Yiddish - The Book of Ecclesiastes

‫קהלת‬ ‫קאפיטל ‪1‬‬ ‫‪1‬די ווערטער פון דעם דרשן דעם זון פון דוד ‪,‬מלך אין ירושלים‪.‬‬ ‫‪2‬הב בב ל פון הב בב לל ים ‪,‬זאא גט דער דרשן ‪,‬הב בב ל פון הבל ;אא לץ איז נישטיקײט‪.‬‬ ‫‪3‬וואא ס רווח האא ט אא ן איש פון זיין כל עמל וואא ס ער נעמט אונטער דער שב מב ש?‬ ‫‪4‬איין דור גייט פאר ‪,‬און אן אנדער דור קומט ‪,‬אא בער די ערד בלייבט אויף אייביק‪.‬‬ ‫זײן אא רט ּו ער איז אֿפגעשטאא נען‪.‬‬ ‫געאײלט צו א‬ ‫א‬ ‫‪5‬אֿך די זון איז אֿפגעשטאא נען ‪,‬און די זון גײט אונטער ‪,‬און האא ט זיך‬ ‫‪6‬דער ווינט גײט צו דא רום ‪,‬און האא ט זיך אומגעקערט צו צפון ;ער דרײט זיך שטענדיק אא רום ‪,‬און דער ּינט קערט זיך אומקערן לֿט‬ ‫קרײזן‪.‬‬ ‫א‬ ‫זײנע‬ ‫א‬ ‫טײכן ‪,‬אא הין קערן זיי זיך צוריק‪.‬‬ ‫‪7‬כל די טייכן לויפן אין די ים ;נאא ך דער ים איז ניט פול ;צו דעם אא רט פון וואא נען קומען די א‬ ‫‪8‬אלץ איז פול מיט עמל ;דער מענטש קען עס ניט זאא גן ‪:‬דאא ס אויג איז ניט זאא ט מיט זען ‪,‬און די אויער איז ניט פול מיט הערן‪.‬‬ ‫‪9‬די זאא ך וואא ס איז געווען ‪,‬דאא ס איז וואא ס וועט זיין ;און דאא ס וואא ס איז געשען איז דאא ס וואא ס וועט געטאא ן ווערן ‪,‬און עס איז נישטא קיין‬ ‫נייע זאא ך אונטער דער זון‪.‬‬ ‫צײטן ‪ּ,‬אא ס איז געּען פאא ר אונדז‪.‬‬ ‫‪10‬צי איז עס עפעס וואא ס מע קען זאא גן ‪:‬זעט ‪,‬דאא ס איז ני אי ?עס איז שוין געּען פון אא לטע א‬ ‫‪11‬עס איז קיין זכר פון פריער זאכן ;און עס וועט ניט זיין קיין דערמאא נונג פון די זאכן וואא ס קומען מיט די וואא ס קומען נאא ך‪.‬‬ ‫‪12‬איך דער דרשן איז געווען מלך איבער ישראל אין ירושלים‪.‬‬ ‫‪13‬און איך האא ב געגעבן מיין האא רץ צו זוכן און אויספאא רשן מיט חכמה וועגן אא לץ וואא ס ווערט געטאא ן אונטערן הימל ;די דאא זיקע‬ ‫שווערע עמל האא ט גאא ט געגעבן צו די מענטשנקינדער ‪,‬זיי זאא לן זיך מיט אים מישען‪.‬‬ ‫גײסט‪.‬‬ ‫‪14‬איך האא ב געזען אא לע מעשים וואא ס ווערן געטאא ן אונטער דער זון ;און זע ‪,‬אא לץ איז נישטיקײט און אא צער פון א‬ ‫‪15‬וואא ס איז קרום קען נישט זיין ישר ‪,‬און וואא ס איז פעלנדיק קענען ניט זיין געציילט‪.‬‬ ‫‪16‬איך האא ב דבר מיט מייאן אייגענעם לנב ‪,‬אא זוי צו אמר ‪:‬הל ֵנה ‪,‬איך בין בוא צו גרויס נחלה ‪,‬און האא ב קנה מער חכמה ווי אא לע וואא ס‬ ‫זייאנען געווען פאא ר מיר אין ירושא לאיל ם ;יאא ‪,‬מייאן לנב האא ט געהאא ט אא חא כב מא ה און דא ַאת‪.‬‬ ‫‪17‬און איך האא ב נתן מייאן לנב צו ידע חכמה ‪,‬און צו ידע בשגאדא ה און טא בות ;איך האא ב ראה ‪,‬אא ז דאא ס איז אויך אא צרה פון רוחא ‪.‬‬ ‫‪18‬ווארים אין פיל חכמה איז פיל צער ‪,‬און דער ‪,‬וואס פארמערט וויסן ‪,‬פארמערט צער‪.‬‬ ‫קאפיטל ‪2‬‬ ‫‪1‬איך האא ב אמר אין מייאן לנב ‪:‬גיי צו אא צונד ‪,‬איך וועל דיך פרווון מיט לִ במחא ה ‪,‬דעריבער האא ב הנאה ‪,‬און הל ֵנה ‪,‬דאא ס איז אויך הבל‪.‬‬ ‫‪2‬האא ב איך געזאא גט אויף געלעכטער ‪:‬ער איז משוגע ‪,‬און פון שמחה ‪:‬וואא ס טוט עס ?‬ ‫‪3‬איך האא ב בקש אין מייאן לנב זיך צו נתן צו ווייאן ‪,‬און איך האא ב באא קאא נט מייאן לנב מיט חכמה ;און צו אא נכאא פן די נאא רישקייט ‪,‬ביז איך‬ ‫זאא ל זען וואא ס איז גוט פאא ר די מענטשן פון מענטשן ‪,‬וואא ס זיי זאא ל טאא ן אונטער דעם הימל אא לע טעג פון זייער לעבן‪.‬‬ ‫‪4‬איך האא ב מיר געמאא כט גרויסע מעשים ;איך האב מיר געבֿט הײזער ;איך האב מיר געפלאנצט ווייאנגאא רטן‪:‬‬ ‫‪5‬איך האא ב מיר געמאא כט גנים און פרדסים ‪,‬און האא ב נטע אין זיי עצים פון כל מיני פירות;‬ ‫‪6‬האא ב איך מיר געמאא כט בריכות מא יל ם ‪,‬צו מא יל ם דערמיט דאא ס האא לץ וואא ס ברענגט אא רויס עצים;‬ ‫‪7‬איך האא ב מיר געקריגן קנעכט און נערות ‪,‬און האא בן בעבטן געבאא רן אין מיין בית ;און איך האא ב געהאא ט גרֿסע פאא רמעגנס פון‬ ‫גרֿסע און קלײנע בהמות איבער אא לע ּאא ס פאא ר מיר אין ירושלים‪.‬‬ ‫‪8‬און איך האא ב מיר קבץ כבסב ף און זאהא ב ‪,‬און דעם אוצר פון די מלכים און פון די מחוזות ;איך האא ב מיר לקח זמרת און זמרת ‪,‬און די‬ ‫תענוגות פון די בני אא דא ם ‪,‬ווי כלי נגינה ‪,‬און פון כל מיני‪.‬‬ ‫‪9‬און איך בין געווען גאדול ‪,‬און איך האא ב זיך גדל פון אא לע וואא ס זייאנען געווען פאא ר מיר אין ירושא לאיל ם ;אויך מיין חכמה איז געבליבן‬ ‫מיט מיר‪.‬‬ ‫‪10‬און אא לץ וואא ס מייאנע אויגן האא בן האא בן האא ב איך נישט פאא רהאא לטן פון זיי ‪,‬האא ב איך נישט פאא רהאא לטן מיין לנב פון קיין לִ במחא ה ;‬ ‫מײן גאא נצן מי‪.‬‬ ‫מײן חלק פון א‬ ‫מײן גאא נצער מי ‪,‬און דאא ס איז געּען א‬ ‫מײן האא רץ האא ט זיך געפרײט אין א‬ ‫ּאא רום א‬ ‫‪11‬האא ב איך געקוקט אויף אא לע מעִים וואא ס מייאנע הענט האא בן עִה ‪,‬און אויף דער עמל וואא ס איך האא ב עמל צו טאא ן ;און הל ֵנה ‪,‬‬ ‫אא לצדינג איז געווען הב בב ל און ִר נפש ‪,‬און קיין רווח איז נישט געווען אונטער דער שב מב ש‪.‬‬ ‫‪12‬און איך האא ב מיך פנה צו זען חכמה ‪,‬און משוגעת ‪,‬און טיפשות ;וואא רעם וואא ס קען דער מענטש טאא ן וואא ס קומט נאא ך דעם מלך ?‬ ‫אא פילו דאא ס ‪ּ,‬אא ס איז שֿן געטאא ן געּאא רן‪.‬‬ ‫‪13‬און איך האא ב ראה אא ז חכמה גובר אויף טיפשות ‪,‬אא זוי ווי אור איז עלה אין חושך‪.‬‬ ‫‪14‬די אויגן פון דעם חכם זייאנען אין זיין קאא פ ;אא בער דער נאא ר גײט אין פינצטערניש‪.‬‬ ‫‪15‬האא ב איך אמר אין מייאן לנב ‪:‬אא זוי ווי עס איז געשען צו דעם כסיל ‪,‬אא זוי איז עס אויך צו מיר ;און פארוואס בין איך דעמאלט געווען‬ ‫מײן האא רצן ‪,‬אא ז אֿך דאא ס איז נישטיקײט‪.‬‬ ‫קלוגער ?דענצמאא ל האא ב איך געזאא גט אין א‬