Spis treści 1. Fizjologia układu pokarmowego. Hormonalna kontrola pobierania pokarmu ������������������������������������������������������������������������������������������������ 1 Hanna Krauss, Magdalena Gibas-Dorna, Emilia Korek 1.1. 1.2. 1.3. 1.4. 1.5. 1.6. 1.7. 1.8.
Zagadnienia podstawowe �������������������������������������������������������������������������������������� 1 Motoryka przewodu pokarmowego ���������������������������������������������������������������������� 6 Czynność dokrewna (endokrynna) przewodu pokarmowego ���������������������������� 13 Soki żołądkowo-jelitowe – czynność egzokrynna przewodu pokarmowego ������ 15 Trawienie ������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 21 Wchłanianie �������������������������������������������������������������������������������������������������������� 23 Formowanie kału ������������������������������������������������������������������������������������������������ 26 Regulacja pobierania pokarmu ���������������������������������������������������������������������������� 26
2. Żywienie dzieci i młodzieży �������������������������������������������������������������������������������� 39 Hanna Szajewska, Halina Weker, Piotr Socha, Monika Mielus 2.1. Żywienie w okresie niemowlęcym i poniemowlęcym – Hanna Szajewska, Piotr Socha ���������������������������������������������������������������������������������������������������������� 39 2.2. Żywienie dzieci w wieku przedszkolnym i młodzieży w wieku szkolnym – Halina Weker, Piotr Socha ������������������������������������������������������������������������������������ 53 2.3. Żywienie dzieci chorych na mukowiscydozę – Monika Mielus ������������������������������ 72
3. Dietoprofilaktyka i dietoterapia gerontologiczna ������������������������������������������ 101 Roma Krzymińska-Siemaszko, Marta Lewandowicz-Czarnecka, Katarzyna Wieczorowska-Tobis 3.1. Wprowadzenie ���������������������������������������������������������������������������������������������������� 101 3.2. Starzenie się normalne a patologiczne ���������������������������������������������������������������� 102 3.3. Rekomendacje żywieniowe dla normalnego starzenia się ���������������������������������� 104 3.4. Rekomendacje żywieniowe dla patologicznego starzenia się na przykładzie rekomendacji dla chorych z zaburzeniami funkcji poznawczych ����������������������� 113 3.5. Podsumowanie ���������������������������������������������������������������������������������������������������� 122
4. Żywienie kobiet ciężarnych i karmiących ������������������������������������������������������ 127 Małgorzata Moszak 4.1. 4.2. 4.3. 4.4. 4.5.
Wprowadzenie ���������������������������������������������������������������������������������������������������� 127 Zmiana masy ciała kobiet w ciąży ���������������������������������������������������������������������� 127 Zmiany metaboliczne zachodzące w organizmie kobiety pod wpływem ciąży ���� 130 Unikanie zatruć pokarmowych w czasie ciąży ���������������������������������������������������� 131 Zapotrzebowanie energetyczne oraz udział makroskładników i mikroskładników w diecie �������������������������������������������������������������������������������� 134 4.6. Suplementacja witamin i składników mineralnych w diecie kobiet ciężarnych ���������������������������������������������������������������������������������������������������������� 139 4.7. Inne ważne aspekty opieki dietetycznej nad kobietą ciężarną ���������������������������� 142 4.8. Żywienie kobiet karmiących �������������������������������������������������������������������������������� 144
spis treści
XVII