޅުނީ އަނިޔާގައި އަނިޔާވިއިރު ،މެޗުގެ ޮ
ފިރިހެން ސިންގަލްސް އިވެންޓުގެ ކުއާޓާ
ހުރެ އެވެ .ދުނިޔޭގެ 20ވަނައިގައި އޮތް ސްވިޓޮލިނާ
ފައިނަލުން އެންމެ ފަހުން ރަން މެޑަލް ހޯދި
މެޗުގެ ސެޓުތައް ދިޔައީ 3-6 ,4-6އިންނެވެ.
އެންޑީ މަރޭ އާއި 2008ވަނަ އަހަރުގެ ބެއިޖިން
އުމުރުން 34އަހަރުގެ ސެރީނާ ބުނީ ސްވިޓޮލިނާ މޅެއް ހައްގުވާ ކަމަށެވެ. އަށް މި މެޗުން ޮ
ޮއލިމްޕިކްސްގެ ޑައިވިން ޕޫލް ފެހި ކުލައަށް ބަދަލުވެފައި-- .ބީބީސީ
ހދި ރަފައެލް ނަޑާލް އޮލިމްޕިކްސް އިން ރަން މެޑަލް ޯ ވަނީ ކުއާޓާ އިން ޖާގަ ހޯދައިފަ އެވެ.
މޅަށް ކުޅުނު ކުޅުންތެރިޔާ "މެޗު ކާމިޔާބުކުރީ ޮ
ދަރިފުޅު މެޑަލް ހޯދިތަ ްނ ބަލަން އިންދާ މާމަ މަރުވެއްޖެ
ސްޓޯންސް ސިޓީއަށް :ދެ ވަނަ އަށް އެންމެ އަގުބޮޑު ޑިފެންޑަރު އެވަޓަންގެ ޑިފެންޑަރު ޖޯން ސްޓޯންސް.
މެންޗެސްޓާ (އޮގަސްޓް - )9ދުނިޔޭގެ ދެ ވަނަ ބޑު ޑިފެންޑަރުގެ ގޮތުގައި އެވަޓަންގެ އަށް އެންމެ އަގު ޮ ޓންސް މެންޗެސްޓާ އިނގިރޭސި ޑިފެންޑަރު ޖޯން ސް ޯ
އލިމްޕިކްސްގެ ބަރުއުފުލުމުން ލޯ މެޑަލް އ ޮ ރި ޯ ހޯދި ތައިލެންޑުގެ ސިންފެޓް ކުރުއިތޮންގުގެ އިވެންޓް
މާމައަށް ފެންނަވަރެއް ނުވި އެވެ .އޭނާ މަރުވިކަން ހސްޕިޓަލަށް ގެންދިއުމުންނެވެ. ކަށަވަރުވީޮ ،
ސިޓީ އަށް ބަދަލުވެއްޖެ އެވެ. ސިޓީން އުމުރުން 22އަހަރުގެ ޑިފެންޑަރު ގަތީ
ގުޅޭކަން މިއަދުގެ ހެނދުނުގެ ވަގުތެއްގައި އޮތީ ޔަގީންވެފަ އެވެ. "ސިޓީއަކީ ވަރުގަދަ އަމާޒެއް އޮތް އަދި މޮޅު ކޯޗެއް ހުރި ޓީމެއް .އެ ކްލަބާ ގުޅެން އަހަރެން ހުރީ ކެތްމަދުވެފައި "،ސްޓޯންސް ބުންޏެވެ.
47.5މިލިއަން ޕައުންޑަށެވެ .އޭނާ ސިޓީއާ އެކު ހަ
އިނގިރޭސި ގައުމީ ޓީމަށް ކުޅޭ ސްޓޯންސް
ތައިލެންޑަށް ލިބުނު ފުރަތަމަ މެޑަލް ސިންފެޓް
ކށްފައިވާ އޭނާ އަކީ އަހަރުގެ އެއްބަސްވުމެއްގައި ސޮއި ޮ
ގެންދަން ޗެލްސީން މިދިޔަ ސީޒަނުގައި ވަރަށް ބޮޑަށް
ހޯދުމުން ،އުފާފާޅުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި އޭނާގެ އާއިލާއަށް
އލާ އެ ޓީމަށް ގެނައި 8 ސިޓީގެ އާ ކޯޗު ޕެޕް ގާޑި ޯ
މަސައްކަތްކުރި އެވެ .އެކަމަކު އެ ކްލަބުން ވަނީ
ހިތްހުއްޓިގެން ،ބިންމައްޗަށް ވެއްޓުނީ ގޭދޮށު މީހުންނާ
ބޑު ހިތާމައެކެވެ .ދެ މިނެޓުގެ ތެރޭ ދެ ލިބުނީ ޮ
ވަނަ ކުޅުންތެރިޔާ އެވެ.
އޭނާ 50މިލިއަން ޕައުންޑަށް ވުރެ ކުޑަ އަގެއްގައި
ބޑު ސްކްރީނުން އެކު އޭނާގެ މާމަދަރިފުޅުގެ އިވެންޓް ޮ
ކޑެއް މުގުރާލި މި އިވެންޓުން ސިންފެޓް ހޯދި ރެ ޯ
ސއިކުރިކަން އެ ކްލަބުން ޮ ސިޓީ އަށް އޭނާ
ބަލަން އިންދަ އެވެ .އޭނާ ވެއްޓުމާ އެކު ވަގުތުން
ބަލަން އިންދާ އޭނާގެ މާމަ ހާޓްއެޓޭކެއް ޖެހި މަރުވެއްޖެ އެވެ. އުމުރުން 82އަހަރުގެ ސުބިން ކޮންތެޕް
ފަރުވާ ދޭން މަސައްކަތްކުރި ނަމަވެސް 56ކިލޯގެ ލ މެޑަލް ހޯދި މަންޒަރު އޭނާގެ ކެޓަގަރީން ސިންފެޓް ޯ
އލިމްޕިކްސްގެ ވެއިޓްލިފްޓިން އިވެންޓުން ޮ
ވިއްކާލަން ދެކޮޅު ހަދައިފަ އެވެ.
އާދަޔާހިލާފު ކާމިޔާބީއަށް ،އޭނާގެ މާމަ މަރުވުމާ
ކަށަވަރުކޮށްދިނުމުގެ ކުރިން ޔުއެފާ އިން އާއްމު ކުރި
ގުޅިގެން ވަނީ ހިޔަނި އެޅިފަ އެވެ.
ކޑުގައި ސްޓޯންސްގެ ސިޓީގެ ޗެމްޕިއަންސް ލީގުގެ ސް ޮ
2014ވަނަ އަހަރު ޕީއެސްޖީ އަށް ބަދަލުވި ބްރެޒިލްގެ
ބޑު ޑިފެންޑަރަކީ ޗެލްސީން ދުނިޔޭގެ އެންމެ އަގު ޮ
އތެވެ .އެހެންވެ އޭނާ އެ ކްލަބާ ނަން ހިމަނާފައި ޮ
ޑޭވިޑް ލުއިޒް އެވެ.
ހަބަރު
10އޮގަސްޓް ( 2016ބުދަ)
26
ކޮނޑޭގައި މީހަކު ރަހީނުކޮށް ތިޖޫރި ފަޅާލައިފި ހުށަހެޅީ ރޭ ދަންވަރު 2:30ހާއިރު ކަމަށެވެ.
މު ހަ އް މަ ދު ޔާ މީ ން
ވިދާޅުވި އެވެ. ކޮނޑޭ ކައުންސިލްގެ ނައިބު ރައީސް މުރުތަލާ
އފީހުގެ ޑިއުޓީއަށް ހުރި އެތަނުން ވައްކަން ކުރީ ޮ މީހާ ބަނދެ ،އަނިޔާކުރުމަށް ފަހު ކަމަށް އޭނާ އފީހުގައި ޑިއުޓީއަށް ގއ .ކޮނޑޭ އިންޖީނުގޭ ޮ ކށް ،އެތަނުގެ ތިޖޫރި ރޭ ހުރި މުވައްޒަފަކު ރަހީނު ޮ ފަޅާލައިފި އެވެ. އފީހުން ވައްކަން ކުރި ކަމުގެ އިންޖީނުގޭގެ ޮ މައުލޫމާތު ކައުންސިލްގެ ފަރާތުން ފުލުހުންނަށް
އެވެ.
ކށްގެން ތިބި ދެ މީހަކު ސަލީމް ވިދާޅުވީ މޫނު ނިވާ ޮ
ވިދާޅުވި އެވެ. "ފުލުހުން މިހާރު ދަނީ ރަށުގައި
އޮފީހަށް ވަދެ ،ޑިއުޓީގައި ހުރި މީހާ ޓޭޕް އަޅައި ކށްފައިވާ ކަމަށެވެ. ބަނުމަށް ފަހު އަނިޔާ ޮ
އފީސް ސަރަހައްދު ބަންދުކޮށްގެން ފެށިގެން ޮ
"ވަޅި ކަރުގައި ޖައްސާފައި ހުރީ .ވައްކަން
ނުލިބޭ "،އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
އފީހަށް ވަނީ ކާކު ކަން ނޭނގޭ ގޮތަށް ކުރަން ޮ
މި މައްސަލާގައި އެއްވެސް މީހަކު އަދި
ކޮނޑޭގައި ފުލުހުން ނުތިބޭއިރު ،މައްސަލަ ތަހުގީގު ކުރުމަށް މިއަދު ހެނދުނު 6:30އިން
ހަރަކާތްތެރިވަމުން ،އިތުރު މައުލޫމާތުތަކެއް އަދި
އފިޝަލަކު ވިދާޅުވީ ކޮނޑޭ ފުލުހުންގެ މީޑިއާ ޮ
14،000އެއްހާ ރުފިޔާ ހުންނާނެ ކަމަށް ބެލެވެ
ކށްގެން "،،ސާމިހު ވިދާޅުވި އެވެ. މޫނު ނިވާ ޮ ގތުގައި އޮފީހުގެ ތިޖޫރީގައި އޭނާ ވިދާޅުވި ޮ
ހައްޔަރު ނުކުރާ ކަމަށް ފުލުހުންގެ އޮފިޝަލް
މައްސަލަ ތަހުގީގު ކުރަމުންދާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. ކޮނޑޭ އިންޖީނުގެ ބަލަހައްޓަނީ ފެނަކަ އިންނެވެ.
މަރާ ގު ޅޭ ފަހު ބަސް ޖުޑިޝަރީއަކަށް ނުބުނެ ވޭނެ :އދ އަ ލީ ނާ ފި ޒް
"ގާނޫނުގެ ތެރެއިން ކުރިޔަސް ،މީހެއްގެ ފުރާނަ ނެގުމަކީ އަނބުރާ ނުގެނެވޭނެ ފަދަ ބޮޑު
ކށް ހުއްޓާލަން ރާއްޖޭގެ ވެރިންނާއި މުޅިން އެއް ޮ ގވާލަން "،ބަޔާނުގައިވެ އެވެ. ރައްޔިތުންނަށް ޮ
އަދަބެއްކަން ރާއްޖޭން ވަނީ ގަބޫލުކޮށްފައި"، ދިރިހުރުމާއި މަރާ ގުޅިފައިވާ ކަންކަމުގައި ފަހު ބަސް ބުނުމުގެ ފުރުސަތު ރާއްޖެ ފަދަ
ބަޔާނުގައިވެ އެވެ. ގތުގައި މަރުގެ އަދަބަކީ ޒައިދު ވިދާޅުވި ޮ
ތިން މީހަކަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުން މަރުގެ ހުކުމް އިއްވައި ހުކުމް ތަންފީޒު ކުރުމުގެ ކުރިން ފުރިހަމަކުރަން ޖެހޭ އިޖުރާއާތު ފުރިހަމަ ކުރުމުގެ
އިންސާފުން އެއްކިބާވެ ،ސިޔާސީ ވެފައިވާ
ކުށުން މީހުން ދުރުހެލި ކުރުވާ ކަމެއް ނޫނެވެ.
މަސައްކަތް ދަނީ ކުރަމުންނެވެ .އެ މަސައްކަތް
ޝަރުއީ ދާއިރާއަކަށް ދީގެން ނުވާނެ ކަމަށް
އެހެންވެ ،އެއްވެސް ހާލަތެއްގައި މަރުގެ އަދަބު
ކޓުން މިދިޔަ މަހު ވަގުތީ ހުއްޓާލަން ހައި ޯ
އދ .އިން އިއްޔެ ބުނެފި އެވެ.
ދިނުމާ އދ .އިން ދެކޮޅު ހަދާ ކަމަށާއި
އަމުރެއް ވެސް ނެރުނެވެ .އެކަމަކު ،ސުޕްރީމް
އެކަމަކު އެ އަދަބު ދޭ ގައުމުތަކުގައި ވެސް
ކޓުން ވަނީ އެ އަމުރު ބާތިލްކޮށްފަ އެވެ. ޯ
އިންސާނީ ހައްގުތަކާ ބެހޭ އދ.ގެ އެންމެ އިސް ވެރިޔާ ޒައިދު ރާއިދު އަލް ހުސައިން
މައާފަށް އެދުމާއި އަދަބު ލުއިކުރުމުގެ ފުރުސަތު
ނެރުއްވި ބަޔާނެއްގައި ވިދާޅުވި ގޮތުގައި
އންނަ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. ޮ
ކޓުން މަރުގެ ހުކުމް ސުޕްރީމް ޯ އިއްވާފައިވަނީ މަޖިލީހުގެ ކުރީގެ މެމްބަރު އަފްރާޝީމް އަލީގެ ގާތިލް ހުސައިން ހުމާމަށާއި
މިދިޔަ 60އަހަރު ވަންދެން ރާއްޖޭން މަރުގެ
ރާއްޖޭގައި މިހާރު އެ ފުރުސަތު ނެތް
ކށްފައެއް ނުވެ އެވެ .އެކަމަކު، އަދަބު ތަންފީޒު ޮ
ކަމަށާއި ،ޖުމްލަ 17މީހަކު މަރަން ހުކުމް
ގާނޫނީ ވަކީލް އަހުމަދު ނަޖީބުގެ ގާތިލް އަހުމަދު
މަރުގެ ހުކުމް އުމުރު ދުވަހުގެ ޖަލު ހުކުމަކަށް
ކޮށްފައިވާކަން ޒައިދު ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ .އަދި
މުއްރަތަށާއި ސ .ހުޅުދޫ ލިލީމާގޭ އަބްދުﷲ
ގތަށް އޮތް އޮތުން ރައީސަށް ބަދަލުކުރެވޭ ޮ
އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް މީހުންގެ މައްޗަށް ވަރަށް
ފަރުހަދުގެ ގާތިލް މުހައްމަދު ނަބީލްގެ މައްޗަށެވެ.
ބާތިލުކުރުމާއި ދަން ޖައްސައިގެން މެރުން
ކށްފާނެ ކަމުގެ ބިރު އަވަހަށް ހުކުމް ތަންފީޒު ޮ
އޭގެ ތެރެއިން ހުމާމް މެރުން ފަސްކުރަން އދ.
ގަވާއިދުގައި ހިމެނުން ފަދަ ކަންބޮޑުވާން ޖެހޭ
އތް ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. އެބަ ޮ
އިން ވަނީ އަންގައިފަ އެވެ.
އެތައް ކަމެއް މި ފަހުން ހިނގާފައިވާކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.
"މަރުގެ އަދަބު ނުދީ އޮތް އޮތުން އެ ގތުގައި ދެމެހެއްޓުމަށާއި އެ އަދަބު ދިނުން ޮ
ޕެންޝަން ފަންޑުގެ މީހުންނަށް ބީއެމްއެލް އިން ލޯނު ދެނީ
ޕެންޝަން ފަންޑުގެ ބައިވެރިންނަށް ގެދޮރު ގަތުމަށް ލޯނު ޯހދައިދިނުމުގެ އެއްބަސްވުމުގައި މިއަދު ސޮއިކުރުމަ ް ށ ފަހު ޕެންޝަން އޮފީހުގެ ސީއީއޯ މަނިކު އާއި ބޭންކުގެ ސީއީ ޯއ އެންޑްރޫ ސަލާންކުރައްވަނީ .ފޮޓޯ :ބީއެމްއެލް އަ ބް ދުﷲ ޖަ މީ ލު
ބައިވެރިންނަށް މިއަދުން ފެށިގެން އެ ބޭންކުގެ ހޯމް ލނުގެ ދަށުން ގެދޮރު ގަނެވޭނެ ކަމަށެވެ. ޯ "އަޅުގަނޑުމެން ބޭނުންވޭ ގެދޮރު ގަންނަން
މޯލްޑިވްސް ރިޓަޔާމަންޓް ޕެންޝަން ސްކީމްގެ
ލނުގައި ބައިވެރިކުރުމުގެ އެއްކޮށްލައިގެން ވެސް ޯ
އެވެ. އފީހާ އެކު ސޮއިކުރި ބީއެމްއެލް އިން ޕެންޝަން ޮ
ފުރުސަތު ވެސް ވަނީ ހިމަނައިފަ އެވެ. ބީއެމްއެލް ހޯމް ލޯނަކީ 20ޕަސެންޓް އިކުއިޓީ
އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ބީއެމްއެލް ހޯމް ލޯނަށް
ބޭނުންވެފައިވާ ފަރާތްތަކަށް ފަސޭހަ ގޮތެއްގައި ލޯނު
އެދި ހުށަހަޅާ ފަރާތްތަކަށް ރިޓަޔާމަންޓް ސޭވިން
އެކު 20އަހަރުގެ ތެރޭގައި ދިހަ ޕަސެންޓް
ދރު ގަންނަން ބޭންކް އޮފް ބައިވެރިންނަށް ގެ ޮ
ލިބޭނެ އިންތިޒާމް ހަމަޖައްސައިދޭން .އަދި ޕެންޝަން
އެކައުންޓްގައި ހުރި ފައިސާ އަމިއްލައަށް ލޯނަށް
އިންޓަރެސްޓާއެކު ދައްކަން ޖެހޭ ލޯނެކެވެ .އެ
މޯލްޑިވްސް (ބީއެމްއެލް) މެދުވެރިކޮށް ލޯނު ލިބޭނެ
އޮފީހުން މި ހަމަޖެއްސި އުސޫލްގެ ދަށުން އިކުއިޓީ
ހަރަދުކުރަން ޖެހޭ އިކުއިޓީ ތެރޭ ހިމެނުމުގެ ފުރުސަތު
ލޯނުގައި އިކުއިޓީގެ ގޮތުގައި 30ޕަސެންޓް ބަހައްޓާ
ގޮތް ހަމަޖެއްސުމަށް ޕެންޝަން އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަން
ބޑަށް ފަސޭހަވެފައި ވަނީ "،އެންޑްރޫ ހޯދަން ވަރަށް ޮ
ގތުން އެ ފައިސާ ލޯނުގެ ލިބިގެންދެ އެވެ .އެ ޮ
ނަމަ އިންޓަރެސްޓް ރޭޓް 9.75ޕަސެންޓަށް އަދި
އޮފީހުން މިއަދު އެއްބަސްވުމެއްގައި ސޮއިކޮށްފި އެވެ.
ވިދާޅުވި އެވެ.
އފީހުގައި ކޮލެޓަރަލައިޒް ކުރާނެ މުއްދަތުގައި ޕެންޝަން ޮ
40ޕަސެންޓް ބަހައްޓާ ނަމަ އިންޓަރެސްޓް ރޭޓް
އެވެ .އަދި ފަންޑުގައި ހުރި ފައިސާއިން އިކުއިޓީ އަށް
9.50ޕަސެންޓަށް ކުޑަވެ އެވެ .އަދި 50ޕަސެންޓް
ދައްކަން ޖެހޭ އަދަދު ހަމަނުވާ ނަމަ ލޯނަށް އެދި
ގތުގައި ބަހައްޓާ ނަމަ އިންޓަރެސްޓްގެ އިކުއިޓީގެ ޮ
އ އެންޑްރޫ ހީލީ އެވެ .އަދި ބީއެމްއެލްގެ ސީއީ ޯ
އފީހުން ދެ އަހަރެއްހާ ގޮތަށް ހަމަޖެހިގެން ދިޔައީ އެ ޮ
ހުށަހަޅާ ފަރާތްތަކުން ބާކީ ބައި ހަމަޖައްސަން ޖެހެނީ
ގޮތުގައި ނަގާ މިންވަރު ނުވަ ޕަސެންޓަށް ކުޑަވެގެންދެ
ސއި ކުރެއްވީ ސީއީއޯ ޮ ޕެންޝަން އޮފީހުގެ ފަރާތުން
ދުވަހު ކުރި މަސައްކަތުން ކަމަށެވެ .އަދި އެ ފުރުސަތު
އަމިއްލައަށެވެ.
އެވެ.
މުހައްމަދު މަނިކެވެ.
ޕެންޝަން ފަންޑުގެ ބައިވެރިންނަށް ލިބިގެންދިޔައީ
އފީހުގައި މިއަދު ހަވީރު ބޭއްވި ބީއެމްއެލް ހެޑް ޮ ރަސްމިއްޔާތެއްގައި ބޭންކުގެ ފަރާތުން ސޮއި ކުރެއްވީ
ނޫސްވެރިންނާ ވާހަކަދައްކަވަމުން އެ ބޭންކުގެ އ އެންޑްރޫ ވިދާޅުވީ ޕެންޝަން ސްކީމްގެ ސީއީ ޯ
އފީހުގެ ސީއީއޯ މަނިކު ވިދާޅުވީ ޕެންޝަން ޮ ޕެންޝަން ފަންޑުގެ ބައިވެރިންނަށް ގެދޮރު ގަނެވޭނެ
އފީހުން އަލަށް ހެދި ގަވައިދުގެ ދަށުން، ޕެންޝަން ޮ
ޕެންޝަން ގާނޫނަށާއި ޕެންޝަނާ ބެހޭ ގަވައިދަށް
ލނަށް އެދި ހުށަހަޅާއިރު އާއިލާގެ މެންބަރުންގެ ހޯމް ޯ
ގެނައި އިސްލާހާ ގުޅިގެން ކަމަށް ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވި
ރިޓަޔާމަންޓް ސޭވިން އެކައުންޓްގައި ހުރި ފައިސާ
27
)ަ (ބުދ2016 ް އޮގަސްޓ10
ުބީލަން ހުށަހެޅުމުގެ ދަޢުވަތ DHR/TENDER/078/2016
Advertisement for a local institutional contract Installing Shatter resistance Film for UNICEF premises TOR/2016/15
:ނަމްބަރ
މ27 ި ޕޮނަދޫ ބަރާސިލް އަދި ކުރިގަމް އަވަށުގެ ދިރާގު ސައިޓްގައ.ލ ިކޭބަލްޖަންޝަންގެ އަދ
،ް ކެބިނެޓް ފައުންޑޭޝަނ،ްފައުންޑޭޝަނ
ޓަވަރ
ްމޮނޮޕޯލ
ްސައިޓްގައި ފެންސުޖެހުމުގެ މަސައްކަތް ކޮއްދޭން ޝައުގުވެރިވާ ހުރިހާ ފަރާތްތަކަށް ބީލަނ .ެހުށަހެޅުމުގެ ދައުވަތު ހުޅުވާލަމެވ ް ވާ އަންގާރަ ދުވަހުނ2016 ު އޮގަސްޓ09 ،ްމި މަސައްކަތުގެ ބީލަން ފޮތަށ ެ ބަންދުނޫން ކޮންމ،ްދުވަހުގެ ނިޔަލަށ
ަ ވާ އާދިއްތ2016 ު އޮގަސްޓ14 ްފެށިގެނ
ުދުވަހެއްގެ ރަސްމީ ގަޑީގައި މާލެ ދިރާގު ކަސްޓަމަރ ފްރަންޓް އޮފީހުން އަދި ދިރާގ .ެރީޖަނަލް އޮފީސްތަކުން ފައިސާ ބަލައިގަންނާނެއެވ ްއެޑްމިނިސްޓްރޭޝަނ
ުދިރާގ
،ުރަސީދ
ޭދ
ިބަލައިގެންފައ
1. Project information: Installing Shatter Resistant Film (SRF) in all glass doors and windows in UNICEF premises. 2.
The Minimum Operating Security Standards (MOSS) is the primary mechanism for managing and mitigating security risks to the UN personnel, property and assets of the organization. According to MOSS, all the windows and doors made of glass should be reinforced with Shatter Resistant Film (SRF). As part of compliance to these operating security standard UNICFE Maldives Country Office is looking to install SRF on all our glass windows and doors. 3.
Place of Work: Male, Maldives.
4.
Major tasks to be accomplished
a. b. c. d.
Install 0.04 mm thickness SRF on all interior glass windows Install 0.04 mm thickness SRF on all the interior glass partitions Install 0.04 mm thickness SRF on all the interior glass doors. Install 0.06 mm thickness SRF on the exterior doors and partition.
ާފައިސ
ިޑިޕާޓްމަންޓަށް ނުވަތަ ރީޖަނަލް އޮފީތަކަށް ހުށަހެޅުއްވުމުން ބީލަން ފޮތް ސީޑީ އެއްގައ .ެރ (ފަސްސަތޭ ރުފިޔާ) އެވ500.00 ީ ބީލަން ފޮތެއްގެ އަގަކ.ެލިބިވަޑައިގަންނަވާނެއެވ ްޕޭމަންޓަށ
ްއެޑްވާންސ
ްފަރާތުނ
ާކުރައްވ
ުކާމިޔާބ
ްބީލަނ
ެމިމަސައްކަތުގ
ިއަދ
ްއެދިލައްވާއިރު އެޑްވާންސް ޕޭމަންޓް ގެރެންޓީއެއް އަދި ޕާރފޯމަންސް ސެކިއުރިޓީއެއ .ެހުށަހަޅުއްވަން ވާނެއެވ ީމަސައްކަތާއި ބެހޭ އިތުރު މައުލޫމާތު ދިނުމަށް ބާއްވާ ބައްދަލުވުން އޮންނާނ
5.
ަ ވަނ3 ްގައި ދިރާގު ހެޑް އޮފީސ15:00 ު ވާ ހޯމަ ދުވަހ2016 ު އޮގަސްޓ15
a. b. c.
ް ގަން މަތިމަރަދޫ ދިރާގުގެ ރީޖަނަލ.ފަންގެފިލާގައި ހުންނަ ދިރާގު މީޓިން ރޫމްގައާއި ލ ު އޮގަސްޓ22 ީ ބީލަން ހުށަހެޅުން އޮންނާނ.ެމީޓިން ރޫމްގައެވ
އޮޕަރޭޝަން ސެންޓަރ
.ެ ގައި ދެންނެވިފައިއެވާ ދިރާގު މީޓީން ރޫމްތަކުގައިއެވ15:00 ު ވާ ހޯމަ ދުވަހ2016 ިބީލަން ހުށަހަޅާނީ ބަންދު ކުރެވިފައިވާ ސިޓީ އުރައެއްގައި ބީލަމުގެ ނަމާއ ެ ހުށަހަޅަން ކަނޑައެޅިފައިވާ ތާރީޚާއި ގަޑި އަދި ހުށަހަޅާ ފަރާތުގެ ނަން އުރައިގ،ުނަންބަރ .ެބޭރުގައި ޖައްސަވާފައެވ 2016 ު އޮގަސްޓ09
ްދިރާގު އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަން ޑިޕާޓްމަންޓ
Purpose of assignment:
-
NB: Interested parties will be allowed to visit the UNICEF premises and take measurements as needed Deliverables Install SRF on all the glass windows Install SRF on all the glass partitions Install SRF on all the glass doors.
6. Estimated Duration of the contract 20 working days 7. Qualifications or specialized knowledge/experience required:
Expertise in doing office setup, planning and executing Experience of working and completing similar projects with other organizations and offices Ability to meet tough deadlines by working extra hours Market repute.
The deadline for Application is on 18th August at 1500 hours. 2028 ސ ް ްއ ބޮކ ޯ .ީގ ޕ ު ަތމ ް ަޒޔާރ ި ު މެދ19
+960 3322800 :ްކސ ް ެ ފ+960 3322802 :ްފނ ޯ ެ ޓެލ،ެރއްޖ ާ ިދވެހ ި ،ެމާލ www.dhiraagu.com.mv :ްއޓ ި ަ ވެބްސinfo@dhiraagu.com.mv :ްއީމެއިލ
All interested parties are invited to UNICEF premises to collect information and RFP. Please contact Shafag Naaz Athif 7990053 or Aslam Mohamed 7964285 for further information.
ކުޅިވަރު
ރާއްޖެ -ބަންގްލަ ދޭ ް ޝ އެކުވެރިކަމުގެ މެޗަކަށް ނުކުންނަނީ
ފެލްޕްސް ފަސް ބެލުމެއް ނެތް: 21ވަނަ ރަން މެޑަލް ހޯދައިފި
ޔުއެފާ ސުޕަ ކަ ްޕ ރެއާލް ކާމިޔާބުކޮށްފި