13. međunarodni simpozij o kvaliteti „KVALITETA I DRUŠTVENA ODGOVORNOST“, 15.-16.3.2012.
ORGANIZACIJA DIZAJN-FUNKCIJE U TEKSTILNOJ KOMPANIJI DESIGN FUNCTION POSITIONING IN A TEXTILE COMPANY
Prof. dr. sc. Ana Aksentijević Jelić VTSŠ za dizajn, tehnologiju i menadžment u Beogradu Starine Novaka 24, 11120 Beograd, Srbija E-mail: aajelic@open.telekom.rs
UDK/UDC:005.95/.96+677 Pregledni rad/Review Primljeno: 15. prosinca 2011./Received: December, 15th 2011 Prihvaćeno: 20. siječnja 2012. /Accepted: January, 20th 2012
Izvor: Zbornik radova 13. međunarodnog simpozija o kvaliteti Kvaliteta i društvena odgovornost, Hrvatsko društvo menadžera kvalitete, Zagreb, Solin, 2012, str. 191-201.
SAŽETAK Ključna prednost jednog tekstilnog proizvodno-poslovnog sistema na savremenom tržištu danas se ostvaruje preko njegovog kreativnog dela - dizajn funkcije. Delatnost dizajniranja tekstilnih proizvoda je u svom prvom delu izrazito „ne-rutinirana“, a u drugom, u delu tehničke realizacije - izrazito uređena, u tehničko-tehnološkom smislu prilično ograničena, a u najvećem delu i standardizovana. Takva osobenost ovoga procesa podrazumeva stvaranje neophodnih organizacionih, kadrovskih i tehničkih uslova koji obezbeđuju dizajn-funkciju u cilju ispunjenja zahteve menadžmenta i stejkholdera. Koliko će dizajn-funkcija biti uspešna, najviše zavisi od HR (Human Resource - ljudski resursi) strategije koja će je profilisati, kao i njenog pozicioniranja unutar organizacijske strukture. Ovaj rad stavlja prioritet na aspekt ljudskih resursa, ne samo zato što ljudski resurs predstavlja najznačajniji i najosetljiviji resurs u svakoj organizaciji, već zbog toga što dizajner tekstila, kao glavna figura u ovom procesu, obezbeđuje vrednost, retkost i ne-imitabilnost rešenja tekstilnog proizvoda. U radu se navode i modaliteti različitog uspostavljanja dizajn-funkcije na primerima iz srbijanskog tekstilnog sektora.
Ključne riječi: dizajn, mendžment, organizacijska struktura, ljudski resursi.
1. UVOD Glavna posebnost tekstilnih proizvodno-poslovnih sistema (PPS) u odnosu na druge industrijske sektore, leži u dizajn-funkciji. U uslovima krupnih globalnih promena i pojačane konkurentnosti tekstilne kompanije moraju posedovati visoko osposobljenu i kompetentnu dizajn-funkciju u kojoj, po prirodi stvari, ključnu ulogu dobijaju sami dizajneri. Ova specifičnost proizlazi iz činjenice da je dizajniranje tekstilnih proizvoda jedan kreativan proces koji je u svom prvom delu izrazito „ne-rutiniran“, a u drugom, delu tehničke realizacije: izrazito uređen, u tehničko-tehnološkom smislu prilično ograničen, da bi u