Spis treści Część I
PODSTAWY TOKSYKOLOGII OGÓLNEJ 1.
2.
1
Czym jest toksykologia? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
3
1.1. Geneza i pochodzenie trucizn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
3
1.2. Zarys historii toksykologii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
5
1.2.1. 1.2.2.
Starożytność (ok. IV w. p.n.e.–I w. n.e.) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Europa nowożytna (XVI–XVII w.) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
5 7
1.2.3.
Koniec milenium (XIX–XX w.) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
8
1.2.4.
Współczesność (XXI w.) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
9
1.3. Dyscypliny toksykologii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Piśmiennictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
9 10
Czynniki wpływające na toksyczność trucizn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
13
2.1. Budowa chemiczna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
14
2.1.1.
Informacje wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
14
2.1.2. 2.1.3.
Zagadnienia związane ze związkami nieorganicznymi . . . . . . . . . . . . . Zagadnienia związane ze związkami organicznymi . . . . . . . . . . . . . . .
15 16
2.2. Właściwości fizyczne i chemiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
23
2.2.1.
Rozpuszczalność i współczynnik podziału . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
23
2.2.2. 2.2.3.
Stopień rozdrobnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozkład substancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
25 25
2.2.4.
Cechy organoleptyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
26
2.3. Czynniki biologiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
27
2.3.1.
Przynależność gatunkowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
27
2.3.2. 2.3.3.
Płeć . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Wiek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
27 28
2.3.4.
Indywidualna zmienność wrażliwości na trucizny . . . . . . . . . . . . . . . .
28
2.3.5.
Stan zdrowia, stany fizjologiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
29
2.3.6. 2.3.7.
Dieta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rytmy biologiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
30 30
2.4. Czynniki środowiskowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
31
Piśmiennictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
31
Spis treści
IX