Mattijs Weegenaar (6 en 27 september, 4 en 11 oktober)
Werkbladen
Irma Visser
Al zolang er mensen zijn, vragen ze zich af wat goed is om te doen. Hoe ga je om met jezelf, met de mensen en de wereld om je heen? Nadenken over die vragen wordt ethiek genoemd. Bijbelse ethiek betekent dat je je bij dat nadenken laat voeden door teksten die in de Bijbel staan. Die teksten kunnen heel verschillend zijn, zowel inhoudelijk als praktisch.
In de verhalen van deze periode gaat het opvallend vaak over hoe mensen met elkaar kunnen omgaan. Zo lezen we over wat je kunt doen als iemand in je omgeving iets verkeerds doet. Het gaat ook over vergeving, en in het verhaal over de werkers in de wijngaard wordt de vraag naar eerlijkheid en recht opgeroepen. Twee zoons laten zien dat het niet alleen gaat om wat je zegt maar ook om wat je doet, we horen over onrechtvaardige oppassers en over reageren op een uitnodiging.
In al die verhalen speelt ook een verticale dimensie mee: wat betekent het om goed te leven als mens voor Gods aangezicht. En steeds opnieuw gaat het ook over de interactie tussen mensen. Het thema van deze periode is dan ook: Tussen jou en mij. Aan de hand van de verhalen kunnen we onderzoeken wat er ‘tussen jou en mij’ wel en niet zou moeten gebeuren.
Op 4 oktober 2026 is het achthonderd jaar geleden dat Franciscus van Assisi overleed. Ter gelegenheid daarvan hebben we een nieuwe bewerking van zijn beroemde Zonnelied gemaakt, deze vindt u op bladzijde 00. Op de website vindt u ook enkele verhalen over Franciscus, die in de kerk, thuis of het clubwerk gebruikt kunnen worden.
En bent u al benieuwd naar het project voor advent en kerst? Op 9 september organiseren we een webinar, kijk voor meer informatie op www.kindopzondag.nl.
Ik wens u weer veel inspiratie rondom de verhalen van deze periode!
In deze periode
02| Zondag 6 sept 2026
| Matteüs 18:15-20
Kunnen we even praten?
Jezus vertelt zijn toehoorders wat zij moeten doen als hun broeder of zuster tegen hen zondigt: aanspreken onder vier ogen, aanspreken met getuigen en als het echt niet anders kan: ‘hen behandelen als tollenaars of heidenen’.
07| Zondag 13 sept 2026
| Matteüs 18:21-35
Vergeven
Petrus vraagt aan Jezus hoe vaak hij zijn broeder of zuster moet vergeven. Als antwoord vertelt Jezus een verhaal over een man aan wie een grote schuld wordt kwijtgescholden. Vervolgens komt die man iemand tegen die hem nog een klein bedrag verschuldigd is. Hij neemt de ander in een wurggreep en eist zijn geld terug.
12| Zondag 20 sept 2026
| Matteüs 20:1-16
Tevreden?
Een man laat mensen voor zich werken in zijn wijngaard. Met de werkers die ’s ochtends vroeg beginnen, spreekt hij af dat zij een denarie krijgen als beloning. Later haalt hij meer werkers op. Aan het eind van de dag krijgen de werkers die het laatst gekomen zijn, het eerst uitbetaald. Ze krijgen evenveel als de mensen die het eerst gekomen zijn.
17| Zondag 27 sept 2026
| Matteüs 21:23-32
Ja of nee?
Een vader heeft twee zoons. Hij vraagt aan de eerste om in de wijngaard te werken. De zoon zegt dat hij niet wil, maar later gaat hij toch. Daarna vraagt de vader het aan de tweede zoon. Die zegt dat hij zal gaan, maar gaat uiteindelijk niet.
Rubriek Vieren met jongeren: zie www.kindopzondag.nl
22| Zondag 4 okt 2026
| Matteüs 21:33-43
Pas je op?
Jezus vertelt een verhaal: Een landheer legt een wijngaard aan, verpacht hem en gaat op reis. Als hij een tijd later de opbrengst laat ophalen, worden zijn knechten mishandeld en gedood. Uiteindelijk wordt zelfs de zoon van de eigenaar gedood. Wat moet de eigenaar van de wijngaard nu doen?
28| Zondag 11 okt 2026
| Matteüs 22:1-14
Je moet komen!
Een koning geeft een bruiloftsfeest, maar de gasten willen niet komen. Daarom worden de mensen van de straat verzameld om bij de koning te gast te zijn. Iemand die zonder bruiloftskleren in de feestzaal zit, wordt weggestuurd.
Voorbereiden Kunnen we even praten?
Matteüs 18:15-20
WELK VERHAAL LEZEN WE?
Jezus vertelt zijn toehoorders wat zij moeten doen als hun broeder of zuster tegen hen zondigt: aanspreken onder vier ogen, aanspreken met getuigen en als het echt niet anders kan: ‘hen behandelen als tollenaars of heidenen’.
Eén probleem, twee mogelijkheden
Stel dat iemand jou iets aan doet. Iets waardoor de relatie tussen jou en die ander beschadigt. Wat moet je dan doen?
Grofweg zijn er twee mogelijkheden: je laat elkaar los of je houdt elkaar vast. Jezus kiest in eerste instantie voor vasthouden. In tweede instantie ook en in derde instantie ook. Pas als dat allemaal niet helpt, is er een andere mogelijkheid.
Wat voorafging
Matteüs 18 begint met de vraag van Jezus’ leerlingen wie de grootste is in het koninkrijk van de hemel. Daarop zet Jezus een kind in het midden. Hij legt uit dat zijn leerlingen moeten ‘worden als een kind’. En Hij verbindt daar meteen een waarschuwing aan: breng kleine mensen niet van de goede weg af. Daarna vertelt Jezus over een herder die één schaap kwijt is - hij zoekt net zo lang tot hij dat ene schaap weer gevonden heeft. Zoals die herder gehecht is aan zijn schaap, zo is God gehecht aan ‘deze kleine mensen’.
En jij?
In onze lezing is de vraag: En jij? Wat voor herder ben jij? Lijk je op die herder die er alles voor over had om zijn kudde bij elkaar te houden? Jezus zet in met de situatie: Stel dat een van je broeders of zusters tegen je zondigt. In het Grieks staat er alleen ‘broeders’; dit woord wordt vaak gebruikt om medegelovigen aan te duiden. Wat als een van je medegelovigen iets verkeerd doet? Je zou kunnen zeggen dat diegene dan lijkt op een schaap dat zijn eigen weg kiest. Wat doe jij dan om de band te herstellen? In sommige oude handschriften ontbreken in vers 15 de woorden ‘tegen je’. Als die woorden worden weggelaten, zou het over meer soorten zonde kunnen gaan. Maar de oplossing die gegeven wordt, lijkt toch vooral gericht op onderlinge problemen binnen de gemeente.
Drie stappen
Jezus vertelt zijn leerlingen over drie stappen die kunnen helpen om iemand te veranderen in zijn gedrag: persoonlijk, met twee getuigen of ten overstaan van de hele gemeente. En als dat allemaal niet helpt? ‘Behandel hen dan zoals je een heiden of een tollenaar behandelt,’ zegt Jezus. Dat klinkt niet best. Hoewel…, hoe behandelde Jezus de tollenaars en de heidenen ook alweer?
6 september 2026
Lees verder!
De lezing van vandaag eindigt bij vers 20. We lezen niet dat Petrus meteen hierna de vraag stelt hoe vaak je je medegelovige moet vergeven, en dat Jezus antwoordt met de gelijkenis over de dienaar die een schuld kreeg kwijtgescholden maar zelf niet kon vergeven. Dat gedeelte vult de tekst van vandaag verder aan: waar gesproken wordt over inkeer, zal het ook gaan over vergeving. Daarover lezen we volgende week meer!
Erik Idema
Vieren Kunnen we even praten?
Matteüs 18:15-20
Kindermoment in de dienst
Voordat de kinderen naar hun eigen ruimte gaan, kunt u het volgende verhaaltje vertellen:
Blaadjes
Mevrouw Hogepoot en meneer Langeteen hadden ruzie. Het was echt een erge ruzie. En het ging over… blaadjes.
Dat zit zo: mevrouw Hogepoot heeft een boom.
Toen het ging waaien, kwamen er blaadjes in de tuin van meneer Langeteen. Hij boos natuurlijk, dat begrijp je. Hij gooide de blaadjes terug over de schutting en riep er boze woorden bij.
(‘Schuttingtaal’ noemen ze dat.) De blaadjes kwamen tussen het schone wasgoed van mevrouw Hogepoot. Zij boos natuurlijk, dat begrijp je.
De volgende dag stak mevrouw Hogepoot haar hoofd boven de schutting. ‘Kunnen we even praten?’ vroeg ze meneer Hogepoot.
Maar nu is het gelukkig weer opgelost. Over, fini, voorbij, vrede. De storm is overgewaaid, in de tuin van Hogepoot en Langeteen. Hoe dat komt? Dat weet ik niet. Op de een of andere manier hebben ze hun ruzie opgelost. Kun jij bedenken hoe ze dat gedaan hebben?
Laat de kinderen en volwassenen in de kerk reageren op de vraag uit het verhaal. Vertel daarna dat de lezing van vandaag gaat over hoe je een ruzie oplost.
Gebed
Ruzies beginnen vaak met iets kleins. Daarna worden ze groter… en groter… Wij bidden U, God:
Help ons om het klein te houden. Gewoon met zijn tweeën, een paar minuutjes een heel klein beetje ruzie maken… dat is al heel wat, toch?
Dan is het toch wel mooi geweest?
Help ons om ruzies klein te houden; zó klein, dat na een tijdje niemand ze meer kan vinden.
Dan is uw koninkrijk dichtbij.
Amen
6 september 2026
Zingen
Ik zoek je op
Als je loopt te stralen en vol energie bent, je blijft maar herhalen waarom je zo blij bent, vergeet ik je niet.
Ik zoek je op en dan lachen we samen, we zingen van dingen die niemand nog ziet.
Als je niet kunt zeggen waarom je zo stil bent, niet uit durft te leggen waarom je alleen bent, vergeet ik je niet.
Ik zoek je op en dan delen we even je zorgen voor morgen, je pijn, je verdriet.
Op gewone dagen waarop je jezelf bent, niet echt loopt te klagen, niet heel enthousiast bent, vergeet ik je niet.
Ik zoek je op en ik zal bij je blijven. Je bent niet alleen meer, want ik ben je vriend.
Tekst: Erik Idema
Muziek: Gerard van Amstel
Werkblad
oOp het werkblad staat een plaatjespuzzel. Veel plaatjes verwijzen naar spreekwoorden en gezegden over ruzie hebben. Schrijf de juiste woorden onder elkaar. Tip: vergroot de hond en kat die ruzie hebben voor de jongsten tot kleurplaat. Deze illustratie staat rechts onderaan.
Oplossing: hond, pop, ui, den, hek, mes, boot, kat, glas, egel, vis, maan. In de grijze hokjes staat: houd het klein. Nodig: kleurpotloden, pennen en uitvergrote kopieën voor de kleuters. Werkblad: zie blz. 6.
Lezen en zingen
Twaalfde zondag van de zomer Jaar A
Lezing uit het Oude Testament Ezechiël 33:7-11
Antwoordpsalm
Epistellezing
Lezing uit het Evangelie
119:33-40
Romeinen 12:9-21
Matteüs 18:(1)15-20
Vertellen Kunnen
Matteüs 18:15-20
we even praten?
Vertelling 4–7 jaar
Ruzie!
Jezus is in het stadje Kafarnaüm.
Daar vertelt hij aan de mensen dat God van ze houdt. De mensen vinden dat fijn om te horen.
Maar één mevrouw luistert niet zo goed naar Jezus. Terwijl Jezus nog aan het vertellen is, fluistert de vrouw tegen iemand die naast haar staat: ‘Moet je horen. Mijn zus zou vanochtend de geit eten geven, maar dat heeft ze niet gedaan. Ze denkt zeker dat ik het doe. Maar dat doe ik mooi niet!’ Daarna schuifelt ze een paar stapjes verder, naar iemand anders. ‘Moet je horen,’ zegt ze zacht. ‘Mijn zus heeft de geit geen eten gegeven. Gemeen hè?’ En ze loopt nog wat verder. ‘Moet je horen…,’ begint ze weer. Jezus merkt wat er gebeurt. Hij steekt zijn hand uit. ‘Kom,’ zegt hij tegen de vrouw. ‘Ik wil even met je praten.’ Ze lopen naar een plekje waar het rustig is. Tijdens het lopen begint de vrouw weer: ‘Moet Je horen. Mijn zus….’ Maar Jezus onderbreekt haar. ‘Ik heb het al gehoord,’ zegt hij. ‘Je zus heeft de geit geen eten gegeven hè?’ De vrouw knikt. ‘Zo gaat het altijd,’ moppert ze.
Maar dan zegt Jezus: ‘Heb je er al met je zus over gepraat?’ De vrouw schudt haar hoofd. ‘Nee,’ zegt ze boos. ‘Ik hoef niet met haar te praten. Ze moet gewoon de geit eten geven!’ Jezus knikt. ‘Hadden jullie dat afgesproken?’ vraagt hij. ‘Dan begrijp ik best dat je een beetje boos bent. Maar het helpt niet als je aan iedereen vertelt dat je zus gemeen is. Het helpt wel als je er met je zus over praat.’
De vrouw denkt even na. ‘Ik denk dat Je gelijk hebt,’ zegt ze.
Samen lopen ze naar het huis van de vrouw. ‘Ga Je mee naar binnen om met mijn zus te praten?’ vraagt de vrouw. ‘Ik wacht buiten,’ zegt Jezus. ‘Ik denk dat jullie het samen kunnen. En als het niet lukt, mag je mij erbij roepen.’
Een tijdje later komen de vrouwen weer buiten. Ze kijken vrolijk.
En Jezus? Die aait de geit, die lekker staat te eten. ‘Ik heb hem maar vast wat gegeven,’ zegt Jezus met een knipoog.
Mattijs Weegenaar
6 september 2026
Werkvormen
4-7 jaar
lGesprek: Hebben de kinderen weleens ruzie met een broer, zus, vriendje of vriendinnetje? Wat doen ze dan? Wat zegt Jezus tegen de vrouw? Zou het bij ons ook helpen, als we er niet met anderen over praten maar alleen met degene op wie we boos zijn?
pSpel: In het verhaal van het kindermoment kregen mevrouw Hogepoot en meneer Langeteen ruzie om blaadjes. Ze hebben met elkaar gepraat en de ruzie opgelost. Wat hebben ze gezegd, denk je?
Nodig elke keer twee kinderen uit om het gesprek met elkaar te voeren.
sCreatief: Laat de kinderen een grote mond van karton knutselen om hen eraan te herinneren mét elkaar te praten.
8-10 jaar
lGesprek: Waarom zou Jezus niet willen dat de mensen doorfluisteren wat er gebeurd is? Maken de kinderen zelf wel eens mee dat er gesproken wordt over iemand die iets verkeerd gedaan heeft? Wat doen zij dan? Wat zouden we kunnen leren van dit verhaal?
pSpel: Leer de kinderen het volgende rijmpje:
Eén: Ik zeg het tegen jou alleen. Twee: Wie denkt even met ons mee? Drie is wat ik door de vingers zie. Vier is over, veel plezier! Leg uit wat de uitdrukking ‘door de vingers zien’ betekent: dan blijf je niet boos op iemand.
Vertel de kinderen dat ze voortaan met dit rijmpje even tot vier kunnen tellen als ze boos zijn. Misschien helpt het om ruzies klein te houden!
sCreatief: Hoe zou het verhaal van de vrouw verdergegaan zijn? En wat zou Jezus tegen de andere mensen gezegd hebben? Laat de kinderen dit tekenen en met praatwolkjes de teksten schrijven die gezegd zouden kunnen zijn.
11-12 jaar
lGesprek: Hoe zou het komen dat mensen het vaak doorvertellen als iemand iets gedaan heeft? Kun je er iets aan doen? Hoe dan?
sCreatief: Laat de kinderen met behulp van het instructiefilmpje op de website een praatmondje maken als reminder om mét elkaar te praten in plaat van over elkaar.
Vertelling 8–12 jaar
Hoort iedereen erbij?
Op het marktplein van het stadje Kafarnaüm staat Jezus te vertellen. ‘Wij horen allemaal bij elkaar,’ vertelt hij. Ja, knikken de mensen. Wij horen allemaal bij elkaar. ‘Als één grote familie,’ vertelt Jezus. Inderdaad, denken de mensen. Als één grote familie. ‘Want God houdt van ons allemaal,’ vertelt Jezus. Zo is het, denken de mensen. God houdt van ons allemaal.
‘Behalve van mijn broer,’ zegt een vrouw zacht. Jezus stopt met vertellen. Iedereen kijkt nu naar de vrouw. ‘Wat dan?’ vragen de omstanders. Al snel roept iedereen door elkaar: ‘Wat is er dan met je broer? Wat heeft hij gedaan? Was het erg?’ ‘Wat zei ze eigenlijk?’ wil iemand achteraan weten. ‘Mijn broer heeft…,’ begint de vrouw. Ze aarzelt even, dan schudt ze haar hoofd. En dan buigt ze zich naar iemand naast haar om iets in zijn oor te fluisteren. De man luistert, schudt verbaasd zijn hoofd en fluistert het door aan de volgende. Die schudt ook zijn hoofd, zegt ‘Tsss…’ en buigt zich naar de volgende om het door te fluisteren. ‘Stop,’ zegt Jezus. ‘Stop. Stop met praten over iemand die er niet is. Stop met denken dat iemand niet bij ons hoort.’ Hij loopt naar de vrouw toe en steekt zijn hand uit. ‘Loop je even met me mee?’ vraagt hij. ‘Ik wil je iets vragen.’
Samen lopen ze naar een rustig plekje. ‘Je wilt zeker weten wat mijn broer gedaan heeft,’ zegt de vrouw. ‘Fout,’ zegt Jezus. ‘Wat Ik wil weten is: heb je er met je broer over gepraat? Want ruzies worden niet opgelost door aan iedereen te vertellen wat iemand verkeerd gedaan heeft. Ruzies worden opgelost door er samen over te praten.’
‘En als dat niet helpt?’ vraagt de vrouw.
‘Dan vraag je één of twee mensen om met jullie mee te praten.’
‘En als dat ook niet helpt?’
‘Dán kun je meer mensen vragen om te helpen,’ antwoordt Jezus.
‘En als dat ook niet helpt?’
Jezus glimlacht. ‘Ga nou eerst maar eens met je broer praten,’ zegt Hij dan. De vrouw gaat maar gauw op weg. ‘Ik hoor het wel als je nog hulp nodig hebt!’ roept Jezus haar na.
Mattijs Weegenaar
Kunnen we even praten?
6 september 2026
Bijbel: Matteüs 18:15-20
Kijk bij Vieren voor uitleg bij dit werkblad
Kiezen!
Materiaal voor de zondagen van 18 oktober t/m 22 november 2026
Kiezen!
Jaargang 95 – Suggesties bij 1 Tessalonicenzen – Verhalen uit Matteüs
