Yiddish - God-given Breath

‫גָא ט‪-‬געגעבענער ָא טעם‬ ‫זָא ל ָא לץ ווָא ס ָא טעמט לויבן גָא ט‪ .‬לויבט גָא ט‪ .‬תהילים קנ״ו‪:‬ו׳‬

‫פענטָא טעוך‬ ‫רַנגעבלָא זן ָין די נָא זלעכער דעם‬ ‫ָון גָא ט דער הָר הָא ט געפָא רעמט דעם מענטש פון שטויב פון דער ערד‪ָ ,‬ון הָא ט ָים ָא א‬ ‫ָא טעם פון לעבן; ָון דער מענטש ָיז געווָא רן ָא לעבעדיקע נשמה‪ .‬ברָשית ב‪:‬ז‬ ‫ָון זע‪ָ ,‬יך‪ָ ,‬יך ברענג ָא מבול פון ווָא סער ָויף דער ערד‪ ,‬צו פָא רניכטן ָא לע פלייש‪ָ ,‬ין וועלכער ָיז דער ָא טעם פון‬ ‫לעבן‪ ,‬פון ָונטערן הימל; ָון ָא לץ ווָא ס ָיז ָויף דער ערד וועט שטָא רבן‪ .‬ברָשית ‪6:17‬‬ ‫רַן צו נח ָין דער תיבה‪ ,‬צוויי ָון צוויי פון ָא לע פלייש‪ָ ,‬ין וועלכער ָיז דער ָא טעם פון לעבן‪ .‬ברָשית‬ ‫ָון זיי זענען ָא א‬ ‫‪7:15‬‬ ‫ָא לץ ווָא ס ָין וועמענס נָא זלעכער ָיז געווען דער ָא טעם פון לעבן‪ ,‬פון ָא לץ ווָא ס ָיז געווען ָין דער טרוקענער ערד‪ָ ,‬יז‬ ‫געשטָא רבן‪ .‬ברָשית ‪7:22‬‬ ‫דַן גָא ט גיט דיר פָא ר ָא ן ירושה‪ ,‬זָא לסטו גָא רנישט ווָא ס ָא טעמט לָא זן‬ ‫נָא ר פון די שטעט פון די דָא זיקע פעלקער‪ ,‬ווָא ס גָא ט א‬ ‫לעבן‪ :‬דברים כ‪:‬טז‬

‫געשיכטע‬ ‫ָא זוי הָא ט יהושע געשלָא גן דָא ס גָא נצע לָא נד פון די בערג‪ָ ,‬ון פון דרום‪ָ ,‬ון פון טָא ל‪ָ ,‬ון פון די קווָא לן‪ָ ,‬ון ָא לע זייערע‬ ‫מלכים; ער הָא ט נישט געלָא זט קיין ָיבערבלייבנדיקן‪ ,‬נָא ר ער הָא ט פָא רניכטעט ָא לץ ווָא ס הָא ט געָא טעמט‪ ,‬ווי דער גָא ט פון‬ ‫ישרָל הָא ט בָא פױלן‪ .‬יהושע י‪:‬מ‬ ‫ָון זיי הָא בן געשלָא גן ָא לע נשמות ווָא ס זענען דָא רט געווען מיטן שָא רף פון שווערד‪ ,‬זיי פָא רניכטנדיק; עס ָיז נישט‬ ‫פַער‪ָ .‬ון ָא לע רויבן פון די שטעט‪ָ ,‬ון די בהמות‪ ,‬הָא בן די‬ ‫געבליבן קיינער צו ָא טעמען; ָון ער הָא ט פָא רברענט חצור מיט א‬ ‫קינדער פון ישרָל גענומען ווי ָא רויב פָא ר זיך; ָא בער יעדן מענטש הָא בן זיי געשלָא גן מיטן שָא רף פון שווערד‪ ,‬ביז זיי‬ ‫הָא בן זיי פָא רניכטעט‪ָ ,‬ון זיי הָא בן נישט ָיבערגעלָא זט קיין ָיינעם צו ָא טעמען‪ .‬יהושע י"ָ‪:‬י"ָ‪,‬יד‬ ‫בַם‬ ‫בַם ָא נשרעק פון גָא ט‪ ,‬א‬ ‫ָון די קָא נָא לן פון ים הָא בן זיך בָא וויזן‪ ,‬די יסודות פון דער וועלט זענען ָא נטדעקט געווָא רן‪ ,‬א‬ ‫זַנע נָא זלעכער‪ .‬שמוָל ב׳ כ״ב‪:‬ט״ז‬ ‫ָא טעם פון א‬ ‫ָון עס ָיז געווען‪ ,‬ווען ער ָיז געווָא רן מלך‪ ,‬הָא ט ער געשלָא גן דָא ס גָא נצע הויז פון י אארבָאם; ער הָא ט נישט ָיבערגעלָא זט‬ ‫זַן‬ ‫פון י אארבָאם קיין ָא טעם־מָא כער‪ ,‬ביז ער הָא ט ָים פָא רניכטעט‪ ,‬לויט דעם ווָא רט פון גָא ט‪ ,‬ווָא ס ער הָא ט גערעדט דורך א‬ ‫קנעכט ָא חיאהו דעם שילָא ני‪ .‬מלכים ָ ט״ו‪:‬כט‬ ‫זַן‬ ‫ָון עס ָיז געשען נָא ך די דָא זיקע זָא כן‪ָ ,‬יז דער זון פון דער פרוי‪ ,‬דער בָא לעבָא סטע פונעם הויז‪ ,‬קרָא נק געווָא רן; ָון א‬ ‫קרָא נקייט ָיז געווען ָא זוי שטָא רק‪ָ ,‬א ז קיין ָא טעם ָיז ָין ָים נישט געבליבן‪ .‬מלכים ָ' י"ז‪:‬י"ז‬

‫פָא עזיע‬ ‫דורך דעם ָא טעם פון גָא ט גייען זיי ָונטער‪ָ ,‬ון דורך דעם ָא טעם פון זיינע נָא זלעכער ווערן זיי פָא רלענדט‪ָ .‬יוב ‪4:9‬‬