Salmau Solomon CYFLWYNIAD Rhodd gan awdur Semitig hynafol yw'r casgliad hwn o ddeunaw o ganeuon rhyfel. Mae'r llawysgrif wreiddiol wedi darfod ond yn ffodus mae cyfieithiadau Groeg wedi'u cadw, ac yn ddiweddar mae fersiwn Syrieg o'r un caneuon wedi dod i'r amlwg a'i chyhoeddi yn Saesneg am y tro cyntaf ym 1909 gan Dr. Rendel Harris. Gellir sefydlu dyddiad yr ysgrifen yng nghanol y Ganrif Gyntaf CC oherwydd thema'r caneuon hyn yw gweithredoedd Pompei ym Mhalestina a'i farwolaeth yn yr Aifft yn 48 CC. Roedd gan y salmau hyn safle pwysig ac roeddent yn cael eu dosbarthu'n eang yn yr Eglwys gynnar. Cyfeirir atynt yn aml yn y gwahanol Godexau a hanesion o ganrifoedd cyntaf y Cyfnod Cristnogol. Yn ddiweddarach, collwyd hwy am resymau anesboniadwy; a dim ond ar ôl canrifoedd lawer y cawsant eu hadfer ar gyfer ein defnydd ni. Heblaw am werth llenyddol rhythm tebyg i utgorn y penillion hyn, mae gennym yma bennod o hanes hynafol cyffrous a ysgrifennwyd gan lygad-dyst. Daw Pompei o'r Gorllewin. Mae'n defnyddio hyrddod taro ar y caerau. Mae ei filwyr yn halogi'r allor. Mae'n cael ei ladd yn yr Aifft ar ôl gyrfa ofnadwy. Yn "gyfiawn" y salmau hyn gwelwn y Phariseaid; yn y "pechaduriaid" gwelwn y Sadwceaid. Mae'n epig am bobl fawr yng nghanol argyfwng mawr. PENNOD 1 Gwaeddais ar yr Arglwydd pan oeddwn mewn trallod, At Dduw pan ymosododd pechaduriaid. Yn sydyn clywyd larwm rhyfel o'm blaen; Dywedais i, Bydd yn gwrando arnaf, oherwydd fy mod i'n llawn cyfiawnder. Meddyliais yn fy nghalon fy mod yn llawn cyfiawnder, Oherwydd fy mod i'n gyfoethog ac wedi dod yn gyfoethog mewn plant. Lledodd eu cyfoeth i'r holl ddaear, A'u gogoniant hyd eithaf y ddaear. Fe'u dyrchafwyd hyd y sêr; Dywedon nhw na fydden nhw byth yn gefnogwr. Ond aethant yn ddigywilydd yn eu ffyniant,
Ac roedden nhw heb ddealltwriaeth, Roedd eu pechodau yn y dirgel, A hyd yn oed fi ddim yn gwybod amdanyn nhw. Aeth eu camweddau y tu hwnt i rai’r cenhedloedd o’u blaenau; Halogasant bethau sanctaidd yr Arglwydd yn llwyr. PENNOD 2 Pan ddaeth y pechadur yn falch, â hwrdd curo fe daflodd i lawr furiau caerog, Ac ni wnest ti ei atal. Esgynnodd cenhedloedd estron Dy allor, Sathron nhw ef yn falch gyda'u sandalau; Oherwydd bod meibion Jerwsalem wedi halogi pethau sanctaidd yr Arglwydd, Wedi halogi offrymau Duw trwy anwireddau. Am hynny dywedodd, Bwriwch hwy ymhell oddi wrthyf; Fe'i gosodwyd yn ddiwerth gerbron Duw, Cafodd ei ddirmygu’n llwyr; Roedd y meibion a'r merched mewn caethiwed difrifol, Wedi'i selio oedd eu gwddf, wedi'i frandio ymhlith y cenhedloedd. Yn ôl eu pechodau y gwnaeth iddynt, Oherwydd y gadawodd hwy yn nwylo'r rhai a orchfygodd. Trodd ei wyneb oddi wrth dosturi wrthynt, Hen ac ifanc a'u plant gyda'i gilydd; Oherwydd yr oeddent wedi gwneud drwg i gyd, trwy beidio â gwrando. Ac roedd y nefoedd yn flin, A’r ddaear a’u ffieiddiodd hwynt; Oherwydd nad oedd neb arno wedi gwneud yr hyn a wnaethant, Ac fe adnabu'r ddaear y cyfan Dy farnau cyfiawn, O Dduw. Gosodasant feibion Jerwsalem i gael eu gwawdio yn gyfnewid am y puteiniaid ynddi; Daeth pob teithiwr i mewn yng ngolau dydd llawn. Gwnaethant watwar â'u camweddau, fel yr oeddent hwy eu hunain yn arfer ei wneud; Yng ngolau dydd y datgelasant eu hanwireddau. A halogwyd merched Jerwsalem yn ôl Dy farn, Oherwydd eu bod wedi halogi eu hunain â chyfathrach rywiol annaturiol. Yr wyf yn poeni yn fy ngholuddion a'm mewnol am y pethau hyn. Ac eto byddaf yn dy gyfiawnhau di, O Dduw, mewn uniondeb calon,