Spis treści
Wpro wa d ze ni e t łu m a c z a do dr u g i e g o w y da n i a po ls ki ego . . . . . . . . . . . . . . Wstęp. Ja ki c e l s taw i a s ob i e p s yc h olog i a r el i gi i ? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Psychologia religii – psychologizm – psychologia pastoralna . . . . . . . Co jest religijne, a co duchowe? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Różnorodność religijności wyjaśnianej w „koherentnym eklektyzmie” . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Psychologia religii jako nauka o układzie nerwowym i jako „neuroteologia”? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
9 11 12 15 16 17
Cześć pierwsza R e l i g i j noś ć ja ko e l emen t o s o bo wo ś c i . J e j p r z ewa ż a j ą c e c z y nn i ki i n t ra ps yc hi c zn e Różnorodność form religijności – badania kwestionariuszami wielowymiarowymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Religijność: wewnętrzna czy zewnętrzna? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Religijność ujęta wielowymiarowo jako zgodność z prawdami wiary, praktyka wiary, doświadczenie wiary, wiedza na temat wiary i konsekwencje płynące z wiary? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział 1 R el ig ij n o ść w r óż nor odnoś c i m ot y w ów w ewn ęt rzn yc h . . . . . . . . . . . . . . . . Sekcja 1. Motywy – ile i jakie? Dyskusja historyczno-systematyczna . . . . . . . . . I. Religijność – szukanie ochrony? Stanowisko teorii instynktów Iwana P. Pawłowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . II. Religijność – nadzieja na nieśmiertelność? Stanowisko Bronisława Malinowskiego oraz teorii opanowywania trwogi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . III. Religijność – natręctwo i regresyjne pragnienie ochrony? Stanowisko psychoanalityczej koncepcji Sigmunda Freuda . . . . . . . . . . . . Religijność jako natręctwo i wina . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Kompleks Edypa, poczucie winy, zwierzę totemiczne, idea Boga-Ojca . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Religijność jako regresyjne pragnienie ochrony ze strony wszechmocnego ojca? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Ocena hipotezy o nerwicy natręctw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Ocena hipotezy o regresji i hipotezy o spełnieniu pragnień . . . . . . . . IV. Religijność – problem poczucia własnej wartości? Stanowisko teorii relacji z obiektem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . V. Religijność – z potrzeby bliskości i bezpieczeństwa? Stanowisko teorii przywiązania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Ocena stanowiska teorii przywiązania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . VI. Religijność – gotowość do interpretacji motywowanych ciekawością, kontrolą i wartością samego siebie? Stanowisko teorii atrybucji . . . . . . . . . Ocena stanowiska teorii atrybucji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . VII. Religijność – zakorzeniona w pragnieniach, wartościach i w pytaniu o sens? Stanowisko wielości motywów Gordona W. Allporta . . . . . . . . . . . . . . . . .
23 24
27 29 33 33 35 38 38 40 42 45 46 48 50 52 53 56 57