Yoruba - The Art of Ruling (Political Governance) for Nation-Building

Ọ̀nà Ìṣàkóso - Ìṣàkóso Ìṣèlú Lẹ́tà Aristeas Ọba gba ìdáhùn náà pẹ̀lú ìtẹ́wọ́gbà, ó sì béèrè lọ́wọ́ ẹni tó tẹ̀lé e pé, ‘Kí ni ohun tó ṣe pàtàkì jùlọ fún ìṣàkóso?’ Ó dáhùn pé, ‘Láti pa ara ẹni mọ́,’ ‘láti má ṣe àbẹ̀tẹ́lẹ̀, kí o sì máa ṣe ìwà tó dáa ní gbogbo ìgbà ayé ẹni, láti bọlá fún òdodo ju ohun gbogbo lọ, àti láti bá irú àwọn ènìyàn bẹ́ẹ̀ ṣọ̀rẹ́. Nítorí pé Ọlọ́run náà nífẹ̀ẹ́ ìdájọ́ òdodo! Lẹ́tà Aristeas 8:12-13 Ọba fi àdéhùn rẹ̀ hàn, ó sì wí fún ẹlòmíràn pé, ‘Kí ni ìtumọ̀ ìjọba?’ Ó sì dáhùn pé, ‘Láti ṣàkóso ara ẹni dáadáa, kí ọrọ̀ tàbí òkìkí má baà fà á lọ sí ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ àìníwọ̀n tàbí àìtọ́, èyí ni ọ̀nà ìdájọ́ tòótọ́ tí o bá ronú jinlẹ̀ nípa ọ̀ràn náà. Nítorí gbogbo ohun tí o nílò ní gidi jẹ́ tìrẹ, Ọlọ́run sì wà láìní àìní, ó sì jẹ́ onínúure pẹ̀lú. Jẹ́ kí èrò rẹ jẹ́ èyí tí ó di ènìyàn, kí o má sì fẹ́ ọ̀pọ̀lọpọ̀ nǹkan bí kò ṣe èyí tí ó yẹ fún ìṣàkóso!’ Lẹ́tà Aristeas 8:15-16 Ní ọjọ́ kejì, wọ́n ṣe àkíyèsí ètò kan náà, nígbà tí ọba rí àǹfààní láti béèrè ìbéèrè lọ́wọ́ àwọn ọkùnrin náà, ó béèrè lọ́wọ́ ẹni àkọ́kọ́ lára àwọn tí wọ́n ṣẹ́kù fún ìwádìí tó tẹ̀lé e, Kí ni ìjọba tó ga jùlọ? Ó sì dáhùn pé, ‘Láti ṣàkóso ara ẹni kí a má ṣe jẹ́ kí àwọn èrò ọkàn fà á lọ. Nítorí gbogbo ènìyàn ní èrò inú àdánidá kan. Ó ṣeé ṣe kí ọ̀pọ̀ ènìyàn ní ìfẹ́ sí oúnjẹ àti ohun mímu àti ìgbádùn, àwọn ọba sì ní ìfẹ́ sí gbígba ilẹ̀ àti òkìkí ńlá. Ṣùgbọ́n ó dára pé kí ìwọ̀ntúnwọ̀nsì wà nínú ohun gbogbo. Lẹ́tà Aristeas 8:2627 Ọba gba ọkùnrin náà tọwọ́tọwọ́, ó sì béèrè lọ́wọ́ ẹni tó tẹ̀lé e láti dáhùn ìbéèrè náà, báwo ló ṣe lè yẹra fún ìgbésí ayé ìrọ̀rùn àti ìgbádùn? Ó sì dáhùn pé, ‘Tí ó bá ń rántí nígbà gbogbo pé òun ni alákòóso ìjọba ńlá kan àti olórí ọ̀pọ̀ ènìyàn, àti pé kò yẹ kí ọkàn rẹ̀ máa fi àwọn nǹkan míìrán ṣe ohun tó yẹ, ṣùgbọ́n, ó yẹ kí ó máa ronú nípa bí òun ṣe lè gbé ire wọn ga jùlọ. Ó gbọ́dọ̀ gbàdúrà sí Ọlọ́run pẹ̀lú pé kí a má ṣe gbàgbé iṣẹ́ kankan.’ Lẹ́tà Aristeas 9:17-18 ... ‘Báwo ni ènìyàn ṣe lè pa ara rẹ̀ mọ́ kúrò nínú ìgbéraga?’ Ó sì dáhùn pé, ‘Bí ó bá pa ìbáradọ́gba mọ́, tí ó sì rántí ní gbogbo ìgbà pé òun jẹ́ ọkùnrin tí ń ṣàkóso ènìyàn. Ọlọ́run sì sọ àwọn agbéraga di asán, ó sì gbé àwọn onírẹ̀lẹ̀ àti onírẹ̀lẹ̀ ga!’ Lẹ́tà Aristeas 9:45-46 Ọba sọ pé ọkùnrin yìí náà ti sọ̀rọ̀ dáadáa, ó sì bi ẹni tó tẹ̀lé e pé, Ta ni ká yàn gẹ́gẹ́ bí gómìnà? Ó sì dáhùn pé, ‘Gbogbo àwọn tó kórìíra ìwà ibi, tí wọ́n sì ń fara wé ìwà rẹ, máa ṣe òdodo kí wọ́n lè máa ní orúkọ rere nígbà gbogbo. Nítorí èyí ni ìwọ ń ṣe, ìwọ ọba alágbára,’ ó wí, ‘Ọlọ́run sì ti fi adé òdodo fún ọ.’ Lẹ́tà Aristeas 10:7-8 Ọba náà lo àkókò díẹ̀ láti yin ọkùnrin yìí, lẹ́yìn náà ó béèrè lọ́wọ́ ẹni tó gbẹ̀yìn pé, “Kí ni àṣeyọrí tó ga jùlọ nínú ṣíṣàkóso ìjọba?” Ó sì dáhùn pé, “Kí àwọn ọmọ ìjọba máa gbé ní àlàáfíà nígbà gbogbo, kí wọ́n sì máa ṣe ìdájọ́ òdodo kíákíá nígbà tí wọ́n bá ń jà.” Lẹ́tà Aristeas 10:23-24