Issuu

PERSONEELSMAGAZINE JULI-AUGUSTUS 2017 // jaargang 8 - nummer 37

RUBRIEK Rubriekzinnetje

In beeld: TeddyBear Hospital

In beeld: Levensloop

25 jaar cardiochirurgie

Op stap met bewakingsagent Frank Aerts

Partners in crime

Lovewriting met revalidanten

Senior Friendly Hospital (deel 2)

Catia Milliziano over warme en betrokken zorg

INHOUD What’s up in Jess!

NIEUWS

INSPIRATIE & INZICHT

4 Update. 8 Edito. 38 Vinger aan de pols. 43 Personeelsweetjes.

6 Hoe ga je om met agressie in het ziekenhuis? 10 Culinair: zomerse lekkernijen. 14 Op stap met bewakingsagent Frank Aerts. 20 Infografiek: 25 jaar cardiochirurgie. 37 Uitbreiding geriatrisch dagziekenhuis.

DESKUNDIGE & HOOGKWALITATIEVE ZORG

WIJ VAN JESSA

9 Jessa & kunst: talent gezocht. 22 In beeld: Levensloop. 24 Superprestigequiz zoekt quiz'ers. 28 Partners in crime: samen vormen we Jessa.

30 Dossier: Senior Friendly Hospital (deel 2). 40 Basisvoorwaarden handhygiëne. 42 Preventieflash: meld onveilige situaties.

WARME & BETROKKEN ZORG

12 In beeld: TeddyBear Hospital. 19 Lovewriting met revalidanten. 26 Catia Miliziano over warme en betrokken zorg.

REDACTIE: Brigitte Celis, Miranda Follong, Kristof Hayen, Isabelle Hendrikx, Elke Lambrix, Nydia Leemans, Christa Meekers, Ingrid Nenczl, Hilde Noelmans, Eddy Reners, Ilse Schalenbourg, Bart Vandormael, Lieve Verbiest, Els Volders HOOFD- EN EINDREDACTIE: Ingrid Nenczl VERANTWOORDELIJKE UITGEVER: vzw Jessa Ziekenhuis, Salvatorstraat 20, 3500 Hasselt WERKTEN OOK MEE AAN DIT NUMMER: Elly Aerts, Frank Aerts, Juanita Blokken, dr. Yves Breysem, Luc Claes, Veronique Clijsters, Renilde Cox, Annelies De Vuyst, Patrick Dekens, Ines Frederix, Dorien Gilissen, Guy Goddefroy, Anita Jans, Arne Janssen, Evie Janssens, Anthony Jeuris, Christel Kuppers, Sabine Maris, dr. Urbain Mees, Catia Miliziano, Geert Moechars, Liesbeth Reekmans, Bart Rubens, Ivan Schoofs, Sabine Schrooten, Greet Smets, Tom Thomassen, Ingrid Vandeput, Nadine Willems en Pieter Willems. GRAFISCHE VORMGEVING: Sigrid Beunckens FOTOGRAFIE: Hilde Coenegrachts, Ymke Dirikx, Kristof Hayen en Mitchell Viaggi.

UPDATE Een selectie van de laatste nieuwtjes en belangrijkste weetjes.

DAGEN

ZONDER

VLEES TERUGBLIK

Tijdens de nationale actie Dagen Zonder Vlees (van 1 maart tot en met 15 april) kon je in onze personeelsrestaurants elke dag een vegetarisch gerecht bestellen. Wie het vegetarische gerecht van de dag koos, ontving een stempel. De afdeling urologie-orthopedie (campus Salvator) verzamelde procentueel gezien het meeste stempels en won een feestelijk etentje met bediening in het personeelsrestaurant. Daarnaast willen de medewerkers van de keuken en de diëtisten iedereen graag bedanken voor de complimentjes en het enthousiasme. Tijdens de 40 Dagen Zonder Vlees verkochten we 2.575 vegetarische maaltijden. Toppers waren de groentelasagne, de vegetarische maaltijdsoepen, de veggiekebap en de toast champignons. Ook veggieklassiekers als falafelballetjes en vegetarische maaltijdsoepen met peulvruchten gingen vlotjes over de toonbank. 52 collega's registreerden zich op de officiële website van

IN CIJFERS:

Dagen Zonder Vlees, waar ze aanduidden wanneer ze een vegetarische dag inlasten. Daar eindigden we als vijfde in de categorie 'Grote ondernemingen' (na KBC, Greenyard, Jan De Nul en BNP Paribas). Van alle deelnemende ziekenhuizen scoorde Jessa het beste.

we bespaarden

13.909 m²

op onze ecologische voetafdruk

dat is evenveel water als

en evenveel broeikasgassen als

baden

autorijden

16.012

15.597 km

OPSTART GIRABEDDEN

op campus Salvator. Die afdeling telt nu zes GIRA-bedden, wat staat voor geriatrische intensieve revalidatieafdeling. Hoofdverpleegkundige Annelies De Vuyst:

Sinds april kunnen geriatrische

“Na overleg met de behandelende

een revalidatiezorg van een

patiënten die nood hebben aan

arts en de patiënt wordt er beslist

relatief hoge intensiteit.

intensieve revalidatie, maar die

of een patiënt in aanmerking komt

door hun comorbiditeit niet in

voor een GIRA-bed. De belangrijk-

aanmerking komen voor een

ste voorwaarden voor een opname

Annelies De Vuyst

opname op campus St.-Ursula,

zijn voldoende motivatie, belast-

annelies.devuyst@jessazh.be

terecht op de afdeling Geriatrie 3

baarheid en leervermogen voor

T. 011 33 94 31

Meer info

WEBSITE HARTCENTRUM IN EEN NIEUW JASJE Sinds begin juni is de website van het Hartcentrum in een nieuw jasje gehuld. Arne Janssen, coördinator studiesecretariaat cardiologie: “Enerzijds werkten we een luik voor de patiënten uit, waar we alle nodige informatie m.b.t. hartziekten heel overzichtelijk weergeven. Denk maar aan de werking van het hart, klinische studies, raadplegingen, preventie en risicofactoren. Anderzijds is er een luik voor

ZORA LOODST JE DOOR ONS JAARVERSLAG

professionelen waar we alles rond opleidingen en congressen, research, publicaties en nieuws bundelen. www.hartcentrumhasselt.be

Wat typisch Jessa is? De warme en betrokken zorg. Het continue streven naar topklinische en innovatieve zorg. En het aangaan van samenwerkingsverbanden en inzetten op zorgnetwerken. Hoe we dat het afgelopen jaar precies gedaan hebben, ontdek je in ons jaarverslag, waarin onze zorgrobot Zora je doorheen onze hoogtepunten loodst. www.jessazh.be/jaarverslag Hartcentrum Hasselt

CENTRALE VRAAG Hoe omgaan met agressie in het ziekenhuis?

Agressie in het ziekenhuis: hoe ga je daar mee om? Als we het huidige aantal agressiemeldingen vergelijken

vertelt zorgmanager Anita Jans. “Het eerste luik draait rond

met het aantal meldingen van vorig jaar, dan noteren we

alles wat je preventief kan doen om agressie te voorkomen. Het

een daling. Maar als we kijken naar andere data, zoals de

tweede luik focust op hoe je best omgaat met agressie. We

hoeveelheid oproepen die er bij onze medewerkers van

gingen namelijk na met welke situaties artsen en medewerkers

beveiliging & bewaking binnenkomt of het aantal keer dat

het meest (kunnen) te maken hebben en werkten daar procedu-

er een fixatieset gebruikt wordt, dan spreken die cijfers die

res voor uit. In het derde luik hebben we aandacht voor het

daling tegen. Nochtans is het belangrijk om elk incident te

nazorgtraject. Uiteraard kan je na een geval van agressie altijd

melden in JessAlert, want enkel zo kunnen we ons nog

bij je leidinggevende terecht. Maar daarnaast kan je een beroep

beter organiseren om elke vorm van agressie te voorkomen.

doen op het nazorgteam, dat emotionele en praktische steun

De stuurgroep agressie lijst daarom nog eens de belangrijk-

biedt na een incident.”

ste feiten, weetjes en to do’s op.

Wat gebeurt er als iemand een geval van agressie meldt in JessAlert? Wat valt allemaal onder de noemer agressie?

“Elke melding in JessAlert komt aan bij het nazorgteam, dat

Guy Goddefroy, facilitair directeur: “Onder agressie verstaan we

bestaat uit Pieter-Jan Hendrickx (juridische dienst), Els Volders

zowel fysieke als verbale agressie. Ook emotioneel schokkende

(dienst kwaliteit en patiëntveiligheid) en Jean-Pierre Cuppens

gebeurtenissen en ongewenst seksueel gedrag behoren daartoe.

(dienst preventie en milieu). Als je aangeeft in JessAlert dat je

In de aanloop naar de accreditatie van NIAZ-Qmentum - onder-

graag wil spreken met het nazorgteam, dan contacteert Pieter-Jan

tussen ruim een jaar geleden - zetten we een agressiebeleid en

jou binnen de 72 uur. Els brengt op haar beurt de betrokken

een beheersplan op poten. Zo definieerden we voor elke

leidinggevende op de hoogte en Jean-Pierre gaat vanuit zijn

afdeling of die een hoog of laag risico op agressie liep en stelde

vakgebied na of er naar algemene preventie toe aanpassingen

onze dienst Ontwikkeling en Opleiding per type dienst een

nodig zijn. Indien nodig contacteert Pieter-Jan je 2 weken na

opleidingsvoorstel samen. Enerzijds om tips en technieken aan

het incident opnieuw en 3 maanden erna hoort hij nog eens

te leren om agressie te voorkomen, anderzijds om te leren hoe je

hoe het met jou gaat. Ook belangrijk om weten: de stuurgroep

best omgaat met agressie. Jaarlijks evalueren we het agressie-

agressie krijgt volledig anoniem het aantal en soort meldingen

beleid en sturen we waar nodig bij. Zo blijkt nu dat de afdeling

door, zodat ook zij actie kunnen ondernemen om soortgelijke

neurologie ook een hoogrisicoafdeling is, iets wat we een jaar

incidenten in de toekomst te voorkomen. Maar het is dus niet

geleden niet in ons beheersplan hadden opgenomen. Hun

traceerbaar van wie welke melding komt!”

opleidingsplan en procedures zullen we bijgevolg aanpassen.”

Wat houdt dat beheersplan precies in?

Moet elk voorval met agressie gemeld worden in JessAlert?

“In een notendop omhelst het beheersplan drie grote luiken”,

“Absoluut! Enerzijds betekenen de meldingen een grote

Meld elke vorm van agressie of ongewenst seksueel gedrag altijd in JessAlert op Jessanet. meerwaarde voor de stuurgroep agressie en kunnen we véél

escaleert, verbale en non-verbale technieken en communicatie-

beter inspelen en anticiperen op agressie”, vertellen Veronique

vaardigheden. Verder komen verweertechnieken voor hoog-

Clijsters en Dorien Gilissen van de dienst Ontwikkeling en

risico diensten aan bod. De opleidingen worden gegeven door

Opleiding. “Anderzijds kunnen we met die informatie de

het team van Ontwikkeling & Opleiding, Kris Van Kriekelsvenne

opleidingen inhoudelijker nog sterker maken. Afhankelijk van

(rampencoördinator) of andere lesgevers die goed thuis zijn in

het risico op agressie en de afdeling, stellen we namelijk een

het thema. Wie met een specifieke vraag zit, mag ons altijd

opleiding samen. De focus ligt daarbij vooral op het voorkomen

contacteren.”

van ontevredenheid en ervoor zorgen dat de situatie niet

Ontbreekt op de foto: Dorien Gilissen

Veronique Clijsters

Guy Goddefroy

Anita Jans

RUBRIEK Rubriekzinnetje

Edito // inzicht Als ik terugblik naar de eerste helft van het jaar, dan waren het best wel boeiende maanden. Dat Jessa een vooraanstaand Kankercentrum heeft, mag geweten zijn. We zijn dan ook fier op onze deelname aan Levensloop Hasselt, waar meer dan 370 Jessa-medewerkers 24 uur lang in beweging bleven. Ook onze medewerkers die onze prachtige Jessa-stand verzorgden met drank en souvlaki's zijn van harte bedankt. Samen met de talrijke andere acties die iedereen voor en tijdens Levensloop organiseerde, leverde dat € 17.500 euro op voor Stichting tegen Kanker op. Daarnaast liepen en fietsten medewerkers tijdens het Pinksterweekend van Parijs naar Rotterdam voor Roparun. Wat een prestatie! Het geld dat zij daarmee inzamelden wordt eveneens aan uiteenlopende projecten voor mensen met kanker besteed. Jessa streeft ernaar om een ‘Senior Friendly Hospital’ te zijn. Daarom kropen haast alle medewerkers van onze geriatrische afdelingen. in de rol van een geriatrische patiënt en beleefden zo een ziekenhuisopname vanuit de ogen van de patiënt. Anthony Jeuris, Juanita Blokken en Ingrid Vandeput delen in dit nummer opnieuw hun ervaringen en inzichten. Ergens het belang van inzien is de eerste stap. Maar dan is het de kunst om dat inzicht om te zetten naar de praktijk. Onoverkomelijk? Absoluut niet. Vanzelfsprekend? Evenmin. Maar wij gaan dat goed doen. De ideeën rond seniorvriendelijk ziekenhuis borrelen bij collega’s en afdelingen op. Er is een werkgroep die alle nuttige

Het hoofd koel en het hart warm.

informatie bundelt en die ziekenhuisbrede tips zal geven. Tot slot wil ik benadrukken dat al onze medewerkers en artsen het goed doen in Jessa! Het financieel resultaat van 2016 laat het - dankzij ieders inspanning - toe om te sparen voor ons nieuwe ziekenhuis. De voorbereidingen daarvoor zijn trouwens volop aan de gang. Samen met alle andere projecten die in de pijplijn zitten - denk o.a. aan de Virga Jesse-feesten, Dwars door Hasselt en de Jessa Superprestige Quiz - ziet ook de tweede helft van het jaar er veelbelovend uit. En ondertussen houden we het hoofd koel en het hart warm. Ik wens jullie alvast een mooie en welverdiende zomer toe!

dr. Yves Breysem

PROJECT IN DE KIJKER

Jessa & kunst Talent van eigen bodem Inspireren. Intrigeren. Animeren. Kunst doet het allemaal. Kunst geeft ook karakter. Aan een gebouw, aan een interieur, aan ons ziekenhuis. En omdat wij ervan overtuigd zijn dat er tussen onze ruim 3.300 artsen, medewerkers, vrijwilligers en gepensioneerden heel wat creatief talent schuilt, geven wij jou binnen Jessa graag een podium. Heb jij - al dan niet in samenwerking met jouw klas of kunstgroep - een reeks van 3 à 10 zelfgemaakte kunstwerken die zich perfect lenen voor onze ziekenhuismuren? En wil jij ze graag 2 jaar in bruikleen geven aan ons ziekenhuis? Dien dan vóór 1 december 2017 jouw kandidatuur in. Op www.jessazh.be/jessa&kunst vind je meer info en het officiële inschrijvingsformulier. In december buigt de Jessa-kunstkring, bestaande uit Guy Goddefroy, Christa Meekers, Riet Santermans en Annelies Sneyers, zich over alle inzendingen en wordt er een selectie gemaakt. Vervolgens vinden in januari de voorbereidende werken plaats; vanaf februari sieren de geselecteerde kunstwerken ons ziekenhuis. En zo geven we Jessa nog meer karakter.

CULINAIR De Jessa-diëtisten delen één van hun favoriete recepten.

ZOMERSE LEKKERNIJEN van diëtisten Christel Kuppers, Liesbeth Reekmans en Greet Smets

TOMATENCONFITUUR Tomatenconfituur smaakt niet alleen lekker op een gewone boterham, maar ook bij kaas of gebakken of gegrild vlees. Ongeopend is deze confituur ongeveer 3 maanden houdbaar. Ingrediënten

- 500 g kerstomaatjes, gehalveerd en zonder pitjes - 8 zilveruitjes, gehalveerd - 2 teentjes knoflook, gehakt Niets zo lekker én gezond als seizoensgroenten en -fruit. In juni

- 1 tl piment d’espelette (vermalen rode peper)

kan je genieten van o.a. tomaten, rabarber en rode bessen. Om

- 1 el geritste tijm

langer van deze lekkernijen te genieten, presenteren we jullie

- 60 ml rode wijnazijn

enkele lekkere receptjes.

- 50 g rietsuiker - 2 el olijfolie - peper en zout naar smaak Bereidingswijze

Fruit de olijfolie, uitjes en look 5 minuten aan. Voeg de overige ingrediënten toe en laat circa 15 minuten sudderen zonder deksel. Laat afkoelen en verdeel in potjes.

WEETJES Heb je geen kerstomaatjes in huis?

Beginnen je groene vingers te kriebelen?

Gebruik dan een gewone

Gooi dan de tomaten-

tomaat met vast vrucht-

pitjes niet weg, maar

vlees. In plaats van

kweek hiermee je eigen

zilveruitjes kan je ook

tomaten door ze te

sjalotjes gebruiken.

bedekken met een laagje potgrond.

AARDBEIENRABARBER CONFITUUR

AALBESSENCONFITUUR MET TIJM

Een echte klassieker! Ongeopend is deze confituur onge-

Een uitdagende combinatie met het friszoete van de aal-

veer 6 maanden houdbaar.

bessen en het kruidige van de tijm. Lekker om een saus mee op te werken. Ongeopend is deze confituur ongeveer 6 maanden houdbaar.

IngrediĂŤnten

- 500 g rabarber - 500 g aardbeien

IngrediĂŤnten

- 50 ml sinaasappelsap

- 1 kg aalbessen (schoongemaakt gewicht)

- 500 g confituursuiker

- 800 g geleisuiker (1:1) of 500 g geleisuiker (2:1 - vb. PEC-plus) - 16 tijmbloempjes of 5 stengels verse tijm - sap van een kleine citroen

Bereidingswijze

Was zowel de aardbeien als de rabarber goed. Snijd de rabarber in stukjes van 3 cm en doe ze in een ruime kookpot,

Bereidingswijze

samen met het sinaasappelsap. Laat de rabarber in 10

Spoel de aalbessen grondig en rits ze van de steeltjes.

minuten tot moes koken met het deksel op de pot.

Kook de aalbessen in het water gedurende 40 min.

Prak de aardbeien fijn en voeg ze samen met de suiker

zachtjes in een pot met deksel tot pulp. Giet de bessen

toe aan de rabarbermoes. Roer goed om zodat de suiker

en het sap door een puntzeef en druk zachtjes met de

oplost en breng daarna opnieuw aan de kook. Laat alles

achterkant van een pollepel op de pulp, zodat al het sap

3 minuten koken. Schuim de gelei af met een schuim-

eruit komt. Vang het sap op in een kom met dikke bodem.

spaan. Doe de warme confituur in bokaaltjes, sluit ze af

Voeg suiker en tijm toe en breng op een hevig vuur aan

en plaats ze op hun hoofd.

de kook. Schuim de gelei af met een schuimspaan en voeg het citroensap toe. Doe de stollingstest. Vul je geleipotjes en sluit ze onmiddellijk af.

WEETJES Rabarber is caloriearm

WEETJES

en heeft een friszure

Rabarber kan je oogsten vanaf april tot

smaak. De stelen (rood of

voor de langste dag van

Met dit receptje kan je

groen) worden gegeten.

het jaar (21 juni). Vanaf

ook een fruitige

Voor een suikerarme variant kan je PEC-plus

Hoe groener de steel, hoe

dan keert het oxaalzuur

vinaigrette bereiden.

(500 gram suiker op 1 kg

zuurder de smaak.

terug vanuit de bladeren

Voeg hiervoor olie en

fruit) of Maxi Fruit Suiker

naar de stelen en is het

azijn toe. Lekker bij

(500 gram suiker op 1,5

niet meer aan te raden

zomerse salades.

kg fruit) gebruiken.

om ze nog te oogsten.

IN BEELD Kleuters maken al spelenderwijs kennis met ziekenhuis.

Zo gezond als een beer TeddyBear Hospital Zaterdag 29 april organiseerde het Jessa Ziekenhuis samen met BeMSA Hasselt en de studenten geneeskunde van de Universiteit Hasselt voor de vijfde keer het TeddyBear Hospital. Onder begeleiding van de teddybeerdokters (studenten geneeskunde) namen kinderen tussen 4 en 6 jaar samen met hun lievelingsknuffel een kijkje in de consultatieruimte, het operatiekwartier, de rรถntgenafdeling en het labo. Daarbij kregen de kinderen een heuse chirurgenoutfit aangemeten. Een grondig medisch onderzoek van hun knuffel kon uiteraard ook niet ontbreken. En als kers op de taart mochten ze zelfs met de sirene van de ambulance spelen. Een ideale manier om kinderen te laten kennismaken met de verschillende aspecten van het ziekenhuis en een doktersbezoek!

Frank Aerts

OP STAP Jess! treedt in het voetspoor van een collega.

Een dagje mee met de bewakingsagent In elke Jess! neemt een collega ons mee op sleeptouw tijdens zijn dienst. Deze keer valt de eer te beurt aan bewakingsagent Frank Aerts. “Om dit werk goed uit te voeren, heb je een sterk team nodig. En een olifantenhuid.” Als ik richting het bewakingshuisje aan spoed wandel, zie ik Frank in de verte al zwaaien naar mij. “Zullen we meteen de parking controleren en het aantal vrije plaatsen checken? In theorie gaat dat automatisch, maar omdat sommigen hun auto dubbel parkeren klopt dat cijfer niet altijd en moeten we de teller van de parking handmatig aanpassen. Bovendien sluizen we tijdens de piekmomenten medewerkers door naar de bezoekersparking, wat natuurlijk ook een impact heeft op het aantal beschikbare parkeerplaatsen. Tegelijkertijd controleer ik of er niets verdachts is. Onlangs trof ik hier op mijn ronde bijvoorbeeld een gestolen bromfiets aan.” Aan een stevig tempo doorkruisen we de bezoekers- en medewerkersparking. Tussendoor checkt Frank ook of er nergens inbreuken tegen het rookverbod zijn. “Dat blijft toch wel een groot probleem, zowel bij bezoekers als medewerkers. Aan de verschillende in- en uitgangen van het ziekenhuis schenken we daar dus extra aandacht aan.” En inderdaad, aan het gootje van de deur richting linnenkamer spotten we een

OP STAP Jess! treedt in het voetspoor van een collega.

EXPERT SPECIALIST Ontwikkelen medewerkers, cliënten en cliëntsystemen Probleemanalyse Oordeelsvorming

AMBASSADEUR Mondelinge presentatie Sociabiliteit Overtuigingskracht

VERTEGENWOORDIGER Onafhankelijkheid Omgevingsbewustzijn Organisatiesensitiviteit

AANSTUREND VOOR-

ZORG VOOR DE CONSULENT Leervermogen Overtuigingskracht Ontwikkelen medewerkers, cliënten en cliëntsystemen

ZORGONDERSTEUNEND Discipline Stressbestendigheid Omgaan met details BEHANDELEND Besluitvaardigheid Oordeelsvorming Probleemanalyse

INNOVATIE Managementidentificatie Creativiteit Omgaan met details

ZORGVERLENEND Aanpassingsvermogen Plannen en organiseren Probleemanalyse

KLANTGERICHTHEID INTEGRITEIT SAMENWERKING LEIDINGGEVEND Delegeren Groepsgericht leiderschap Individugericht leiderschap

ADMINISTRATIEF Schriftelijke uitdrukkingsvaardigheid Omgaan met details Vasthoudendheid

TOEZICHT Optreden Voortgangscontrole Stressbestendigheid

WAARDENSCHEPPEND

BEWAKINGSAGENT volgens Jessa 2.0

PATIËNTEN/ KLANTENCONTACT Mondelinge uitdrukkingsvaardigheid Luisteren Sesitiviteit

PROCESONDERSTEUNEND Inzet Aanpassingsvermogen Discipline

VAKKUNDIG Probleemanalyse Creativiteit Flexibel gedrag

COÖRDINEREND Voortgangscontrole Plannen en organiseren Initiatief MANAGEMENT Visie Besluitvaardigheid Ondernemerschap

PATIËNT/KLANT

ZORG VOOR HET PROCES

Om meer duidelijkheid te scheppen voor medewerkers en leidinggevenden rond functies, opdrachten en verwachtingen, ontwierp de dienst personeel & organisatie het honingraatmodel. Welke functie je ook uitoefent bij Jessa, drie competenties zijn altijd vereist: klantgerichtheid, integriteit en samenwerking. Die drie competenties vind je centraal terug in de witte raat. Daarnaast worden er aan elke functie specifieke competenties toegekend. Voor een bewakingsagent zijn er twee functiespecifieke kenmerken, namelijk toezicht en patiënten-/ klantencontact.

eerste sigarettenpeuk in het gootje. “Het gebeurt soms wel dat

Op de PAAZ-afdeling houden we even halt aan de balie. “Alles in

collega’s lastig zijn op ons als we hen er attent op maken dat ze

orde hier?”, vraagt Frank aan de verpleegkundige. “Ja hoor,

op een bepaalde plaats niet mogen roken. Maar wij doen

bedankt om even langs te komen. Tot straks.” Omdat het risico

gewoon onze job die de directie ons opdraagt; het is niet dat we

op agressie op de PAAZ-afdeling groter is, gaan onze bewa-

iets tegen die persoon in kwestie hebben. En hoe vriendelijk en

kingsagenten er meermaals per dag langs en ook ’s nachts

beleefd we dat ook zeggen, toch schiet dat bij sommigen in het

checken ze er een drietal keer of alles in orde is.

verkeerde keelgat. Elke opmerking - over inbreuk op het rookverbod, diefstal, agressie, … - die wij geven, wordt trouwens

Als we door het ziekenhuis lopen, valt het me niet alleen op hoe

gerapporteerd.

snel Frank loopt, maar dat hij de trappen ook per twee treden tegelijk neemt. “Een beetje trainen op het werk hé”, zegt hij al

Verder kijk ik naar de auto’s die op de parking staan. Stel dat

lachend. “Nee, als bewakingsagent moet ik over een goede

iemand zijn ruit vergat dicht te doen of een platte band heeft,

conditie beschikken. Bij een melding van agressie moet ik

dan geven we die persoon een seintje. Dat kan natuurlijk enkel

immers toch binnen de twee à drie minuten ter plekke zijn, zelfs

als hij of zij daar toestemming voor gegeven heeft.”

al is dat aan de andere kant van de campus of zes verdiepingen lager. Daarom jog ik veel. Verder doe ik aan karate."

Gestolen fietsen Vervolgens beginnen we aan de ronde in het ziekenhuis. We

Belang van visibiliteit

starten op het zevende verdiep. Ondanks onze stevige pas

Na de ronde door het ziekenhuis houden we halt aan de ingang

heeft Frank werkelijk alles gezien. Een deur die op een kiertje

en de mindervalideparking. “Enerzijds houden we hier een oogje

staat terwijl die eigenlijk gesloten moet zijn, een kar die de

in het zeil, anderzijds springen we bij waar nodig. We helpen

nooduitgang verspert, sigarettenpeuken, een raam dat open-

bijvoorbeeld patiënten met het in- en uitstappen uit de auto,

staat, … Tussendoor wenst hij iedereen die we tegenkomen een

beantwoorden eventuele vragen die ze hebben over parkeren

goeiemorgen. Bij elke deur die openstaat werpt hij ook een blik

e.d., halen een rolstoel of brengen die weg, … Tegelijkertijd zorgt

naar binnen en op elk verdiep tikt hij regelmatig. “Zo kan ik

onze aanwezigheid ervoor dat mensen met slechte bedoelingen

aantonen dat ik tijdens mijn ronde ook echt overal geweest

toch tweemaal nadenken. Onze visibiliteit is ontzettend

ben.”

belangrijk, daarom dat we ook zoveel kilometers op een dag

Zo doorkruisen we het hele gebouw en kom ik op plekken waar

afleggen en overal wel één of meerdere keren langsgaan.”

ik voordien nog nooit geweest ben. Op bepaalde punten houden we halt en overschouwt Frank door het raam het hele terrein

Ondertussen wordt het aardig druk op de mindervalideparking.

rond het ziekenhuis. “Van hieruit heb je bijvoorbeeld een goed

“Mensen zijn vaak gehaast of op hun ongemak als ze naar het

zicht op de fietsen. De laatste tijd krijgen we wel wat meldingen

ziekenhuis komen. We proberen dan ook steeds vriendelijk en

over gestolen fietsen, dus daar letten we nu extra op.”

met de glimlach uit te leggen wat de regels zijn en hen op een

inbreuk te wijzen. Je weet ook nooit wat die persoon aan de

bijvoorbeeld ook alles voor de carpoolwagens, de Jessa-fietsen

hand heeft; misschien voelt die zich slecht, heeft die net heel

die je kan uitlenen, de parkeerkaartjes die afdelingen bestellen, …

slecht nieuws gehad of komt die een ziek familielid bezoeken.

Verder controleren ze de toiletten en vuilbakken, zeker als er

Geen plezante situaties. We treden dus kordaat op, maar wel

een melding van diefstal is. “Als bewakingsagent vervullen we

altijd met het nodige respect en begrip. Volgens mij zou het wel

inderdaad een brede rol. Maar het voornaamste blijft wel onze

helpen als we de mindervalidenparking zouden herinrichten tot

aanwezigheid zodat mensen zich veilig voelen en we agressie

een kiss-and-ridezone.”

kunnen voorkomen of beperken. En iedereen mag ons altijd aanspreken en om hulp vragen, je hoeft zeker geen schrik te hebben. In ruil vragen we enkel om respect. Want zoals ik al eerder zei: als een collega-bewakingsagent of ik iemand

Bij een melding van agressie moet ik binnen de 2 à 3 minuten ter plekke zijn.

aanspreken, dan is dat nooit persoonlijk bedoeld. Af en toe worden we dan wel eens uitgescholden, maar dat is part of the job. Een job die ik bovenal geweldig vind om te doen”, besluit Frank met een brede glimlach.

Personeelsparking In de namiddag worden de bewakingsagenten ingeschakeld op de personeelsparking. “We kijken erop toe dat iedereen die binnenrijdt, ook een plaatsje vindt. Wie er geen vindt, mag ons dan ook steeds om hulp vragen, wij zoeken dan een oplossing. Sowieso zou het helpen als iedereen netjes in zijn parkeervak parkeert. En aan wie ’s morgens begint, vraagt de directie om te parkeren op de kiezelparking of parking Hawaï - en dus zeker niet op de bezoekersparking.” Het blijft me verbazen hoe lang de takenlijst van de bewakingsagenten wel is. Want naast al het bovenstaande, regelen ze

INTERVIEW Muziekworkshops voor revalidanten.

zo w e

Lovewriting

en wij aan rk

WARME EN WIN-WIN BETROKKEN SAMENWERKINGSVERBANDEN ZORG

Studente PXL-Music dook in de studio met revalidanten

Organiseer een aantal muziekworkshops. Met die opdracht op zak klopte Sarah Pepels - studente zang-songwriting aan de PXL - bij het Jessa Ziekenhuis aan. “Iets meer dan een half jaar geleden lag mijn papa in het ziekenhuis. Op dat moment werd het zaadje voor mijn idee rond workshops voor patiënten geplant. Want als je in het ziekenhuis ligt, dan kan een dag lang duren. Een muzikale namiddagactiviteit leek me ideaal om de verveling tegen te gaan en de eenzaamheid te doorbreken.” Ondanks haar jonge leeftijd is Sarah niet aan haar proefstuk

is om een lied uit te werken. Daarom dat we ervoor kozen om

toe. Zo maakt ze deel uit van 4 bands: Portland, Bonfire Lakes,

in groepjes te werken. Elke revalidant kreeg kleurpotloden,

Wardrobe en Glitterpaard. Maar het was wel de eerste keer dat

verf en ander schildermateriaal en zette zo een aantal

ze samen met patiënten muziek maakte, of zoals ze het zelf zo

gevoelens op papier.”

mooi omschrijft: lovewriting. In onderling overleg kozen ze 3 invalshoeken. Zo vormde Elena, “De insteek was dat de patiënten elkaar beter leren kennen en

het 3-jarige dochtertje van één van de revalidanten, de muze

dat ik hen in 4 workshops begeleid bij het schrijven van een

voor een eerste lied. Een tweede lied werd een bedanklied voor

nummer. Omdat de meeste patiënten niet lang in het zieken-

het revalidatiecentrum en het derde lied was eerder zweverige

huis verblijven, stelde men mij voor om de workshops voor

liftmuziek. “Na de tweede workshop ging ik thuis aan de slag

revalidanten op campus St.-Ursula te organiseren. Hoofdver-

en mixte ik de muziek. Die stelde ik vervolgens voor in de

pleegkundige Gertie Ponet was meteen enthousiast en

derde workshop, waarbij we ook de zanglijnen inoefenden. De

selecteerde 8 revalidanten voor dit project. In de eerste

vierde workshop was misschien wel het spannendste: toen

workshop heb ik zelf een liedje gezongen en vooral veel gepraat

toverden we een hoekje van de therapiezaal om tot een

met de revalidanten, zodat ze zich op hun gemak voelden. Ik heb

opnamestudio. En dan was het voor de revalidanten aftellen

hen ook verschillende zaken laten horen om duidelijk te maken

totdat ze de finale versie konden horen. Als verrassing brandde

dat we veel richtingen konden uitgaan voor onze lovewriting.”

ik hun liedjes niet alleen op cd, maar plaatste ik ook hun artwork op de cd-hoesjes. Voor mij is het project alvast

Met verf en kleurpotloden

geslaagd; het is iets wat ik nooit zal vergeten. Het vertrouwen

In de tweede workshop zoomde Sarah in op de gevoelens en

dat de 8 revalidanten mij schonken, hun enthousiasme voor dit

gedachten die de 8 revalidanten centraal wilden stellen in hun

project, hun warme lach, hun levenservaring die ze met mij

lied. “Elke workshop duurde amper anderhalf uur, wat erg kort

deelden, … Het was over de hele lijn fantastisch”, besluit Sarah.

INFOGRAFIEK 25 jaar cardiochirurgie.

Dr. Yilmaz voert een operatie uit die live gestreamd wordt zodat artsen in Moskou de operatie konden meevolgen.

25 jaar cardiochirurgie

De dienst cardiothoracale chirurgie wordt bekroond tot Center of Excellence en bevestigt daarmee het leiderschap binnen dit vakdomein.

2016

De dienst cardiochirurgie van het Jessa Ziekenhuis viert dit jaar zijn 25ste verjaardag. Een relaas van 25 hectische en wonderbaarlijke jaren, die het pad geëffend hebben voor een mooie toekomst.

2014 Opnieuw een Belgische primeur: eerste implantatie van een nieuw type percutane aortuskunstklep.

Betrokken zorg begint

hier.

MISSIE Uitzonderlijke zorgervaring creëren voor onze patiënten en hun familie.

2004

empathisch betrokken bergripvol

Eerste hartoperatie met stamceltransplantatie in België.

IN CIJFERS

60 team van

medewerkers

1992 Dr. Urbain Mees voert de allereerste openhartoperatie in Limburg uit.

1997 Eerste operatie met een laser die nieuwe bloedvaten in de hartspier deed ontstaan, een primeur in België!

cardiochirurgen dr. Marc Hendrikx dr. Urbain Mees dr. Alaaddin Yilmaz

500 à 600 operaties per jaar

totaal aantal patiënten van 3 april 1992 tot 3 april 2017

9064

Jessa zamelt â‚¬ 17.501,41 in voor LEVENSLOOP

Levensloop

IN BEELD

RUBRIEK

Rubriekzinnetje

die op een of andere manier zijn steentje bijdroeg en tot volgend jaar!

blikjes Kidibul ook heel wat kinderen blij. Een dikke merci voor iedereen

Verder gingen er 105 flessen cava over de toog en maakten we met 100

en Philip Brauns tijdens Levensloop bakten

- € 2000 met de broodjes souvlaki die Ivan Schoofs, Ben Werckx, Paul Vliers

- € 400 met de inktvissleutelhangers van ITE Jessa

St.-Ursula

- € 500 met de 'coupe aardbei-actie' van het team SU & friends op campus

Moeder & Kind

- € 703 met de verkoop van koekjes, cake en snoepzakjes door het team

- € 800 met de rospot aan het onthaal op campus Virga Jesse

- € 1.680 met de actie ‘Touy kookt Thaïs’ in onze personeelsrestaurants

opleverden:

ervoor organiseerden we tal van acties, die in totaal € 17.501,41

beweging voor Levensloop. Zowel tijdens Levensloop als de weken

en vrienden) hun sportieve beentje voor en bleven ze 24 uur lang in

Eind mei zetten 8 Jessa-teams (of 374 medewerkers, familieleden

Wanted! quiz' ers

KLINISCH NETWERK ZUID-WEST LIMBURG QUIZ

Superprestigequiz zoekt quiz’ers Op vrijdag 6 oktober verzamelen de slimste koppen uit ons

medewerker, arts of student zijn verbonden aan het zieken-

zorgnetwerk in de PXL voor de Superprestige Quiz. We ma-

huisnetwerk Zuid-West-Limburg.

ken plaats voor 60 ploegen, dus tijdig inschrijven is de bood-

Inschrijven via e-mail naar superprestigequiz@gmail.com

schap. Hoe sneller je inschrijft, hoe meer tips je ontvangt.

met vermelding van de ploegnaam, de namen van de deelnemers (met vermelding van waar de 3 (of meer) interne mede-

Deze quiz is niet alleen een gezellige en vrolijke avond, de

werkers, artsen of studenten aan verbonden zijn en werken)

opbrengst gaat naar het project HospiAvontuur.

De datum van ontvangst van het inschrijvingsgeld (het rekeningnummer word je bij aanmelding bezorgd) geldt als tijdstip voor het bepalen hoeveel tips jullie team de avond zelf

PRAKTISCH

ontvangt:

Datum: vrijdag 6 oktober 2017 - start om 19:30

- inschrijving voor 15 juli: 3 tips

Locatie: PXL – Gebouw D (Hasselt)

- inschrijving voor 15 augustus: 2 tips

Inschrijvingsgeld: € 30 per ploeg

- inschrijving voor 15 september: 1 tip

Koude en warme hapjes verkrijgbaar

Wie erin slaagt om onderstaande puzzel op te lossen, ont-

Ploeg: maximum 5 deelnemers waarvan er minstens 3 een

vangt nog een extra tip.

BINAIRE PUZZEL 1. Elke rij moet evenveel nullen als eentjes bevatten. NIet meer dan twee nullen of twee eentjes mogen naast of onder elkaar staan. Identieke rijen of kolommen zijn niet toegestaan. 2. De gekleurde balken vormen de binaire vorm van een getal. Het getal komt overeen met een letter in het alfabet (1=a, 26=z). Je kan deze letters overbrengen naar het cryptogram daar waar het vakje in dezelfde kleur is ingevuld.

1 0

0 1

1 0

0 1

1 0

CRYPTOGRAM

Gebruik de omschrijving om de 21 cryptogrammen op te lossen en voeg het cijfer toe (vraag 20) uit de binaire puzzel. In de vet omlijnde balk verschijnt dan de oplossing.

1 2 3 4 5

: / / 6 7 8 9 10 11

Tip!

. Vakjes in dezelfde

kleur staan voor een zelfde letter.

14 15

/ 16 17 18 19 20 21 22

DE GLIMLACH Zo maken we van Jessa een warme plek.

zo w e

Wat is dat voor jou, WARME EN BETROKKEN ZORG?

en rk

wij aa

WARME EN BETROKKEN ZORG

Met die vraag trok Jess! naar campus Virga Jesse, waar

nooit iets achter voor een

Catia Miliziano - verpleegkundige op de intensieve

patiënt. Ik neem ook altijd zijn

therapie-eenheid - ons pad kruiste en de tijd maakte om

dossier door, zodat ik een

haar licht te werpen op warme en betrokken zorg.

correct en volledig beeld heb en zo dus nog betere zorg kan

“Als klein meisje keek ik altijd met grote ogen naar het pro-

verstrekken.

gramma spoed op tv. Ik wist toen al dat ik later ook verpleeg-

Vaak zit het hem in de kleine

kundige wilde worden. Na mijn studies verpleegkunde behaalde

dingen. Neem nu de huidige

ik nog een banaba spoedgevallen en intensieve zorgen en

hittegolf: dan zorg ik er niet

meteen daarna startte ik hier bij Jessa. Dat is nu exact twee

alleen voor dat patiënten

jaar geleden. Het fijne aan een afdeling zoals intensieve zorgen

voldoende drinken, maar let ik

is dat er nooit echt routinewerk is. Bovendien is elke patiënt

er ook extra op dat het water

anders en heeft hij ook andere noden. Volgens mij start daar

lekker fris is. Of als je weet dat

het stukje warme zorg al: zorg toedienen op maat van de

het niet meer goed komt - want

patiënt.”

dat gebeurt soms helaas ook - dan doe ik nog meer van die

Kleine zaken

kleine zaken opdat die patiënt

“Misschien hoorde je het al aan mijn accent, maar ik ben van

toch nog een zo goed mogelijke

Genk. Die Genkse spontaniteit komt duidelijk naar voren tijdens

periode bij ons heeft. Hem wat

mijn werk. Ik ben nogal een sociale en kom altijd met plezier

vaker van ligpositie veranderen zodat die minder pijn heeft,

werken. Patiënten voelen die positieve energie, wat voor mij

eens een colaatje in plaats van water geven als die dat graag

dan weer handig is om een vertrouwensband op te bouwen

drinkt, … Ook schouderklopjes, babbeltjes of een luisterend oor

met zowel de patiënten als hun familieleden. Zonder die

bieden, worden erg geapprecieerd. En volgens mij zijn het die

vertrouwensband zou ons werk als verpleegkundige stukken

zaken die een dienst maken of kraken.”

moeilijker zijn. Ik ben dan ook altijd eerlijk en oprecht en houd 26

Genkse spontaniteit. Catia Miliziano

Professioneel & humoristisch

De collega’s lachen daar soms wel mee dat ik zo hard lach en zo

Catia omschrijft zichzelf als professioneel met een humoristi-

luid praat, maar de patiënten stellen het op prijs. Misschien ook

sche toets. “Met humor - op het gepaste moment en in de juiste

typisch voor Genk: ik wil altijd met zo weinig mogelijk woorden

context - geraak je zoveel verder! Af en toe eens een grapje

zoveel mogelijk zeggen. En ik gebruik ook altijd woorden die

vertellen of een patiënt ergens met een kwinkslag op wijzen;

patiënten en familieleden begrijpen. Maar volgens mij begint

met de juiste intonatie en een brede glimlach bereik je zó veel.

alles dus bij zorg op maat van de patiënt en een grote glimlach.” 27

PARTNERS IN CRIME Samen vormen we Jessa.

INSTRUMENTENMAKERS Kelly Moureaux, Ines Robben, Saskia Segers, Sabine Schrooten, Marina Vanmeert en Patricia Wetzels van het operatiekwartier (Virga Jesse en Salvator) kregen begin dit jaar een unieke blik achter de schermen van het bedrijf KLS Martin In Tüttlingen. Samen met verpleegkundigen uit andere ziekenhuizen namen ze de bus richting Tüttlingen. Sabine: “Daar zijn we gaan kijken hoe de instrumenten gemaakt worden. Wat een precisiewerk! Alles wordt met de hand gemaakt. Wist je dat het ongeveer een maand duurt voordat er 30 scharen helemaal afgewerkt zijn? De mensen die er werken, volgen een opleiding van 3 jaar om elke stap in het proces volledig onder de knie te hebben. Ook handig: we kennen nu een trucje om te zien of een schaar daadwerkelijk bot is … Tussendoor was er natuurlijk ook tijd voor wat ontspanning. Het was een onvergetelijke trip, zeker voor herhaling vatbaar!”

JOZ-SENIOREN Eind maart kregen 83 JOZ-senioren een blik achter de schermen van Corda Campus. “De gidsen vertelden in geuren en kleuren over de omschakeling van de oude gebouwen van de Philipsfabriek naar de toonaangevende tech campus en business community die het vandaag is. In totaal zijn er ruim 200 ondernemingen gevestigd op Corda Campus; er werken een 3000-tal mensen. En het was absoluut de moeite waard om te zien wat men tegenwoordig allemaal kan realiseren.” Midden april sprongen 36 sportieve JOZ-senioren op

DAG 12 mei was het Wij van Jessa-dag, een dag waarop alle artsen en medewerkers extra bedankt werden voor hun inzet en bevlogenheid. Ze kregen niet alleen een kaartje

NEFROLOOG ONTSNAPT AAN VROUWELIJK GEWELD

met bon voor een gratis hoofdmaaltijd in het personeelsrestaurant, maar ook een coole Jessa-zonnebril. Een kleine verrassing die al heel wat leuke foto’s opleverde. Benieuwd waar we die zonnebrillen nog gaan spotten deze zomer.

22 april de plas van Kelchterhoef:

PENSIOENVIERING

hét droomscenario voor een aanval op … dr. De Moor.

Eind mei hebben 33 personeelsleden

De B3-soldaten schoten gelukkig enkel met verf

een mooie pensioenviering gekregen

zodoende vielen er geen gewonden.

in het personeelsrestaurant op campus

Resultaat was vooral véél leut,

Virga Jesse als bedankje voor zoveel

veel honger en dorst,

jaren dienst in ons huis. Ze kregen

maar dat werd uitgebreid gecompenseerd met pasta bij La Posta

allemaal een symbolische geldcheque

en een afsluitertje in café de Golden Horn

ter waarde van 250 euro en een

waar de oorlog officieel afgeblazen werd.

boeket bloemen. En natuurlijk ook veel

Leve de vrede op B3!

felicitaties van hun naaste collega’s.

Een zonnige namiddag,

hun stalen ros voor een pittige fietstocht van 42

Dutch Design. Zo was er de Mondriaantuin met primaire

kilometer langs de Haspengouwse boomgaarden. De

vierkante kleurvlakken en een prachtige bloembollenmo-

tocht startte in Sint-Truiden en ging via het Kasteel van

zaiëk. Absoluut een bezoekje waard!”

Rullingen verder naar Hoepertingen, Rijkel, Zepperen en Duras, en eindigde in de brouwerij van Wilderen.

In mei trokken de JOZ-senioren dan weer hun wandelschoenen aan. Natuurgids Leo Goris nam hen

Verder bezochten ze in april Keukenhof, één van de

mee op pad door de vallei van de middenloop van de

mooiste lentetuinen ter wereld. Meer dan 7 miljoen

Mangelbeek en lichtte de geschiedenis van de watermo-

tulpen, narcissen, hyacinten en andere bolgewassen

len en van kasteel Meylandt toe. Tussendoor hielden ze

vormen in het park van 32 hectare een oogverblindende

halt in het seniorencentrum De Zandloper en ze sloten de

kleurenpracht. “Dit jaar werkte Keukenhof rond het thema

dag af in de blokhut van de Meylandtvissers. Meer info en foto’s vind je op www.jessazh.be/joz.

PROJECT IN DE KIJKER Senior Friendy Hospital.

Dossier:

21 APRIL // ‘s morgens Na de nodige hilariteit om de juiste

HOE

carpoolwagen te vinden op campus Salvator, kwamen we met veel zin om erin te vliegen aan in Lubbeek

SENIOR

voor de workshop. Eerst kregen we een toelichting over de invulling van de workshop en het hoe en waarom van sTimul, en overliepen

FRIENDLY IS JESSA?

we in groep wie welke patiënt ging

DEEL 2

ruimte gebracht met hulpmiddelen

spelen. We hadden op voorhand al een briefingsblad gemaakt, zodat er al wat informatie over reden van opname en dergelijke beschikbaar was. Vervolgens werd de groep in twee opgesplitst: de personen die patiënt speelden, werden naar een die ter beschikking waren om de rol van patiënt meer realistisch te maken. Aan de hand van het profiel dat we hadden doorgegeven, kreeg

Drie Jessa-medewerkers stapten tijdens de workshop

je dan speciale schoenen waardoor

‘sTimul’ uit hun werkbubbel en ondervonden letterlijk

je moeilijker kon stappen, een bril

aan den lijve hoe het is om als oudere patiënt in een

waardoor je bijna niets meer zag of

ziekenhuis te verblijven. In de vorige Jess! blikten ze

oordoppen waardoor je niets meer

vooruit naar de workshop, in deze editie delen ze hun

kon horen ... Ik had ervoor gekozen

ervaringen en vertellen ze hoe ze met de opgedane

een vrij actieve bejaarde te spelen

kennis aan de slag gaan op hun afdeling.

die nu bedlegerig was ten gevolge van een bilaterale pubistakfractuur. Ik had hiervoor geen extra hulpmiddelen nodig. We mochten ons gaan omkleden. Iedereen had niet alleen iets bij om patiënt te spelen, er was ook een kast met verkleedkleren en hier hebben een collega

ANTHONY JEURIS

en ik ons volledig laten gaan :) Opeens liep mijn collega daar rond met pruik en bijhorend bommakleed. Hilariteit alom!

VERPLEEGKUNDIGE GERIATRIE 3, CAMPUS SALVATOR

Onze ervaring als patiënt kon dus van start gaan. We werden naar een kamer geleid en mochten in bed gaan liggen. We speelden een voormiddag na, waardoor de verpleegkundigen ons ook moesten komen wakker maken. Het was heel gek om daar zo op een kamertje te liggen: je hoort gestommel en gepraat op de gang en ligt dan maar wat te wachten tot ze bij jou binnenkomen. Hoewel ik eigenlijk wakker was, vond ik het vrij abrupt dat de deur openging en het licht aangestoken werd. Ik werd wel begroet met een vriendelijke goeiemorgen. Ik vond het vooral gek dat me werd meegedeeld dat ze me kwamen wassen, zonder dat ik hier eigenlijk toestemming voor had gegeven. Aangezien ik bedlegerig was, heb ik me ook in bed laten wassen. Een hele belevenis! Het wassen is vooral iets dat je ondergaat, hoe goed bedoelt ook van de collega’s. Na het wassen - wat verrassend snel gedaan was - was het tijd om naar een onderzoek te gaan met mijn bed. Ik kreeg daarbij heel erg het gevoel van in een botsauto te zitten. De gangen waren eigenlijk te smal voor een bed waardoor het een hobbelige rit werd. Tijdens het ‘onderzoek’ had ik water in bed gemorst omdat ik zogezegd incontinent was. De verpleegkundige die me terug kwam ophalen van het onderzoek merkte dat er iets mis was, waardoor ik

PROJECT IN DE KIJKER Senior Friendy Hospital.

schoorvoetend moest toegeven dat ik

makkelijker dan het spelen van ver-

irrelevant lijken, kunnen toch een grote

in bed geplast had. Na de verschoning

pleegkundige waarbij ik collega’s moest

impact hebben op patiënten. Zo merkte

hoorde ik de verpleegkundige heel

verzorgen. De namiddaggroep had een

een collega op dat het raar is wanneer

bezorgd tegen de collega’s zeggen dat

relatief lage zorgzwaarte, waardoor

iemand tegen je zegt: “Je zou beter

ik me daar wat ongelukkig door voelde.

het wasmoment (we hadden opnieuw

wat hulp nemen in huis.” Dat is iets wat

Veel mensen vonden het raar dat er

een ochtenddienst gesimuleerd) er snel

ieder van ons zeker al wel eens gezegd

over hen werd gesproken op de gang,

opzat. We hebben geprobeerd de tijd

heeft … Toen dat tegen haar werd ge-

ikzelf had daar precies minder last van.

nuttig in te vullen door oefeningen te

zegd als patiënt vond ze dat echter niet

geven en wat samen te zitten in een

zo aangenaam.

Terug op mijn kamertje overviel me

dagzaal. Ik had er ook bewust voor

wel de eenzaamheid. Vanuit het raam

gekozen de rol van andere zorgverle-

Mijn tip aan collega’s is om zoveel mo-

zag ik eenden lopen en elke beweging

ners van het multidisciplinaire team

gelijk rekening te houden met de pati-

die zij maakten, merkte ik op. Het was

binnen geriatrie op te nemen. Zo heb ik

ënt. “Zie de mens achter de patiënt”: het

echt enorm saai om daar zo te liggen.

sociaal medewerker en kinesitherapeut

is een leuze die na deze workshop echt

Gelukkig speelde een andere collega

gespeeld. Dat gaf me wel een beter

inhoud voor mij heeft gekregen. Onze

een verwarde patiënt die af en toe

zicht op hoe de omgang van paramedici

patiënten hebben meestal zelf niet voor

het monotone bestaan op de kamer

met patiënten is.

de afhankelijkheid gekozen. Wijs hen

kwam opleuken door wat heibel op mijn

daar niet op, maar focus op de dingen

kamer te komen schoppen. Er is wel een

Nadat iedereen terug omgekleed was,

die ze wel nog kunnen. Dat is iets wat ik

verpleegkundige bij me komen zitten

volgde een nabespreking. Topics die

in mijn eigen praktijk ga proberen mee

met heel goede bedoelingen, maar ik

werden aangehaald waren o.a. de een-

te nemen.

had eerder het gevoel dat ik met rust

zaamheid op de kamer en het gevoel

gelaten wilde worden. Als duidelijk werd

van afhankelijkheid. De discussies die

dat ik geen gesprek wenste, werden de

we voerden, waren redelijk verhit maar

pogingen wel snel gestaakt.

we hebben er wel mooie conclusies uit getrokken.

21 APRIL // ‘s namiddags

22 april

De voormiddag was eigenlijk heel snel

Wat mij vooral bijblijft is dat het niet erg

voorbij en ineens was het al tijd voor

aangenaam is om afhankelijk te zijn van

het middageten. Ik werd rechtop gezet

anderen. Vanuit de rol van de patiënt

in bed om zo proberen te eten. Met de

voel je dat heel duidelijk. Het is belang-

nadruk op proberen, want ik had nooit

rijk dat we ons daar als verpleegkun-

gedacht dat het een dermate moeilijke

digen bewust van zijn en daar zo goed

opdracht was :)

mogelijk mee proberen om te gaan.

In de namiddag werden de rollen omge-

Wat ik verder geleerd heb: veel dingen

draaid. Ik vond het spelen van patiënt

die wij onbewust doen en die voor ons

Anthony

JUANITA BLOKKEN VERPLEEGKUNDIGE GERIATRIE 1, CAMPUS VIRGA JESSE

20 april Ik ben er klaar voor. Morgen kruip ik tijdens de sTimul-workshop een halve dag in de huid van een patiĂŤnt met COPD (Chronic Obstructive Pulmonary Disease). Dat wilt dus zeggen dat mijn longen niet meer voor de volle 100% werken doordat ze constant ontstoken zijn of omdat er longblaasjes verloren gaan. Daardoor krijg ik minder zuurstof binnen, wat zorgt voor een continu benauwd gevoel en een tekort aan adem. Verder heb ik ervoor gekozen om een patiĂŤnt te spelen die fysiek en cognitief nog vrij goed in orde is, maar die toch regelmatig in herhaling valt. En omdat je ook als je op pensioen bent volgens mij toch nog verpleegkundige in hart en nieren blijft, zal ik het typetje van een verpleegkundige op rust spelen.

21 april Een spannende dag! Bij onze aankomst kregen we eerst een rondleiding. Er werd een volledige verpleegafdeling nagebouwd waardoor de workshop de realiteit bijna perfect evenaart. En om alles nog echter te maken, stonden er ook heel wat attributen voor ons klaar.

PROJECT IN DE KIJKER Senior Friendy Hospital.

Met mijn ziektebeeld koos ik ervoor om

Andere zaken om bij stil te staan: hoe

mij de hele voormiddag met zuurstof-

ontvangen we de ouderen op onze

masker en rollator te verplaatsen.

afdeling? Zijn we goed genoeg voorzien voor hen? Luisteren we goed genoeg

22 april

naar hen en doen we voldoende met de informatie die ze ons aanreiken? Als we echt senior friendly willen zijn én

In het begin was het eventjes onwen-

blijven, dan moeten we altijd blijven

nig, in nachtkledij stel je je immers

nadenken over wat we nog beter zou-

meteen kwetsbaar op. Maar zodra meer-

den kunnen doen voor onze kwetsbare

dere collega’s in pyjama verschenen,

ouderen.

ging het rollenspel eigenlijk verbazingwekkend goed. Eén van de meest confronterende zaken was om mensen

Juanita

in je intieme zone toe te laten: je laten helpen op het toilet, je uitkleden in het bijzijn van iemand die je niet kent en je laten wassen. Ook de afhankelijkheid van anderen voor dagdagelijkse dingen was een oogopener. Van het openen van de rits van mijn broek tot medicatie nemen: voor alles had ik hulp nodig. Tot de positieve zaken die me opvielen tijdens mijn rol als patiënt, behoren de babbeltjes met de verpleegkundigen. Zij gingen dan zitten en maakten echt tijd voor mij. Die oprechte interesse en betrokkenheid deden deugd. En bovenal: het deed me inzien dat het sociale aspect zeker zo belangrijk is als het verpleegtechnisch aspect. Ik vond het omgaan met patiënten en communicatie sowieso al belangrijk en dit rollenspel heeft bewezen dat we daar op moeten blijven inzetten. Ook het eerste contact met een patiënt is enorm belangrijk; want dan schep je een vertrouwensband die voor de verdere zorg toch wel een must is.

19 april Overmorgen is het zo ver: dan vindt de

die van de patiënt naar de verpleegkun-

workshop sTimul plaats. Ik zal dan een

dige uitstraalt en omgekeerd. Al begrijp

halve dag de rol aannemen van een ge-

ik dat je als patiënt misschien niet altijd

riatrische patiënt met een revisie van de

even opgewekt kan zijn. Maar dan is het

heup na een val door evenwichtsproble-

aan alle teamleden om oog te hebben

men. Daardoor mag ik niet steunen op

voor de patiënt en op zijn noden in te

mijn been en ben ik dus rolstoelgebon-

spelen.

den. Ik koos voor dit type patiënt omdat ik wil ervaren hoe het voelt om bij élke

INGRID VANDEPUT

transfer (van en naar het bed, zetel, toiletstoel en rolstoel) aangewezen te

ERGOTHERAPEUT GERIATRIE 6, CAMPUS SALVATOR

zijn op iemand anders. En hoe voelt het om op de verpleging te wachten als je op het belletje gedrukt hebt?

20 april

Verder heb ik me geprofileerd als een patiënt die slechthorend is en diabe-

Tijd om mijn koffertje voor morgen te

tes heeft. De slechthorendheid wordt

maken. Op onze afdeling merk ik vaak

gesimuleerd met oordopjes, die niet

dat de familie van de patiënt de koffer

zichtbaar zijn doordat mijn krulhaar over

met spullen vult. Met als gevolg dat

mijn oren valt. Net zoals in het echt zal

de patiënt niet altijd even blij is met

de omgeving het waarschijnlijk dus niet

de spullen en kledij die hij bijheeft.

doorhebben dat ik niet goed hoor.

Ik besluit om makkelijke kledij mee te nemen naar sTimul. Geen te kort

Qua karakter zal ik geen moeilijke pati-

nachtkleed of kledij die niet comfor-

ënte zijn. Eerder iemand die erg dank-

tabel zit. Mijn flesje parfum gaat ook

baar is voor de goede zorgen. Vriende-

mee. Geuren die je lekker vindt, geven

lijk zijn kost niets en geeft iedereen een

je immers een positief gevoel en doen

positief gevoel en energie,

je je meer op je gemak voelen. Verder

PROJECT IN DE KIJKER Senior Friendy Hospital.

neem ik mijn spulletjes mee om mijn

je voor individueel behandelen en wan-

toch een beetje af van de omgeving.

nagels te verzorgen en te lakken. Want

neer voor oefenen tussen andere pa-

Desondanks hoorde ik wel nog de

als je jezelf blijft verzorgen, dan geeft je

tiënten. Waar trek je de grens? Vaak is

geluiden op de gang; vooral de onrust

dat een zekere fierheid. En die fierheid

er door de tijdsdruk niet veel keuze en

van een verwarde buurvrouw die 1 of

zorgt er dan weer voor dat je motivatie

doe je er alles aan om een patiënt mee

2 kamers verderop lag. De drukte op de

om te revalideren hoger ligt. Verder

te krijgen naar de oefenzaal. Terwijl

gang, de nervositeit. Als patiënt stel

neem ik enkele tijdschriften mee om de

die patiënt misschien een beklemmend

je je dan toch vragen. Ik was op dat

dode momenten te vullen en uiteraard

gevoel heeft door de confrontatie met

moment net middag aan het eten. Die

mijn smaprtphone met 4G. Zo kan ik

de beperkingen van anderen. Sommi-

smaakte sowieso al niet lekker, maar

luisteren naar mijn favoriete muziek en

gen voelen zich ook erg ongemakkelijk

de onrust deed het nog minder goed

scrollen door de verzameling foto’s van

om met hun beperkingen oefeningen

smaken.

het thuisfront, zodat ik op elk moment

te moeten uitvoeren in het zicht van

fijne herinneringen kan oproepen.

andere patiënten. Een niet zo evidente