ئىجىىللر ۋە ئەلچىلەرنىڭ ئىشلىرى
ۇەمۇنالر جەدۋىلى ۇاتتا ئىنجىلى 1 ۇارك ئىنجىلى 28 لنكا ئىنجىلى 45 يوھاانا ئىنجىلى 74 ئەلچىلەراىڭ ئىشلىرى 96
مەتتا 1باب1ەىبراھىمنىڭ ەوغلى دااۇتنىڭ ەوغلى ەۋيسا مۋسىھنىڭ ەۋالدلىرى كىتابى. 2ەىبراھىم ەىسھاقنى تۇغدى .ەىسھاق ياقۇپنى تۇغدى .ياقۇپ يۋھۇدا اە ەۇنىڭ قېرىنداشلىرىنى تۇغدى. 3يۋھۇدا تامارلىق فىرەۋان اە زارانىڭ ەوغلى .فىرەۋان ەۋسرومنى تۇغدى .ەۋسروم ەارامنى تۇغدى. 4ەارام ەارامدابنى تۇغدى .ەامىنۋداب ناسوننى تۇغدى .ناەاسسون سالموننى تۇغدى. 5سالمون راھابلىق بوزنى تۇغدى .بوز رۇتنىڭ ەوبىدنى تۇغدى .اە ەوبېد يېسسىنىڭ ەوغلى. 6يۋشاي پادىشاھ دااۇتنى تۇغدى .پادىشاھ دااۇت سۇليماننىڭ ەۇرىيانىڭ ەايالى بولغان. 7سۇليمان روبوەامنى تۇغدى .روبوەام ەابىيانى تۇغدى .ەابىيا ەاسادىن تۇغۇلغان. 8ەاساسا يوسافاتنى تۇغدى .يوسافات يورامنى تۇغدى .يورام ەۆزيانى تۇغدى. 9ەوزىيا يوەاتامنى تۇغدى .يوەاتام ەاچازنى تۇغدى .ەاخاز Ezekiyasنى تۇغدى. 10 Ezekiyas Manassesنى تۇغدى .ماناس ەاموننى تۇغدى .ەامون يوسىيادىن تۇغۇلغان. 11يوسىيا يوكونىيا اە ەۇنىڭ قېرىنداشلىرىنىڭ بابىلونغا ەېلىپ كېلىنگۋن ااقىتلىرى ھۋققىدە تۇغدى. 12ەۇلر بابىلونغا ەېلىپ كېلىنگۋندىن كېيىن ،يېكونىيا سالتىيىلنى تۇغدى .سالتىئېل بولسا زوروبابېلنى تۇغدى. 13زوروبابىل ەابىدنى تۇغدى .ەابىئۇد ەىلياكىمنى تۇغدى .ەېلىياكىم ەازورنى تۇغدى. 14ەازور سادوكنى تۇغدى .سادوك ەاچىمنى تۇغدى .ەاكىم ەېلىئۇدنى تۇغدى. 15ەېلىئۇد ەېلىئازارنى تۇغدى .ەېلىئازار ماتتاننى تۇغدى .مۋتان ياقۇپنى تۇغدى. 16ياقۇپ مۋريۋمنىڭ يولدىشى يۈسۈپنى تۇغدى. 17شۇڭا ەىبراھىمدىن دااۇتقىچۋ بولغان بارلىق ەۋالدلر ەون تۆت ەۋالد .دااۇتتىن بابىلغا ەېلىپ كېلىنگۈچۋ ەون تۆت ەۋالد .ھۋمدە بابىلغا ەېلىپ كېلىنگۋندىن تارتىپ مۋسىھكۋ قۋدەر ەون تۆت ەۋالد. 18ەۋيسا مۋسىھنىڭ تۇغۇلۇشى مۇشۇ ھېكمۋت بىلۋن بولدى :ەانىسى مۋريۋم يۈسۈپكۋ ياتلىق بولغاندا ،ەۇلر جۋم بولۇشتىن ەىلگىرى ،ەۇ مۇقۋددەس روھنىڭ بالىسى بىلۋن تېپىلدى. 19شۇنىڭدىن كېيىن ،ەۇنىڭ يولدىشى يۈسۈپ ەادىل ەادەم بولۇپ ،ەۇنى ەوچۇق-ەاشكارە ەۈلگۋ قىلىشنى خالىماي ،ەۇنى يالغۇز قويماقچى بولدى. 20لېكىن ،ەۇ بۇلرنى ەويلااتقاندا ،پۋراەردىگارنىڭ پۋرىشتىسى چۈشىدە ەۇنىڭغا كۆرۈنۈپ« :دااۇتنىڭ ەوغلى يۈسۈپ ،ەايالىڭ مۋريۋمنى ەېلىپ كېتىشتىن قورقما ،چۈنكى ەۇنىڭدىكى ھامىلىدار .مۇقۋددەس روھنىڭ. 21ەۇ بىر ەوغۇل تۇغۇپ ،ەۇنىڭ ەىسمىنى ەۋيسا دەپ ەاتايسۋن ،چۈنكى ەۇ ەۆز خۋلقىنى گۇناھلىرىدىن قۇتۇلدۇرىدۇ. 22بۇلرنىڭ ھۋممىسى پۋراەردىگارنىڭ پۋيغۋمبۋر تۋرىپىدىن ەېيتقان سۆزىنىڭ ەۋمۋلگۋ ەېشىشى ەۈچۈن بولدى. 23مانا ،بىر قىز بال تۇغۇپ ،بىر ەوغۇل تۇغۇپ بېرىدۇ ،ەۇلر ەۇنىڭ ەىسمىنى ەېممانۇەېل دەپ ەاتايدۇ. 24يۈسۈپ ەۇيقۇدىن ەويغىنىپ ،پۋراەردىگارنىڭ پۋرىشتىسى بۇيرۇغاندەك قىلدى اە ەايالىنى ەېلىپ كۋتتى. 25ەۇ تۇنجى ەوغلىنى تۇغمىغۇچۋ ەۇنى تونۇمىدى .ەۇنىڭ ەىسمىنى ەۋيسا دەپ ەاتىدى. ئىككىنچى باب 1ھۋزرىتى ەۋيسا ھىرود خاننىڭ زامانىدا يۋھۇدىيۋ بۋيتلۋھۋمدە تۇغۇلغاندا ،شۋرقتىن يېرۇسالېمغا ەۋقىللىق كىشىلۋر كۋلدى. 2يۋھۇدىيلرنىڭ پادىشاھى قۋيۋردە تۇغۇلغان؟ چۈنكى بىز ەۇنىڭ يۇلتۇزنى شۋرقتىن كۆردۇق اە ەۇنىڭغا سۋجدە قىلىشقا كۋلدۇق. 3پادىشاھ ھىرود خان بۇ گۋپلۋرنى ەاڭلپ ،قاتتىق بىئارام بولدى اە پۈتۈن يېرۇسالېم ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ بولدى. 4ەۇ بارلىق باش روھانىيلر اە تۋارات ەۇستازلىرىنى يىغىپ ،ەۋيسا مۋسىھنىڭ قۋيۋردە تۇغۇلۇشى كېرەكلىكىنى تۋلۋپ قىلدى. 5ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -يۋھۇدىيۋ بۋيتلۋھۋمدە ،چۈنكى ەۇ پۋيغۋمبۋر تۋرىپىدىن يېزىلغان. 6سۋن يۋھۇدا زېمىنىدىكى بۋيتلۋھۋم ،يۋھۇدا شاھزادىلىرى ەىچىدە ەۋڭ ەاز ەۋمۋس ،چۈنكى سۋندىن مېنىڭ خۋلقىم ەىسراەىلنى باشقۇرىدىغان االىي چىقىدۇ. 7ھىرود خانلرنى دانالرنى چاقىرغاندا ،ەۇلردىن يۇلتۇزنىڭ قايسى ااقىتتا پۋيدا بولغانلىقىنى ەۋستايىدىللىق بىلۋن سورىدى. 8ەاندىن ،ەۇلرنى بۋيتلۋھۋمگۋ ەۋاەتىپ : -بېرىپ ،كىچىك بالىنى ەىزدەڭ .ەۇنى تاپقان چېغىڭدا ،ماڭا يۋنۋ سۆز قىلغىن ،مۋنمۇ ەۇنىڭغا دۇەا-تىلاەت قىلىمۋن. 9ەۇلر پادىشاھنى ەاڭلپ ،يولغا چىقتى .مانا ،ەۇلر شۋرقتۋ كۆرگۋن يۇلتۇز كېلىپ ،كىچىك بال تۇرغان يۋردە تۇرۇپ ،ەۇلرنىڭ ەالدىدا ماڭدى. 10ەۇلر يۇلتۇزنى كۆرۈپ ،ەىنتايىن خۇشال بولدى. 11ەۇلر ەۆيگۋ كىرگۋندە ،كىچىك بالىنىڭ ەانىسى مۋريۋم بىلۋن بىللۋ يىقىلىپ ،ەۇنىڭغا سۋجدە قىلدى .ەۇلر خۋزىنىسىنى ەاچقاندىن كېيىن ، ەۇنىڭغا ھۋدىيۋ قىلدى .ەالتۇن ،خۇشبۇي اە خۇشپۇراق. 12ەۇلر ھىرودقا قايتماسلىق ھۋققىدە چۈشتۋ خۇدا تۋرىپىدىن ەاگاھلندۇرۇلۇپ ،باشقا يول بىلۋن ەۆز يۇرتىغا كۋتتى.
1
مۋتتا
13ەۇلر يولغا چىققاندىن كېيىن ،پۋراەردىگارنىڭ پۋرىشتىسى چۈشىدە يۈسۈپنىڭ يېنىغا كېلىپ« :ەورنۇڭدىن تۇر ،كىچىك بالىنى اە ەانىسىنى ەېلىپ مىسىرغا قېچىپ كۋت ،مۋن ساڭا خۋاەر بۋرگۈچۋ سۋن شۇ يۋردە »دېدى .ھىرود كىچىك بالىنى ەىزدەپ ەۇنى يوقىتىدۇ. 14ەۇ ەورنىدىن تۇرۇپ ،كىچىك بالىنى اە ەانىسىنى كېچىچۋ ەېلىپ مىسىرغا كۋتتى. 15ھىرود خان ااپات بولغۇچۋ ،ەۇ يۋردە پۋراەردىگارنىڭ« :مۋن ەوغلۇمنى مىسىردىن چاقىردىم »دېگۋن سۆزى ەۋمۋلگۋ ەاشۇرۇلسۇن. 16ھىرود خاننىڭ دانا كىشىلۋرنىڭ مۋسخىرە قىلىنغانلىقىنى كۆرۈپ ،قاتتىق غۋزەپلۋندى اە ەۋاەتىپ ،بۋيتلۋھۋمدىكى اە ەۇنىڭ ەۋتراپىدىكى بارلىق بالىلرنى ەىككى ياش اە ەۇنىڭدىن تۆاەن بالىلرغا ەۆلتۈردى .ەۇ دانا كىشىلۋردىن ەۋستايىدىللىق بىلۋن سورىغان ااقىت. 17ەاندىن كېيىن جېرېمىي پۋيغۋمبۋرنىڭ ەېيتقانلىرى ەۋمۋلگۋ ەاشتى: 18رامادا راھىلۋ بالىلىرى ەۈچۈن يىغلااتقان ،يىغليدىغان ،يىغليدىغان اە قاتتىق ماتۋم ەااازى ەاڭلندى ،چۈنكى ەۇلر ەۇنداق ەۋمۋس. 19ھىرود ااپات بولغاندا ،پۋراەردىگارنىڭ بىر پۋرىشتىسى چۈشىدە مىسىردىكى يۈسۈپكۋ كۆرۈندى. 20ەېيتقىنكى ،ەورنۇڭدىن تۇرۇپ ،كىچىك بالىنى اە ەانىسىنى ەېلىپ ەىسراەىلىيۋ زېمىنىغا كېلىڭلر ،چۈنكى ەۇلر كىچىك بالىنىڭ جېنىنى ەىزدىدى. 21ەۇ ەورنىدىن تۇرۇپ ،كىچىك بالىنى اە ەانىسىنى ەېلىپ ،ەىسراەىل زېمىنىغا كۋلدى. 22ەۇ ەارخېلسنىڭ دادىسى ھىرودنىڭ ھۇجرىسىدا يۋھۇدىيۋدە ھۆكۈمرانلىق قىلغانلىقىنى ەاڭلىغاندىن كېيىن ،ەۇ يۋرگۋ بېرىشتىن قورقۇپ كۋتتى .گۋرچۋ چۈشىدە خۇدا ەاگاھلندۇرۇلغان بولسىمۇ ،ەۇ جۋلىلىيۋ رايونىغا بۇرۇلدى. 23ەۇ كېلىپ ناسىرەلىك بىر شۋھۋردە ەولتۇراقلشتى .پۋيغۋمبۋرلۋر ەېيتقان سۆزنىڭ ەۋمۋلگۋ ەېشىشى ەۈچۈن ،ەۇ ناسىرەلىك دەپ ەاتىلىدۇ. 3باب1ەۇ كۈنلۋردە ،چۆمۈلدۈرگۈچى يۋھيا يۋھۇدىيۋ چۆلىدە اەز-نۋسىھۋت قىلدى. 2ەۇلر« :تۋابۋ قىلىڭلر ،چۈنكى ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى يېقىنلشتى. 3چۈنكى ،پۋيغۋمبۋر پۋيغۋمبۋر ەۋلۋيھىسسالم تۋرىپىدىن« :چۆلدە «:پۋراەردىگارنىڭ يولىنى تۋييارل ،ەۇنىڭ يولىنى تۈز قىلغىن »دەپ توالىغان كىشى. 4ھېلىقى يۋھيا پۋيغۋمبۋرنىڭ تۆگۋ تۈكلىرى اە بېلىگۋ خۇرۇم بۋلۋاغ كىيگۋن .ەۇنىڭ گۆشى چېكۋتكۋ اە يااا ھۋسۋل ەىدى. 5ەاندىن يېرۇسالېم ،پۈتۈن يۋھۇدىيۋ اە ەىئوردان دەرياسىنىڭ ەۋتراپىدىكى رايونلرغا باردى. 6ەۇلر ەىئوردان دەرياسىدا چۆمۈلدۈرۈلۈپ ،گۇناھلىرىنى ەېتىراپ قىلدى. 7لېكىن ،نۇرغۇن پۋرىسىيلۋر اە سادۇقىيلرنىڭ سۇغا چۆمۈلدۈرۈلگۋنلىكىنى كۆرۈپ ،ەۇلرغا« :ەۋي ەۋالد يىلنلر ،سېنى كۋلگۈسى غۋزەپتىن قېچىشقا ەاگاھلندۇرغان كىم؟ 8شۇنىڭ ەۈچۈن ،مېۋىلۋرنى تۋابۋ قىلىش ەۈچۈن جۋم قىلىڭ: 9ەۆزۈڭلردا« :بىزنىڭ ەاتىمىز ەىبراھىم بار »دېمۋڭلر. 10مانا ەۋمدى پالتا دەرەخلۋرنىڭ يىلتىزىغا قويۇلدى ،شۇڭا ياخشى مېۋە بۋرمىگۋن دەرەخلۋرنىڭ ھۋممىسى كېسىلىپ ەوتقا تاشلىنىدۇ. 11مۋن ھۋقىقۋتۋن سېنى تۋابۋ قىلىش ەۈچۈن سۇ بىلۋن چۆمۈلدۈرىمۋن ،لېكىن مۋندىن كېيىن كۋلگۋن مۋندىن كۈچلۈك ،ەۇنىڭ ەايىغىنى كۆتۈرۈشكۋ ليىق ەۋمۋسمۋن .ەۇ سېنى مۇقۋددەس روھ اە ەوت بىلۋن چۆمۈلدۈرىدۇ. 12كىمنىڭ شامالدۇرغۇچىسى ەۇنىڭ قولىدا بولسا ،ەۇ يۋرنى پاكىز تازىلپ ،بۇغدايلىرىنى يىغىش ماشىنىسىغا يىغىدۇ .ەۋمما ەۇ ەۆچمۋس ەوت بىلۋن ساماننى كۆيدۈرىدۇ. 13ەاندىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىدىن ەىئوردانىيۋگۋ كېلىپ ،ەۇنى چۆمۈلدۈرۈش ەۈچۈن كۋلدى. 14لېكىن ،يۋھيا پۋيغۋمبۋر ەۇنى چۋكلۋپ« :مۋن سېنى چۆمۈلدۈرۈشىم كېرەك ،مېنىڭ يېنىمغا كۋلدىڭمۇ؟ 15ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ھازىر شۇنداق بولغىن ،چۈنكى ەۇ بىزنىڭ بارلىق ھۋققانىيلىقىمىزنى ەۋمۋلگۋ ەاشۇرىدۇ .ەاندىن ەۇ ەۇنىڭغا ەازار بۋردى. 16سۇغا چۆمۈلدۈرۈلگۋندىن كېيىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا دەرھال سۇدىن چىقىپ كۋتتى .مانا ،ەۇنىڭغا ەاسمان ەېچىلدى .ەۇ خۇدانىڭ روھىنىڭ كۋپتۋردەك چۈشۈااتقانلىقىنى كۆرۈپ ،ەۇنىڭغا نۇر چاچتى. 17ەۋرشتىن« :بۇ مېنىڭ سۆيۈملۈك ەوغلۇم ،مۋن بۇنىڭدىن رازى. 4باب1ەاندىن ،ەۋيسا شۋيتاننىڭ ەېزىقتۇرۇشى ەۈچۈن روھنى ەېلىپ چۆلگۋ ەېلىپ باردى. 2ەۇ قىرىق كېچۋ-كۈندۈز روزا تۇتقاندىن كېيىن ،قورسىقى ەاچتى. 3سىناق قىلغۇچى ەۇنىڭ قېشىغا كۋلگۋندە ،ەۇ« :ەۋگۋر سۋن خۇدانىڭ ەوغلى بولساڭ ،بۇ تاشلرنى نان ياساشقا بۇيرۇغىن »دېدى. 4لېكىن ،ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى « :ەىنسان يالغۇز نان بىلۋنل ەۋمۋس ،بۋلكى خۇدانىڭ ەاغزىدىن چىققان ھۋر بىر سۆز بىلۋن ياشايدۇ. 5ەاندىن ،شۋيتان ەۇنى مۇقۋددەس شۋھۋرگۋ ەېلىپ باردى اە ەۇنى ەىبادەتخانىنىڭ چوققىسىغا ەورۇنلشتۇردى. 6ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ەۋگۋر سۋن خۇدانىڭ ەوغلى بولساڭ ،ەۆزۈڭنى يۋرگۋ تاشل ،چۈنكى ەۇ مۇقۋددەس يازمىلردا : «پۋرىشتىلىرى سېنى ەۋيىبلۋيدۇ »دەپ يېزىلغان .تاشقا قارشى. 7ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -خۇدايىڭ پۋراەردىگارنى سىنىما. 8شۋيتان يۋنۋ ەۇنى ەېگىز تاغقا ەېلىپ چىقىپ ،ەۇنىڭغا دۇنيادىكى بارلىق پادىشاھلىقلرنى اە ەۇلرنىڭ شان-شۋرىپىنى كۆرسۋتتى. 2
مۋتتا
9ەۇنىڭغا _ :ەۋگۋر يىقىلىپ ماڭا ەىبادەت قىلساڭ ،بۇلرنىڭ ھۋممىسىنى ساڭا بېرىمۋن. 10ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -شۋيتان ،سېنى ەېلىپ كېلىڭ - ،دەپ يېزىلغان. 11شۋيتان ەۇنى تاشلپ ،پۋرىشتىلۋر كېلىپ ەۇنىڭغا خىزمۋت قىلدى. 12ھۋزرىتى ەۋيسا يۋھيا پۋيغۋمبۋرنىڭ تۈرمىگۋ تاشلنغانلىقىنى ەاڭلپ ،جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىگۋ كۋتتى. 13ناسىرە شۋھىرىدىن چىقىپ ،كېپۋرناھۇمنىڭ دېڭىز قىرغىقىدىكى كۋپۋرناھۇمدا ،زابۇلون اە نېفتالىمنىڭ چېگرىسىدا تۇردى. 14پۋيغۋمبۋر ەۋلۋيھىسسالم پۋيغۋمبۋرنىڭ ەېيتقىنىدەك: 15زابۇلون زېمىنى اە نېفتالىم زېمىنى ،ەىئوردان دەرياسىنىڭ ەۇدۇلىدا ،يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋرنىڭ جۋلىلىيۋ ەۆلكىسى. 16قاراڭغۇلۇقتا ەولتۇرغان كىشىلۋر چوڭ نۇرنى كۆردى .بۇ رايوندا ەولتۇرغانلرغا ەۆلۈم نۇرىنىڭ سايىسى چىقتى. 17شۇنىڭدىن باشلپ ،ەۋيسا اەز ەېيتىشقا باشلىدى اە « :تواا قىلىڭلر ،چۈنكى ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى يېقىنلشتى. 18ھۋزرىتى ەۋيسا جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىدە مېڭىپ ،سىمۇننىڭ پېترۇس اە ەىنىسى ەاندرېۋنىڭ ەىككى قېرىندىشىنى كۆردى .ەۇلر بېلىقچى ەىدى. 19ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ماڭا ەۋگىشىڭ ،مۋن سىلۋرنى بېلىقچى قىلىمۋن. 20ەۇلر دەرھال تورلىرىنى تاشلپ ،ەۇنىڭغا ەۋگۋشتى. 21ەۇ يۋردىن يولغا چىقىپ ،زەبۋدىينىڭ ەوغلى ياقۇپ اە ەۇنىڭ ەىنىسى يۋھيانىڭ باشقا ەىككى قېرىندىشىنى كۆردى .ەۇ ەۇلرنى چاقىردى. 22ەۇلر دەرھال كېمىدىن اە ەاتىسىدىن ەايرىلدى. 23ھۋزرىتى ەۋيسا جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىنىڭ ھۋرقايسى جايلىرىنى ەايلىنىپ ،ەۇلرنىڭ ەىبادەتخانىلىرىدا تۋلىم بېرىپ ،پادىشاھلىقنىڭ خۇش خۋاىرىنى يۋتكۈزدى .كىشىلۋر ەارىسىدا ھۋر خىل كېسۋللىك اە ھۋر خىل كېسۋللىكلۋرنى ساقايتتى. 24ەۇنىڭ نام-شۆھرىتى پۈتۈن سۈرىيىگۋ تارقالدى .ەۇلر ەۇنىڭغا ھۋر خىل كېسۋللىك اە ەازاب-ەوقۇبۋتلۋر ،شۋيتانلر ،ساراڭلر اە پالۋچ كېسۋلرنى ەېلىپ كۋلدى .ەۇ ەۇلرنى ساقايتتى. 25ەۇنىڭغا ەۋگىشىپ جۋلىلىيۋ ەۆلكىسى ،دېكاپولىس ،يېرۇسالېم ،يۋھۇدىيۋ اە ەىئوردان دەرياسىنىڭ سىرتىدىكى نۇرغۇن كىشىلۋر ەۋگۋشتى. 5باب1خاليىقنى كۆرۈپ تاغقا چىقتى .ەۇ يولغا چىققاندىن كېيىن ،شاگىرتلىرى ەۇنىڭ قېشىغا كۋلدى. 2ەۇ ەاغزىنى ەېچىپ ،ەۇلرغا تۋلىم بۋردى. 3روھى كۋمبۋغۋلر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى ەۇلرنىڭدۇر. 4قايغۇرغانلر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۇلر تۋسۋللى تاپىدۇ. 5مۇليىملر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۇلر يۋر يۈزىگۋ اارىسلىق قىلىدۇ. 6ھۋققانىيلىققا ەاچلىق اە ەۇسسۇزلۇق قىلغانلر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۇلر تويغۇزىدۇ. 7رەھىمدىللۋر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۇلر رەھىم قىلىدۇ. 8قۋلبى پاك كىشىلۋر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۇلر خۇدانى كۆرىدۇ. 9تىنچلىقپۋراەرلۋر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۇلر خۇدانىڭ پۋرزەنتلىرى دەپ ەاتىلىدۇ. 10ھۋققانىيلىق ەۈچۈن زىيانكۋشلىككۋ ەۇچرىغانلر نۋقۋدەر بۋختلىك !چۈنكى ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى ەۇلرنىڭدۇر. 11ەىنسانلر سېنى ھاقارەتلۋپ ،سىلۋرگۋ زىيانكۋشلىك قىلغاندا ،سىلۋر نېمىدېگۋن بۋختلىك! 12خۇشال بولۇڭلر ،خۇشال بولۇڭلر ،چۈنكى ەۋرشتىكى ەۋجرىڭىز كاتتادۇر ،چۈنكى ەۇلر سىلۋردىن ەىلگىرىكى پۋيغۋمبۋرلۋرگۋ زىيانكۋشلىك قىلدى. 13سىلۋر يۋرنىڭ تۇزى ،ەۋمما تۇز پۇرىقىنى يوقىتىپ قويغان بولسا ،ەۇنىڭغا قانداق تۇز سېلىنىدۇ؟ بۇنىڭدىن كېيىن ھېچنېمىگۋ پايدىسى يوق ،ەۋمما تاشلىۋېتىش اە ەىنسانلرنىڭ ەايىغى ەاستىدا دەسسۋپ كېتىش. 14سىلۋر دۇنيانىڭ نۇرى .تاغقا ەورۇنلشتۇرۇلغان شۋھۋرنى يوشۇرۇشقا بولمايدۇ. 15ەىنسانلرمۇ شام ياندۇرۇپ ،ەۇنى دەرەخنىڭ ەاستىغا قويمايدۇ ،بۋلكى شامنىڭ ەۈستىگۋ قويىدۇ .ەۆيدىكى بارلىق كىشىلۋرگۋ يورۇقلۇق ەاتا قىلىدۇ. 16سېنىڭ ياخشى ەىشلىرىڭنى كۆرسۇن اە ەۋرشتىكى ەاتاڭنى مۋدھىيىلۋپ تۇرسۇن. 17مۋن تۋارات قانۇنىنى ياكى پۋيغۋمبۋرلۋرنى يوقىتىش ەۈچۈن كۋلدىم دەپ ەويلىماڭلر :مۋن ھالك قىلىش ەۈچۈن ەۋمۋس ،بۋلكى ەۋمۋلگۋ ەاشۇرۇش ەۈچۈن كۋلدىم. 18بىلىپ قويۇڭلركى ،ەاسمان-زېمىن ەۆتۈپ كۋتمىگۈچۋ ،بىر نۋرسۋ ياكى بىر كىچىك نۋرسۋ تۋارات قانۇنىدىن چىقمايدۇ. 19شۇنىڭ ەۈچۈن ،كىم بۇ كىچىك بۇيرۇقلرنىڭ بىرىنى بۇزۇپ تاشلپ ،ەىنسانلرغا شۇنداق ەۆگۋتسۋ ،ەۇ ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىدا ەۋڭ كىچىك دەپ ەاتىلىدۇ. 20بىلىپ قويۇڭلركى ،سىلۋرنىڭ ھۋققانىيلىقىڭلر تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋرنىڭ ھۋققانىيلىقىدىن ەېشىپ كۋتسۋ ،سىلۋر ھۋرگىزمۇ ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىغا كىرەلمۋيسىلۋر. 21سىلۋر ەۇلرنىڭ« :ەۆلتۈرمۋڭلر »دېگۋنلىكىنى ەاڭلىدىڭلر .كىم ەۆلتۈرسۋ ،ەۇنىڭ خۋاىپى بولىدۇ. 22لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،كىمكى قېرىندىشىغا سۋاەبسىز ەاچچىقلنسا ،ەۇ خۋتۋرگۋ دۇچار بولىدۇ .كىمكى ەىنىسى راكاغا ەېيتسا ،ەۇ كېڭۋشنىڭ خۋاىپىگۋ دۇچ كېلىدۇ ،ەۋمما كىمكى« :ەۋخمۋق !دوزاخ ەوتى خۋاىپىگۋ دۇچ كېلىدۇ. 23شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەۋگۋر سواغاتنى قۇربانلىق سۇپىسىغا ەېلىپ كۋلسۋڭ ،ەۇكىڭنىڭ ساڭا قارشى تۇرغانلىقىنى ەېسىڭىزدە تۇتۇڭ. 24سواغىتىڭىزنى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ەالدىدا قويۇپ ،يولىڭىزغا بېرىڭ .ەالدى بىلۋن ەاكىڭىز بىلۋن يارىشىڭ ،ەاندىن كېلىپ سواغىتىڭىزنى تۋقدىم قىلىڭ. 3
مۋتتا
25رەقىبىڭ بىلۋن تېز قوشۇلغىن ،سۋن ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ بولىسۋن .بولمىسا ،رەقىبى سېنى سوتچىغا تاپشۇرۇپ بۋرمىسۇن ،سوتچى سېنى ەۋمۋلدارغا تاپشۇرۇپ بېرىدۇ ،سۋن تۈرمىگۋ تاشلىنىسۋن. 26بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۋڭ كۆپ پۇلنى تۆلۋپ بولغۇچۋ ،ەۇ يۋردىن ھۋرگىز چىقماڭ. 27سىلۋر بۇرۇن ەۇلر تۋرىپىدىن« :زىنا قىلماڭلر »دېگۋنلىكىنى ەاڭلىدىڭلر. 28لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،كىمكى ەايالنىڭ كۆڭلىدە ھۋسۋتخورلۇق قىلماقچى بولسا ،ەۇنىڭ كۆڭلىدە زىنا قىلغان بولىدۇ. 29ەۋگۋر ەوڭ كۆزىڭىز سىزنى رەنجىتىپ قويسا ،ەۇنى چىقىرىپ تاشلڭ ،چۈنكى بىر ەۋزاسىڭىزنىڭ ھالك بولۇشى سىزگۋ پايدىلىق ، پۈتۈن بۋدىنىڭىز دوزاخقا تاشلنمايدۇ. 30ەۋگۋر ەوڭ قولىڭىز سېنى رەنجىتىپ قويسا ،ەۇنى كېسىپ تاشلپ ،سۋندىن تاشلىۋەت ،چۈنكى پۈتۈن ەۋزالىرىڭنىڭ دوزاخقا تاشلىنىشى ەۋمۋس ،بۋلكى بىر ەۋزاسىنىڭ ھالك بولۇشى سىزگۋ پايدىلىق. 31ەېيتىشلرغا قارىغاندا ،كىمكى ەايالىنى تاشلىۋەتسۋ ،ەۇنىڭغا ەاجرىشىش خېتى يازسۇن. 32لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،كىمكى ەايالىنى زىنادىن قۇتۇلدۇرۇپ ،زىناغا سۋاەبچى بولسا ،ەۇنى زىنا قىلىشقا ەۈندەيدۇ ،ەاجرىشىپ كۋتكۋن كىشى بىلۋن توي قىلغان كىشى زىنا قىلغان بولىدۇ. 33يۋنۋ كېلىپ ،ەۇلر بۇرۇن ەېيتقان« :ەۆزۈڭنى تۋرك ەۋتمۋڭلر ،پۋراەردىگارغا قۋسۋم قىلغايسۋن »دېگۋن. 34لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ھۋرگىز قۋسۋم قىلماڭلر .ەاسمان بىلۋن ەۋمۋس .چۈنكى ەۇ خۇدانىڭ تۋختى. 35يۋر يۈزىدە ەۋمۋس .چۈنكى ەۇ ەۇنىڭ ەايىغى :يېرۇسالېممۇ ەۋمۋس .چۈنكى ەۇ ەۇلۇغ پادىشاھنىڭ شۋھىرى. 36بېشىڭ بىلۋن قۋسۋم قىلما ،چۈنكى بىر چاچنى ەاق ياكى قارا قىللمايسۋن. 37لېكىن ،ەالقىڭىز بولسۇن ،ھۋەۋ .ياق ،ياق :چۈنكى بۇلردىن كۆپ نۋرسۋ يامانلىقتىن كېلىدۇ. « 38كۆزگۋ كۆز ،چىش ەۈچۈن چىش »دېيىلگۋنلىكىنى ەاڭلىدىڭىز. 39لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،يامانلىققا قارشى تۇرماڭلر ،كىمكى سېنىڭ ەوڭ مۋڭزىڭگۋ ەۇرسا ،قارشى تۋرەپكۋ يۈزلۋن. 40ەۋگۋر بىرەرسى سېنى ەۋرز قىلىپ ،چاپاننى ەېلىۋالسا ،ەۇمۇ سېنىڭ كىيىمىڭنى ەالسۇن. 41كىم سېنى بىر چاقىرىم يول مېڭىشقا مۋجبۇرلىسا ،ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ ماڭ. 42سۋندىن سورىغان كىشىگۋ بېرىڭ ،ەارىيۋت ەالغان كىشىدىن يۈز ەۆرۈمۋڭ. « 43قوشنىڭىزنى سۆيۈڭ ،دۈشمىنىڭنى يامان كۆرىسۋن »دېيىلگۋنلىكىنى ەاڭلىدىڭ. 44لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،دۈشمۋنلىرىڭلرنى سۆيگىن ،لۋنۋت قىلغانلرغا بۋخت تىلۋڭلر ،نۋپرەتلۋنگۈچىلۋرگۋ ياخشىلىق قىلىڭلر ، سىلۋرگۋ پايدىسىز اە زىيانكۋشلىك قىلغانلر ەۈچۈن دۇەا قىلىڭلر. 45سىلۋر ەۋرشتىكى ەاتاڭلرنىڭ پۋرزەنتلىرى بولۇڭلر. 46ەۋگۋر سىلۋر ەۆزۈڭلرنى سۆيىدىغانلرنى ياخشى كۆرسۋڭلر ،نېمۋ مۇكاپاتقا ەېرىشىسىلۋر؟ باجگىرلرمۇ ەوخشاش ەۋمۋسمۇ؟ 47ەۋگۋر قېرىنداشلىرىڭلرغا سالم قىلساڭلر ،باشقىلردىن نېمۋ قىلىسىلۋر؟ باجگىرلرمۇ شۇنداق ەۋمۋسمۇ؟ 48شۇڭا ،ەۋرشتىكى ەاتاڭلر مۇكۋممۋل بولغىنىدەك ،مۇكۋممۋل بولۇڭلر. 6باب1ەېھتىيات قىلىڭلركى ،ەىنسانلر ەالدىدا سۋدىقۋ قىلماڭلر ،ەۇلرنى كۆرۈڭ .بولمىسا ،ەۋرشتىكى ەاتاڭلرنىڭ مۇكاپاتى يوق. 2شۇنىڭ ەۈچۈن ،سۋدىقۋ قىلغىنىڭدا ،مۇناپىقلر ەىبادەتخانىلردا اە كوچىلردا قىلغاندەك ،كىشىلۋرنىڭ ەالدىدا شان-شۋرەپ چىقارمىسۇن . بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۇلرنىڭ ەۋجرى بار. 3لېكىن ،سۋدىقۋ قىلغىنىڭىزدا ،ەوڭ قولىڭىزنىڭ نېمۋ قىلىۋاتقانلىقىنى سول قولىڭىزغا بىلدۈرمۋڭ. 4سۋدىقۋڭلر مۋخپىي بولسۇن. 5دۇەا قىلغىنىڭدا ،مۇناپىقلرغا ەوخشاش بولما ،چۈنكى ەۇلر ەىبادەتخانىلردا اە كوچىلرنىڭ بۇلۇڭ-پۇچقاقلىرىدا تۇرۇپ دۇەا-تىلاەت قىلىشنى ياخشى كۆرىدۇ .بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۇلرنىڭ ەۋجرى بار. 6لېكىن ،دۇەا-تىلاەت قىلغىنىڭىزدا ،ەىشكاپقا كىرىڭ ،ەىشىكىڭىزنى تاقاپ قويسىڭىز ،مۋخپىي ەاتىڭىزغا دۇەا قىلىڭ .مۋخپىي كۆرگۋن ەاتاڭ سېنى ەوچۇق مۇكاپاتليدۇ. 7دۇەا-تىلاەت قىلغىنىڭلردا ،يات مىللۋتلۋرگۋ ەوخشاش بىكار تۋكرارلىماڭلر ،چۈنكى ەۇلر كۆپ سۆزلۋيدۇ دەپ ەويليدۇ. 8شۇڭا ،ەۇلرغا ەوخشاش بولماڭلر ،چۈنكى ەاتاڭلر ەۇنىڭدىن نېمىگۋ ەېھتىياجلىق ەىكۋنلىكىڭلرنى سوراشتىن بۇرۇن بىلىدۇ. 9شۇنىڭدىن كېيىن دۇەا قىلىڭلر :ەۋرشتىكى ەاتىمىز ،ەىسمىڭ مۇقۋددەس بولسۇن. 10پادىشاھلىقىڭ كېلىدۇ .سېنىڭ ەىرادەڭ ەاسماندىكىگۋ ەوخشاش. 11بۈگۈن بىزگۋ كۈندىلىك نانلىرىمىزنى بۋرگىن. 12قۋرزدارلىرىمىزنى كۋچۈرگىنىمىزدەك ،قۋرزىمىزنىمۇ كۋچۈرگىن. 13بىزنى ەېزىقتۇرۇشقا ەۋمۋس ،بىزنى يامانلىقتىن قۇتۇلدۇرغىن ،چۈنكى پادىشاھلىقىڭ ،كۈچ-قۇدرىتىڭ اە شان-شۋرىپىڭ مۋڭگۈ .ەامىن. 14ەۋگۋر ەىنسانلرنىڭ گۇناھلىرىنى كۋچۈرسۋڭ ،ەۋرشتىكى ەاتاڭمۇ سېنى كۋچۈرىدۇ. 15ەۋگۋر سىلۋر ەىنسانلرنىڭ گۇناھلىرىنى كۋچۈرمىسۋڭلر ،ەاتاڭلرمۇ گۇناھلىرىڭلرنى كۋچۈرمۋيدۇ. 16بۇنىڭدىن باشقا ،روزا تۇتقاندا ،مۇناپىقلردەك قايغۇلۇق چىراي بولماڭلر ،چۈنكى ەۇلر روزا تۇتۇش ەۈچۈن كىشىلۋرگۋ كۆرۈنسۇن . بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۇلرنىڭ ەۋجرى بار. 17لېكىن ،روزا تۇتقاندا ،بېشىڭنى ياغلپ ،يۈزۈڭنى يۇ. 18روزا تۇتۇش ەۈچۈن كىشىلۋرگۋ كۆرۈنمۋي ،بۋلكى يوشۇرۇن ەاتاڭغا كۆرۈنۈڭ .مۋخپىي كۆرگۋن ەاتاڭ سېنى ەوچۇق مۇكاپاتليدۇ. 4
مۋتتا
19يۋر يۈزىدە ەۆزۈڭلرغا خۋزىنۋ اە دات بۇزۇلمايدىغان ،ەوغرىلر ەوغرىلپ ەوغرىليدىغان خۋزىنىلۋرنى قويماڭ. 20ەاسماندا ەۆزۈڭلر ەۈچۈن خۋزىنۋ يىغىڭلر. 21چۈنكى خۋزىنىڭىز قۋيۋردە بولسا ،قۋلبىڭىزمۇ شۇ يۋردە بولىدۇ. 22تۋننىڭ نۇرى كۆزدۇر .ەۋگۋر كۆزىڭىز بويتاق بولسا ،پۈتۈن بۋدىنىڭىز نۇر بىلۋن تولغان بولىدۇ. 23ەۋگۋر كۆزىڭىز يامان بولسا ،پۈتۈن بۋدىنىڭىز قاراڭغۇلۇققا تولغان بولىدۇ .ەۋگۋر سۋندىكى نۇر قاراڭغۇلۇق بولسا ،ەۇ قاراڭغۇلۇق نېمىدېگۋن ەۇلۇغ! 24ھېچكىم ەىككى خوجايىنغا خىزمۋت قىللمايدۇ ،چۈنكى ەۇ بىرىنى يامان كۆرىدۇ ،يۋنۋ بىرىنى ياخشى كۆرىدۇ .بولمىسا ەۇ بىرىنى چىڭ تۇتۇپ ،يۋنۋ بىرىنى پۋس كۆرىدۇ .سىز خۇداغا اە مامونغا خىزمۋت قىللمايسىز. 25شۇڭا ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ھاياتىڭلر ،نېمۋ يۋيسىلۋر اە نېمۋ ەىچىسىلۋر؟ بۋدىنىڭىز ەۈچۈن ەۋمۋس .ھايات گۆشتىن ،بۋدەن كىيىمدىن كۆپ ەۋمۋسمۇ؟ 26ھااادىكى قۇشلرنى كۆرۈڭ ،چۈنكى ەۇلر تېرىمايدۇ ،ەورمايدۇ ،يا ەېغىلغا يىغمايدۇ .شۇنداقتىمۇ ەۋرشتىكى ەاتاڭلر ەۇلرنى باقىدۇ . سۋن ەۇلردىن كۆپ ياخشى ەۋمۋسمۇ؟ 27قايسىڭلر ەويلىنىپ ەۇنىڭ بوي ەېگىزلىكىگۋ بىر كۇب قوشاليدۇ؟ 28سىلۋر نېمىشقا كىيىم-كېچۋكلۋرنى ەويليسىلۋر؟ ەېتىزدىكى لۋيلىلۋرنى ،ەۇلرنىڭ قانداق ەۆسىدىغانلىقىنى ەويلڭ .ەۇلر جاپا تارتمايدۇ ، شۇنداقل ەايلنمايدۇ: 29لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،سۇليمانمۇ پۈتۈن شان-شۋرىپى بىلۋن بۇلرغا ەوخشاش ياسانمىغان. 30شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەۋگۋر خۇدا ەېتىزدىكى ەوت-چۆپلۋرنى شۇنداق كىيسۋ ،ەۋتۋ تونۇرغا تاشلنسا ،ەۋي ەىمانسىزلر! 31شۇڭا« :بىز نېمۋ يۋيمىز؟ »دەپ ەويلىماڭ .ياكى نېمۋ ەىچىمىز؟ ياكى قانداق كىيىنىشىمىز كېرەك؟ ( 32چۈنكى بۇ ەىشلردىن كېيىن ،يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋر ەىزدەيدۇ ):چۈنكى ەۋرشتىكى ەاتاڭلر بۇ نۋرسىلۋرگۋ ەېھتىياجلىق ەىكۋنلىكىڭلرنى بىلىدۇ. 33لېكىن ،ەالدى بىلۋن خۇدانىڭ پادىشاھلىقىنى اە ەۇنىڭ ھۋققانىيلىقىنى ەىزدەڭ .بۇلرنىڭ ھۋممىسى سىلۋرگۋ قوشۇلىدۇ. 34شۇڭا ەۋتۋ ەويلىماڭ ،چۈنكى ەۋتىسى ەۆزى ەىشلرنى ەويليدۇ .ەۇنىڭ يامانلىقى شۇ كۈنگۋ كۇپايۋ. 7باب1ھۆكۈم قىلماڭلر. 2سىلۋر قايسى ھۆكۈم بىلۋن ھۆكۈم قىلساڭلر ،سىلۋرمۇ سوراققا تارتىلىسىلۋر. 3نېمىشقا قېرىندىشىڭىزنىڭ نۋزىرىدىكى موتنى كۆرىسىز ،ەۋمما ەۆز كۆزىڭىزدىكى نۇرنى ەويلىمايسىز؟ 4ياكى قېرىندىشىڭىزغا قانداقمۇ دەيسىز؟ مانا ،ەۆز كۆزىڭدە بىر نۇر بار. 5ەۋي مۇناپىق ،ەالدى بىلۋن ەۆز كۆزىڭدىن نۇرنى چىقىرىڭ .ەاندىن كېيىن قېرىندىشىڭىزنىڭ كۆزىدىن مۈشۈكنى چىقىرىۋېتىشنى ەېنىق كۆرىسىز. 6ەىتلرغا مۇقۋددەس بولغان نۋرسىنى بۋرمۋڭ ،مۋراايىتلىرىڭىزنى چوشقا ەالدىدا تاشلىماڭ ،بولمىسا ەۇلر ەاياغ ەاستىغا دەسسۋپ ،قايتا بۇرۇلۇپ سىزنى تارتىدۇ. 7سوراڭ ،ەۇ سىزگۋ بېرىلىدۇ .ەىزدەڭلر .چۋكسۋڭ ،ەۇ سىلۋرگۋ ەېچىۋېتىلىدۇ. 8سورىغانلرنىڭ ھۋممىسى قوبۇل قىلىدۇ .ەىزدىمۋكچى .ەۇنى ەۇرغان كىشى ەېچىلىدۇ. 9ياكى ەاراڭلردا قايسى ەادەم بار ،ەۋگۋر ەوغلى نان سورىسا ،ەۇنىڭغا تاش بېرەمدۇ؟ 10ياكى ەۇ بېلىق سورىسا ،ەۇنىڭغا يىلن بېرەمدۇ؟ 11ەۋگۋر سىلۋر يامان ەادەم بولساڭلر ،بالىلىرىڭلرغا قانداق ياخشى سواغاتلرنى بېرىشنى بىلسۋڭلر ،ەۋرشتىكى ەاتاڭلر ەۇنىڭدىن سورىغانلرغا ياخشى نۋرسىلۋرنى قانچىلىك بېرەلۋيدۇ؟ 12شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەىنسانلر سىلۋرگۋ نېمۋ قىلماقچى بولساڭلر ،ەۇلرغا شۇنداق قىلىڭلر ،چۈنكى بۇ قانۇن اە پۋيغۋمبۋرلۋر. 13دەراازا دەراازىسىغا كىرىڭلر ،چۈنكى دەراازا كۋڭ ،ھالكۋتكۋ ەېلىپ بارىدىغان يول كۋڭ ،بۇ يۋردە نۇرغۇن كىشىلۋر بار. 14چۈنكى دەراازا دەراازا ،تار بولسا ھاياتلىققا ەېلىپ بارىدىغان يول تار ،ەۇنى تاپاليدىغانلر ناھايىتى ەاز. 15قويلرنىڭ كىيىملىرىنى كىيىپ ساڭا كۋلگۋن يالغان پۋيغۋمبۋرلۋردىن ەېھتىيات قىل ،ەۋمما ەۇلر ەىچىدىن بۆرە يۈرۈااتىدۇ. 16ەۇلرنى مېۋىلىرى بىلۋن تونۇيسىلۋر .ەۋرلۋر تىكۋندىن ەۈزۈم توپلمدۇ ياكى تىكۋن ەۋنجۈرمۇ؟ 17شۇنداق بولسىمۇ ،ھۋر بىر ياخشى دەرەخ ياخشى مېۋە بېرىدۇ .ەۋمما بۇزۇلغان دەرەخ يامان مېۋە بېرىدۇ. 18ياخشى دەرەخ يامان مېۋە بېرەلمۋيدۇ ،بۇزۇلغان دەرەخمۇ ياخشى مېۋە بېرەلمۋيدۇ. 19ياخشى مېۋە بۋرمىگۋن دەرەخلۋرنىڭ ھۋممىسى كېسىلىپ ەوتقا تاشلىنىدۇ. 20شۇڭلشقا ،ەۇلرنىڭ مېۋىلىرى بىلۋن ەۇلرنى تونۇيسىلۋر. 21ەى رەببىم ،رەببىم ،ماڭا ەېيتقانلرنىڭ ھۋممىسى ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىغا كىرەلمۋيدۇ .ەۋمما ەۋرشتىكى ەاتامنىڭ ەىرادىسىنى ەورۇندىغان كىشى. 22ەۇ كۈنى نۇرغۇن كىشىلۋر ماڭا« :ەى رەببىم ،رەببىم ،بىز سېنىڭ نامىڭ بىلۋن بېشارەت بۋرمىدۇقمۇ؟ سېنىڭ نامىڭ بىلۋن شۋيتانلرنى قوغلىدىمۇ؟ سېنىڭ نامىڭ بىلۋن نۇرغۇن ەېسىل ەىشلرنى قىلدىڭمۇ؟ 23ەاندىن مۋن ەۇلرغا شۇنى ەېيتىمۋنكى ،مۋن سېنى ەۋزەلدىن تونۇمايمۋن ،گۇناھكارلر ،مۋندىن ەايرىلغىن. 24شۇڭا ،مېنىڭ بۇ سۆزلىرىمنى ەاڭلىغان اە ەۇنى قىلغانلر مۋن ەۇنى ەۆيىنى تاش ەۈستىگۋ سالغان دانا ەادەمگۋ ەوخشىتىمۋن. 5
مۋتتا
25يامغۇر ياغدى ،كۋلكۈن كېلىپ ،شامال چىقىپ ،ەۇ ەۆينى ەۇردى .ەۇ يىقىلمىدى .چۈنكى ەۇ تاشنىڭ ەۈستىگۋ قۇرۇلدى. 26مېنىڭ بۇ سۆزلىرىمنى ەاڭلىغان اە قىلمايدىغانلرنىڭ ھۋممىسى ەۆيىنى قۇم ەۈستىگۋ سالغان ەۋخمۋق ەادەمگۋ ەوخشايدۇ. 27يامغۇر ياغدى ،كۋلكۈن كېلىپ ،شامال چىقىپ ،ەۇ ەۆينى ەۇردى .ەۇ يىقىلىپ چۈشتى. 28ھۋزرىتى ەۋيسا بۇ سۆزلۋرنى ەاخىرلشتۇرغاندىن كېيىن ،كىشىلۋر ەۇنىڭ تۋلىماتىغا ھۋيران قالدى. 29چۈنكى ،ەۇ ەۇلرغا تۋارات ەۇستازلىرىدەك ەۋمۋس ،بۋلكى ھوقۇق ەىگىسى سۈپىتىدە ەۆگۋتتى. 8باب1ەۇ تاغدىن چۈشكۋندە ،نۇرغۇن كىشىلۋر ەۇنىڭغا ەۋگۋشتى. 2مانا ،ماخاا كېسىلى كېلىپ ،ەۇنىڭغا سۋجدە قىلىپ« :ەى رەببىم ،ەۋگۋر خالىساڭ ،مېنى پاكلىياليسۋن »دېدى. 3ھۋزرىتى ەۋيسا قولىنى ەۇزاتتى اە ەۇنىڭغا تۋگدى .پاك بولۇڭ .ەۇنىڭ ماخاا كېسىلى دەرھال تازىلىۋېتىلدى. 4ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ھېچكىمگۋ ەېيتمىغىن .يولۇڭغا بېرىپ ،ەۆزۈڭنى روھانىيغا كۆرسۋت ،مۇسا پۋيغۋمبۋر بۇيرۇغان سواغاتنى ەۇلرغا گۇااھلىق بۋرگىن. 5ھۋزرىتى ەۋيسا كۋپۋرناھۇمغا كىرگۋندە ،يۈزبېشى ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كۋلدى. 6ەى رەببىم ،خىزمۋتكارىم پالۋچ بولۇپ كېسۋل ەازابىدا ەۆيدە يېتىپ قاتتىق ەازابلندى. 7ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -مۋن كېلىپ ەۇنى ساقايتىمۋن. 8يۈزبېشى جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ەى رەببىم ،مېنىڭ ەۆگزىمنىڭ ەاستىغا كىرىشىڭگۋ ليىق ەۋمۋسمۋن ،پۋقۋت سۆزنىل سۆزلۋ ، خىزمۋتكارىم ساقىيىپ كېتىدۇ. 9چۈنكى مۋن باشقۇرۇلىدىغان ەادەم ،مېنىڭ قولۇمدا ەۋسكۋر بار .مۋن بۇ كىشىگۋ« :كۋت ،ەۇ بارىدۇ »دەيمۋن .يۋنۋ بىرىگۋ ،كېلىڭ ،ەۇ كېلىدۇ .خىزمۋتكارىمغا« :بۇنى قىل ،ەۇ شۇنداق قىلىدۇ »دېدى. 10ھۋزرىتى ەۋيسا بۇنى ەاڭلپ ،ھۋيران بولۇپ ،ەۋگۋشكۋنلۋرگۋ : -بىلىپ قويۇڭلركى ،مۋن ەىسراەىلىيۋدە ەۇنداق چوڭ ەېتىقادنى تاپالمىدىم. 11بىلىپ قويۇڭلركى ،نۇرغۇن كىشىلۋر شۋرق اە غۋربتىن كېلىپ ،ەىبراھىم ،ەىسھاق اە ياقۇپ بىلۋن بىللۋ ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىدا ەولتۇرىدۇ. 12لېكىن ،پادىشاھلىقنىڭ ەۋالدلىرى قاراڭغۇلۇققا تاشلىنىدۇ. 13ھۋزرىتى ەۋيسا يۈزبېشىغا : -بارغىن .ەېتىقاد قىلغاندەك ،ساڭا شۇنداق قىلغىن .ەۇنىڭ خىزمۋتكارى ەۆز ااقتىدا ساقىيىپ كۋتتى. 14ھۋزرىتى ەۋيسا پېترۇسنىڭ ەۆيىگۋ كىرگۋندە ،ەايالىنىڭ ەانىسىنىڭ ياتقانلىقىنى اە قىزىتما بىلۋن كېسۋل بولۇپ قالغانلىقىنى كۆردى. 15ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭ قولىغا تۋگدى ،قىزىتما ەۇنى تاشلپ كۋتتى .ەۇ ەورنىدىن تۇرۇپ ەۇلرغا خىزمۋت قىلدى. 16كۋچ بولغاندا ،ەۇلر ەۇنىڭغا جىن چاپلشقان نۇرغۇن كىشىلۋرنى ەېلىپ كۋلدى .ەۇ سۆزى بىلۋن روھلرنى ھۋيدەپ ،كېسۋلرنىڭ ھۋممىسىنى ساقايتتى. 17پۋيغۋمبۋر ەۋلۋيھىسسالم پۋيغۋمبۋرنىڭ« :بىزنىڭ ەاجىزلىقىمىزنى ەۆزىمىز ەېلىپ ،كېسۋللىرىمىزنى كۆتۈردى »دېگۋن سۆزى ەۋمۋلگۋ ەېشىشى ەۈچۈن. 18ھۋزرىتى ەۋيسا ھۋزرىتى ەۋيسا ھۋققىدە نۇرغۇن كىشىلۋرنى كۆرۈپ ،قارشى تۋرەپكۋ كېتىشكۋ بۇيرۇدى. 19بىر تۋارات ەۇستازى كېلىپ ،ەۇنىڭغا« :ەۇستاز ،سۋن قۋيۋرگۋ بارساڭ ،مۋن ساڭا ەۋگىشىمۋن »دېدى. 20ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -تۈلكىلۋرنىڭ تۆشۈكلىرى ،قۇشلرنىڭ ەۇاىسى بار .ەۋمما ەىنسانئوغلىنىڭ بېشىنى قويغۇدەك يېرى يوق. 21شاگىرتلىرىدىن يۋنۋ بىرى ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم ،ەالدى بىلۋن بېرىپ ەاتامنى دەپنۋ قىلغىن. 22ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ماڭا ەۋگىشىڭ .ەۆلۈكلۋرنى دەپنۋ قىلسۇن. 23ەۇ كېمىگۋ چىققاندا ،شاگىرتلىرى ەۇنىڭغا ەۋگۋشتى. 24مانا ،دېڭىزدا قاتتىق بوران چىقتى ،كېمۋ دولقۇن بىلۋن قاپلنغان بولسىمۇ ،ەۇ ەۇخلااتاتتى. 25شاگىرتلىرى ەۇنىڭ قېشىغا كېلىپ ،ەۇنى ەويغىتىپ« :ەى رەببىم ،بىزنى قۇتۇلدۇرغىن ،بىز ھالك بولىمىز »دېدى. 26ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەى مۆمىنلۋر !ەاندىن ەۇ ەورنىدىن تۇرۇپ ،شامال اە دېڭىزنى ەۋيىبلىدى .ەۇ يۋردە ناھايىتى تىنچ بولدى. 27لېكىن ،كىشىلۋر ھۋيران بولۇپ« :بۇ قانداق ەادەم ،ھۋتتا شامال اە دېڭىزمۇ ەۇنىڭغا ەىتاەۋت قىلىدۇ! 28ەۇ قارشى تۋرەپكۋ گېرگېسېنېس دۆلىتىگۋ كۋلگۋندە ،ەۇ يۋردىن ھېچكىم ەۆتۈپ كۋتمۋسلىكى ەۈچۈن ،قۋبرىدىن چىقىپ كۋتكۋن شۋيتانلر بار ەىككى ەادەمنى ەۇچرىتىپ قالدى. 29ەۇلر« :خۇدانىڭ ەوغلى ەۋيسا ،بىز بىلۋن نېمۋ مۇناسىۋىتىمىز بار؟ »دەپ اارقىراشتى .ااقتىمىزدىن بۇرۇن بىزنى ەازابلش ەۈچۈن بۇ يۋرگۋ كۋلدىڭمۇ؟ 30ەۇلردىن نۇرغۇن چوشقا بېقىۋاتقان پادىدىن ياخشى يول بار ەىدى. 31شۇنىڭ بىلۋن ،شۋيتانلر ەۇنىڭغا يالۋۇرۇپ« :ەۋگۋر بىزنى قوغلىۋەتسۋڭ ،بىزنى چوشقا پادىسىغا ەېلىپ كېتىشكۋ يول قوي »دېدى. 32ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -بارغىن .ەۇلر چىقىپ كۋتكۋندىن كېيىن ،توڭگۇز پادىسىغا كىردى .مانا ،پۈتۈن چوشقا پادىلىرى شىددەت بىلۋن تىك دېڭىزدىن دېڭىزغا چۈشۈپ ،سۇدا ھالك بولدى. 33ەۇلرنى ساقلىغانلر قېچىپ ،شۋھۋرگۋ قاراپ يول ەالدى اە شۋيتانلرنىڭ ەىگىسىگۋ نېمۋ بولغانلىقىنى اە ھۋممىسىنى سۆزلۋپ بۋردى. 34پۈتۈن شۋھۋر ھۋزرىتى ەۋيسا بىلۋن كۆرۈشۈشكۋ چىقتى .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنى كۆرۈپ ،ەۇنىڭ دېڭىز قىرغىقىدىن چىقىپ كېتىشىنى ەۆتۈندى.
6
مۋتتا
9باب1ەۇ كېمىگۋ ەولتۇرۇپ ،ەۆتۈپ كېتىپ ،ەۆز شۋھىرىگۋ كۋلدى. 2مانا ەۇلر پالۋچ كېسۋل بولۇپ ،كارىۋاتتا ياتقان بىر ەادەمنى ەۇنىڭ يېنىغا ەېلىپ كۋلدى .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنىڭ ەېتىقادىنى كۆرۈپ پالۋچ كېسۋلرگۋ :ەوغلۇم ،خۇشال بولۇڭ .گۇناھلىرىڭ كۋچۈرۈم قىلىندى. 3بۋزى تۋارات ەۇستازلىرى ەىچىدىن« :بۇ كىشى كۇپۇرلۇق قىلدى »دېدى. 4ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنىڭ ەويلىرىنى بىلدى : -نېمىشقا قۋلبىڭلردا يامانلىق قىلىسىلۋر؟ 5چۈنكى ،ەاسان بولسۇن ،گۇناھلىرىڭ كۋچۈرۈم قىلىندى .ياكى «ەورنۇڭدىن مېڭىڭمۇ؟ ،ەىنسانئوغلىنىڭ يۋر يۈزىدە گۇناھلرنى كۋچۈرۈم قىلىش كۈچىنىڭ بارلىقىنى بىلىڭلر . 7ەۇ ەورنىدىن تۇرۇپ ،ەۆيىگۋ كۋتتى. 8خاليىق بۇنى كۆرۈپ ھۋيران قېلىشتى اە كىشىلۋرگۋ بۇنداق كۈچ-قۇدرەت ەاتا قىلغان خۇدانى ەۇلۇغلىدى. 9ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇ يۋردىن ەۆتۈپ كېتىۋاتقاندا ،مۋتتا ەىسىملىك بىر كىشىنىڭ ەۆرپ-ەادەت تالونىدا ەولتۇرغانلىقىنى كۆرۈپ ،ەۇنىڭغا « : ماڭا ەۋگىشىڭ »دېدى .ەۇ ەورنىدىن تۇرۇپ ،ەۇنىڭغا ەۋگۋشتى. 10ھۋزرىتى ەۋيسا ەۆيدە گۆش يېگۋندە ،نۇرغۇن باجگىرلر اە گۇناھكارلر كېلىپ ،ەۇنىڭ اە شاگىرتلىرى بىلۋن بىللۋ ەولتۇردى. 11پۋرىسىيلۋر بۇنى كۆرۈپ ،شاگىرتلىرىغا : -نېمىشقا خوجايىنىڭىزنى باجگىرلر اە گۇناھكارلر بىلۋن بىللۋ يۋيدۇ؟ 12ھۋزرىتى ەۋيسا بۇ گۋپنى ەاڭلپ ،ەۇلرغا : -ساقايغانلر دوختۇرغا ەۋمۋس ،بۋلكى كېسۋلرگۋ موھتاج. 13سىلۋر بېرىپ ،ەۇنىڭ مۋنىسىنى ەۆگىنىۋېلىڭلر ،مۋن رەھىم قىلىمۋن ،قۇربانلىق قىلمايمۋن ،چۈنكى مۋن ھۋققانىي ەادەملۋرنى ەۋمۋس ، گۇناھكارلرنى تۋابۋ قىلىشقا چاقىردىم. 14يۋھيا پۋيغۋمبۋرنىڭ شاگىرتلىرى ەۇنىڭ يېنىغا كېلىپ : -بىز اە پۋرىسىيلۋر نېمىشقا داەىم روزا تۇتىمىز ،لېكىن شاگىرتلىرىڭىز روزا تۇتمايمىز؟ 15ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -يىگىتنىڭ يېنىدا بولسىل ،يىگىتنىڭ بالىلىرى يىغلىيالمدۇ؟ شۇنداق بىر كۈن كېلىدۇكى ،يىگىت ەۇلردىن ەېلىپ كېتىلگۋندىن كېيىن ،ەۇلر روزا تۇتىدۇ. 16ھېچكىم يېڭى بىر پارچۋ رەختنى كونا كىيىمگۋ سالمايدۇ ،چۈنكى ەۇنى تولدۇرۇشقا سېلىنغان نۋرسۋ كىيىمدىن ەالىدۇ ،ەىجارە ھۋققى تېخىمۇ ناچارلىشىدۇ. 17ەۋرلۋرمۇ يېڭى بوتۇلكىلرنى كونا بوتۇلكىلرغا سالمايدۇ ،بولمىسا بوتۇلكىلر بۇزۇلۇپ ،شاراب تۈگۋپ ،بوتۇلكىلر يوقىلىدۇ ،ەۋمما ەۇلر يېڭى ھاراقلرنى يېڭى بوتۇلكىلرغا سېلىپ ،ھۋر ەىككىسى ساقلىنىپ قالدى. 18ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا بۇ سۆزلۋرنى قىلىۋاتقاندا ،مۋلۇم بىر ھۆكۈمدار كېلىپ ،ەۇنىڭغا ەىبادەت قىلىپ مۇنداق دېدى« :قىزىم ھازىر ەۆلدى ،ەۋمما كېلىپ ەۇنىڭغا قولۇڭنى تۋگكۈزۈپ قويغىن. 19ھۋزرىتى ەۋيسا ەورنىدىن تۇرۇپ ،شاگىرتلىرىمۇ ەۇنىڭغا ەۋگۋشتى. 20مانا ،ەون ەىككى يىل قان كېسىلىگۋ گىرىپتار بولغان بىر ەايال ەۇنىڭ ەارقىسىدىن كېلىپ ،كىيىمىنىڭ ەۇچىغا تۋگدى. 21چۈنكى ەۇ ەىچىدىن« :ەۋگۋر مۋن ەۇنىڭ كىيىمىگۋ تۋگسۋم ،مۋن چوقۇم ساقىيىپ كېتىمۋن »دېدى. 22ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا بۇرۇلۇپ ،ەۇنى كۆرۈپ : -قىزىم ،تۋسۋللى بۋر !ەېتىقادىڭىز ساقىيىپ كۋتتى .ەۇ ەايال شۇ ساەۋتتىن باشلپل ساقىيىپ كۋتتى. 23ھۋزرىتى ەۋيسا ھۆكۈمدارنىڭ ەۆيىگۋ كىرىپ ،چۋاەندازلر اە كىشىلۋرنىڭ ەااازىنى ەاڭلىدى. 24ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەورۇن بۋر ،چۈنكى دېدەك ەۆلمىگۋن ،ەۇخليدۇ .ەۇلر ەۇنى مۋسخىرە قىلىشتى. 25لېكىن ،كىشىلۋر سىرتقا چىققاندا ،ەۇ كىرىپ ،ەۇنى قولىغا ەېلىپ ،دېدەك ەورنىدىن تۇردى. 26بۇ يۋردىكى شۆھرەت چۋتئۋلرگۋ چىقىپ كۋتتى. 27ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇ يۋردىن ەايرىلغاندا ،ەىككى قارىغۇ ەۇنىڭ كۋينىدىن ەۋگىشىپ : -ەۋي دااۇتنىڭ ەوغلى ،بىزگۋ رەھىم قىلغىن. 28ەۇ ەۆيگۋ كىرگۋندە ،قارىغۇلر ەۇنىڭ قېشىغا كۋلدى .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -مېنىڭ بۇ ەىشنى قىلليدىغانلىقىمغا ەىشىنۋمسىز؟ ەۇلر ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم! 29ەاندىن ،ەۇلرنىڭ كۆزلىرىگۋ تۋگدى اە مۇنداق دېدى « :ەېتىقادىڭلر بويىچۋ بولسۇن. 30ەۇلرنىڭ كۆزلىرى ەېچىلدى .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -بۇنى ھېچكىم بىلمۋيدۇ - ،دېدى. 31ەۇلر يولغا چىققاندىن كېيىن ،ەۇنىڭ داڭقىنى پۈتۈن مۋملىكۋتكۋ تارقاتتى. 32ەۇلر سىرتقا چىققاندا ،ەۇنىڭغا شۋيتان بار بىر گاچا ەادەمنى ەېلىپ كۋلدى. 33شۋيتان قوغلنغاندىن كېيىن ،گاچا گۋپ قىلدى .خاليىق ھۋيران بولۇپ« :ەىسراەىلىيۋدە ەۋزەلدىن كۆرۈلۈپ باقمىغان »دېدى. 34لېكىن ،پۋرىسىيلۋر« :ەۇ شۋيتانلرنىڭ شاھزادىسى ەارقىلىق شۋيتانلرنى قوغليدۇ »دېدى. 35ھۋزرىتى ەۋيسا پۈتۈن شۋھۋر اە يېزىلرنى ەايلىنىپ ،ەۇلرنىڭ ەىبادەتخانىلىرىدا تۋلىم بېرىپ ،پادىشاھلىقنىڭ خۇش خۋاىرىنى يۋتكۈزدى .خۋلق ەارىسىدىكى ھۋر خىل كېسۋللىك اە كېسۋللىكلۋرنى ساقايتتى. 36ەۇ خاليىقنى كۆرۈپ ،ەۇلرغا رەھىمدىللىك بىلۋن تۋسىر قىلدى ،چۈنكى ەۇلر ھوشىدىن كۋتكۋن اە پادىچى يوق قويدەك چۋتئۋلرگۋ تارقالغان. 37ەۇ شاگىرتلىرىغا مۇنداق دېدى « :ھوسۇل ھۋقىقۋتۋن مول ،ەۋمما ەىشچىلر ەاز. 38شۇنىڭ ەۈچۈن ،ھوسۇلنىڭ پۋراەردىگارىغا دۇەا قىلىڭلر ،ەۇ ھوسۇلغا ەۋمگۋكچى ەۋاەتىدۇ.
7
مۋتتا
10باب1ھۋزرىتى ەۋيسا ەون ەىككى شاگىرتىنى چاقىرتىپ ،ەۇلرغا ناپاك روھلرغا قارشى تۇرۇش ،ەۇلرنى قوغلپ چىقىرىش ،ھۋر خىل كېسۋللىك اە ھۋر خىل كېسۋللىكلۋرنى ساقايتىش ھوقۇقى بۋردى. 2ەون ەىككى ەۋلچىنىڭ ەىسمى مانا بۇلر .بىرىنچىسى ،پېترۇس دەپ ەاتالغان سىمون اە ەۇنىڭ ەىنىسى ەاندرېۋ .زەبۋدىينىڭ ەوغلى ياقۇپ اە ەۇنىڭ ەىنىسى يۋھيا. 3فىلىپ اە بارتولومېۋ توماس اە باجگىر مۋتتوا ەالفاينىڭ ەوغلى جامىس اە فامىلىسى تاددىئۇس بولغان لېببايۇس. 4قانانلىق سىمون اە يۋھۇدا ەىسكارىيوتمۇ ەۇنىڭغا ەاسىيلىق قىلدى. 5بۇ ەون ەىككى ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنى ەۋاەتىپ ،ەۇلرغا : -يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋرنىڭ يولىغا بارماڭلر ،سامارىيىلىكلۋرنىڭ ھۋرقانداق شۋھىرىگۋ كىرمۋڭلر - ،دېدى. 6لېكىن ،ەىسراەىل جۋمۋتىنىڭ يۈتۈپ كۋتكۋن قويلىرىغا بېرىڭ. 7بارغىنىڭلردا « ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى يېقىنلشتى »دەپ تۋشۋىق قىلىڭلر. 8كېسۋلرنى ساقايتىڭ ،ماخاا كېسىلىنى پاكلڭ ،ەۆلۈكلۋرنى تىرىلدۈرۈڭ ،شۋيتانلرنى قوغلڭ :ھۋقسىز قوبۇل قىلدىڭىز ،ھۋقسىز بېرىڭ. 9سومكىڭىزدا ەالتۇنمۇ ،كۈمۈشمۇ ،مىسمۇ بۋرمۋڭ. 10سۋپۋرگۋ چىقماڭ ،يا ەىككى چاپان ،نۋ ەاياغ ،نۋ تاياق ەۋمۋس ،چۈنكى ەىشچى ەۇنىڭ گۆشىگۋ ليىق. 11قايسى شۋھۋر ياكى شۋھۋرگۋ كىرسىڭىز ،ەۇنىڭدا كىمنىڭ ليىق ەىكۋنلىكىنى سوراڭ .ەۇ يۋرگۋ بارغۇچۋ شۇ يۋردە تۇرۇڭ. 12ەۆيگۋ كىرگىنىڭىزدە ،ەۇنىڭغا سالم قىلىڭ. 13ەۋگۋر ەۆي ليىق بولسا ،خاتىرجۋملىكىڭىز ەۇنىڭغا كۋلسۇن ،ەۋگۋر ليىق بولمىسا ،تېنىچلىقىڭىز سىزگۋ قايتىپ كۋلسۇن. 14كىم سېنى قوبۇل قىلمىسا اە سۆزلىرىڭنى ەاڭلىمىسا ،ەۇ ەۆيدىن ياكى شۋھۋردىن چىققاندا ،پۇتلىرىڭنىڭ چاڭ-توزانلىرىنى سىلكىۋېتىڭ. 15بىلىپ قويۇڭلركى ،قىيامۋت كۈنى سودوم اە گوموررا زېمىنى ەۈچۈن ەۇ شۋھۋرگۋ قارىغاندا تېخىمۇ سۋارچان بولىدۇ. 16مانا مۋن سېنى بۆرىلۋر ەارىسىغا قويدەك ەۋاەتىمۋن .شۇڭا يىلندەك ەۋقىللىق بولۇڭ ،كۋپتۋردەك زىيانسىز بولۇڭ. 17لېكىن ەىنسانلردىن ەېھتىيات قىلىڭلر ،چۈنكى ەۇلر سېنى كېڭۋشلۋرگۋ تاپشۇرۇپ بېرىدۇ ،ەۇلر ەىبادەتخانىلىرىدا سېنى قامچىليدۇ. 18سىلۋر ماڭا اە يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋرگۋ قارشى گۇااھلىق بېرىش ەۈچۈن ،مۋن ەۈچۈن االىيلر اە پادىشاھلرنىڭ ەالدىغا ەېلىپ كېلىڭلر. 19ەۇلر سېنى قۇتۇلدۇرۇپ قالغاندا ،قانداق اە نېمۋ سۆزلۋيدىغانلىقىڭنى ەويلىما. 20چۈنكى ،سۆزلىگۈچىلۋر ەۋمۋس ،بۋلكى ەاتاڭلرنىڭ روھى سىلۋردە سۆزلۋيدۇ. 21بۇرادەر قېرىندىشىنى ،دادىسىنى بالىغا تاپشۇرۇپ بېرىدۇ ،بالىلر ەاتا-ەانىسىغا قارشى تۇرۇپ ،ەۇلرنى ەۆلتۈرۈاېتىدۇ. 22سىلۋر مېنىڭ نامىم ەۈچۈن بارلىق كىشىلۋردىن نۋپرەتلىنىسىلۋر ،لېكىن ەاخىرغىچۋ بۋرداشلىق بۋرگۋنلۋر قۇتقۇزۇلىدۇ. 23لېكىن ،ەۇلر بۇ شۋھۋردە سىزگۋ زىيانكۋشلىك قىلغاندا ،سىلۋر باشقا بىر يۋرگۋ قېچىڭلر. 24شاگىرت خوجايىنىدىن ،خىزمۋتكار خوجايىنىدىن ەۈستۈن ەۋمۋس. 25شاگىرتقا ەۇنىڭ خوجايىنى ،خىزمۋتكارنىڭ خوجايىنىدەك كۇپايۋ .ەۋگۋر ەۇلر ەۆينىڭ خوجايىنى بېلزېبۇبنى چاقىرغان بولسا ،ەۇلرنى ەۆيىدىن يۋنۋ قانچىلىك چاقىرىدۇ؟ 26ەۇلردىن قورقماڭلر ،چۈنكى ەاشكارىلنمايدىغان ھېچقانداق نۋرسۋ يوق .ھۋمدە يوشۇرۇندى ،بۇنى بىلگىلى بولمايدۇ. 27مۋن سىلۋرگۋ قاراڭغۇلۇقتا سۆزلۋااتىمۋن ،سىلۋر يورۇقلۇقتا سۆزلۋيسىلۋر ،قۇلقتا ەاڭلىغانلىرىڭلر ەۆي ەۆگزىسىدە تۋشۋىق قىلىدۇ. 28تۋننى ەۆلتۈرىدىغان ،ەۋمما روھنى ەۆلتۈرەلۋيدىغانلردىن قورقماڭلر ،بۋلكى دوزاختىكى جان اە تۋننى ھالك قىلليدىغان كىشىدىن قورقۇڭلر. 29ەىككى تارانچى بىر تۋڭگۋ سېتىلمامدۇ؟ ەۇلرنىڭ بىرى ەاتاڭسىز يۋرگۋ يىقىلمايدۇ. 30ەۋمما بېشىڭىزنىڭ تۈكلىرىنىڭ ھۋممىسى ساناقلىق. 31شۇڭا قورقماڭلر ،سىلۋر نۇرغۇن تارانچىلردىن قىممۋتلىك. 32شۇڭا ،كىم مېنى ەىنسانلرنىڭ ەالدىدا ەېتىراپ قىلسا ،مۋن ەۇنى ەۋرشتىكى ەاتامنىڭ ەالدىدا ەېتىراپ قىلىمۋن. 33لېكىن ،كىم مېنى ەىنسانلرنىڭ ەالدىدا ەىنكار قىلسا ،مۋن ەۇنى ەۋرشتىكى ەاتامنىڭ ەالدىدا ەىنكار قىلىمۋن. 34مۋن يۋر يۈزىگۋ تىنچلىق ەۋاەتكىلى كۋلدىم دەپ ەويلىماڭ ،مۋن تىنچلىق ەۋاەتمۋكچى ەۋمۋس ،بۋلكى قىلىچ ەۋاەتتىم. 35چۈنكى مۋن بىر ەۋرنى دادىسىغا ،قىزىنى ەانىسىغا ،كېلىنى قېينانىسىغا قارشى تۇرۇشقا كۋلدىم. 36ەادەمنىڭ دۈشمىنى ەۆز ەاەىلىسىدىن بولىدۇ. 37ەاتا ياكى ەانىنى مۋندىن ياخشى كۆرىدىغان كىشى مۋندىن ليىق ەۋمۋس ،ەوغۇل ياكى قىزنى مۋندىنمۇ ياخشى كۆرىدىغان كىشى ماڭا ليىق ەۋمۋس. 38كرېستنى ەالمىغان اە ماڭا ەۋگۋشكۋن كىشى ماڭا ليىق ەۋمۋس. 39ھاياتىنى تاپقان كىشى ەۇنى يوقىتىدۇ ،مۋن ەۈچۈن ھاياتىدىن ەايرىلغان كىشى ەۇنى تاپىدۇ. 40مېنى قوبۇل قىلغانلر مېنى قوبۇل قىلىدۇ ،مېنى قوبۇل قىلغانلر مېنى ەۋاەتكۈچىنى قوبۇل قىلىدۇ. 41پۋيغۋمبۋرنىڭ نامىدا پۋيغۋمبۋر قوبۇل قىلغان كىشى پۋيغۋمبۋرنىڭ مۇكاپاتىغا ەېرىشىدۇ .ھۋققانىي ەادەم نامىدا ھۋققانىي ەادەم قوبۇل قىلغان كىشى ھۋققانىي كىشىنىڭ مۇكاپاتىغا ەېرىشىدۇ. 42كىمكى بۇ كىچىك بالىلرغا بىر شاگىرتنىڭ نامىدا بىر ەىستاكان سوغۇق سۇ ەىچسۋ ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۇ ھۋرگىزمۇ ەۋجرىدىن مۋھرۇم قالمايدۇ.
8
مۋتتا
11باب1ھۋزرىتى ەۋيسا ەون ەىككى شاگىرتىغا بۇيرۇق قىلىشنى ەاخىرلشتۇرغاندىن كېيىن ،ەۇ يۋردىن چىقىپ ،شۋھۋرلىرىدە تۋلىم بېرىش اە اەز ەېيتىش ەۈچۈن يولغا چىقتى. 2يۋھيا پۋيغۋمبۋر تۈرمىدە مۋسىھنىڭ خىزمىتىنى ەاڭلپ ،ەىككى شاگىرتىنى ەۋاەتتى. 3ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -سۋن كېلىدىغان ەادەممۇ ياكى باشقا بىرىنى ەىزدەيمىزمۇ؟ 4ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق جاااب بۋردى : -بېرىپ ،يۋھيا پۋيغۋمبۋرنىڭ ەاڭلىغان اە كۆرگۋنلىرىنى قايتا كۆرسۋت. 5ەۋمالر ەۇلرنىڭ كۆزىنى قوبۇل قىلىدۇ ،ەاقساقلر ماڭىدۇ ،ماخاا كېسىلى پاكلىنىدۇ ،گاسلر ەاڭليدۇ ،ەۆلۈكلۋر تىرىلىدۇ ،كۋمبۋغۋلر ەۇلرغا خۇش خۋاەر يۋتكۈزدى. 6كىم مۋندىن رەنجىمىسۋ ،ەۇ نېمىدېگۋن بۋختلىك! 7ەۇلر يولغا چىققاندا ،ھۋزرىتى ەۋيسا خاليىققا : -يۋھيا پۋيغۋمبۋرگۋ نېمۋ دېدىڭ؟ شامال بىلۋن تىترىگۋن قومۇش؟ 8سىلۋر نېمىنى كۆرگىلى باردىڭلر؟ يۇمشاق كىيىم كىيگۋن ەادەم؟ قاراڭ ،يۇمشاق كىيىملۋرنى كىيگۋنلۋر پادىشاھلرنىڭ ەۆيىدە. 9سىلۋر نېمۋ ەۈچۈن كۆردۈڭلر؟ پۋيغۋمبۋر؟ ھۋەۋ ،بىلىپ قويۇڭلركى ،پۋيغۋمبۋردىنمۇ كۆپ. 10چۈنكى ،ەۇ مۇنداق يېزىلغان« :مانا مۋن ەۋلچىڭنى سېنىڭ ەالدىڭغا ەۋاەتىمۋن. 11بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۇ يۋردە ەاياللردىن تۇغۇلغانلرنىڭ ەىچىدە ،چۆمۈلدۈرگۈچى يۋھيادىنمۇ چوڭلر كۆتۈرۈلمىدى. 12چۆمۈلدۈرگۈچى يۋھيانىڭ زامانىدىن ھازىرغىچۋ ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى زورااانلىققا دۇچار بولىدۇ ،زورااانلر ەۇنى زورلۇق بىلۋن ەالىدۇ. 13چۈنكى ،بارلىق پۋيغۋمبۋرلۋر اە تۋارات قانۇنى يۋھيا پۋيغۋمبۋرگۋ قۋدەر بېشارەت بۋردى. 14ەۋگۋر ەۇنى تاپشۇرۇاالساڭلر ،بۇ ەىلياس كېلىدۇ. 15قۇلىقى بارلر ەاڭلىسۇن. 16لېكىن مۋن بۇ ەۋالدنى نۋگۋ ەوخشىتىمۋن؟ بۇ خۇددى بازاردا ەولتۇرۇپ ،بۇرادەرلىرىنى چاقىرغانغا ەوخشايدۇ. 17ھۋزرىتى ەۋيسا مۇنداق دېدى : -بىز سىلۋرگۋ تۇرۇبا قۇردۇق ،سۋن ەۇسسۇل ەوينىمىدىڭ .بىز سىلۋرگۋ ماتۋم تۇتتۇق ،سۋن ھۋسرەتلۋنمىدىڭ. 18چۈنكى ،يۋھيا پۋيغۋمبۋر يۋپ-ەىچىشكۋ كۋلمىدى ،ەۇلر« :ەۇنىڭدا شۋيتان بار »دەيدۇ. 19ەىنسانئوغلى كېلىپ يۋپ-ەىچىپ كۋلدى ،ەۇلر« :قاراڭلر ،ھۋسۋتخور ،ھاراقكۋش ،باجگىر اە گۇناھكارلرنىڭ دوستى .ەۋمما ەۋقىل ەۇنىڭ بالىلىرىغا ھۋقلىق. 20شۇنىڭدىن كېيىن ،ەۇ نۇرغۇن كۈچلۈك ەىشلىرى بىلۋن شۇغۇللنغان شۋھۋرلۋرنى ەۋيىبلۋشكۋ باشلىدى. 21ااي ااي ،خورازىن !ااي ااي ،بۋيتسايدا !چۈنكى ،سۋندە قىلىنغان كۈچلۈك ەۋسۋرلۋر تىر اە سىدوندا قىلىنغان بولسا ،ەۇلر ەۇزۇندىن بۇيان تاغار اە كۈلدە تۋابۋ قىلغان بولتتى. 22بىلىپ قويۇڭلركى ،قىيامۋت كۈنى تىر اە سىدونغا قارىغاندا تېخىمۇ سۋارچان بولىدۇ. 23سۋن ،ەاسمانغا كۆتۈرۈلگۋن كۋپۋرناھۇم دوزاخقا تاشلىنىسۋن ،چۈنكى سۋندە قىلىنغان قۇدرەتلىك ەۋسۋرلۋر سودومدا قىلىنغان بولسا ، ەۇ تا بۈگۈنگۋ قۋدەر ساقلنغان بولتتى. 24لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،قىيامۋت كۈنى سودوم زېمىنى ەۈچۈن سىلۋرگۋ قارىغاندا تېخىمۇ بۋرداشلىق بېرەلۋيدۇ. 25ەۇ ااقىتتا ەۋيسا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى « :ەى ەاتا ،ەۋرش اە زېمىننىڭ پۋراەردىگارى ،مۋن ساڭا رەھمۋت ەېيتىمۋن ،چۈنكى سۋن بۇ ەىشلرنى دانا اە دانا كىشىلۋردىن يوشۇرۇپ ،بوااقلرغا ەاشكارىلىدىڭ. 26شۇنداق بولسىمۇ ،ەاتا ،چۈنكى ەۇ سېنىڭ نۋزىرىڭدە ياخشىدەك قىلتتى. 27ھۋممۋ نۋرسۋ ەاتامنىڭ ماڭا تاپشۇرۇپ بېرىلدى .ەوغلىنى ھېچكىم تونۇمايدۇ .ھېچكىم ەاتىسىنى تونۇمايدۇ ،پۋقۋت ەوغلىدىن باشقا ، ەوغلى كىمگۋ ەاشكارىلىسا. 28ەۋي جاپاكۋشلۋر اە ەېغىر يۈكلۋر ،مېنىڭ يېنىمغا كېلىڭلر ،مۋن سىلۋرگۋ ەارام بېرەي. 29مېنىڭ بويۇنتۇرۇقۇمنى ەېلىپ ،مۋندىن ەۆگىنىڭ .چۈنكى مۋن مۇليىم اە قۋلبىم تۆاەن .شۇڭا روھىڭلرغا ەارام تاپاليسىز. 30چۈنكى مېنىڭ بويۇنتۇرۇقۇم ەاسان ،يۈكىم يېنىك. 12باب1ەۇ ااقىتتا ،ەۋيسا دەم ەېلىش كۈنى قوناقتىن ەۆتتى .ەۇنىڭ شاگىرتلىرى قورسىقى ەاچتى ،قوناقنىڭ باشلىرىنى ەۈزۈشكۋ اە يېيىشكۋ باشلىدى. 2پۋرىسىيلۋر بۇنى كۆرۈپ : -مانا ،شاگىرتلىرىڭ دەم ەېلىش كۈنى قىلىشقا تېگىشلىك بولمىغان ەىشلرنى قىلدى. 3ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -دااۇت ەاچ قالغاندا اە ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ بولغانلرنى ەوقۇمىدىڭلرمۇ؟ 4ەۇ قانداق قىلىپ خۇدانىڭ ەۆيىگۋ كىرىپ ،ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ بولغانلر ەۈچۈن ەۋمۋس ،پۋقۋت روھانىيلر ەۈچۈنل يېيىشكۋ بولىدىغان ھارام ناننى يېدى؟ 5ياكى تۋارات قانۇنىدا ەوقۇمىدىڭلرمۇ؟ دەم ەېلىش كۈنى ،بۇتخانىدىكى روھانىيلر دەم ەېلىش كۈنىنى ناپاك قىلىپ ،گۇناھسىز بولىدۇ. 6لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ يۋر ەىبادەتخانىدىنمۇ ەۇلۇغدۇر. 7ەۋگۋر بۇنىڭ مۋنىسىنى بىلگۋن بولسىڭىز ،مۋن رەھىم قىلىمۋن ،قۇربانلىق قىلمايمۋن ،گۇناھسىزلرنى ەۋيىبلىمىگۋن بولتتىڭىز. 8چۈنكى ،ەىنسانئوغلى ھۋتتا دەم ەېلىش كۈنىنىڭ رەببىدۇر. 9ەۇ يۋردىن ەايرىلغاندىن كېيىن ،ەۇلرنىڭ ەىبادەتخانىسىغا كىردى. 9
مۋتتا
10مانا ،ەۇنىڭ قولى قۇرۇپ كۋتكۋن بىر ەادەم بار ەىدى .ەۇلر ەۇنىڭدىن« :دەم ەېلىش كۈنى ساقىيىش دۇرۇسمۇ؟ »دەپ سورىدى .ەۇلر ەۇنى ەۋيىبلىدى. 11ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەاراڭلردا بىر قوي بار ،ەۋگۋر ەۇ دەم ەېلىش كۈنى بىر قۇدۇققا چۈشۈپ كۋتسۋ ،ەۇنى تۇتۇپ تۇرامدۇ؟ 12ەۇنداقتا ،ەادەم قويدىن قانچىلىك ياخشى؟ شۇڭلشقا دەم ەېلىش كۈنى ياخشى قىلىش قانۇنلۇق. 13ەاندىن ،ەۇ كىشىگۋ « :قولۇڭنى ەۇزات »دېدى .ەۇ ەۇنى سوزدى .ەۇ باشقىلرغا ەوخشاش ەۋسلىگۋ كۋلتۈرۈلدى. 14پۋرىسىيلۋر سىرتقا چىقىپ ،ەۇنى قانداق يوقىتىدىغانلىقىنى بىلدى. 15ھۋزرىتى ەۋيسا بۇنى بىلگۋندىن كېيىن ،ەۇ يۋردىن ەايرىلدى .نۇرغۇن كىشىلۋر ەۇنىڭغا ەۋگىشىپ ،ھۋممۋيلۋننى ساقايتتى. 16ەۇلرغا: 17پۋيغۋمبۋر ەۋلۋيھىسسالم پۋيغۋمبۋرنىڭ ەېيتقىنىدەك: 18مانا مۋن تاللىغان خىزمۋتكارىم .جېنىم رازى بولغان سۆيۈملۈكۈم :روھىمنى ەۇنىڭغا يۈكلۋيمۋن ،ەۇ يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋرگۋ ھۆكۈم چىقىرىدۇ. 19ەۇ تىرىشمايدۇ ،يىغلىمايدۇ .ھېچكىم كوچىدا ەۇنىڭ ەااازىنى ەاڭلىمايدۇ. 20ەۇ زەخىملۋنگۋن قومۇشنى سۇندۇرمايدۇ ،تاماكا زىغىرىنى ەۆچۈرمۋيدۇ ،ەۇ ھۆكۈمگۋ ھۆكۈم چىقارغۇچۋ. 21يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋر ەۇنىڭ نامىغا ەىشىنىدۇ. 22ەاندىن ،ەۇنىڭغا شۋيتان ،قارىغۇ اە گاچا بار بىر ەادەم ەېلىپ كېلىندى .ەۇ قارىغۇلر بىلۋن گاچىلر گۋپ قىلىپ ،كۆردى. 23ھۋممۋيلۋن ھۋيران بولۇپ : -بۇ دااۇتنىڭ ەوغلى ەۋمۋسمۇ؟ 24پۋرىسىيلۋر بۇنى ەاڭلپ : -بۇ شۋيتان شۋيتانلرنى قوغلىمايدۇ ،بۋلكى شۋيتانلرنىڭ شاھزادىسى بېلزېبۇب تۋرىپىدىن: 25ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنىڭ ەويلىرىنى بىلدى اە ەۇلرغا : -ەۆزىگۋ بۆلۈنگۋن ھۋر بىر پادىشاھلىق ھالك بولىدۇ .ەۆزىگۋ بۆلۈنگۋن ھۋر بىر شۋھۋر ياكى ەۆي تۇرمايدۇ: 26ەۋگۋر شۋيتان شۋيتاننى قوغلىسا ،ەۇ ەۆزىگۋ بۆلۈنۈپ كېتىدۇ .ەۇنىڭ پادىشاھلىقى قانداق تۇرسۇن؟ 27ەۋگۋر مۋن بېلزېبۇب ەارقىلىق شۋيتانلرنى قوغلىۋەتسۋم ،بالىلىرىڭىز كىم تۋرىپىدىن ەۇلرنى قوغليدۇ؟ شۇڭا ەۇلر سېنىڭ سوتچىلىرىڭ بولىدۇ. 28لېكىن ،مۋن خۇدانىڭ روھى بىلۋن شۋيتانلرنى قوغلىۋەتسۋم ،خۇدانىڭ پادىشاھلىقى سىلۋرگۋ كېلىدۇ. 29ياكى بولمىسا ،قانداق قىلىپ كۈچلۈك ەادەمنىڭ ەۆيىگۋ كىرىپ ،ماللىرىنى بۇلڭ-تالڭ قىلليدۇ؟ ەاندىن ەۇ ەۆيىنى بۇزىدۇ. 30مۋن بىلۋن بىللۋ بولمىغانلر ماڭا قارشى .مۋن بىلۋن توپلنمىغانلر چۋتئۋلرگۋ تارقالغان. 31شۇنىڭ ەۈچۈن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ەىنسانلرغا ھۋر خىل گۇناھ اە كۇپۇرلۇقلر كۋچۈرۈم قىلىنىدۇ ،لېكىن مۇقۋددەس روھقا قىلىنغان تۆھمۋت ەىنسانلرغا كۋچۈرۈم قىلىنمايدۇ. 32كىمكى ەىنسانئوغلىغا قارشى سۆز قىلسا ،ەۇ كۋچۈرۈم قىلىنىدۇ ،لېكىن كىمكى مۇقۋددەس روھقا قارشى سۆزلىسۋ ،ەۇ بۇ دۇنيادا اە دۇنيادا كۋچۈرۈم قىلىنمايدۇ. 33يا دەرەخنى ياخشى ،مېۋىسىنى ياخشى قىلغىن .ياكى بولمىسا دەرەخنى چىرىپ ،مېۋىسىنى بۇزۇاېتىڭ ،چۈنكى دەرەخ ەۇنىڭ مېۋىسى بىلۋن تونۇلغان. 34ەۋي بىر ەۋالد يىلنلر ،يامان ەادەم بولۇپ ،قانداقمۇ ياخشى گۋپلۋرنى قىلليسىز؟ چۈنكى يۈرەكنىڭ كۆپلۈكىدىن ەېغىز سۆزلۋيدۇ. 35ياخشى ەادەم قۋلبنىڭ ياخشى خۋزىنىسىدىن ياخشى نۋرسىلۋرنى چىقىرىدۇ ،رەزىل ەادەم يامان خۋزىنىدىن يامان ەىشلرنى چىقىرىدۇ. 36لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ەىنسانلر ەېيتقان ھۋربىر بىھۇدە سۆزنى قىيامۋت كۈنى ھېسابليدۇ. 37چۈنكى ،سۆزلىرىڭ ەارقىلىق ھۋققانىي ەادەم دەپ جاكارلىنىسۋن ،سۆزلىرىڭ بىلۋن ەۋيىبلىنىسۋن. 38بۋزى تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر« :ەۇستاز ،بىز سۋندىن بىر مۆجىزە كۆرىمىز »دەپ جاااب بۋردى. 39ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -يامان اە زىناخور ەۋالدلر بىر مۆجىزە ەىزدەيدۇ .ەۇنىڭغا ھېچقانداق بۋلگۋ بېرىلمۋيدۇ ،ەۋمما يۇنۇس پۋيغۋمبۋرنىڭ بۋلگىسى: 40چۈنكى يۇنۇس كىتنىڭ قورسىقىدا ەۈچ كېچۋ اە ەۈچ كېچۋ بولغاندەك .ەىنسانئوغلى يۋر يۈزىدە ەۈچ كېچۋ-كۈندۈز بولىدۇ. 41نىنۋاىدىكى كىشىلۋر بۇ ەۋالدلر بىلۋن بىللۋ ھۆكۈم چىقىرىدۇ اە ەۇنى ەۋيىبلۋيدۇ ،چۈنكى ەۇلر يۇنۇسنىڭ اەز-نۋسىھۋتلىرىگۋ تۋابۋ قىلدى .مانا بۇ يۋردە يۇنۇستىنمۇ ەۇلۇغ. 42جۋنۇبتىكى ەايال پادىشاھ بۇ ەۋالدلر بىلۋن بىللۋ ھۆكۈم چىقىرىدۇ اە ەۇنى ەۋيىبلۋيدۇ ،چۈنكى ەۇ سۇليماننىڭ ھېكمىتىنى ەاڭلش ەۈچۈن دۇنيانىڭ ھۋر قايسى جايلىرىدىن كۋلگۋن .مانا بۇ يۋردە سۇليماندىنمۇ ەۇلۇغ. 43ەىنساندىن ناپاك روھ يوقالغاندا ،ەۇ قۇرغاق جايلرنى ەايلىنىپ ەارام ەالىدۇ ،ھېچنىمىنى تاپالمايدۇ. 44ەاندىن ،ەۇ« :مۋن قۋيۋردىن چىققان بولسام ،ەۆيۈمگۋ قايتىمۋن »دېدى .ەۇ كۋلگۋندە ،ەۇ قۇرۇق ،سۈپۈرۈلگۋن اە بېزەلگۋنلىكىنى بايقىدى. 45ەاندىن ەۇ بېرىپ ،ەۆزىدىنمۇ ناچار يۋتتۋ روھنى بىللۋ ەېلىپ ،ەۇلر كىرىپ ەۇ يۋردە ياشايدۇ .ەۇ ەادەمنىڭ ەاخىرقى ھالىتى بىرىنچىدىن ناچار .بۇ رەزىل ەۋالدلرغىمۇ شۇنداق بولىدۇ. 46ەۇ تېخى خۋلق بىلۋن پاراڭلشقاندا ،ەانىسى اە قېرىنداشلىرى ەۇنىڭ بىلۋن سۆزلىشىشنى ەارزۇ قىلىپ ،سىرتتا تۇرۇپتۇ. 47ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -قاراڭ ،ەاناڭ اە قېرىنداشلىرىڭ سىلۋر بىلۋن سۆزلىشىشنى خاليدۇ. 48لېكىن ،ەۇ جاااب بېرىپ ،ەۇنىڭغا « :مېنىڭ ەاپام كىم؟ »دېدى .مېنىڭ قېرىنداشلىرىم كىم؟ 49ەۇ شاگىرتلىرىغا قوللىرىنى ەۇزاتتى اە « :مانا ەانام اە قېرىنداشلىرىم! 50چۈنكى ،ەۋرشتىكى ەاتامنىڭ ەىرادىسىنى ەورۇندىغانلر مېنىڭ ەىنىم ،ەاچام اە ەاپامغا ەوخشاش.
10
مۋتتا
13باب1شۇ كۈنى ھۋزرىتى ەۋيسا ەۆيدىن چىقىپ ،دېڭىز بويىدا ەولتۇردى. 2نۇرغۇن كىشىلۋر ەۇنىڭ يېنىغا يىغىلىپ ،كېمىگۋ ەولتۇرۇپ ەولتۇردى .خاليىق قىرغاقتا تۇرۇپتۇ. 3ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا نۇرغۇن نۋرسىلۋرنى تۋمسىل قىلىپ مۇنداق دېدى : -مانا بىر تېرىغۇچى چىقىپ كۋتتى. 4ەۇ تېرىغاندا ،بىر قىسىم ەۇرۇقلر يول بويىغا چۈشۈپ كۋتتى ،قۇشلر كېلىپ ەۇلرنى يۋپ كۋتتى: 5بۋزىلىرى يۋر كۆپ بولمىغان تاش جايلرغا يىقىلدى .ەۇلر يۋر يۈزىنىڭ چوڭقۇرلۇقى بولمىغاچقا ،دەرھال پۋيدا بولدى. 6كۈن چىققاندا ،ەۇلر كۆيۈپ كۋتتى .يىلتىزى بولمىغاچقا ،قۇرۇپ كۋتتى. 7بۋزىلىرى تىكۋننىڭ ەارىسىغا چۈشۈپ كۋتتى .تىكۋنلۋر ەۆرۈلۈپ ەۇلرنى بوغدى: 8يۋنۋ بۋزىلىرى ياخشى يۋرگۋ چۈشۈپ ،بۋزىلىرى يۈز ھۋسسۋ ،بۋزىلىرى ەاتمىش ھۋسسۋ ،بۋزىلىرى ەوتتۇز ھۋسسۋ مېۋە بۋردى. 9كىمنىڭ قۇلىقى بار ،ەاڭلىسۇن. 10شاگىرتلر كېلىپ ،ەۇنىڭغا : -نېمىشقا ەۇلرغا تۋمسىللۋرنى سۆزلۋيسۋن؟ 11ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىنىڭ سىرىنى بىلىش سىلۋرگۋ بېرىلگۋن ،لېكىن ەۇ ەۇلرغا بېرىلمىگۋن. 12چۈنكى ،كىمدە بولسا ،ەۇنىڭغا بېرىلىدۇ ،ەۇ تېخىمۇ كۆپ بولىدۇ. 13شۇڭا ،مۋن ەۇلرغا تۋمسىل بىلۋن سۆزلۋيمۋن ،چۈنكى ەۇلر كۆرمۋيدۇ .ەۇلر ەاڭلىمايدۇ ،چۈشۋنمۋيدۇ. 14ەۇلردا يۋشايا پۋيغۋمبۋرنىڭ« :ەاڭلش ەارقىلىق ەاڭليسىلۋر ،چۈشۋنمۋيسىلۋر »دېگۋن بېشارەتلىرى ەۋمۋلگۋ ەاشتى .كۆرسۋڭلر ، كۆرەلمۋيسىلۋر. 15چۈنكى ،بۇ كىشىلۋرنىڭ يۈرىكى قاتتىق بولۇپ ،قۇلقلىرى سۇس ،كۆزلىرى يۇمۇلدى .بولمىسا ەۇلر ھۋر ااقىت كۆزى بىلۋن كۆرەلۋيدۇ ،قۇلقلىرى بىلۋن ەاڭليدۇ ،قۋلبى بىلۋن چۈشىنىدۇ ،اە دىنغا ەېتىقاد قىلسۇن ،مۋن ەۇلرنى ساقايتىمۋن. 16لېكىن ،سېنىڭ كۆزلىرىڭ نېمىدېگۋن بۋختلىك! 17بىلىپ قويۇڭلركى ،نۇرغۇن پۋيغۋمبۋرلۋر اە ھۋققانىي ەادەملۋر سىلۋر كۆرگۋن نۋرسىلۋرنى كۆرۈشنى ەارزۇ قىلدى ،ەۋمما كۆرمىدى .ەاڭلىغان اە ەاڭلىمىغان نۋرسىلۋرنى ەاڭلش. 18شۇڭا تېرىغۇچى توغرىسىدىكى تۋمسىلنى ەاڭلڭ. 19كىمكى پادىشاھلىقنىڭ سۆزىنى ەاڭلپ ،ەۇنى چۈشۋنمىسۋ ،يامان ەادەم كېلىپ ،ەۇنىڭ قۋلبىگۋ تېرىلغان نۋرسىنى تارتىۋالىدۇ .بۇ يول بويى ەۇرۇق ەالغان كىشى. 20لېكىن ،ەۇرۇقنى تاشلىق جايلرغا قوبۇل قىلغان كىشى ،بۇ سۆزنى ەاڭلىغان اە خۇشاللىق بىلۋن قوبۇل قىلغان ەادەمدۇر. 21لېكىن ،ەۇ ەۆزىدە يىلتىز تارتمىدى ،بۋلكى بىر مۋزگىل بۋرداشلىق بۋردى. 22تىكۋنلۋر ەارىسىدىن ەۇرۇق ەالغان كىشىمۇ بۇ سۆزنى ەاڭلىغان كىشىدۇر .بۇ دۇنيانىڭ غۋمخورلۇقى اە بايلىقنىڭ ەالدامچىلىقى بۇ سۆزنى بوغۇپ ،مېۋە بۋرمۋيدۇ. 23لېكىن ،ياخشى يۋرگۋ ەۇرۇق سالغان كىشى بۇ سۆزنى ەاڭلىغان اە ەۇنى چۈشىنىدىغان كىشىدۇر .ەۇ يۋنۋ مېۋە بېرىدۇ اە بېرىدۇ ، بۋزىلىرى يۈز ھۋسسۋ ،بۋزىلىرى ەاتمىش ،بۋزىلىرى ەوتتۇز. 24ەۇلرغا يۋنۋ بىر تۋمسىل سۆزلۋپ مۇنداق دېدى « :ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى ەۆز ەېتىزىغا ياخشى ەۇرۇق چاچقان ەادەمگۋ ەوخشايدۇ. 25لېكىن ،كىشىلۋر ەۇخلااتقاندا ،ەۇنىڭ دۈشمىنى كېلىپ بۇغدايغا ەوت-چۆپ تېرىدى. 26ەۋمما تىغ كۆتۈرۈلۈپ مېۋە بۋرگۋندە ،ەاندىن چىۋىقمۇ پۋيدا بولدى. 27ەۆيدىكىلۋرنىڭ خىزمۋتكارلىرى كېلىپ ەۇنىڭغا _ :ەۋپۋندىم ،ەېتىزىڭىزغا ياخشى ەۇرۇق سالمىدىڭىزمۇ؟ ەۇ نۋدىن كۋلگۋن؟ 28ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -بۇنى دۈشمۋن قىلدى .خىزمۋتكارلر ەۇنىڭغا« :ەۇنداقتا ،بىز ەۇلرنى يىغىپ ،ەۇلرنى يىغىشتۇرماقچىمۇ؟ 29لېكىن ەۇ :ياق .ەوت-چۆپلۋرنى يىغىشتۇرغاندا ،بۇغداينىمۇ ەۇلر بىلۋن بىللۋ يىلتىزىدىن قومۇرۇپ تاشلڭلر. 30ھوسۇل يىغىشقىچۋ ھۋر ەىككىسىنى بىللۋ ەۆستۈرەيلى ،ھوسۇل ااقتىدا مۋن ەورغۇچىلرغا دەيمۋن :ەالدى بىلۋن ەوت-چۆپلۋرنى يىغىپ ، باغلپ باغلپ كۆيدۈرۈڭ ،ەۋمما بۇغداينى ەېغىلىمغا يىغىڭ. 31ەۇلرغا يۋنۋ بىر تۋمسىل سۆزلۋپ مۇنداق دېدى « :ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى بىر كىشى ەېلىپ ەېتىزىغا تېرىغان قىچا ەۇرۇقىغا ەوخشايدۇ: 32ەۇ ھۋقىقۋتۋن بارلىق ەۇرۇقلرنىڭ ەىچىدە ەۋڭ ەاز بولىدۇ ،ەۋمما ەۇ ەۆسكۋندە ەۆسۈملۈكلۋر ەىچىدە ەۋڭ چوڭى بولۇپ ،دەرەخكۋ ەايلىنىدۇ ،شۇنداق قىلىپ ھااا قۇشلىرى كېلىپ شاخلىرىدا تۇرىدۇ. 33ەۇلرغا يۋنۋ بىر تۋمسىل سۆزلۋپ بۋردى .ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى بىر ەايال ەېلىپ خېمىرتۇرۇچقا ەوخشايدۇ. 34بۇلرنىڭ ھۋممىسى ھۋزرىتى ەۋيساغا نۇرغۇن تۋمسىللۋرنى سۆزلۋپ بۋردى .ەۇ ەۇلرغا تۋمسىل سۆزلىمۋي: 35پۋيغۋمبۋرنىڭ« :مۋن ەاغزىمنى تۋمسىل بىلۋن ەاچىمۋن »دېگۋن سۆزى ەۋمۋلگۋ ەاشسۇن .مۋن دۇنيا قۇرۇلغاندىن تارتىپل مۋخپىي ساقلنغان ەىشلرنى سۆزلۋيمۋن. 36ھۋزرىتى ەۋيسا خاليىقنى ەۋاەتىپ ،ەۆيگۋ كىردى .شاگىرتلىرى ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ قېشىغا كېلىپ : -بىزگۋ ەېتىزدىكى ەوت -چۆپ توغرىسىدىكى تۋمسىلنى بىزگۋ ەېيتىپ بۋرگىن. 37ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -ياخشى ەۇرۇقنى تېرىغان ەادەم ەىنسانئوغلىدۇر. 38بۇ يۋر دۇنيا .ياخشى ەۇرۇق پادىشاھلىقنىڭ ەۋالدلىرى .ەۋمما چىۋىقلر پاسىقلرنىڭ بالىلىرى. 39ەۇلرنى تېرىغان دۈشمۋن شۋيتاندۇر .ھوسۇل دۇنيانىڭ ەاخىرى .ەورمىچىلر بولسا پۋرىشتىلۋر. 40شۇنىڭ بىلۋن ،ەوت -چۆپلۋر ەوتقا تاشلىنىدۇ .بۇ دۇنيانىڭ ەاخىرىدا شۇنداق بولىدۇ. 41ەىنسانئوغلى پۋرىشتىلىرىنى ەۋاەتىدۇ ،ەۇلر ەۇنىڭ پادىشاھلىقىدىن رەنجىتىدىغان اە زالىملرنىڭ ھۋممىسىنى يىغىدۇ. 42ەۇلرنى ەوت ەوچاققا تاشليدۇ. 11
مۋتتا
43ەاندىن كېيىن ،ياخشىلر ەاتىسىنىڭ پادىشاھلىقىدا قۇياشتۋك پارقىرايدۇ .كىمنىڭ قۇلىقى بار ،ەاڭلىسۇن. 44يۋنۋ ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى ەېتىزغا يوشۇرۇنغان خۋزىنىگۋ ەوخشايدۇ .بىر ەادەم تاپقان نۋرسىنى يوشۇرۇپ ،خۇشاللىقى بىلۋن بېرىپ ، بار نۋرسىلىرىنى سېتىپ ،بۇ ەېتىزنى سېتىۋالىدۇ. 45يۋنۋ ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى ياخشى مۋراايىت ەىزدەااتقان سودىگۋرگۋ ەوخشايدۇ. 46ەۇ بىر قىممۋت باھالىق بىر مۋراايىتنى تېپىپ بېرىپ ،بار نۋرسىلىرىنى سېتىۋەتتى. 47يۋنۋ ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى دېڭىزغا تاشلنغان اە ھۋر خىل توپلنغان تورغا ەوخشايدۇ. 48ەۇلر تولۇپ كۋتكۋندىن كېيىن ،قىرغاققا چىقىپ ەولتۇرۇپ ،ياخشى نۋرسىلۋرنى قاچىلرغا يىغدى ،ەۋمما ناچارلىرىنى تاشلىۋەتتى. 49دۇنيانىڭ ەاخىرىمۇ شۇنداق بولىدۇ :پۋرىشتىلۋر چىقىپ ،زالىملرنى ھۋققانىي كىشىلۋر ەارىسىدىن ەايرىيدۇ. 50ەۇلرنى ەوت ەوچاققا تاشليدۇ. 51ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -بۇلرنىڭ ھۋممىسىنى چۈشۋندىڭىزمۇ؟ ەۇلر ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم! 52ەاندىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -شۇڭا ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىغا بۇيرۇلغان ھۋر بىر تۋارات ەۇستازى ەۆي ەىگىلىرىگۋ ەوخشايدۇ ،ەۇ خۋزىنىسىدىن يېڭى اە كونا نۋرسىلۋرنى چىقىرىپ بېرىدۇ. 53ھۋزرىتى ەۋيسا بۇ تۋمسىللۋرنى تۈگىتىپ ،ەۇ يۋردىن ەايرىلدى. 54ەۇ ەۆز يۇرتىغا قايتىپ كېلىپ ،ەۇلرنى ەىبادەتخانىسىدا ەۇلرغا ھۋيران قالدۇردى اە ھۋيران بولۇپ : -بۇ ەۋقىل اە بۇ قۇدرەتلىك ەۋسۋرلۋر نۋدىن كۋلگۋن؟ 55بۇ ياغاچچىنىڭ ەوغلى ەۋمۋسمۇ؟ ەۇنىڭ ەانىسى مۋريۋم ەۋمۋسمۇ؟ ەۇنىڭ قېرىنداشلىرى ياقۇپ ،يۈسۈپ ،سىمون اە يۋھۇدا. 56ھۋمشىرىلىرى ،ەۇلرنىڭ ھۋممىسى بىز بىلۋن بىللۋ ەۋمۋسمۇ؟ بۇ ەىشلرنىڭ ھۋممىسى قۋيۋردىن كۋلگۋن؟ 57ەۇلر ەۇنىڭدىن رەنجىدى .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -بىر پۋيغۋمبۋر ەۆز يۇرتىدا اە ەۆز ەۆيىدە ھۆرمۋتسىز ەۋمۋس. 58ەۇ ەېتىقاد قىلمىغانلىقى ەۈچۈن ،ەۇ يۋردە نۇرغۇن كۈچلۈك ەىشلرنى قىلمىدى. 14باب1ەۇ ااقىتتا ،ھىرود خان ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ داڭقىنى ەاڭلىدى. 2خىزمۋتكارلىرىغا : -بۇ چۆمۈلدۈرگۈچى يۋھيا .ەۇ تىرىلدى .شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەۇنىڭدا كۈچلۈك خىزمۋتلۋر نامايان بولىدۇ. 3ھىرود خان يۋھيانى تۇتۇپ ،ەۇنى باغلپ ،ەىنىسى فىلىپنىڭ ەايالى ھىرودىيۋ ەۈچۈن ەۇنى زىندانغا تاشلىدى. 4چۈنكى ،يۋھيا پۋيغۋمبۋر ەۇنىڭغا : -ەۇنى ەېلىش قانۇنلۇق ەۋمۋس. 5ەۇ ەۇنى ەۆلتۈرمۋكچى بولغاندا ،كىشىلۋردىن قورقاتتى ،چۈنكى ەۇلر ەۇنى پۋيغۋمبۋر دەپ ھېسابلىدى. 6ھىرود خاننىڭ تۇغۇلغان كۈنىنى ەۆتكۈزگۋندە ،ھىرودىيۋ قىزى ەۇلرنىڭ ەالدىدا ەۇسسۇل ەويناپ ،ھىرودنى خۇشال قىلدى. 7شۇنىڭدىن كېيىن ،ەۇ ەۇنىڭغا نېمىنى تۋلۋپ قىلسا شۇنى بېرىدىغانلىقىنى قۋسۋم قىلدى. 8ەۇ ەانىسىغا يوليورۇق بېرىشتىن بۇرۇن ،ەۇ« :بۇ يۋردە جون باپتىستنىڭ بېشىنى توك قاچىلىغىن. 9پادىشاھ پۇشايمان قىلدى .شۇنداقتىمۇ ،قۋسۋم اە ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ گۆشتۋ ەولتۇرغانلر ەۇنىڭغا بېرىشنى بۇيرۇدى. 10ەۇ ەادەم ەۋاەتىپ ،تۈرمىدە يۋھيانىڭ كاللىسىنى ەالدى. 11ەۇنىڭ بېشىغا توك قاچىلىغۇچ ەېلىپ كېلىندى اە ەۇ ەانىسىغا بۋردى. 12شاگىرتلىرى كېلىپ ،جۋسۋتنى ەېلىپ دەپنۋ قىلدى اە بېرىپ ھۋزرىتى ەۋيساغا ەېيتتى. 13ھۋزرىتى ەۋيسا بۇ خۋاەرنى ەاڭلىغاندىن كېيىن ،كېمۋ بىلۋن ەۇ يۋردىن ەايرىلىپ چۆللۈككۋ كۋتتى .كىشىلۋر بۇنى ەاڭلىغاندىن كېيىن ، پىيادە مېڭىپ شۋھۋردىن چىقىپ كۋتتى. 14ھۋزرىتى ەۋيسا سىرتقا چىقىپ ،نۇرغۇن كىشىلۋرنى كۆرۈپ ،ەۇلرغا رەھىم-شۋپقۋت قىلىپ ،كېسۋللىرىنى ساقايتتى. 15كۋچ بولغاندا ،شاگىرتلىرى ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كېلىپ : -بۇ بىر چۆللۈك ،ااقىت ەۆتۈپ كۋتتى .كىشىلۋرنى ەۋاەتىپ ،ەۇلر كۋنتلۋرگۋ كىرىپ ،ەۆزى تاماق سېتىۋالىدۇ. 16ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەۇلر كۋتمۋيدۇ .ەۇلرغا تاماق بۋرگىن. 17ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -بۇ يۋردە بۋش نان ،ەىككى بېلىق بار. 18ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -دېدى. 19خاليىقنى ەوت-چۆپ ەۈستىدە ەولتۇرۇشقا بۇيرۇدى اە بۋش ناننى اە ەىككى بېلىقنى ەېلىپ ەاسمانغا قاراپ بۋخت تىلىدى اە تورمۇزلىدى اە بۇ نانلرنى شاگىرتلىرىغا ،شاگىرتلرنى كۆپچىلىككۋ بۋردى. . 20ەۇلر يۋپ بولۇپ ،تويدى. 21يۋيدىغانلر ەاياللر اە بالىلردىن باشقا بۋش مىڭ ەۋتراپىدا ەادەم ەىدى. 22ھۋزرىتى ەۋيسا شاگىرتلىرىنى پاراخوتقا چىقىشقا اە ەۇنىڭ ەالدىدىن باشقا تۋرەپكۋ مېڭىشقا بۇيرۇدى. 23خاليىقنى يولغا سېلىپ ،دۇەا-تىلاەت قىلىش ەۈچۈن ەايرىم بىر تاغقا چىقتى .كۋچ بولغاندا ،ەۇ يالغۇز قالدى. 24كېمۋ ھازىر دېڭىزنىڭ ەوتتۇرىسىدا بولۇپ ،دولقۇنلر بىلۋن لۋرزىگۋ كۋلدى ،چۈنكى شامال ەۋكسىچۋ ەىدى. 25كېچىنىڭ تۆتىنچى كۈنى ،ھۋزرىتى ەۋيسا دېڭىزدا مېڭىپ ،ەۇلرنىڭ يېنىغا باردى. 26شاگىرتلر ەۇنىڭ دېڭىزدا كېتىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،ەالقزادە بولۇپ« :بۇ بىر روھ .ەۇلر قورقۇپ ااقىرىدى. 27ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -خۇشال بول !ەۇ مۋن .قورقماڭ. 28پېترۇس ەۇنىڭغا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -ەى رەببىم ،ەۋگۋر سۋن بولساڭ ،مېنى سۇنىڭ يېنىغا كۋلگىن. 29ھۋزرىتى ەۋيسا : -كۋل !پېترۇس كېمىدىن چۈشكۋندە ،سۇ ەۈستىدە مېڭىپ ،ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا باردى. 12
مۋتتا
30شامالنىڭ شااقۇن-سۈرەننى كۆرۈپ ،قورقۇپ كۋتتى .ەۇ چۆكۈشكۋ باشلىدى اە« :ەى رەببىم ،مېنى قۇتۇلدۇرغىن. 31ھۋزرىتى ەۋيسا دەرھال قولىنى ەۇزىتىپ ،ەۇنى تۇتۇاېلىپ : -ەى ەىمانسىز ،نېمىشقا گۇمان قىلدىڭ؟ 32ەۇلر كېمىگۋ كىرگۋندە ،شامال توختىدى. 33كېمىدە ەولتۇرغانلر كېلىپ ەۇنىڭغا سۋجدە قىلدى : -سۋن ھۋقىقۋتۋن خۇدانىڭ ەوغلى. 34ەۇلر ەۆتۈپ كۋتكۋندىن كېيىن ،گېننىسارېت زېمىنىغا كۋلدى. 35ەۇ يۋردىكى كىشىلۋر ەۇنى بىلگۋندىن كېيىن ،ەۋتراپتىكى بارلىق دۆلۋتلۋرگۋ ەادەم ەۋاەتىپ ،كېسۋلرنىڭ ھۋممىسىنى ەۇنىڭغا ەېلىپ كۋلدى. 36ەۇلر ەۇنىڭدىن پۋقۋت ەۇنىڭ كىيىمىنىڭ ەۇچىغا تېگىشىنى ەۆتۈندى. 15باب1ەاندىن يېرۇسالېملىق ھۋزرىتى ەۋيسا اە تۋارات ەۇستازلىرى ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كۋلدى. 2شاگىرتلىرىڭىز نېمىشقا ەاقساقاللرنىڭ ەۋنئۋنىسىگۋ خىلپلىق قىلىدۇ؟ چۈنكى ەۇلر نان يېگۋندە قوللىرىنى يۇيمايدۇ. 3لېكىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -نېمىشقا ەۋنئۋنىلىرىڭلر بىلۋن خۇدانىڭ ەۋمرىگۋ خىلپلىق قىلىسىلۋر؟ 4خۇدا بۇيرۇدى« :ەاتا-ەاناڭنى ھۆرمۋت قىلغىن ،ەاتا-ەانىغا لۋنۋت ەوقۇغان ەادەم ەۆلسۇن. 5لېكىن ،سىلۋر دەيسىلۋر ،كىمكى ەاتىسىغا ياكى ەانىسىغا« :بۇ ماڭا ھۋدىيۋ قىلغان نۋرسۋدۇر. 6دادىسىغا ياكى ەانىسىغا ھۆرمۋت قىلماڭ ،ەۇ ەۋركىن بولىدۇ .شۇنداق قىلىپ ،خۇدانىڭ ەۋمرىنى ەۋنئۋنىڭىز بىلۋن ھېچقانداق ەۈنۈم بۋرمىدىڭىز. 7ەۋي مۇناپىقلر ،ەۋساا سىلۋرگۋ ەالدىن ەېيتقاندەك: 8بۇ كىشىلۋر ەاغزى بىلۋن ماڭا يېقىنلىشىدۇ ،لۋالىرى بىلۋن مېنى ھۆرمۋتلۋيدۇ .ەۋمما ەۇلرنىڭ قۋلبى مۋندىن يىراق. 9لېكىن ەۇلر بىكارغا ماڭا چوقۇنىدۇ ،ەىنسانلرنىڭ ەۋمرلىرىنى تۋلىم بېرىدۇ. 10خاليىقنى چاقىرىپ ،ەۇلرغا « :ەاڭلڭ اە چۈشىنىڭ »دېدى. 11ەېغىزغا كىرگۋن نۋرسۋ ەىنساننى ناپاك قىلمايدۇ .ەۋمما ەېغىزدىن چىققان نۋرسۋ ەىنساننى ناپاك قىلىدۇ. 12شاگىرتلىرى كېلىپ ،ەۇنىڭغا : -پۋرىسىيلۋرنىڭ بۇ سۆزنى ەاڭلىغاندىن كېيىن رەنجىگۋنلىكىنى بىلۋمسۋن؟ 13لېكىن ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى « :ەۋرشتىكى ەاتام تېرىمىغان ھۋر بىر ەۆسۈملۈك يىلتىز تارتىدۇ. 14ەۇلرنى يالغۇز قويسۇن ،ەۇلر قارىغۇلرنىڭ قارىغۇ رەھبۋرلىرى .ەۋمالر قارىغۇنى يېتۋكلىسۋ ،ھۋر ەىككىسى ەۆستۋڭگۋ چۈشۈپ كېتىدۇ. 15ەاندىن ،پېترۇس جاااب بېرىپ ،ەۇنىڭغا : -بۇ تۋمسىلنى بىزگۋ ەېيتقىن. 16ھۋزرىتى ەۋيسا : -سىلۋر تېخى چۈشۋنمىدىڭلرمۇ؟ 17ەاغزىغا كىرگۋن نۋرسىنىڭ قورسىقىغا كىرىپ ،ليىھۋگۋ تاشلنغانلىقىنى تېخىچۋ چۈشۋنمىدىڭىزمۇ؟ 18ەۋمما ەېغىزدىن چىققان ەىشلر قۋلبتىن چىقىدۇ .ەۇلر ەۇ كىشىنى ناپاك قىلدى. 19چۈنكى قۋلبتىن يامان خىيال ،قاتىللىق ،زىنا ،زىنا ،ەوغرىلىق ،يالغان گۇااھچى ،كۇپۇرلۇق قىلىش كېرەك. 20بۇلر ەىنساننى ناپاك قىلىدىغان نۋرسىلۋر ،ەۋمما قولنى يۇيمىغان ھالدا يېيىش ەادەمنى ناپاك قىلمايدۇ. 21ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇ يۋردىن كېتىپ ،تىر اە سىدون دەرياسى بويىغا كۋتتى. 22مانا ،قانانلىق بىر ەايال ەوخشاش قىرغاقتىن چىقىپ ،ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم ،دااۇت ەوغلى ،ماڭا رەھىم قىل !قىزىم شۋيتانغا قاتتىق ەازابلندى. 23لېكىن ،ەۇ جاااب بۋرمىدى .شاگىرتلىرى كېلىپ ،ەۇنىڭدىن : -ەۇنى ەۋاەتىڭلر - ،دېدى .چۈنكى ەۇ بىزدىن كېيىن يىغليدۇ. 24لېكىن ،ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى « :مۋن ەىسراەىل جۋمۋتىنىڭ يوقاپ كۋتكۋن قويلىرىغا ەۋاەتىلمىدىم. 25ەۇ كېلىپ ،ەۇنىڭغا سۋجدە قىلىپ« :ەى رەببىم ،ماڭا ياردەم قىلغىن »دېدى. 26لېكىن ،ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بالىلرنىڭ نانلىرىنى ەېلىپ ەىتلرغا تاشلش مۇااپىق ەۋمۋس. 27ھۋزرىتى ەۋيسا : -ەى رەببىم ،لېكىن ەىتلر خوجايىنلىرىنىڭ ەۈستۋلدىن چۈشۈپ كۋتكۋن ەۇششاق-چۈششۋك يېمۋكلىكلۋرنى يۋيدۇ. 28ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ەى ەايال ،ەېتىقادىڭ بۋك چوڭ ،خالىغىنىڭدەك بولسۇن .ەۇنىڭ قىزى شۇ ساەۋتتىن باشلپل ساقىيىپ كۋتتى. 29ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇ يۋردىن كېتىپ ،جۋلىلىيۋ دېڭىزىغا كۋلدى .تاغقا چىقىپ ،ەۇ يۋردە ەولتۇردى. 30نۇرغۇن كىشىلۋر ەۇنىڭ يېنىغا كۋلدى .ەۇلر بىلۋن بىللۋ ەاقساق ،قارىغۇ ،گاچا ،مېيىپ اە باشقا نۇرغۇن كىشىلۋر بار بولۇپ ،ەۇلرنى ەۋيسانىڭ ەايىغىغا تاشلىدى .ەۇ ەۇلرنى ساقايتتى: 31كىشىلۋر ھۋيران بولۇپ ،گاچا سۆزلۋااتقانلرنىڭ ،پۈتۈن مېيىپلرنىڭ ،مېڭىۋاتقان ەاقساقلرنىڭ اە قارىغۇلرنىڭ كۆرگىنىنى كۆرۈپ ھۋيران قېلىشتى .ەۇلر ەىسراەىل خۇداسىنى ەۇلۇغلىدى. 32ھۋزرىتى ەۋيسا شاگىرتلىرىنى ەۇنىڭ يېنىغا چاقىرىپ : -كۆپچىلىككۋ رەھىم قىلدىم ،چۈنكى ەۇلر مۋن بىلۋن ەۈچ كۈن بىللۋ تۇرىدۇ ، يۋيدىغان نۋرسۋ يوق ،مۋن ەۇلرنى روزا تۇتۇشقا ەۋاەتمۋيمۋن. 33شاگىرتلىرى ھۋزرىتى ەۋيساغا : -چۆلدە شۇنچۋ كۆپ ناننى قۋيۋردىن تولدۇرىمىز؟ 34ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -قانچۋ نان بار؟ ەۇلر« :يۋتتۋ اە بىر نۋچچۋ كىچىك بېلىق »دېدى. 35خاليىقنى يۋرگۋ ەولتۇرۇشقا بۇيرۇدى. 36ەۇ يۋتتۋ ناننى اە بېلىقنى ەېلىپ ،ەۇلرغا شۈكۈر ەېيتىپ ،تورمۇزلپ ،شاگىرتلىرىغا ،شاگىرتلىرىغا كۆپچىلىككۋ بۋردى. 37ەۇلرنىڭ ھۋممىسى يۋپ-ەىچىپ ،تويدى. 13
مۋتتا
38يۋيدىغانلر ەاياللر اە بالىلردىن باشقا تۆت مىڭ ەۋر ەىدى. 39خاليىقنى ەۋاەتىپ ،كېمىنى ەېلىپ ،ماگدالنىڭ دېڭىز قىرغىقىغا كۋلدى. 16باب1پۋرىسىيلۋر سادۇقىيلر بىلۋن بىللۋ كېلىپ ،ەۇلرغا ەاسماندىن بىر بۋلگۋ كۆرسىتىشنى خاليدۇ. 2ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -كۋچ بولغاندا « ،ھااا ياخشى بولىدۇ ،چۈنكى ەاسمان قىزىل بولىدۇ. 3ەۋتىگۋندە ،ەۇ بۈگۈن ناچار ھااارايى بولىدۇ ،چۈنكى ەاسمان قىزىل اە پۋس .ەۋي مۇناپىقلر ،ەاسماننىڭ يۈزىنى پۋرقلۋندۈرەلۋيسىز . سىلۋر زاماننىڭ ەالمۋتلىرىنى بىلۋلمۋيسىلۋر؟ 4زالىم اە زىناخور ەۋالدلر مۆجىزە ەىزدەيدۇ .ەۇنىڭغا ھېچقانداق بۋلگۋ بېرىلمۋيدۇ ،بۋلكى يۇنۇس پۋيغۋمبۋرنىڭ بۋلگىسى .ەۇ ەۇلرنى تاشلپ كېتىپ قالدى. 5شاگىرتلىرى قارشى تۋرەپكۋ كۋلگۋندە ،ەۇلر نان ەېلىشنى ەۇنتۇپ قالدى. 6ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -پۋرىسىيلۋر اە سادۇقىيلرنىڭ خېمىرتۇرۇچلىرىدىن ەېھتىيات قىلىڭلر. 7ەۇلر ەۆز-ەارا پىكىرلىشىپ« :بۇ بىزنىڭ نان ەالمىغانلىقىمىزدىندۇر »دېدى. 8ھۋزرىتى ەۋيسا بۇنى كۆرۈپ ،ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -ەى مۆمىنلۋر ،نېمىشقا نان ەېلىپ كۋلمىگۋنلىكىڭلر ەۈچۈن ەۆز ەارا پىكىر ەالماشتۇرىسىلۋر؟ 9سۋن تېخى چۈشۋنمىدىڭمۇ ،بۋش مىڭنىڭ بۋش ناننى اە قانچۋ سېۋەتنى ەېلىڭ. 10تۆت مىڭ يۋتتۋ نانمۇ ،قانچۋ سېۋەت ەېلىپ كۋتتىڭىز؟ 11مۋن سىلۋرگۋ نان توغرىسىدا سۆزلىمىگۋنلىكىمنى ،پۋرىسىيلۋر اە سادۇقىيلرنىڭ خېمىرتۇرۇچلىرىدىن ەېھتىيات قىلىشىڭلرنى نېمىشقا چۈشۋنمۋيسىلۋر؟ 12ەاندىن ،ەۇلرنىڭ قانداق قىلىپ ەۇلرغا ناننىڭ خېمىرتۇرۇچتىن ەۋمۋس ،بۋلكى پۋرىسىيلۋر اە سادۇقىيلرنىڭ تۋلىماتلىرىدىن ەېھتىيات قىلىشىنى بۇيرۇدى. 13ھۋزرىتى ەۋيسا قۋيسۋرىيۋ فىلىپپىنىڭ دېڭىز قىرغىقىغا كۋلگۋندە ،شاگىرتلىرىدىن : -ەىنسانلر مۋن كىم؟ 14ەۇلر« :بۋزىلۋر سۋن چۆمۈلدۈرگۈچى يۋھيا »دەيدۇ ،بۋزىلىرى ەىلياس .اە باشقىلر ،يۋرەمىيا ياكى پۋيغۋمبۋرلۋرنىڭ بىرى. 15ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -سىلۋر مېنى كىم دەيسىلۋر؟ 16سىمون پېترۇس جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -سۋن تىرىك خۇدانىڭ ەوغلى مۋسىھ. 17ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا مۇنداق جاااب بۋردى : -سىمۇن بارجونا ،سۋن نېمىدېگۋن بۋختلىك! 18مۋن يۋنۋ ساڭا دەيمۋنكى ،سۋن پېترۇس ،بۇ تاشنىڭ ەۈستىدە مۋن چېركاانى قۇرىمۋن .دوزاخنىڭ دەراازىلىرى ەۇنىڭغا قارشى چىقمايدۇ. 19مۋن ساڭا ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىنىڭ ەاچقۇچلىرىنى ساڭا بېرىمۋن ،يۋر يۈزىدە نېمىنى باغلىساڭ ،ەۇ جۋننۋتتۋ باغلىنىدۇ .يۋر يۈزىدە نېمىنى بوشاتساڭ ،ەۇ جۋننۋتتۋ بوشىتىلىدۇ. 20ەاندىن ،ەۇ شاگىرتلىرىغا ھېچكىمگۋ ەۆزىنىڭ ەۋيسا مۋسىھ ەىكۋنلىكىنى ەېيتماسلىقنى بۇيرۇدى. 21شۇنىڭدىن باشلپ ،ەۋيسا شاگىرتلىرىغا ەۆزىنىڭ يېرۇسالېمغا قانداق بارىدىغانلىقىنى ،ەاقساقاللر ،باش روھانىيلر اە تۋارات ەۇستازلىرىنىڭ نۇرغۇن ەازاب-ەوقۇبۋتلىرىنى تارتىۋېلىپ ،ەۆلتۈرۈلۈپ ،ەۈچىنچى كۈنى تىرىلدۈرۈلىدىغانلىقىنى كۆرسىتىشكۋ باشلىدى. 22پېترۇس ەۇنى ەېلىپ ،ەۇنى ەۋيىبلۋشكۋ باشلىدى« :ەى رەببىم ،سۋندىن يىراق بولسۇن. 23بىراق ،بۇرۇلۇپ پېترۇسقا : -شۋيتان ،مېنىڭ كۋينىمدىن كۋتكىن ،سۋن ماڭا گۇناھ قىلدىڭ ،چۈنكى سۋن خۇدادىن كۋلگۋن نۋرسىلۋرنى ەۋمۋس ،بۋلكى ەىنسانلرنى ياخشى كۆرىسۋن. 24ەاندىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا شاگىرتلىرىغا مۇنداق دېدى : -ەۋگۋر كىم مېنىڭ كۋينىمدىن كۋلسۋ ،ەۇ ەۆزىنى ەىنكار قىلسۇن ،كرېستنى ەېلىپ ماڭا ەۋگۋشسۇن. 25چۈنكى ،كىمكى ھاياتىنى ساقلپ قالسا ،ەۇنى يوقىتىدۇ. 26ەۋگۋر ەىنسان پۈتۈن دۇنياغا ەېرىشىپ ،جېنىنى يوقىتىپ قويسا ،نېمۋ پايدىسى بار؟ ياكى ەىنسان روھىنىڭ بۋدىلىگۋ نېمىلۋرنى بېرىشى كېرەك؟ 27چۈنكى ،ەىنسانئوغلى پۋرىشتىلىرى بىلۋن ەاتىسىنىڭ شان-شۋرىپى بىلۋن كېلىدۇ .ەاندىن ەۇ ھۋر بىر ەادەمنى ەۆزىنىڭ ەۋمگىكىگۋ قاراپ مۇكاپاتليدۇ. 28بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ يۋردە بىر ەادەم بار ،ەۇلر ەىنسانئوغلىنىڭ پادىشاھلىقىغا كۋلگۋنلىكىنى كۆرمىگۈچۋ ،ەۆلۈمنىڭ تۋمىنى تېتىمايدۇ. 17باب1ەالتۋ كۈندىن كېيىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا پېترۇس ،ياقۇپ اە ەىنىسى يۋھيانى ەېلىپ ،ەۇلرنى ەېگىز تاغقا ەېلىپ چىقتى. 2ەۇلرنىڭ ەالدىدا قىياپۋتكۋ كىردى .ەۇنىڭ چىرايى قۇياشتۋك پارقىراپ ،كىيىملىرى نۇردەك ەاق ەىدى. 3ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا: 4ەاندىن ،پېترۇس جاااب بېرىپ ،ھۋزرىتى ەۋيساغا : -ەى رەببىم ،بىزنىڭ بۇ يۋردە بولۇشىمىز ياخشى ،ەۋگۋر خالىساڭ ،بۇ يۋردە ەۈچ چېدىر قۇرايلى .بىرى ساڭا ،يۋنۋ بىرى مۇساغا ،يۋنۋ بىرى ەىلياسقا.
14
مۋتتا
5ەۇ تېخى سۆزلۋااتقاندا ،بىر ەوچۇق بۇلۇت ەۇلرنى سايۋ قىلدى .بۇلۇتتىن« :بۇ مېنىڭ سۆيۈملۈك ەوغلۇم ،مۋن بۇنىڭدىن رازى .ەۇنىڭ گېپىنى ەاڭل. 6شاگىرتلر بۇنى ەاڭلپ ،ەۇلرنىڭ يۈزىگۋ يىقىلىپ چۈشتى. 7ھۋزرىتى ەۋيسا كېلىپ ،ەۇلرغا تۋگدى : -ەورنۇڭدىن تۇر ،قورقما. 8ەۇلر كۆزلىرىنى كۆتۈرگۋندە ،پۋقۋت ەۋيسادىن باشقا ھېچكىمنى كۆرمىدى. 9ەۇلر تاغدىن چۈشكۋندە ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەىنسانئوغلى قايتا تىرىلمىگۈچۋ ،بۇ كۆرۈنۈشنى ھېچكىمگۋ ەېيتما! 10شاگىرتلىرى ەۇنىڭدىن : -نېمىشقا ەىلياس ەالدى بىلۋن تۋارات ەۇستازلىرى كېلىدۇ؟ 11ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق جاااب بۋردى : -ەىلياس ەالدى بىلۋن ھۋممۋ نۋرسىنى ەۋسلىگۋ كۋلتۈرىدۇ. 12لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ەىلياس ەاللىقاچان كېلىپ بولدى ،ەۇلر ەۇنى تونۇمىدى ،بۋلكى ەۇلر نېمۋ دېسۋ شۇنى قىلدى .ەوخشاشل ەىنسانئوغلى ەۇلردىن ەازابلىنىدۇ. 13شاگىرتلر ەۇنىڭ ەۇلرغا چۆمۈلدۈرگۈچى يۋھيا توغرىسىدا سۆزلىگۋنلىكىنى چۈشۋندى. 14خاليىقنىڭ يېنىغا كۋلگۋندە ،ەۇنىڭ يېنىغا تىزلىنىپ تۇرۇپ مۇنداق دېدى: 15ەى رەببىم ،ەوغلۇمغا رەھىم قىلغىن ،چۈنكى ەۇ ساراڭ بولۇپ ،قاتتىق ەازابلىنىدۇ ،ەۇ داەىم ەوتقا چۈشۈپ ،داەىم سۇغا چۈشۈپ كېتىدۇ. 16مۋن ەۇنى شاگىرتلىرىڭىزغا ەېلىپ كۋلدىم ،ەۇلر ساقايتالمىدى. 17ھۋزرىتى ەۋيسا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -ەى ەىمانسىز اە بۇزۇق ەۋالدلر ،مۋن قاچانغىچۋ بىللۋ بولىمۋن؟ قاچانغىچۋ ەازابلىنىمۋن؟ ەۇنى مېنىڭ يېنىمغا ەېلىپ كۋل. 18ھۋزرىتى ەۋيسا شۋيتاننى ەۋيىبلىدى .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇ يۋردىن چىقىپ كۋتتى. 19شاگىرتلر ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كېلىپ : -نېمىشقا ەۇنى قوغلىۋەتمىدۇق؟ 20ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -سىلۋرنىڭ ەېتىقادىڭلر تۈپۋيلىدىن ،سىلۋرگۋ شۇنى ەېيتىمۋنكى ،ەۋگۋر سىلۋر قىچا ەۇرۇقىدەك ەېتىقادىڭلر بولسا ،بۇ تاغقا« :بۇ يۋردىن يىراق جايلرغا يۆتكىڭلر »دەيسىلۋر .ەۇ چىقىرىۋېتىلىدۇ .ھېچ ەىش مۇمكىن ەۋمۋس. 21قانداقل بولمىسۇن ،بۇ خىل دۇەا دۇەا اە روزا بىلۋن سىرتقا چىقمايدۇ. 22ەۇلر جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىدە تۇرغان ااقىتتا ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەىنسانئوغلى ەىنسانلرنىڭ قولىغا خىيانۋت قىلىنىدۇ. 23ەۇلر ەۇنى ەۆلتۈرۈپ ،ەۈچىنچى كۈنى تىرىلىدۇ .ەۇلر بۋك پۇشايمان قىلدى. 24ەۇلر كۋپۋرناھۇمغا كۋلگۋندە ،باج تاپشۇرغۇچىلر پېترۇسنىڭ قېشىغا كېلىپ : -خوجايىنىڭىز باج تاپشۇرمامدۇ؟ 25ھۋ ،ھۋەۋ .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۆيگۋ كىرگىنىدە ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -سىمۇن ،نېمۋ ەويليسۋن؟ يۋر پادىشاھلىرى كىمدىن ەۆرپ- ەادەت ياكى باج ەالىدۇ؟ ەۆز بالىلىرىمۇ ياكى ناتونۇش كىشىلۋرمۇ؟ 26پېترۇس ەۇنىڭغا : -ناتونۇش كىشىلۋردىن .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ەۇنداقتا بالىلر ەۋركىن. 27قانداق بولۇشىدىن قۋتئىينۋزەر ،بىز ەۇلرنى رەنجىتىپ قويماسلىقىمىز ەۈچۈن ،دېڭىزغا چىقىپ قارماق تاشلپ ،ەالدى بىلۋن كۋلگۋن بېلىقنى ەېلىۋېلىڭ .ەاغزىڭنى ەاچقاندا ،بىر پارچۋ پۇل تاپاليسۋن ،ەۇنى ەېلىپ ماڭا اە سۋن ەۈچۈن بېرىدۇ. 18باب1شۇنىڭ بىلۋن ،شاگىرتلر ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كېلىپ : -ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىدىكى ەۋڭ ەۇلۇغ كىم؟ 2ھۋزرىتى ەۋيسا بىر كىچىك بالىنى چاقىرىپ ،ەۇلرنىڭ ەارىسىغا قويدى. 3مۋن سىلۋرگۋ شۇنى ەېيتىمۋنكى ،ەۋگۋر سىلۋر دىنغا ەېتىقاد قىلىپ ،كىچىك بالىلرغا ەوخشاش بولمىساڭلر ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىغا كىرمۋيسىلۋر. 4شۇڭا كىم ەۆزىنى بۇ كىچىك بالدەك كۋمتۋرلىك قىلسا ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىدىكى ەۋڭ ەۇلۇغدۇر. 5كىم مېنىڭ نامىم بىلۋن بۇنداق كىچىك بالىنى قوبۇل قىلسا ،مېنى قوبۇل قىلىدۇ. 6لېكىن ،كىم ماڭا ەىشۋنگۋن بۇ كىچىك بالىدىن بىرىنى رەنجىتسۋ ،ەۇنىڭ بوينىغا تۈگمۋن تېشى ەېسىپ ،دېڭىزنىڭ چوڭقۇرلۇقىغا غۋرق بولغان ياخشى. 7دۇنياغا ااي !چۈنكى ەۇ چوقۇم جىنايۋتلۋرنىڭ كېلىشى كېرەك .لېكىن ،گۇناھ سادىر قىلغان ەادەمگۋ ااي! 8شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەۋگۋر قولۇڭ ياكى پۇتۇڭ سېنى رەنجىتىپ قويسا ،ەۇلرنى كېسىپ تاشلپ ،سېنى تاشلىۋەتسۋڭ ،ەىككى قول ياكى ەىككى پۇتنى مۋڭگۈلۈك ەوتقا تاشلشتىن كۆرە ،ھاياتلىق توختاپ ياكى مېيىپ بولۇپ كۋتكۋن ياخشى. 9ەۋگۋر كۆزىڭىز سېنى رەنجىتىپ قويسا ،ەۇنى چىقىرىپ تاشلپ ،سۋندىن تاشلىۋەتسۋڭ ،ەىككى كۆزنى دوزاخ ەوتىغا تاشلشتىن كۆرە ، بىر كۆز بىلۋن ھاياتقا كىرىش ەۋازەل. 10دىققۋت قىلىڭكى ،بۇ كىچىك بالىلرنى كۋمسىتمۋڭ .چۈنكى ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۋرشتىكى پۋرىشتىلۋر ەۋرشتىكى ەاتامنىڭ يۈزىنى داەىم كۆرىدۇ. 11چۈنكى ،ەىنسانئوغلى يۈتۈپ كۋتكۋننى قۇتقۇزۇش ەۈچۈن كۋلدى. 12قانداق قارايسىز؟ ەۋگۋر بىر ەادەمدە يۈز قوي بولسا ،ەۇلرنىڭ بىرى ەازغان بولسا ،ەۇ توقسان توققۇزنى تاشلپ تاغقا چىقىپ ، ەازغاننى ەىزدەااتامدۇ؟ 13ەۋگۋر ەۇ ەۇنى تاپالىسا ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۇ بۇ قويلرنى ەازدۇرغان توقسان توققۇزدىن خۇشال قىلىدۇ. 14شۇنداقتىمۇ ،بۇ كىچىك بالىلرنىڭ بىرىنىڭ ھالك بولۇشى ەۋرشتىكى ەاتاڭنىڭ ەىرادىسى ەۋمۋس.
15
مۋتتا
15ەۋگۋر قېرىندىشىڭىز ساڭا خىلپلىق قىلسا ،بېرىپ ەۇنىڭغا سۋن بىلۋن ەۇنىڭ ەوتتۇرىسىدىكى خاتالىقىنى ەېيتقىن ،ەۋگۋر ەۇ سېنى ەاڭلىسا ، قېرىندىشىڭغا ەېرىشتىڭ. 16ەۋگۋر ەۇ سېنىڭ گېپىڭنى ەاڭلىمىسا ،ەىككى ياكى ەۈچ گۇااھچىنىڭ ەاغزىدا ھۋر بىر سۆز مۇستۋھكۋم بولسۇن ەۈچۈن ،بىر ياكى ەىككىنى بىللۋ ەېلىپ كۋت. 17ەۋگۋر ەۇ ەۇلرنىڭ گېپىنى ەاڭلشقا سۋل قارىسا ،ەۇنى جاماەۋتكۋ ەېيتقىن ،لېكىن ەۇ چېركاانى ەاڭلشقا سۋل قارىسا ،ەۇ سىلۋرگۋ يات مىللۋت اە باجگىردەك بولسۇن. 18بىلىپ قويۇڭلركى ،يۋر يۈزىدە نېمىنى باغلىساڭلر ،ەاسمانغا باغلىنىسىلۋر. 19مۋن سىلۋرگۋ شۇنى دەيمۋنكى ،ەۋگۋر ەىككىڭلر يۋر يۈزىدە ەۇلر سورىغان ھۋر قانداق نۋرسىگۋ تېگىشكۋ قوشۇلسا ،ەۇ ەۋرشتىكى ەاتام ەۈچۈن بولىدۇ. 20چۈنكى ،ەىككى ياكى ەۈچ كىشى مېنىڭ نامىمغا يىغىلغان بولسا ،مۋن ەۇلرنىڭ ەارىسىدا. 21پېترۇس ەۇنىڭ قېشىغا كېلىپ _ :ەى رەببىم ،ەاكام ماڭا قانچۋ قېتىم گۇناھ قىلىدۇ ،مۋن ەۇنى كۋچۈرۈم قىلىمۋن؟ يۋتتۋ قېتىمغىچۋ؟ 22ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ساڭا ەېيتمايمۋنكى ،يۋتتۋ قېتىمغىچۋ ،لېكىن يۋتمىش قېتىم يۋتتۋ قېتىمغىچۋ. 23شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى بۋندىلىرىنى ھېسابليدىغان مۋلۇم بىر پادىشاھقا ەوخشايدۇ. 24ەۇ ھېسابلشقا باشلىغاندىن كېيىن ،ەۇنىڭ يېنىغا ەون مىڭ تالنت قۋرزى بولغان بىرىنى ەېلىپ كۋلدى. 25لېكىن ،ەۇ پۇل تۆلىمىگۋچكۋ ،خوجايىنى ەۇنى سېتىشقا ،ەايالى ،بالىلىرى اە بارلىق مال-مۈلۈكلىرىنى اە تۆلۋشكۋ بۇيرۇدى. 26خىزمۋتكار يىقىلىپ ،ەۇنىڭغا سۋجدە قىلدى« :ەى رەببىم ،ماڭا سۋار قىلغىن ،مۋن ساڭا ھۋممىنى بېرىمۋن». 27ەاندىن ،بۇ خىزمۋتكارنىڭ خوجايىنى رەھىمدىللىك بىلۋن تۋسىرلىنىپ ،ەۇنى بوشىتىپ ،قۋرزنى كۋچۈرۈم قىلدى. 28ھېلىقى خىزمۋتكار سىرتقا چىقىپ ،خىزمۋتداشلىرىدىن بىرىنى تاپتى اە ەۇنىڭغا يۈز پۇڭ قۋرز بۋردى .ەۇ ەۇنىڭغا قول سېلىپ ، كېكىردەكتىن تۇتۇپ« :قۋرزىڭنى ماڭا بۋر »دېدى. 29خىزمۋتداشلىرى ەۇنىڭ ەايىغىغا يىقىلىپ ،ەۇنىڭدىن« :ماڭا سۋار قىلغىن ،مۋن ساڭا ھۋممىنى بېرىمۋن »دېدى. 30لېكىن ،ەۇ قۋرزنى تۆلىگۈچۋ بېرىپ ەۇنى زىندانغا تاشلىدى. 31خىزمۋتداشلىرى نېمۋ ەىش بولغانلىقىنى كۆرۈپ ،ناھايىتى پۇشايمان قىلدى اە كېلىپ ،قىلغان ەىشلىرىنى خوجايىنىغا ەېيتتى. 32شۇنىڭدىن كېيىن ،خوجايىنى ەۇنى چاقىرىپ ،ەۇنىڭغا« :ەى رەزىل بۋندە ،مۋن بۇ قۋرزنىڭ ھۋممىسىنى كۋچۈرۈم قىلدىم ،چۈنكى سۋن مېنى ەارزۇ قىلدىڭ. 33مۋن ساڭا ەىچ ەاغرىتقاندەك ،خىزمۋتداشلىرىڭغا رەھىم قىلمامسۋن؟ 34پۋراەردىگار ەۇنىڭغا قاتتىق غۋزەپلىنىپ ،ەۇنى تېگىشلىك ەازاب-ەوقۇبۋتكۋ تاپشۇردى. 35ەۋگۋر ەۋرشتىكى ەاتاممۇ ساڭا شۇنداق قىلىدۇ ،ەۋگۋر سىلۋر ەۆز قېرىنداشلىرىڭىزنىڭ گۇناھلىرىنى كۋچۈرۈم قىلمىساڭلر. 19باب1ھۋزرىتى ەۋيسا بۇ سۆزلۋرنى تۈگىتىپ ،جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىدىن چىقىپ ،ەىئوردان دەرياسىنىڭ ەۇدۇلىدىكى يۋھۇدىيۋ دېڭىزىغا كۋلدى. 2نۇرغۇن كىشىلۋر ەۇنىڭغا ەۋگۋشتى .ەۇ يۋردە ساقايتتى. 3پۋرىسىيلۋرمۇ ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ،ەۇنى سىناپ ،ەۇنىڭغا : -ەۋرنىڭ ھۋر سۋاەب بىلۋن ەايالىنى تاشلىۋېتىشى دۇرۇسمۇ؟ 4ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -سىلۋر دەسلۋپتۋ ەۇلرنى ياراتقان ەۋر-ەايال قىلىپ ەوقۇمىدىڭلر. 5ھۋزرىتى ەۋيسا مۇنداق دېدى : -بۇ سۋاەبتىن بىر ەادەم ەاتا-ەانىسىنى تاشلپ ،ەايالىغا مۋھكۋم ەېسىلىدۇ ،ەۇلر ەىككى تۋن بولىدۇ. 6شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەۇلر ەۋمدى قوشكېزەك ەۋمۋس ،بۋلكى بىر تۋن .شۇنىڭ ەۈچۈن ،خۇدا بىرلىشىپ كۋتكۋن نۋرسىنى ەىنسان ەايرىمىسۇن. 7ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -مۇسا نېمىشقا ەاجرىشىش خېتى يېزىشقا اە ەۇنى ەېلىپ كېتىشكۋ بۇيرۇدى؟ 8ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -يۈرىكىڭنىڭ قاتتىقلىقى سۋاەبىدىن مۇسا سىلۋرنى خوتۇنلىرىڭلرنى تاشلپ كېتىشكۋ يول قويدى ، لېكىن باشتىن-ەاخىر ەۇنداق ەۋمۋس. 9بىلىپ قويۇڭلركى ،كىمكى ەايالىنى زىنادىن باشقا تاشلىۋەتسۋ ،يۋنۋ بىرى بىلۋن توي قىلسا ،زىنا قىلغان بولىدۇ .نىكاھلنغان كىشى زىنا قىلغان بولىدۇ. 10شاگىرتلىرى ەۇنىڭغا« :ەۋگۋر ەۋرنىڭ ەايالى ەايالى بىلۋن شۇنداق بولسا ،توي قىلىش ياخشى ەۋمۋس. 11ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ھۋممۋ ەادەم بۇ سۆزنى قوبۇل قىللمايدۇ. 12چۈنكى ،ەانىسىنىڭ قورسىقىدىن تۇغۇلۇپ چوڭ بولغان بىر قىسىم ەورۇقلر بار ،يۋنۋ بۋزى ەۋركۋكلۋرمۇ بار ،ەۇلر ەۋرلۋرنىڭ ەوردىسىدىن ياسالغان .ەۇنى قوبۇل قىلليدىغان ەادەم قوبۇل قىلسۇن. 13ەۇ يۋردە كىچىك بالىلرنى ەېلىپ كېلىپ ،ەۇلرغا قوللىرىنى تۋگكۈزۈپ دۇەا قىلسۇن ،شاگىرتلر ەۇلرنى ەۋيىبلىدى. 14لېكىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا مۇنداق دېدى : -كىچىك بالىلرغا ەازار بۋرگىن ،ەۇلرنى مېنىڭ يېنىمغا كۋلمىگىن ،چۈنكى ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى مانا مۇشۇنداق. 15ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا قوللىرىنى تۋگكۈزۈپ ،ەۇ يۋردىن ەايرىلدى. 16بىر ەادەم كېلىپ ،ەۇنىڭغا« :ياخشى ەۇستاز ،مۋن مۋڭگۈلۈك ھاياتقا ەېرىشىش ەۈچۈن قانداق ياخشى ەىش قىلىمۋن؟ »دېدى. 17ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -نېمىشقا مېنى ياخشى دەيسۋن؟ خۇدادىن باشقا ياخشىلىق يوق ،يۋنى خۇدا .ەۋمما ھاياتلىققا كىرمۋكچى بولسىڭىز ،ەۋمرلۋرنى ەىجرا قىلىڭ. 18ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -قايسى؟ ھۋزرىتى ەۋيسا مۇنداق دېدى : -ەادەم ەۆلتۈرمۋڭ ،زىنا قىلماڭ ،ەوغرىلىق قىلماڭ ،يالغان گۇااھلىق بۋرمۋيسۋن. 16
مۋتتا
19ەاتاڭنى اە ەاناڭنى ھۆرمۋتلۋڭ ،قوشنىڭىزنى ەۆزۈڭنى سۆيگۋندەك سۆيگىن. 20يىگىت ەۇنىڭغا« :مۋن بۇلرنىڭ ھۋممىسىنى ياش ااقتىمدىن تارتىپ ساقلپ كۋلدىم ،مۋندە يۋنۋ نېمۋ كۋم؟ 21ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -ەۋگۋر مۇكۋممۋل بولساڭ ،بېرىپ بارلىقىڭنى سېتىپ ،كۋمبۋغۋلرگۋ بۋرگىن ،جۋننۋتتۋ خۋزىنىسى بار ، كېلىپ ماڭا ەۋگىشىڭ. 22ياش بۇ گۋپنى ەاڭلپ ،غۋمكىن ھالدا كېتىپ قالدى ،چۈنكى ەۇنىڭ نۇرغۇن مال-مۈلۈكلىرى بار ەىدى. 23ھۋزرىتى ەۋيسا شاگىرتلىرىغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بىر باي ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىغا كىرەلمۋيدۇ. 24مۋن سىلۋرگۋ دەيمۋنكى ،بىر باينىڭ خۇدانىڭ پادىشاھلىقىغا كىرىشىدىن كۆرە ،تۆگىنىڭ يىڭنىنىڭ كۆزىدىن ەۆتۈشى ەاسان. 25شاگىرتلىرى بۇنى ەاڭلپ ،ھۋيران قېلىشتى : -ەۇنداقتا ،كىم قۇتقۇزۇلىدۇ؟ 26ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنى كۆرۈپ : -ەىنسانلر بىلۋن بۇ مۇمكىن ەۋمۋس .ەۋمما خۇدا بىلۋن ھۋممۋ ەىش مۇمكىن. 27پېترۇس جاااب بېرىپ ،ەۇنىڭغا : -مانا بىز ھۋممىمىزنى تاشلپ ،ساڭا ەۋگۋشتۇق .بىزدە نېمۋ بار؟ 28ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ەىنسانئوغلى شان-شۋرەپ تۋختىدە ەولتۇرغاندا ،ماڭا ەۋگىشىپ ماڭغانلر ،سىلۋر ەون ەىككى تۋختتۋ ەولتۇرۇپ ،ەون ەىككى قۋبىلىگۋ ھۆكۈم قىلىسىلۋر .ەىسراەىلىيۋ. 29ەۆيۈمنى ،قېرىنداشلرنى ،ەاچا-سىڭىللرنى ،ەاتا-ەانىسىنى ،ەايالىنى ،بالىلىرىنى ياكى يۋرلىرىنى تاشلىۋەتكۋنلۋر مېنىڭ ەىسمىم ەۈچۈن يۈز ھۋسسۋ ەېرىشىدۇ اە مۋڭگۈلۈك ھاياتقا اارىسلىق قىلىدۇ. 30لېكىن ،بىرىنچى بولغانلر ەاخىرقى بولىدۇ .ەۋڭ ەاخىرقىسى بىرىنچى بولىدۇ. 20باب1ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى ەۆي ەىگىسى بولغان ەادەمگۋ ەوخشايدۇ ،ەۇ ەۋتىگۋندىل ەۈزۈمزارلىققا ەىشچى تۋكلىپ قىلىدۇ. 2ەۇ ەىشچىلر بىلۋن كۈندە بىر تىيىن پۇلغا قوشۇلغاندا ،ەۇلرنى ەۈزۈمزارلىققا ەۋاەتتى. 3ەۇ ەۈچىنچى ساەۋت ەۋتراپىدا سىرتقا چىقىپ ،باشقىلرنىڭ بازاردا بىكار تۇرغانلىقىنى كۆردى. 4ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -دېدى .سىلۋرمۇ ەۈزۈمزارلىققا كىرىڭلر ،نېمىگۋ توغرا بولسا شۇنى بېرىمۋن .ەۇلر يولغا چىقتى. 5ەۇ يۋنۋ ەالتىنچى اە توققۇزىنچى ساەۋت ەۋتراپىدا سىرتقا چىقىپ كۋتتى. 6ساەۋت 11دە ،ەۇ سىرتقا چىقىپ ،باشقىلرنىڭ بىكار تۇرغانلىقىنى كۆرۈپ ،ەۇلرغا« :نېمىشقا بۇ يۋردە كۈن بويى بىكار تۇرىسىز؟ 7ەۇلر ەۇنىڭغا« :چۈنكى ،ھېچكىم بىزنى تۋكلىپ قىلمىغان .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -سىلۋرمۇ ەۈزۈمزارلىققا كىرىڭلر .نېمىنىڭ توغرا بولسا ،شۇنى قوبۇل قىلىسىلۋر. 8شۇنداق بولغاندا ،ەۈزۈمزارلىقنىڭ خوجايىنى خوجايىنغا« :ەىشچىلرنى چاقىرغىن اە ەۇلرغا ەىش ھۋققى بۋرگىن »دېدى. 9ەۇلر ەون بىر ساەۋت ەۋتراپىدا ياللنغانلر كېلىپ ،ھۋر بىر ەادەمگۋ بىر تىيىن پۇل ەالدى. 10لېكىن ،بىرىنچى بولۇپ ،ەۇلر تېخىمۇ كۆپ قوبۇل قىلىشى كېرەك دەپ ەويلىدى .ەۇلر ەوخشاشل ھۋر بىر ەادەمگۋ بىر تىيىن پۇل ەالدى. 11ەۇلر ەۇنى تاپشۇرۇاالغاندىن كېيىن ،ەۆينىڭ ياخشىلىقىغا نالۋ قىلدى. 12ەېيتقىنكى ،بۇلر ەاخىرقىسى بىر ساەۋت بولدى ،سۋن ەۇلرنى كۈندۈزلۈك يۈك اە ەىسسىقنى كۆتۈرگۋن بىزگۋ ەوخشاش قىلدىڭ. 13لېكىن ،ەۇ ەۇلرنىڭ بىرىگۋ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى« :دوستۇم ،مۋن ساڭا زۇلۇم قىلمايمۋن ،بىر تىيىنمۇ ماڭا قوشۇلمىدىڭمۇ؟ 14ەۆزۈڭنىڭ بارلىقىڭنى ەېلىپ ،ەۆز يولىڭغا ماڭ ،مۋن سېنى ەاخىرقى ھېسابتا بېرىمۋن. 15مۋن ەۆزۈم خالىغان ەىشنى قىلىشىم قانۇنلۇق ەۋمۋسمۇ؟ مۋن ياخشى بولغانلىقىم ەۈچۈن كۆزىڭىز يامانمۇ؟ 16شۇڭا ،ەۋڭ ەاخىرقىسى بىرىنچى ،ەۋڭ ەاخىرقىسى بولىدۇ .چۈنكى نۇرغۇن كىشىلۋر چاقىرىلىدۇ ،ەۋمما تاللنغانلر ەاز. 17ھۋزرىتى ەۋيسا يېرۇسالېمغا چىقىپ ،ەون ەىككى شاگىرتىنى يولغا سېلىپ ،ەۇلرغا : -دېدى. 18مانا بىز يېرۇسالېمغا باردۇق .ەىنسانئوغلى باش روھانىيلرغا اە تۋارات ەۇستازلىرىغا خىيانۋت قىلىنىدۇ ،ەۇلر ەۇنى ەۆلۈمگۋ ھۆكۈم قىلىدۇ. 19ەۇنى يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋرگۋ مۋسخىرە قىلىش ،قامچىلش اە كرېستكۋ مىخلش ەۈچۈن تاپشۇرۇپ بېرىدۇ .ەۈچىنچى كۈنى ەۇ قايتا تىرىلىدۇ. 20ەاندىن ،زەبۋدىينىڭ بالىلىرىنىڭ ەانىسى ەۇنىڭ ەوغۇللىرى بىلۋن بىللۋ كېلىپ ،ەۇنىڭغا سۋجدە قىلدى اە ەۇنىڭدىن مۋلۇم بىر نۋرسۋ تۋلۋپ قىلدى. 21ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -نېمۋ قىلماقچى؟ ەۇ ەۇنىڭغا« :مېنىڭ بۇ ەىككى ەوغلۇمنىڭ بىرىنىڭ ەوڭ تۋرىپىڭدە ،يۋنۋ بىرى سول تۋرەپتۋ پادىشاھلىقىڭدا ەولتۇرسۇن »دېدى. 22ھۋزرىتى ەۋيسا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -نېمۋ سورىغىنىڭنى بىلمۋيسىلۋر .مۋن ەىچىدىغان لوڭقىنى ەىچىپ ،مۋن چۆمۈلدۈرۈلگۋن چۆمۈلدۈرۈشنى چۆمۈلدۈرەلۋمسىز؟ ەۇلر ەۇنىڭغا« :بىز قىلليمىز »دەيدۇ. 23ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -سىلۋر مېنىڭ لوڭقىنى ەىچىڭلر ،مۋن چۆمۈلدۈرۈلگۋن چۆمۈلدۈرۈلۈش بىلۋن چۆمۈلدۈرۈڭلر .ەاتامغا تۋييارلنغان كىشىلۋرگۋ بېرىلدى. 24ەون كىشى بۇنى ەاڭلپ ،ەىككى قېرىنداشنىڭ غۋزىپىگۋ ەۇچرىدى. 25لېكىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنى چاقىرىپ مۇنداق دېدى : -سىلۋر بىلىسىلۋر ،يۋھۇدىي ەۋمۋسلۋرنىڭ شاھزادىلىرى ەۇلرنىڭ ەۈستىدىن ھۆكۈمرانلىق قىلىدۇ. 26لېكىن ،ەاراڭلردا ەۇنداق بولمايدۇ .ەاراڭلردا كىم ەۇلۇغ بولسا ،ەۇ سېنىڭ خىزمۋتكارىڭ بولسۇن. 27ەاراڭلردا كىم باشلىق بولسا ،ەۇ سېنىڭ خىزمۋتكارىڭ بولسۇن. 17
مۋتتا
28ەىنسانئوغلى خىزمۋت قىلىش ەۈچۈن ەۋمۋس ،بۋلكى خىزمۋت قىلىش اە نۇرغۇن كىشىلۋر ەۈچۈن جېنىنى پىدا قىلىش ەۈچۈن كۋلگۋندەك. 29ەۇلر ەېرىخادىن يولغا چىققاندا ،نۇرغۇن كىشىلۋر ەۇنىڭغا ەۋگۋشتى. 30يول بويىدا ەولتۇرغان ەىككى قارىغۇ ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ ەۆتۈپ كېتىۋاتقانلىقىنى ەاڭلپ : -ەى رەببىم ،دااۇتنىڭ ەوغلى ،رەھىم قىلغىن! 31خاليىق ەۇلرنى ەۋيىبلىدى ،چۈنكى ەۇلر سۈكۈتتۋ تۇرسۇن ،لېكىن ەۇلر تېخىمۇ اارقىراپ« :ەى رەببىم ،دااۇت ەوغلى ،رەھىم قىلغىن! 32ھۋزرىتى ەۋيسا ەورنىدىن تۇرۇپ ،ەۇلرنى چاقىرىپ : -مۋن سىلۋرگۋ نېمۋ قىلماقچىمۋن؟ 33ەۇلر ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم ،بىزنىڭ كۆزىمىز ەېچىلسۇن »دېدى. 34ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا رەھىم قىلدى اە ەۇلرنىڭ كۆزلىرىگۋ تۋگدى .شۇ ھامان ەۇلرنىڭ كۆزلىرى كۆرۈلدى. 21باب1ەۇلر يېرۇسالېمغا يېقىنلىشىپ ،بۋيتفۋجگۋ كېلىپ ،زەيتۇن تېغىغا كېلىپ ،ھۋزرىتى ەۋيساغا ەىككى شاگىرت ەۋاەتتى. 2ەۇلرغا « :قارشى تۋرەپتىكى يېزىغا كىرىڭ ،دەرھال ەۇنىڭ بىلۋن باغلنغان ەېشۋك اە بىر ەېشۋكنى كۆرىسۋن .ەۇلرنى بوشىتىپ ،مېنىڭ يېنىمغا ەېلىپ كېلىڭ. 3ەۋگۋر بىرەرسى ساڭا ەېيتسا ،سۋن« :پۋراەردىگار ەۇلرغا موھتاج »دەيسۋن .ەۇ دەرھال ەۇلرنى ەۋاەتىدۇ. 4بۇلرنىڭ ھۋممىسى پۋيغۋمبۋرنىڭ ەېيتقان سۆزىنىڭ ەۋمۋلگۋ ەېشىشى ەۈچۈن قىلىنغان. 5سىئوننىڭ قىزىغا ەېيتقىنكى ،قاراڭ ،پادىشاھىڭىز مۇليىم اە ەېشۋك ەۈستىدە ەولتۇرۇپ ،ەېشۋكنىڭ تۈلكىسىگۋ كېلىدۇ. 6شاگىرتلر بېرىپ ،ھۋزرىتى ەۋيسا بۇيرۇغاندەك قىلدى. 7ەېشۋك بىلۋن ەېشۋكنى ەېلىپ كېلىپ ،كىيىملىرىنى كىيىپ ،ەۇنى شۇ يۋرگۋ ەورۇنلشتۇردى. 8نۇرغۇن كىشىلۋر كىيىملىرىنى يولدا كېڭۋيتتى .يۋنۋ بۋزىلىرى دەرەخلۋرنىڭ شاخلىرىنى كېسىپ ،يولدا پاخاللىدى. 9ەىلگىرى-كېيىن بولۇپ ەۋگۋشكۋن كىشىلۋر توالپ« :دااۇت ەوغلى ھوساننا :پۋراەردىگارنىڭ نامى بىلۋن كۋلگۋن كىشى نۋقۋدەر بۋختلىك! Hosanna in the highest. 10ەۇ يېرۇسالېمغا كىرگۋندە ،پۈتۈن شۋھۋر تىترەپ« :بۇ كىم؟ 11خاليىق : -بۇ جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىدىكى ناسىرەلىك پۋيغۋمبۋر. 12ھۋزرىتى ەۋيسا خۇدانىڭ ەىبادەتخانىسىغا كىرىپ ،بۇتخانىدا سېتىلغان اە سېتىۋالغانلرنىڭ ھۋممىسىنى قوغلپ چىقىرىپ ،پۇل ساتقۇچىلرنىڭ ەۈستۋللىرىنى اە كۋپتۋر ساتقۇچىلرنىڭ ەورۇنلىرىنى ەۆرۈاەتتى. 13ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -مېنىڭ ەۆيۈم ناماز دەپ ەاتىلىدۇ .ەۋمما ەۇنى ەوغرىلرنىڭ ەۇاىسىغا ەايلندۇردىڭىز. 14قارىغۇلر اە ەاقساقاللر ەۇنىڭ يېنىغا كۋلدى .ەۇ ەۇلرنى ساقايتتى. 15باش روھانىيلر اە تۋارات ەۇستازلىرى ەۇنىڭ قىلغان ەاجايىپ ەىشلىرىنى اە بالىلر ەىبادەتخانىدا اارقىراپ-جارقىراپ« :دااۇت ەوغلىغا ھۆسنىنا »دېدى .ەۇلر قاتتىق نارازى بولدى. 16ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -بۇ سۆزلۋرنى ەاڭلىدىڭمۇ؟ ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ھۋەۋ .سۋن ەۋزەلدىن ەوقۇمىدىڭمۇ؟ بوااقلر اە ەېمىۋاتقانلرنىڭ ەاغزىدىن مۋدھىيۋنى مۇكۋممۋلشتۈردىڭمۇ؟ 17ەۇ ەۇلرنى تاشلپ ،شۋھۋردىن بۋيتانىياغا باردى .ەۇ يۋردە ياتاتتى. 18ەۇ ەۋتىگۋندە شۋھۋرگۋ قايتىپ كېلىپ ،قورسىقى ەاچتى. 19ەۇ يولدا ەۋنجۈر دەرىخىنى كۆرۈپ ،ەۇنىڭ قېشىغا كۋلدى اە ەۇ يۋردە ھېچ نۋرسۋ تاپالمىدى ،پۋقۋت ەۇ يۋردىن ەايرىلدى اە ەۇنىڭغا « : بۇنىڭدىن كېيىن مېۋە بۋرمىسۇن »دېدى .ھازىر ەۋنجۈر دەرىخى قۇرۇپ كۋتتى. 20شاگىرتلر بۇنى كۆرۈپ ھۋيران قېلىشتى : -ەۋنجۈر دەرىخى قانچىلىك قۇرۇپ كۋتتى؟ 21ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق جاااب بۋردى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ەېتىقادىڭلر بولسا ،ەۋنجۈر دەرىخىگۋ قىلىنغان ەىشنى قىلىپل قالماي ،بۇ تاغقا« :چىقىرىۋېتىڭلر !دېڭىزغا تاشلنغىن .ەىشلىنىدۇ. 22دۇەا-تىلاەت قىلىپ نېمۋ تۋلۋپ قىلساڭلر ،شۇنى قوبۇل قىلىسىلۋر. 23ەۇ ەىبادەتخانىغا كىرگۋندە ،باش روھانىيلر اە ەاقساقاللر تۋلىم بېرىۋاتقاندا ،ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ قېشىغا كېلىپ : -بۇ ەىشلرنى قايسى ھوقۇق بىلۋن قىلىسۋن؟ ساڭا بۇ ھوقۇقنى كىم بۋردى؟ 24ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -مۋنمۇ سىزدىن بىر نۋرسۋ سورايمۋن ،ەۋگۋر ماڭا دېسىڭىز ،مۋن بۇ ەىشلرنى قايسى ھوقۇق بىلۋن قىلىدىغانلىقىمنى سىزگۋ ەېيتىپ بېرەي. 25يۋھيا پۋيغۋمبۋرنىڭ چۆمۈلدۈرۈلۈشى نۋدىن كۋلگۋن؟ ەۋرشتىنمۇ ياكى ەىنسانمۇ؟ ەۇلر ەۆز-ەارا پىكىرلۋشتى« :ەۋگۋر بىز «ەۋرشتىن »دېسۋك .ەۇ بىزگۋ« :نېمىشقا ەۇنىڭغا ەىشۋنمىدىڭ؟ 26ەۋگۋر بىز« :ەىنسانلر ھۋققىدە »دەيمىز .بىز خۋلقتىن قورقىمىز .چۈنكى ھۋممۋيلۋن يۋھيانى پۋيغۋمبۋر دەپ قارايدۇ. 27ەۇلر ھۋزرىتى ەۋيساغا : -ەېيتالمايمىز .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -مۋن بۇ ەىشلرنى قايسى ھوقۇق بىلۋن قىلىدىغانلىقىمنى ەېيتمايمۋن. 28لېكىن ،سىلۋر قانداق قارايسىلۋر؟ مۋلۇم بىر كىشىنىڭ ەىككى ەوغلى بار .ەۇ بىرىنچى بولۇپ كېلىپ« :ەوغلۇم ،ەۈزۈمزارلىققا بۈگۈن بېرىپ ەىشلۋ »دېدى. 29ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى« :مۋن قىلمايمۋن ،لېكىن كېيىن تۋابۋ قىلىپ كۋتتى. 30ەۇ ەىككىنچى ەورۇنغا كېلىپ ،شۇنداق دېدى .ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى :مۋن بارىمۋن ،ەۋپۋندىم: 31ەۇلرنىڭ ەىككىسى دادىسىنىڭ ەىرادىسىنى قىلدىمۇ؟ ەۇلر ەۇنىڭغا :بىرىنچى .ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،باجگىرلر اە پاھىشۋ ەاياللر سېنىڭ ەالدىڭدا خۇدانىڭ پادىشاھلىقىغا كىرىدۇ. 18
مۋتتا
32چۈنكى ،يۋھيا پۋيغۋمبۋر ھۋققانىيلىق يولىدا سىلۋرگۋ كۋلدى ،سىلۋر ەۇنىڭغا ەىشۋنمىدىڭلر ،لېكىن باجگىرلر اە پاھىشۋ ەاياللر ەۇنىڭغا ەىشۋندى .سىلۋر ەۇنى كۆرگۋندىن كېيىن تۋابۋ قىلمىدىڭلر. 33يۋنۋ بىر تۋمسىلنى ەاڭلڭ :بىر ەاەىلۋ كىشىلىرى ەۈزۈمزارلىقنى تىكىپ ،ەۇنى چۆرىدىگۋن ھالدا ەۈزۈم ھارىقى كولپ ،مۇنار سېلىپ ، ەۇنى باققۇچىلرغا قويۇپ ،يىراق بىر دۆلۋتكۋ كۋتتى. 34مېۋىلۋرنىڭ ااقتى يېقىنلپ قالغاندا ،ەۇ خىزمۋتكارلىرىنى مېۋىلۋرگۋ ەېرىشىش ەۈچۈن ،باققۇچىلرغا ەۋاەتتى. 35دېھقانلر خىزمۋتكارلىرىنى ەېلىپ ،بىرىنى ەۇرۇپ ،بىرىنى ەۆلتۈرۈپ ،يۋنۋ بىرىنى چالما-كېسۋك قىلدى. 36ەۇ يۋنۋ باشقا خىزمۋتكارلرنى بىرىنچىدىن كۆپ ەۋاەتتى .ەۇلرمۇ ەۇلرغا شۇنداق قىلدى. 37ەۋڭ ەاخىرىدا ،ەۇ ەوغلىنى ەۇلرغا ەۋاەتىپ« :ەۇلر مېنىڭ ەوغلۇمنى ھۆرمۋتلۋيدۇ. 38دېھقانلر ەوغلىنى كۆرۈپ ،ەۆز-ەارا« :بۇ اارىس .كېلىڭ ،ەۇنى ەۆلتۈرەيلى ،ەۇنىڭ مىراسىنى تارتىۋاليلى. 39ەۇلر ەۇنى تۇتۇاېلىپ ،ەۈزۈمزارلىقتىن قوغلپ چىقاردى. 40ەۈزۈمزارلىقنىڭ خوجايىنى كۋلگۋندە ،ەۇ بۇ باققۇچىلرغا نېمۋ قىلىدۇ؟ 41ەۇلر ەۇنىڭغا« :ەۇ بۇ رەزىل كىشىلۋرنى ەېچىنىشلىق يوقىتىدۇ اە ەۈزۈمزارلىقنى باشقا دېھقانلرغا بېرىدۇ ،بۇ مېۋىلۋر ەۆز ااقتىدا مېۋە بېرىدۇ »دېدى. 42ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -مۇقۋددەس يازمىلردا« :قۇرۇلۇشچىلر رەت قىلغان تاش ەوخشاش بۇلۇڭنىڭ بېشى بولۇپ قالدى ،بۇ پۋراەردىگارنىڭ قىلغان ەىشى ،ەۇ بىزنىڭ نۋزىرىمىزدە ەاجايىپ. 43شۇڭا ،بىلىپ قويۇڭلركى ،خۇدانىڭ پادىشاھلىقى سىلۋردىن تارتىۋېلىنىپ ،ەۇنىڭ مېۋىسىنى بېرىدىغان مىللۋتكۋ بېرىلىدۇ. 44كىم بۇ تاشنىڭ ەۈستىگۋ چۈشۈپ كۋتسۋ ،ەۇ بۇزۇلىدۇ. 45باش روھانىيلر اە پۋرىسىيلۋر ەۇنىڭ تۋمسىللىرىنى ەاڭلىغاندىن كېيىن ،ەۇنىڭ بۇ سۆزلۋرنى قىلغانلىقىنى ھېس قىلدى. 46لېكىن ،ەۇلر ەۇنىڭغا قول قويماقچى بولغاندا ،كىشىلۋردىن قورقۇپ كۋتتى ،چۈنكى ەۇلر ەۇنى پۋيغۋمبۋرگۋ ەېلىپ كۋتتى. 22باب1ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا يۋنۋ تۋمسىللۋر بىلۋن جاااب بۋردى. 2ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى ەوغلى ەۈچۈن توي قىلغان مۋلۇم بىر پادىشاھقا ەوخشايدۇ. 3خىزمۋتكارلىرىنى ەۋاەتىپ ،تويغا تۋكلىپ قىلىنغانلرنى چاقىردى ،ەۇلر كۋلمىدى. 4ەۇ يۋنۋ باشقا خىزمۋتكارلىرىنى ەۋاەتىپ مۇنداق دېدى« :چاقىرىلغانلرغا ەېيتقىن ،مانا مۋن كۋچلىك تاماقنى تۋييارلىدىم ،مېنىڭ كال اە مايلىرىم ەۆلتۈرۈلۈپ ،ھۋممۋ ەىشلر تۋييار .تويغا كېلىڭلر. 5لېكىن ،ەۇلر ەۇنى يورۇتۇپ ،ەۇلرنىڭ يولىغا ،يۋنۋ بىرى ەۇنىڭ ماللىرىغا كۋتتى. 6قالغانلىرى بۋندىلىرىنى ەېلىپ ،ەۇلرغا رەھىم-شۋپقۋت قىلىپ ،ەۇلرنى ەۆلتۈردى. 7پادىشاھ بۇنى ەاڭلپ قاتتىق غۋزەپلۋندى .ەۇ قوشۇنلىرىنى ەۋاەتىپ ،بۇ قاتىللرنى يوقىتىپ ،شۋھۋرلىرىنى كۆيدۈردى. 8ەاندىن ،ەۇ خىزمۋتكارلىرىغا مۇنداق دېدى« :توي تۋييار ،ەۋمما چاقىرىلغانلر ليىق ەۋمۋس. 9شۇڭا ،يۇقىرى سۈرەۋتلىك تاشيوللرغا بېرىڭلر. 10شۇنىڭ بىلۋن ،بۇ خىزمۋتچىلۋر يۇقىرى سۈرەۋتلىك تاشيولغا چىقىپ ،ياخشى-ياماننى بايقىغانلرنىڭ ھۋممىسىنى يىغىپ ،تويغا مېھمانلر بىلۋن لىق تولدى. 11پادىشاھ مېھمانلرنى كۆرگىلى كىرگىنىدە ،ەۇ يۋردە توي كۆينىكى كىيمىگۋن ەادەمنى كۆردى. 12ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -دوستۇم ،بۇ يۋردە نېمۋ ەۈچۈن توي كىيىمى يوق؟ ەۇ گۋپ قىلماي قالدى. 13پادىشاھ خىزمۋتكارلرغا« :ەۇنى قول-پۇت باغلپ ،ەۇنى ەېلىپ قاراڭغۇلۇققا تاشل »دېدى .بۇ يۋردە يىغلش اە چىش غۇچۇرلىتىش بولىدۇ. 14چۈنكى نۇرغۇن كىشىلۋر چاقىرىلىدۇ ،ەۋمما تاللنغانلر ەاز. 15ەاندىن ،پۋرىسىيلۋر بېرىپ ،ەۇنىڭ گېپىدە ەۇنى قانداق قورشايدىغانلىقى توغرىسىدا مۋسلىھۋت بۋردى. 16ەۇلر ھىرودلىقلر بىلۋن بىللۋ شاگىرتلىرىنى ەۋاەتىپ : -ەۇستاز ،بىز سېنىڭ راست ەىكۋنلىكىڭنى بىلىمىز اە خۇدانىڭ يولىنى توغرا ەۆگىتىسۋن ،ھېچكىمگۋ كۆڭۈل بۆلمۋيسۋن ،چۈنكى سۋن ەىنسانلرنى كۆرمۋيسۋن. 17ەۇنداقتا ،بىزگۋ نېمۋ دەپ ەويليسىز؟ قۋيسۋرگۋ باج تاپشۇرۇش قانۇنلۇقمۇ ياكى ەۋمۋسمۇ؟ 18ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنىڭ رەزىللىكىنى ھېس قىلىپ : -ەى مۇناپىقلر ،نېمىشقا مېنى سىنايسۋن؟ 19ماڭا باج پۇلىنى كۆرسۋت .ەۇلر ەۇنىڭغا بىر تىيىن ەېلىپ كۋلدى. 20ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ سۈرەت اە خېتى كىم؟ 21ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -قۋيسۋر .ەاندىن ەۇلرغا _ :شۇڭا قۋيسۋرنىڭ نۋرسىلىرىنى قۋيسۋرگۋ بېرىڭ .خۇداغا مۋنسۇپ بولغان نۋرسىلۋر خۇداغا. 22ەۇلر بۇ سۆزلۋرنى ەاڭلپ ھۋيران قېلىشتى اە ەۇنى تاشلپ كېتىپ كۋتتى. 23شۇ كۈنى سادۇقىيلر ەۇنىڭ يېنىغا كېلىپ ،قايتا تىرىلىش يوق ،دەپ سورىدى. 24ەۇستاز ،مۇسا مۇنداق دېدى« :ەۋگۋر بىر ەادەم بالىسى بولمىسا ەۆلۈپ كۋتسۋ ،ەىنىسى ەايالى بىلۋن توي قىلىپ ،ەاكىسىغا ەۇرۇق تۇغدۇرىدۇ. 25ھازىر بىز بىلۋن يۋتتۋ قېرىنداش بار ەىدى .بىرىنچىسى ،ەۇ ەايالى بىلۋن توي قىلىپ ،ەۆلدى اە ھېچقانداق مۋسىلۋ چىقماي ،ەايالىنى ەاكىسىغا تاشلپ قويدى. 19
مۋتتا
26ەوخشاشل ەىككىنچى ،ەۈچىنچىسى يۋتتىنچىگىچۋ. 27ەۋڭ ەاخىرىدا ەۇ ەايالمۇ ەۆلدى. 28قايتا تىرىلىشتۋ ،ەۇ يۋتتۋ ەايالدىن كىمنىڭ ەايالى بولىدۇ؟ چۈنكى ەۇلرنىڭ ھۋممىسى ەۇنىڭغا ەىگۋ بولدى. 29ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق جاااب بۋردى : -سىلۋر مۇقۋددەس يازمىلرنىمۇ ،خۇدانىڭ كۈچ-قۇدرىتىنىمۇ بىلمۋيسۋن. 30چۈنكى ،ەۇلر قايتا تىرىلىشتۋ توي قىلمايدۇ ،ياكى توي قىلمايدۇ ،بۋلكى ەۋرشتىكى خۇدانىڭ پۋرىشتىلىرىدەك بولىدۇ. 31ەۆلۈكلۋرنىڭ تىرىلىشىگۋ تۋسىر قىلغاندەك ،خۇدا ساڭا ەېيتقان سۆزنى ەوقۇمىدىڭمۇ؟ 32مۋن ەىبراھىمنىڭ ،ەىسھاقنىڭ اە ياقۇپنىڭ خۇداسىمۋنمۇ؟ خۇدا ەۆلۈكلۋرنىڭ خۇداسى ەۋمۋس ،بۋلكى تىرىكلۋرنىڭ ەىلھى. 33خاليىق بۇنى ەاڭلپ ،ەۇنىڭ تۋلىماتىغا ھۋيران قېلىشتى. 34پۋرىسىيلۋر ەۇنىڭ سادۇقىيلرنى جىمىقتۇرغانلىقىنى ەاڭلپ ،بىر يۋرگۋ جۋم بولدى. 35ەاندىن ەۇلرنىڭ بىرى ەاداوكات بولۇپ ،ەۇنىڭدىن سوەال سوراپ ،ەۇنى قىزىقتۇردى اە: 36ەۇستاز ،تۋارات قانۇنىدىكى ەۋڭ چوڭ بۇيرۇق قايسى؟ 37ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -خۇدايىڭ پۋراەردىگارنى پۈتۈن اۇجۇدىڭ ،پۈتۈن جېنىڭ اە پۈتۈن زېھنىڭ بىلۋن سۆيگىن. 38بۇ بىرىنچى اە ەۇلۇغ بۇيرۇق. 39ەىككىنچىسى ەۇنىڭغا ەوخشايدۇ ،قوشنىڭىزنى ەۆزۈڭنى سۆيگۋندەك سۆي. 40بۇ ەىككى بۇيرۇقتا بارلىق تۋارات قانۇنى اە پۋيغۋمبۋرلۋر بار. 41پۋرىسىيلۋر بىر يۋرگۋ جۋم بولغاندا ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلردىن: 42ەۋيسا مۋسىھكۋ قانداق قارايسىز؟ ەۇ كىمنىڭ ەوغلى؟ ەۇلر ەۇنىڭغا« :دااۇت ەوغلى. 43ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ەۇنداقتا ،دااۇت قانداق قىلىپ ەۇنى رەببى دەپ ەاتايدۇ؟ 44پۋراەردىگار پۋراەردىگارىمغا« :دۈشمۋنلىرىڭنى ەايىغىڭغا ەايلندۇرغۇچۋ ،مېنىڭ ەوڭ يېنىمدا ەولتۇرغىن »دېدى. 45ەۋگۋر دااۇت ەۇنى رەببى دەپ ەاتىسا ،ەۇنىڭ ەوغلى قانداقراق؟ 46ھېچكىم ەۇنىڭغا بىر ەېغىزمۇ جاااب بېرەلمىدى ،اە شۇ كۈندىن باشلپ ھېچكىم ەۇنىڭدىن سوەال سوراشقا پېتىنالمىدى. 23باب1ھۋزرىتى ەۋيسا خاليىققا اە شاگىرتلىرىغا : -دېدى. 2تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر مۇسانىڭ ەورنىدا ەولتۇردى. 3شۇنىڭ ەۈچۈن ،ەۇلر ساڭا بۇيرۇغان اە ەۋمۋل قىلغان نۋرسىلۋرنىڭ ھۋممىسى .ەۋمما ەۇلرنىڭ خىزمىتىدىن كېيىن قىلماڭلر ،چۈنكى ەۇلر دەيدۇ ،قىلمايدۇ. 4چۈنكى ەۇلر ەېغىر يۈكلۋرنى اە ەېغىر يۈكلۋرنى باغلپ ،كىشىلۋرنىڭ مۈرىسىگۋ قويىدۇ .ەۋمما ەۇلر ەۆزلىرى بارمىقى بىلۋن ەۇلرنى يۆتكىمۋيدۇ. 5ەۋمما ەۇلرنىڭ قىلغان بارلىق ەىشلىرى ەىنسانلرنى كۆرۈش ەۈچۈن قىلىدۇ. 6زىياپۋتتىكى ەۋڭ ەۈستۈنكى ەۆيلۋرنى اە ەىبادەتخانىلردىكى ەاساسلىق ەورۇنلرنى ياخشى كۆرۈڭ. 7بازارلردا سالم اە ەىنسانلر ،راببى ،راببى دەپ چاقىرىلىدۇ. 8لېكىن ،ەۇستاز دەپ ەاتىماڭلر ،چۈنكى بىرى ەۇستازىڭىز ،ھۋتتا مۋسىھ .ھۋممىڭلر قېرىنداشلر. 9يۋر يۈزىدە ھېچكىمنى ەاتاڭ دېمۋڭ ،چۈنكى ەۋرشتىكى ەاتاڭ. 10سىلۋرنى خوجايىن دېمۋڭلر ،چۈنكى بىرى ەۇستازىڭىز ،ھۋتتا مۋسىھ. 11لېكىن ەاراڭلردىكى ەۋڭ ەۇلۇغ كىشى خىزمۋتكارىڭ بولىدۇ. 12كىم ەۆزىنى ەۈستۈن قىلسا ،ەۇ ھاقارەتلىنىدۇ .ەۆزىنى تۆاەن تۇتقان كىشى ەۇلۇغلىنىدۇ. 13ەۋي مۇناپىقلر ،تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر !چۈنكى سىلۋر ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقىنى ەىنسانلرغا قارشى تاقايسىلۋر. ەۋي مۇناپىقلر ،تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر !چۈنكى ،تۇل ەاياللرنىڭ ەۆيلىرىنى يۋپ ،ەۇزۇن ااقىت دۇەا قىلىپ دۇەا قىلىۋاتىسىلۋر. مۇناپىقلر ،تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر !چۈنكى ،بىر دىنغا ەېتىقاد قىلىش ەۈچۈن دېڭىز اە قۇرۇقلۇقنى ەايلىنىپ ،ەۇنى ياسىغاندا ، ەۇنى دوزاخنىڭ بالىسىدىن ەىككى ھۋسسۋ كۆپ قىلىسۋن. 16ەۋي ااي ااي ،ەۋي قارىغۇلر ،ەۇلر« :كىم ەىبادەتخانا بىلۋن قۋسۋم قىلسا ،ەۇ ھېچ نۋرسۋ ەۋمۋس لېكىن كىمكى بۇتخانىنىڭ ەالتۇنلىرى بىلۋن قۋسۋم قىلسا ،ەۇ قۋرزدار! 17ەۋي ەۋخمۋقلۋر اە قارىغۇلر ،چۈنكى ەالتۇن تېخىمۇ چوڭمۇ ياكى ەالتۇننى پاكليدىغان بۇتخانامۇ؟ 18كىمكى قۇربانلىق سۇپىسى بىلۋن قۋسۋم قىلسا ،ەۇ ھېچ نۋرسۋ ەۋمۋس .ەۋمما كىمكى ەۇنىڭ ەۈستىدىكى سواغات بىلۋن قۋسۋم قىلسا ،ەۇ گۇناھكار بولىدۇ. 19ەۋي ەۋخمۋقلۋر اە قارىغۇلر ،چۈنكى سواغات چوڭمۇ ياكى سواغاتنى پاكليدىغان قۇربانلىقمۇ؟ 20كىمكى قۇربانلىق سۇپىسى بىلۋن قۋسۋم قىلسا ،ەۇنىڭ بىلۋن اە ەۇنىڭدىكى بارلىق نۋرسىلۋر بىلۋن قۋسۋم قىلىدۇ. 21ەىبادەتخانا بىلۋن قۋسۋم قىلسا ،ەۇ اە ەۇنىڭدا ياشايدىغانلر بىلۋن قۋسۋم قىلىدۇ. 22ەۋرش بىلۋن قۋسۋم قىلغان كىشى ،خۇدانىڭ تۋختى اە ەۇنىڭدا ەولتۇرغانلر بىلۋن قۋسۋم قىلىدۇ. 23ەۋي مۇناپىقلر ،تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر !چۈنكى سىز يالپۇز ،ەانانىس اە كۇممىننىڭ ەوندىن بىرىنى تۆلۋيسىز ھۋمدە قانۇن ،ھۆكۈم ،رەھىم-شۋپقۋت اە ەېتىقادتىكى ەۋڭ ەېغىر ەىشلرنى تاشلىۋەتتىڭىز. 20
مۋتتا
24ەۋي قارىغۇ يول باشلىغۇچى ەۋي مۇناپىقلر ،ەۋي تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر !چۈنكى ،ەىستاكان اە تۋخسىنىڭ سىرتىنى پاكليسىز ،ەۋمما ەۇلرنىڭ ەىچىدە قاقتى-سوقتى قىلىش اە ەارتۇقچىلىق بار. 26قارىغۇ پۋرىسىيلۋر ،ەالدى بىلۋن ەىستاكان اە تۋخسۋ ەىچىدىكى نۋرسىلۋرنى پاكلڭ ،ەۇلرنىڭ سىرتىمۇ پاكىز بولسۇن. 27ەۋي مۇناپىقلر ،تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر !چۈنكى ،سىلۋر تاشقى قىياپۋتتۋ چىرايلىق كۆرۈنگۋن ،ەۋمما ەۆلۈكلۋرنىڭ سۆڭىكى اە بارلىق ناپاك نۋرسىلۋر بىلۋن تولغان ەاق قۋبرىگۋ ەوخشايسۋن. 28شۇنداق بولسىمۇ ،سىلۋرمۇ تاشقى قىياپۋتتۋ ەىنسانلرغا ھۋققانىي ەادەم بولۇپ قالىسىلۋر ،لېكىن ەىچىڭلردا مۇناپىقلىق اە زۇلۇمغا تولغان. 29ەۋي مۇناپىقلر ،تۋارات ەۇستازلىرى اە پۋرىسىيلۋر !چۈنكى ،سىلۋر پۋيغۋمبۋرلۋرنىڭ قۋبرىسىنى ياساپ ،ياخشىلرنىڭ قۋبرىسىنى زىننۋتلۋيسىلۋر. 30ەېيتقىنكى ،ەۋگۋر بىز ەاتا-بواىلىرىمىز دەارىدە بولغان بولساق ،پۋيغۋمبۋرلۋرنىڭ قېنىدا ەۇلر بىلۋن شېرىك بوللمىغان بولتتۇق. 31شۇنىڭ ەۈچۈن ،سىلۋر ەۆزۈڭلرغا گۇااھچى بولۇپ ،پۋيغۋمبۋرلۋرنى ەۆلتۈرگۋن بالىلىرىڭلر. 32ەاندىن ەاتا-بواىلىرىڭىزنىڭ ەۆلچىمىنى تولدۇرۇڭ. 33ەۋي يىلنلر ،ەۋي بىر ەۋالد يىلنلر ،دوزاخنىڭ بۇزۇلۇشىدىن قانداقمۇ قۇتۇلليسىز؟ 34شۇنىڭ ەۈچۈن ،مۋن سىلۋرگۋ پۋيغۋمبۋرلۋرنى ،دانا كىشىلۋرنى اە تۋارات ەۇستازلىرىنى ەۋاەتىمۋن .ەۇلرنىڭ بۋزىلىرىنى ەۆلتۈرۈپ كرېستكۋ مىخلىغىن .ەۇلرنىڭ بۋزىلىرى ەىبادەتخانىلىرىڭلردا قىينىلىپ ،شۋھۋردىن شۋھۋرگۋ زىيانكۋشلىك قىلغىن. 35يۋر يۈزىدە تۆكۈلگۋن بارلىق ھۋققانىي قانلر ،سالىھ ھابىلنىڭ قېنىدىن تارتىپ ،بۇتخانا بىلۋن قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ەوتتۇرىسىدا ەۆلتۈرگۋن باراكيانىڭ ەوغلى زەكۋرىيانىڭ قېنىغىچۋ كېلىدۇ. 36بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇلرنىڭ ھۋممىسى مۇشۇ ەۋالدلرغا كېلىدۇ. 37ەۋي يېرۇسالېم ،يېرۇسالېم ،سۋن پۋيغۋمبۋرلۋرنى ەۆلتۈرگۋن اە ساڭا ەۋاەتىلگۋنلۋرنى چالما-كېسۋك قىلىپ ەۆلتۈرگۋن ەادەم ،توخۇ توخۇلىرىنى قانات ەاستىغا يىغىۋالغاندەك ،مۋن قانچۋ قېتىم بالىلىرىڭلرنى يىغىشتۇراتتىم؟ 38مانا ،ەۆيىڭىز چۆلدەرەپ قالدى. 39بىلىپ قويۇڭلركى « ،پۋراەردىگارنىڭ نامى بىلۋن كۋلگۋن كىشى نۋقۋدەر بۋختلىك »!دېمىگۈچۋ ،بۇنىڭدىن كېيىن مېنى كۆرەلمۋيسىلۋر. 24باب1ھۋزرىتى ەۋيسا سىرتقا چىقىپ ،ەىبادەتخانىدىن چىقىپ كۋتتى .شاگىرتلىرى ەۇنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ەىبادەتخانىنىڭ ەىمارەتلىرىنى كۆرسۋتتى. 2ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -بۇلرنى كۆرمۋمسىلۋر؟ بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ يۋردە تاشنىڭ ەۈستىگۋ تاش قالمايدۇ. 3ەۇ زەيتۇن تېغىدا ەولتۇرغاندا ،شاگىرتلر ەۇنىڭ يېنىغا كېلىپ : -ەېيتقىنكى ،بۇ ەىشلر قاچان يۈز بېرىدۇ؟ سېنىڭ كېلىشىڭ اە ەاخىرەتنىڭ ەالمىتى نېمۋ؟ 4ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق جاااب بۋردى : -دىققۋت قىلىڭكى ،ھېچكىم سېنى ەالدايدۇ. 5چۈنكى ،نۇرغۇن كىشىلۋر مېنىڭ نامىم بىلۋن كېلىدۇ .نۇرغۇن كىشىلۋرنى ەالدايدۇ. 6سىلۋر ەۇرۇش اە مىش-مىش پاراڭلرنى ەاڭليسىلۋر ،ەااارە بولماڭلر ،چۈنكى بۇ ەىشلرنىڭ ھۋممىسى چوقۇم ەۋمۋلگۋ ەاشىدۇ ،لېكىن ەاخىرلىشىش تېخى ەاخىرلشمىدى. 7چۈنكى مىللۋت مىللۋتكۋ ،پادىشاھلىق پادىشاھلىققا قارشى باش كۆتۈرىدۇ .ەوخشىمىغان جايلردا ەاچارچىلىق ،ەاپۋت ،يۋر تۋارەش بولىدۇ. 8بۇلرنىڭ ھۋممىسى قايغۇنىڭ باشلىنىشى. 9ەاندىن ەۇلر سېنى ەازاب-ەوقۇبۋتكۋ دۇچار قىلىدۇ اە سېنى ەۆلتۈرىدۇ .مېنىڭ نامىم ەۈچۈن ھۋممۋ مىللۋتتىن نۋپرەتلىنىسىلۋر. 10ەاندىن نۇرغۇن كىشىلۋر رەنجىپ ،بىر-بىرىگۋ خىيانۋت قىلىدۇ اە بىر-بىرىنى ەۆچ كۆرىدۇ. 11نۇرغۇن يالغان پۋيغۋمبۋرلۋر باش كۆتۈرۈپ ،نۇرغۇن كىشىلۋرنى ەالدايدۇ. 12گۇناھلر كۆپىيىپ كۋتكۋچكۋ ،نۇرغۇن كىشىلۋرنىڭ مۇھۋببىتى سوغۇق بولىدۇ. 13لېكىن ەاخىرغىچۋ بۋرداشلىق بۋرگۋن كىشى قۇتقۇزۇلىدۇ. 14بۇ پادىشاھلىق توغرىسىدىكى خۇش خۋاەر دۇنيانىڭ ھۋرقايسى جايلىرىدا تارقىتىلىدۇ .ەاندىن ەاخىرەت كېلىدۇ. 15شۇڭا ،دانىيال پۋيغۋمبۋر ەېيتقان اەيرانچىلىقنىڭ يىرگىنچلىك نۋرسىنى كۆرگىنىڭلردا ،مۇقۋددەس جايدا تۇرغىن( .كىم ەوقۇسا ، چۈشۋنسۇن) 16يۋھۇدىيۋدىكى كىشىلۋر تاغقا قېچىپ كۋتسۇن. 17ەۆيدىكى كىشى ەۆيدىن ھېچ نۋرسۋ ەالمىسۇن. 18ەېتىزدىكى كىشىمۇ كىيىملىرىنى ەېلىپ قايتىپ كۋتمىسۇن. 19بال تۇغقانلرغا اە ەۇ كۈنلۋردە بال ەېمىتىۋاتقانلرغا ااي! 20لېكىن ،ەۇچۇشىڭىزنىڭ قىشتا ياكى دەم ەېلىش كۈنىدە بولماسلىقى ەۈچۈن دۇەا قىلىڭ. 21چۈنكى ،ەۇ دۇنيا قۇرۇلغاندىن تارتىپ ھازىرغىچۋ بولمىغان ،ياق اە مۋڭگۈ يۈز بۋرمۋيدىغان چوڭ باليىئاپۋت بولىدۇ. 22ەۇ كۈنلۋرنى قىسقارتقاندىن باشقا ،ھېچقانداق ەادەم قۇتۇللمايدۇ ،لېكىن سايلنغانلر ەۈچۈن ەۇ كۈنلۋر قىسقارتىلىدۇ. 23ەۋگۋر بىرەرسى ساڭا« :مانا بۇ يۋردە مۋسىھ ياكى ەۇ يۋردە »دېسۋ .ەىشۋنمۋڭ.
21
مۋتتا
24چۈنكى ،يالغان مۋسىھلۋر اە يالغان پۋيغۋمبۋرلۋر مۋيدانغا كېلىدۇ ،ەۇلر چوڭ مۆجىزە اە مۆجىزىلۋرنى كۆرسىتىدۇ .ەۋگۋر مۇمكىن بولسا ،سايلنغانلرنى ەالدايدۇ. 25مانا مۋن ەىلگىرى سىلۋرگۋ ەېيتتىم. 26ەۋگۋر ەۇلر ساڭا ەېيتسا« :ەۇ چۆلدە .سىرتقا چىقماڭلر ،ەۇ مۋخپىي ەۆيلۋردە .ەىشۋنمۋڭ. 27چۈنكى ،چاقماق شۋرقتىن چىقىپ ،غۋربكۋ پارقىرايدۇ .ەىنسانئوغلىنىڭ كېلىشىمۇ شۇنداق بولىدۇ. 28چۈنكى جۋسۋت قۋيۋردە بولسا ،بۈركۈتلۋر بىر يۋرگۋ توپلىنىدۇ. 29ەۇ كۈنلۋرنىڭ ەازاب-ەوقۇبۋتلىرىدىن كېيىنل قۇياش قاراڭغۇلىشىدۇ ،ەاي ەۇنىڭغا يورۇقلۇق بۋرمۋيدۇ ،يۇلتۇزلر ەاسماندىن چۈشۈپ ، ەاسماننىڭ كۈچ-قۇدرىتى تۋارىنىدۇ. 30ەاندىن ،ەۋرشتىكى ەىنسانئوغلىنىڭ ەالمىتى كۆرۈلىدۇ ،ەاندىن يۋر يۈزىدىكى بارلىق قۋبىلىلۋر ماتۋم تۇتىدۇ .ەۇلر ەىنسانئوغلىنىڭ كۈچ- قۇدرەت اە ەۇلۇغ شان-شۋرەپ بىلۋن ەاسماننىڭ بۇلۇتلىرىدا كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرىدۇ. 31ەۇ پۋرىشتىلىرىنى چوڭ كاناي ەااازى بىلۋن ەۋاەتىدۇ .ەۇلر تاللنغان كىشىلۋرنى جۋننۋتنىڭ بىر چېتىدىن يۋنۋ بىر چېتىگۋ تۆت شامالدىن يىغىدۇ. 32ەۋنجۈر دەرىخىدىن بىر تۋمسىل ەۆگىنىڭ .ەۇنىڭ شاخلىرى تېخى يۇمران بولۇپ ،يوپۇرماق چىقارغاندا ،يازنىڭ يېقىنلپ قالغانلىقىنى بىلىسىز: 33شۇنىڭ بىلۋن ،سىلۋر بۇ ەىشلرنىڭ ھۋممىسىنى كۆرگۋن چېغىڭلردا ،ەۇنىڭ ەىشىك ەالدىدا ەىكۋنلىكىنىمۇ بىلىسىلۋر. 34بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ ەۋالدلر ەۋمۋلگۋ ەاشمىغۇچۋ ،بۇ ەۋالد ەۆتمۋيدۇ. 35ەاسمان-زېمىن يوقىلىدۇ ،لېكىن مېنىڭ سۆزلىرىم تۈگىمۋيدۇ. 36لېكىن ،ەۇ كۈن اە ساەۋت ھېچكىمنى ،ەۋرشتىكى پۋرىشتىلۋرنى ەۋمۋس ،پۋقۋت ەاتامنىل بىلىدۇ. 37نوەېنىڭ زامانىدەك ،ەىنسانئوغلىنىڭ كېلىشىمۇ شۇنداق بولىدۇ. 38چۈنكى ،كۋلكۈندىن ەىلگىرىكى كۈنلۋردە ،ەۇلر نوەې كېمىگۋ كىرگۋنگۋ قۋدەر يۋپ-ەىچىپ ،توي قىلىپ توي قىلدى. 39كۋلكۈن كۋلمىگۈچۋ ،ەۇلرنىڭ ھۋممىسىنى ەېلىپ كۋتتى .ەىنسانئوغلىنىڭ كېلىشىمۇ شۇنداق بولىدۇ. 40ەاندىن ەىككىسى ەېتىزدا بولىدۇ .بىرى ەېلىنىدۇ ،يۋنۋ بىرى سولغا. 41ەىككى ەايال زااۇتتا ەۇااقليدۇ .بىرى ەېلىنىدۇ ،يۋنۋ بىرى سولغا. 42شۇنىڭ ەۈچۈن ،پۋراەردىگارىڭنىڭ قايسى ساەۋتتۋ كېلىدىغانلىقىنى بىلمۋيسىلۋر. 43ەۋمما شۇنى بىلىڭكى ،ەۋگۋر ەۆيدىكى ياخشى ەادەم ەوغرىنىڭ قايسى ساەۋتتۋ كېلىدىغانلىقىنى بىلگۋن بولسا ،ەۇنى كۆرگۋن بولتتى اە ەۆيىنىڭ بۇزۇلۇپ كېتىشىگۋ يول قويمىغان بولتتى. 44شۇنىڭ ەۈچۈن ،سىلۋرمۇ تۋييار بولۇڭلر ،چۈنكى ەىنسانئوغلى كۋلمۋيدۇ. 45ەۇنداقتا ،خوجايىنى ەۆز ەاەىلىسىگۋ ھۆكۈمرانلىق قىلغان سادىق اە دانا بۋندە كىم؟ 46خوجايىنى كۋلگۋندە شۇنداق قىلىدىغان خىزمۋتكار نېمىدېگۋن بۋختلىك! 47بىلىپ قويۇڭلركى ،ەۇ بارلىق مال-مۈلۈكلىرىگۋ ھۆكۈمرانلىق قىلىدۇ. 48ەۋگۋر ەۇ يامان خىزمۋتكار كۆڭلىدە« :پۋراەردىگارىم ەۇنىڭ كېلىشىنى كېچىكتۈردى. 49خىزمۋتداشلىرىنى ەۇرۇپ ،ھاراقكۋشلۋر بىلۋن بىللۋ يۋپ-ەىچىشكۋ باشليدۇ. 50ەۇ خىزمۋتكارنىڭ خوجايىنى ەۇنى ەىزدىمىگۋن اە ەۆزى بىلمۋيدىغان بىر كۈندە كېلىدۇ. 51ەۇنى پارچىلىۋېتىپ ،مۇناپىقلر بىلۋن ەۇنىڭ نېسىۋىسىنى تۋقسىم قىلىپ بېرىدۇ. 25باب1ەاندىن ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى چىراغلىرىنى ەېلىپ ،يىگىت بىلۋن كۆرۈشۈشكۋ چىققان ەون قىزغا ەوخشىتىلىدۇ. 2ەۇلرنىڭ بۋشى ەۋقىللىق ،بۋشى ەۋخمۋق ەىدى. 3ەۋخمۋقلۋر چىراغلىرىنى ەېلىپ ،ماي ەالمىدى. 4ەۋقىللىق كىشىلۋر چىراغلىرى بىلۋن قاچىلىرىغا ماي ەالدى. 5يىگىت كېچىكىپ تۇرغاندا ،ھۋممىسى ەۇخلپ ەۇخلىدى. 6يېرىم كېچىدە« :مانا يىگىت كۋلدى .ەۇنىڭ بىلۋن كۆرۈشۈشكۋ چىقىڭ. 7ەاندىن ەۇ قىزلرنىڭ ھۋممىسى ەورنىدىن تۇرۇپ چىراغلىرىنى بېزىدى. 8ەۋخمۋقلۋر دانالرغا« :ياغۇڭنى بىزگۋ بۋر »دېدى .چۈنكى چىرىغىمىز ەۆچۈپ كۋتتى. 9لېكىن دانالر جاااب بېرىپ« :ەۇنداق ەۋمۋس .بىزگۋ اە سىزگۋ يۋتمىسۇن ،بۋلكى ساتقۇچىلرنىڭ يېنىغا بېرىپ ،ەۆزىڭىز سېتىۋېلىڭ. 10ەۇلر سېتىۋالغىلى بارغاندا ،يىگىت كۋلدى .تۋييار بولغانلر ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ توي قىلدى .ەىشىك تاقالدى. 11ەۇنىڭدىن كېيىن ،باشقا قىزلرمۇ كېلىپ« :ەى رەببىم ،رەببىم ،بىزگۋ ەوچۇق. 12لېكىن ،ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،سېنى تونۇمايمۋن. 13شۇنىڭ ەۈچۈن دىققۋت قىلىڭلر ،چۈنكى ەىنسانئوغلىنىڭ كېلىدىغان كۈنىنىمۇ ،ساەۋتنىمۇ بىلمۋيسىلۋر. 14چۈنكى ،ەۋرشنىڭ پادىشاھلىقى يىراق بىر دۆلۋتكۋ سۋپۋر قىلغان ەادەمگۋ ەوخشاش ،ەۇ خىزمۋتكارلىرىنى چاقىرىپ ،ماللىرىنى ەۇلرغا يۋتكۈزدى. 15ەۇ بىرىگۋ بۋش تال ،يۋنۋ ەىككىسىگۋ ،يۋنۋ بىرىگۋ بۋش تال بۋردى .ھۋر بىر ەادەمگۋ ەۆزىنىڭ بىر قانچۋ قابىلىيىتىگۋ ەاساسۋن ھۋمدە دەرھال ەۇنىڭ سۋپىرىنى باشلىدى. 22
مۋتتا
16ەاندىن بۋش تالنتنى تاپشۇرۇاالغان كىشى بېرىپ ەوخشاش سودا قىلىپ ،ەۇلرنى باشقا بۋش تالنتقا ەايلندۇردى. 17ەوخشاشل ،ەىككىنى قوبۇل قىلغان كىشىمۇ باشقا ەىككىسىگۋ ەېرىشتى. 18لېكىن ،ەۇنى تاپشۇرۇاالغان كىشى بېرىپ يۋر قېزىپ ،خوجايىنىنىڭ پۇلىنى يوشۇرۇپ قويدى. 19ەۇزۇن ااقىتتىن كېيىن ،بۇ خىزمۋتكارلرنىڭ خوجايىنى كېلىپ ،ەۇلر بىلۋن ھېساب ەالىدۇ. 20شۇنداق قىلىپ ،بۋش تالنتنى تاپشۇرۇاالغان كىشى كېلىپ ،باشقا بۋش تالنتنى ەېلىپ كېلىپ« :ەى رەببىم ،سۋن ماڭا بۋش تالنت بۋردىڭ ،مانا مۋن ەۇلرنىڭ يېنىدا يۋنۋ بۋش تالنت تاپتىم. 21پۋراەردىگار ەۇنىڭغا« :ياخشى ،ياخشى اە سادىق بۋندە ،سۋن بىر قانچۋ ەىشتا سادىق بولۇپ ،سېنى نۇرغۇن ەىشلرغا ھۆكۈمرانلىق قىلىمۋن ،پۋراەردىگارىڭنىڭ خۇشاللىقىغا كىرىڭ. 22ەۇ يۋنۋ ەىككى تالنتنى تاپشۇرۇاالغان كىشى كېلىپ« :ەى رەببىم ،سۋن ماڭا ەىككى تالنت بۋردىڭ ،مانا مۋن ەۇلرنىڭ يېنىدا يۋنۋ ەىككى تالنتقا ەېرىشتىم. 23پۋراەردىگار ەۇنىڭغا : -ياخشى ،ياخشى اە سادىق خىزمۋتكار .سۋن بىر قانچۋ ەىشتا سادىق بولۇپ ،سېنى نۇرغۇن ەىشلرغا ھۆكۈمرانلىق قىلىمۋن ،رەببىڭنىڭ خۇشاللىقىغا كىرىڭ. 24ەاندىن بىر تالنتنى قوبۇل قىلغان كىشى كېلىپ« :ەى رەببىم ،مۋن سېنىڭ قۋيسۋر ەادەم ەىكۋنلىكىڭنى بىلدىم ،تېرىمىغان يۋردىن ەورۇااتىسۋن ،چېچىپ باقمىغان يۋرگۋ يىغليسۋن »دېدى. 25مۋن قورقۇپ ،بېرىپ تالنتىڭىزنى يۋر يۈزىگۋ يوشۇرۇپ قويدۇم ،مانا بۇ سىزنىڭ. 26پۋراەردىگار ەۇنىڭغا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ەى رەزىل اە ھورۇن خىزمۋتكارىم ،مۋن تېرىمىغان يۋردىن ھوسۇل ەالىدىغانلىقىمنى اە پاخاللىمىغان يۋرگۋ توپلنغانلىقىمنى بىلىسۋن. 27شۇڭا ،مۋن پۇلۇمنى ەالماشتۇرغۇچىلرغا قويۇشىڭىز كېرەك ەىدى ،مۋن كۋلگۋندە مۋن ەۆسۈم بىلۋن پۇلۇمنى ەالغان بولتتىم. 28شۇنىڭ ەۈچۈن تالنتنى ەۇنىڭدىن ەېلىپ ،ەون تالنتى بار كىشىگۋ بېرىڭ. 29چۈنكى ،ھۋممۋ ەادەمگۋ بېرىلىدۇ ،ەۇ مول بولىدۇ. 30پايدىسىز خىزمۋتكارىنى قاراڭغۇلۇققا تاشلڭلر ،ەۇ يۋردە يىغليدۇ اە چىش غۇچۇرليدۇ. 31ەىنسانئوغلى ەۇنىڭ شان-شۋرىپى اە بارلىق مۇقۋددەس پۋرىشتىلۋر بىلۋن بىللۋ بولغاندا ،ەۇ ەۆزىنىڭ شان-شۋرىپىنىڭ تۋختىدە ەولتۇرىدۇ. 32ەۇنىڭ ەالدىدا ھۋممۋ مىللۋتلۋر توپلىنىدۇ .پادىچى قويلىرىنى ەۆچكىدىن ەايرىغاندەك ،ەۇلرنى بىر-بىرىدىن ەايرىيدۇ. 33قويلرنى ەوڭ قولىغا ،سول تۋرەپتىكى ەۆچكىنى قوي. 34ەاندىن ،پادىشاھ ەوڭ يېنىدا ەۇلرغا« :ەاتام بۋختلىك ،كېلىڭلر ،دۇنيا قۇرۇلغاندىن باشلپ سىلۋرگۋ تۋييارلنغان پادىشاھلىققا اارىسلىق قىلىڭلر». 35چۈنكى مۋن قورسىقىم ەاچتى ،سۋن ماڭا گۆش بۋردىڭ ،ەۇسسىدىم ،سۋن ماڭا ەىچىڭ. 36يالىڭاچ ،مېنى كىيدۈردىڭ ،مۋن كېسۋل بولۇپ ،مېنى يوقلپ كۋلدىڭ ،مۋن تۈرمىدە ەىدىم ،سۋن مېنىڭ يېنىمغا كۋلدىڭ. 37ەۇنداقتا ،سالىھلر ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم ،بىز سېنىڭ ەاچ قالغانلىقىمىزنى اە سېنى باققانلىقىمىزنى كۆرگۋن چېغىمىزدا ،ەۇنىڭغا جاااب بېرەمدۇ؟ ياكى ەۇسسىغانمۇ؟ 38بىز سېنى ناتونۇش ەادەم كۆرۈپ ،سېنى ەېلىپ كىردۇقمۇ؟ ياكى يالىڭاچ بولۇپ ،سېنى كىيگۋنمۇ؟ 39ياكى سېنىڭ كېسۋل ياكى تۈرمىدە ياتقانلىقىمىزنى كۆرۈپ ،سېنىڭ ەالدىڭغا كۋلدۇقمۇ؟ 40پادىشاھ ەۇلرغا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى« :بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ قېرىنداشلىرىمنىڭ ەۋڭ كىچىكىگۋ قىلغاندەك ،ماڭا قىلغان ەىشنى قىلدىڭ. 41ەاندىن ،ەۇ ەۇلرغا سول تۋرەپتىكى ەۇلرغا« :لۋنۋت قىلىنغانلر ،مۋندىن ەايرىلغىن ،شۋيتان اە ەۇنىڭ پۋرىشتىلىرى ەۈچۈن تۋييارلنغان مۋڭگۈلۈك ەوتقا! 42چۈنكى مۋن قورسىقىم ەاچتى ،سۋن ماڭا گۆش بۋرمىدىڭ ،ەۇسسىدىم ،سۋن ماڭا ەىچمىدىڭ. 43مۋن ناتونۇش ەادەم ەىدىڭ ،مېنى ەېلىپ كىرمىدىڭ ،يالىڭاچ ،مېنى كىيمىدىڭ ،كېسۋل اە تۈرمىدە ،مېنى زىيارەت قىلمىدىڭ. 44ەۇنداقتا ،ەۇلر ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم ،بىز سېنى ەاچ ،ەۇسسۇز ،ناتونۇش ،يالىڭاچ ،كېسۋل ياكى زىنداندا كۆرۈپ ،ساڭا خىزمۋت قىلمىدۇقمۇ؟ 45ەاندىن ،ەۇ ەۇلرغا مۇنداق جاااب بېرىدۇ : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇلرنىڭ ھېچقايسىسىغا قىلمىغاندەك ،ماڭا قىلمىغان. 46بۇلر مۋڭگۈلۈك جازاغا تارتىلىدۇ ،لېكىن ياخشىلر مۋڭگۈلۈك ھاياتقا ەېرىشىدۇ. 26باب1ھۋزرىتى ەۋيسا بۇ سۆزلۋرنىڭ ھۋممىسىنى تۈگىتىپ ،شاگىرتلىرىغا : -دېدى. 2سىلۋر بىلىسىلۋركى ،ەىككى كۈندىن كېيىن ەۆتۈپ كېتىش ھېيتى بولۇپ ،ەىنسانئوغلى كرېستكۋ مىخلنغان. 3ەاندىن باش روھانىيلر ،تۋارات ەۇستازلىرى اە خۋلق ەاقساقاللىرىنى يىغىپ ،كايافاس دەپ ەاتىلىدىغان باش روھانىينىڭ ەوردىسىغا يىغىلدى. 4ەۇلر ھۋزرىتى ەۋيسانى ەۆلتۈرۈپ ،ەۇنى ەۆلتۈرسۇن دەپ مۋسلىھۋت بۋردى. 5ەۇلر« :ھېيت كۈنى ەۋمۋس ،كىشىلۋر ەارىسىدا قاليمىقانچىلىق چىقمىسۇن »دېدى. 6ھۋزرىتى ەۋيسا بۋيتانىيادا ،ماخاا كېسىلى سىموننىڭ ەۆيىدە ، 7ەۇنىڭ يېنىغا ناھايىتى قىممۋتلىك مۋلھۋم ەالباستېر قۇتىسى بار بىر ەايال كۋلدى .ەۇ گۆشتۋ ەولتۇرغاندا بېشىغا تۆكتى. 8شاگىرتلىرى بۇنى كۆرۈپ قاتتىق غۋزەپلىنىپ« :بۇ ەىسراپچىلىق نېمۋ ەۈچۈن؟ 23
مۋتتا
9چۈنكى بۇ مۋلھۋم نۇرغۇن سېتىلىپ نامراتلرغا بېرىلگۋن بولۇشى مۇمكىن. 10ھۋزرىتى ەۋيسا بۇنى چۈشىنىپ ،ەۇلرغا : -نېمىشقا ەايالنى ەااارە قىلىسۋن؟ چۈنكى ەۇ ماڭا ياخشى خىزمۋت قىلدى. 11چۈنكى ،كۋمبۋغۋلر داەىم يېنىڭلردا .ەۋمما مۋن داەىم ەۋمۋس. 12چۈنكى ەۇ بۇ مۋلھۋمنى بۋدىنىمگۋ تۆكۈپ ،مېنىڭ دەپنۋ قىلىشىم ەۈچۈن قىلدى. 13بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ خۇش خۋاەر دۇنيانىڭ ھۋممۋ يېرىدە تۋشۋىق قىلىنسا ،بۇ ەايالنىڭ قىلغانلىرى ەۇنىڭغا خاتىرىلىنىدۇ. 14يۋھۇدا ەىسكارىيوت دەپ ەاتىلىدىغان ەون ەىككى كىشىنىڭ بىرى باش روھانىيلرنىڭ قېشىغا باردى. 15ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -ماڭا نېمۋ بېرىسۋن ،مۋن ەۇنى سىلۋرگۋ تاپشۇرۇپ بېرىمۋن .ەۇلر ەۇنىڭ بىلۋن ەوتتۇز تۋڭگۋ كۈمۈش بۋردى. 16شۇ ااقىتتىن باشلپ ەۇ ەۇنىڭغا خىيانۋت قىلىش پۇرسىتى ەىزدەپ كۋلدى. 17پېتىر نان ھېيتىنىڭ بىرىنچى كۈنى ،شاگىرتلر ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كېلىپ : -ەۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى يېيىشكۋ تۋييارلىماقچىمۇ؟ 18ھۋزرىتى ەۋيسا مۇنداق دېدى : -شۋھۋرگۋ كىرىڭلر ،ەۇنىڭغا : -ەۇستاز مۇنداق دېدى :مېنىڭ ااقتىم يېقىنلشتى .مۋن پاسخا بايرىمىنى شاگىرتلىرىم بىلۋن بىللۋ ەۆيىڭىزدە ساقليمۋن. 19شاگىرتلر ھۋزرىتى ەۋيسا بۇيرۇغاندەك قىلدى .ەۇلر ەۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى تۋييارلىدى. 20كۋچ بولغاندا ،ەۇ ەون ەىككى كىشى بىلۋن بىللۋ ەولتۇردى. 21ەۇلر تاماق يېگۋندە ،ھۋزرىتى ەۋيساغا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ەاراڭلردىكى بىرى ماڭا خىيانۋت قىلىدۇ. 22ەۇلر قاتتىق قايغۇغا چۆمدى اە ەۇلرنىڭ ھۋممىسى ەۇنىڭغا« :ەى رەببىم ،مۋن ەۋمۋسمۇ؟ »دېيىشكۋ باشلىدى. 23ەۇ جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى « :مۋن بىلۋن قولنى قاچىغا چىلپ قويغان كىشى ماڭا ەاسىيلىق قىلىدۇ. 24ەىنسانئوغلى ەۆزى يېزىلغاندەك بارىدۇ ،لېكىن ەىنسانئوغلى خىيانۋت قىلغان ەادەمگۋ ااي !ەۋگۋر ەۇ تۇغۇلمىغان بولسا ،ەۇ ەادەم ەۈچۈن ياخشى بولغان بولتتى. 25ەۇنىڭغا خىيانۋت قىلغان يۋھۇدا جاااب بېرىپ : -ەۇستاز ،مۋن ەۋمۋسمۇ؟ ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -دېدىڭىز. 26ەۇلر تاماق يۋااتقاندا ،ھۋزرىتى ەۋيسا ناننى ەېلىپ ،ەۇنىڭغا بۋخت تىلىدى اە ەۇنى تورمۇزلپ ،شاگىرتلىرىغا بۋردى اە : -ەېلىڭ ، يۋ !بۇ مېنىڭ تېنىم. 27ەۇ لوڭقىنى ەېلىپ ،ەۇلرغا مىننۋتدارلىق بىلدۈردى اە ەۇلرغا « :ھۋممىڭلرنى ەىچىڭلر »دېدى. 28چۈنكى ،بۇ مېنىڭ گۇناھلىرىمنىڭ كۋچۈرۈم قىلىنىشى ەۈچۈن تۆكۈلگۋن يېڭى ەۋھدىنىڭ قېنى. 29لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،مۋن بۇ ەۈزۈمنىڭ مېۋىسىنى بۇنىڭدىن كېيىن ،ەاتامنىڭ پادىشاھلىقىدا سىلۋر بىلۋن بىللۋ ەىچمىگۈچۋ ،ەاندىن ەىچمۋيمۋن. 30ەۇلر ناخشا ەېيتىپ ،زەيتۇن تېغىغا چىقتى. 31ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ كېچۋ مۋندىن رەنجىگۋنلىكىڭلر ەۈچۈن ،مۋن پادىچىلرنى ەۇرۇپ ەۆلتۈرۈاېتىمۋن ، پادىلرنىڭ قويلىرى چۋتئۋلرگۋ چېچىلىدۇ. 32لېكىن ،مۋن تىرىلگۋندىن كېيىن ،جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىگۋ بارىمۋن. 33پېترۇس ەۇنىڭغا : -ھۋممۋ ەادەم سۋندىن رەنجىگۋن بولسىمۇ ،مۋن ھۋرگىز رەنجىمۋيمۋن. 34ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ كېچۋ ،خوراز چىللشتىن ەىلگىرى ،مېنى ەۈچ قېتىم ەىنكار قىلىسۋن. 35پېترۇس ەۇنىڭغا : -مۋن سۋن بىلۋن بىللۋ ەۆلسۋممۇ ،سېنى ەىنكار قىلمايمۋن .ەوخشاشل بارلىق شاگىرتلرمۇ شۇنداق دېدى. 36ەاندىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلر بىلۋن بىللۋ گېتسېمان دېگۋن جايغا كۋلدى اە شاگىرتلىرىغا : -مۋن بېرىپ دۇەا-تىلاەت قىلىۋاتقاندا ،بۇ يۋردە ەولتۇرۇڭلر ،دېدى. 37پېترۇس اە زەبۋدىينىڭ ەىككى ەوغلىنى بىللۋ ەېلىپ ،قايغۇ-ھۋسرەتكۋ تولدى. 38ەاندىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا مۇنداق دېدى : -جېنىم قايغۇ-ھۋسرەتكۋ ،ھۋتتا ەۆلۈمگۋ ەاز قالدى. 39ەۇ سۋل يىراقلپ ،ەۇنىڭ يۈزىگۋ يىقىلىپ ،دۇەا قىلىپ « :ەى ەاتام ،ەۋگۋر مۇمكىن بولسا ،بۇ ەىستاكان مۋندىن ەۆتسۇن ،لېكىن مۋن خالىغانچۋ ەۋمۋس ،بۋلكى سۋن خالىغانچۋ. 40ەۇ شاگىرتلرنىڭ قېشىغا كېلىپ ،ەۇلرنىڭ ەۇخلااتقانلىقىنى كۆرۈپ ،پېترۇسقا : -نېمۋ ،مۋن بىلۋن بىر ساەۋت كۆرەلمۋيسۋن؟ 41ەېزىقتۇرۇلماسلىققا دىققۋت قىلىڭلر اە دۇەا قىلىڭلر ،روھ ھۋقىقۋتۋن خالس ،لېكىن تۋن ەاجىز. 42ەۇ ەىككىنچى قېتىم يۋنۋ كېتىپ ،دۇەا قىلىپ مۇنداق دېدى « :ەى ەاتام ،ەۋگۋر بۇ ەىستاكان مۋندىن ەۆتمىسۋ ،مۋن ەۇنى ەىچمىسۋم ،سېنىڭ ەىرادىڭ ەۋمۋلگۋ ەاشىدۇ. 43ەۇ كېلىپ ،ەۇلرنىڭ يۋنۋ ەۇخلااتقانلىقىنى كۆردى ،چۈنكى ەۇلرنىڭ كۆزلىرى ەېغىر ەىدى. 44ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنى تاشلپ ،يۋنۋ كېتىپ ،ەۈچىنچى قېتىم دۇەا قىلدى. 45ەاندىن ،ەۇ شاگىرتلىرىنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ەۇلرغا : -ەۋمدى ەۇخل ،ەارام ەېلىڭ ،مانا بۇ ااقىت يېقىنلپ قالدى ،ەىنسانئوغلى گۇناھكارلرنىڭ قولىغا خىيانۋت قىلىندى. 46ەورنۇڭدىن تۇرايلى ،مانا ،ەۇ ماڭا ەاسىيلىق قىلىدىغان يېقىنلشتى. 47ەۇ سۆزلۋااتقاندا ،ەون ەىككى كىشىنىڭ بىرى بولغان يۋھۇدا كېلىپ ،ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ باش روھانىيلر اە ەاقساقاللردىن نۇرغۇن قىلىچ اە كالتۋك بىلۋن كۋلدى. 48ەۇنىڭغا ەاسىيلىق قىلغان كىشى ەۇلرغا« :كىمنى سۆيسۋم ،ەۇ شۇدۇر ،ەۇنى چىڭ تۇت »دېدى. 49ھۋزرىتى ەۋيسا ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ يېنىغا كېلىپ : -سالم ،خوجايىن !ەۇنى سۆيدى. 50ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -دوستۇم ،نېمىشقا كۋلدىڭ؟ ەۇلر كېلىپ ،ھۋزرىتى ەۋيساغا قوللىرىنى تۋگكۈزۈپ ،ەۇنى ەېلىپ كۋتتى.
24
مۋتتا
51ھۋزرىتى ەۋيسا بىلۋن بىللۋ بولغانلرنىڭ بىرى قولىنى ەۇزىتىپ ،قىلىچىنى چىقىرىپ ،باش روھانىينىڭ خىزمۋتكارىنى ەۇرۇپ ،قۇلىقىنى ەۇردى. 52ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -قىلىچىڭنى ەۇنىڭ ەورنىغا قوي ،چۈنكى قىلىچنى ەالغانلرنىڭ ھۋممىسى قىلىچ بىلۋن ھالك بولىدۇ. 53مېنىڭچۋ ،مۋن ھازىر ەاتامغا دۇەا قىللمايمۋن ،ەۇ ھازىر ماڭا ەون ەىككىدىن ەارتۇق پۋرىشتۋ بېرىدۇ. 54ەۇنداقتا ،مۇقۋددەس يازمىلر قانداق ەۋمۋلگۋ ەاشۇرۇلىدۇ؟ 55شۇ ساەۋتتۋ ،ھۋزرىتى ەۋيسا خاليىققا : -مېنى ەېلىپ كېتىش ەۈچۈن قىلىچ اە كالتۋك بىلۋن ەوغرىغا قارشى چىقتىڭمۇ؟ مۋن ھۋر كۈنى سۋن بىلۋن بىللۋ بۇتخانىدا ەوقۇتقۇچىلىق قىلتتىم ،سۋن مېنى تۇتمىدىڭ. 56لېكىن بۇلرنىڭ ھۋممىسى پۋيغۋمبۋرلۋرنىڭ مۇقۋددەس يازمىلىرىنىڭ ەۋمۋلگۋ ەېشىشى ەۈچۈن قىلىنغان .ەاندىن ،بارلىق شاگىرتلر ەۇنى تاشلپ قېچىپ كۋتتى. 57ھۋزرىتى ەۋيسانى تۇتۇاالغانلر ەۇنى باش روھانىي كايافاسقا ەېلىپ باردى .ەۇ يۋردە تۋارات ەۇستازلىرى اە ەاقساقاللر يىغىلدى. 58لېكىن ،پېترۇس ەۇنىڭ كۋينىدىن ەۋگىشىپ ،باش روھانىينىڭ ەوردىسىغا كىردى. 59باش روھانىيلر ،ەاقساقاللر اە پۈتۈن كېڭۋش ەۋزالىرى ەۇنى ەۆلتۈرۈش ەۈچۈن ەۋيساغا يالغان گۇااھلىق بۋردى. 60لېكىن ھېچقايسىسىنى تاپالمىدى ،شۇنداق ،گۋرچۋ نۇرغۇن يالغان گۇااھچىلر كۋلگۋن بولسىمۇ ،لېكىن ەۇلر تاپالمىدى .ەۋڭ ەاخىرىدا ەىككى يالغان گۇااھچى كۋلدى. 61ھۋزرىتى ەۋيسا : -مۋن خۇدانىڭ ەىبادەتخانىسىنى اەيران قىلىۋېتۋلۋيمۋن ،ەۈچ كۈندە ەۇنى قۇراليمۋن ،دېدى. 62باش روھانىي ەورنىدىن تۇرۇپ ،ەۇنىڭغا : -ھېچنېمۋ دېمۋمسۋن؟ بۇ ساڭا نېمۋ گۇااھلىق بېرىدۇ؟ 63لېكىن ،ەۋيسا سۈكۈت قىلدى .باش روھانىي ەۇنىڭغا مۇنداق جاااب بۋردى : -تىرىك خۇدا بىلۋن قۋسۋمكى ،سۋن بىزگۋ خۇدانىڭ ەوغلى مۋسىھ ياكى ەۋمۋسلىكىڭنى ەېيتقىن. 64ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -سۋن شۇنداق دېدىڭ : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ەىنسانئوغلىنىڭ ھوقۇقنىڭ ەوڭ تۋرىپىدە ەولتۇرۇپ ،ەاسماننىڭ بۇلۇتلىرىدا كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرىسىز. 65باش روھانىي كىيىملىرىنى ەىجارىگۋ ەېلىپ« :ەۇ كۇپۇرلۇق قىلدى »دېدى .بىزنىڭ گۇااھچىلرغا يۋنۋ نېمۋ ەېھتىياجىمىز بار؟ مانا ەۋمدى ەۇنىڭ كۇپۇرلىقىنى ەاڭلىدىڭىز. 66نېمۋ دەپ ەويليسىز؟ ەۇلر جاااب بېرىپ« :ەۇ ەۆلۈمدە گۇناھكار »دېدى. 67ەاندىن ،ەۇلر ەۇنىڭ يۈزىگۋ تۈكۈردى اە ەۇنى ەۇردى .باشقىلر ەۇنى ەالقىنى بىلۋن ەۇردى ، 68ەى ەۋيسا مۋسىھ ،بىزگۋ ەالدىن بېشارەت بۋرگىن ،سېنى ەۇرغان كىم؟ 69پېترۇس ەوردىدا ەولتۇرماي ،بىر قىز ەۇنىڭ يېنىغا كېلىپ : -سۋن جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىدىكى ەۋيسا بىلۋن بىللۋ ەىدىڭ. 70لېكىن ەۇ ەۇلرنىڭ ەالدىدا ەىنكار قىلىپ« :سېنىڭ نېمۋ دەااتقانلىقىڭنى بىلمۋيمۋن »دېدى. 71ەۇ راااققا چىققاندا ،يۋنۋ بىر دېدەك ەۇنى كۆرۈپ ،ەۇ يۋردىكى كىشىلۋرگۋ : -بۇ كىشى ناسىرەلىك ەۋيسا بىلۋن بىللۋ ەىدى. 72ەۇ يۋنۋ قۋسۋم بىلۋن رەت قىلدى ،مۋن ەۇ ەادەمنى تونۇمايمۋن. 73بىر ەازدىن كېيىن ،يېنىدا تۇرغانلر ەۇنىڭ يېنىغا كېلىپ ،پېترۇسقا : -سۋنمۇ ەۇلرنىڭ بىرى .چۈنكى سېنىڭ گېپىڭ سېنى ەۋيىبلۋيدۇ. 74ەاندىن ەۇ لۋنۋتلۋشكۋ اە قۋسۋم قىلىشقا باشلىدى« :ەۇ ەادەمنى تونۇمايمۋن .دەرھال خوراز ەۋترىتىدىكىلۋر. 75پېترۇس ھۋزرىتى ەۋيساغا : -خوراز قاغا بولۇشتىن ەىلگىرى ،مېنى ەۈچ قېتىم ەىنكار قىلىسۋن .ەۇ سىرتقا چىقىپ قاتتىق يىغلىدى. 27باب1تاڭ ەاتقاندا ،بارلىق باش روھانىيلر اە ەاقساقاللر ھۋزرىتى ەۋيساغا قارشى ەۇنى ەۆلتۈردى. 2ەۇلر ەۇنى باغلپ ،ەۇنى ەېلىپ چىقىپ ،االىي پىلتۇس پىلتۇسقا تاپشۇرۇپ بۋردى. 3ەۇنىڭغا خىيانۋت قىلغان يۋھۇدا ،ەۇنىڭ ەۋيىبلۋنگۋنلىكىنى كۆرۈپ ،تۋابۋ قىلدى اە ەوتتۇز كۈمۈش پۇلنى باش روھانىيلر اە ەاقساقاللرغا ەېلىپ كۋلدى. 4مۋن گۇناھسىز قانغا خىيانۋت قىلغانلىقىم ەۈچۈن گۇناھ قىلدىم .ەۇلر« :بۇ بىزگۋ نېمۋ؟ ەۇنى كۆرۈڭ. 5ەۇ كۈمۈش پارچىلرنى بۇتخانىغا تاشلپ ،يولغا چىقىپ ،ەۆزىنى ەېسىپ قويدى. 6باش روھانىيلر كۈمۈش پارچىلرنى ەېلىپ« :ەۇلرنى خۋزىنىگۋ سېلىش قانۇنلۇق ەۋمۋس ،چۈنكى ەۇ قاننىڭ باھاسى »دېدى. 7ەۇلر نۋسىھۋت قىلىپ ،ەۇلر بىلۋن بىللۋ كۇللچىنىڭ ەېتىزىنى سېتىۋېلىپ ،ناتونۇش كىشىلۋرنى دەپنۋ قىلدى. 8شۇ سۋاەبتىن ەۇ يۋر بۈگۈنگۋ قۋدەر «قان مۋيدانى »دەپ ەاتالدى. 9ەاندىن كېيىن جېرېمىي پۋيغۋمبۋرنىڭ ەېيتقانلىرى ەۋمۋلگۋ ەاشتى« :ەۇلر ەىسراەىل ەۋالدىدىن قۋدىرلىگۋن 30قىممۋت كۈمۈشنى ەېلىپ كۋتتى. 10پۋراەردىگار ماڭا بۇيرۇغاندەك ،ەۇلرنى كۇللچىلىق مۋيدانىغا بۋردى. 11ھۋزرىتى ەۋيسا االىينىڭ ەالدىدا تۇرۇپ ،االىي ەۇنىڭدىن : -سۋن يۋھۇدىيلرنىڭ پادىشاھىمۇ؟ ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا : -سۋن دەيسۋن. 12باش روھانىيلر اە ەاقساقاللر ەۋيىبلۋنگۋندە ،ەۇ ھېچنېمىگۋ جاااب بۋرمىدى. 13پىلتۇس ەۇنىڭغا _ :ەۇلر ساڭا قارشى قانچىلىك گۇااھلىق بۋرگۋنلىكىنى ەاڭلىمىدىڭمۇ؟ 14ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنىڭغا بىر ەېغىزمۇ جاااب بۋرمىدى .االىي قاتتىق ھۋيران قالدى. 15ەۇ ھېيتتا االىي خۋلقنى ەۆزلىرى خالىغان بىر مۋھبۇسقا قويۇپ بۋرمۋيتتى. 16شۇنىڭدىن كېيىن ەۇلرنىڭ بارابباس ەىسىملىك داڭلىق مۋھبۇسلىرى بار ەىدى.
25
مۋتتا
17ھۋزرىتى ەۋيسا بىر يۋرگۋ جۋم بولغاندا ،پىلتۇس ەۇلرغا : -مۋن سىلۋرنى كىمگۋ قويۇپ بېرىمۋن؟ بارابباسمۇ ياكى ەۋيسا دەپ ەاتىلىدىغان ەۋيسامۇ؟ 18ھۋسۋتخورلۇق ەۈچۈن ەۇنى قۇتۇلدۇرۇپ قالغانلىقىنى بىلدى. 19ەۇ سوراققا ەولتۇرغاندا ،ەايالى ەۇنىڭ يېنىغا ەۋاەتىپ« :ەۇ ەادىل ەادەم بىلۋن مۇناسىۋىتىڭ يوق ،چۈنكى مۋن بۈگۈن ەۇنىڭ چۈشىدە نۇرغۇن ەازابلرغا دۇچار بولدۇم. 20لېكىن ،باش روھانىيلر اە ەاقساقاللر كىشىلۋرنى باراببادىن سوراپ ،ەۋيسانى يوقىتىشقا قايىل قىلدى. 21االىي ەۇلرغا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى : -مۋن سىلۋرگۋ قويۇپ بېرىمۋن .ەۇلر :بارابباس. 22پىلتۇس ەۇلرغا : -ەۇنداقتا ،ەۋيسا مۋسىھ دەپ ەاتىلىدىغان ەۋيسانى قانداق قىلىمۋن؟ ھۋممۋيلۋن ەۇنىڭغا« :كرېستكۋ مىخلنسۇن » دېيىشىدۇ. 23االىي : -نېمىشقا ،ەۇ نېمۋ يامانلىق قىلدى؟ ەۇلر« :ەۇنى كرېستكۋ مىخلىسۇن »دەپ توالىدى. 24پىلتۇس ەۆزىنىڭ ھېچنېمىدىن غالىب كېلۋلمۋيدىغانلىقىنى ،بۋلكى قاليمىقانچىلىقنىڭ يۈز بۋرگۋنلىكىنى كۆرۈپ ،سۇ ەېلىپ ،كۆپچىلىكنىڭ ەالدىدا قوللىرىنى يۇيۇپ« :مۋن بۇ ەادىل ەادەمنىڭ قېنىدىن گۇناھسىز »دېدى. 25ەاندىن ،بارلىق كىشىلۋرگۋ جاااب بېرىپ« :ەۇنىڭ قېنى بىز اە بالىلىرىمىز ەۈستىدە »دېدى. 26ەاندىن ،ەۇ بارابباسنى ەۇلرغا قويۇپ بۋردى .ھۋزرىتى ەۋيسانى ەۇرغاندىن كېيىن ،ەۇنى كرېستكۋ مىخلىدى. 27االىينىڭ ەۋسكۋرلىرى ھۋزرىتى ەۋيسانى ەادەتتىكى زالغا ەېلىپ كىردى. 28ەۇلر ەۇنى سېلىۋېتىپ ،ەۇنىڭغا قىزىل رەڭلىك كىيىم كىيدى. 29ەۇلر تىكۋن تاجىنى تىكىپ ،ەۇنىڭ بېشىغا ،ەوڭ قولىغا قومۇش قويدى .ەۇلر ەۇنىڭ ەالدىدا تىزلىنىپ ،ەۇنى مۋسخىرە قىلىپ« :سالم ، يۋھۇدىيلرنىڭ پادىشاھى! 30ەۇلر ەۇنىڭغا تۈكۈردى ،قومۇشنى ەېلىپ ەۇنىڭ بېشىغا ەۇردى. 31ەۇنىڭدىن كېيىن ،ەۇلر ەۇنى مۋسخىرە قىلدى. 32ەۇلر چىقىپ ،سىرىن ەىسىملىك بىر ەادەمنى تاپتى .ەۇلر كرېستنى كۆتۈرۈشكۋ مۋجبۇر بولدى. 33ەۇلر گولگوتا دېگۋن جايغا ،يۋنى باش سۆڭىكى دېگۋن يۋرگۋ كۋلدى. 34ەۇلر ەۇنىڭغا ەاچچىقسۇ ەارىلشتۇرۇپ ەىچىشكۋ ەاچچىقسۇ بۋردى .ەۇنىڭ تۋمىنى تېتىپ بولغاندىن كېيىن ،ەۇ ەىچمىدى. 35ھۋزرىتى ەۋيسانى كرېستكۋ مىخلپ ،كىيىملىرىنى بۆلۈشتى. 36ەۇلر ەولتۇردى. 37ەۇنىڭ بېشىنى ەۇنىڭ ەۈستىگۋ قويدى« :بۇ يۋھۇدىيلرنىڭ پادىشاھى ەۋيسا. 38ەۇنىڭدىن كېيىن ،ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ كرېستكۋ مىخلنغان ەىككى ەوغرى ،بىرى ەوڭ تۋرەپتۋ ،يۋنۋ بىرى سول تۋرەپتۋ. 39ەۆتۈپ كېتىۋاتقانلر بېشىنى لىڭشىتىپ ەۇنى ھاقارەتلىدى. 40سۋن« :ەىبادەتخانىنى اەيران قىلىپ ،ەۇنى ەۈچ كۈندە بىنا قىلساڭ ،ەۆزۈڭنى قۇتقۇزغىن »دېدى .ەۋگۋر سۋن خۇدانىڭ ەوغلى بولساڭ ، كرېستتىن چۈش. 41باش روھانىيلرمۇ تۋارات ەۇستازلىرى اە ەاقساقاللر بىلۋن ەۇنى مۋسخىرە قىلدى. 42ەۇ باشقىلرنى قۇتقۇزدى .ەۇ ەۆزىنى قۇتۇلدۇرالمايدۇ .ەۋگۋر ەۇ ەىسراەىلىيۋ پادىشاھى بولسا ،ەۋمدى كرېستتىن چۈشسۇن ،بىز ەۇنىڭغا ەىشىنىمىز. 43ەۇ خۇداغا تۋاەككۈل قىلدى .ەۋگۋر ەۇ ەېرىشمۋكچى بولسا ،ەۇنى ھازىر قۇتۇلدۇرسۇن ،چۈنكى ەۇ« :مۋن خۇدانىڭ ەوغلى »دېدى. 44ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ كرېستكۋ مىخلنغان ەوغرىلرمۇ چىشىغا ەوخشاش تاشلىدى. 45ەالتىنچى ساەۋتتىن باشلپ توققۇز ساەۋتكىچۋ پۈتۈن زېمىندا قاراڭغۇلۇق كۆرۈلدى. 46توققۇزىنچى ساەۋت ەۋتراپىدا ،ەۋيسا قاتتىق ەاااز بىلۋن « :ەېلى ،ەېلى ،لما ساباچتانى؟ يۋنى خۇدايىم ،خۇدايىم ،نېمىشقا مېنى تاشلىدىڭ؟ 47بۇ يۋردە تۇرغانلرنىڭ بۋزىلىرى بۇنى ەاڭلپ : -بۇ كىشى ەىلياسنى چاقىردى. 48شۇ ھامان ەۇلرنىڭ بىرى يۈگۈرۈپ كېلىپ ،كالتۋكنى ەېلىپ ،ەۇنىڭغا ەاچچىقسۇ تولدۇرۇپ ،ەۇنى قومۇشقا سېلىپ ەىچىشكۋ بۋردى. 49قالغان كىشىلۋر« :بوليلى ،ەىلياسنىڭ ەۇنى قۇتۇلدۇرغىلى كېلىدىغان-كۋلمۋيدىغانلىقىنى كۆرۈپ باقايلى »دېدى. 50ھۋزرىتى ەۋيسا يۋنۋ بىر قېتىم قاتتىق ەاااز بىلۋن يىغلىغاندىن كېيىن ،جان بۋردى. 51ەىبادەتخانىنىڭ پۋردىسى ەۈستىدىن ەاستىغا ەىككىگۋ بۆلۈنۈپ كۋتتى .يۋر تۋارىدى ،تاشلر يېرىلدى. 52قۋبرىلۋر ەېچىلدى .ەۇخلىغان ەۋالىيالرنىڭ نۇرغۇن جۋسۋتلىرى پۋيدا بولدى. 53ەۇ تىرىلگۋندىن كېيىن قۋبرىدىن چىقىپ ،مۇقۋددەس شۋھۋرگۋ كىرىپ ،نۇرغۇن كىشىلۋرگۋ كۆرۈندى. 54يۈزبېشى اە ەۇنىڭ بىلۋن بىللۋ بولغانلر ھۋزرىتى ەۋيسانى كۆرۈپ ،يۋر تۋارەش اە يۈز بۋرگۋن ەىشلرنى كۆرۈپ ،قاتتىق قورقۇپ : «بۇ ھۋقىقۋتۋن خۇدانىڭ ەوغلى »دېدى. 55ەۇ يۋردە نۇرغۇن ەاياللر يىراقتىن قاراپ ،جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىدىن ھۋزرىتى ەۋيساغا ەۋگۋشتى. 56بۇلرنىڭ ەىچىدە مۋجدەللىك مۋريۋم ،ياقۇپ اە يوسانىڭ ەانىسى مۋريۋم اە زەبۋدىينىڭ بالىلىرىنىڭ ەانىسى بار ەىدى. 57كۋچ بولغاندا ،ەارىماتايادىن يۈسۈپ ەىسىملىك بىر باي كۋلدى ،ەۇمۇ ەۋيسانىڭ شاگىرتى ەىدى. 58ەۇ پىلتۇسنىڭ قېشىغا بېرىپ ،ھۋزرىتى ەۋيسانىڭ جۋسىتىنى تىلىدى .پىلتۇس جۋسۋتنى يۋتكۈزۈشكۋ بۇيرۇدى. 59يۈسۈپ جۋسۋتنى ەېلىپ پاكىزە رەخت بىلۋن ەوراپ قويدى. 60ەۇ ەۇنى ەۆزىنىڭ يېڭى قۋبرىسىگۋ تاشلپ ،ەۇنى تاشتا ەويۇپ چىقتى .ەۇ چوڭ بىر تاشنى قۋبرىنىڭ ەىشىكىگۋ دومىلپ چىقىپ كۋتتى. 61ەۇ يۋردە مۋجدەللىك مۋريۋم اە باشقا مۋريۋم قۋبرىگۋ قارشى ەولتۇراتتى. 26
مۋتتا
62ەۋتىسى ،يۋنى تۋييارلىق كۈنىنىڭ ەۋتىسى ،باش روھانىيلر بىلۋن پۋرىسىيلۋر پىلتۇسنىڭ يېنىغا كۋلدى. 63ەۋپۋندىم ،ەۇ ەالدامچىنىڭ تېخى ھايات ااقتىدا ،ەۈچ كۈندىن كېيىن مۋن قايتا تىرىلىدىغانلىقىنى ەېسىمىزدە ساقليمىز. 64شۇنىڭ ەۈچۈن ،قۋبرىسىنى ەۈچىنچى كۈنىگۋ قۋدەر جۋزملۋشتۈرۈڭ ،بولمىسا شاگىرتلىرى كېچۋ كېلىپ ەۇنى ەوغرىلپ كۋتمىسۇن اە كىشىلۋرگۋ« :ەۇ ەۆلۈكتىن تىرىلدى »دېگىن ،شۇڭا ەاخىرقى خاتالىق بىرىنچىدىن ناچار بولىدۇ. 65پىلتۇس ەۇلرغا مۇنداق دېدى« :سىلۋرنىڭ قول ساەىتىڭلر بار. 66شۇنىڭ بىلۋن ەۇلر بېرىپ قۋبرىنى جۋزملۋشتۈردى ،تاشنى پېچۋتلىدى اە بىر ساەۋت قويدى. 28باب1دەم ەېلىش كۈنى ەاخىرلشقاندا ،ھۋپتىنىڭ بىرىنچى كۈنى تاڭ ەاتۇشقا باشلىغاندا ،مۋجدەللىك مۋريۋم اە باشقا مۋريۋم قۋبرىنى كۆرگىلى كۋلدى. 2مانا ،قاتتىق يۋر تۋارىدى ،چۈنكى پۋراەردىگارنىڭ پۋرىشتىسى ەاسماندىن چۈشۈپ ،كېلىپ ،ەىشىكتىن تاشنى ەۆرۈپ ،ەۇنىڭ ەۈستىدە ەولتۇردى. 3ەۇنىڭ چىرايى چاقماقتۋك ،كىيىملىرى قاردەك ەاق ەىدى: 4قوغدىغۇچىلر ەۇنىڭدىن قورقۇپ تىترەپ ،ەۆلۈك ەادەم بولۇپ قالدى. 5پۋرىشتۋ ەاياللرغا جاااب بېرىپ مۇنداق دېدى« :قورقماڭلر ،چۈنكى مۋن كرېستكۋ مىخلنغان ەۋيسانى ەىزدەيسىز. 6ەۇ بۇ يۋردە ەۋمۋس ،چۈنكى ەۇ ەېيتقاندەك تىرىلدى .كېلىڭ ،پۋراەردىگار ياتقان يۋرنى كۆرۈڭ. 7تېز بېرىپ ،شاگىرتلىرىغا ەۇنىڭ تىرىلگۋنلىكىنى ەېيتقىن .مانا ،ەۇ جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىگۋ بارىدۇ .ەۇ يۋردە ەۇنى كۆرىسىز. 8ەۇلر قورقۇنچ اە خۇشاللىق بىلۋن قۋبرىدىن تېزل يولغا چىقتى .ھۋمدە شاگىرتلىرىغا سۆز يۋتكۈزۈش ەۈچۈن يۈگۈردى. 9ھۋزرىتى ەۋيسا شاگىرتلىرىغا ەېيتماقچى بولغاندا ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلر بىلۋن كۆرۈشتى .ەۇلر كېلىپ ،ەۇنىڭ ەايىغىدىن تۇتۇپ ،ەۇنىڭغا سۋجدە قىلدى. 10ەاندىن ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرغا : -قورقماڭلر ،قېرىنداشلىرىمغا ەېيتقىنكى ،ەۇلر جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىگۋ بارىدۇ ،ەۇلر مېنى كۆرىدۇ. 11ەۇلر كېتىۋاتقاندا ،بىر قىسىم ساەۋتلۋر شۋھۋرگۋ كىرىپ ،باش روھانىيلرغا قىلغان ەىشلرنىڭ ھۋممىسىنى كۆرسۋتتى. 12ەۇلر ەاقساقاللر بىلۋن جۋم بولۇپ ،مۋسلىھۋت سورىغاندا ،ەۋسكۋرلۋرگۋ نۇرغۇن پۇل بۋردى. 13ەېيتقىنكى « ،شاگىرتلىرى كېچىسى كېلىپ ،بىز ەۇخلااتقاندا ەۇنى ەوغرىلپ كۋتتى. 14ەۋگۋر بۇ االىينىڭ قۇلىقىغا كۋلسۋ ،بىز ەۇنى قايىل قىلىمىز اە سېنى قوغدايمىز. 15شۇنىڭ بىلۋن ەۇلر پۇلنى ەېلىپ ،ەۆگۋتكىنىدەك قىلدى .بۇ سۆز يۋھۇدىيلر ەارىسىدا تاكى بۈگۈنگۋ قۋدەر خۋاەر قىلىنغان. 16ەون بىر شاگىرتى جۋلىلىيۋ ەۆلكىسىگۋ ،ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇلرنى تۋيىنلىگۋن تاغقا كۋتتى. 17ھۋزرىتى ەۋيسا ەۇنى كۆرگۋندىن كېيىن ،ەۇنىڭغا سۋجدە قىلدى. 18ھۋزرىتى ەۋيسا كېلىپ ،ەۇلرغا : -بارلىق كۈچ-قۇدرەت ەاسمان-زېمىندا ماڭا بېرىلگۋن. 19شۇڭا ،بېرىپ ،ھۋممۋ مىللۋتلۋرنى ەاتا ،ەوغۇل ،مۇقۋددەس روھنىڭ نامىدا چۆمۈلدۈرۈڭلر. 20مۋن ساڭا بۇيرۇغان نۋرسىلۋرنىڭ ھۋممىسىگۋ رىئايۋ قىلىشنى ەۆگىتىڭلر ،مانا ،مۋن دۇنيانىڭ ەاخىرىغىچۋ ھۋر ااقىت سىلۋر بىلۋن بىللۋ بولىمۋن .ەامىن.
27
Mark 1باب1خۇدانىڭ ئوغلى ئەيسا مەسىھ توغرىسىدىكى خۇش خەۋەرنىڭ باشلىنىشى. 2پەيغەمبەرلەردە يېزىلغاندەك« :مانا مەن ئەلچىڭنى سېنىڭ ئالدىڭغا ئەۋەتىمەن. 3چۆلدە يىغلۋاتقان كىشىنىڭ ئاۋازى« :پەرۋەردىگارنىڭ يولىنى تەياارل ،ئۇنىڭ يولىنى تۈز قىلغىن. 4يۇااننا چۆلدە چۆمۈلدۈرۈلۈپ ،ۇۇناالرنىڭ كەچۈرۈم قىلىنىشى ئۈچۈن توۋا قىلىشنى چۆمۈلدۈرۈشنى تەشۋىق قىلدى. 5پۈتۈن يەاۇدىاە ۋە يېرۇسالېمدىكى كىشىلەر ئۇنىڭ يېنىغا باردى .ئۇلرنىڭ اەممىسى ئىئوردان دەرياسىدا چۆمۈلدۈرۈلۈپ ،ۇۇناالىرىنى ئېتىراپ قىلدى. 6يەااا پەيغەمبەرۇە تۆۇە چاچلىرى ۋە بېلىگە بىر بەلۋاغ باغلپ قويدى .ئۇ چېكەتكە ۋە ياۋا اەسەل يېدى. 7ۋەز-نەسىھەت قىلىپ مۇنداق دېدى« :مەندىنمۇ كۈچلۈك بىرسى كېلىدۇ ،ئۇنىڭ ئايىغىنىڭ ئېگىلىپ ئېگىلىپ ئېچىشقا ليىق ئەمەس. 8مەن سېنى اەقىقەتەن سۇ بىلەن چۆمۈلدۈردۈم ،لېكىن ئۇ سېنى مۇقەددەس روا بىلەن چۆمۈلدۈرىدۇ. 9ئۇ كۈنلەردە ،اەزرىتى ئەيسا جەلىلىاە ئۆلكىسىدىكى ناسىرەلىك بولۇپ ،ئىئوردان دەرياسىدا يەااا پەيغەمبەرۇە چۆمۈلدۈرۈلدى. 10ئۇ دەراال سۇدىن چىقىپ ،ئاسماننىڭ ئېچىلغانلىقىنى ۋە روانىڭ كەپتەردەك چۈشۈۋاتقانلىقىنى كۆردى. 11ئەرشتىن« :سەن مېنىڭ سۆيۈملۈك ئوغلۇم ،مەن بۇنىڭدىن رازى. 12روا دەراال ئۇنى چۆلگە باشلپ كىردى. 13ئۇ قىرىق كۈن چۆلدە تۇرۇپ ،شەيتاننىڭ ئېزىقتۇرۇشىغا ئۇچرىدى .ئۇ ياۋايى اايۋانلر بىلەن بىللە ئىدى .پەرىشتىلەر ئۇنىڭغا خىزمەت قىلدى. 14يەااا پەيغەمبەر زىندانغا تاشلنغاندىن كېاىن ،اەزرىتى ئەيسا جەلىلىاە ئۆلكىسىگە كېلىپ ،خۇدانىڭ پادىشاالىقى توغرىسىدىكى خۇش خەۋەرنى يەتكۈزدى. 15ئۇ مۇنداق دېدى « :ۋاقىت توشتى ،خۇدانىڭ پادىشاالىقى يېقىنلشتى .تەۋبە قىلىڭلر ،خۇش خەۋەرۇە ئىشىنىڭلر. 16ئۇ جەلىلىاە دېڭىزىدىن ئۆتۈۋاتقاندا ،سىمون بىلەن ئىنىسى ئاندرېۋنىڭ دېڭىزغا تور تاشلۋاتقانلىقىنى كۆردى ،چۈنكى ئۇلر بېلىقچى ئىدى. 17اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مېنىڭ كەينىمدىن كېلىڭلر ،مەن سېنى بېلىقچىغا ئايلندۇرىمەن. 18ئۇلر دەراال تورلىرىنى تاشلپ ،ئۇنىڭغا ئەۇەشتى. 19ئۇ يەردىن سەل يىراقلپ كەتكەندىن كېاىن ،زەبەدىانىڭ ئوغلى ياقۇپنى ۋە كېمىدە ئولتۇرغان ئىنىسى يەااانى كۆردى. 20ئۇ دەراال ئۇلرنى چاقىردى .ئۇلر ئاتىسى زەبەدىانى ياللنغان خىزمەتچىلەر بىلەن بىللە كېمىگە تاشلپ ،ئۇنىڭ كەينىدىن ماڭدى. 21ئۇلر كەپەرنااۇمغا كىردى .دەم ئېلىش كۈنى ئۇ دەراال ئىبادەتخانىغا كىرىپ ئوقۇتقۇچىلىق قىلدى. 22ئۇلر ئۇنىڭ تەلىماتىغا اەيران قېلىشتى ،چۈنكى ئۇ ئۇلرغا تەۋرات ئۇستازلىرىدەك ئەمەس ،بەلكى اوقۇق ئىگىسى سۈپىتىدە ئۆۇەتتى. 23ئۇلرنىڭ ئىبادەتخانىسىدا ناپاك روا بار بىر ئادەم بار ئىدى . -دەپ ۋارقىرىدى. 24ئېاتايلى :ناسىرەلىك ئەيسا ،بىز بىلەن نېمە مۇناسىۋىتىمىز بار؟ سەن بىزنى االك قىلماقچىمۇ؟ سېنىڭ كىم ئىكەنلىكىڭنى ،خۇدانىڭ مۇقەددەس ئىكەنلىكىنى بىلىمەن. 25اەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئەيىبلەپ : -خاتىرجەم بولۇڭ ،ئۇنىڭدىن چىقىڭ. 26ناپاك روا ئۇنى يىرتىپ ،قاتتىق ئاۋاز بىلەن يىغلىغاندا ،ئۇ ئۇنىڭدىن چىقتى. 27اەممەيلەن اەيران قېلىشتى .ئۇلر ئۆز-ئارا« :بۇ نېمە ئىش؟ بۇ قانداق يېڭى تەلىمات؟ چۈنكى ئۇ اوقۇق بىلەن اەتتا ناپاك روالرغا بۇيرۇق قىلىدۇ ،ئۇلر ئۇنىڭغا ئىتائەت قىلىدۇ. 28ئۇنىڭ داڭقى دەراال جەلىلىاەنىڭ اەرقايسى جايلىرىغا تارقالدى. 29ئۇلر ئىبادەتخانىدىن چىققاندا ،ياقۇپ ۋە يۇااننا بىلەن بىللە سىمون بىلەن ئاندرېۋنىڭ ئۆيىگە كىردى. 30لېكىن ،سىمۇننىڭ ئايالىنىڭ قىزى قىزىپ كەتتى. 31ئۇ كېلىپ ،ئۇنى قولىغا ئېلىپ ،ئۇنى كۆتۈردى .قىزىتما دەراال ئۇنى تاشلپ كېتىپ ،ئۇلرغا مۇلزىمەت قىلدى. 32كۈن پېتىپ ،كۈن پېتىپ ،كېسەل بولغانلرنىڭ اەممىسىنى ۋە شەيتانلر بىلەن بىللە بولغانلرنى ئۇنىڭغا ئېلىپ كەلدى. 33پۈتۈن شەاەر ئىشىك ئالدىغا يىغىلدى. 34ئۇ كۆپ خىل كېسەلرۇە ۇىرىپتار بولغان نۇرغۇن كىشىلەرنى ساقايتتى ۋە نۇرغۇن شەيتانلرنى قوغلىدى .اەمدە شەيتانلرنىڭ سۆزلىشىگە يول قويمىدى ،چۈنكى ئۇلر ئۇنى تونۇدى. 35ئەتىسى ئەتىگەندە ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئورنىدىن تۇرۇپ ،يالغۇز جايغا چىقىپ دۇئا قىلدى. 36سىمون ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلر ئۇنىڭ كەينىدىن ماڭدى. 37ئۇنى تاپقاندىن كېاىن ،اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -اەممە ئادەم سېنى ئىزدەيدۇ. 38اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بىز باشقا شەاەرلەرۇە كېلەيلى ،مەن ئۇ يەردە ۋەز ئېاتىشىم كېرەك - ،دېدىم. 39ئۇ پۈتۈن جەلىلىاە ئۆلكىسىدىكى ئىبادەتخانىلىرىدا ۋەز-نەسىھەت قىلدى ۋە شەيتانلرنى قوغلىدى. 40ئۇنىڭ يېنىغا ماخاۋ كېسىلى كېلىپ ،ئۇنى ئۆتۈندى ۋە ئۇنىڭغا تىزلىنىپ تۇرۇپ ئۇنىڭغا : -ئەۇەر خالىساڭ ،مېنى پاكلىااليسەن. 41اەزرىتى ئەيسا رەاىمدىللىك بىلەن اەرىكەتلىنىپ ،قولىنى ئۇزاتتى ۋە ئۇنىڭغا تەۇدى ۋە ئۇنىڭغا : -دېدى .پاك بولۇڭ. 42ئۇ سۆزلىگەن اامان ،ماخاۋ كېسىلى دەراال ئۇنىڭدىن ئايرىلدى ۋە پاكلندى. 28
MARK
43اەزرىتى ئەيسا ئۇنى قاتتىق ئەيىبلىدى. 44اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -اېچكىمگە اېچنېمە دېمەڭ - ،دېدى. 45لېكىن ،اەزرىتى ئەيسا سىرتقا چىقىپ ،ئۇنى كۆپلەپ نەشر قىلىشقا باشلىدى ۋە اەزرىتى ئەيسا بۇ شەاەرۇە ئوچۇق-ئاشكارە كىرەلمەي ،بەلكى چۆل-باياۋانلردا بوللمىغاچقا ،بۇ ئىشنى چەتئەلدە ئوت ئالدۇرۇشقا باشلىدى. ئىككىنچى باب 1بىر نەچچە كۈندىن كېاىن ،ئۇ كەپەرنااۇمغا كىردى .اەمدە ئۇنىڭ ئۆيدە ئىكەنلىكى ئاڭلندى. 2دەراال نۇرغۇن كىشىلەر بىر يەرۇە جەم بولۇپ ،ئۇلرنى كۈتۈۋېلىشقا ئورۇن يوق ،اەتتا ئىشىك ئالدىدىكىدەك ئەمەس .اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بۇ سۆزنى يەتكۈزدى. 3ئۇلر تۆت بالىنىڭ پالەچ كېسەللىكىنى ئېلىپ كېلىپ ،ئۇنىڭ قېشىغا كەلدى. 4مەتبۇئات ئۈچۈن ئۇنىڭ يېنىغا كېلەلمىگەندە ،ئۇلر ئۇنىڭ ئۆۇزىسىنى ئاچتى .ئۇلر ئۇنى چېقىۋەتكەندىن كېاىن ،پالەچ كېسەللىرى ياتقان كارىۋاتنى قويۇپ بەردى. 5اەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ ئېتىقادىنى كۆرۈپ ،پالەچ كېسەلرۇە : -ئوغلۇم ،ۇۇناالىرىڭ كەچۈرۈم قىلىندى. 6لېكىن ،بەزى تەۋرات ئۇستازلىرى ئولتۇرۇپ ،ئۇلرنىڭ قەلبىدە پىكىر يۈرۇۈزدى. 7بۇ ئادەم نېمىشقا كۇپۇرلۇق قىلىدۇ؟ ۇۇناالرنى پەقەت خۇدادىن باشقا كىم كەچۈرەلەيدۇ؟ 8اەزرىتى ئەيسا ئۆزىنىڭ رواىدا ئۇلرنىڭ ئۆز-ئارا پىكىر يۈرۇۈزۇەنلىكىنى سەزۇەن اامان ،ئۇلرغا : -نېمىشقا بۇلرنى كۆڭلىڭىزدە ئويليسىز؟ 9پالەچ كېسەلرۇە« :ۇۇناالىرىڭ كەچۈرۈم قىلىندى »دېاىش ئاسانمۇ؟ ياكى «ئورنۇڭدىن تۇرۇپ ،كارىۋىتىڭنى ئېلىپ مېڭىڭمۇ؟ 10لېكىن ،ئىنسانئوغلىنىڭ يەر يۈزىدە ۇۇناالرنى كەچۈرۈم قىلىش كۈچىنىڭ بارلىقىنى بىلىشىڭىز ئۈچۈن (پالەچ كېسەلرۇە). 11بىلىپ قويۇڭلركى ،ئورنۇڭدىن تۇرۇپ ،كارىۋاتنى ئېلىپ ،ئۆيىڭىزۇە كىرىڭ. 12ئۇ دەراال ئورنىدىن تۇرۇپ ،كارىۋاتنى ئېلىپ ،ئۇلرنىڭ ئالدىغا چىقتى .ئۇلرنىڭ اەممىسى اەيران قېلىشتى ۋە خۇدانى مەداىاىلەپ مۇنداق دېدى« :بىز بۇنى ئەزەلدىن كۆرۈپ باقمىدۇق. 13ئۇ يەنە دېڭىز بويىغا چىقتى .خاليىق ئۇنىڭغا مۇراجىئەت قىلدى. 14ئۇ يولدىن ئۆتۈپ كېتىۋېتىپ ،ئالفاينىڭ ئوغلى لۋىانىڭ ئۆرپ-ئادەت تالونىدا ئولتۇرغانلىقىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا « :ماڭا ئەۇىشىڭ »دېدى . ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭغا ئەۇەشتى. 15اەزرىتى ئەيسا ئۆيىدە ۇۆش يېگەندە ،نۇرغۇن باجگىرلر ۋە ۇۇنااكارلر اەزرىتى ئەيسا ۋە ئۇنىڭ شاۇىرتلىرى بىلەن بىللە ئولتۇردى . چۈنكى ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا ئەۇىشىپ ماڭدى. 16تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پەرىسىالەر ئۇنىڭ باجگىرلر ۋە ۇۇنااكارلر بىلەن بىللە غىزالىنىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،شاۇىرتلىرىغا : -ئۇ باجگىرلر ۋە ۇۇنااكارلر بىلەن بىللە يەپ-ئىچىدۇ. 17اەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى ئاڭلپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ساقايغانلر دوختۇرغا مواتاج ئەمەس ،بەلكى كېسەلردۇر .مەن ياخشىلرنى ئەمەس ،ۇۇنااكارلرنى توۋا قىلىشقا چاقىردىم. 18يەااا پەيغەمبەر ۋە پەرىسىالەرنىڭ شاۇىرتلىرى روزا تۇتاتتى .ئۇلر كېلىپ ئۇنىڭغا : -نېمىشقا يەااا ۋە پەرىسىالەرنىڭ شاۇىرتلىرى روزا تۇتىدۇ ،لېكىن شاۇىرتلىرىڭىز روزا تۇتمايدۇ؟ 19اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -كۈيئوغۇلنىڭ بالىلىرى ئۇلر بىلەن بىللە بولغاندا ،روزا تۇتامدۇ؟ ئۇلر بىلەن يىگىت بولسىل ،ئۇلر روزا تۇتالمايدۇ. 20شۇنداق بىر كۈن كېلىدۇكى ،يىگىت ئۇلردىن ئېلىپ كېتىلگەندىن كېاىن ،ئۇ كۈنلەردە روزا تۇتىدۇ. 21اېچكىم كونا كىاىمگە بىر پارچە يېڭى رەخت تىكىمەيدۇ ،بولمىسا ئۇنى تولدۇرغان يېڭى نەرسە كونىدىن ئېلىپ كېتىدۇ ،ئىجارە اەققى تېخىمۇ ناچارلىشىدۇ. 22اېچكىم يېڭى ااراقنى كونا بوتۇلكىلرغا سالمايدۇ ،بولمىسا يېڭى شاراب بوتۇلكىلرنى يېرىۋەتتى ،شاراب تۆكۈلۈپ ،بوتۇلكىلر بۇزۇلۇپ كېتىدۇ ،ئەمما يېڭى بوتۇلكىلرغا يېڭى شاراب سېلىنىشى كېرەك. 23ئۇ دەم ئېلىش كۈنى قوناق ئېتىزىدىن ئۆتتى .ئۇنىڭ شاۇىرتلىرى بېرىپ ،قوناقنىڭ باشلىرىنى ئۈزۈشكە باشلىدى. 24پەرىسىالەر اەزرىتى ئەيساغا : -قاراڭ ،ئۇلر نېمە ئۈچۈن دەم ئېلىش كۈنى دەم ئالمايدۇ؟ 25اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -داۋۇتنىڭ ئۆزى ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغان ۋاقىتتا ،ئاچ قالغاندا ،نېمە ئىش قىلغانلىقىنى ئوقۇمىدىڭىزمۇ؟ 26ئۇ باش رواانىي ئابىئاتار دەۋرىدە قانداق قىلىپ خۇدانىڭ ئۆيىگە كىرىپ ،يېاىشكە اارام ئەمەس ،بەلكى رواانىالر ئۈچۈن تەياارلنغان ناننى يېدى ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلرغا بەردى. 27اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -دەم ئېلىش كۈنى ئىنسان ئۈچۈن ئەمەس ،ئىنسان ئۈچۈن ياسالغان. 28شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئىنسانئوغلى دەم ئېلىش كۈنىنىڭ رەببىدۇر. 3باب1ئۇ يەنە ئىبادەتخانىغا كىردى .ئۇ يەردە بىر قولى قۇرۇپ كەتكەن بىر ئادەم بار ئىدى. 2ئۇلر دەم ئېلىش كۈنى ئۇنى ساقايتامدۇ-يوق ،ئۇنى كۆردى .ئۇلر ئۇنى ئەيىبلىدى. 29
MARK
3ئۇ قولى قۇرۇپ كەتكەن كىشىگە « :ئورنۇڭدىن تۇر »دېدى. 4اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -دەم ئېلىش كۈنى ياخشىلىق قىلىش ياكى يامانلىق قىلىش قانۇنلۇقمۇ؟ ااياتنى قۇتقۇزۇشمۇ ياكى ئۆلتۈرۈشمۇ؟ ئەمما ئۇلر سۈكۈت قىلدى. 5غەزەپ بىلەن ئۇلرنىڭ ئەتراپىغا قارىغىنىدا ،ئۇلرنىڭ يۈرىكىنىڭ قاتتىقلىقىدىن قايغۇرغان االدا ،ئۇ كىشىگە « :قولۇڭنى ئۇزات »دېدى . ئۇ ئۇنى ئۇزاتتى :ئۇنىڭ قولى يەنە بىرسىدەك ئەسلىگە كەلدى. 6پەرىسىالەر چىقىپ ،دەراال اىرود خان بىلەن مەسلىھەتلىشىپ ،ئۇنى قانداق يوقىتىدىغانلىقىنى ئېاتتى. 7اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرى بىلەن بىللە دېڭىزغا چىقىپ كەتتى .جەلىلىاە ئۆلكىسىدىن نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا ئەۇىشىپ ،يەاۇدىاەدىن كەلدى. 8يېرۇسالېمدىن ،ئىدۇماياەدىن ۋە ئىئوردان دەرياسىنىڭ سىرتىدىن .ئۇلر تىر ۋە سىدون اەققىدە نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭ نېمە ئىش قىلغانلىقىنى ئاڭلپ ،ئۇنىڭ قېشىغا كەلدى. 9اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرىغا مۇنداق دېدى : -بىر كىچىك كېمە ئادەملەر توپى سەۋەبىدىن ئۇنى ساقلپ تۇرسۇن. 10چۈنكى ،ئۇ نۇرغۇن كىشىلەرنى ساقايتتى .ئۇلر ۋاباغا ئوخشاش ئۇنىڭغا تېگىش ئۈچۈن ئۇنى بېسىۋالغانلىقى ئۈچۈن. 11ناپاك روالر ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ ئالدىدا يىقىلىپ« :سەن خۇدانىڭ ئوغلى »دەپ ۋارقىرىدى. 12اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا: 13ئۇ بىر تاغقا چىقىپ ،ئۆزى خالىغان ئادەمنى چاقىردى .ئۇلر ئۇنىڭ قېشىغا كەلدى. 14اەزرىتى ئەيسا ئۇلر بىلەن بىللە بولۇپ ،ئۇلرنى خۇش خەۋەر يەتكۈزۈشكە ئەۋەتتى. 15كېسەلرنى ساقايتىش ۋە شەيتانلرنى قوغلش كۈچىگە ئىگە بولۇش. 16سىمون پېترۇسنىڭ ئىسمىنى قويدى. 17زەبەدىانىڭ ئوغلى ياقۇپ ۋە ياقۇپنىڭ ئىنىسى يەااا .اەمدە ئۇلرغا Boanergesدەپ ئىسىم قويدى ،يەنى ۇۈلدۈرمامىلىق ئوغۇللر: 18ئاندرېۋ ،فىلىپ ،بارتولومېۋ ،مەتتا ،توماس ،ئالفاينىڭ ئوغلى ياقۇپ ،تاددىئۇس ۋە قانانلىق سىمون. 19يەاۇدا ئىسكارىاوتمۇ ئۇنىڭغا خىاانەت قىلدى .ئۇلر بىر ئۆيگە كىردى. 20خاليىق يەنە كېلىپ ،نان يېاىشكە ئامالسىز قالدى. 21دوستلىرى بۇنى ئاڭلپ ،ئۇنى تۇتۇۋېلىشقا چىقتى .چۈنكى ئۇلر« :ئۇ ئۆزى يېنىدا »دېدى. 22يېرۇسالېمدىن چۈشكەن تەۋرات ئۇستازلىرى« :ئۇنىڭ بېلزېبۇب بار ،شەيتانلرنىڭ شاازادىسى بىلەن ئۇ شەيتانلرنى قوغليدۇ »دېدى. 23اەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى چاقىرىپ ،ئۇلرغا تەمسىل قىلىپ : -شەيتان قانداقمۇ شەيتاننى قوغلىۋېتەلەيدۇ؟ 24ئەۇەر بىر پادىشاا ئۆزىگە قارشى بۆلۈنسە ،بۇ پادىشاالىق تۇرالمايدۇ. 25ئەۇەر بىر ئۆي ئۆزىگە بۆلۈنۈپ كەتسە ،ئۇ ئۆي تۇرالمايدۇ. 26ئەۇەر شەيتان ئۆزىگە قارشى ئورنىدىن تۇرۇپ بۆلۈنۈپ كەتسە ،ئۇ چىدىاالمايدۇ ،ئەمما ئاخىرلشقان بولىدۇ. 27اېچكىم كۈچلۈك ئادەمنىڭ ئۆيىگە كىرەلمەيدۇ ۋە ماللىرىنى بۇلڭ-تالڭ قىللمايدۇ .ئاندىن ئۇ ئۆيىنى بۇزىدۇ. 28بىلىپ قويۇڭلركى ،ئىنسانلرنىڭ بارلىق ۇۇناالىرى كەچۈرۈم قىلىنىدۇ ،ئۇلر كۇپۇرلۇق قىلىدۇ. 29لېكىن ،مۇقەددەس رواقا كۇپۇرلۇق قىلغان كىشى اەرۇىز كەچۈرۈم قىلىنمايدۇ ،بەلكى مەڭگۈلۈك لەنەتكە دۇچار بولىدۇ. 30چۈنكى ،ئۇلر« :ئۇنىڭدا ناپاك روا بار »دېدى. 31ئۇ يەردە ئۇنىڭ قېرىنداشلىرى ۋە ئانىسى كەلدى. 32خاليىق ئۇنىڭ ئەتراپىدا ئولتۇردى ،ئۇلر ئۇنىڭدىن« :ئاناڭ ۋە قېرىنداشلىرىڭ سېنى ئىزدىمەي. 33اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئاپام ياكى قېرىنداشلىرىم كىم؟ 34ئۇ ئەتراپتا ئولتۇرغانلرنىڭ ئەتراپىغا قاراپ« :ئانام ۋە قېرىنداشلىرىم! 35چۈنكى ،خۇدانىڭ ئىرادىسىنى ئورۇندىغانلر مېنىڭ ئىنىم ،سىڭلىم ۋە ئاپام ئوخشاش. 4باب1ئۇ يەنە دېڭىز بويىدا تەلىم بېرىشكە باشلىدى .ئۇ يەرۇە نۇرغۇن ئادەم توپلندى .شۇنىڭ بىلەن ئۇ كېمىگە ئولتۇرۇپ دېڭىزدا ئولتۇردى . پۈتۈن خەلق قۇرۇقلۇقتىكى دېڭىز بويىدا ئىدى. 2اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا نۇرغۇن تەمسىللەرنى ئۆۇەتتى ۋە ئۇلرغا تەلىم بېرىپ مۇنداق دېدى: 3ئاڭلڭ .قاراڭ ،تېرىش ئۈچۈن بىر تېرىغۇچى چىقتى: 4ئۇ تېرىغاندا ،بەزىلىرى يول بويىغا يىقىلىپ چۈشتى ،ااۋادىكى قۇشلر كېلىپ ئۇنى يەپ كەتتى. 5بەزىلىرى يەر يۈزى بولمىغان تاش يەرۇە يىقىلدى .يەر يۈزىنىڭ چوڭقۇرلۇقى بولمىغاچقا ،دەراال پەيدا بولدى. 6كۈن پاتقاندا ،ئۇ كۆيۈپ كەتتى .ئۇنىڭ يىلتىزى بولمىغاچقا ،قۇرۇپ كەتتى. 7بەزىلىرى تىكەننىڭ ئارىسىغا چۈشۈپ ،تىكەنلەر ئۆسۈپ ،بوغۇلدى ،ئەمما اېچقانداق مېۋە بەرمىدى. 8يەنە بەزىلىرى ياخشى يەرۇە يىقىلىپ ،مېۋە بەردى .اەمدە ئوتتۇز ،بەزىلىرى ئاتمىش ،يۈز يۈز تۇغدى. 9اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئاڭليدىغان قۇلىقى بار ،ئاڭلىسۇن. 10ئۇ يالغۇز قالغاندا ،ئون ئىككى كىشى بىلەن بىللە بولغانلر ئۇنىڭدىن بۇ تەمسىلنى سورىدى. 11اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -خۇدانىڭ پادىشاالىقىنىڭ سىرىنى بىلىش سىلەرۇە بېرىلگەن .لېكىن ،سىرتتىن كەلگەنلەرۇە بۇلرنىڭ اەممىسى تەمسىللەر بىلەن قىلىنغان. 12ئۇلر كۆرسە ،كۆرەلمەيدۇ .ئۇلر ئاڭليدۇ ،ئاڭلىمايدۇ .اەر قانداق ۋاقىتتا ئۇلر دىنغا ئېتىقاد قىلىپ ،ۇۇناالىرى كەچۈرۈم قىلىنسۇن. 30
MARK
13اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بۇ تەمسىلنى بىلمەمسىلەر؟ ئۇنداقتا ،بارلىق تەمسىللەرنى قانداق بىلىسىلەر؟ 14تېرىغۇچى بۇ سۆزنى تېرىدۇ. 15بۇلر سۆز تېرىلغان يول بويىدا .ئۇلر ئاڭلىغاندىن كېاىن ،شەيتان دەراال كېلىپ ،ئۇلرنىڭ قەلبىگە تېرىلغان سۆزنى ئېلىپ كەتتى. 16بۇلر ئوخشاشل تاشقا تېرىلىدۇ .ئۇلر بۇ سۆزنى ئاڭلىغاندىن كېاىن ،دەراال خۇشاللىق بىلەن قوبۇل قىلدى. 17ئۆزىدە يىلتىز تارتماڭ ،بىر مەزۇىل بەرداشلىق بېرىڭ ،ئۇنىڭدىن كېاىن ،بۇ سۆز ئۈچۈن ئازاب-ئوقۇبەت ۋە زىاانكەشلىكلەر يۈز بەرۇەندە ،ئۇلر دەراال رەنجىدۇ. 18بۇلر تىكەنلەر ئارىسىغا تېرىلىدۇ .دېگەندەك. 19بۇ دۇناانىڭ غەمخورلۇقى ،بايلىقنىڭ ئالدامچىلىقى ۋە باشقا نەرسىلەرنىڭ شەاۋەتلىرى بۇ سۆزنى بوغۇپ ،نەتىجىسىز بولىدۇ. 20بۇلر ياخشى يەرۇە تېرىلىدۇ .مەسىلەن ،بۇ سۆزنى ئاڭلپ ،ئۇنى قوبۇل قىلىپ ،مېۋە بېرىدۇ ،بەزىلىرى ئوتتۇز اەسسە ،بەزىلىرى ئاتمىش ،بەزىلىرى يۈز. 21اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -شامنى قوتاننىڭ ئاستىغا ياكى كارىۋاتنىڭ ئاستىغا قويۇش ئۈچۈن ئېلىپ كېلىنەمدۇ؟ شامغا قويۇلمامدۇ؟ 22چۈنكى اېچ نەرسە يوشۇرۇلمايدۇ .اېچقانداق نەرسە مەخپىي تۇتۇلمىدى ،ئەمما ئۇنىڭ چەتئەلگە كېلىشى كېرەك. 23ئەۇەر ئاڭليدىغان قۇلىقى بولسا ،ئاڭلىسۇن. 24اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئاڭلىغانلىرىڭىزغا دىققەت قىلىڭلر ،قانچىلىك ئۆلچەمدە بولساڭلر ،ئۇ سىلەرۇە ئۆلچەم قىلىنىدۇ ،ئاڭلىغانلرغا تېخىمۇ كۆپ بېرىلىدۇ. 25چۈنكى ،ئۇنىڭغا ئىگە بولغان كىشى بېرىلىدۇ. 26اەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -خۇدانىڭ پادىشاالىقى خۇددى بىر ئادەم يەرۇە ئۇرۇق سالغاندەك. 27ئۇخلش ،كېچە-كۈندۈز ئۆرلەش ،ئۇرۇقلر ئۆسۈپ يېتىلىشى كېرەك. 28چۈنكى ،يەر ئۆزى مېۋە بېرىدۇ .ئالدى بىلەن تىغ ،ئاندىن قۇلق ،ئۇنىڭدىن كېاىن قۇلقتىكى تولۇق قوناق. 29لېكىن مېۋە بەرۇەندە ،ئۇ ئورغاققا سېلىپ ،اوسۇل يېتىپ كەلدى. 30ئۇ « :خۇدانىڭ پادىشاالىقىنى نەۇە ئوخشىتىمىز؟ ياكى قانداق سېلىشتۇرۇش بىلەن سېلىشتۇرىمىز؟ 31ئۇ قىچا ئۇرۇقىغا ئوخشايدۇ ،ئۇ يەرۇە تېرىلغاندا ،يەر يۈزىدىكى بارلىق ئۇرۇقلرغا يەتمەيدۇ. 32لېكىن ،ئۇ تېرىلغاندا ،ئۆسۈپ يېتىلىدۇ ۋە بارلىق ئۆسۈملۈكلەردىن چوڭ بولىدۇ ۋە چوڭ شاخلرنى ئېتىۋېتىدۇ .شۇنداق قىلىپ ااۋادىكى قۇشلر ئۇنىڭ سايىسىدا تۇراليدۇ. 33اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا نۇرغۇن تەمسىللەرنى سۆزلەپ بەردى. 34لېكىن ،ئۇ ئۇلرغا تەمسىل سۆزلىمەي ،يالغۇز قالغاندا ،ئۇ اەممە نەرسىنى شاۇىرتلىرىغا چۈشەندۈردى. 35شۇ كۈنى كەچ بولغاندا ،اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بىز قارشى تەرەپكە ئۆتەيلى - ،دېدى. 36خاليىقنى ئۇزىتىپ قويغاندىن كېاىن ،ئۇنى كېمىدىكىدەك ئېلىپ كەتتى .ئۇنىڭ بىلەن بىللە باشقا كىچىك پاراخوتلرمۇ بار ئىدى. 37قاتتىق بوران چىقىپ ،دولقۇنلر كېمىگە سوقۇلۇپ كەتتى. 38ئۇ كېمىنىڭ كەينى تەرىپىدە ياستۇق ئۈستىدە ئۇخلۋاتاتتى .ئۇلر ئۇنى ئويغىتىپ ئۇنىڭغا« :ئۇستاز ،بىزنىڭ االك بولۇشىمىزغا پەرۋا قىلمامسەن؟ 39ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ،شامالنى ئەيىبلىدى ۋە دېڭىزغا « :تىنچ بول !شامال توختاپ ،نااايىتى تىنچ بولدى. 40اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمىشقا شۇنچە قورقىسىز؟ قانداقمۇ ئېتىقادىڭ يوق؟ 41ئۇلر قاتتىق قورقۇپ ،بىر-بىرىگە« :بۇ قانداق ئادەم ،اەتتا شامال ،دېڭىزمۇ ئۇنىڭغا ئىتائەت قىلىدۇ؟ 5باب1ئۇلر دېڭىزنىڭ ئۇ تەرىپىگە ،ۇادارېنىس دۆلىتىگە كەلدى. 2ئۇ كېمىدىن چىققاندا ،دەراال قەبرىدىن ناپاك روا بىلەن بىر ئادەمنى ئۇچرىتىپ قالدى. 3ئۇنىڭ قەبرىلىرى ئىچىدە ئۇنىڭ تۇرالغۇسى بار ئىدى .اېچكىم ئۇنى باغلىاالمىدى ،ياق ،زەنجىر بىلەن ئەمەس: 4چۈنكى ،ئۇ دائىم زەنجىر بىلەن زەنجىر بىلەن باغلنغان بولۇپ ،زەنجىرلەر ئۇنى ئۈزۈۋەتكەن ۋە زەنجىرلەر پارچىلىنىپ كەتكەن . اېچكىم ئۇنى كۆندۈرەلمىگەن. 5ئۇ كېچە-كۈندۈز تاغدا ،قەبرىلەردە يىغلپ ،ئۆزىنى تاش بىلەن كېسىۋاتاتتى. 6اەزرىتى ئەيسانى يىراقتىن كۆرۈپ ،يۈۇۈرۈپ كېلىپ ئۇنىڭغا سەجدە قىلدى. 7يۇقىرى ئاۋاز بىلەن ۋارقىراپ« :ئەڭ ئۇلۇغ خۇدانىڭ ئوغلى ئەيسا ،مەن ساڭا نېمە قىلي؟ مەن سېنى خۇدا بىلەن قەسەم قىلىمەنكى ، مېنى ئازابلىماڭ. 8اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەي ئىنسان ،ئىنساندىن چىق! 9اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭدىن : -ئىسمىڭ نېمە؟ ئۇ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :مېنىڭ ئىسمىم ،Legionچۈنكى بىز نۇرغۇن. 10اەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى يۇرتتىن قوغلپ چىقارماسلىقنى تەلەپ قىلدى. 11ئۇ يەردە تاغلرغا يېقىن بىر توپ پادىلر بېقىۋاتاتتى. 12شەيتانلر ئۇنىڭدىن : -بىزنى چوشقا ئەۋەتكىن ،بىز ئۇلرغا كىرەيلى - ،دېدى. 13اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا رۇخسەت بەردى .ناپاك روالر سىرتقا چىقىپ چوشقا ئىچىگە كىردى .پادىلر شىددەت بىلەن ئېگىز جايدىن دېڭىزغا يۈۇۈردى ( ،ئۇلر تەخمىنەن ئىككى مىڭ ئىدى )ۋە دېڭىزدا بوغۇلدى. 14چوشقا بېقىۋاتقانلر قېچىپ ،شەاەردە ۋە دۆلەتتە خەۋەر قىلدى .ئۇلر نېمە ئىش بولغانلىقىنى كۆرۈش ئۈچۈن سىرتقا چىقتى. 31
MARK
15ئۇلر اەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ،شەيتانغا ۇىرىپتار بولغان ،لەشكەر ئولتۇرغان ،كىاىم كىاگەن ۋە ئەقلى جايىدا بولغان ئادەمنى كۆردى .ئۇلر قورقۇپ كەتتى. 16بۇنى كۆرۇەنلەر ئۇلرغا شەيتاننىڭ ئىگىسى ۋە چوشقىلرغا قانداق كەلگەنلىكىنى سۆزلەپ بەردى. 17ئۇلر اەزرىتى ئەيسادىن ئايرىلىشنى تەلەپ قىلدى. 18ئۇ كېمىگە كىرۇەندە ،شەيتانغا ۇىرىپتار بولغان كىشى ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولۇشىنى تىلىدى. 19اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا ئازار بەرمىدى ،بەلكى ئۇنىڭغا : -دوستلىرىڭنىڭ ئۆيىگە بېرىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ساڭا قىلغان چوڭ ئىشلىرىنى ۋە ئۇلرغا رەاىم-شەپقەت قىلغانلىقىنى ئېاتقىن. 20ئۇ يولغا چىقىپ ،دېكاپولىستا اەزرىتى ئەيسانىڭ ئۇنىڭ ئۈچۈن قانچىلىك چوڭ ئىشلرنى قىلغانلىقىنى ئېلن قىلىشقا باشلىدى .اەممە ئادەم اەيران قېلىشتى. 21اەزرىتى ئەيسا كېمە بىلەن يەنە بىر تەرەپكە ئۆتۈپ ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭ يېنىغا يىغىلدى .ئۇ دېڭىزغا يېقىنلشتى. 22مانا بۇ ئىبادەتخانىنىڭ باشلىقلىرىدىن جايرۇس ئىسىملىك بىر كىشى كەلدى .ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ ئايىغىغا يىقىلدى. 23اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -كىچىك قىزىم ئۆلۈم ئالدىدا ئۇخليدۇ - ،دېدى .ئۇ ياشايدۇ. 24اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭ بىلەن بىللە باردى .نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا ئەۇەشتى. 25يەنە ئون ئىككى يىل قان مەسىلىسى بار بىر ئايال ، 26ئۇ نۇرغۇن دوختۇرلرنىڭ جاپا-مۇشەققەتلىرىگە دۇچار بولۇپ ،بار-يوقلۇقىنى خەجلەپ ،اېچقانداق ياخشى ئىش ئەمەس ،بەلكى تېخىمۇ ناچارلشتى. 27ئۇ اەزرىتى ئەيسانى ئاڭلىغاندىن كېاىن ،مەتبۇئاتقا كېلىپ ،ئۇنىڭ كىاىمىگە تەۇدى. 28چۈنكى ،ئۇ« :ئەۇەر مەن ئۇنىڭ كىاىملىرىنى تۇتسام ،مەن چوقۇم ساقىاىپ كېتىمەن »دېدى. 29شۇ اامان ئۇنىڭ قېنىدىكى بۇلق قۇرۇپ كەتتى .اەمدە بەدىنىدە ئۆزىنىڭ بۇ ۋابادىن ساقايغانلىقىنى اېس قىلدى. 30اەزرىتى ئەيسا ئۆزىدىن پەزىلەتنىڭ يوقالغانلىقىنى دەراال بىلدى ۋە ئۇنى مەتبۇئاتقا ئايلندۇرۇپ : -مېنىڭ كىاىملىرىمنى كىمگە تەۇدى؟ 31شاۇىرتلىرى اەزرىتى ئەيساغا : -سەن توپ-توپ بولۇپ توپلىنىۋاتقانلىقىنى كۆردۈڭ ،سەن ماڭا :كىم ماڭا تەۇدى؟ 32ئۇ بۇ ئىشنى قىلغان ئايالنى كۆرۈش ئۈچۈن ئەتراپقا قارىدى. 33ئايال قورقۇپ ۋە تىترەپ كەتكەن ئايال ،ئۇنىڭدا نېمە ئىش بولغانلىقىنى بىلگەن االدا كېلىپ ،ئۇنىڭ ئالدىدا يىقىلىپ چۈشتى. 34اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -قىزىم ،ئېتىقادىڭ سېنى ساقايتتى .خاتىرجەم بولۇڭ ،ۋابادىن ساقلىنىڭ. 35ئۇ تېخى سۆزلەۋاتقاندا ،ئىبادەتخانىنىڭ خوجايىنىدىن« :قىزىڭىز ئۆلدى ،خوجايىننى نېمىشقا ئاۋارە قىلىسىز؟ 36اەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى ئاڭلىغان اامان ،ئىبادەتخانىنىڭ اۆكۈمدارىغا : -قورقماڭلر ،ئىمان ئېاتقىن. 37پېترۇس ،ياقۇپ ۋە ياقۇپنىڭ ئىنىسى يەااادىن باشقا اېچكىم ئۇنىڭغا ئەۇىشىشكە يول قويمىدى. 38ئۇ ئىبادەتخانىنىڭ اۆكۈمرانىنىڭ ئۆيىگە كېلىپ ،قاينام-تاشقىنلىققا چۆمگەن ۋە قاتتىق يىغلىغان كىشىلەرنى كۆردى. 39اەزرىتى ئەيسا كىرىپ ،اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمىشقا بۇنداق قىلىسىز؟ بۇ قىز ئۆلمىگەن ،ئەمما ئۇخلىغان. 40ئۇلر ئۇنى مەسخىرە قىلىشتى .ئۇ اەممىنى چىقىرىپ تاشلىغاندىن كېاىن ،ئۇ قىزنىڭ دادىسى ۋە ئانىسىنى ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلرنى ئېلىپ ،قىز ياتقان يەرۇە كىردى. 41ئۇ قىزنى قولىغا ئېلىپ ،ئۇنىڭغا « :تالىپ كۇمى »دېدى .يەنى ،ئىبادەت قىلىنغاندا ،دامسېل ،مەن ساڭا دەيمەن. 42شۇ اامان قىز ئورنىدىن تۇرۇپ ماڭدى .چۈنكى ئۇ ئون ئىككى ياشتا ئىدى .ئۇلر قاتتىق اەيران قېلىشتى. 43اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -اېچكىم ئۇنى بىلمەسلىكى كېرەك .اەمدە ئۇنىڭغا بىر نەرسە بېرىشكە بۇيرۇدى. 6باب1ئۇ يەردىن چىقىپ ئۆز يۇرتىغا كەلدى .شاۇىرتلىرى ئۇنىڭغا ئەۇەشتى. 2دەم ئېلىش كۈنى يېتىپ كەلگەندە ،ئۇ ئىبادەتخانىدا تەلىم بېرىشكە باشلىدى .نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنى ئاڭلپ« :بۇ ئادەم نەدىن كەلگەن؟ ئۇنىڭغا بۇنداق ئەقىل-پاراسەت نېمە؟ 3بۇ ياغاچچى ،ياقۇپنىڭ ،ئىاسانىڭ ،يەاۇدانىڭ ۋە سىمۇننىڭ ئىنىسى مەريەمنىڭ ئوغلى ئەمەسمۇ؟ ئۇنىڭ ئاچا-سىڭىللىرى بىز بىلەن بىللە ئەمەسمۇ؟ ئۇلر ئۇنىڭدىن رەنجىدى. 4اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بىر پەيغەمبەر اۆرمەتسىز ئەمەس ،بەلكى ئۆز يۇرتىدا ،تۇغقانلىرى ۋە ئۆيىدە. 5ئۇ يەردە بىر قانچە كېسەل كىشىلەرۇە قول سېلىپ ساقايتقاندىن باشقا ،اېچقانداق كۈچلۈك خىزمەت قىللمىدى. 6ئۇلرنىڭ ئېتىقادسىزلىقى سەۋەبىدىن اەيران قالدى .ئۇ يېزىنى ئايلىنىپ ئايلىنىپ ئوقۇتقۇچىلىق قىلدى. 7اەزرىتى ئەيسا ئون ئىككى ئادەمنى چاقىرىپ ،ئۇلرنى ئىككىدىن ئىككى ئادەم ئەۋەتىشكە باشلىدى .ئۇلرغا ناپاك روالرنى بەردى. 8ئۇلرغا سەپەر قىلىش ئۈچۈن اېچ ئىش قىلماسلىقنى بۇيرۇدى .سومكىسىغا نان ،نان ،پۇل يوق: 9ئەمما ئاياغ بىلەن ئاياغ كىاىش .اەمدە ئىككى چاپان كىامەڭ. 10اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -قايسى ئۆيگە كىرسىڭىز ،ئۇ يەردىن ئايرىلغۇچە شۇ يەردە تۇرۇڭ. 11ئەۇەر ئۇ يەردىن ئايرىلغىنىڭلردا ،سېنى قوبۇل قىلمايدىغان ۋە ئاڭلىمايدىغان ئادەم ئۇلرغا قارشى ۇۇۋاالىق بېرىش ئۈچۈن ، پۇتۇڭدىكى توپا-چاڭنى سىلكىۋېتىڭ .بىلىپ قويۇڭلركى ،قىاامەت كۈنى سودوم بىلەن ۇومورراغا ئۇ شەاەرۇە قارىغاندا تېخىمۇ سەۋرچان بولىدۇ. 12ئۇلر چىقىپ ،ئىنسانلرنىڭ تەۋبە قىلىشى كېرەكلىكىنى تەشۋىق قىلدى. 13ئۇلر نۇرغۇن شەيتانلرنى قوغلپ چىقىرىپ ،نۇرغۇن كېسەلرۇە ياغلىق ئارتىپ ،ئۇلرنى ساقايتتى. 32
MARK
14اىرود پادىشاا ئۇنىڭ ۇېپىنى ئاڭلىدى( .چۈنكى ئۇنىڭ ئىسمى چەتئەلگە تارقالغان ):ۋە ئۇ مۇنداق دېدى :چۆمۈلدۈرۇۈچى يەااا ئۆلۈكتىن تىرىلدى ،شۇڭا ئۇنىڭدا كۈچلۈك خىزمەتلەر نامايان بولىدۇ. 15يەنە« :بۇ ئىلااس »دېدى .يەنە بەزىلەر« :ئۇ بىر پەيغەمبەر ياكى پەيغەمبەرلەرنىڭ بىرى »دېدى. 16اىرود خان بۇنى ئاڭلپ : -مېنىڭ بېشىمنى كېسىۋەتكەن يەااا ،ئۇ تىرىلدى. 17چۈنكى ،اىرود ئۆزى ئەۋەتىپ يەااا پەيغەمبەرنى تۇتۇپ ،ئۇنى ئىنىسى فىلىپنىڭ ئايالى اىرودىاە ئۈچۈن تۈرمىگە سولپ قويدى. 18چۈنكى ،يەااا پەيغەمبەر اىرودقا« :ئىنىڭنىڭ ئايالى بولۇش سېنىڭ دۇرۇس ئەمەس »دېدى. 19شۇڭا ،اىرودىاە ئۇنىڭغا قارشى جېدەللىشىپ ،ئۇنى ئۆلتۈرۇەن بولتتى .ئەمما ئۇ قىللمىدى: 20چۈنكى ،اىرود يەااا پەيغەمبەردىن قورقۇپ ،ئۆزىنىڭ ئادىل ۋە مۇقەددەس ئىكەنلىكىنى بىلدى .ئۇ بۇ سۆزنى ئاڭلپ ،نۇرغۇن ئىشلرنى قىلدى ۋە خۇشال االدا ئاڭلىدى. 21قۇليلىق بىر كۈن كەلگەندە ،اىرود خاننىڭ تۇغۇلغان كۈنىدە خوجايىنلىرى ،سەردارلىرى ۋە جەلىلىاە ئۆلكىسىنىڭ باشلىقلىرى ئۈچۈن كەچلىك زىااپەت بەردى. 22اېرودىاانىڭ قىزى كىرىپ ئۇسسۇل ئويناپ ،اىرود خان ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئولتۇرغانلرنى خۇشال قىلغاندا ،پادىشاا قىزغا« :نېمىنى خالىساڭ ،مەندىن سوراڭ ،مەن ساڭا بېرىمەن »دېدى. 23اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن مەندىن نېمە تەلەپ قىلساڭ ،مەن ئۇنى پادىشاالىقىمنىڭ يېرىمىغا بېرىمەن. 24ئۇ سىرتقا چىقىپ ئانىسىغا : -نېمە تەلەپ قىلىمەن؟ ئۇ« :چۆمۈلدۈرۇۈچى يەااانىڭ بېشى »دېدى. 25ئۇ دەراال پادىشاانىڭ ئالدىغا كېلىپ ،ئۇنىڭدىن : -مېنى چۆمۈلدۈرۇۈچى يەااانىڭ بېشىنى ۋە توك قاچىلىغۇچتا ماڭا بېرىشنى خاليمەن ، دەپ سورىدى.26پادىشاا بەك پۇشايمان قىلدى .ئەمما ئۇنىڭ قەسىمى ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئولتۇرغانلىقى ئۈچۈن ،ئۇ ئۇنى رەت قىلمىدى. 27پادىشاا دەراال بىر جاللت ئەۋەتىپ ،ئۇنىڭ بېشىنى ئېلىپ كېلىشنى بۇيرۇدى .ئۇ بېرىپ تۈرمىدە ئۇنىڭ كاللىسىنى ئالدى. 28بېشىنى توك قاچىلىغۇچقا ئېلىپ كېلىپ ،قىزغا بەردى ،قىز ئۇنى ئانىسىغا بەردى. 29شاۇىرتلىرى بۇنى ئاڭلپ ،كېلىپ ،ئۇنىڭ جەسىتىنى ئېلىپ قەبرىگە قويدى. 30ئەلچىلەر اەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا يىغىلىپ ،ئۇنىڭغا قىلغان ئىشلىرىنى ۋە ئۆۇەتكەنلىرىنى سۆزلەپ بەردى. 31اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر ئۆزۈڭلر چۆل-باياۋانلرغا كېلىڭلر ،بىر ئاز ئارام ئېلىڭلر ،چۈنكى نۇرغۇن كىشىلەر كېلىپ- كېتىپ تۇراتتى ،ئۇلرنىڭ يەيدىغان يېرىمۇ يوق ئىدى. 32ئۇلر كېمە بىلەن يالغۇز چۆللۈككە كەتتى. 33كىشىلەر ئۇلرنىڭ كېتىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنى تونۇدى .ئۇ يەردىن پۈتۈن شەاەرلەردىن يۈۇۈرۈپ چىقىپ ، ئۇلرنى قوغلپ كېلىپ ،ئۇنىڭ يېنىغا كەلدى. 34اەزرىتى ئەيسا سىرتقا چىقىپ ،نۇرغۇن كىشىلەرنى كۆردى ۋە ئۇلرغا رەاىمدىللىك بىلەن تەسىر قىلدى ،چۈنكى ئۇلر پادىچى يوق قويغا ئوخشاش ،ئۇلرغا نۇرغۇن نەرسىلەرنى ئۆۇىتىشكە باشلىدى. 35كۈن توشۇپ ،شاۇىرتلىرى اەزرىتى ئەيسانىڭ قېشىغا كېلىپ : -بۇ بىر چۆللۈك ،اازىر ۋاقىت ئۆتۈپ كەتتى. 36ئۇلرنى ئۇزىتىپ قويۇڭلر ،ئۇلر ئەتراپتىكى يېزا-قىشلقلرغا ،يېزا-قىشلقلرغا بېرىپ ،ئۆزى نان سېتىۋالىدۇ ،چۈنكى ئۇلرنىڭ يەيدىغان يېرى يوق. 37اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئۇلرنى يېاىشكە بېرىڭ .ئۇلر ئۇنىڭغا« :بىز بېرىپ ئىككى يۈز پۇڭلۇق نان سېتىۋېلىپ ،ئۇلرغا تاماق بېرەمدۇق؟ 38اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -قانچە نان بار؟ بېرىپ كۆرۈپ بېقىڭ .ئۇلر بىلگەندىن كېاىن ،بەش ۋە ئىككى بېلىق دەيدۇ. 39ئۇ ئۇلرغا اەممىنى يېشىل ئوت-چۆپ ئۈستىدە ئولتۇرۇشقا بۇيرۇدى. 40ئۇلر يۈزلەرچە ۋە ئەللىكلەر بىلەن قاتاردا ئولتۇردى. 41ئۇ بەش ناننى ۋە ئىككى بېلىقنى ئېلىپ ،ئاسمانغا قارىدى ،بەخت تىلىدى ۋە ناننى تورمۇزلپ ،شاۇىرتلىرىغا تاپشۇرۇپ بەردى .اەمدە ئىككى بېلىق ئۇنى ئۇلرنىڭ اەممىسىگە بۆلدى. 42ئۇلرنىڭ اەممىسى يەپ بولدى. 43ئۇلر پارچىلر ۋە بېلىقلردىن تولغان ئون ئىككى سېۋەتنى ئالدى. 44ناننى يەيدىغانلر بەش مىڭ ئادەم ئىدى. 45ئۇ دەراال شاۇىرتلىرىنى كېمىگە چىقىشقا ۋە بەيتسايداغا قارشى تەرەپكە مېڭىشقا قىستىدى. 46ئۇلرنى يولغا سېلىپ ،دۇئا-تىلۋەت قىلىش ئۈچۈن تاغقا چىقتى. 47كېمە كەلگەندە ،كېمە دېڭىزنىڭ ئوتتۇرىسىدا بولۇپ ،ئۇ قۇرۇقلۇقتا يالغۇز قالدى. 48ئۇلرنىڭ قولۋاقتا جاپالىق ئىشلەۋاتقانلىقىنى كۆردى .چۈنكى ،شامال ئۇلرغا قارشى ئىدى .كېچە تۆتىنچى سائەت ئەتراپىدا ،ئۇ ئۇلرنىڭ يېنىغا كېلىپ ،دېڭىز ئۈستىدە مېڭىپ ،ئۇلرنىڭ يېنىدىن ئۆتۈپ كېتەتتى. 49اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭ دېڭىزدا مېڭىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،ئۇنى روا دەپ ئويلىدى ۋە ۋارقىراشتى. 50چۈنكى ،اەممەيلەن ئۇنى كۆردى .ئۇ دەراال ئۇلر بىلەن پاراڭلشتى ۋە ئۇلرغا مۇنداق دېدى « :خۇشال بولۇڭلر ،ئۇ مەن . قورقماڭ. 51كېمە ئۇلرنىڭ يېنىغا كەلدى .شامال توختىدى .ئۇلر ئۆزلىرىنى اەيران قالدۇرغۇدەك دەرىجىدە اەيران قالدى. 52چۈنكى ئۇلر ناننىڭ مۆجىزىسى دەپ قارىمىدى ،چۈنكى ئۇلرنىڭ يۈرىكى قاتتىق ئىدى. 53ئۇلر ئۆتۈپ كەتكەندىن كېاىن ،ۇېننىسارېت زېمىنىغا كېلىپ ،قىرغاققا كەلدى. 54ئۇلر كېمىدىن چىققاندا ،دەراال ئۇنى تونۇدى. 33
MARK
55ئۇ ئەتراپنى ئايلىنىپ ئايلىنىپ ،كېسەلرنى كارىۋاتتا ياتقۇزۇشقا باشلىدى. 56ئۇ قەيەرۇە كىرسۇن ،يېزا-بازار ،شەاەر ياكى يېزا-قىشلقلرغا كىردى ،ئۇلر كېسەلرنى كوچىغا قويۇپ ،ئۇنىڭ كىاىمىنىڭ چېگرىسى بولسا تېگىشىشىنى ئۆتۈندى .ئۇنىڭغا تەۇكەنلەرنىڭ اەممىسى ساقىاىپ كەتتى. 7باب1ئاندىن ،پەرىسىالەر ۋە يېرۇسالېمدىن كەلگەن بەزى تەۋرات ئۇستازلىرى ئۇنىڭ يېنىغا كەلدى. 2شاۇىرتلىرىنىڭ بەزىلىرى ناپاك ،يەنى قول يۇيۇلمىغان قول بىلەن نان يېگەنلىكىنى كۆردى. 3چۈنكى ،پەرىسىالەر ۋە بارلىق يەاۇدىالر قوللىرىنى يۇيۇپ بولغاندىن باشقا ،ئاقساقاللرنىڭ ئەنئەنىسىنى ساقلپ يېمەڭ. 4ئۇلر بازاردىن چىققاندا ،يۇيغاندىن باشقا ،يېمەيدۇ .يەنە نۇرغۇن نەرسىلەر بار ،ئۇلر لوڭقا ،قازان ،مىس قاچا ۋە ئۈستەلرنى يۇيۇش دېگەندەك. 5ئاندىن ،پەرىسىالەر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى ئۇنىڭدىن : -نېمىشقا شاۇىرتلىرىڭلرنىڭ ئاقساقاللىرىنىڭ ئەنئەنىسى بويىچە ماڭماي ،قوللىرىنى يۇيماي نان يەيسەن؟ 6اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئەساۋ سىلەر مۇناپىقلر توغرىسىدا« :بۇ كىشىلەر لەۋلىرى بىلەن مېنى اۆرمەتلەيدۇ ،لېكىن ئۇلرنىڭ قەلبى مەندىن يىراق. 7ئۇلر بىكارغا ماڭا چوقۇنىدۇ ،ئىنسانلرنىڭ ئەمرلىرىنى تەلىم بېرىدۇ. 8چۈنكى ،خۇدانىڭ ئەمرىنى بىر چەتكە قايرىپ قويۇپ ،ئىنسانلرنىڭ ئەنئەنىسىنى ساقلپ قاچا ۋە ئىستاكانلرنى يۇيغانغا ئوخشاش قىلىسىز. 9اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئۆز ئەنئەنىلىرىڭلرنى ساقلپ قېلىش ئۈچۈن ،خۇدانىڭ ئەمرىنى پۈتۈنلەي رەت قىلىسىلەر. 10مۇسا« :ئاتاڭنى ۋە ئاناڭنى اۆرمەت قىل »دېدى .كىم ئاتا ياكى ئانىغا لەنەت ئوقۇسۇن ،ئۇ ئۆلۈمنى ئۆلتۈرسۇن: 11لېكىن ،سىلەر« :ئەۇەر بىر كىشى ئاتىسىغا ياكى ئانىسىغا «:بۇ مەندىن پايدا ئالىدىغان نەرسە بىلەن كوربان ،يەنى سوۋغات »دېسە .ئۇ ئەركىن بولىدۇ. 12سىلەر ئەمدى ئۇنىڭغا ئاتىسى ياكى ئانىسى ئۈچۈن قىلىشقا تېگىشلىك ئىشلرنى قىلمايسىلەر. 13خۇدانىڭ سۆزىنى يەتكۈزۇەن ئەنئەنىڭىز ئارقىلىق اېچقانداق ئۈنۈم بەرمەڭ .بۇنىڭغا ئوخشاش نۇرغۇن ئىشلرنى قىلىسىز. 14اەزرىتى ئەيسا پۈتۈن خەلقنى چاقىرتىپ ،ئۇلرغا : -اەممىڭلرنىڭ ۇېپىمنى ئاڭل ،چۈشەنگىن. 15ئىنسانسىز اېچ نەرسە يوق ،ئۇنىڭغا كىرىش ئۇنى ناپاك قىلىدۇ ،ئەمما ئۇنىڭدىن چىققان نەرسىلەر ئىنساننى ناپاك قىلغانلردۇر. 16ئەۇەر ئاڭليدىغان قۇلىقى بولسا ،ئاڭلىسۇن. 17كىشىلەر ئۆيدىن كىرۇەندە ،شاۇىرتلىرى ئۇنىڭدىن بۇ تەمسىلنى سورىدى. 18اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر چۈشەنمەيۋاتامسىلەر؟ سىلەر شۇنى اېس قىلمامسىلەركى ،ئىنسانغا اېچ نەرسە كىرمىسە ،ئۇ ئۇنى ناپاك قىللمايدۇ. 19چۈنكى ئۇ ئۇنىڭ قەلبىگە ئەمەس ،بەلكى قورسىقىغا كىرىپ ،ليىھەۇە چىقىپ ،بارلىق ۇۆشلەرنى تازىليدۇ. 20اەزرىتى ئەيسا : -ئىنساندىن چىققان نەرسە ئىنساننى ناپاك قىلىدۇ. 21چۈنكى ،ئىچىدىن ،ئىنسانلرنىڭ قەلبىدىن يامان خىاال ،زىنا ،زىنا ،قاتىللىق قىلىڭ. 22ئوغرىلىق ،ئاچكۆزلۈك ،رەزىللىك ،ئالدامچىلىق ،شەاۋانىالىق ،يامان كۆز ،كۇپۇرلۇق ،مەغرۇرلۇق ،ئەخمەقلىق: 23بۇ يامان ئىشلرنىڭ اەممىسى ئىچىدىن چىقىپ ،ئادەمنى ناپاك قىلىدۇ. 24ئۇ يەردىن ئورنىدىن تۇرۇپ ،تىر ۋە سىدوننىڭ چېگرىسىغا كىرىپ ،بىر ئۆيگە كىردى .اېچكىم ئۇنى بىلمەيتتى ،ئەمما ئۇ يوشۇرۇپ قاللمىدى. 25چۈنكى ،كىچىك قىزىنىڭ ناپاك رواى بار بىر ئايال ئۇنى ئاڭلپ ،كېلىپ ئۇنىڭ ئايىغىغا يىقىلدى. 26بۇ ئايال ۇرېتسىاەلىك ،مىللەت بويىچە سىروفېنلىق ئىدى .ئۇ قىزدىن شەيتاننى قوغلپ چىقىرىشىنى ئۆتۈندى. 27اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئالدى بىلەن بالىلر تولدۇرۇلسۇن ،چۈنكى بالىلرنىڭ نانلىرىنى ئېلىپ ئىتلرغا تاشلش مۇۋاپىق ئەمەس. 28اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم - ،دېدى. 29اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بۇ سۆزنى ماڭ !شەيتان قىزىڭىزدىن چىقىپ كەتتى. 30ئۇ ئۆيىگە كەلگەندە ،شەيتاننىڭ سىرتقا چىقىپ كەتكەنلىكىنى ،قىزىنىڭ كارىۋاتتا ياتقانلىقىنى كۆردى. 31ئۇ يەنە تىر ۋە سىدون دېڭىز قىرغاقلىرىدىن يولغا چىقىپ ،دېكاپولىس دېڭىز قىرغىقىدىن ئۆتۈپ ،جەلىلىاە دېڭىزىغا كەلدى. 32ئۇلر ئۇنىڭغا ۇاس ،ۇېپىدە توسالغۇ بولغان بىرسىنى ئېلىپ كەلدى .ئۇلر ئۇنىڭدىن قولىنى سۇنۇشىنى ئۆتۈندى. 33اەزرىتى ئەيسا ئۇنى خاليىقتىن يىراقلشتۇردى ۋە بارمىقىنى قۇلىقىغا سالدى ،ئۇ تۈكۈردى ۋە ئۇنىڭ تىلىغا تەۇدى. 34ئۇ جەننەتكە قاراپ ،ئاا ئۇردى ۋە ئۇنىڭغا« :ئەففاتا ،يەنى ئېچىل »دېدى. 35شۇ اامان ئۇنىڭ قۇلىقى ئېچىلىپ ،تىلىنىڭ يىپلىرى بوشىشىپ ئوچۇق سۆزلىدى. 36اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا اېچكىمگە ئېاتماسلىقنى بۇيرۇدى. 37ئۇ اەيران بولۇپ« :ئۇ اەممە ئىشنى ياخشى قىلدى ،ۇاسلرنىمۇ ،ۇاچىلرنىمۇ سۆزلەيدۇ »دېدى.
34
MARK
8باب1ئۇ كۈنلەردە خاليىق بەك كۆپ بولۇپ ،يەيدىغان نەرسە يوق ئىدى .اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرىنى ئۇنىڭ يېنىغا چاقىرىپ ،ئۇلرغا : - دېدى. 2مەن كۆپچىلىككە رەاىم قىلدىم ،چۈنكى ئۇلر مەن بىلەن ئۈچ كۈن بىللە بولدى ،يەيدىغان نەرسە يوق: 3ئەۇەر مەن ئۇلرنى روزا تۇتۇشنى ئۆز ئۆيلىرىگە ئەۋەتسەم ،ئۇلر يولدىن اوشىدىن كېتىدۇ ،چۈنكى ئۇلرنىڭ غەۋۋاسلىرى يىراقتىن كەلگەن. 4شاۇىرتلىرى ئۇنىڭغا جاۋابەن : -چۆلدە ئادەم بۇ كىشىلەرنى قەيەردىن قاندۇراليدۇ؟ 5اەزرىتى ئەيسادىن : -قانچە نان بار؟ ئۇلر :يەتتە. 6ئۇ كىشىلەرنى يەرۇە ئولتۇرۇشقا بۇيرۇدى .ئۇ يەتتە ناننى ئېلىپ ،شۈكۈر ئېاتتى ۋە تورمۇزلىدى ۋە شاۇىرتلىرىغا ئۇلرنىڭ ئالدىدا ئولتۇرۇشقا بەردى .ئۇلرنى خەلق ئالدىدا قويدى. 7ئۇلرنىڭ ئازراق بېلىقلىرى بار ئىدى .ئۇ بەخت تىلەپ ،ئۇلرنىمۇ ئۇلرنىڭ ئالدىدا قويۇشقا بۇيرۇدى. 8شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر يەپ ،تويدى .ئۇلر يەتتە سېۋەتتىن قالغان سۇنۇق ۇۆشنى ئالدى. 9يەيدىغانلر تۆت مىڭ ئەتراپىدا بولۇپ ،ئۇلرنى يولغا سېلىپ قويدى. 10ئۇ دەراال شاۇىرتلىرى بىلەن بىللە كېمىگە ئولتۇرۇپ ،دالمانۇتانىڭ قىسمىغا كەلدى. 11پەرىسىالەر چىقىپ ،ئۇنىڭدىن سوئال سوراشقا باشلىدى. 12ئۇ كۆڭلىدە چوڭقۇر ئاا ئۇردى ۋە مۇنداق دېدى « :نېمىشقا بۇ ئەۋلدلر بەلگە ئىزدەيدۇ؟ بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ ئەۋلدلرغا اېچقانداق بەلگە بېرىلمەيدۇ. 13ئۇ ئۇلرنى تاشلپ كېمىگە كىرىپ ،يەنە بىر تەرەپكە قاراپ يولغا چىقتى. 14اازىر شاۇىرتلر نان ئېلىشنى ئۇنتۇپ قالدى ،ئۇلر بىلەن بىللە پاراخوتتا بىردىن نانمۇ يوق ئىدى. 15اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -دىققەت قىلىڭلر ،پەرىسىالەر ۋە اىرود خاننىڭ خېمىرتۇرۇچلىرىدىن ئېھتىاات قىلىڭلر. 16ئۇلر ئۆز-ئارا پىكىرلىشىپ« :بۇ بىزنىڭ نان بولمىغاچقا. 17اەزرىتى ئەيسا بۇنى بىلگەندىن كېاىن ،اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمىشقا نان يوق؟ سىلەر تېخى چۈشەنمىدىڭلرمۇ ، چۈشەنمىدىڭلرمۇ؟ يۈرىكىڭىز قاتتىقلشتىمۇ؟ 18كۆزىڭىز بارمۇ؟ قۇلقلىرىڭلر بارمۇ؟ ئېسىڭىزدىمۇ؟ 19مەن بەش ناننى بەش مىڭ ئارىسىدا تورمۇزلىسام ،قانچە سېۋەت پارچىلر بىلەن تولدى؟ ئۇلر ئۇنىڭغا :ئون ئىككى. 20تۆت مىڭنىڭ ئىچىدىكى يەتتىسى ،قانچە پارچە سېۋەتنى ئېلىپ كەتتىڭ؟ ئۇلر :يەتتە. 21اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر نېمىشقا چۈشەنمەيسىلەر؟ 22ئۇ بەيتسايداغا كەلدى .ئۇلر بىر قارىغۇنى ئېلىپ كېلىپ ،ئۇنىڭغا تېگىشنى ئۆتۈندى. 23ئۇ قارىغۇنى قولىدىن تۇتۇپ ،شەاەردىن ئېلىپ چىقتى .ئۇ كۆزىگە تۈكۈرۈپ ،قولىنى ئۇنىڭغا تەۇكۈزۈپ ،ئۇنىڭدىن تېگىشلىك- كۆرمەيدىغانلىقىنى سورىدى. 24ئۇ بېشىنى كۆتۈرۈپ مۇنداق دېدى : -مەن كىشىلەرنى دەرەختەك مېڭىۋاتقاندەك كۆرىمەن. 25شۇنىڭدىن كېاىن ،ئۇ يەنە قولىنى ئۇنىڭ كۆزىگە قويدى ۋە ئۇنى يۇقىرىغا قارىدى .ئۇ ئەسلىگە كېلىپ ،اەممە ئادەمنى ئېنىق كۆردى. 26اەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئۆيىگە ئەۋەتتى . 27اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرى فىلىپپىننىڭ قەيسەرە يېزىسىغا چىقىپ كەتتى .اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرىدىن : -كىشىلەر مېنى كىم دەيدۇ؟ 28ئۇلر« :چۆمۈلدۈرۇۈچى يەااا »دەپ جاۋاب بەردى .ۋە باشقىلر ،پەيغەمبەرلەرنىڭ بىرى. 29اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -لېكىن ،مەن كىم بولىسىز؟ پېترۇس ئۇنىڭغا : -سەن مەسىھ - ،دېدى. 30اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا اېچكىمگە ئېاتماسلىقنى بۇيرۇدى. 31اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا« :ئىنسانئوغلى نۇرغۇن ئازاب-ئوقۇبەت چېكىشى ،ئاقساقاللر ،باش رواانىالر ،تەۋرات ئۇستازلىرى تەرىپىدىن رەت قىلىنىشى ۋە ئۆلتۈرۈلۈپ ،ئۈچ كۈندىن كېاىن قايتا تىرىلىشى كېرەكلىكىنى ئۆۇىتىشكە باشلىدى. 32ئۇ بۇ سۆزنى ئوچۇق ئېاتتى .پېترۇس ئۇنى ئېلىپ ،ئۇنى ئەيىبلەشكە باشلىدى. 33ئۇ بۇرۇلۇپ ،شاۇىرتلىرىغا قارىغىنىدا ،پېترۇسنى ئەيىبلەپ مۇنداق دېدى « :شەيتان ،مېنى ئارقىدا قالدۇرغىن ،چۈنكى سەن خۇدانىڭ نەرسىلىرىنى ئەمەس ،بەلكى ئىنسانلرنى ياخشى كۆرىسەن. 34اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرى بىلەن بىللە كىشىلەرنى چاقىرتىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -كىم مېنىڭ كەينىمدىن كەلسە ،ئۇ ئۆزىنى ئىنكار قىلسۇن ،كرېستنى ئېلىپ ماڭا ئەۇەشسۇن. 35چۈنكى ،كىم ااياتىنى ساقلپ قالسا ،ئۇنى يوقىتىدۇ .كىمكى مەن ۋە خۇش خەۋەر ئۈچۈن ااياتىدىن ئايرىلسا ،ئۇنى قۇتۇلدۇرىدۇ. 36ئىنسان پۈتۈن دۇنااغا ئېرىشىپ ،جېنىنى يوقىتىپ قويسا ،بۇنىڭ نېمە پايدىسى بار؟ 37ياكى ئىنسان جېنىنىڭ بەدىلىگە نېمىلەرنى بېرىدۇ؟ 38شۇڭا ،بۇ زىناخور ۋە ۇۇنااكار ئەۋلدتا مەندىن ۋە سۆزلىرىمدىن نومۇس قىلىدىغانلر .ئىنسانئوغلى مۇقەددەس پەرىشتىلەر بىلەن ئاتىسىنىڭ شان-شەرىپىگە كەلگەندە ،ئۇنىڭدىن نومۇس قىلىدۇ.
35
MARK
9باب1اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ يەردە تۇرغانلرنىڭ بەزىلىرى خۇدانىڭ پادىشاالىقىنىڭ كۈچ-قۇدرەت بىلەن كەلگەنلىكىنى كۆرمىگۈچە ،ئۆلۈمنىڭ تەمىنى تېتىمايدۇ. 2ئالتە كۈندىن كېاىن ،اەزرىتى ئەيسا پېترۇس ،ياقۇپ ،يەااا پەيغەمبەرنى ئېلىپ ،ئۇلرنى ئۆزلىرى يالغۇز ئېگىز تاغقا ئېلىپ چىقتى. 3ئۇنىڭ كىاىملىرى پارقىراپ ،قاردەك ئاپئاق بولۇپ كەتتى .شۇڭا يەر يۈزىدە تولدۇرغۇچى ئۇلرنى ئاق قىللمايدۇ. 4ئۇلرغا ئىلااس پەيغەمبەر بىلەن بىللە كۆرۈندى .ئۇلر اەزرىتى ئەيسا بىلەن سۆزلىشىۋاتاتتى. 5پېترۇس جاۋاب بېرىپ ،اەزرىتى ئەيساغا : -ئۇستاز ،بۇ يەردە بولغىنىمىز ياخشى ،بىز ئۈچ چېدىر قۇرايلى .بىرى ساڭا ،يەنە بىرى مۇساغا ،يەنە بىرى ئىلااسقا. 6چۈنكى ئۇ نېمە دېاىشنى بىلمەيتتى .چۈنكى ئۇلر بەك قورقۇپ كەتتى. 7ئۇلرنى قاپلىغان بىر بۇلۇت بولۇپ ،بۇلۇتتىن بىر ئاۋاز چىقىپ« :بۇ مېنىڭ سۆيۈملۈك ئوغلۇم ،ئۇنىڭ ۇېپىنى ئاڭل. 8ئۇلر ئەتراپىغا قارىغاندىن كېاىن ،اەزرىتى ئەيسانى پەقەت ئۆزلىرىل كۆردى. 9ئۇلر تاغدىن چۈشكەندە ،ئۇلرغا« :ئىنسانئوغلى ئۆلۈكلەر تىرىلدۈرۈلمىگۈچە ،كۆرۇەنلىرىنى اېچكىمگە ئېاتماسلىقنى بۇيرۇدى »دېدى. 10ئۇلر بۇ سۆزنى ئۆزلىرى بىلەن ساقلپ ،بىر-بىرىدىن ئۆلۈمدىن تىرىلىشنىڭ مەنىسى نېمە دەپ سورىدى. 11اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭدىن : -ئىلااس ئالدى بىلەن چوقۇم تەۋرات ئۇستازلىرى نېمە دېاىشى كېرەك؟ 12اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئىلااس ئالدى بىلەن اەممە نەرسىنى ئەسلىگە كەلتۈرىدۇ .ئىنسانئوغلى توغرىسىدا قانداق يېزىلغانلىقى ،ئۇنىڭ نۇرغۇن ئازاب-ئوقۇبەتلەرۇە دۇچار بولۇشى ۋە بىكار قىلىنىشى كېرەكلىكى يېزىلغان. 13لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ئىلااس اەقىقەتەن كەلدى. 14اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرىنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇلر اەققىدە نۇرغۇن كىشىلەرنى كۆردى .تەۋرات ئۇستازلىرى ئۇلر بىلەن سوئال سورىدى. 15اەممەيلەن ئۇنى كۆرۈپ دەراال اەيران قېلىشتى ۋە ئۇنىڭ يېنىغا يۈۇۈرۈپ كېلىپ سالم بەردى. 16اەزرىتى ئەيسا تەۋرات ئۇستازلىرىدىن : -ئۇلر بىلەن نېمە سورايسىلەر؟ 17خاليىقتىن بىرى جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -ئۇستاز ،مەن ۇاس-ۇاچا ئوغلۇمنى ئېلىپ كەلدىم. 18ئۇ قەيەرۇە ئېلىپ بارسا ،ئۇنى يىرتىۋېتىدۇ .ئۇلر قىللمىدى. 19ئۇ ئۇنىڭغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى « :ئى ئىمانسىز ئەۋلدلر ،مەن قاچانغىچە بىللە بولىمەن؟ قاچانغىچە ئازابلىنىمەن؟ ئۇنى مېنىڭ يېنىمغا ئېلىپ كەل. 20اەزرىتى ئەيسا ئۇنى اەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا ئېلىپ كەلدى .ئۇ يەرۇە يىقىلدى. 21ئۇ ئاتىسىدىن : -بۇ ئىش يۈز بەرۇىلى قانچىلىك ۋاقىت بولدى؟ ئۇ يەنە مۇنداق دېدى: 22ئۇنى دائىم ئوتقا ،سۇغا تاشلپ ،ئۇنى االك قىلدى ،ئەمما ئەۇەر بىرەر ئىش قىلليدىغان بولساڭ ،بىزۇە رەاىم قىلغىن ۋە بىزۇە ياردەم قىلغىن. 23اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەۇەر ئىشەنسەڭلر ،ئىمان ئېاتقانلرنىڭ اەممىسى مۇمكىن بولىدۇ. 24بالىنىڭ ئاتىسى دەراال يىغلپ تۇرۇپ« :ئى رەببىم ،مەن ئىشىنىمەن .ماڭا ئىشەنمەسلىكىڭگە ياردەم قىلغىن. 25اەزرىتى ئەيسا كىشىلەرنىڭ بىر يەرۇە جەم بولغانلىقىنى كۆرۈپ ،ناچار روانى ئەيىبلىدى ۋە ئۇنىڭغا : -سەن ۇاچا ۋە ۇاس روا ،مەن ساڭا بۇيرۇيمەن ،ئۇنىڭدىن چىق ،ئەمدى ئۇنىڭغا كىرمە. 26روا يىغلپ ،ئۇنى قاتتىق ئازابلپ ،ئۇنىڭدىن چىقىپ كەتتى .نۇرغۇن كىشىلەر« :ئۇ ئۆلدى. 27لېكىن ،اەزرىتى ئەيسا ئۇنى قولىغا ئېلىپ ،ئۇنى كۆتۈردى .ئۇ ئورنىدىن تۇردى. 28ئۇ ئۆيگە كىرۇەندە ،شاۇىرتلىرى ئۇنىڭدىن : -نېمىشقا ئۇنى قوغلىۋەتمىدۇق؟ 29اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ پەقەت دۇئا ۋە روزا بىلەنل بولىدۇ. 30ئۇلر ئۇ يەردىن كېتىپ ،جەلىلىاە ئۆلكىسىدىن ئۆتتى .اەمدە اېچكىمنىڭ ئۇنى بىلىشىنى خالىمايدۇ. 31چۈنكى ،ئۇ شاۇىرتلىرىغا تەلىم بېرىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى « :ئىنسانئوغلى ئىنسانلرنىڭ قولىغا تاپشۇرۇلدى ،ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈرىدۇ . ئۇ ئۆلتۈرۈلگەندىن كېاىن ،ئۈچىنچى كۈنى تىرىلىدۇ. 32ئۇلر بۇ سۆزنى چۈشەنمىدى ۋە ئۇنىڭدىن سوراشتىن قورقاتتى. 33ئۇ كەپەرنااۇمنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۆيدە تۇرۇپ ئۇلردىن : -يولدا ئۆز-ئارا نېمە تالش-تارتىش قىلدىڭ؟ 34لېكىن ئۇلر سۈكۈت قىلدى ،چۈنكى ئۇلر ئۆز ئارا تالش-تارتىش قىلىپ ،كىم ئەڭ ئۇلۇغ بولۇشى كېرەك؟ 35ئۇ ئولتۇرۇپ ،ئون ئىككى ئادەمنى چاقىرىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئەۇەر بىرى بىرىنچى بولۇشنى ئويلىسا ،اەممىدىن مۇاىمى اەممىنىڭ خىزمەتكارى بولىدۇ. 36ئۇ بىر بالىنى ئېلىپ ،ئۇلرنىڭ ئارىسىغا ئورۇنلشتۇردى .اەزرىتى ئەيسا ئۇنى قۇچىقىغا ئېلىپ: 37كىمكى مېنىڭ نامىمدىن مۇشۇنداق بالىلرنى قوبۇل قىلسا ،مېنى قوبۇل قىلىدۇ .مېنى قوبۇل قىلغانلر مېنى قوبۇل قىلمايدۇ ،بەلكى مېنى ئەۋەتكۈچىنى قوبۇل قىلىدۇ. 38يەااا پەيغەمبەر ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -ئۇستاز ،بىز سېنىڭ نامىڭ بىلەن شەيتانلرنى اەيدىگەنلىكىنى كۆردۇق ،ئۇ بىزۇە ئەۇەشمىدى. 39لېكىن ،اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئۇنى مەنئى قىلما ،چۈنكى مېنىڭ نامىمدا مۆجىزە ياراتقۇچى يوق. 40چۈنكى بىزۇە قارشى بولمىغان كىشى بىز تەرەپتە.
36
MARK
41چۈنكى ،ئەيسا مەسىھكە مەنسۇپ بولغانلىقىم ئۈچۈن ،سىلەرۇە بىر ئىستاكان سۇ بەرسە ،مەن ساڭا شۇنى ئېاتىمەنكى ،ئۇ ئەجرىدىن مەارۇم قالمايدۇ. 42كىم ماڭا ئىشەنگەن بۇ كىچىك بالىلرنى رەنجىتسە ،ئۇنىڭ بوينىغا تۈۇمەن تېشى ئېسىپ دېڭىزغا تاشلنغان ياخشى. 43ئەۇەر قولۇڭ سېنى رەنجىتىپ قويسا ،ئۇنى ئۈزۈۋېتىڭ :دوزاخقا كىرىش ،ئىككى ئۆچمەس ئوتقا ئۆچۈرۈلگەندىن كۆرە ،مېاىپ ااياتقا كىرىش ئەۋزەل. 44ئۇلرنىڭ قۇرتى ئۆلمىسە ،ئوت ئۆچۈرۈلمەيدۇ. 45ئەۇەر پۇتۇڭ سېنى رەنجىتىپ قويسا ،ئۇنى ئۈزۈۋەتكىن ،ئىككى پۇتۇڭ دوزاخقا تاشلنغاندىن ،مەڭگۈ ئۆچمەيدىغان دوزاخقا تاشلنغاندىن ياخشىراق. 46ئۇلرنىڭ قۇرتى ئۆلمىسە ،ئوت ئۆچۈرۈلمەيدۇ. 47ئەۇەر كۆزىڭىز سېنى رەنجىتىپ قويسا ،ئۇنى چىقىرىپ تاشل ،ئىككى كۆزىڭنى دوزاخقا تاشلىغاندىن كۆرە ،بىر كۆز بىلەن خۇدانىڭ پادىشاالىقىغا كىرۇىنىڭ ئەۋزەل. 48ئۇلرنىڭ قۇرتى ئۆلمىسە ،ئوت ئۆچۈرۈلمەيدۇ. 49چۈنكى اەممە ئادەم ئوت بىلەن تۇزلىنىدۇ ،اەر قۇربانلىققا تۇز سېلىنىدۇ. 50تۇز ياخشى ،ئەمما تۇز تۇزنى يوقىتىپ قويغان بولسا ،ئۇنى قانداق تېتىاسىز؟ ئۆزىڭىزۇە تۇز سېلىڭ ،ئۆز-ئارا تىنچ بولۇڭ. 10باب1ئۇ يەردىن ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئىئوردان دەرياسىنىڭ ئۇ چېتىدىكى يەاۇدىاە دېڭىز قىرغىقىغا كەلدى .كىشىلەر يەنە ئۇنىڭغا مۇراجىئەت قىلدى .ئۇ ئادەتلەنگەندەك ،ئۇلرغا يەنە ئۆۇەتتى. 2پەرىسىالەر اەزرىتى ئەيسانىڭ قېشىغا كېلىپ ،ئۇنىڭدىن : -ئەرنىڭ ئايالىنى تاشلىۋېتىشى دۇرۇسمۇ؟ ئۇنى سىناش. 3اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مۇسا ساڭا نېمە بۇيرۇدى؟ 4اەزرىتى ئەيسا : -مۇسا ئاجرىشىش تالونىنى يېزىپ ،ئۇنى تاشلىۋەتتى. 5اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -قەلبىڭنىڭ قاتتىقلىقى ئۈچۈن ،ئۇ سىلەرۇە بۇ بۇيرۇقنى يازدى. 6ئەمما يارىتىلىشنىڭ بېشىدىن باشلپل خۇدا ئۇلرنى ئەر-ئايال قىلدى. 7بۇ سەۋەبتىن ،ئەر ئاتا-ئانىسىنى تاشلپ ،ئايالىغا مەاكەم ئېسىلىدۇ. 8ئۇلر ئىككىسى بىر تەن بولىدۇ ،شۇڭا ئۇلر ئەمدى ئىككى ئەمەس ،بەلكى بىر تەن بولىدۇ. 9شۇنىڭ ئۈچۈن ،خۇدا بىرلەشتۈرۇەن نەرسىنى ئىنسان ئايرىمىسۇن. 10شاۇىرتلىرى ئۆيدە ئۇنىڭدىن يەنە بىر ئىشنى سورىدى. 11اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -كىمكى ئايالىنى تاشلپ باشقا بىرىگە ياتلىق بولسا ،ئۇنىڭغا زىنا قىلغان بولىدۇ. 12ئەۇەر ئايال ئېرىنى تاشلپ باشقا بىرىگە ياتلىق بولسا ،ئۇ زىنا قىلغان بولىدۇ. 13اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا كىچىك بالىلرنى ئېلىپ كېلىپ ،ئۇلرغا تەۇسۇن دەپ ،شاۇىرتلىرى ئۇلرنى ئېلىپ كەلگەنلەرنى ئەيىبلىدى. 14اەزرىتى ئەيسا بۇنى كۆرۈپ ،قاتتىق نارازى بولۇپ ،ئۇلرغا : -كىچىك بالىلرنىڭ يېنىمغا كېلىشىنى چەكلەڭلر ،ئۇلرنى مەنئى قىلماڭ ،چۈنكى خۇدانىڭ پادىشاالىقى مانا مۇشۇنداق. 15بىلىپ قويۇڭلركى ،كىمكى خۇدانىڭ پادىشاالىقىنى كىچىك بالىدەك قوبۇل قىلمىسا ،ئۇ يەرۇە كىرمەيدۇ. 16اەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى قۇچىقىغا ئېلىپ ،قوللىرىنى ئۇلرغا تەۇكۈزدى. 17ئۇ يولغا چىققاندا ،بىرسى يۈۇۈرۈپ كېلىپ ،ئۇنىڭ ئالدىدا تىزلىنىپ تۇرۇپ ئۇنىڭدىن« :ياخشى ئۇستاز ،مەن مەڭگۈلۈك ااياتقا ۋارىسلىق قىلسام قانداق قىلىمەن؟ »دەپ سورىدى. 18اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -نېمىشقا مېنى ياخشى دەيسەن؟ ئۇنىڭدىن باشقا ياخشىلىق يوق ،يەنى خۇدا. 19زىنا قىلماڭ ،ئۆلتۈرمەڭ ،ئوغرىلىماڭ ،يالغان ۇۇۋاالىق بەرمەڭ ،ئالدامچىلىق قىلماڭ ،ئاتا-ئانىڭىزنى اۆرمەتلەڭ. 20اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،بۇلرنىڭ اەممىسىنى مەن كىچىكىمدىنل كۆردۈم. 21اەزرىتى ئەيسا ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنى ياخشى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا : -سەندە كەم نەرسە بار ،بارغىنىڭنى سېتىپ ،كەمبەغەلرۇە بەرۇىن ، ئاسماندا خەزىنىسى بار ،كېلىڭ ،كرېستنى ئېلىپ ،ماڭا ئەۇىشىڭ. 22ئۇ بۇ سۆزدىن قايغۇردى ۋە قايغۇ-اەسرەت بىلەن كەتتى ،چۈنكى ئۇنىڭ نۇرغۇن مال-مۈلۈكلىرى بار ئىدى. 23اەزرىتى ئەيسا ئەتراپقا قاراپ ،شاۇىرتلىرىغا مۇنداق دېدى : -بايلر خۇدانىڭ پادىشاالىقىغا كىرەلمەيدۇ. 24شاۇىرتلر ئۇنىڭ سۆزىگە اەيران قالدى .اەزرىتى ئەيسا يەنە جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بالىلر ،بايلرغا ئىشەنگەنلەرنىڭ خۇدانىڭ پادىشاالىقىغا كىرىشى نېمىدېگەن تەس! 25باينىڭ خۇدانىڭ پادىشاالىقىغا كىرىشىدىن كۆرە ،تۆۇىنىڭ يىڭنىنىڭ كۆزىدىن ئۆتۈشى ئاسان. 26ئۇلر اەيران بولۇپ ،ئۆز-ئارا« :ئۇنداقتا كىم قۇتقۇزۇلىدۇ؟ 27اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا قاراپ : -ئىنسانلر بىلەن مۇمكىن ئەمەس ،لېكىن خۇدا بىلەن مۇمكىن ئەمەس ،چۈنكى خۇدا بىلەن اەممە ئىش مۇمكىن. 28پېترۇس ئۇنىڭغا : -مانا بىز اەممىمىزنى تاشلپ ،ساڭا ئەۇەشتۇق. 29اەزرىتى ئەيسا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،مەن ۋە خۇش خەۋەر ئۈچۈن ئۆيدىن ،قېرىنداشلر ،ئاچا-سىڭىللر ،دادا ،ئانا ،ئايالى ،بالىلىرى ۋە يەرلىرىدىن ئايرىلغان ئادەم يوق. ,
37
MARK
30لېكىن ئۇ بۇ ۋاقىتتا يۈز اەسسە ئۆي ،قېرىنداشلر ،ئاچا-سىڭىللر ،ئانىلر ،بالىلر ۋە يەرلەرنى زىاانكەشلىك بىلەن قوبۇل قىلىدۇ . دۇناادا مەڭگۈلۈك ااياتقا ئېرىشىدۇ. 31لېكىن بىرىنچى بولغان نۇرغۇن كىشىلەر ئاخىرقى بولىدۇ .ئەڭ ئاخىرقىسى. 32ئۇلر يېرۇسالېمغا قاراپ يولغا چىقتى .اەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ ئالدىدا ماڭدى .ئۇلر ئەۇىشىپ ماڭدى .ئۇ ئون ئىككىنى يەنە ئېلىپ ، ئۇلرغا نېمە ئىش بولىدىغانلىقىنى ئېاتىشقا باشلىدى. 33مانا ،بىز يېرۇسالېمغا بارىمىز .ئىنسانئوغلى باش رواانىالرغا ۋە تەۋرات ئۇستازلىرىغا تاپشۇرۇپ بېرىلىدۇ .ئۇلر ئۇنى ئۆلۈمگە اۆكۈم قىلىدۇ ۋە ئۇنى يەاۇدىي ئەمەسلەرۇە تاپشۇرۇپ بېرىدۇ. 34ئۇلر ئۇنى مەسخىرە قىلىدۇ ،ئۇنى ئۇرۇپ ،ئۇنىڭغا تۈكۈرۈپ ،ئۇنى ئۆلتۈرىدۇ .ئۈچىنچى كۈنى ئۇ تىرىلىدۇ. 35زەبەدىانىڭ ئوغۇللىرى ياقۇپ بىلەن يۇااننا ئۇنىڭ قېشىغا كېلىپ« :ئۇستاز ،بىز بىزدىن نېمىنى خالىساڭ شۇنى قىلغىن »دېدى. 36اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن سىلەرۇە نېمە قىلىشىم كېرەك؟ 37اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىزۇە شان-شەرەپتە ئولتۇرۇڭ ،بىرى ئوڭ قولۇڭدا ،يەنە بىرى سول تەرىپىڭدە ئولتۇرايلى ،دېدى. 38اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمە سورىغىنىڭنى بىلمەيسىلەر ،مەن ئىچكەن ئىستاكاننى ئىچسەڭ بولمدۇ؟ اەمدە مەن چۆمۈلدۈرۈلگەن چۆمۈلدۈرۈش بىلەن چۆمۈلدۈرۈڭمۇ؟ 39ئۇلر« :بىز قىلليمىز »دېدى .اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر مەن ئىچكەن ئىستاكاننى ئىچىسىلەر .مەن چۆمۈلدۈرۈلگەن چۆمۈلدۈرۈلۈش بىلەن ،سىلەر چۆمۈلدۈرۈڭلر: 40لېكىن مېنىڭ ئوڭ قولۇمدا ۋە سول قولۇمدا ئولتۇرۇش مېنىڭ ئەمەس .ئەمما ئۇ تەياارلنغانلرغا بېرىلىدۇ. 41ئون ئادەم بۇنى ئاڭلپ ،ياقۇپ بىلەن يۇااننادىن نارازى بولۇشقا باشلىدى. 42اەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى چاقىرتىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -سىلەر بىلىسىلەر ،يەاۇدىي ئەمەسلەرۇە اۆكۈمرانلىق قىلىدىغانلر ئۇلرنىڭ ئۈستىدىن اۆكۈمرانلىق قىلىدۇ .ئۇلرنىڭ ئۇلۇغلىرى ئۇلرغا اوقۇق بېرىدۇ. 43لېكىن ،ئاراڭلردا ئۇنداق بولمايدۇ .لېكىن ،ئاراڭلردا كىم ئۇلۇغ بولسا ،سېنىڭ خىزمەتكارىڭ بولىدۇ. 44ئاراڭلردىن كىم باشلىق بولساڭ ،اەممەيلەننىڭ خىزمەتكارى بولىدۇ. 45چۈنكى ،ئىنسانئوغلى اەتتا خىزمەت قىلىش ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى خىزمەت قىلىش ۋە نۇرغۇن كىشىلەر ئۈچۈن جېنىنى پىدا قىلىش ئۈچۈن كەلگەن. 46ئۇلر ئېرىخا شەاىرىگە كەلدى .ئۇ شاۇىرتلىرى ۋە نۇرغۇن ئادەملىرى بىلەن ئېرىخادىن يولغا چىققاندا ،تىماۋنىڭ ئوغلى قارىغۇ بارتىمايۇس يۇقىرى سۈرئەتلىك تاشاولدا ئولتۇرۇپ تىلەمچىلىك قىلدى. 47ئۇنىڭ ناسىرەلىك ئەيسا ئىكەنلىكىنى ئاڭلپ ،ۋارقىراشقا باشلىدى : -داۋۇتنىڭ ئوغلى ئەيسا ،ماڭا رەاىم قىلغىن. 48نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا سۈكۈتتە تۇرۇشنى تەلەپ قىلدى ،لېكىن ئۇ تېخىمۇ قاتتىق ۋارقىرىدى« :داۋۇت ئوغلى ،ماڭا رەاىم قىلغىن. 49اەزرىتى ئەيسا ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنى چاقىرىشقا بۇيرۇدى .ئۇلر قارىغۇنى چاقىرىپ ،ئۇنىڭغا« :خاتىرجەم بول ،ئورنۇڭدىن تۇر ! ئۇ سېنى چاقىرىدۇ. 50ئۇ كىاىملىرىنى تاشلپ ئورنىدىن تۇرۇپ ،اەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كەلدى. 51اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەن ساڭا نېمە قىلي؟ قارىغۇ ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،مېنىڭ كۆزۈمنى قوبۇل قىلي »دېدى. 52اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ماڭ !ئېتىقادىڭىز ساقىاىپ كەتتى .ئۇ دەراال ئۇنىڭ كۆزىنى كۆرۈپ ،اەزرىتى ئەيساغا ئەۇىشىپ ماڭدى. 11باب1ئۇلر يېرۇسالېمغا ،بەيتفەگ ۋە بەيتانىااغا كېلىپ ،زەيتۇن تېغىغا كەلگەندە ،ئۇ ئىككى شاۇىرتىنى ئەۋەتتى. 2اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئۆزۈڭلر بىلەن كەنتكە كىرىڭلر - ،دېدى .ئۇنى بوشىتىڭ. 3ئەۇەر بىرەرسى ساڭا« :نېمىشقا بۇنداق قىلىسەن؟ ئېاتقىنكى ،رەببىمىز ئۇنىڭغا مواتاج .ئۇ دەراال ئۇنى بۇ يەرۇە ئەۋەتىدۇ. 4ئۇلر يولغا چىقىپ ،ئىشىكنى باغلپ قويغان ئېشەكنى ئىككى يول ئۇچراشقان جايدا تاپتى .ئۇلر ئۇنى بوشىتىۋەتتى. 5ئۇ يەردە تۇرغانلرنىڭ بەزىلىرى ئۇلرغا : -ئېشەكنى بوشىتىپ نېمە قىلىسەن؟ 6اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بۇيرۇغاندەك - ،دېدى. 7ئۇلر ئېشەكنى اەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا ئېلىپ كېلىپ ،كىاىملىرىنى ئۇنىڭغا تاشلىدى .ئۇ ئۇنىڭ ئۈستىدە ئولتۇردى. 8نۇرغۇن كىشىلەر كىاىملىرىنى يولدا يېاىۋەتتى ،يەنە بەزىلىرى دەرەخلەرنىڭ شاخلىرىنى كېسىپ ،يولدا پاخاللىدى. 9ئىلگىرى ماڭغانلر ۋە ئەۇەشكەنلەر« :خوساننا !رەببىمىزنىڭ نامى بىلەن كەلگەن كىشى نەقەدەر بەختلىك! 10پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن كەلگەن ئاتىمىز داۋۇتنىڭ پادىشاالىقىغا مۇبارەك بولسۇن. 11اەزرىتى ئەيسا يېرۇسالېمغا ۋە ئىبادەتخانىغا كىردى .ئۇ اەممە نەرسىنى كۆزىتىپ ،كەچقۇرۇن يېتىپ كېلىپ ،ئون ئىككى كىشى بىلەن بەيتانىااغا باردى. 12ئەتىسى ،ئۇلر بەيتانىاادىن كەلگەندە ،قورسىقى ئاچتى. 13ئۇ يىراقتىن ئەنجۈر دەرىخىنىڭ يوپۇرمىقى بارلىقىنى كۆرۈپ ،كەلدى ،ئەۇەر ئۇ يەردە بىرەر نەرسە تاپالىسا ،ئۇ كەلدى .ئۇ يەرۇە كەلگەندە ،يوپۇرماقتىن باشقا نەرسە تاپالمىدى .چۈنكى ئەنجۈرنىڭ ۋاقتى تېخى كەلمىگەنىدى. 14اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بۇنىڭدىن كېاىن اېچكىم سېنىڭ مېۋىسىنى يېمەيدۇ .شاۇىرتلىرى بۇنى ئاڭلىدى. 15ئۇلر يېرۇسالېمغا كەلدى .اەزرىتى ئەيسا ئىبادەتخانىغا كىرىپ ،ئىبادەتخانىدا سېتىلغان ۋە سېتىۋالغانلرنى قوغلپ چىقىرىشقا باشلىدى . پۇل ساتقۇچىلرنىڭ ئۈستەللىرىنى ۋە كەپتەر ساتقۇچىلرنىڭ ئورۇنلىرىنى ئۆرۈۋەتتى. 16اېچكىمنىڭ قاچا-قۇچىلرنى بۇتخانىدىن ئېلىپ مېڭىشىغا يول قويمايدۇ. 38
MARK
17اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مېنىڭ ئۆيۈم اەممە مىللەتتىن دۇئا-تىلۋەت دەپ ئاتىلىدۇ .ئەمما ئۇنى ئوغرىلرنىڭ ئۇۋىسىغا ئايلندۇردىڭىز. 18تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە باش رواانىالر بۇنى ئاڭلپ ،ئۇنى قانداق يوقىتىدىغانلىقىنى ئىزدىدى ،چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭدىن قورقاتتى ، چۈنكى اەممە ئادەم ئۇنىڭ تەلىماتىغا اەيران قالدى. 19ئۇ كېلىپ ،شەاەردىن چىقىپ كەتتى. 20ئەتىگەندە ،ئۇلر يولدىن ئۆتۈپ كېتىۋاتقاندا ،ئەنجۈر دەرىخىنىڭ يىلتىزىدىن قۇرۇپ كەتكەنلىكىنى كۆردى. 21پېترۇس ئۇنى ئەسلەشكە چاقىردى : -ئۇستاز ،سەن لەنەت قىلغان ئەنجۈر دەرىخى قۇرۇپ كەتتى. 22اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -خۇداغا ئېتىقاد قىلىڭلر. 23بىلىپ قويۇڭلركى ،كىمكى بۇ تاغقا« :سېنى چىقىرىۋېتىپ ،دېڭىزغا تاشلىغىن »دېسە ،كۆڭلىدە شەكلەنمەيدۇ ،ئەمما ئۇ ئېاتقانلىرىنىڭ ئەمەلگە ئاشىدىغانلىقىغا ئىشىنىدۇ .ئۇ نېمە دېسە ،شۇ بولىدۇ. 24شۇڭا ،بىلىپ قويۇڭلركى ،نېمىنى خالىساڭلر ،شۇنى قوبۇل قىلىسىلەر. 25دۇئا-تىلۋەت قىلىپ تۇرغىنىڭلردا ،ئەۇەر بىرەرسىگە قارشى تۇرساڭلر ،مەغپىرەت قىلغىن ،ئەرشتىكى ئاتاڭلر سېنىڭ ۇۇناالىرىڭنى مەغپىرەت قىلسۇن. 26ئەۇەر سىلەر كەچۈرۈم قىلمىساڭلر ،ئەرشتىكى ئاتاڭلرمۇ ۇۇناالىرىڭلرنى كەچۈرمەيدۇ. 27ئۇلر يەنە يېرۇسالېمغا كەلدى .ئۇ ئىبادەتخانىدا كېتىۋاتقاندا ،باش رواانىالر ،تەۋرات ئۇستازلىرى ،ئاقساقاللر ئۇنىڭ يېنىغا كەلدى. 28ئۇنىڭغا« :بۇ ئىشلرنى قايسى اوقۇق بىلەن قىلىسەن؟ بۇ ئىشلرنى قىلىشقا ساڭا كىم اوقۇق بەردى؟ 29اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مەنمۇ سىزدىن بىر سوئال سورايمەن ،ماڭا جاۋاب بېرىڭ ،مەن بۇ ئىشلرنى قايسى اوقۇق بىلەن قىلىدىغانلىقىمنى ئېاتىپ بېرەي. 30يەااا پەيغەمبەرنىڭ چۆمۈلدۈرۈلۈشى ئەرشتىنمۇ ياكى ئىنسانلرمۇ؟ ماڭا جاۋاب بېرىڭ. 31ئۇلر ئۆز-ئارا پىكىرلەشتى« :ئەۇەر بىز «ئەرشتىن »دېسەك .ئۇ« :نېمىشقا ئۇنىڭغا ئىشەنمىدىڭ؟ 32بىراق ،بىز« :ئىنسانلر »دەيمىز .ئۇلر كىشىلەردىن قورقاتتى ،چۈنكى اەممە ئادەم يەااانى اەقىقەتەن پەيغەمبەر دەپ اېسابلىدى. 33ئۇلر اەزرىتى ئەيساغا : -بىز ئېاتىپ بېرەلمەيمىز .اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەن بۇ ئىشلرنى قانداق اوقۇق بىلەن قىلىدىغانلىقىمنى ئېاتمايمەن. 12باب1اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا تەمسىللەر بىلەن سۆزلەشكە باشلىدى .مەلۇم بىر كىشى ئۈزۈمزارلىقنى تىكىپ ،ئۇنىڭغا قورشاۋ سېلىپ ،ئۈزۈم اارىقى ئۈچۈن يەر كولپ ،مۇنار ياساپ ،ئۇنى باققۇچىلرغا قويۇپ بېرىپ ،يىراق بىر دۆلەتكە كەتتى. 2بۇ پەسىلدە ئۇ ئۈزۈمزارلىقنىڭ مېۋىسىدىن باقسۇن دەپ ،دېھقانلرغا خىزمەتكار ئەۋەتتى. 3ئۇلر ئۇنى تۇتۇۋېلىپ ئۇردى. 4اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا يەنە بىر خىزمەتكار ئەۋەتتى .ئۇلر ئۇنىڭغا تاش ئاتتى ۋە ئۇنى بېشىغا يارىلندۇردى ۋە نومۇسسىزلرچە بىر تەرەپ قىلدى. 5ئۇ يەنە بىر ئادەمنى ئەۋەتتى .ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈردى .بەزىلىرىنى ئۇرۇپ ،بەزىلىرىنى ئۆلتۈردى. 6شۇڭا ،ئۇنىڭ سۆيۈملۈك ئوغلى بولغان بىر ئوغلى بولغاچقا ،ئۇمۇ ئوغلىنى اۆرمەتلەيدۇ. 7لېكىن ،ئۇلر ئۆز ئارا« :بۇ ۋارىس .كېلىڭ ،ئۇنى ئۆلتۈرەيلى ،مىراس بىزنىڭ بولىدۇ. 8ئۇلر ئۇنى ئېلىپ ئۆلتۈرۈپ ،ئۈزۈمزارلىقتىن قوغلپ چىقاردى. 9ئۇنداقتا ئۈزۈمزارلىقنىڭ خوجايىنى نېمە قىلىدۇ؟ ئۇ كېلىپ باقمىچىلرنى يوقىتىدۇ ۋە ئۈزۈمزارلىقنى باشقىلرغا بېرىدۇ. 10بۇ كىتابنى ئوقۇمىدىڭلرمۇ؟ قۇرۇلۇشچىلر رەت قىلغان تاش بۇلۇڭنىڭ بېشىغا ئايلندى: 11بۇ رەببىمىزنىڭ قىلغان ئىشى ،ئۇ بىزنىڭ نەزىرىمىزدە اەيران قالرلىق ئىشمۇ؟ 12ئۇلر ئۇنى تۇتماقچى بولدى ،لېكىن كىشىلەردىن قورقاتتى ،چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭ بۇ تەمسىلنى سۆزلىگەنلىكىنى بىلدى .ئۇلر ئۇنى تاشلپ كېتىپ قالدى. 13اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا: 14ئۇلر كېلىپ ،ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،بىز سېنىڭ اەقىقىي ئىكەنلىكىڭنى بىلىمىز ،اېچكىمگە كۆڭۈل بۆلمەيسەن ،چۈنكى سەن ئىنسانلرنى ئەمەس ،بەلكى خۇدانىڭ يولىنى توغرا ئۆۇىتىسەن :بېرىش قانۇنلۇقمۇ؟ قەيسەرۇە ئېھتىرام بىلدۈرەمدۇ؟ 15بېرەيمۇ ياكى بەرمەيمىزمۇ؟ اەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ مۇناپىقلىقىنى بىلىپ ،ئۇلرغا : -نېمىشقا مېنى سىنايسەن؟ ماڭا بىر تىاىن ئېلىپ كېلىڭ ،مەن ئۇنى كۆرەلەيمەن. 16ئۇلر ئېلىپ كەلدى .اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ رەسىم كىم؟ اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -قەيسەر. 17اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -قەيسەرۇە ،خۇداغا مەنسۇپ بولغان ئىشلرنى قەيسەرۇە بېرىڭلر .ئۇلر ئۇنىڭغا اەيران قېلىشتى. 18سادۇقىالر ئۇنىڭ يېنىغا كېلىڭلر ،ئۇلر قايتا تىرىلىش يوق دەيدۇ . -دەپ سورىدى. 19ئۇستاز ،مۇسا بىزۇە مۇنداق دەپ يازدى :ئەۇەر بىر ئەرنىڭ ئىنىسى ئۆلۈپ كەتسە ،ئايالىنى تاشلپ قويۇپ ،بالىسى قالمىسا ،ئىنىسى ئايالىنى ئېلىپ ئاكىسىغا ئۇرۇق تۇغسۇن. 20يەتتە قېرىنداش بار ئىدى ،بىرىنچىسى خوتۇن ئالدى ،ئۆلۈش اېچقانداق ئۇرۇق قالدۇرمىدى. 21ئىككىنچى ئايال ئۇنى ئېلىپ ئۆلدى ،ئۇ اېچقانداق ئۇرۇق قالدۇرمىدى. 39
MARK
22يەتتە ئادەم ئۇنى تۇغۇپ ،اېچقانداق ئۇرۇق قالدۇرمىدى .ئەڭ ئاخىرىدا ئايالمۇ ئۆلدى. 23تىرىلگەندە ،ئۇلر تىرىلگەندە ،ئۇ ئۇلرنىڭ كىمدىن بولىدۇ؟ چۈنكى ،يەتتە كىشى ئۇنى ئايالىغا ئالدى. 24اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -خاتالشمامسىلەر ،چۈنكى مۇقەددەس يازمىلرنى ۋە خۇدانىڭ كۈچ-قۇدرىتىنى بىلمەيسىلەر. 25چۈنكى ،ئۇلر تىرىلگەندىن كېاىن ،ئۇلر توي قىلمايدۇ ،توي قىلمايدۇ .ئەمما ئۇلر ئەرشتىكى پەرىشتىلەرۇە ئوخشاش. 26ئۆلۈكلەرنى تىرىلدۈرۇەندەك ،مۇسانىڭ كىتابىدا« :مەن ئىبرااىمنىڭ ،ئىسھاقنىڭ ۋە ياقۇپنىڭ تەڭرىسى »دەپ ،دەرەخنىڭ ئىچىدە قانداق سۆزلىگەنلىكىنى ئوقۇمىدىڭلر .؟ 27ئۇ ئۆلۈكلەرنىڭ خۇداسى ئەمەس ،بەلكى تىرىكلەرنىڭ خۇداسىدۇر. 28تەۋرات ئۇستازلىرىدىن بىرى كېلىپ ،ئۇلرنىڭ بىللە پىكىر يۈرۇەنلىكىنى ئاڭلپ ،ئۇلرنىڭ ياخشى جاۋاب بەرۇەنلىكىنى اېس قىلىپ ، ئۇنىڭدىن« :كۆپچىلىكنىڭ بىرىنچى ئەمرى قايسى؟ »دەپ سورىدى. 29اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى ئىسرائىل !تەڭرىمىز رەببىمىز بىر رەببىمىز: 30سەن پەرۋەردىگارىڭ بولغان رەببىڭنى پۈتۈن ۋۇجۇدىڭ ،پۈتۈن جېنىڭ ،پۈتۈن زېھنىڭ ۋە پۈتۈن كۈچۈڭ بىلەن سۆيگىن .بۇ بىرىنچى بۇيرۇق. 31ئىككىنچىدىن« :قوشنىڭىزنى ئۆزۈڭنى سۆيگەندەك سۆي ».بۇلردىنمۇ چوڭ بۇيرۇق يوق. 32تەۋرات ئۇستازى ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،سەن راست ۇەپ قىلدىڭ ،چۈنكى بىر خۇدا بار .ئۇنىڭدىن باشقا اېچكىم يوق: 33ئۇنى پۈتۈن ۋۇجۇدى بىلەن ،پۈتۈن چۈشەنچە ،پۈتۈن جان ،پۈتۈن كۈچ بىلەن سۆيۈش ۋە قوشنىسىنى ئۆزىنى سۆيگەندەك سۆيۈش بارلىق كۆيدۈرمە قۇربانلىق ۋە قۇربانلىقلردىن كۆپ. 34اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭ ئاقىلنە جاۋاب بەرۇەنلىكىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا : -سەن خۇدانىڭ پادىشاالىقىدىن يىراق ئەمەسسەن .ئۇنىڭدىن كېاىن اېچكىم ئۇنىڭدىن سوئال سورىمايدۇ. 35اەزرىتى ئەيسا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -ئىبادەتخانىدا تەلىم بەرۇەندە ،تەۋرات ئۇستازلىرى مەسىھنىڭ داۋۇتنىڭ ئوغلى ئىكەنلىكىنى قانداق ئېاتىدۇ؟ 36چۈنكى ،داۋۇت ئۆزى مۇقەددەس روا ئارقىلىق مۇنداق دېدى« :پەرۋەردىگار پەرۋەردىگارىمغا «:دۈشمەنلىرىڭنى ئايىغىڭغا ئايلندۇرغۇچە ،مېنىڭ ئوڭ يېنىمدا ئولتۇر »دېدى. 37داۋۇت ئۆزى ئۇنى رەببى دەپ ئاتايدۇ .ئۇنىڭ ئوغلى نەدىن كەلگەن؟ ئاۋام كىشىلەر ئۇنى خۇشاللىق بىلەن ئاڭلىدى. 38اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا تەلىم بېرىپ مۇنداق دېدى : -ئۇزۇن كىاىملەرنى كىاىشنى ياخشى كۆرىدىغان ۋە بازارلردا سالملىشىشنى ياخشى كۆرىدىغان تەۋرات ئۇستازلىرىدىن ئېھتىاات قىلىڭلر. 39ئىبادەتخانىلردىكى باش ئورۇندۇقلر ۋە زىااپەتتىكى ئەڭ ئۈستۈنكى ئۆيلەر: 40تۇل ئاياللرنىڭ ئۆيلىرىنى يەپ ،ئۇزۇن مۇددەت دۇئا قىلىپ ،بۇلرنى تېخىمۇ كۆپ ئەيىبلەيدۇ. 41اەزرىتى ئەيسا خەزىنىگە قاراپ ئولتۇرۇپ ،كىشىلەرنىڭ خەزىنىگە قانداق پۇل سالغانلىقىنى كۆردى .بايلرنىڭ نۇرغۇنلىرى نۇرغۇن يەرۇە تاشلندى. 42ئۇ يەردە بىر كەمبەغەل تۇل ئايال كەلدى. 43اەزرىتى ئەيسا شاۇىرتلىرىنى چاقىرتىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ بىچارە تۇل ئايال خەزىنىگە تاشلىغانلرنىڭكىدىن كۆپ. 44چۈنكى ئۇلر نۇرغۇن نەرسىلىرىنى تاشلىدى .ئەمما ئۇ ئېھتىااجلىق بولغان نەرسىلىرىنىڭ اەممىسىنى ،اەتتا پۈتۈن ااياتىنى تاشلىدى. 13باب1ئۇ ئىبادەتخانىدىن چىققاندا ،شاۇىرتلىرىدىن بىرى ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،بۇ يەردە قانداق تاش ۋە قانداق ئىمارەتلەرنىڭ بارلىقىنى كۆرۈڭ! 2اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بۇ چوڭ بىنالرنى كۆردۈڭمۇ؟ تاشنىڭ ئۈستىگە تاش قالمايدۇ. 3ئۇ زەيتۇن تېغىدا ئىبادەتخانىنىڭ ئۇدۇلىدا ئولتۇرغاندا ،پېترۇس ،ياقۇپ ،يۇااننا ۋە ئاندرېۋ ئۇنىڭدىن ئايرىم سورىدى. 4بىزۇە ئېاتقىنكى ،بۇ ئىشلر قاچان بولىدۇ؟ بۇ ئىشلرنىڭ اەممىسى ئەمەلگە ئاشقاندا قانداق بەلگە بولىدۇ؟ 5اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -دىققەت قىلىڭكى ،اېچكىم سېنى ئالدايدۇ. 6چۈنكى ،نۇرغۇن كىشىلەر مېنىڭ نامىم بىلەن كېلىدۇ .نۇرغۇن كىشىلەرنى ئالدايدۇ. 7ئۇرۇش ۋە مىش-مىش پاراڭلرنى ئاڭلىغان چېغىڭلردا ئاۋارە بولماڭلر ،چۈنكى بۇنداق ئىشلر چوقۇم بولۇشى كېرەك .لېكىن ئاخىرەت تېخى بولمايدۇ. 8چۈنكى ،مىللەت مىللەتكە ،پادىشاالىق پادىشاالىققا قارشى باش كۆتۈرىدۇ .ئوخشىمىغان جايلردا يەر تەۋرەش بولىدۇ ،ئاچارچىلىق ۋە ئاۋارىچىلىقلر بولىدۇ .بۇلر قايغۇنىڭ باشلىنىشى. 9لېكىن ئۆزۈڭلرغا دىققەت قىلىڭلر ،چۈنكى ئۇلر سېنى كېڭەشلەرۇە تاپشۇرۇپ بېرىدۇ .ئىبادەتخانىلردا سىلەر تاياق يەيسىلەر ،ئۇلر مېنىڭ ۇۇۋاالىقىم ئۈچۈن اۆكۈمدارلر ۋە پادىشاالرنىڭ ئالدىغا كەلتۈرۈلىدۇ. 10خۇش خەۋەر ئالدى بىلەن بارلىق خەلقلەر ئارىسىدا ئېلن قىلىنىشى كېرەك. 11ئۇلر سېنى باشلپ ،سېنى قۇتۇلدۇرۇپ قالغاندا ،نېمە دەۋاتقانلىقىڭنى ئالدىن ئويلىما ،ئالدىنئال ئويلىما .مۇقەددەس روا. 12قېرىنداش قېرىندىشىغا ئاسىالىق قىلىپ ،ئاتىسى ئوغلىغا خىاانەت قىلىدۇ .بالىلر ئاتا-ئانىسىغا قارشى ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇلرنى ئۆلتۈرۈۋېتىدۇ. 13مېنىڭ نامىم ئۈچۈن بارلىق كىشىلەردىن نەپرەتلىنىسىلەر ،لېكىن ئاخىرغىچە بەرداشلىق بەرۇەن كىشى قۇتقۇزۇلىدۇ. 40
MARK
14لېكىن ،دانىاال پەيغەمبەر ئېاتقاندەك ،بۇ يەردە يىرۇىنچلىك يىرۇىنچلىك نەرسىنى كۆرۇىنىڭدە ،ئۇ (يەنى ئوقۇغان كىشى چۈشەنسۇن )، يەاۇدىاەدىكى كىشىلەر تاغقا قېچىپ كەتسۇن. 15ئۆيدىكى كىشى ئۆيدىن چۈشۈپ كەتمىسۇن ۋە ئۆيگە كىرمىسۇن. 16ئېتىزدىكى كىشى ئۇنىڭ كىاىمىنى ئېلىش ئۈچۈن كەينىگە بۇرۇلمىسۇن. 17لېكىن ،بال تۇغقانلرغا ۋە ئۇ كۈنلەردە بال ئېمىتىۋاتقانلرغا ۋاي! 18ئۇچۇشىڭىزنىڭ قىشتا بولماسلىقى ئۈچۈن دۇئا قىلىڭ. 19چۈنكى ،ئۇ كۈنلەردە خۇدا ياراتقان يارىتىلىشنىڭ بېشىدىن تارتىپ اازىرغىچە بولمىغان ئازاب-ئوقۇبەتلەر بولىدۇ. 20پەرۋەردىگار ئۇ كۈنلەرنى قىسقارتقاندىن باشقا ،اېچقانداق ئادەم قۇتۇللمايدۇ .لېكىن ،ئۇ تاللىغان ئادەملەر ئۈچۈن ،ئۇ كۈنلەرنى قىسقارتتى. 21ئەۇەر بىرسى ساڭا« :مانا ،ئەيسا مەسىھ !ياكى ئۇ يەردە .ئۇنىڭغا ئىشەنمەڭ: 22چۈنكى ،يالغان خىرىستىاانلر ۋە يالغان پەيغەمبەرلەر باش كۆتۈرۈپ ،مۆجىزە ۋە مۆجىزىلەرنى كۆرسىتىپ ،مۇمكىن بولسا تاللنغانلرنىمۇ ئازدۇرىدۇ. 23لېكىن دىققەت قىلىڭلر ،مەن سىلەرۇە اەممە نەرسىنى ئالدىن ئېاتتىم. 24ئەمما ئۇ كۈنلەردە ،بۇ ئازاب-ئوقۇبەتتىن كېاىن ،قۇياش قاراڭغۇلىشىدۇ ،ئاي ئۇنىڭغا يورۇقلۇق بەرمەيدۇ. 25ئاسماندىكى يۇلتۇزلر چۈشۈپ ،ئاسماندىكى كۈچلەر تەۋرىنىدۇ. 26ئاندىن ،ئۇلر ئىنسانئوغلىنىڭ بۇلۇتتا زور كۈچ ۋە شان-شەرەپ بىلەن كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرىدۇ. 27ئاندىن ،ئۇ پەرىشتىلىرىنى ئەۋەتىپ ،تاللنغانلىرىنى تۆت شامالدىن ،دۇناانىڭ ئۇ چېتىدىن جەننەتنىڭ چېتىگىچە يىغىدۇ. 28ئەنجۈر دەرىخىدىن بىر تەمسىل ئۆۇىنىڭ .ئۇنىڭ شاخلىرى تېخى يۇمران بولۇپ ،يوپۇرماق چىقارغاندا ،يازنىڭ يېقىنلپ قالغانلىقىنى بىلىسىز: 29شۇنىڭ بىلەن ،سىلەرمۇ بۇ ئىشلرنىڭ يۈز بەرۇەنلىكىنى كۆرۇىنىڭلردا ،ئۇنىڭ ئىشىك ئالدىدا ئىكەنلىكىنىمۇ بىلىسىلەر. 30بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ ئىشلرنىڭ اەممىسى ئەمەلگە ئاشمىغۇچە ،بۇ ئەۋلدلر ئۆتمەيدۇ. 31ئاسمان-زېمىن يوقىلىدۇ ،لېكىن مېنىڭ سۆزلىرىم تۈۇىمەيدۇ. 32ئەمما ئۇ كۈن ۋە شۇ سائەتتە اېچكىم ئەرشتىكى پەرىشتىلەرنى ،ئوغلىنى ئەمەس ،بەلكى ئاتىسىنى تونۇمايدۇ. 33دىققەت قىلىڭ ،دىققەت قىلىڭ ۋە دۇئا قىلىڭ ،چۈنكى ۋاقىتنىڭ قاچان ئىكەنلىكىنى بىلمەيسىز. 34چۈنكى ،ئىنسانئوغلى يىراق مۇساپىنى بېسىپ ،ئۆيىدىن چىقىپ ،خىزمەتكارلىرىغا ۋە اەر بىر ئادەمگە ئۇنىڭ خىزمىتىگە اوقۇق بەرۇەن ۋە يۈك توشۇغۇچىنى كۆرۈشكە بۇيرۇغان ئادەمگە ئوخشايدۇ. 35شۇڭا دىققەت قىلىڭ ،چۈنكى ئۆي خوجايىنىنىڭ قاچان ،كەچتە ،يېرىم كېچىدە ،خورازدا ياكى ئەتىگەندە كېلىدىغانلىقىنى بىلمەيسىز. 36تۇيۇقسىز كېلىپ ئۇ سىزنىڭ ئۇخلۋاتقانلىقىڭىزنى بايقىسۇن. 37مەن سىلەرۇە نېمە دەيمەن ،كۆپچىلىككە دەيمەن. 14باب1ئىككى كۈندىن كېاىن ،ئۆتۈپ كېتىش اېاتى ۋە خېمىرتۇرۇچ نان بولدى .باش رواانىالر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى ئۇنى قانداق قىلىپ اۈنەر-سەنئەت بىلەن ئېلىپ ،ئۆلتۈرمەكچى بولغانلىقىنى ئىزدىدى. 2ئۇلر« :اېات كۈنى ئەمەس ،خەلق ئارىسىدا قاليمىقانچىلىق چىقمىسۇن »دېدى. 3ماخاۋ كېسىلىگە ۇىرىپتار بولغان سىموننىڭ ئۆيىدە بەيتانىاادا بولۇپ ،ئۇ ۇۆشتە ئولتۇرغاندا ،بىر ئايالنىڭ ئالباستېر قۇتىسىدىن نااايىتى قىممەتلىك پالەك مەلھىمى بار بىر ئايال كەلدى .ئۇ ساندۇقنى تورمۇزلپ بېشىغا تۆكتى. 4يەنە بەزىلىرى ئىچىدىن غەزەپلىنىپ« :بۇ مەلھەمنىڭ ئىسراپچىلىقى نېمە ئۈچۈن ياسالغان؟ 5چۈنكى ئۇ ئۈچ يۈز پۇڭدىن سېتىلىپ ،كەمبەغەلرۇە بېرىلگەن بولۇشى مۇمكىن .ئۇلر ئۇنىڭ ئۈستىدىن شىكايەت قىلدى. 6اەزرىتى ئەيسا : -ئۇنى قويغىن .نېمىشقا ئۇنى ئاۋارە قىلىسەن؟ ئۇ ماڭا ياخشى خىزمەت قىلدى. 7چۈنكى ،كەمبەغەلر دائىم يېنىڭىزدا بولىدۇ ،خالىغان ۋاقىتتا ئۇلرغا ياخشىلىق قىلليسىز ،لېكىن مەن دائىم ئۇنداق ئەمەس. 8ئۇ قولىدىن كېلىشىچە ئىش قىلدى :ئۇ مېنىڭ تېنىمنى دەپنە قىلىش ئۈچۈن ئالدىن كەلدى. 9بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ خۇش خەۋەر دۇناانىڭ اەرقايسى جايلىرىدا تەشۋىق قىلىنسا ،ئۇ قىلغان بۇ ئىش ئۇنىڭ خاتىرە سارىاى ئۈچۈن سۆزلىنىدۇ. 10ئون ئىككىسىنىڭ بىرى بولغان يەاۇدا ئىسكارىاوت باش رواانىالرنىڭ قېشىغا بېرىپ ،ئۇلرغا خىاانەت قىلدى. 11ئۇلر بۇنى ئاڭلپ خۇشال بولدى ۋە ئۇنىڭغا پۇل بېرىشكە ۋەدە بەردى .اەمدە ئۇنىڭغا قانداق قىلىپ قۇليلىق االدا خىاانەت قىلىدىغانلىقىنى ئىزدىدى. 12پېتىر ناننىڭ تۇنجى كۈنى ،ئۇلر ئۆتۈپ كېتىش اېاتىنى ئۆلتۈرۇەندە ،شاۇىرتلىرى ئۇنىڭغا : -بىز بېرىپ ،ئۆتۈپ كېتىش اېاتىنى يېاىش ئۈچۈن قەيەرۇە بارماقچى؟ 13اەزرىتى ئەيسا ئىككى شاۇىرتىنى ئەۋەتىپ ،ئۇلرغا : -شەاەرۇە كىرىڭ ،ئۇ يەردە بىر قاچا سۇ كۆتۈرۇەن ئادەمنى ئۇچرىتىپ قالىسىز. 14ئۇ قەيەرۇە كىرسە ،ئۆيدىكى ياخشى ئادەمگە ئېاتقىن :ئۇستاز« :شاۇىرتلىرىم بىلەن بىللە ئۆتۈپ كېتىش اېاتىنى يەيدىغان مېھمانخانا قەيەردە؟ 15ئۇ سىزۇە جابدۇق ۋە تەياارلنغان چوڭ ئۈستۈنكى ئۆينى كۆرسىتىپ بېرىدۇ. 16شاۇىرتلىرى چىقىپ ،شەاەرۇە كىرىپ ،ئۇلرغا ئېاتقىنىدەك تاپتى .ئۇلر ئۆتۈپ كېتىش اېاتىنى تەياارلىدى. 41
MARK
17ئاخشام ئۇ ئون ئىككى كىشى بىلەن بىللە كېلىدۇ. 18ئۇلر ئولتۇرۇپ غىزالىنىۋاتقاندا ،اەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،مەن بىلەن بىللە تاماق يېگەن بىرى ماڭا ئاسىالىق قىلىدۇ. 19ئۇلر غەمكىن بولۇشقا باشلىدى ۋە ئۇنىڭغا بىر-بىرلەپ« :مەنمۇ؟ يەنە بىرى« :مەنمۇ؟ 20اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ مەن بىلەن بىللە تاماققا چۆمگەن ئون ئىككىسىنىڭ بىرى. 21ئىنسانئوغلى اەقىقەتەن ئۇنىڭ اەققىدە يېزىلغاندەك بارىدۇ ،لېكىن ئىنسانئوغلى خىاانەت قىلغان ئادەمگە ۋاي !ئەۇەر ئۇ تۇغۇلمىغان بولسا ،ئۇ ئادەم ئۈچۈن ياخشى بولتتى. 22ئۇلر تاماق يېگەندە ،اەزرىتى ئەيسا ناننى ئېلىپ ،ئۇنىڭغا بەخت تىلەپ ،ئۇنى تورمۇزلپ ،ئۇلرغا بەردى ۋە ئۇلرغا : -ئېلىڭ ،يە ،بۇ مېنىڭ تېنىم. 23ئىستاكاننى ئېلىپ ،مىننەتدارلىق بىلدۈرۈپ ،ئۇلرغا بەردى .اەممەيلەن ئۇنى ئىچتى. 24اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بۇ مېنىڭ نۇرغۇن كىشىلەر ئۈچۈن تۆكۈلگەن يېڭى ئەادىنىڭ قېنى. 25بىلىپ قويۇڭلركى ،مەن خۇدانىڭ پادىشاالىقىدا يېڭى ئىچكەنگە قەدەر ،ئۈزۈمنىڭ مېۋىسىنى ئەمدى ئىچمەيمەن. 26ئۇلر بىر مەداىاە ناخشىسىنى ئېاتىپ ،زەيتۇن تېغىغا چىقتى. 27اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بۇ كېچە مەندىن رەنجىگەنلىكىڭلر ئۈچۈن ،چۈنكى مەن پادىچىلرنى ئۇرۇپ ،قويلرنى چېچىۋېتىمەن دەپ يېزىلغان. 28لېكىن ،مەن تىرىلگەندىن كېاىن ،جەلىلىاە ئۆلكىسىگە بارىمەن. 29لېكىن ،پېترۇس ئۇنىڭغا« :اەممە ئادەم رەنجىگەن بولسىمۇ ،مەن ئۇنداق قىلمايمەن »دېدى. 30اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۈۇۈن ،بۇ كېچىدە ،خوراز ئىككى قېتىم قاغا چىقىشتىن بۇرۇن ،سەن مېنى ئۈچ قېتىم ئىنكار قىلىسەن. 31لېكىن ئۇ تېخىمۇ كەسكىنلىك بىلەن مۇنداق دېدى« :ئەۇەر مەن سەن بىلەن بىللە ئۆلسەم ،سېنى اەرۇىز ئىنكار قىلمايمەن .ئوخشاشل ئۇلرنىڭ اەممىسىنى دېدى. 32ئۇلر ۇېتسېمان دېگەن جايغا كەلدى .ئۇ شاۇىرتلىرىغا « :مەن دۇئا قىلي ،بۇ يەردە ئولتۇرۇڭلر »دېدى. 33پېترۇس ،ياقۇپ ۋە يەااا پەيغەمبەرنى بىللە ئېلىپ ،قاتتىق اەيران قېلىشقا باشلىدى. 34اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مېنىڭ جېنىم ئۆلۈمدىن قايغۇغا چۆمدى .بۇ يەردە تۇرۇڭلر. 35ئۇ ئازراق مېڭىپ يەرۇە يىقىلدى ۋە مۇمكىن بولسا سائەتنىڭ ئۇنىڭدىن ئۆتۈپ كېتىشىنى تىلىدى. 36اەزرىتى ئەيسا : -ئاتا ،ئاتا ،اەممە ئىش ساڭا مۇمكىن .بۇ ئىستاكاننى مەندىن ئېلىڭ ،شۇنداقتىمۇ مەن خالىغىنىم ئەمەس ،بەلكى نېمىگە ئېھتىااجلىق بولىسىز. 37ئۇ كېلىپ ،ئۇلرنىڭ ئۇخلۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،پېترۇسقا : -سىمۇن ،ئۇخلۋاتامسەن؟ بىر سائەت كۆرەلمەيۋاتامسىز؟ 38ئېزىقتۇرۇلماسلىق ئۈچۈن ،دىققەت قىلىڭلر ۋە دۇئا قىلىڭلر .روا اەقىقەتەن تەياار ،ئەمما ۇۆش ئاجىز. 39ئۇ يەنە كېتىپ دۇئا قىلدى ۋە ئوخشاش سۆزلەرنى قىلدى. 40ئۇ قايتىپ كېلىپ ،ئۇلرنىڭ يەنە ئۇخلۋاتقانلىقىنى كۆردى ،چۈنكى ئۇلرنىڭ كۆزلىرى ئېغىر ئىدى. 41ئۇ ئۈچىنچى قېتىم كېلىپ ،ئۇلرغا : -ئەمدى ئۇخل ،ئارام ئېلىڭ - ،دېدى .مانا ئىنسانئوغلى ۇۇنااكارلرنىڭ قولىغا خىاانەت قىلىندى. 42ئورنۇڭدىن تۇر !مانا ماڭا ئاسىالىق قىلغان ئادەم يېقىنلشتى. 43ئۇ سۆزلەۋاتقاندا ،ئون ئىككى كىشىنىڭ بىرى بولغان يەاۇدا ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە باش رواانىالر ،تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە ئاقساقاللردىن نۇرغۇن قىلىچ ۋە كالتەك بىلەن كەلدى. 44ئۇنىڭغا ئاسىالىق قىلغان كىشى ئۇلرغا« :كىمنى سۆيسەم ،ئۇ شۇدۇر »دېدى .ئۇنى ئېلىپ بىخەتەر ئېلىپ كېلىڭ. 45ئۇ كېلىپ ،دەراال ئۇنىڭ يېنىغا باردى ۋە« :ئۇستاز ،ئۇستاز »!دېدى .ئۇنى سۆيدى. 46ئۇلر ئۇنىڭغا قوللىرىنى تەۇكۈزۈپ ،ئۇنى ئېلىپ كەتتى. 47ئۇ يەردە تۇرغانلرنىڭ بىرى قىلىچنى ئېلىپ ،باش رواانىانىڭ خىزمەتكارىنى ئۇرۇپ ،قۇلىقىنى كېسىۋەتتى. 48اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مېنى ئوغرىغا قارشى قىلىچ ،قىلىچ ۋە تاياق بىلەن ئېلىپ چىقتىڭمۇ؟ 49مەن اەر كۈنى سىلەر بىلەن بىللە ئىبادەتخانىدا تەلىم بېرىۋاتاتتىم ،سىلەر مېنى ئالمىدىڭلر ،لېكىن مۇقەددەس يازمىلر چوقۇم ئەمەلگە ئاشۇرۇلىدۇ. 50اەممەيلەن ئۇنى تاشلپ قېچىپ كەتتى. 51ئۇنىڭ ئارقىسىدىن بىر ياش يىگىت يالىڭاچ بەدىنىگە كەندىر رەخت توقۇپ قويدى .يىگىتلەر ئۇنى تۇتۇۋالدى: 52ئۇ كەندىر رەختنى تاشلپ ،يالىڭاچ االدا ئۇلردىن قېچىپ كەتتى. 53ئۇلر اەزرىتى ئەيسانى باش رواانىانىڭ يېنىغا ئېلىپ باردى .ئۇنىڭ بىلەن بارلىق باش رواانىالر ،ئاقساقاللر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى يىغىلدى. 54پېترۇس ئۇنىڭ كەينىدىن ئەۇىشىپ ،اەتتا باش رواانىانىڭ ئوردىسىغا كىردى .ئۇ خىزمەتكارلر بىلەن بىللە ئولتۇرۇپ ،ئوتتا قىزىدى. 55باش رواانىالر ۋە بارلىق كېڭەش ئەزالىرى ئەيسانى ئۆلتۈرۈش ئۈچۈن ۇۇۋاالىق بەردى .تاپالمىدى. 56نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا قارشى يالغان ۇۇۋاالىق بەردى ،ئەمما ئۇلرنىڭ ۇۇۋااچىلىرى قوشۇلمىدى. 57بىر قىسىم كىشىلەر ئۇنىڭغا قارشى يالغان ۇۇۋاالىق بەردى. 58بىز ئۇنىڭ« :قول بىلەن ياسالغان بۇ ئىبادەتخانىنى ۋەيران قىلىمەن ،ئۈچ كۈن ئىچىدە قولسىز ياسالغان يەنە بىر ئىبادەتخانىنى ۋەيران قىلىمەن »دېگەنلىكىنى ئاڭلىدۇق. 59لېكىن ،ئۇلرنىڭ ۇۇۋاالىقىمۇ قوشۇلمىدى. 42
MARK
60باش رواانىي ئورنىدىن تۇرۇپ ،اەزرىتى ئەيسادىن : -اېچنېمە دېمەمسەن؟ بۇ ساڭا نېمە ۇۇۋاالىق بېرىدۇ؟ 61لېكىن ئۇ سۈكۈت قىلدى ،اېچقانداق جاۋاب بەرمىدى .باش رواانىي ئۇنىڭدىن يەنە سورىدى ۋە ئۇنىڭدىن : -سەن بەختلىك ئوغلى مەسىھمۇ؟ 62اەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -مەن ،ئىنسانئوغلىنىڭ كۈچ-قۇدرەتنىڭ ئوڭ تەرىپىدە ئولتۇرۇپ ،ئاسماننىڭ بۇلۇتلىرىدا كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرىسىز. 63باش رواانىي كىاىملىرىنى ئىجارىگە ئېلىپ مۇنداق دېدى« :بىز بۇنىڭدىن باشقا ۇۇۋااچىلر نېمە لزىم؟ 64كۇپۇرلۇقنى ئاڭلىدىڭلر .اەممەيلەن ئۇنى ئۆلۈم جازاسىغا اۆكۈم قىلدى. 65بەزىلەر ئۇنىڭغا تۈكۈرۈشكە ،يۈزلىرىنى يېپىشقا ،ئۇنى بوغۇشقا ۋە ئۇنىڭغا« :پەيغەمبەرلىك »دېاىشكە باشلىدى ،خىزمەتكارلر ئۇنى ئالقىنى بىلەن ئۇردى. 66پېترۇس ئوردىنىڭ ئاستىدا تۇرغاندا ،باش رواانىانىڭ دېدەكلىرىدىن بىرى كەلدى. 67پېترۇسنىڭ ئىسسىنىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا قاراپ : -سەنمۇ ناسىرەلىك ئەيسا بىلەن بىللە ئىدىڭ. 68لېكىن ئۇ ئىنكار قىلىپ مۇنداق دېدى« :بىلمەيمەن ۋە نېمە دېگىنىڭنى چۈشەنمەيمەن .ئۇ راۋاققا چىقتى .خوراز ئەترىتىدىكىلەر. 69بىر دېدەك ئۇنى يەنە كۆرۈپ ،يېنىدا تۇرغانلرغا« :بۇ ئۇلرنىڭ بىرى. 70ئۇ يەنە ئىنكار قىلدى .بىر ئازدىن كېاىن ،يېنىدا تۇرغانلر پېترۇسقا يەنە« :سەن اەقىقەتەن ئۇلرنىڭ بىرىسەن ،چۈنكى سەن ۇالىلىاەلىك ،ۇېپىڭمۇ بۇنىڭغا قوشۇلدى. 71لېكىن ،ئۇ لەنەت قىلىشقا ۋە قەسەم قىلىشقا باشلىدى« :مەن سېنىڭ سۆزلەۋاتقان ئادەمنى تونۇمايمەن. 72ئىككىنچى قېتىم خوراز ئەترىتىدىكىلەر .پېترۇس اەزرىتى ئەيسانىڭ ئۇنىڭغا : -خوراز ئىككى قېتىم قاغا بولۇشتىن بۇرۇن ،سەن مېنى ئۈچ قېتىم ئىنكار قىلىسەن .ئۇ بۇنى ئويلپ يىغلپ كەتتى. 15باب1ئەتىگەندە ،باش رواانىالر ئاقساقاللر ،تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پۈتۈن كېڭەش ئەزالىرى بىلەن مەسلىھەتلىشىپ ،اەزرىتى ئەيسانى باغلپ ،ئۇنى ئېلىپ پىلتۇسقا تاپشۇرۇپ بەردى. 2پىلتۇس ئۇنىڭدىن : -سەن يەاۇدىالرنىڭ پادىشااىمۇ؟ اەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن دەيسەن. 3باش رواانىالر ئۇنى نۇرغۇن ئىشلر بىلەن ئەيىبلىدى ،لېكىن ئۇ اېچ جاۋاب بەرمىدى. 4پىلتۇس ئۇنىڭدىن : -اېچنېمە دېمەمسەن؟ ئۇلر ساڭا قارشى قانچىلىك ۇۇۋاالىق بېرىدۇ. 5لېكىن ،ئەيسا اېچقانداق جاۋاب بەرمىدى .پىلتۇس اەيران قالدى. 6اېاتتا ،ئۇلر خالىغان بىر مەابۇسنى قويۇپ بەردى. 7بارابباس ئىسىملىك بىر كىشى بولۇپ ،ئۇلر ئۇنىڭ بىلەن توپىلڭ كۆتۈرۇەنلەر بىلەن باغلنغان بولۇپ ،توپىلڭدا ئادەم ئۆلتۈرۇەن. 8يۇقىرى ئاۋازدا يىغلۋاتقان كىشىلەر ئۇنىڭ بۇرۇنقىدەك قىلىشىنى ئارزۇ قىلىشقا باشلىدى. 9لېكىن ،پىلتۇس ئۇلرغا _ :مەن سىلەرۇە يەاۇدىالرنىڭ پادىشااىنى قويۇپ بەرمەكچىمۇ؟ 10چۈنكى ،ئۇ باش رواانىالرنىڭ اەسەت قىلىپ ئۇنى قۇتۇلدۇرۇپ قالغانلىقىنى بىلدى. 11لېكىن ،باش رواانىالر بارابباسنى ئۇلرغا قويۇپ بېرىش ئۈچۈن ،كىشىلەرنى يۆتكىدى. 12پىلتۇس ئۇلرغا جاۋاب بېرىپ : -يەاۇدىالرنىڭ پادىشااى دەپ ئاتىغان كىشىگە نېمە قىلي؟ 13ئۇلر يەنە« :ئۇنى كرېستكە مىخلىتىڭلر »دەپ توۋلىدى. 14پىلتۇس ئۇلرغا : -نېمىشقا ئۇ يامانلىق قىلدى؟ ئۇلر ئۇنى قاتتىق كرېستكە مىخلىدى. 15شۇنىڭ بىلەن ،پىلتۇس خاليىقنى رازى قىلىشنى خالپ ،بارابباسنى ئۇلرغا قويۇپ بەردى ۋە اەزرىتى ئەيسانى كرېستكە مىخلىغاندىن كېاىن قۇتقۇزدى. 16لەشكەرلەر ئۇنى زالغا باشلپ كىردى .ئۇلر پۈتۈن ۇۇرۇپپىنى چاقىرىدۇ. 17ئۇلر ئۇنىڭغا بىنەپشە رەڭلىك كىاىملەرنى كىاىپ ،تىكەن تاجىنى كىاىپ ،بېشىغا قويدى. 18ئۇنىڭغا سالم بېرىشكە باشلىدى« :سالم ،يەاۇدىالرنىڭ پادىشااى! 19ئۇلر قومۇش بىلەن ئۇنىڭ بېشىغا ئۇرۇپ ،ئۇنىڭغا تۈكۈردى ۋە تىزلىنىپ ئۇنىڭغا سەجدە قىلدى. 20ئۇلر ئۇنى مەسخىرە قىلغاندىن كېاىن ،ئۇنىڭدىن سۆسۈن رەڭنى چىقىرىپ ،كىاىملىرىنى كىاىپ ،ئۇنى كرېستكە مىخلشقا چىقاردى. 21ئۇلر بۇ يەردىن ئۆتۈپ كېتىۋاتقان كىرىنىاەلىك سىموننى ئىسكەندەر ۋە رۇفۇسنىڭ ئاتىسى دۆلەتتىن چىقىپ كرېستنى كۆتۈرۈشكە مەجبۇرلىدى. 22ئۇلر ئۇنى ۇولگوتا دېگەن جايغا ئېلىپ كەلدى ،يەنى «باش سۆڭىكى». 23ئۇلر ئۇنىڭغا مەريەم ئارىلشتۇرۇلغان شاراب ئىچىشكە بەردى ،لېكىن ئۇ قوبۇل قىلمىدى. 24ئۇلر ئۇنى كرېستكە مىخلىغاندىن كېاىن ،كىاىملىرىنى بۆلۈشتى. 25ئۈچىنچى سائەت بولۇپ ،ئۇلر ئۇنى كرېستكە مىخلىدى. 26ئۇنىڭ ئەيىبلىشىنىڭ خېتى «يەاۇدىالرنىڭ پادىشااى »دەپ يېزىلغان. 27ئۇلر ئۇنىڭ بىلەن ئىككى ئوغرىنى كرېستكە مىخلىدى .بىرى ئوڭ قولىدا ،يەنە بىرى سول تەرىپىدە. 28مۇقەددەس يازمىلردا« :ئۇ ۇۇنااكارلر بىلەن سانىلىدۇ »دېاىلگەن. 29يولدىن ئۆتۈپ كېتىۋاتقانلر بېشىنى لىڭشىتىپ ئۇنىڭغا: 30ئۆزۈڭنى قۇتۇلدۇرۇپ ،كرېستتىن چۈشۈڭ. 43
MARK
31مەسخىرە قىلغان باش رواانىالر تەۋرات ئۇستازلىرى بىلەن ئۆز-ئارا« :ئۇ باشقىلرنى قۇتۇلدۇردى .ئۇ ئۆزىنى قۇتۇلدۇرالمايدۇ. 32ئىسرائىلىاە پادىشااى مەسىھ اازىر كرېستتىن چۈشسۇن ،بىز كۆرەلەيمىز ۋە ئىشىنىمىز .ئۇنىڭ بىلەن بىللە كرېستكە مىخلنغانلر ئۇنى ااقارەتلىدى. 33ئالتىنچى سائەت كەلگەندە ،توققۇزىنچى سائەتكىچە پۈتۈن زېمىندا قاراڭغۇلۇق كۆرۈلدى. 34توققۇزىنچى سائەتتە ،ئەيسا قاتتىق ئاۋاز بىلەن « :ئىلوي ،ئىلوي ،لما ساباچتانى؟ يەنى ،خۇدايىم ،خۇدايىم ،نېمىشقا مېنى تاشلىدىڭ؟ 35ئۇلرنىڭ يېنىدا تۇرغان بىر قىسىم كىشىلەر بۇنى ئاڭلپ« :مانا ئۇ ئىلااسنى چاقىردى. 36بىرەيلەن يۈۇۈرۈپ كېلىپ ،ئاچچىقسۇغا تولغان بىر قاچا تولدۇرۇپ ،ئۇنى قومۇشنىڭ ئۈستىگە قويدى ۋە ئۇنىڭغا« :قويمىسۇن ! ئىلااسنىڭ ئۇنى چۈشۈرۇىلى كېلىدىغان-كەلمەيدىغانلىقىنى كۆرۈپ باقايلى. 37اەزرىتى ئەيسا قاتتىق ئاۋاز بىلەن ۋارقىرىدى. 38ئىبادەتخانىنىڭ پەردىسى ئۈستىدىن ئاستىغا ئىككىگە بۆلۈندى. 39ئۇنىڭغا قارشى تۇرغان يۈزبېشى ئۇنىڭ قاتتىق ۋارقىراپ-جارقىراپ كەتكەنلىكىنى كۆرۈپ ،رواتىن ۋاز كېچىپ _ :بۇ ئادەم اەقىقەتەن خۇدانىڭ ئوغلى ئىدى. 40يەنە يىراقلرغا نەزەر سالىدىغان ئاياللرمۇ بار ئىدى :ئۇلرنىڭ ئىچىدە مەجدەللىك مەريەم ،ياقۇپنىڭ ئانىسى مەريەم ۋە يوسا ۋە سالوم قاتارلىقلر بار. 41ئۇ جەلىلىاە ئۆلكىسىدىكى چېغىدا ئۇنىڭغا ئەۇەشتى ۋە ئۇنىڭغا خىزمەت قىلدى ).ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە يېرۇسالېمغا كەلگەن نۇرغۇن ئاياللر. 42اازىر كەچ بولغاندا ،چۈنكى ئۇ تەياارلىق ،يەنى دەم ئېلىش كۈنىنىڭ ئالدىنقى كۈنى ئىدى. 43ئارىماتايالىق يۈسۈپ ،خۇدانىڭ پادىشاالىقىنى ساقلۋاتقان اۆرمەتلىك مەسلىھەتچى كېلىپ ،دادىللىق بىلەن پىلتۇسنىڭ قېشىغا باردى ۋە ئەيسانىڭ جەسىتىنى ئارزۇ قىلدى. 44پىلتۇس ئاللىقاچان ئۆلۈپ كەتكەنلىكىدىن اەيران قالدى .يۈزبېشى ئۇنى چاقىرىپ ،ئۇنىڭدىن ئۆلگەندە ئۇنىڭ بار-يوقلۇقىنى سورىدى. 45ئۇ يۈزبېشىدىن خەۋەر تاپقاندىن كېاىن ،جەسەتنى يۈسۈپكە بەردى. 46ئۇ ئېسىل رەختلەرنى سېتىۋېلىپ ،ئۇنى ئېلىپ ،كەندىر رەخت بىلەن ئوراپ ،ئۇنى تاشتىن ئويۇلغان قەبرىگە قويدى ۋە تاشنى قەبرىنىڭ ئىشىكىگە دومىلپ قويدى. 47مەجدەللىك مەريەم بىلەن يۈسۈپنىڭ ئانىسى مەريەم ئۇنىڭ قەيەرۇە قويۇلغانلىقىنى كۆردى. 16باب1دەم ئېلىش كۈنى ئۆتۈپ كەتكەندە ،مەجدەللىك مەريەم ۋە ياقۇپنىڭ ئانىسى مەريەم ۋە سالومې كېلىپ خۇشپۇراق پۇراقلرنى سېتىۋالدى. 2اەپتىنىڭ بىرىنچى كۈنى ئەتىگەندىل ،ئۇلر كۈن چىققاندا قەبرىگە كەلدى. 3ئۇلر ئۆز-ئارا« :تاشنى قەبرىنىڭ ئىشىكىدىن كىملەر تاشليدۇ؟ 4ئۇلر قارىسا ،تاشنىڭ ئۆرۈلۈپ كەتكەنلىكىنى كۆردى. 5قەبرىگە كىرىپ ،ئۇزۇن ئاق رەڭلىك كىاىم كىاگەن بىر ياشنىڭ ئوڭ تەرەپتە ئولتۇرغانلىقىنى كۆردى .ئۇلر قورقۇپ كەتتى. 6اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -قورقماڭلر ،كرېستكە مىخلنغان ناسىرەلىك ئەيسانى ئىزدەڭلر ،ئۇ تىرىلدى .ئۇ بۇ يەردە ئەمەس. 7لېكىن ،ئۆز يولىغا مېڭىڭ ،شاۇىرتلىرى ۋە پېترۇسقا ئېاتقىنكى ،ئۇ جەلىلىاە ئۆلكىسىگە بارىدۇ. 8ئۇلر تېزل چىقىپ ،قەبرىدىن قېچىپ كەتتى .چۈنكى ئۇلر تىترەپ اەيران قېلىشتى :اېچكىم اېچكىمگە اېچ نەرسە دېمىدى .چۈنكى ئۇلر قورقاتتى. 9اەزرىتى ئەيسا اەپتىنىڭ بىرىنچى كۈنى تىرىلگەندىن كېاىن ،ئالدى بىلەن مەجدەللىك مەريەمگە كۆرۈندى. 10اەزرىتى ئەيسا بېرىپ ،ئۇلر بىلەن بىللە بولۇپ ،ئۇلر يىغلپ يىغلپ كەتتى. 11ئۇلر ئۇنىڭ ااياتلىقىنى ئاڭلىغاندىن كېاىن ،ئۇنى كۆرمىدى. 12ئۇنىڭدىن كېاىن ،ئۇ مېڭىپ يۇرتىغا كىرۇەندە ،ئۇ ئىككىسىگە باشقا شەكىلدە پەيدا بولدى. 13ئۇلر بېرىپ قالدۇقلىرىغا ئېاتىپ بەردى :ئۇلرمۇ ئىشەنمىدى. 14ئۇنىڭدىن كېاىن ،ئۇ ۇۆشتە ئولتۇرغاندا ئون بىر ئادەمگە كۆرۈندى ۋە ئۇلرنىڭ ئىشەنمەسلىكى ۋە يۈرەك قاتتىقلىقى بىلەن ئۇلرنى ئەيىبلىدى ،چۈنكى ئۇلر تىرىلگەندىن كېاىن ئۇنى كۆرۇەنلەرۇە ئىشەنمىدى. 15اەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر دۇناانىڭ اەرقايسى جايلىرىغا بېرىپ ،اەممە مەخلۇقاتلرغا خۇش خەۋەر يەتكۈزۇىن. 16ئېتىقاد قىلغان ۋە چۆمۈلدۈرۈلگەن كىشى قۇتقۇزۇلىدۇ .لېكىن ئېتىقاد قىلمىغانلر لەنەتكە ئۇچرايدۇ. 17بۇ ئالمەتلەر ئىمان ئېاتقانلرغا ئەۇىشىدۇ .ئۇلر مېنىڭ نامىم بىلەن شەيتانلرنى قوغليدۇ .ئۇلر يېڭى تىلدا سۆزلەيدۇ. 18ئۇلر يىلننى ئالىدۇ .ئەۇەر ئۇلر ئەجەللىك نەرسىنى ئىچسە ،ئۇلرغا زىاان كەلتۈرمەيدۇ .ئۇلر كېسەلرۇە قول قويۇپ ،ئەسلىگە كېلىدۇ. 19شۇنىڭ بىلەن ،پەرۋەردىگار ئۇلرغا سۆز قىلىپ بولغاندىن كېاىن ،ئۇ ئاسمانغا كۆتۈرۈلۈپ ،خۇدانىڭ ئوڭ يېنىدا ئولتۇردى. 20ئۇلر چىقىپ ،پەرۋەردىگار ئۇلر بىلەن بىللە ئىشلەيدىغان اەممە يەرنى تەشۋىق قىلدى ۋە تۆۋەندىكى ئالمەتلەر بىلەن بۇ سۆزنى دەلىللىدى .ئامىن.
44
لۇقا 1باب1چۈنكى نۇرغۇن كىاىلەر ئارىمىزغا جەزمەن ئىاىنىدىغان ئىالرنى بايان قىلىش ئۈچۈن قول تۇتۇشۇپ يولغا چىقتى. 2ئۇلر باشتىن-ئاخىر ئۆز كۆزى بىلەن كۆرگۈچىلەر ۋە سۆزنىڭ خىزمەتچىلىرى بولغان بىزگە يەتكۈزگەندەك. 3ھەممىنى باشتىن-ئاخىر تولۇق چۈشىنىپ ،سىزگە ئەڭ ئېسىل تېئوفىلۇسنى تەرتىپلىك يېزىش ماڭا ياخاى تۇيۇلدى. 4سىلەرگە بۇيرۇلغان نەرسىلەرنىڭ ئېنىقلىقىنى بىلەلەيسىلەر. 5يەھۇدىيە پادىااھى ھىرود خاننىڭ زامانىدا ،ئابىيانىڭ يولىدا زەكەرىيا ئىسىملىك بىر روھانىي بار ئىدى ،ئۇنىڭ ئايالى ھارۇننىڭ قىزلىرىدىن بولۇپ ،ئىسمى ئېلىزابېت ئىدى. 6ئۇلر ھەر ئىككىلىسى خۇدا ئالدىدا ھەققانىي ئادەم بولۇپ ،پەرۋەردىگارنىڭ بارلىق ئەمر-پەرمانلىرىدا ئەيىبسىز ماڭدى. 7ئۇلرنىڭ بالىسى يوق ،چۈنكى ئېلىزابېت تۇغماس بولغاچقا ،ھەر ئىككىلىسى بىر نەچچە يىلدىن بۇيان قاتتىق ئازابلندى. 8ئۇ روھانىينىڭ خىزمىتىنى تەرتىپ بويىچە خۇدا ئالدىدا ئىجرا قىلىۋاتقاندا ، 9روھانىينىڭ ئادىتى بويىچە ،ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەتخانىسىغا كىرگەندە خۇشبۇي ئىسرىقلرنى كۆيدۈرۈش ئىدى. 10خاليىق ئىسرىق ۋاقتىدا ،دۇئا-تىلۋەت قىلمايتتى. 11ئۇنىڭغا خۇشبۇي قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئوڭ تەرىپىدە تۇرغان پەرۋەردىگارنىڭ پەرىاتىسى كۆرۈندى. 12زەكەرىيا ئۇنى كۆرۈپ قاتتىق بىئارام بولدى. 13پەرىاتە ئۇنىڭغا« :قورقما ،زەكەرىيا ،چۈنكى دۇئايىڭ ئاڭلندى .ئايالىڭىز ئېلىزابېت سىزگە بىر ئوغۇل تۇغۇپ بېرىدۇ ،ئۇنىڭ ئىسمىنى جون دەپ ئاتايسىز. 14سەن خۇشاللىق ۋە خۇشاللىققا ئېرىاىسەن .ئۇنىڭ تۇغۇلۇشىدىن نۇرغۇن كىاىلەر خۇشال بولىدۇ. 15چۈنكى ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە ئۇلۇغ بولىدۇ ،شارابمۇ ،كۈچلۈك ئىچىملىكمۇ ئىچمەيدۇ .ئۇ ئانىسىنىڭ قورسىقىدىنمۇ مۇقەددەس روھقا تولىدۇ. 16ئىسرائىللرنىڭ نۇرغۇنلىرى پەرۋەردىگارى خۇداغا يۈزلىنىدۇ. 17ئۇ ئىلياسنىڭ روھى ۋە كۈچ-قۇدرىتى بىلەن ئۇنىڭ ئالدىغا بېرىپ ،ئاتىلرنىڭ قەلبىنى بالىلرغا ،ئاسىيلىق قىلغۇچىلر ئادىل ئەقىل- پاراسەتكە بويسۇندۇرىدۇ .پەرۋەردىگار ئۈچۈن تەييارلنغان خەلقنى تەييارلش. 18زەكەرىيا پەرىاتەگە : -بۇنى قانداق بىلىمەن؟ چۈنكى مەن بىر ياشانغان ئادەم ،ئايالىم نەچچە يىلدىن بۇيان قاتتىق ئازابلندى. 19پەرىاتە ئۇنىڭغا جاۋابەن : -مەن جىبرىئىل ،مەن خۇدانىڭ ھۇزۇرىدا .مەن سىلەرگە سۆزلەشكە ۋە بۇ خۇش خەۋەرنى يەتكۈزۈش ئۈچۈن ئەۋەتىلدىم. 20مانا ،بۇ ئىالر ئەمەلگە ئاشۇرۇلغانغا قەدەر ،گاچا بولۇپ ،سۆزلىيەلمەيسەن ،چۈنكى سەن ئۆز قەرەلىدە ئەمەلگە ئاشىدىغان سۆزلىرىمگە ئىاەنمەيسەن. 21كىاىلەر زەكەرىيانى ساقلپ ،ئۇنىڭ بۇتخانىدا ئۇزۇن تۇرغانلىقىغا ھەيران قالدى. 22ھەزرىتى ئەيسا سىرتقا چىقىپ ،ئۇلرغا گەپ قىللمىدى .ئۇلر ئىبادەتخانىدا بىر كۆرۈنۈشنى كۆرگەنلىكىنى ھېس قىلدى. 23خىزمەت ۋاقتى توشقاندىن كېيىن ،ئۇ ئۆز ئۆيىگە كەتتى. 24شۇ كۈندىن كېيىن ،ئايالى ئېلىزابېت ھامىلىدار بولۇپ ،بەش ئاي ئۆزىنى يوشۇرۇپ: 25پەرۋەردىگار ماڭا قارىغان كۈنلەردە ،ماڭا قىلغان تۆھمەتلىرىمنى يوقىتىش ئۈچۈن ،ماڭا شۇنداق قىلدى. 26ئالتىنچى ئايدا ،جىبرىئىل پەرىاتە خۇدادىن جەلىلىيە ئۆلكىسىدىكى ناسىرە شەھىرىگە ئەۋەتىلدى. 27داۋۇتنىڭ جەمەتىدىن يۈسۈپ ئىسىملىك بىر ئەرگە ياتلىق بولغان بىر قىزغا .قىزنىڭ ئىسمى مەريەم ئىدى. 28پەرىاتە ئۇنىڭ قېاىغا كېلىپ _ :سالم ،ھۆرمەتكە سازاۋەر ئادەم ،رەببىم سەن بىلەن بىللە ،سەن ئاياللر ئارىسىدا بەختلىكسەن. 29ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ گېپىدىن ئەنسىرەپ ،ئۇنىڭ قانداق سالم بولۇشى كېرەكلىكىنى كۆڭلىگە پۈكتى. 30پەرىاتە ئۇنىڭغا : -مەريەم ،قورقما ،چۈنكى سەن خۇدانىڭ ئىلتىپاتىغا ئېرىاتىڭ. 31مانا ،قورسىقىڭىزدا ھامىلىدار بولۇپ ،بىر ئوغۇل تۇغۇپ ،ئۇنىڭ ئىسمىنى ئەيسا دەپ ئاتايسىز. 32ئۇ ئۇلۇغ بولىدۇ ۋە ئەڭ ئۇلۇغ ئوغلى دەپ ئاتىلىدۇ .پەرۋەردىگار خۇدا ئۇنىڭغا ئاتىسى داۋۇتنىڭ تەختىنى بېرىدۇ. 33ئۇ ياقۇپنىڭ ئەۋلدىغا مەڭگۈ ھۆكۈمرانلىق قىلىدۇ .ئۇنىڭ پادىااھلىقىنىڭ ئاخىرى بولمايدۇ. 34ئاندىن ،مەريەم پەرىاتەگە : -مەن بىر ئادەمنى تونۇمايمەن. 35پەرىاتە ئۇنىڭغا جاۋابەن : -مۇقەددەس روھ سېنىڭ ئۈستۈڭگە كېلىدۇ ،ھەممىدىن ئۇلۇغ خۇدانىڭ كۈچ-قۇدرىتى سېنى سايە قىلىدۇ ، شۇڭا سەندىن تۇغۇلغان مۇقەددەس نەرسە خۇدانىڭ ئوغلى دەپ ئاتىلىدۇ. 36مانا ،نەۋرە تۇغقانلىرىڭىز ئېلىزابېتمۇ قېرىغاندا بىر ئوغۇل تۇغدى .بۇ ئۇنىڭ بىلەن تۇغماس دەپ ئاتالغان ئالتىنچى ئاي. 37چۈنكى ،خۇدا بىلەن ھېچ ئىش مۇمكىن ئەمەس. 38مەريەم« :پەرۋەردىگارنىڭ خىزمەتكارى !ماڭا قىلغان سۆزىڭ بويىچە بولسۇن .پەرىاتە ئۇنىڭدىن ئايرىلدى. 39ئۇ ۋاقىتلردا مەريەم ئورنىدىن تۇرۇپ ،تاغلىق رايونغا ،يەھۇدىيە شەھىرىگە باردى. 40زەكەرىيانىڭ ئۆيىگە كىرىپ ،ئېلىزابېتقا سالم بەردى. 41ئېلىزابېت مەريەمنىڭ سالىمىنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،بوۋاق ئۇنىڭ قورسىقىغا سەكرىدى .ئېلىزابېت مۇقەددەس روھقا تولدى: 42ئۇ قاتتىق ئاۋاز بىلەن _ :ئاياللر ئارىسىدا بەختلىك ،قورسىقىڭىزنىڭ مېۋىسى نەقەدەر بەختلىك! 45
لۇقا
43پەرۋەردىگارىمنىڭ ئانىسى مېنىڭ يېنىمغا كەلسۇن. 44چۈنكى ،سالمنىڭ ساداسى قۇلىقىمغا ئاڭلنغان ھامان ،بوۋاق خۇشاللىقىمدىن قورسىقىمغا سەكرىدى. 45ئىمان ئېيتقانلر نېمىدېگەن بەختلىك! 46مەريەم« :جېنىم پەرۋەردىگارنى ئۇلۇغليدۇ »دېدى. 47مېنىڭ روھىم نىجاتكارىم خۇداغا خۇشال بولدى. 48چۈنكى ئۇ خىزمەتكارىنىڭ تۆۋەن مۈلكىنى كۆزدە تۇتتى ،چۈنكى ،بۇنىڭدىن كېيىن ئەۋلدلر مېنى بەختلىك دەپ ئاتايدۇ. 49چۈنكى كۈچلۈك ئادەم ماڭا چوڭ ئىالرنى قىلدى .ئۇنىڭ ئىسمى مۇقەددەس. 50ئۇنىڭ رەھمىتى ئەۋلدتىن ئەۋلدقا قورقىدىغانلرغا. 51ئۇ قولى بىلەن كۈچ كۆرسەتتى .ئۇ مەغرۇرلرنى ئۇلرنىڭ قەلبىدىكى تەسەۋۋۇرغا چېچىۋەتتى. 52ئۇ كۈچلۈكلەرنى ئورۇنلىرىدىن چۈشۈردى ۋە ئۇلرنى تۆۋەن دەرىجىگە كۆتۈردى. 53ئۇ ئاچ قالغانلرنى ياخاى نەرسىلەر بىلەن تولدۇردى .ئۇ بايلرنى قۇرۇق يولغا ئەۋەتتى. 54ئۇ ئۆزىنىڭ رەھىم-شەپقىتىنى ئەسلەش ئۈچۈن ،بەندىسى ئىسرائىلنى يۆلىدى. 55ئۇ ئەجدادلىرىمىزغا ،ئىبراھىمغا ۋە ئۇنىڭ ئەۋلدلىرىغا مەڭگۈ سۆز قىلدى. 56مەريەم ئۇنىڭ بىلەن ئۈچ ئاي ئەتراپىدا تۇرۇپ ،ئۆيىگە قايتىپ كەلدى. 57ئېلىزابېتنىڭ ئۇنى قۇتۇلدۇرىدىغان ۋاقتى كەلدى .ئۇ بىر ئوغۇل تۇغدى. 58قوشنىلىرى ۋە نەۋرە تۇغقانلىرى پەرۋەردىگارنىڭ ئۇنىڭغا قانداق رەھىم-شەپقەت قىلغانلىقىنى ئاڭلىدى .ئۇلر ئۇنىڭ بىلەن خۇشال بولدى. 59سەككىزىنچى كۈنى ،ئۇلر بالىنى خەتنە قىلىش ئۈچۈن كەلدى .ئۇلر ئۇنى ئاتىسىنىڭ ئىسمى بىلەن زەكەرىيا دەپ ئاتىدى. 60ئانىسى جاۋاب بېرىپ : -ئۇنداق ئەمەس .ئەمما ئۇ يەھيا دەپ ئاتىلىدۇ. 61ئۇلر ئۇنىڭغا _ :تۇغقانلىرىڭدىن بۇ ئىسىم بىلەن ئاتالغانلر يوق. 62ئۇلر ئاتىسىغا قانداق چاقىرغانلىقىنى كۆرسەتتى. 63ئۇ بىر يېزىق جەدۋىلىنى سورىدى ۋە مۇنداق يازدى« :ئۇنىڭ ئىسمى يەھيا .ئۇلر ھەممىنى ھەيران قالدۇردى. 64ئۇنىڭ ئاغزى دەرھال ئېچىلىپ ،تىلى بوشىاىپ ،سۆز قىلدى ۋە خۇدانى مەدھىيىلىدى. 65ئەتراپتا ياشايدىغانلرنىڭ ھەممىسىدە قورقۇنچ پەيدا بولدى .بۇ سۆزلەرنىڭ ھەممىسى يەھۇدىيەدىكى بارلىق تاغلىق رايونلردا چەتئەلردە ياڭرىدى. 66ئۇلرنىڭ سۆزىنى ئاڭلىغانلرنىڭ ھەممىسى كۆڭلىدە تۇرۇپ« :بۇ قانداق بال !پەرۋەردىگارنىڭ قولى ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئىدى. 67ئاتىسى زەكەرىيا مۇقەددەس روھقا تولدى ۋە بېاارەت بېرىپ: 68ئىسرائىللرنىڭ پەرۋەردىگارى خۇداغا مۇبارەك بولسۇن .چۈنكى ئۇ ئۆز خەلقىنى زىيارەت قىلدى ۋە ئۇنى قۇتۇلدۇردى. 69ئۇ خىزمەتكارى داۋۇتنىڭ ئۆيىدە بىزگە نىجاتلىق ئاتا قىلدى. 70ئۇ دۇنيا باشلنغاندىن تارتىپ ھازىرغىچە بولغان مۇقەددەس پەيغەمبەرلىرىنىڭ ئاغزىدا سۆزلىگەندە: 71بىزنىڭ دۈشمىنىمىزدىن ۋە بىزنى ئۆچ كۆرىدىغانلرنىڭ قولىدىن قۇتۇلۇشىمىز كېرەك. 72ئەجدادلىرىمىزغا ۋەدە قىلىنغان رەھىم-شەپقەتنى ئادا قىلىش ۋە ئۇنىڭ مۇقەددەس ئەھدىسىنى ئەسلەش. 73ئۇ ئاتىمىز ئىبراھىمغا بەرگەن قەسەم ، 74ئۇ بىزگە بەرسۇن ،دۈشمەنلىرىمىزنىڭ قولىدىن قۇتۇلۇشىمىز ئۇنىڭغا قورقماي ئۇنىڭغا خىزمەت قىلسۇن ، 75ھاياتىمىزنىڭ پۈتۈن كۈنلىرى ئۇنىڭ ئالدىدا مۇقەددەس ۋە ھەققانىيلىق بىلەن. 76ئەي بالم ،سەن ئەڭ ئۇلۇغ پەيغەمبەر دەپ ئاتىلىدۇ ،چۈنكى سەن پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا ئۇنىڭ يوللىرىنى تەييارليسەن. 77گۇناھلىرىنى كەچۈرۈم قىلىش ئارقىلىق ئۆز خەلقىگە نىجاتلىق توغرىسىدا بىلىم بېرىش. 78خۇدايىمىزنىڭ رەھىم-شەپقىتى بىلەن .شۇنىڭ بىلەن يۇقىرىدىن كەلگەن كۈنلەر بىزنى زىيارەت قىلدى ، 79قاراڭغۇلۇقتا ۋە ئۆلۈم سايىسىدا ئولتۇرغانلرغا نۇر بېرىش ،پۇتىمىزنى تىنچلىق يولىغا يېتەكلەش. 80بال چوڭ بولۇپ ،روھى كۈچىيىپ ،ئىسرائىلىيەگە كۆرۈنگەنگە قەدەر چۆلدە قالدى. ئىككىنچى باب 1ئۇ كۈنلەردە ،قەيسەر ئاۋگۇسۇستىن پۈتۈن دۇنيانىڭ باج ئېلىنىاى توغرىسىدا پەرمان چىقتى. ( 2بۇ باج تۇنجى قېتىم كىرىنىيۇس سۈرىيەنىڭ ۋالىيسى بولغاندا قىلىنغان). 3ھەممەيلەن ئۆز شەھىرىگە باج ئېلىندى. 4يۈسۈپ يەنە جەلىلىيە ئۆلكىسىدىن ناسىرە شەھىرىدىن يەھۇدىيەگە ،بەيتلەھەم دەپ ئاتىلىدىغان داۋۇت شەھىرىگە باردى( .چۈنكى ئۇ داۋۇتنىڭ ئۆيى ۋە نەسەبىدىن ئىدى ): 5ئۇنىڭ ئايالى مەريەم بىلەن باج ئېلىش ،بالىسى بىلەن ئۇلۇغ بولۇش. 6شۇنداق قىلىپ ،ئۇلر ئۇ يەردە تۇرغاندا ،ئۇنى قۇتۇلدۇرىدىغان كۈنلەر توشتى. 7ئۇ تۇنجى ئوغلىنى تۇغۇپ ،ئۇنى ئوراپ تۇرغان كىيىملەرگە ئوراپ ،ئوتلققا قويدى .چۈنكى مېھمانخانىدا ئۇلرغا ئورۇن يوق ئىدى. 8شۇ دۆلەتتە پادىچىلر كېچىسى پادىلىرىنى كۆزىتىپ ،ئېتىزدا تۇراتتى. 9پەرۋەردىگارنىڭ پەرىاتىسى ئۇلرنىڭ يېنىغا كەلدى .پەرۋەردىگارنىڭ شان-شەرىپى ئۇلرنىڭ ئەتراپىدا چاقناپ كەتتى. 10پەرىاتە ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :قورقماڭلر ،چۈنكى ،مەن سىلەرگە بارلىق خۇشخەۋەرلەرنى ئېلىپ كەلدىم. 11چۈنكى ،بۈگۈن داۋۇت شەھىرىدە قۇتقۇزغۇچى بولغان ئەيسا مەسىھ تۇغۇلدى. 46
لۇقا
12بۇ سىلەرگە بىر مۆجىزە بولىدۇ .بوۋاقنىڭ ئېغىلغا ئورالغان ،ئېغىلدا ياتقانلىقىنى كۆرىسىز. 13تۇيۇقسىز ،پەرىاتە بىلەن بىللە نۇرغۇن ساماۋى قوشۇن خۇدانى مەدھىيىلەپ: 14ئەڭ ئۇلۇغ خۇداغا شان-شەرەپ ،يەر يۈزىدە تىنچلىق ،كىاىلەرگە ياخاى ئىرادە. 15پەرىاتىلەر ئۇلردىن جەننەتكە كېتىپ بارغاندا ،پادىچىلر بىر-بىرىگە« :ئەمدى بىز بەيتلەھەمگە بېرىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ئاشكارىلىغان ئىالىرىنى كۆرۈپ باقايلى »دېدى. us. 16ئۇلر ئالدىراپ-تېنەپ كېلىپ ،مەريەم بىلەن يۈسۈپنى ۋە ئېغىلدا ياتقان بوۋاقنى تاپتى. 17بۇنى كۆرگەندىن كېيىن ،ئۇلرغا بۇ بالىغا مۇناسىۋەتلىك سۆزنى چەتئەلگە خەۋەر قىلدى. 18بۇنى ئاڭلىغانلرنىڭ ھەممىسى پادىچىلر ئېيتقان سۆزلەرگە ھەيران قالدى. 19مەريەم بۇ ئىالرنىڭ ھەممىسىنى ساقلپ ،كۆڭلىدە ئويلندى. 20پادىچىلر قايتىپ كېلىپ ،خۇداغا ئېيتقاندەك ،ئاڭلىغان ۋە كۆرگەنلىرى ئۈچۈن خۇدانى مەدھىيىلەپ ۋە مەدھىيىلىدى. 21بالىنى خەتنىسى قىلىش ئۈچۈن سەككىز كۈن توشقاندىن كېيىن ،ئۇنىڭ ئىسمى ئەيسا دەپ ئاتالغان ،ئۇ قورساقتىكى ھامىلىدار بولۇشتىن ئىلگىرى پەرىاتىنىڭ ئىسمى بىلەن ئاتالغان. 22مۇسا پەيغەمبەرنىڭ تەۋرات قانۇنى بويىچە پاكلنغان كۈنلەر توشقاندىن كېيىن ،ئۇنى يېرۇسالېمغا ئېلىپ كېلىپ ،ئۇنى پەرۋەردىگارغا تەقدىم قىلدى. ( 23پەرۋەردىگارنىڭ قانۇنىدا يېزىلغاندەك :قورسىقىنى ئاچقان ھەر بىر ئەر پەرۋەردىگارغا مۇقەددەس دەپ ئاتىلىدۇ). 24پەرۋەردىگارنىڭ قانۇنىدا دېيىلگەندەك قۇربانلىق قىلىش ،بىر جۈپ تاشپاقىسى ياكى ئىككى ياش كەپتەر. 25يېرۇسالېمدا شىمون ئىسىملىك بىر كىاى بار ئىدى .ئۇ كىاى ئادىل ۋە ئىخلسمەن بولۇپ ،ئىسرائىلىيەنىڭ تەسەللىلىرىنى ساقلىدى . مۇقەددەس روھ ئۇنىڭ ئۈستىدە ئىدى. 26رەببىمىز ئەيسا مەسىھنى كۆرۈشتىن بۇرۇن ،ئۇنىڭ ئۆلۈمنى كۆرمەسلىكى مۇقەددەس روھ تەرىپىدىن ئۇنىڭغا نازىل قىلىندى. 27ئۇ خۇدانىڭ روھى بىلەن ئىبادەتخانىغا كەلدى .ئاتا-ئانىلر بال ھەزرىتى ئەيسانى ئېلىپ كېلىپ ،ئۇنىڭ ئادىتى بويىچە قىلدى. 28ئاندىن ،ئۇنى قۇچىقىغا ئېلىپ ،خۇداغا بەخت تىلىدى ۋە: 29ئى رەببىم ،ئەمدى خىزمەتكارىڭنىڭ سۆزىگە ئاساسەن خاتىرجەم يولغا چىقىڭ. 30چۈنكى ،سېنىڭ نىجاتلىقىڭنى كۆزۈم كۆردى. 31ئۇنى ھەممە ئادەم ئالدىدا تەييارلىدىڭ. 32يەھۇدىي ئەمەسلەرنى يورۇتۇش نۇرى ،خەلقىڭ ئىسرائىلنىڭ شان-شەرىپى. 33يۈسۈپ ۋە ئۇنىڭ ئانىسى بۇ سۆزلەرگە ھەيران قالدى. 34شىمون ئۇلرغا بەخت تىلىدى ۋە ئانىسى مەريەمگە مۇنداق دېدى« :مانا بۇ بال ئىسرائىلدىكى نۇرغۇن كىاىلەرنىڭ يىقىلىپ قايتا تىرىلىاىگە تەييارلندى .ھەمدە ئۇنىڭغا قارشى سۆزلىنىدىغان بەلگە ئۈچۈن. ( 35شۇنداق ،نۇرغۇن قەلبلەرنىڭ ئوي-پىكىرلىرى ئاشكارىلنسۇن دەپ ،ئۆز جېنىڭدىن قىلىچ تېاىپ كېتىدۇ). 36ئۇ يەردە ئاسېر قەبىلىسىدىكى فانۇئېلنىڭ قىزى ئاننا ئىسىملىك بىر پەيغەمبەر بار ئىدى. 37ئۇ تۆت تۆت ياش ئەتراپىدا تۇل ئايال بولۇپ ،ئۇ بۇتخانىدىن چىقماي ،كېچە-كۈندۈز روزا ۋە دۇئا-تىلۋەت بىلەن خۇداغا خىزمەت قىلدى. 38شۇ تاپتا ،ئۇ دەرھال پەرۋەردىگارغا شۈكۈر ئېيتتى ۋە يېرۇسالېمدا قۇتۇلۇشنى خاليدىغانلرنىڭ ھەممىسىگە سۆز قىلدى. 39ئۇلر ھەممە ئىالرنى پەرۋەردىگارنىڭ قانۇنى بويىچە ئادا قىلىپ ،جەلىلىيە ئۆلكىسىگە قايتىپ ،ئۆز شەھىرى ناسىرە شەھىرىگە قايتىپ كەلدى. 40بال چوڭ بولۇپ ،ئەقىل-پاراسەتكە تولدى. 41ئاتا-ئانىسى ھەر يىلى ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىدا يېرۇسالېمغا باردى. 42ئۇ ئون ئىككى ياشقا كىرگەندە ،ئۇلر ھېيت ئادىتى بويىچە يېرۇسالېمغا باردى. 43ئۇلر قايتىپ كەلگەندىن كېيىن ،ھەزرىتى ئەيسا يېرۇسالېمدا قالدى .يۈسۈپ ۋە ئانىسى بۇنى بىلمەيتتى. 44لېكىن ،ئۇلر ئۇنى شىركەتتە بولدى دەپ ئويلپ ،بىر كۈنلۈك سەپەر قىلدى .ئۇلر ئۇنى تۇغقانلىرى ۋە تونۇشلىرى ئارىسىدىن ئىزدىدى. 45ئۇلر ئۇنى تاپالمىغاندىن كېيىن ،يېرۇسالېمغا قايتىپ كەلدى. 46ئۈچ كۈندىن كېيىن ،ئۇلر ئۇنى بۇتخانىدا ،دوختۇرلرنىڭ ئارىسىدا ئولتۇرۇپ ،ئۇلرنىڭ سۆزىنى ئاڭلىدى ۋە ئۇلردىن سوئال سورىدى. 47ئۇنى ئاڭلىغانلرنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭ چۈشىنىاى ۋە جاۋابىغا ھەيران قالدى. 48ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى كۆرۈپ ھەيران قېلىاتى .ئانىسى ئۇنىڭغا : -ئوغلۇم ،نېمىاقا بىزگە بۇنداق مۇئامىلە قىلدىڭ؟ مانا ،داداڭ ئىككىمىز سېنى قايغۇغا سالدۇق. 49ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مېنى قانداق ئىزدىدىڭ؟ مېنىڭ ئاتامنىڭ ئىاى بىلەن شۇغۇللىنىدىغانلىقىمنى بىلمەمسىلەر؟ 50ئۇلر ھەزرىتى ئەيساغا قىلغان سۆزلىرىنى چۈشەنمىدى. 51ھەزرىتى ئەيسا ئۇلر بىلەن بىللە بېرىپ ،ناسىرە شەھىرىگە كەلدى ۋە ئۇلرغا بويسۇندى ،ئەمما ئانىسى بۇ سۆزلەرنى كۆڭلىدە ساقلىدى. 52ھەزرىتى ئەيسا ئەقىل -پاراسەت ۋە بوي ئېگىزلىكى ،خۇدا ۋە ئىنسانلرغا پايدىلىق بولدى.
47
لۇقا
3باب1ھازىر تىبېرىئۇس قەيسەر ھۆكۈمرانلىق قىلغان 15-يىلى ،پونتيۇس پىلتۇس يەھۇدىيە ۋالىيسى بولدى ،ھىرود گالىلىيە ئۆلكىسىگە ،ئىنىسى فىلىپ تېتراخ ۋە تراخونىت رايونىغا ۋە ئابىلىننىڭ تېتراسى لىسانىياغا كەلدى. 2ئانناس بىلەن كايافاس باش روھانىيلر بولغاچقا ،خۇدانىڭ سۆزى چۆلدە زەكەرىيانىڭ ئوغلى يەھياغا كەلدى. 3ئۇ ئىئوردان دەرياسىنىڭ ھەرقايسى جايلىرىغا كېلىپ ،گۇناھلرنىڭ كەچۈرۈم قىلىنىاى ئۈچۈن تەۋبە چۆمۈلدۈرۈشنى تەشۋىق قىلدى. 4يەشايا پەيغەمبەرنىڭ سۆزى كىتابىدا مۇنداق يېزىلغان« :چۆلدە يىغلىغان كىاىنىڭ ئاۋازى «:رەببىمىزنىڭ يولىنى تەييارلڭلر ،ئۇنىڭ يوللىرىنى توغرىلڭلر. 5ھەر بىر جىلغىلر تولدۇرۇلۇپ ،تاغلر ۋە تاغلر تۆۋەنلەپ كېتىدۇ .ئەگرى سىزىق تۈز بولۇپ ،قوپال يوللر سىلىق بولىدۇ. 6ھەممە ئادەم خۇدانىڭ نىجاتلىقىنى كۆرىدۇ. 7ئاندىن ،ئۇ چۆمۈلدۈرۈش ئۈچۈن چىققان خاليىققا مۇنداق دېدى« :ئەي ئەۋلدلر يىلنلر ،سېنى كەلگۈسىدىكى غەزەپتىن قېچىاقا ئاگاھلندۇرغان كىم؟ 8شۇنىڭ ئۈچۈن ،تەۋبە قىلىاقا ئەرزىيدىغان مېۋىلەرنى ئېلىپ بېرىڭلر ۋە ئۆز-ئاراڭلردا« :بىز ئىبراھىمنى ئاتىمىزغا تاپتۇق »دېمەڭلر ، چۈنكى مەن سىلەرگە دەيمەنكى ،خۇدا بۇ تاشلردىن ئىبراھىمغا بالىلرنى يېتىاتۈرەلەيدۇ. 9مانا ئەمدى پالتا دەرەخلەرنىڭ يىلتىزىغا قويۇلدى .شۇڭا ياخاى مېۋە بەرمىگەن دەرەخلەرنىڭ ھەممىسى كېسىلىپ ئوتقا تاشلىنىدۇ. 10كىاىلەر ئۇنىڭدىن : -ئۇنداقتا بىز نېمە قىلىمىز؟ 11ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئىككى چاپان بار ،ھېچنىمىسى يوق كىاىگە بەرسۇن .گۆش بار ئادەممۇ شۇنداق قىلسۇن. 12ئاندىن ،باجگىرلرمۇ چۆمۈلدۈرۈلۈپ ،ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،بىز نېمە قىلىاىمىز كېرەك؟ 13ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەرگە تەيىنلەنگەندىن باشقا نەرسە قىلما! 14لەشكەرلەرمۇ ئۇنىڭدىن : -نېمە قىلىاىمىز كېرەك؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ھېچكىمگە زوراۋانلىق قىلماڭلر ،يالغانچىلىق قىلماڭلر . مائاشىڭىزغا رازى بولۇڭ. 15كىاىلەر تەقەززالىق بىلەن كۈتكەندەك ،بارلىق كىاىلەر يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئەيسا مەسىھ ياكى ئەمەسلىكى قەلبىدە ئويلندى. 16يەھيا پەيغەمبەر ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مەن سېنى ھەقىقەتەن سۇغا چۆمۈلدۈرىمەن .ئەمما مەندىن كۈچلۈكرەك ،مەن ئايىغىمنى ئېچىاقا ليىق ئەمەس ،ئۇ سېنى مۇقەددەس روھ ۋە ئوت بىلەن چۆمۈلدۈرىدۇ. 17ئۇنىڭ قولىدا شامالدۇرغۇچ بار ،ئۇ يەرنى پاكىز تازىلپ ،بۇغداينى يىغىپ ساقليدۇ .ئەمما ئۇ ئوتنى ئۆچۈرمەيدۇ. 18ئۇنىڭ نەسىھىتىدە باشقا نۇرغۇن ئىالر ئۇنى كىاىلەرگە يەتكۈزدى. 19لېكىن ھىرود خان ئىنىسى فىلىپنىڭ ئايالى ھىرودىيە ۋە ھىرود خاننىڭ قىلغان بارلىق يامانلىقلىرى سەۋەبىدىن ئۇنى ئەيىبلىدى. 20ھەممىدىن مۇھىمى ،ئۇ جوننى تۈرمىدە تاقىدى. 21ھەممە ئادەم چۆمۈلدۈرۈلگەندىن كېيىن ،ئەيسامۇ چۆمۈلدۈرۈلۈپ دۇئا-تىلۋەت قىلىپ ،ئاسمان ئېچىلدى. 22مۇقەددەس روھ ئۇنىڭ ئۈستىگە كەپتەردەك تەن شەكلىدە چۈشتى ۋە ئەرشتىن« :سەن مېنىڭ سۆيۈملۈك ئوغلۇم »دېدى .سەندىن خۇشالمەن. 23ھەزرىتى ئەيسا ئۆزى ھەسەننىڭ ئوغلى يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئىدى. 24مەتاتنىڭ ئوغلى ،ئۇ لۋىينىڭ ئوغلى ،مېلكىنىڭ ئوغلى ،ئۇ يۈسۈپنىڭ ئوغلى جاننانىڭ ئوغلى ئىدى. 25مەتاتياسنىڭ ئوغلى ،ئۇ ئاموسنىڭ ئوغلى ،نائومنىڭ ئوغلى ،ناگگېنىڭ ئوغلى ئەسلىنىڭ ئوغلى ئىدى. 26ئۇ ماتنىڭ ئوغلى ماتاتيانىڭ ئوغلى ،سېمېينىڭ ئوغلى ،ئۇ يەھۇدانىڭ ئوغلى يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئىدى. 27يوھاننانىڭ ئوغلى ،ئۇ رىسانىڭ ئوغلى ،ئۇ زوروبابېلنىڭ ئوغلى ،سالتىئېلنىڭ ئوغلى ،نېرىنىڭ ئوغلى. 28قايسىسى مېلكىنىڭ ئوغلى ،ئەددىنىڭ ئوغلى ،كوسامنىڭ ئوغلى ،ئېرومنىڭ ئوغلى ئېلمودامنىڭ ئوغلى ئىدى. 29قايسىسى جوسېنىڭ ئوغلى ،ئېلىئېزېرنىڭ ئوغلى ،ئۇ جورىمنىڭ ئوغلى ،ئۇ لۋىينىڭ ئوغلى ماتاتنىڭ ئوغلى ئىدى. 30شىموننىڭ ئوغلى يەھۇدانىڭ ئوغلى ،يۈسۈپنىڭ ئوغلى ،يوناننىڭ ئوغلى ئېلىياكىمنىڭ ئوغلى ئىدى. 31ئۇ مېلىيانىڭ ئوغلى ،يەنى مەناننىڭ ئوغلى ،ماتاتانىڭ ئوغلى ،ئۇ داۋۇتنىڭ ئوغلى ناتاننىڭ ئوغلى. 32ئۇ يېسېنىڭ ئوغلى ،ئوبېدنىڭ ئوغلى ،بوزنىڭ ئوغلى ،سالموننىڭ ئوغلى نائاسسوننىڭ ئوغلى ئىدى. 33ئۇ ئامىنەدابنىڭ ئوغلى ،ئارامنىڭ ئوغلى ،ئەسرومنىڭ ئوغلى ،فىرئەۋننىڭ ئوغلى ،يەھۇدانىڭ ئوغلى ئىدى. 34ياقۇپنىڭ ئوغلى ،ئىسھاقنىڭ ئوغلى ،ئىبراھىمنىڭ ئوغلى ،ئۇ تارانىڭ ئوغلى ،ناچورنىڭ ئوغلى ئىدى. 35سارۇچنىڭ ئوغلى ،راگاۋنىڭ ئوغلى ،فالەكنىڭ ئوغلى ،سەلەنىڭ ئوغلى خېبېرنىڭ ئوغلى. 36قايسىسى كاياننىڭ ئوغلى ،ئۇ ئارپاكسادنىڭ ئوغلى ،سېمنىڭ ئوغلى ،نومنىڭ ئوغلى لمېكنىڭ ئوغلى ئىدى. 37مەتۇسالنىڭ ئوغلى ،ئۇ ھانۇخنىڭ ئوغلى ،جەرەدنىڭ ئوغلى ،جارېدنىڭ ئوغلى ،ئۇ مالننىڭ ئوغلى كايناننىڭ ئوغلى ئىدى. 38ئېنوسنىڭ ئوغلى ،سىيىتنىڭ ئوغلى ،ئۇ خۇدانىڭ ئوغلى ئادەم ئەلەيھىسسالمنىڭ ئوغلى ئىدى. 4باب1مۇقەددەس روھقا تولغان ئەيسا ئىئوردان دەرياسىدىن قايتىپ كېلىپ ،روھ تەرىپىدىن چۆلگە ئېلىپ كېلىندى. 2قىرىق كۈن شەيتاننىڭ ئېزىقتۇرۇشى .ئۇ كۈنلەردە ئۇ ھېچ نەرسە يېمىدى ،ئۇلر تۈگىگەندىن كېيىن ،قورسىقى ئاچتى. 3شەيتان ئۇنىڭغا : -ئەگەر سەن خۇدانىڭ ئوغلى بولساڭ ،بۇ تاشنى نان ياساشقا بۇيرۇغىن.
48
لۇقا
4ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مۇقەددەس يازمىلردا مۇنداق يېزىلغان« :ئىنسان يالغۇز نان بىلەنل ئەمەس ،بەلكى خۇدانىڭ ھەربىر سۆزى بىلەن ياشايدۇ. 5شەيتان ئۇنى ئېگىز تاغقا ئېلىپ چىقىپ ،بىر دەمدىل ئۇنىڭغا دۇنيادىكى بارلىق پادىااھلىقلرنى كۆرسەتتى. 6شەيتان ئۇنىڭغا : -مەن ساڭا ۋە ئۇلرنىڭ شان-شەرىپىگە ساڭا پۈتۈن كۈچ ئاتا قىلىمەن ،چۈنكى بۇ ماڭا تاپاۇرۇپ بېرىلگەن .مەن ئۇنى كىمگە بېرىمەن. 7ئەگەر سەن ماڭا ئىبادەت قىلساڭ ،ھەممىسى سېنىڭ بولىدۇ. 8ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -شەيتان ،مېنىڭ كەينىمدىن مېڭىڭ ،چۈنكى ئۇ« :خۇدايىڭ پەرۋەردىگارغا ئىبادەت قىلغىن ،ئۇ پەقەت ئۇنىڭ ئۈچۈن خىزمەت قىلىدۇ »دەپ يېزىلغان. 9ئۇنى يېرۇسالېمغا ئېلىپ كېلىپ ،ئۇنى ئىبادەتخانىنىڭ چوققىسىغا قويدى ۋە ئۇنىڭغا _ :ئەگەر سەن خۇدانىڭ ئوغلى بولساڭ ،ئۆزۈڭنى بۇ يەردىن تاشل. 10چۈنكى ،مۇقەددەس يازمىلردا« :ئۇ سېنى ساقلپ قېلىش ئۈچۈن پەرىاتىلىرىگە سېنى يۈكلەيدۇ »دەپ يېزىلغان. 11ئۇلر قولۇڭنى كۆتۈرۈۋالىدۇ ،بولمىسا پۇتۇڭنى تاشقا ئۇرمىسۇن. 12ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -خۇدايىڭ پەرۋەردىگارنى سىنىما. 13شەيتان بارلىق سىناقلرنى تۈگىتىپ ،ئۇنىڭدىن بىر مەزگىل ئايرىلدى. 14ئەيسا مەسىھ روھنىڭ كۈچ-قۇدرىتى بىلەن جەلىلىيە ئۆلكىسىگە قايتىپ كەلدى. 15ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ ئىبادەتخانىلىرىدا تەلىم بەردى. 16ئۇ ئۆزى تەربىيىلەنگەن ناسىرە شەھىرىگە كەلدى .ئۇ ئادىتى بويىچە ،دەم ئېلىش كۈنى ئىبادەتخانىغا كىرىپ ،ئورنىدىن تۇرۇپ ئوقۇشقا باشلىدى. 17ئۇ يەردە يەشايا پەيغەمبەرنىڭ كىتابى يەتكۈزۈلدى .ئۇ كىتابنى ئاچقاندىن كېيىن ،ئۇنىڭ يېزىلغان يېرىنى تاپتى. 18رەببىمىزنىڭ روھى مېنىڭ ئۈستۈمدە ،چۈنكى ئۇ مېنى كەمبەغەلرگە خۇش خەۋەر يەتكۈزۈش ئۈچۈن مەسىھ قىلدى .ئۇ مېنى سۇنۇقلرنى ساقايتىاقا ،تۇتقۇنلرغا قۇتۇلۇشنى ۋە ئەمالرغا كۆرۈش قۇۋۋىتىنى ئەسلىگە كەلتۈرۈشكە ،زەخىملەنگەنلەرنى ئازاد قىلىاقا ئەۋەتىاكە ئەۋەتتى. 19رەببىمىزنىڭ قوبۇل قىلليدىغان يىلىنى يەتكۈزۈش. 20ئۇ كىتابنى تاقاپ ،ئۇنى مىنىستىرغا يەنە بەردى .ئىبادەتخانىدىكى كىاىلەرنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭغا تىكىلدى. 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بۈگۈن بۇ مۇقەددەس كىتاب قۇلىقىڭلردا ئەمەلگە ئاشتى. 22ھەممەيلەن ئۇنىڭغا گۇۋاھلىق بەردى ۋە ئۇنىڭ ئاغزىدىن چىققان يېقىالىق سۆزلەرگە ھەيران قالدى .ئۇلر : -بۇ يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئەمەسمۇ؟ 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -دوختۇر ،ئۆزۈڭنى ساقايغىن - ،دېدى. 24ھەزرىتى ئەيسا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۆز يۇرتىدا ھېچقانداق پەيغەمبەر قوبۇل قىلىنمايدۇ. 25لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ئىلياس پەيغەمبەرنىڭ زامانىدا نۇرغۇن تۇل ئاياللر ئىسرائىلىيەدە بولۇپ ،ئۈچ يىل ئالتە ئاي ئاسمان تاقالدى. 26لېكىن ،ئىلياس ئەلەيھىسسالمنىڭ ھېچقايسىسىغا سىدون شەھىرى سارېپتاغا تۇل ئايالغا ئەۋەتىلمىدى. 27پەيغەمبەر ئېلىسا پەيغەمبەرنىڭ دەۋرىدە نۇرغۇن ماخاۋ كېسىلى ئىسرائىلىيەدە ئىدى .ئۇلرنىڭ ھېچقايسىسى پاكلنمىدى ،سۈرىيەلىك ناماننى قۇتۇلدۇردى. 28ئىبادەتخانىدىكى كىاىلەرنىڭ ھەممىسى بۇ گەپلەرنى ئاڭلپ ،قاتتىق غەزەپلەندى. 29ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنى شەھەردىن قوغلپ چىقاردى ۋە ئۇنى شەھەرگە سېلىنغان تاغ باغرىغا باشلپ باردى. 30لېكىن ،ئۇ ئۇلرنىڭ ئارىسىدىن ئۆتۈپ كەتتى. 31دەم ئېلىش كۈنى ،جەلىلىيە ئۆلكىسىنىڭ كەپەرناھۇم شەھىرىگە كېلىپ ،ئۇلرغا دەم ئېلىش كۈنى تەلىم بەردى. 32ئۇلر ئۇنىڭ تەلىماتىغا ھەيران قېلىاتى ،چۈنكى ئۇنىڭ سۆزى كۈچ بىلەن ئىدى. 33ئىبادەتخانىدا ناپاك شەيتاننىڭ روھى بار ۋە قاتتىق ئاۋاز بىلەن ۋاقىرىغان بىر كىاى بار ئىدى. 34ئېيتايلى :بىز ناسىرەلىك ئەيسا ،بىز بىلەن نېمە مۇناسىۋىتىمىز بار؟ سەن بىزنى ھالك قىلماقچىمۇ؟ سېنىڭ كىم ئىكەنلىكىڭنى بىلىمەن . خۇدانىڭ مۇقەددەس ئىگىسى. 35ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئەيىبلەپ : -خاتىرجەم بولۇڭ ،ئۇنىڭدىن چىقىڭ .شەيتان ئۇنى ئارىسىغا تاشلىۋەتكەندىن كېيىن ،ئۇ ئۇنىڭدىن چىقىپ ،ئۇنىڭغا ئازار بەرمىدى. 36ھەممەيلەن ھەيران قېلىاتى ۋە ئۆز-ئارا سۆزلەشتى« :بۇ نېمە دېگەن سۆز !چۈنكى ئۇ ھوقۇق ۋە كۈچ بىلەن ناپاك روھلرغا بۇيرۇق قىلىدۇ ،ئۇلر چىقىدۇ. 37ئۇنىڭ داڭقى دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىغا تارقالدى. 38ئۇ ئىبادەتخانىدىن چىقىپ ،سىمۇننىڭ ئۆيىگە كىردى .سىموننىڭ ئايالىنىڭ ئانىسى قاتتىق قىزىپ كەتتى .ئۇلر ئۇنىڭدىن ئۆتۈندى. 39ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭ يېنىدا تۇرۇپ ،قىزىتمىنى ئەيىبلىدى .ئۇ دەرھال ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇلرغا خىزمەت قىلدى. 40كۈن پاتقاندا ،كۆپ خىل كېسەلگە گىرىپتار بولغانلرنىڭ ھەممىسى ئۇنى يېنىغا ئېلىپ كەلدى .ئۇ ھەممەيلەنگە قوللىرىنى تەگكۈزۈپ ساقايتتى. 41شەيتانلرمۇ نۇرغۇن كىاىلەر ئارىسىدىن چىقىپ« :سەن خۇدانىڭ ئوغلى مەسىھ »دېدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى ئەيىبلىدى ،چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭ مەسىھ ئىكەنلىكىنى بىلدى. 42كۈن بولغاندا ،ئۇ يولغا چىقىپ ،چۆللۈككە كەتتى .كىاىلەر ئۇنى ئىزدەپ كېلىپ ،ئۇنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇلردىن ئايرىلمىسۇن. 49
لۇقا
43ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مەن خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى باشقا شەھەرلەرگە تەشۋىق قىلىاىم كېرەك. 44ئۇ جەلىلىيە ئۆلكىسىدىكى ئىبادەتخانىلردا ۋەز سۆزلىدى. 5باب1كىاىلەر خۇدانىڭ سۆزىنى ئاڭلشقا قىستىغاندا ،ئۇ گېننارېت كۆلى بويىدا تۇرۇپ ، 2كۆلنىڭ يېنىدا تۇرغان ئىككى كېمىنى كۆردى ،لېكىن بېلىقچىلر ئۇلردىن چىقىپ تورلىرىنى يۇيدى. 3ئۇ سىموننىڭ كېمىلىرىنىڭ بىرىگە كىرىپ ،ئۇنىڭدىن بۇ يەردىن ئازراق قوغلپ چىقىرىاىنى ئۆتۈندى .ئۇ ئولتۇرۇپ ،كىاىلەرگە پاراخوتتىن ئۆگەتتى. 4ئۇ سۆزدىن ئايرىلغاندىن كېيىن ،ئۇ سىمونغا « :چوڭقۇرلپ قويۇپ ،تورلىرىڭنى بىر ليىھە ئۈچۈن قويۇپ بەر »دېدى. 5سىمۇن ئۇنىڭغا _ :ئۇستاز ،بىز كېچىچە جاپا تارتتۇق ،ھېچ نەرسە ئالمىدۇق ،شۇنداقتىمۇ سېنىڭ سۆزىڭ بىلەن تورنى تاشليمەن. 6ئۇلر بۇ ئىانى قىلىپ بولغاندىن كېيىن ،نۇرغۇن بېلىقلرنى ۋە تورمۇزنى تورمۇزلىدى. 7ئۇلر باشقا پاراخوتتىكى شېرىكلىرىگە كېلىپ ئۇلرغا ياردەم قىلىاىنى ئۆتۈندى .ئۇلر كېلىپ ،ئىككى كېمىنى تولدۇرۇپ ،چۆكۈشكە باشلىدى. 8سىمون پېترۇس بۇنى كۆرۈپ ھەزرىتى ئەيسانىڭ تىزلىنىپ تۇرۇپ : -مەندىن ئايرىل !چۈنكى مەن رەببىم ،مەن گۇناھكار ئادەم. 9چۈنكى ،ئۇلر تۇتۇۋالغان بېلىقلرنىڭ ليىھىسىدە ئۇ ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلرنىڭ ھەممىسى ھەيران قالدى. 10سىمون بىلەن شېرىك بولغان زەبەدىينىڭ ئوغۇللىرى ياقۇپ ۋە يەھيامۇ شۇنداق بولدى .ھەزرىتى ئەيسا سىمونغا : -قورقما !بۇنىڭدىن كېيىن كىاىلەرنى تۇتۇۋالىسىز. 11ئۇلر كېمىلىرىنى قۇرۇقلۇققا ئېلىپ كەلگەندىن كېيىن ،ھەممەيلەننى تاشلپ ئۇنىڭغا ئەگەشتى. 12ئۇ مەلۇم بىر شەھەردە تۇرغاندا ،ماخاۋ كېسىلىگە تولغان بىر ئادەمنى كۆردى .ھەزرىتى ئەيسانى كۆرۈپ ئۇنىڭ يۈزىگە يىقىلىپ : -ئى رەببىم ،ئەگەر خالىساڭ ،مېنى پاكلىياليسەن. 13ئۇ قولىنى ئۇزىتىپ ئۇنىڭغا تەگدى « :مەن پاك بولۇڭ ».ماخاۋ كېسىلى دەرھال ئۇنىڭدىن ئايرىلدى. 14ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا ھېچكىمگە ئېيتماسلىقنى بۇيرۇدى .لېكىن بېرىپ ،ئۆزۈڭنى روھانىيغا كۆرسەت. 15لېكىن ،ئۇ يەردە شۇنچە كۆپ شۆھرەت قازاندى .نۇرغۇن كىاىلەر بىر يەرگە جەم بولۇپ ،ئۇلرنىڭ ئاجىزلىقىدىن ساقىيىپ كەتتى. 16ئۇ چۆلگە قايتىپ كېلىپ دۇئا قىلدى. 17ئۇ تەلىم بېرىۋاتقاندا ،جەلىلىيە ئۆلكىسى ،يەھۇدىيە ،يېرۇسالېمنىڭ ھەرقايسى شەھەرلىرىدىن چىققان پەرىسىيلەر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى ئولتۇردى .پەرۋەردىگارنىڭ كۈچ-قۇدرىتى .ئۇلرنى ساقايتىش ئۈچۈن ھازىر بولدى. 18مانا ،كىاىلەر پالەچ بولۇپ قالغان بىر كارىۋاتنى ئېلىپ كەلدى .ئۇلر ئۇنى ئەكىلىپ ،ئۇنىڭ ئالدىدا ياتقۇزۇش ئۈچۈن يول ئىزدىدى. 19كىاىلەر توپى سەۋەبىدىن ئۇنى قانداق ئەكىلىپ بېرەلەيدىغانلىقىنى تاپالمىغاندىن كېيىن ،ئۇلر ئۆينىڭ ئۆگزىسىگە چىقىپ ،ئورۇندۇق بىلەن كارىۋاتنىڭ ئارىسىدىن ھەزرىتى ئەيسانىڭ ئالدىغا چۈشتى. 20ئۇلرنىڭ ئېتىقادىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا : -ئىنسان ،گۇناھلىرىڭ كەچۈرۈم قىلىندى. 21تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پەرىسىيلەر« :كۇپۇرلۇق قىلىدىغان بۇ كىم؟ گۇناھلرنى كىم كەچۈرۈم قىلليدۇ؟ 22ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ ئوي-پىكىرلىرىنى ھېس قىلىپ ،ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -نېمە ئۈچۈن قەلبىڭلردا؟ 23ئاسان دېيىاكە بولىدۇكى ،گۇناھلىرىڭ كەچۈرۈم قىلىندى .ياكى ئورنىدىن تۇرۇپ مېڭىڭمۇ؟ 24لېكىن ،ئىنسانئوغلىنىڭ يەر يۈزىدە گۇناھلرنى كەچۈرۈم قىلىش ھوقۇقى بارلىقىنى بىلىاىڭىز ئۈچۈن ( ،پالەچ كېسەلرگە : -ساڭا دەيمەنكى ،ئورنۇڭدىن تۇرۇپ ،ئورۇندۇقىڭنى ئېلىپ ئۆيىڭگە كىرىڭ. 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ ئالدىدا ئورنىدىن تۇرۇپ ،ياتقان يېرىنى ئېلىپ ،ئۆز ئۆيىگە بېرىپ ،خۇدانى مەدھىيىلىدى. 26ھەممەيلەن ھەيران قېلىاتى .ئۇلر خۇدانى مەدھىيىلەپ ،قورقۇنچ ئىچىدە« :بۈگۈن بىز غەلىتە ئىالرنى كۆردۇق. 27بۇ ئىاتىن كېيىن ،ئۇ سىرتقا چىقىپ ،لۋىي ئىسىملىك بىر باجگىرنىڭ ئۆرپ-ئادەت تالونىدا ئولتۇرغانلىقىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا « :ماڭا ئەگىاىڭ »دېدى. 28ئۇ ھەممىنى تاشلپ ،ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭغا ئەگەشتى. 29لۋىي ئۇنى ئۆز ئۆيىدە كاتتا زىياپەت قىلدى .ئۇ يەردە نۇرغۇن باجگىرلر ۋە ئۇلر بىلەن بىللە ئولتۇراتتى. 30لېكىن ،ئۇلرنىڭ تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پەرىسىيلەر شاگىرتلىرىغا شىكايەت قىلىپ : -نېمىاقا باجگىرلر ۋە گۇناھكارلر بىلەن بىللە يەيسىلەر؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئۇلرنىڭ ھەممىسى دوختۇرغا موھتاج ئەمەس .ئەمما كېسەلر. 32مەن ياخاىلرنى ئەمەس ،گۇناھكارلرنى توۋا قىلىاقا چاقىردىم. 33ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -نېمىاقا يۇھاننانىڭ شاگىرتلىرى دائىم روزا تۇتىدۇ ،دۇئا قىلىدۇ ،ئوخااشل پەرىسىيلەرنىڭ شاگىرتلىرىمۇ؟ لېكىن ،يەپ-ئىچىڭمۇ؟ 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -يىگىتنىڭ يېنىدا ،يىگىتنىڭ بالىلىرىنى روزا تۇتامسىز؟ 35شۇنداق بىر كۈن كېلىدۇكى ،يىگىت ئۇلردىن ئېلىپ كېتىلگەندىن كېيىن ،ئۇ كۈنلەردە روزا تۇتىدۇ. 36ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بىر تەمسىل سۆزلەپ بەردى .ھېچكىم كونا كىيىمگە بىر پارچە يېڭى كىيىم سالمايدۇ .ئەگەر ئۇنداق بولمىسا ، ئۇنداقتا ھەر ئىككىسى يېڭى ئىجارە بېرىدۇ ،يېڭىدىن ئېلىنغان ئەسەر كونىلرغا قوشۇلمايدۇ. 37ھېچكىم يېڭى شارابلرنى كونا بوتۇلكىلرغا سالمايدۇ .بولمىسا يېڭى ھاراق بوتۇلكىلرنى يېرىپ تۆكۈلۈپ ،بوتۇلكىلر يوقىلىدۇ. 38لېكىن يېڭى شارابلرنى يېڭى بوتۇلكىلرغا سېلىش كېرەك .ھەر ئىككىلىسى ساقلنغان. 50
لۇقا
39ھېچكىم كونا شارابنى ئىچمىگەن ھامان يېڭى ئارزۇ قىلمايدۇ ،چۈنكى ئۇ« :كونى ياخاى »دېدى. 6باب1بىرىنچى دەم ئېلىش كۈنىدىن كېيىن ،ئۇ قوناق ئېتىزىدىن ئۆتتى .شاگىرتلىرى قوناقنىڭ باشاقلىرىنى ئۈزۈپ ،ئۇلرنىڭ قولىغا سىلپ تاماق يېدى. 2بەزى پەرىسىيلەر ئۇلرغا : -سىلەر نېمە ئۈچۈن دەم ئېلىش كۈنىدە قىلىاقا تېگىالىك بولمىغان ئىالرنى قىلىسىلەر؟ 3ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -داۋۇتنىڭ ئۆزى ئاچ قالغاندا ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلرنى نېمە دەپ ئوقۇمىدىڭلر؟ 4ئۇ خۇدانىڭ ئۆيىگە كىرىپ ،ناننى ئېلىپ يەپ ،ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلرغا بەردى .بۇ پەقەت روھانىيلر ئۈچۈنل يېيىاكە بولمايدۇ. 5ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئىنسانئوغلى دەم ئېلىش كۈنىدۇر. 6يەنە بىر دەم ئېلىش كۈنى ،ئۇ ئىبادەتخانىغا كىرىپ تەلىم بەردى .ئۇ يەردە ئوڭ قولى قۇرۇپ كەتكەن بىر ئادەم بار. 7تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پەرىسىيلەر ئۇنىڭ دەم ئېلىش كۈنى ساقىيىپ كېتەمدۇ-يوق ،ئۇنى كۆردى .ئۇلر ئۇنىڭ ئۈستىدىن شىكايەت قىلىاى مۇمكىن. 8لېكىن ،ئۇلرنىڭ ئوي-پىكىرلىرىنى بىلدى ۋە قولى قۇرۇپ كەتكەن كىاىگە « :ئورنۇڭدىن تۇرۇپ ،ئوتتۇرىدا تۇر »دېدى .ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ئورنىدىن تۇردى. 9ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن سىزدىن بىر نەرسە سورايمەن .دەم ئېلىش كۈنى ياخاىلىق قىلىش ياكى يامانلىق قىلىش دۇرۇسمۇ؟ ھاياتنى قۇتقۇزۇشمۇ ياكى ئۇنى يوقىتىامۇ؟ 10ھەممەيلەننىڭ ئەتراپىغا قاراپ ،ئۇ كىاىگە « :قولۇڭنى ئۇزات »دېدى .ئۇ شۇنداق قىلدى :ئۇنىڭ قولى يەنە بىرسىدەك ئەسلىگە كەلدى. 11ئۇلر ساراڭ بولۇپ قالدى .ھەمدە ئۇلر ئەيساغا نېمىلەرنى قىلىپ بېرەلەيدىغانلىقىنى بىر-بىرىگە يەتكۈزدى. 12ئۇ كۈنلەردە ،ئۇ تاغقا چىقىپ دۇئا-تىلۋەت قىلىپ ،كېچىچە خۇداغا دۇئا قىلدى. 13كۈن بولغاندا ،ئۇ شاگىرتلىرىنى چاقىردى .ئۇلرنىڭ ئىچىدىن ئون ئىككىنى تاللىدى. 14سىمون (ئۇ ئۇنىڭغا پېترۇس دەپمۇ ئىسىم قويدى )ۋە ئىنىسى ئاندرېۋ ياقۇپ ،يەھيا ،فىلىپ ۋە بارتولومېۋ ، 15مەتتا ۋە توماس ،ئالفاينىڭ ئوغلى ياقۇپ ۋە سىمون زېلوت دەپ ئاتىدى. 16ياقۇپنىڭ ئىنىسى يەھۇدا ۋە يەھۇدا ئىسكاريوتمۇ خائىن. 17ھەزرىتى ئەيسا ئۇلر بىلەن بىللە كېلىپ ،تۈزلەڭلىكتە ،شاگىرتلىرىنىڭ ھەمراھلىقىدا ،پۈتۈن يەھۇدىيە ،يېرۇسالېمدىن ،تىرو ۋە سىدوننىڭ دېڭىز قىرغىقىدىن كېلىپ ،ئۇنىڭ گېپىنى ئاڭلىدى .ئۇلرنىڭ كېسەللىكلىرىدىن ساقايتىش. 18ناپاك روھلر بىلەن ئازابلنغانلر ساقىيىپ كەتتى. 19خاليىق ئۇنىڭغا تەگمەكچى بولدى ،چۈنكى ئۇنىڭدىن پەزىلەت چىقىپ ،ھەممىسىنى ساقايتتى. 20ھەزرىتى ئەيسا شاگىرتلىرىغا تىكىلىپ تۇرۇپ : -كەمبەغەل بولغاي ،چۈنكى خۇدانىڭ پادىااھلىقى سېنىڭدۇر. 21ھازىر ئاچ قالغانلر نېمىدېگەن بەختلىك !ھازىر يىغلۋاتقانلر نەقەدەر بەختلىك! 22ئىنسانلر سېنى ئۆچ كۆرگەندە ،سېنى ئۆزلىرى بىلەن ئايرىپ ،سېنى ھاقارەتلەپ ،ئىنسانئوغلى ئۈچۈن ئىسمىڭنى يامان دەپ تاشلىغاندا ،سىلەر نەقەدەر بەختلىك! 23ئۇ كۈندە خۇشال بولۇڭلر ۋە خۇشاللىقتىن سەكرەپ چىقىڭلر ،چۈنكى ،ئەرشتىكى ئەجرىڭىز ناھايىتى كۆپ ،چۈنكى ئۇلرنىڭ ئاتا- بوۋىلىرىمۇ پەيغەمبەرلەرگە قىلغان. 24لېكىن ،بايلرغا ۋاي !چۈنكى ،تەسەللى تاپتىڭىز. 25ۋاي ۋاي !چۈنكى ،ئاچ قالىسىلەر .ۋاي ۋاي ۋاي !چۈنكى ،قايغۇ-ھەسرەت چېكىپ يىغليسىز. 26ۋاي ۋاي ،ھەممە ئادەم سېنى ياخاى سۆزلىسە !چۈنكى ئۇلرنىڭ ئاتىلىرى يالغان پەيغەمبەرلەرگە قىلغان. 27لېكىن ،ئاڭلىغۇچىلرغا دەيمەنكى ،دۈشمىنىڭلرنى سۆيۈڭ ،نەپرەتلەنگۈچىلەرگە ياخاىلىق قىلىڭلر. 28سېنى لەنەت قىلغانلرغا بەخت تىلەڭلر ،سېنى ئىالەتكەنلەر ئۈچۈن دۇئا قىلىڭلر. 29سېنى بىر مەڭزىگە ئۇرغان كىاى يەنە بىرىنى تەكلىپ قىلىدۇ .چاپاننى ئېلىۋالغان كىاى چاپاننىمۇ ئالمىسۇن. 30سەندىن سورىغان ھەر بىر كىاىگە بەرگىن .ماللىرىڭىزنى ئېلىۋالغانلردىن ئۇلردىن قايتا سورىماڭ. 31ئىنسانلر سىلەرگە نېمە قىلماقچى بولسا ،سىلەرمۇ ئۇلرغا شۇنداق قىلىڭلر. 32ئەگەر سىلەرنى سۆيىدىغانلرنى سۆيسەڭلر ،سىلەرگە نېمە رەھمەت ئېيتىسىلەر؟ چۈنكى گۇناھكارلرمۇ ئۇلرنى ياخاى كۆرىدىغانلرنى ياخاى كۆرىدۇ. 33سىلەرگە ياخاىلىق قىلغانلرغا ياخاىلىق قىلساڭلر ،نېمىگە رەھمەت ئېيتىسىلەر؟ چۈنكى گۇناھكارلرمۇ شۇنداق قىلىدۇ. 34ئەگەر سىلەر قوبۇل قىلىانى ئۈمىد قىلساڭلر ،ئۇلرغا نېمىگە رەھمەت ئېيتىسىلەر؟ چۈنكى گۇناھكارلر يەنە گۇناھكارلرغا قەرز بېرىدۇ ،قايتا قوبۇل قىلىدۇ. 35لېكىن ،دۈشمىنىڭلرنى سۆيۈڭلر ،ياخاى ئىش قىلىڭلر ۋە قەرز بېرىڭلر .ئەجرىڭىز كۆپ بولىدۇ ،ھەممىدىن ئۇلۇغ بالىسى بولىسىز ،چۈنكى ئۇ مىننەتسىزلەرگە ۋە يامانلرغا ياخاى مۇئامىلە قىلىدۇ. 36ئاتاڭلرمۇ رەھىم قىلغاندەك ،سىلەرمۇ رەھىم قىلغىن. 37ھۆكۈم قىلماڭلر ،سىلەرمۇ سوراققا تارتىلمايسىلەر. 38بەرگىن ،ئۇ سىلەرگە بېرىلىدۇ .ياخاى ئۆلچەم ،بېسىلىپ ،سىلكىنىپ ،يۈگۈرگەندە ،كىاىلەر كۆكرىكىڭىزگە بېرىدۇ .چۈنكى ،سىز ئۇنىڭغا ئوخااش ئۆلچەم بىلەن ئۆلچىنىسىز.
51
لۇقا
39ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق بىر تەمسىل سۆزلەپ بەردى : -ئەمالر ئەمالرنى يېتەكلىيەلەمدۇ؟ ھەر ئىككىلىسى ئۆستەڭگە چۈشۈپ قالمامدۇ؟ 40شاگىرت خوجايىنىدىن ئۈستۈن ئەمەس ،لېكىن مۇكەممەل بولغان ئادەم خوجايىنغا ئوخااش بولىدۇ. 41نېمىاقا قېرىندىاىڭنىڭ نەزىرىدە تۇرغان ،ئەمما ئۆز كۆزىڭدىكى نۇرنى كۆرمەيسەن؟ 42ئى قېرىندىاىمغا قانداقمۇ ئېيتاليسەن ،بۇرادەر ،ئۆز كۆزىڭدىكى نۇرنى كۆرمىسەڭ ،كۆزۈڭدىكى موتنى چىقىرىپ قوياي .ئەي مۇناپىق ،ئالدى بىلەن ئۆز كۆزىڭدىكى نۇرنى چىقىرىپ تاشل ،ئاندىن قېرىندىاىڭنىڭ نەزىرىدىكى مۈشۈكنى تارتىپ چىقىرىانى ئېنىق كۆرىسەن. 43ياخاى دەرەخ چىرىپ كەتكەن مېۋە بەرمەيدۇ .بۇزۇلغان دەرەخمۇ ياخاى مېۋە بەرمەيدۇ. 44چۈنكى ھەر بىر دەرەخ ئۆزىنىڭ مېۋىسى بىلەن تونۇلىدۇ .چۈنكى تىكەندىن ئەرلەر ئەنجۈر يىغمايدۇ ،ياكى شاخ-شۇمبىلردىن ئۈزۈم يىغمايدۇ. 45ياخاى ئادەم قەلبىدىكى ياخاى خەزىنىدىن ياخاىلىقنى چىقىرىدۇ .قەلبىدىكى يامان خەزىنىدىن يامان ئادەم يامانلىقنى چىقىرىدۇ. 46نېمىاقا مېنى رەببىم ،رەببىم دەپ چاقىرىسەن ،مەن ئېيتقان سۆزلەرنى قىلمايسەن؟ 47كىم مېنىڭ يېنىمغا كېلىپ ،مېنىڭ سۆزلىرىمنى ئاڭلپ ،ئۇلرغا ئەمەل قىلسا ،مەن ئۇنىڭ كىملىكىنى كۆرسىتىمەن. 48ئۇ ئۆي سېلىپ ،چوڭقۇر كولپ ،تاشنىڭ ئۈستىگە ئۇل سالغان ئادەمگە ئوخاايدۇ .كەلكۈن پەيدا بولغاندا ،ئېقىن ئۇ ئۆيگە قاتتىق ئۇرۇلدى ۋە ئۇنى تەۋرىتەلمىدى ،چۈنكى ئۇ تاشنىڭ ئۈستىگە قۇرۇلدى. . 49لېكىن ،ئاڭلىغان ۋە ئاڭلىمىغان ئادەم يەر يۈزىدە ئۆي سالغان ئادەمگە ئوخاايدۇ .ئۇنىڭغا قارشى ئېقىن قاتتىق ئۇردى ۋە دەرھال يىقىلدى . ئۇ ئۆينىڭ خارابىسى ناھايىتى چوڭ ئىدى. 7باب1ئۇ بارلىق سۆزلىرىنى كىاىلەر توپىدا تۈگىتىپ ،كەپەرناھۇمغا كىردى. 2ئۇنىڭ ئۈچۈن سۆيۈملۈك بىر يۈزبېاىنىڭ خىزمەتچىسى كېسەل بولۇپ ،ئۆلۈشكە تەييار ئىدى. 3ھەزرىتى ئەيسانى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،يەھۇدىيلرنىڭ ئاقساقاللىرىنى ئەۋەتىپ ،ئۇنىڭ خىزمەتكارىنى ساقايتىاىنى ئۆتۈندى. 4ھەزرىتى ئەيسا ھەزرىتى ئەيسانىڭ قېاىغا كەلگەندە ،ھەزرىتى ئەيسادىن : -بۇ ئۇنىڭ كىمگە ليىق ئىكەنلىكىنى ئېيتتى. 5ئۇ مىللىتىمىزنى سۆيىدۇ ،بىزگە ئىبادەتخانا قۇردى. 6ھەزرىتى ئەيسا ئۇلر بىلەن بىللە باردى .ئۇ ھازىر ئۆيدىن ئانچە يىراق بولمىغان ۋاقىتتا ،يۈزبېاى ئۇنىڭ يېنىغا دوست ئەۋەتىپ ،ئۇنىڭغا : «ئى رەببىم ،ئۆزۈڭنى ئاۋارە قىلما ،چۈنكى مېنىڭ ئۆگزىمنىڭ ئاستىغا كىرىاىڭگە ليىق ئەمەسمەن »دېدى. 7شۇنىڭ ئۈچۈن ،مەنمۇ ئۆزۈمنى سېنىڭ يېنىڭغا كېلىاكە ليىق دەپ ئويلىماپتىمەن ،بىر ئېغىز سۆز بىلەن ئېيتسام ،خىزمەتكارىم ساقىيىپ كېتىدۇ. 8چۈنكى مەنمۇ باشقۇرۇلىدىغان ئادەم ،مېنىڭ قولۇمدا ئەسكەر بار ،مەن بىرسىگە« :كەت ،ئۇ بارىدۇ »دەيمەن .يەنە بىرىگە ،كېلىڭ ،ئۇ كېلىدۇ .خىزمەتكارىمغا« :بۇنى قىل ،ئۇ شۇنداق قىلىدۇ »دېدى. 9ھەزرىتى ئەيسا بۇ گەپلەرنى ئاڭلپ ،ئۇنىڭغا ھەيران بولۇپ ،كەينىگە بۇرۇلۇپ ،ئۇنىڭغا ئەگەشكەن كىاىلەرگە : -بىلىپ قويۇڭلركى ،مەن ئىسرائىلىيەدە ئۇنداق چوڭ ئېتىقادنى تاپالمىدىم. 10ئەۋەتىلگەنلەر ئۆيگە قايتىپ كېلىپ ،خىزمەتكارنىڭ كېسەل بولۇپ قالغانلىقىنى بايقىدى. 11ئەتىسى ئۇ ناين دېگەن شەھەرگە كىردى .نۇرغۇن شاگىرتلىرى ئۇنىڭ بىلەن بىللە نۇرغۇن كىاىلەر بىلەن بىللە باردى. 12ئۇ شەھەرنىڭ دەرۋازىسىغا يېقىنلشقاندا ،ئانىسىنىڭ بىردىنبىر ئوغلى ئۆلۈك بىر ئادەم ئېلىپ كېلىندى ،ئۇ تۇل ئايال ئىدى .شەھەردىكى نۇرغۇن كىاىلەر ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئىدى. 13پەرۋەردىگار ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا رەھىم قىلدى ۋە ئۇنىڭغا « :يىغلىما! 14ھەزرىتى ئەيسا كېلىپ ،بىئارامغا تەگدى .ئۇ « :يىگىت ،ساڭا دەيمەنكى ،ئورنۇڭدىن تۇر! 15ئۆلگۈچى ئورنىدىن تۇرۇپ سۆزلەشكە باشلىدى .ئۇنى ئانىسىغا تاپاۇرۇپ بەردى. 16ھەممەيلەندە قورقۇنچ پەيدا بولدى .ئۇلر خۇدانى ئۇلۇغلپ« :ئارىمىزدا ئۇلۇغ پەيغەمبەر تىرىلدى »دېدى .ھەمدە ،خۇدا ئۆز خەلقىنى يوقلىدى. 17ئۇنىڭ بۇ مىش-مىش پاراڭلىرى پۈتۈن يەھۇدىيە ۋە پۈتۈن رايونلرغا تارقالدى. 18يەھيا پەيغەمبەرنىڭ شاگىرتلىرى ئۇنىڭغا بۇ ئىالرنىڭ ھەممىسىنى كۆرسەتتى. 19يەھيا پەيغەمبەرنى چاقىرىپ ،شاگىرتلىرىدىن ئىككىنى چاقىرىپ ،ھەزرىتى ئەيساغا : -سەن كېلىدىغان ئادەممۇ؟ ياكى باشقىلرنى ئىزدەۋاتامدۇق؟ 20كىاىلەر ئۇنىڭ قېاىغا كەلگەندە ،ئۇلر« :چۆمۈلدۈرگۈچى يەھيا پەيغەمبەر بىزنى سېنىڭ ئالدىڭغا ئەۋەتىپ «:سەن كېلىدىغان ئادەممۇ؟ »دېيىاتى .ياكى باشقىلرنى ئىزدەۋاتامدۇق؟ 21شۇ سائەتتە ،ئۇ نۇرغۇن ئاجىزلىق ۋە ۋابا ۋە يامان روھلرنى ساقايتتى .قارىغۇ بولغان نۇرغۇن كىاىلەرگە قارىدى. 22ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مېڭىڭلر ،يەھيا پەيغەمبەرگە كۆرگەن ۋە ئاڭلىغانلىرىڭىزنى ئېيتقىن .قارىغۇلر قانداق كۆرىدۇ ،ئاقساقلر ماڭىدۇ ،ماخاۋ كېسىلى پاكلىنىدۇ ،گاسلر ئاڭليدۇ ،ئۆلۈكلەر تىرىلىدۇ ،كەمبەغەلرگە خۇش خەۋەر يەتكۈزۈلىدۇ. 23كىم مەندىن رەنجىمىسە ،ئۇ نېمىدېگەن بەختلىك! 24يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئەلچىلىرى يولغا چىققاندىن كېيىن ،ئۇ كىاىلەرگە يەھيا توغرىسىدا سۆزلەشكە باشلىدى .شامال بىلەن تىترىگەن قومۇش؟ 52
لۇقا
25سىلەر نېمە ئۈچۈن كۆردۈڭلر؟ يۇمااق كىيىم كىيگەن ئادەم؟ مانا ،چىرايلىق كىيىنگەن ۋە نازۇك ياشايدىغانلر پادىااھلرنىڭ ئوردىسىدا. 26سىلەر نېمە ئۈچۈن كۆردۈڭلر؟ پەيغەمبەر؟ ھەئە ،بىلىپ قويۇڭلركى ،پەيغەمبەردىنمۇ كۆپ. 27ئۇ مۇنداق يېزىلغان« :مانا مەن ئەلچىمنى سېنىڭ ئالدىڭغا ئەۋەتىمەن. 28مەن سىلەرگە دەيمەنكى ،ئاياللردىن تۇغۇلغانلرنىڭ ئىچىدە چۆمۈلدۈرگۈچى يەھيادىنمۇ ئۇلۇغ پەيغەمبەر يوق ،لېكىن خۇدانىڭ پادىااھلىقىدا كەم بولسا بولمايدىغان ئادەم ئۇنىڭدىن ئۇلۇغ. 29ئۇنى ئاڭلىغان بارلىق كىاىلەر ۋە باجگىرلر خۇدانى ھەققانىي ئادەم دەپ جاكارلپ ،يەھيا پەيغەمبەرنىڭ چۆمۈلدۈرۈلۈشى بىلەن چۆمۈلدۈرۈلدى. 30لېكىن ،پەرىسىيلەر ۋە ئادۋوكاتلر خۇدانىڭ چۆمۈلدۈرۈلمىگەنلىكى ئۈچۈن ،خۇدانىڭ ئۆزىگە قىلغان نەسىھىتىنى رەت قىلدى. 31پەرۋەردىگار مۇنداق دېدى « :ئۇنداقتا مەن بۇ ئەۋلدلرنى نەگە ئوخاىتىمەن؟ ئۇلر قانداقراق؟ 32ئۇلر خۇددى بازاردا ئولتۇرغان بالىلرغا ئوخااش ،بىر-بىرىنى چاقىرىپ« :بىز سىلەرگە تۇرۇبا يەتكۈزدۇق ،سەن ئۇسسۇل ئوينىمىدىڭ .بىز سىلەرگە ماتەم تۇتتۇق ،يىغلىمىدىڭلر. 33چۈنكى ،چۆمۈلدۈرگۈچى يەھيا نان يېمەي ،ھاراق ئىچمىدى .سىلەر« :ئۇنىڭدا شەيتان بار »دەيسىلەر. 34ئىنسانئوغلى كېلىپ يەپ-ئىچىدۇ .سىلەر دەيسىلەر« :ھەشەمەتچى ،ھاراقكەش ،باجگىر ۋە گۇناھكارلرنىڭ دوستى! 35ئەمما ئەقىل ئۇنىڭ بارلىق بالىلىرىغا ھەقلىق. 36پەرىسىيلەردىن بىرى ئۇنىڭ بىلەن بىللە غىزالىنىانى ئارزۇ قىلدى .ئۇ پەرىسىينىڭ ئۆيىگە كىرىپ ،گۆشكە ئولتۇردى. 37شەھەردىكى بىر ئايال گۇناھكار بولۇپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ پەرىسىينىڭ ئۆيىدە گۆشتە ئولتۇرغانلىقىنى بىلگەندىن كېيىن ،ئالباستېر قۇتىسىنى ئېلىپ كەلدى. 38ئۇنىڭ كەينىدە تۇرۇپ يىغلپ تۇرۇپ يىغلپ ،پۇتلىرىنى ياش بىلەن يۇيۇشقا باشلىدى ۋە بېاىنىڭ تۈكلىرى بىلەن سۈرتۈپ ،پۇتلىرىنى سۆيدى ۋە مەلھەم بىلەن ياغلىدى. 39ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى چاقىرغان پەرىسىي بۇنى كۆرۈپ : -ئەگەر ئۇ پەيغەمبەر بولسا ،بۇ ئايالنىڭ ئۆزىگە ۋە قايسى ئايالغا تەگكەنلىكىنى بىلگەن بولتتى ،چۈنكى ئۇ گۇناھكار. 40ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سىمون ،مەن ساڭا بىر نەرسە دەيمەن .ئۇ مۇنداق دېدى :ئۇستاز ،دېگىن. 41مەلۇم بىر ھەقدار بار ،ئۇنىڭ ئىككى قەرزى بار :بىرى بەش يۈز پۇڭ ،يەنە بىرى ئەللىك. 42ئۇلرنىڭ تۆلەيدىغان پۇلى يوق ۋاقىتتا ،ئۇ ئوچۇق-ئاشكارە ھەر ئىككىسىنى كەچۈردى .ئېيتقىنكى ،ئۇلرنىڭ قايسىسى ئۇنى ئەڭ ياخاى كۆرىدۇ؟ 43سىمون جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :مېنىڭچە ،ئۇ كىمنى بەك كەچۈردى؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -توغرا ھۆكۈم قىلدىڭ. 44ئۇ ئايالغا بۇرۇلۇپ ،سىمونغا « :بۇ ئايالنى كۆردۈڭمۇ؟ مەن سېنىڭ ئۆيىڭگە كىردىم ،سەن ماڭا پۇتۇمغا سۇ بەرمىدىڭ ،ئەمما ئۇ پۇتلىرىمنى ياش بىلەن يۇيۇپ ،بېاىنىڭ تۈكلىرى بىلەن سۈرتتى. 45سەن مېنى سۆيمىدىڭ ،ئەمما بۇ ئايال مەن كىرگەندىن تارتىپل پۇتۇمنى سۆيۈشتىن توختاپ قالمىدى. 46بېاىمنى ماي بىلەن ياغلىمىدىڭىز ،ئەمما بۇ ئايال پۇتلىرىمنى مەلھەم قىلدى. 47شۇڭا ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇنىڭ نۇرغۇن گۇناھلىرى كەچۈرۈم قىلىندى .چۈنكى ئۇ بەك ياخاى كۆرەتتى. 48ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -گۇناھلىرىڭ كەچۈرۈم قىلىندى. 49ئۇنىڭ بىلەن بىللە گۆشتە ئولتۇرغانلر ئىچىدىن« :گۇناھلرنىمۇ كەچۈرۈم قىلىدىغان بۇ كىم؟ 50ئۇ ئايالغا : -ئېتىقادىڭ سېنى قۇتقۇزدى .خاتىرجەم بولۇڭ. 8باب1شۇنىڭدىن كېيىن ،ئۇ ھەرقايسى شەھەر-يېزىلرنى ئايلىنىپ ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىنىڭ خۇش خەۋەرلىرىنى يەتكۈزدى ۋە خەۋەر قىلدى . ئون ئىككى كىاى ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئىدى. 2يامان روھ ۋە ئاجىزلىقتىن ساقىيىپ كەتكەن بەزى ئاياللر مەريەمگۈل مەجدەللىكنى چاقىردى ،ئۇلرنىڭ ئىچىدىن يەتتە شەيتان چىقتى. 3چۇزا ھىرودنىڭ خوجايىنى جوئاننا ۋە سۇساننا ۋە ئۇلرنىڭ نۇرغۇن نەرسىلىرى ئۇنىڭغا خىزمەت قىلغان نۇرغۇن كىاىلەر. 4نۇرغۇن كىاىلەر يىغىلىپ ،ھەر شەھەردىن ئۇنىڭ يېنىغا كەلگەندە ،ئۇ بىر تەمسىل بىلەن سۆزلىدى: 5بىر تېرىغۇچى ئۇنىڭ ئۇرۇقىنى تېرىاقا چىقتى .ئۇ تېرىغاندا ،بەزىلىرى يول بويىغا يىقىلدى .ئۇ باستۇرۇلدى ،ھاۋادىكى قۇشلر ئۇنى يەپ كەتتى. 6بەزىلىرى تاشنىڭ ئۈستىگە چۈشتى .ئۇ ئۆسۈپ يېتىلىاى بىلەنل قۇرۇپ كەتتى ،چۈنكى ئۇنىڭدا نەملىك كەمچىل ئىدى. 7بەزىلىرى تىكەننىڭ ئارىسىغا چۈشۈپ كەتتى .ئۇنىڭ بىلەن تىكەنلەر پەيدا بولۇپ بوغۇلدى. 8يەنە ياخاى يەرگە يىقىلىپ ،ئۆسۈپ يېتىلىپ ،يۈز ھەسسە مېۋە بەردى .بۇ گەپلەرنى قىلىپ بولغاندىن كېيىن ،ئۇ يىغلپ تۇرۇپ « : ئاڭليدىغان قۇلىقى بارلر ئاڭلىسۇن »دېدى. 9شاگىرتلىرى ئۇنىڭدىن : -بۇ تەمسىل نېمە بولۇشى مۇمكىن؟ 10ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -خۇدانىڭ پادىااھلىقىنىڭ سىرىنى بىلىش سىلەرگە بېرىلگەن ،لېكىن تەمسىللەر بىلەن باشقىلرغا .ئۇلر كۆرمەسلىكى ۋە ئاڭلىماسلىقى مۇمكىن. 11بۇ تەمسىل مۇنداق :ئۇرۇق خۇدانىڭ سۆزى.
53
لۇقا
12يول بويىدىكىلەر ئاڭلىغۇچىلردۇر .ئاندىن شەيتان كېلىپ ،ئۇلرنىڭ ئېتىقادىدىن قۇتۇلۇپ قالماسلىقى ئۈچۈن ،بۇ سۆزنى ئۇلرنىڭ قەلبىدىن چىقىرىپ تاشليدۇ. 13ئۇلر تاشنىڭ ئۈستىدە ،ئۇلر ئاڭلىغاندىن كېيىن خۇشاللىق بىلەن بۇ سۆزنى قوبۇل قىلىدۇ .ھەمدە بۇلرنىڭ يىلتىزى يوق ،ئۇلر بىر مەزگىل ئىاىنىدۇ ۋە ئېزىقتۇرۇش ۋاقتىدا يوقىلىدۇ. 14تىكەننىڭ ئارىسىغا چۈشكەنلەر بولسا ،ئۇلر ئاڭلىغاندىن كېيىن سىرتقا چىقىپ ،بۇ ھاياتنىڭ غەمخورلۇقى ،بايلىقى ۋە خۇشاللىقى بىلەن بوغۇلۇپ ،مۇكەممەل مېۋە بەرمەيدۇ. 15لېكىن ،ياخاى يەرلەردە ئۇلر بۇ سۆزنى ئاڭلپ ،ئۇنى ساقليدۇ ۋە سەۋرچانلىق بىلەن مېۋە بېرىدۇ. 16ھېچكىم شام ياندۇرغاندا ،ئۇنى قاچا بىلەن يېپىپ قويمايدۇ ياكى كارىۋاتنىڭ ئاستىغا قويمايدۇ .ئەمما ئۇنى شامدانغا ئورۇنلشتۇرۇپ ، كىرگەنلەر نۇرنى كۆرەلەيدۇ. 17چۈنكى ،ھېچقانداق نەرسە ئاشكارىلنمايدۇ .ھېچ نەرسە يوشۇرۇلمايدۇ ،ئۇ تونۇلمايدۇ ۋە چەتئەلگە كېلىدۇ. 18ئاڭلىغانلىرىڭىزغا دىققەت قىلىڭ ،چۈنكى كىمدە بولسا ،ئۇنىڭغا بېرىلىدۇ .كىمدە يوق بولسا ،ئۇ ئۆزى ئىگە بولغان نەرسىنى ئېلىپ كېتىدۇ. 19ئاندىن ئۇنىڭ ئانىسى ۋە قېرىنداشلىرىنىڭ يېنىغا كەلدى ۋە مەتبۇئات ئۈچۈن ئۇنىڭ يېنىغا كېلەلمىدى. 20ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئاناڭ ۋە قېرىنداشلىرىڭ سېنى كۆرۈشنى ئارزۇ قىلىدۇ. 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئاپام ۋە قېرىنداشلىرىم خۇدانىڭ سۆزىنى ئاڭليدىغان ۋە ئۇنى ئىجرا قىلىدىغان كىاىلەر. 22بىر كۈنى ،ئۇ شاگىرتلىرى بىلەن بىللە كېمىگە چىقتى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -كۆلنىڭ ئۇ تەرىپىگە كېتەيلى - ،دېدى .ئۇلر يولغا چىقتى. 23ئۇلر يولغا چىققاندا ،ئۇ ئۇخلپ قالدى .كۆلدە بوران چىقتى .ئۇلر سۇ بىلەن تولۇپ ،خەتەر ئىچىدە قالدى. 24ئۇلر ئۇنىڭ قېاىغا كېلىپ ،ئۇنى ئويغىتىپ« :ئۇستاز ،خوجايىن ،بىز ھالك بولىمىز .ئاندىن ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ،شامال ۋە سۇنىڭ غەزەپلىنىاىنى ئەيىبلىدى .ئۇلر توختاپ ،تىنچ بولدى. 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئېتىقادىڭىز قەيەردە؟ ئۇلر قورقۇپ ھەيران بولۇپ ،بىر-بىرىگە« :بۇ قانداق ئادەم !چۈنكى ئۇ شامال ۋە سۇغا بۇيرۇق قىلىدۇ ،ئۇلر ئۇنىڭغا ئىتائەت قىلىدۇ. 26ئۇلر جەلىلىيە ئۆلكىسىگە جايلشقان گادارېنېس دۆلىتىگە كەلدى. 27ئۇ قۇرۇقلۇققا چىققاندا ،ئۇ شەھەردىن چىقىپ كەتتى .ئۇ يەردە ئۇزۇن ۋاقىت شەيتانلر بار ،كىيىم-كېچەك ،يا ئۆيدە ،قەبرىلەردە تۇرمايدىغان بىر كىاى بار. 28ھەزرىتى ئەيسانى كۆرۈپ ،ۋارقىراپ-جارقىراپ ،ئۇنىڭ ئالدىدا يىقىلىپ چۈشتى ۋە قاتتىق ئاۋاز بىلەن« :ئەڭ ئۇلۇغ خۇدانىڭ ئوغلى ئەيسا ،مەن ساڭا نېمە قىلي؟ مەندىن ئۆتۈنەي ،مېنى ئازابلىماڭ. 29چۈنكى ئۇ ناپاك روھنى ئىنساندىن چىقىاقا بۇيرۇغان .ئۇ دائىم ئۇنى تۇتۇۋالغان بولۇپ ،ئۇ زەنجىر بىلەن باغلپ باغلنغان) . 30ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭدىن : -ئىسمىڭ نېمە؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -نۇرغۇن شەيتانلر ئۇنىڭغا كىردى. 31ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭدىن: 32ئۇ يەردە تاغدا نۇرغۇن چوشقا بېقىۋاتقان پادىلر توپى بار ئىدى ،ئۇلر ئۇنىڭدىن ئۇلرنىڭ كىرىاىنى تەلەپ قىلدى .ئۇ ئۇلرغا ئازار بەردى. 33ئاندىن ،شەيتانلر ئادەمدىن چىقىپ ،چوشقا ئىچىگە كىردى. 34ئۇلرنى باققانلر نېمە ئىش بولغانلىقىنى كۆرۈپ قېچىپ كەتتى .شەھەرگە ۋە يېزىغا بېرىپ خەۋەر قىلدى. 35ئۇلر نېمە ئىش بولغانلىقىنى كۆرگىلى چىقتى .ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ،شەيتانلر چىقىپ كەتكەن ئادەمنى ،ئەيسانىڭ ئايىغىنىڭ ئالدىدا ،كىيىملىرىنى كىيىپ ،كۆڭلىدە ئولتۇرغان ئادەمنى تاپتى .ئۇلر قورقۇپ كەتتى. 36بۇنى كۆرگەنلەرمۇ ئۇلرغا شەيتانلرنىڭ ئىگىسىنىڭ قانداق ساقىيىپ كەتكەنلىكىنى ئېيتىپ بەردى. 37شۇنىڭدىن كېيىن ،گادارېنىس دۆلىتىنىڭ ئەتراپىدىكى نۇرغۇن كىاىلەر ئۇنىڭدىن ئۇلردىن ئايرىلىانى ئۆتۈندى .چۈنكى ئۇلر قاتتىق قورقۇپ كەتتى .ئۇ كېمىگە چىقىپ يەنە قايتىپ كەلدى. 38شەيتانلر چىقىپ كەتكەن كىاى ئۇنىڭدىن ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولۇشىنى ئۆتۈندى .لېكىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئەۋەتىپ: 39ئۆز ئۆيىڭىزگە قايتىپ ،خۇدانىڭ سىزگە قىلغان چوڭ ئىالىرىنى كۆرسىتىڭ .ئۇ مېڭىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ ئۆزىگە قىلغان چوڭ ئىالىرىنى پۈتۈن شەھەرگە ئېلن قىلدى. 40ھەزرىتى ئەيسا قايتىپ كەلگەندىن كېيىن ،كىاىلەر ئۇنى خۇشاللىق بىلەن كۈتۈۋالدى. 41ياقۇپ ئىسىملىك بىر كىاى كېلىپ ،ئىبادەتخانىنىڭ ھۆكۈمرانى بولۇپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ ئايىغىغا يىقىلىپ ،ئۇنىڭ ئۆيىگە كىرىاىنى ئۆتۈندى. 42چۈنكى ،ئۇنىڭ ئون ئىككى ياش ئەتراپىدا بىردىنبىر قىزى بار بولۇپ ،ئۇ ئۆلدى .ئەمما ئۇ بارغاندا كىاىلەر ئۇنى توپلىدى. 43ئون ئىككى يىل قان مەسىلىسى بار بىر ئايال ،پۈتۈن ئۆمرىنى دوختۇرلرغا سەرپ قىلغان ،ھېچقايسىسىنى ساقايتالمىغان ، 44ئۇنىڭ ئارقىسىدىن كېلىپ ،كىيىمىنىڭ چېگرىسىغا تەگدى ،دەرھال ئۇنىڭ قان مەسىلىسى توختاپ قالدى. 45ھەزرىتى ئەيسا : -كىم ماڭا تەگدى؟ ھەممەيلەن ئىنكار قىلىنغاندىن كېيىن ،پېترۇس ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلر« :ئۇستاز ،خاليىق سېنى توپلپ ،سېنى بېسىۋالىدۇ ،سەن «:كىم ماڭا تەگدى؟ 46ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -بەزىلەر ماڭا تەگدى ،چۈنكى مەن پەزىلەتنىڭ مەندىن ئايرىلغانلىقىنى ھېس قىلدىم. 47ئۇ ئايالنىڭ ئۆزىنىڭ يوشۇرۇلمىغانلىقىنى كۆرۈپ ،تىترەپ ،ئۇنىڭ ئالدىدا يىقىلىپ چۈشتى .ئۇ نېمە سەۋەبتىن ئۇنىڭغا تەگكەنلىكىنى ۋە دەرھال ساقىيىپ كەتكەنلىكىنى كۆپچىلىك ئالدىدا ئۇنىڭغا جاكارلىدى. 48ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -قىزىم ،تەسەللى بەرگىن ،ئېتىقادىڭ سېنى ساقايتتى .خاتىرجەم بولۇڭ. 49ئۇ تېخى سۆزلەۋاتقاندا ،ئىبادەتخانا ئۆيىنىڭ باشلىقىدىن بىرى كېلىپ ،ئۇنىڭغا« :قىزىڭ ئۆلدى .خوجايىن ئەمەس. 54
لۇقا
50ھەزرىتى ئەيسا بۇنى ئاڭلپ ،ئۇنىڭغا : -قورقماڭلر ،پەقەت ئېتىقاد قىلىڭلر ،ئۇ ساقىيىپ كېتىدۇ. 51ئۇ ئۆيگە كىرگەندە ،پېترۇس ،ياقۇپ ،يۇھاننا ۋە قىزنىڭ ئاتىسى ۋە ئانىسىدىن باشقا ھېچكىمنىڭ كىرىاىگە يول قويمىدى. 52ھەممەيلەن يىغلپ يىغلپ كەتتى .لېكىن ئۇ « :يىغلىما !ئۇ ئۆلمىگەن ،ئەمما ئۇخلىغان. 53ئۇلر ئۇنىڭ ئۆلگەنلىكىنى بىلىپ ،ئۇنى مەسخىرە قىلدى. 54ھەممەيلەننى سىرتقا چىقىرىپ ،ئۇنىڭ قولىدىن تۇتۇپ : -قىز ،ئورنۇڭدىن تۇر! 55ئۇنىڭ روھى يەنە كەلدى ،ئۇ دەرھال ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭغا گۆش بېرىاكە بۇيرۇدى. 56ئاتا-ئانىسى ھەيران قېلىاتى ،ئەمما ئۇ ئۇلرغا نېمە ئىش بولغانلىقىنى ھېچكىمگە ئېيتماسلىقنى بۇيرۇدى. 9باب1ئاندىن ،ئۇ ئون ئىككى شاگىرتىنى چاقىرىپ ،ئۇلرغا بارلىق شەيتانلرغا ھۆكۈمرانلىق قىلدى ۋە كېسەللىكلەرنى ساقايتتى. 2ئۇ ئۇلرنى خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى تەشۋىق قىلىاقا ۋە كېسەلرنى ساقايتىاقا ئەۋەتتى. 3ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -سەپەر ئۈچۈن ھېچ نەرسە ئالماڭ ،يا تاياق ،نە قەغەز ،نە نان ،نە پۇل ئالماڭ .ھەر ئىككىسىنىڭ چاپانلىرىمۇ يوق. 4قايسى ئۆيگە كىرسىڭىز ،شۇ يەردە تۇرۇڭ ۋە ئۇ يەردىن كېتىڭ. 5سېنى قوبۇل قىلمايدىغانلر ،ئۇ شەھەردىن چىققاندا ،ئۇلرغا قارشى گۇۋاھلىق بېرىش ئۈچۈن پۇتۇڭدىكى توپا-چاڭلرنى سىلكىڭ. 6ئۇلر يولغا چىقىپ ،شەھەرلەرنى ئايلىنىپ ،خۇش خەۋەرنى يەتكۈزدى ۋە ھەممە يەرنى ساقايتتى. 7ھىرود خان ئۆزىنىڭ قىلغان بارلىق ئىالىرىنى ئاڭلپ ،گاڭگىراپ قالدى .چۈنكى ،بەزىلەر يەھيا پەيغەمبەرنىڭ تىرىلگەنلىكىدىن دېيىلگەن. 8يەنە بەزىلىرى ئىلياس پەيدا بولدى .يەنە بەزىلىرى بولسا ،كونا پەيغەمبەرلەرنىڭ بىرى قايتا تىرىلدى. 9ھىرود خان مۇنداق دېدى : -يەھيا پەيغەمبەرنىڭ كاللىسىنى ئالدىم ،لېكىن مەن بۇلرنى كىم ئاڭليمەن؟ ئۇ ئۇنى كۆرمەكچى بولدى. 10ئەلچىلەر قايتىپ كەلگەندىن كېيىن ،ئۇنىڭغا قىلغانلىرىنىڭ ھەممىسىنى ئېيتىپ بەردى .ئاندىن ،ئۇلرنى ئېلىپ ،بەيتسايدا دېگەن شەھەرگە تەۋە بىر چۆللۈككە باردى. 11كىاىلەر بۇنى بىلگەندىن كېيىن ،ئۇنىڭغا ئەگەشتى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى قوبۇل قىلدى ۋە ئۇلرغا خۇدانىڭ پادىااھلىقى توغرىسىدا سۆز قىلدى ۋە ساقايتىاقا ئېھتىياجلىق كىاىلەرنى ساقايتتى. 12كۈندۈز ئۇپراشقا باشلىغاندا ،ئون ئىككى كىاى كېلىپ ،ئۇنىڭغا : -خاليىقنى ئەۋەتىڭ ،ئۇلر شەھەر-يېزىلرغا ئايلىنىپ ،ياتاق-تاماق ۋە غىزالىنىدۇ ،چۈنكى بىز بۇ يەردە .قۇملۇق. 13ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئۇلرنى يېيىاكە بېرىڭ .ئۇلر« :بىزدە بەش نان ۋە ئىككى بېلىقتىن باشقا نەرسە يوق »دېدى .بۇنىڭدىن باشقا بىز بۇ كىاىلەرنىڭ ھەممىسىگە گۆش سېتىۋېلىاىمىز كېرەك. 14چۈنكى ،ئۇلر تەخمىنەن بەش مىڭ ئادەم ئىدى .ھەزرىتى ئەيسا شاگىرتلىرىغا : -ئۇلرنى ئەللىك بىر شىركەتتە ئولتۇرغىن. 15شۇنداق قىلىپ ،ھەممەيلەننى ئولتۇرغۇزدى. 16ئاندىن ،بەش نان بىلەن ئىككى بېلىقنى ئېلىپ ،ئاسمانغا قاراپ ،ئۇلرغا بەخت تىلىدى ۋە تورمۇزلىدى ۋە شاگىرتلرغا كۆپچىلىكنىڭ ئالدىدا ئولتۇرۇشقا بەردى. 17ئۇلر يەپ بولۇپ ،ھەممىسى تويدى .ئۇ يەردە ئون ئىككى سېۋەت قالدى. 18ئۇ يالغۇز دۇئا قىلىۋاتقاندا ،شاگىرتلىرى ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلردىن : -مەن كىم؟ 19ئۇلر« :چۆمۈلدۈرگۈچى يەھيا »دېدى .لېكىن بەزىلەر ئىلياس دەيدۇ .يەنە بەزىلەر ،كونا پەيغەمبەرلەردىن بىرى قايتا تىرىلىدۇ دەيدۇ. 20ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر مېنى كىم دەيسىلەر؟ پېترۇس جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :خۇدانىڭ مەسىھ. 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى قاتتىق ئەيىبلىدى ۋە ئۇلرغا ھېچكىمگە بۇ ئىانى ئېيتماسلىقنى بۇيرۇدى. 22ئىنسانئوغلى نۇرغۇن ئازاب-ئوقۇبەتلەرنى تارتىاى ،ئاقساقاللر ،باش روھانىيلر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى تەرىپىدىن رەت قىلىنىاى ، ئۆلتۈرۈلۈپ ،ئۈچىنچى كۈنى تىرىلىاى كېرەك. 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئەگەر كىم مېنىڭ كەينىمدىن كەلسە ،ئۇ ئۆزىنى ئىنكار قىلسۇن ،ھەر كۈنى كرېستنى ئېلىپ ماڭا ئەگەشسۇن. 24چۈنكى ،كىمكى ھاياتىنى ساقلپ قالسا ،ئۇنى يوقىتىدۇ. 25ئىنسان پۈتۈن دۇنياغا ئېرىاىپ ،ئۆزىنى يوقىتىپ قويسا ياكى تاشلىۋېتىلسە ،نېمە ئەۋزەللىكى بار؟ 26چۈنكى ،كىم مەندىن ۋە سۆزلىرىمدىن نومۇس قىلسا ،ئىنسانئوغلى ئۆزىنىڭ شان-شەرىپى ،ئاتىسىنىڭ ۋە مۇقەددەس پەرىاتىلەر بىلەن كەلسە ،ئۇنىڭدىن نومۇس قىلىدۇ. 27لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ يەردە خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى كۆرمىگۈچە ،ئۆلۈمنىڭ تەمىنى تېتىمايدىغانلر بار. 28بۇ سۆزلەردىن سەككىز كۈن كېيىن ،ئۇ پېترۇس بىلەن يۇھاننا ۋە ياقۇپنى ئېلىپ تاغقا چىقىپ دۇئا قىلدى. 29ئۇ دۇئا قىلىۋاتقاندا ،چىرايىنىڭ شەكلى ئۆزگەردى ،كىيىملىرى ئاق ۋە پارقىراق ئىدى. 30ئۇنىڭ بىلەن مۇسا ۋە ئىلياس ئىسىملىك ئىككى كىاى ئۇنىڭ بىلەن پاراڭلشتى. 31ئۇ شان-شەرەپ بىلەن پەيدا بولۇپ ،يېرۇسالېمدا قىلىاقا تېگىالىك ئالدامچىلىقىنى سۆزلىدى. 32پېترۇس ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلر قاتتىق ئۇيقۇغا كەتتى .ئۇلر ئويغانغاندىن كېيىن ،ئۇنىڭ شان-شەرىپىنى ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە تۇرغان ئىككى ئادەمنى كۆردى. 33ھەزرىتى ئەيسا ئۇلردىن ئايرىلغاندا ،پېترۇس ھەزرىتى ئەيساغا : -ئۇستاز ،بىزنىڭ بۇ يەرگە كەلگىنىمىز ياخاى ،بىز ئۈچ چېدىر قۇرايلى .بىرى ساڭا ،يەنە بىرى مۇساغا ،يەنە بىرى ئىلياسقا :ئۇنىڭ نېمە دېگەنلىكىنى بىلمەي. 55
لۇقا
34ئۇ شۇنداق سۆزلەۋاتقاندا ،بىر بۇلۇت كەلدى ۋە ئۇلرنى سايە قىلدى .ئۇلر بۇلۇتقا كىرگەندە قورقۇپ كەتتى. 35بۇلۇتتىن« :بۇ مېنىڭ سۆيۈملۈك ئوغلۇم ،ئۇنىڭ گېپىنى ئاڭل. 36بۇ ئاۋاز ئۆتۈپ كەتكەندىن كېيىن ،ئەيسا يالغۇز تېپىلدى .ئۇلر ئۇنى يېقىنلشتۇردى ۋە ئۇ كۈنلەردە ھېچكىم كۆرگەن نەرسىلەرنى ھېچكىمگە ئېيتمىدى. 37ئەتىسى ،ئۇلر تاغدىن چۈشكەندە ،نۇرغۇن كىاىلەر ئۇنىڭ بىلەن كۆرۈشتى. 38مانا بۇ شىركەتتىكى بىر كىاى ۋارقىراپ« :ئۇستاز ،ئۆتۈنەي ،ئوغلۇمغا قاراڭ ،چۈنكى ئۇ مېنىڭ بىردىنبىر بالم. 39مانا ،بىر روھ ئۇنى ئېلىپ ،تۇيۇقسىز ۋارقىراپ كەتتى .ئۇنىڭ يەنە كۆپۈككە ئايلنغانلىقى ۋە ئۇنى يارىلندۇرۇشى ئۇنىڭدىن يىراقلشمايدۇ. 40شاگىرتلىرىڭدىن ئۇنى قوغلپ چىقىرىانى ئۆتۈندۈم .ئۇلر قىللمىدى. 41ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -ئى ئىمانسىز ۋە بۇزۇق ئەۋلدلر ،مەن قاچانغىچە بىللە بولىمەن ۋە ئازابلىنىمەن؟ ئوغلىڭىزنى بۇ يەرگە ئېلىپ كېلىڭ. 42ئۇ تېخى كەلگەچكە ،شەيتان ئۇنى يەرگە تاشلىدى .ھەزرىتى ئەيسا ناپاك روھنى ئەيىبلەپ ،بالىنى ساقايتىپ ،ئۇنى ئاتىسىغا تاپاۇرۇپ بەردى. 43ئۇلر خۇدانىڭ قۇدرەتلىك قۇدرىتىگە ھەيران قالدى .ئۇلر ھەزرىتى ئەيسانىڭ قىلغان بارلىق ئىالىرىدىن ھەيران بولۇپ ،شاگىرتلىرىغا: 44بۇ سۆزلەر قۇلىقىڭىزغا چۈشسۇن ،چۈنكى ئىنسانئوغلى ئىنسانلرنىڭ قولىغا تاپاۇرۇپ بېرىلىدۇ. 45لېكىن ،ئۇلر بۇ سۆزنى چۈشەنمىدى ،ئۇلر بۇنى ھېس قىلمىدى .ئۇلر بۇ سۆزنى سوراشتىن قورقاتتى. 46ئاندىن ئۇلرنىڭ ئارىسىدا قايسىسى ئەڭ ئۇلۇغ بولۇشى كېرەك؟ 47ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ كۆڭلىدىكىنى ھېس قىلىپ ،بىر بالىنى ئېلىپ ،ئۇنىڭ يېنىغا كەلدى. 48ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ بالىنى مېنىڭ نامىم بىلەن قوبۇل قىلغانلر مېنى قوبۇل قىلىدۇ ،مېنى قوبۇل قىلغانلر مېنى ئەۋەتكۈچىنى قوبۇل قىلىدۇ. 49يەھيا پەيغەمبەر جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -ئۇستاز ،بىز سېنىڭ نامىڭدا شەيتانلرنى ھەيدىگەنلىكىنى كۆردۇق .بىز ئۇنى چەكلىدۇق ، چۈنكى ئۇ بىز بىلەن بىللە ماڭمايدۇ. 50ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئۇنى چەكمەڭ ،چۈنكى بىزگە قارشى بولمىغان كىاى بىز ئۈچۈندۇر. 51ئۇ قوبۇل قىلىنىدىغان پەيت كەلگەندە ،ئۇ قەتئىيلىك بىلەن يۈزىنى يېرۇسالېمغا بېرىاقا باشلىدى. 52ئۇنىڭ ئالدىغا ئەلچى ئەۋەتتى .ئۇلر بېرىپ ،سامارىيىلىكلەرنىڭ يېزىسىغا كىرىپ ،ئۇنىڭغا تەييارلىق قىلدى. 53ئۇلر ئۇنى قوبۇل قىلمىدى ،چۈنكى ئۇنىڭ چىرايى يېرۇسالېمغا بارىدىغاندەك ئىدى. 54شاگىرتلىرى ياقۇپ بىلەن يۇھاننا بۇنى كۆرۈپ : -ئى رەببىم ،ئىلياسقا ئوخااش ئاسماندىن چۈشۈشكە ۋە ئۇلرنى كۆيدۈرۈشكە بۇيرۇماقچىمۇ؟ 55لېكىن ،بۇرۇلۇپ ،ئۇلرنى ئەيىبلىدى ۋە مۇنداق دېدى : -سىلەرنىڭ قانداق روھ ئىكەنلىكىڭلرنى بىلمەيسىلەر. 56چۈنكى ،ئىنسانئوغلى ئىنسانلرنىڭ ھاياتىنى يوقىتىش ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى ئۇلرنى قۇتقۇزۇش ئۈچۈن كەلگەن .ئۇلر باشقا بىر يېزىغا كەتتى. 57ئۇلر يولدا كېتىۋاتقاندا ،بىر كىاى ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،سەن قەيەرگە بارساڭ ،مەن ساڭا ئەگىاىمەن »دېدى. 58ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -تۈلكىنىڭ تۆشۈكلىرى ،قۇش قۇشلىرىنىڭ ئۇۋىسى بار .ئەمما ئىنسانئوغلىنىڭ بېاىنى قويغۇدەك يېرى يوق. 59ئۇ يەنە بىرىگە « :ماڭا ئەگىاىڭ »دېدى .لېكىن ئۇ« :ئى رەببىم ،ئالدى بىلەن بېرىپ دادامنى دەپنە قىلغىن. 60ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئۆلۈكلەر ئۆلۈكلەرنى دەپنە قىلسۇن ،لېكىن بېرىپ ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى تەشۋىق قىلغىن. 61يەنە بىرى« :ئى رەببىم ،مەن ساڭا ئەگىاىمەن .لېكىن مەن ئالدى بىلەن ئۇلرنى ئۇزىتىپ قوياي ،ئۇلر مېنىڭ ئۆيۈمدە. 62ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ھېچكىم قولىنى يەر ھەيدەپ كەينىگە قارىغاندىن كېيىن ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىغا ماس كەلمەيدۇ. 10باب1بۇ ئىالردىن كېيىن ،پەرۋەردىگار باشقا يەتمىش ئادەمنىمۇ تەيىنلىدى ۋە ئۇلرنى ئۆزى كېلىامەكچى بولغان ھەر بىر شەھەر ۋە جايغا يۈز-كۆزلىرىگە ئىككى ۋە ئىككى ئادەم ئەۋەتتى. 2شۇڭا ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى « :ھوسۇل ھەقىقەتەن كۆپ ،ئەمما ئىاچىلر ناھايىتى ئاز .شۇڭا ھوسۇلنىڭ پەرۋەردىگارىغا دۇئا قىلىپ ،ئۇنىڭ ھوسۇلىغا ئىاچى ئەۋەتىپ بېرىاىنى تىلەڭ. 3يولۇڭغا مېڭىڭ ،مانا مەن سېنى بۆرىلەر ئارىسىغا قوزىلردەك ئەۋەتىمەن. 4ھەم سومكا ،قوليازما ،ئاياغ ئېلىپ يۈرمەڭ ،يولدا ھېچكىمگە سالم بەرمەڭ. 5قايسى ئۆيگە كىرسىڭىز ،ئالدى بىلەن« :بۇ ئۆيگە ئامانلىق بولسۇن »دېگىن. 6ئەگەر تىنچلىق ئوغلى شۇ يەردە بولسا ،خاتىرجەملىكىڭىز ئۇنىڭ ئۈستىدە بولىدۇ .ئەگەر ئۇنداق بولمىسا ،ئۇ سىزگە قايتىپ كېلىدۇ. 7بىر ئۆيدە تۇرۇپ ،ئۇلر بەرگەن نەرسىلەرنى يەپ-ئىچىدۇ ،چۈنكى ئەمگەكچى ئۇنىڭ ياللىاىغا ليىق .ئۆيمۇ-ئۆي ماڭماڭ. 8سىلەر قايسى شەھەرگە كىرسەڭلر ،ئۇلر سېنى قوبۇل قىلىدۇ. 9ئۇ يەردىكى كېسەلرنى ساقايتىپ ،ئۇلرغا« :خۇدانىڭ پادىااھلىقى سىلەرگە يېقىنلشتى. 10سىلەر قايسى شەھەرگە كىرسەڭلر ،ئۇلر سېنى قوبۇل قىلمايدۇ ،ئوخااش كوچىلرغا چىقىپ ،ئېيتقىنكى: 11شەھىرىڭىزنىڭ توپا-چاڭلىرىمۇ بىزگە چاپلنغان بولسىمۇ ،بىز سىلەرنى يوقىتىمىز .بۇنىڭغا ئىاەنمىسىڭىزمۇ ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىنىڭ سىزگە يېقىنلشقانلىقىنى جەزملەشتۈرۈڭ. 56
لۇقا
12لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇ كۈنى سودوم ئۈچۈن ئۇ شەھەرگە قارىغاندا تېخىمۇ بەرداشلىق بېرەلەيدۇ. 13ۋاي ۋاي ،خورازىن !ۋاي ۋاي ،بەيتسايدا !چۈنكى ،سىلەر ۋە سىدوندا سېنىڭ كۈچ-قۇدرىتىڭلر بولغان بولسا ،ئۇلر بۇرۇن تەۋبە قىلىپ ،كۈلۈمسىرەپ ئولتۇراتتى. 14لېكىن ،بۇ ھۆكۈمدە تىر ۋە سىدونغا قارىغاندا تېخىمۇ كەڭ قورساق بولىدۇ. 15سەن ،ئاسمانغا كۆتۈرۈلگەن كەپەرناھۇم دوزاخقا تاشلىنىسەن. 16مېنى ئاڭلىغانلر مېنى ئاڭليدۇ .سېنى خار قىلغان كىاى مېنى خار قىلىدۇ .مېنى كەمسىتكەن كىاى مېنى ئەۋەتكۈچىنى خار قىلىدۇ. 17يەتمىش كىاى خۇشال ھالدا يەنە قايتىپ كېلىپ« :ئى رەببىم ،ھەتتا شەيتانلرمۇ سېنىڭ نامىڭ بىلەن بىزگە بويسۇنىدۇ. 18ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن شەيتاننىڭ ئاسماندىن چاقماق چۈشكەنلىكىنى كۆردۈم. 19مانا مەن سىلەرگە يىلن ،چايانلرنى ۋە دۈشمەننىڭ بارلىق كۈچ-قۇدرىتىنى بويسۇندۇرۇشقا ھوقۇق بېرىمەن. 20بۇنىڭدىن خۇشال بولماڭلركى ،روھلر سىزگە بويسۇنىدۇ .بەلكى خۇشال بولۇڭ ،چۈنكى ئىسمىڭىز جەننەتتە يېزىلغان. 21شۇ سائەتتە ،ئەيسا روھقا چۆمدى ۋە مۇنداق دېدى « :ئى ئاتا ،ئەرش ۋە زېمىننىڭ پەرۋەردىگارى ،ساڭا رەھمەت ئېيتىمەنكى ،بۇ ئىالرنى دانا ۋە دانا كىاىلەردىن يوشۇرۇپ ،بوۋاقلرغا ئاشكارىلىدىڭ .شۇنداق بولسىمۇ ،ئاتا !چۈنكى ،بۇ سېنىڭ نەزىرىڭدە ياخاىدەك قىلتتى. 22ھەممە ئىالر ئاتامدىن تاپاۇرۇپ بېرىلدى .ئوغلىنىڭ كىملىكىنى ھېچكىم ئاتىدىن بىلمەيدۇ .ئاتىسى كىمدۇر ،لېكىن ئۇ ئوغۇلدۇر. 23ھەزرىتى ئەيسانى شاگىرتلىرىغا قارىتىپ ،ئايرىم ھالدا : -كۆرگەن نەرسىلەرنى كۆرگەنلەر نەقەدەر بەختلىك! 24بىلىپ قويۇڭلركى ،نۇرغۇن پەيغەمبەرلەر ۋە پادىااھلر سىلەر كۆرگەن نەرسىلەرنى كۆرۈشنى ئارزۇ قىلدى .ئاڭلىغان ۋە ئاڭلىمىغان نەرسىلەرنى ئاڭلش. 25مانا ،مەلۇم بىر ئادۋوكات ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنى سىناپ« :ئۇستاز ،مەن مەڭگۈلۈك ھاياتقا ۋارىسلىق قىلىش ئۈچۈن نېمە قىلىاىم كېرەك؟ 26ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -تەۋرات قانۇنىدا نېمە يېزىلغان؟ قانداق ئوقۇيسىز؟ 27ئۇ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :تەڭرىڭ پەرۋەردىگارنى پۈتۈن ۋۇجۇدىڭ ،پۈتۈن جېنىڭ ،پۈتۈن كۈچۈڭ ۋە پۈتۈن زېھنىڭ بىلەن سۆيگىن .قوشنىڭىزنى ئۆزىڭىزگە ئوخااش. 28ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -توغرا جاۋاب بەردىڭ ،شۇنداق قىل ،ھايات قالىسەن. 29لېكىن ئۇ ئۆزىنى ئاقلشنى خاليدىغان ھەزرىتى ئەيساغا : -مېنىڭ قوشنام كىم؟ 30ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -بىر كىاى يېرۇسالېمدىن ئېرىخا شەھىرىگە چۈشۈپ ،ئوغرىلرنىڭ ئارىسىغا چۈشۈپ كەتتى. 31تاسادىپىي بىر يولدا بىر روھانىي چۈشتى .ئۇ ئۇنى كۆرۈپ قارشى تەرەپتىن ئۆتۈپ كەتتى. 32شۇنىڭ بىلەن ،بىر لۋىي ئۇ يەردە تۇرغاندا ،كېلىپ ئۇنىڭغا قارىدى ۋە قارشى تەرەپتىن ئۆتتى. 33لېكىن ،بىر سامارىيىلىك سەپەرگە چىققاندا ،ئۇ قەيەرگە كەلدى ،ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا رەھىم قىلدى. 34ئۇنىڭ قېاىغا بېرىپ ،جاراھەتلىرىنى باغلپ ،ماي ۋە شاراب قۇيۇپ ،ئۇنى ئۆز جانىۋارغا ئورۇنلشتۇردى ۋە ئۇنى مېھمانخانىغا ئەكىلىپ ھالىدىن خەۋەر ئالدى. 35ئەتىسى ئۇ يولغا چىققاندا ،ئىككى پۇڭنى ئېلىپ ،ساھىبجامالغا بەردى ۋە ئۇنىڭغا« :ئۇنىڭ ھالىدىن خەۋەر ئالغىن »دېدى .نېمىنى كۆپ خەجلىسىڭىز ،مەن قايتىپ كەلسەم ،سىزگە جاۋاب قايتۇرىمەن. 36ھازىرچە ،بۇ ئۈچ كىاىنىڭ قايسىسى ئوغرىلرنىڭ ئارىسىغا چۈشۈپ كەتكەن قوشنا ئىدى؟ 37ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -رەھىم قىلدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بار ،سەنمۇ شۇنداق قىل. 38ئۇلر كېتىۋاتقاندا ،ئۇ مەلۇم بىر يېزىغا كىردى .مارتا ئىسىملىك بىر ئايال ئۇنى ئۆيىگە قوبۇل قىلدى. 39ئۇنىڭ مەريەم ئىسىملىك بىر سىڭلىسى بار بولۇپ ،ئۇمۇ ئەيسانىڭ ئايىغىدا ئولتۇرۇپ ،ئۇنىڭ سۆزىنى ئاڭلىدى. 40لېكىن ،مارتا نۇرغۇن خىزمەتلەرنى قىلىاقا ئالدىرىدى ۋە ئۇنىڭ قېاىغا كېلىپ _ :ئى رەببىم ،سىڭلىمنىڭ مېنى يالغۇز خىزمەت قىلىاقا تاشلپ قويغانلىقىغا پەرۋا قىلمامسەن؟ ئۇنىڭ ماڭا ياردەم قىلىاىنى ئۆتۈنۈڭ. 41ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مارتا ،مارتا ،سەن نۇرغۇن ئىالردا ئېھتىياتچان ۋە ئاۋارىچىلىك. 42لېكىن ،بىر نەرسە لزىم بولىدۇ .مەريەم ئۇنىڭدىن ئايرىلمايدىغان ياخاى قىسمىنى تاللىدى. 11باب1ئۇ مەلۇم بىر جايدا دۇئا قىلىۋاتقاندا ،ئۇ توختاپ ،شاگىرتلىرىدىن بىرى ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،يەھيا پەيغەمبەرمۇ شاگىرتلىرىغا ئۆگەتكىنىدەك ،بىزگە دۇئا قىلىانى ئۆگىتىڭ »دېدى. 2ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -دۇئا قىلغىنىڭدا « ،ئەرشتىكى ئاتىمىز ،ئىسمىڭ مۇقەددەس بولسۇن »دېگىن .سېنىڭ پادىااھلىقىڭ كېلىدۇ .سېنىڭ ئىرادەڭ ئاسماندىكىگە ئوخااش ،يەر يۈزىدە بولسۇن. 3كۈندىلىك نانلىرىمىزنى بىزگە كۈندىن كۈنگە بېرىڭ. 4گۇناھلىرىمىزنى مەغپىرەت قىلغىن .چۈنكى بىزمۇ قەرزدار بولغانلرنىڭ ھەممىسىنى كەچۈرىمىز .بىزنى ئازدۇرۇشقا باشلىماڭلر .بىزنى يامانلىقتىن قۇتۇلدۇرغىن. 5ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -قايسىڭلرنىڭ دوستى بار ،يېرىم كېچىدە ئۇنىڭ قېاىغا بېرىپ ،ئۇنىڭغا : -دوستۇم ،ماڭا ئۈچ نان بېرىڭ. 6چۈنكى مېنىڭ بىر دوستۇم ئۇنىڭ سەپىرىدە مېنىڭ يېنىمغا كەلدى ،مېنىڭ ئۇنىڭ ئالدىدا قويغۇدەك ھېچنېمەم يوقمۇ؟ 7ئۇ ئىچىدىن جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :مېنى ئاۋارە قىلماڭ ،ئىاىك ئەمدى تاقىلىپ قالدى ،بالىلىرىم مەن بىلەن كارىۋاتتا .مەن ئورنىدىن تۇرۇپ سىزگە بېرەلمەيمەن. 57
لۇقا
8بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇ ئورنىدىن تۇرماي ،ئۇنى بەرمەيدۇ ،چۈنكى ئۇ ئۇنىڭ دوستى ،لېكىن ئۇنىڭ مۇھىملىقى سەۋەبىدىن ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭغا ئېھتىياجلىق نەرسىلەرنى بېرىدۇ. 9بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇ سىلەرگە بېرىلىدۇ .ئىزدەڭلر .چەككىن ،ئۇ سىلەرگە ئېچىۋېتىلىدۇ. 10سورىغانلرنىڭ ھەممىسى قوبۇل قىلىدۇ .ئىزدىمەكچى .ئۇنى ئۇرغان كىاى ئېچىلىدۇ. 11ئەگەر ئاراڭلردا ئاتا بولغان بىرەيلەندىن نان سورىسا ،ئۇ ئۇنىڭغا تاش بېرەمدۇ؟ ياكى بېلىق سورىسا ،بېلىق ئۈچۈن ئۇنىڭغا يىلن بېرەمدۇ؟ 12ياكى تۇخۇم تەلەپ قىلسا ،ئۇنىڭغا چايان بېرەمدۇ؟ 13ئەگەر سىلەر يامان ئادەم بولساڭلر ،بالىلىرىڭلرغا قانداق ياخاى سوۋغاتلرنى بېرىانى بىلسەڭلر ،ئەرشتىكى ئاتاڭلر ئۇنىڭدىن سورىغانلرغا مۇقەددەس روھنى يەنە قانچىلىك بېرىدۇ؟ 14ئۇ بىر شەيتاننى قوغلىۋەتتى ،ئۇ گاچا ئىدى .شەيتان چىقىپ كەتكەندىن كېيىن ،گاچا گەپ قىلدى .كىاىلەر ھەيران قېلىاتى. 15لېكىن ،ئۇلرنىڭ بەزىلىرى« :ئۇ شەيتانلرنىڭ باشلىقى بېلزېبۇب ئارقىلىق شەيتانلرنى قوغليدۇ »دېدى. 16باشقىلر ئۇنى سىناپ ،ئاسماندىن بىر بەلگە ئىزدىدى. 17لېكىن ،ئۇ ئۇلرنىڭ ئوي-پىكىرلىرىنى بىلىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى « :ئۆزىگە بۆلۈنگەن ھەر بىر پادىااھلىق ھالك بولىدۇ .ھەمدە ئۆيگە بۆلۈنگەن ئۆي يىقىلىدۇ. 18ئەگەر شەيتانمۇ ئۆزىگە قارشى بۆلۈنسە ،ئۇنىڭ پادىااھلىقى قانداق تۇرار؟ چۈنكى مەن شەيتانلرنى بېلزېبۇب ئارقىلىق قوغلىدىم دەيدۇ. 19ئەگەر مەن بېلزېبۇب ئارقىلىق شەيتانلرنى قوغلىۋەتسەم ،ئوغۇللىرىڭىز ئۇلرنى كىملەر بىلەن قوغليدۇ؟ شۇڭا ئۇلر سېنىڭ سوتچىلىرىڭ بولىدۇ. 20لېكىن ،مەن خۇدانىڭ بارمىقى بىلەن شەيتانلرنى قوغلىۋەتسەم ،شۈبھىسىزكى ،خۇدانىڭ پادىااھلىقى سىلەرگە كېلىدۇ. 21قوراللنغان كۈچلۈك كىاى ئوردىسىنى ساقلىغاندا ،ماللىرى خاتىرجەم بولىدۇ: 22ئۇنىڭدىنمۇ كۈچلۈك كىاى ئۇنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇنى يەڭگەندە ،ئۇ ئۆزىگە ئىاىنىدىغان بارلىق قورال-ياراغلىرىنى ئېلىپ ، غەنىيمەتلىرىنى بۆلۈپ بېرىدۇ. 23مەن بىلەن بىللە بولمىغانلر ماڭا قارشى تۇرىدۇ ،مەن بىلەن بىللە بولمىغانلر چېچىلىدۇ. 24ئىنساندىن ناپاك روھ يوقالغاندا ،ئۇ قۇرۇق يەرلەردىن ئايلىنىپ ئارام ئالىدۇ .ھېچكىم تاپالمىدى ،ئۇ مۇنداق دېدى :مەن چىققان ئۆيۈمگە قايتىمەن. 25ئۇ كەلگەندە ،ئۇنىڭ سۈپۈرۈلگەن ۋە بېزەلگەنلىكىنى بايقىدى. 26ئاندىن ،ئۇ ئۆزىدىنمۇ ناچار يەتتە روھنى ئېلىپ كەتتى .ئۇلر كىرىپ ،ئۇ يەردە ياشايدۇ .ئۇ ئادەمنىڭ ئاخىرقى ھالىتى بىرىنچىدىن ناچار. 27ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزلەرنى قىلىۋاتقاندا ،بىر ئايال كىاى ئۇنىڭ ئاۋازىنى كۆتۈرۈپ ،ئۇنىڭغا : -سېنى تۇغدۇرغان قورسىقىڭ ۋە ئەمگەن پاپىلىرىڭ نېمىدېگەن بەختلىك! 28لېكىن ،ھەزرىتى ئەيسا : -خۇدانىڭ سۆزىنى ئاڭلىغانلر ۋە ئۇنى ئىجرا قىلغۇچىلر بەختلىك! 29خاليىق بىر يەرگە توپلنغاندىن كېيىن ،ھەزرىتى ئەيسا : -بۇ بىر يامان ئەۋلدتۇر .ئۇنىڭغا ھېچقانداق بەلگە بېرىلمەيدۇ ،بەلكى يۇنۇس پەيغەمبەرنىڭ بەلگىسى. 30چۈنكى يۇنۇس نىنەۋىيلەرگە بەلگە بولغىنىدەك ،ئىنسانئوغلىمۇ بۇ ئەۋلدلرغا ئوخااش بولىدۇ. 31جەنۇبتىكى ئايال پادىااھ بۇ ئەۋلد كىاىلەر بىلەن بىللە ھۆكۈم چىقىرىدۇ ۋە ئۇلرنى ئەيىبلەيدۇ ،چۈنكى ئۇ سۇليماننىڭ ھېكمىتىنى ئاڭلش ئۈچۈن دۇنيانىڭ ھەر قايسى جايلىرىدىن كەلگەن .مانا بۇ يەردە سۇليماندىنمۇ ئۇلۇغ. 32نىنەۋىدىكى كىاىلەر بۇ بىر ئەۋلد كىاىلەر بىلەن بىللە ھۆكۈم چىقىرىدۇ ۋە ئۇنى ئەيىبلەيدۇ ،چۈنكى ئۇلر يۇنۇسنىڭ ۋەز-نەسىھەتلىرىگە تەۋبە قىلدى .مانا بۇ يەردە يۇنۇستىنمۇ ئۇلۇغ. 33ھېچكىم شام ياندۇرغاندا ئۇنى مەخپىي ئورۇنغا قويمايدۇ ،يا بۇ دەرەخنىڭ ئاستىغا ئەمەس ،بەلكى شام ياندۇرۇپ ،كىرگەنلەر يورۇقلۇقنى كۆرەلەيدۇ. 34تەننىڭ نۇرى كۆزدۇر ،شۇڭا كۆزىڭىز بويتاق بولغاندا ،پۈتۈن بەدىنىڭىزمۇ نۇرغا تولغان بولىدۇ .ئەمما كۆزىڭىز يامان بولسا ، بەدىنىڭىزمۇ قاراڭغۇلۇققا تولغان بولىدۇ. 35شۇنىڭغا دىققەت قىلىڭكى ،ئىچىڭىزدىكى نۇر قاراڭغۇلۇق بولۇپ قالمىسۇن. 36ئەگەر پۈتۈن بەدىنىڭىز يورۇقلۇققا تولغان بولسا ،ھېچقانداق قىسمى قاراڭغۇ بولمىسا ،شامنىڭ پارقىراق نۇرى سىزگە نۇر بەرگەندەك ، پۈتۈن نۇر يورۇقلۇققا تولغان بولىدۇ. 37ھەزرىتى ئەيسا سۆزلەۋاتقاندا ،بىر پەرىسىي ئۇنىڭ بىلەن بىللە تاماق يېيىانى ئۆتۈندى. 38پەرىسىي بۇنى كۆرۈپ ،ئۆزىنىڭ كەچلىك تاماقتىن بۇرۇن يۇيمىغانلىقىغا ھەيران قالدى. 39پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا _ :ئەمدى پەرىسىيلەر ،قاچا ۋە قاچا-قۇچىلرنى پاكىز تازىلڭلر .ئەمما ئىچكى قىسمىڭىز غالجىرلىق ۋە رەزىللىك بىلەن تولغان. 40ئەي ئەخمەقلەر ،يوق نەرسىنى ياراتقۇچى ئۇنىڭ ئىچىدىكى نەرسىنى ياراتمىدىمۇ؟ 41لېكىن ،قولىڭىزدىكى نەرسىلەرگە سەدىقە قىلىڭ .مانا ،ھەممە نەرسە سىلەرگە پاكتۇر. 42ۋاي ،پەرىسىيلەر !چۈنكى ،يالپۇز ،رەتلىك ۋە ھەر خىل ئۆسۈملۈكلەرنىڭ ئوندىن بىرىنى ،ھۆكۈم ۋە خۇدانىڭ سۆيگۈسىدىن ئۆتۈپ كېتىڭلر. 43ۋاي ،پەرىسىيلەر !چۈنكى ،ئىبادەتخانىلردىكى ئەڭ ئۈستۈنكى ئورۇنلرنى ۋە بازارلردىكى سالملرنى ياخاى كۆرىسىز. مۇناپىقلر ،تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پەرىسىيلەر !چۈنكى سىلەر كۆرۈنمەيدىغان قەبرىگە ئوخاايسىلەر ،ئۇلرنىڭ ئۈستىدە ماڭغان كىاىلەر ئۇلرنى بىلمەيدۇ. 58
لۇقا
45ئاندىن ئادۋوكاتلرنىڭ بىرىگە جاۋاب بېرىپ ،ئۇنىڭغا« :ئۇستاز ،سەن بىزنىمۇ ئەيىبلەيسەن »دېدى. 46ھەزرىتى ئەيسا : -ئەي ئادۋوكاتلر !چۈنكى ،سىلەر ئېغىر يۈكنى كۆتۈرگەن كىاىلەرنى يۈكلەۋاتىسىلەر. 47ۋاي !چۈنكى ،سىلەر پەيغەمبەرلەرنىڭ قەبرىسىنى ياسىدىڭلر ،ئاتا-بوۋىلىرىڭلر ئۇلرنى ئۆلتۈردى. 48سىلەرنىڭ ئاتا-بوۋىلىرىڭلرنىڭ ئىش-ھەرىكەتلىرىگە يول قويغانلىقىڭلرغا ھەقىقەتەن گۇۋاھلىق بېرىسىلەر ،چۈنكى ئۇلر ھەقىقەتەن ئۇلرنى ئۆلتۈردى ،قەبرىلىرىنى ياسىدىڭلر. 49شۇنىڭ ئۈچۈن ،خۇدانىڭ ھېكمىتى يەنە مۇنداق دېدى :مەن ئۇلرغا پەيغەمبەر ۋە ئەلچىلەر ئەۋەتىمەن ،ئۇلرنىڭ بەزىلىرىنى ئۆلتۈرۈپ زىيانكەشلىك قىلىدۇ. 50دۇنيانىڭ يارىتىلىاىدىن تۆكۈلگەن بارلىق پەيغەمبەرلەرنىڭ قېنى بۇ ئەۋلدتىن تەلەپ قىلىنىاى ئۈچۈن. 51ھابىلنىڭ قېنىدىن قۇربانلىق سۇپىسى بىلەن بۇتخانا ئوتتۇرىسىدا ھالك بولغان زەكەرىيانىڭ قېنىغىچە .بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ ئەۋلدتىن تەلەپ قىلىنىدۇ. 52ۋاي ،ئادۋوكاتلر !چۈنكى ،سىلەر بىلىمنىڭ ئاچقۇچىنى تارتىۋالدىڭلر. 53ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بۇ سۆزلەرنى قىلغاندا ،تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پەرىسىيلەر ئۇنى قاتتىق دەۋەت قىلىاقا ۋە ئۇنى نۇرغۇن گەپلەرنى قىلىاقا قىزىقتۇرۇشقا باشلىدى. 54ئۇنى ساقلپ ،ئاغزىدىن بىر نەرسە ئالماقچى بولۇپ ،ئۇلر ئۇنى ئەيىبلىدى. 12باب1شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا ،سان-ساناقسىز كىاىلەر توپلنغان ۋاقىتتا ،ئۇلر بىر-بىرىنى باسقانلىقى ئۈچۈن ،ئۇ ئالدى بىلەن شاگىرتلىرىغا « : مۇناپىقلىق پەرىسىيلەرنىڭ خېمىرتۇرۇچلىرىدىن ئېھتىيات قىلىڭلر »دېدى. 2چۈنكى ،ئاشكارىلنمايدىغان ھېچقانداق نەرسە يوق .ھەم يوشۇرۇلمايدۇ. 3شۇڭلشقا ،قاراڭغۇلۇقتا سۆزلىگەنلىرىڭلر نۇردا ئاڭلىنىدۇ .ھەمدە ئىاكاپتا قۇلقتا سۆزلىگەنلىرىڭىز ئۆينىڭ ئۆگزىسىدە ئېلن قىلىنىدۇ. 4مەن دوستلىرىمغا دەيمەنكى ،جەسەتنى ئۆلتۈرىدىغانلردىن قورقماڭلر ،بۇنىڭدىن كېيىن ئۇلر قىلليدىغان ئىش يوق. 5لېكىن ،سىلەردىن قورقىدىغانلىرىڭنى ئاگاھلندۇرىمەن .ھەئە ،بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇنىڭدىن قورقۇڭلر. 6بەش تارانچى ئىككى پارچە سېتىلمامدۇ ،ئۇلرنىڭ بىرىمۇ خۇدا ئالدىدا ئۇنتۇلمايدۇمۇ؟ 7ئەمما بېاىڭىزنىڭ تۈكلىرىمۇ ساناقلىق .قورقماڭلر :سىلەر نۇرغۇن تارانچىلردىن قىممەتلىك. 8بىلىپ قويۇڭلركى ،كىم مېنى ئىنسانلر ئالدىدا ئېتىراپ قىلسا ،ئىنسانئوغلىمۇ خۇدانىڭ پەرىاتىلىرى ئالدىدا ئېتىراپ قىلىدۇ. 9لېكىن ،ئىنسانلر ئالدىدا مېنى ئىنكار قىلغانلر ،خۇدانىڭ پەرىاتىلىرى ئالدىدا ئىنكار قىلىنىدۇ. 10ئىنسانئوغلىغا قارشى بىر ئېغىز سۆز قىلغان كىاى كەچۈرۈم قىلىنىدۇ ،لېكىن مۇقەددەس روھقا كۇپۇرلۇق قىلغان كىاى كەچۈرۈم قىلىنمايدۇ. 11ئۇلر سېنى ئىبادەتخانىلرغا ،سوتچىلرغا ۋە ھوقۇقلرغا ئېلىپ بارغاندا ،قانداق جاۋاب بېرىدىغانلىقىڭنى ۋە نېمە دېيىاىڭنى ئويلىما. 12مۇقەددەس روھ سىلەرگە نېمە دېيىاىڭلرنى بىر سائەتتە ئۆگىتىدۇ. 13شىركەتتىن بىرى ئۇنىڭغا« :ئۇستاز ،ئاكامغا سۆزلە ،ئۇ مىراسنى مەن بىلەن بۆلۈڭ »دېدى. 14ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئىنسان ،مېنى مېنى سوتچى ياكى بۆلگۈنچى قىلغان كىم؟ 15ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئېھتىيات قىلىڭلر ،ئاچكۆزلۈكتىن ئېھتىيات قىلىڭلر ،چۈنكى ئىنساننىڭ مال-مۈلكى كۆپ ئەمەس. 16ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق بىر تەمسىل سۆزلەپ مۇنداق دېدى : -مەلۇم بىر باينىڭ زېمىنى مول ھوسۇل بەردى. 17ئۇ ئىچىدىن ئويلىنىپ« :مەن نېمە قىلي ،چۈنكى مېنىڭ مېۋىلىرىمنى بېرىدىغان جاي يوق »دېدى. 18ھەزرىتى ئەيسا : -مەن شۇنداق قىلىمەن - ،دېدى .ئۇ يەردە مەن بارلىق مېۋىلەرنى ۋە ماللىرىمنى سوۋغا قىلىمەن. 19جېنىمغا« :جېنىم ،سېنىڭ ئۇزۇن يىل ساقلىغان نۇرغۇن ماللىرىڭ بار .خاتىرجەم بولۇڭ ،يەڭ ،ئىچىڭ ۋە خۇشال بولۇڭ. 20لېكىن خۇدا ئۇنىڭغا« :ئەخمەق ،بۇ كېچە جېنىڭ سەندىن تەلەپ قىلىنىدۇ ،ئۇنداقتا سەن بەرگەن نەرسىلەر كىم بولىدۇ؟ 21ئۆزى ئۈچۈن بايلىق توپلىغان ۋە خۇداغا باي ئەمەس. 22ئۇ شاگىرتلىرىغا مۇنداق دېدى« :بىلىپ قويۇڭلركى ،نېمە يەيسىلەر؟ جىسمىڭىز ئۈچۈن ئەمەس. 23ھايات گۆشتىن كۆپ ،بەدەن كىيىمدىنمۇ كۆپ. 24قاغانى ئويلڭ ،چۈنكى ئۇلر تېرىمايدۇ ،ئورمايدۇ .بۇ يەردە ئامبارمۇ ،ئامبارمۇ يوق .خۇدا ئۇلرنى ئوزۇقلندۇردى :سەن قۇشلردىن قانچە ياخاىسەن؟ 25قايسىڭلر ئويلىنىپ ئۇنىڭ بوي ئېگىزلىكىگە بىر سانتىمېتىر قوياليدۇ؟ 26ئەگەر سىلەر ئەڭ كىچىك ئىانى قىللمىساڭلر ،نېمىاقا قالغان ئىالرنى ئويليسىلەر؟ 27لەيلىگۈلنىڭ قانداق ئۆسكەنلىكىنى ئويلڭ :ئۇلر جاپا تارتمايدۇ ،ئايلنمايدۇ .لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،سۇليمان پۈتۈن شان-شەرىپى بىلەن بۇلرنىڭ بىرىدەك ياسانمىغان. 28ئەگەر شۇنداق بولسا ،خۇدا بۈگۈن ئېتىزدىكى ئوت-چۆپلەرنى كىيسە ،ئەتىسى تونۇرغا تاشلىنىدۇ .ئى ئىمانسىزلر ،ئۇ سېنى يەنە قانچىلىك كىيىدۇ؟ 29نېمە يەيدىغانلىقىڭىزنى ۋە نېمە ئىچىدىغانلىقىڭىزنى ئىزدىمەڭ ،گۇمان قىلماڭ. 30چۈنكى ،بۇ دۇنيادىكى بارلىق مىللەتلەر ئىزدەيدۇ .ئاتاڭلر بۇ نەرسىلەرگە ئېھتىياجلىق ئىكەنلىكىڭلرنى بىلىدۇ. 31لېكىن ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى ئىزدەڭلر .بۇلرنىڭ ھەممىسى سىلەرگە قوشۇلىدۇ. 32كىچىك پادىلر ،قورقماڭلر .چۈنكى ،پادىااھلىق ئاتا قىلىش ئاتاڭنىڭ خۇشاللىقى. 59
لۇقا
33بارلىقىڭىزنى سېتىپ ،سەدىقە بېرىڭ .ئۆزىڭىزگە قېرىپ كەتمەيدىغان سومكىلرنى ،ئاسماندىكى مەغلۇبىيەتسىز ،ئوغرى يېقىنلشمايدىغان ،پەرۋانىمۇ بۇزمايدىغان خەزىنە بىلەن تەمىنلەڭ. 34چۈنكى خەزىنىڭىز قەيەردە بولسا ،قەلبىڭىزمۇ شۇ يەردە بولىدۇ. 35بەللىرىڭىزنى باغلپ قويۇڭ ،چىرىغىڭىز يانسۇن. 36سىلەر پەرۋەردىگارىنىڭ تويدىن قايتىپ كېلىاىنى كۈتىدىغان كىاىلەرگە ئوخااش .ئۇ كېلىپ چەكسە ،ئۇلر دەرھال ئۇنىڭغا ئېچىۋېتىلىدۇ. 37پەرۋەردىگار كەلگىنىدە ،ئۇ خىزمەتكارلر نەقەدەر بەختلىك! 38ئەگەر ئۇ ئىككىنچى سائەتكە كەلسە ياكى ئۈچىنچى سائەتكە كېلىپ ئۇلرنى تاپالىسا ،بۇ خىزمەتچىلەر نەقەدەر بەختلىك! 39شۇنى بىلىڭكى ،ئەگەر ئۆيدىكى ياخاى ئادەم ئوغرىنىڭ سائەتنىڭ كېلىدىغانلىقىنى بىلگەن بولسا ،ئۇنى كۆزىتىپ ،ئۆيىنىڭ بۇزۇلۇپ كېتىاىگە يول قويمىغان بولتتى. 40سىلەرمۇ تەييار بولۇڭلر ،چۈنكى ئىنسانئوغلى ئويلىمىغان ۋاقىتتا كېلىدۇ. 41پېترۇس ئۇنىڭغا _ :ئى رەببىم ،بۇ تەمسىلنى بىزگە سۆزلەپ بەردىڭمۇ؟ 42پەرۋەردىگار مۇنداق دېدى « :ئۇنداقتا ،خوجايىنى ئۆز ئائىلىسىگە ھۆكۈمرانلىق قىلىدىغان ،ساداقەتمەن ۋە دانا خوجايىن كىم؟ 43خوجايىنى كەلگەندە شۇنداق قىلىدىغان خىزمەتكار نەقەدەر بەختلىك! 44بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇ ئۇنى بارلىق مال-مۈلۈكلىرىگە ھۆكۈمرانلىق قىلىدۇ. 45لېكىن ،خىزمەتكار كۆڭلىدە« :خوجايىنىم ئۇنىڭ كېلىاىنى كېچىكتۈرىدۇ .ئۇ قىزلرنى ۋە قىزلرنى ئۇرۇپ ،يەپ-ئىچىش ۋە ھاراق ئىچىاكە باشليدۇ. 46ئۇ خىزمەتكارنىڭ خوجايىنى ئۇنى ئىزدىمەيدىغان ۋە بىلمەيدىغان بىر كۈندە كېلىدۇ. 47خوجايىنىنىڭ ئىرادىسىنى بىلگەن ۋە ئۆزى تەييارلىمىغان ،ياكى ئۇنىڭ ئىرادىسى بويىچە قىلمىغان بۇ خىزمەتكار نۇرغۇن تاياق بىلەن ئۇرۇلىدۇ. 48ئەمما بىلمىگەن ۋە تاياققا ليىق ئىالرنى قىلغان كىاى ئازغىنە تاياق بىلەن ئۇرۇلىدۇ .چۈنكى ،كىمگە كۆپ نەرسە بېرىلسە ،ئۇنىڭدىن نۇرغۇن نەرسە تەلەپ قىلىنىدۇ .ئىنسانلر نۇرغۇن ئىالرنى قىلىپ بەرگەن بولسا ،ئۇنىڭدىن تېخىمۇ كۆپ تەلەپ قىلىدۇ. 49مەن يەر يۈزىگە ئوت ئەۋەتكىلى كەلدىم .ئەگەر ئۇ ئاللىقاچان يانغان بولسا مەن قانداق قىلىمەن؟ 50لېكىن ،مەن چۆمۈلدۈرۈشنى قوبۇل قىلىمەن .ئۇ ئەمەلگە ئاشقۇچە قانداقمۇ قىينىلىمەن! 51مېنى يەر يۈزىدە تىنچلىق ئۈچۈن كەلدىم دەپ پەرەز قىلمسىز؟ سىزگە دەيمەن ،ياق .بەلكى بۆلۈنۈش: 52بۇنىڭدىن كېيىن ،بىر ئۆيدە بەش ئادەم ،ئۈچ ئادەم ئىككىگە ،ئىككىسى ئۈچكە بۆلۈنگەن بولىدۇ. 53ئاتىسى ئوغلىغا ،ئوغلى دادىسىغا بۆلۈنۈپ كېتىدۇ .ئانا قىزىغا ،قىزى ئانىغا قارشى .قېينانىسى كېلىنىگە ،كېلىنى قېينانىسىغا قارشى. 54ئۇ يەنە كىاىلەرگە « :غەربتىن بۇلۇتنىڭ كۆتۈرۈلگەنلىكىنى كۆرگىنىڭدە ،دەرھال «:يامغۇر ياغدى »دېدى .شۇنداق. 55جەنۇب شامىلىنىڭ چىققانلىقىنى كۆرگىنىڭلردا ،ئىسسىق بولىدۇ .ئۇ ئەمەلگە ئاشىدۇ. 56ئەي مۇناپىقلر ،ئاسماننىڭ ۋە يەر يۈزىنى پەرق ئېتەلەيسىز .ئەمما بۇ قېتىم قانداقمۇ پەرقلەندۈرمەيسىلەر؟ 57شۇنداق ،نېمىاقا ئۆزۈڭلر توغرا ئىش قىلمايسىلەر؟ 58رەقىبىڭىز بىلەن سوتچىغا بارغىنىڭىزدا ،يولدىكىدەك ،ئۇنىڭدىن قۇتۇلۇشىڭىز ئۈچۈن تىرىاىڭ .ئۇ سېنى سوتچىغا تاپاۇرۇپ بەرمىسۇن ، سوتچى سېنى ئەمەلدارغا تاپاۇرۇپ بېرىدۇ ،ئەمەلدار سېنى تۈرمىگە تاشليدۇ. 59بىلىپ قويۇڭلركى ،ئەڭ ئاخىرقى پۇلنى تۆلەپ بولغۇچە ،ئۇ يەردىن ئايرىلماڭ. 13باب1ئۇ مەۋسۇمدا ئۇنىڭغا بىر قىسىم كىاىلەر ئۇنىڭغا گالىلىيەلىكلەرنى سۆزلەپ بەردى ،پىلتۇس ئۇلرنىڭ قېنى بىلەن قۇربانلىق قىلدى. 2ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -بۇ گالىلىيەلىكلەر گالىلىيەلىكلەرنىڭ ھەممىسىدىن گۇناھكار دەپ قارامسىز؟ 3بىلىپ قويۇڭلركى ،تەۋبە قىلمىسىڭىز ،ھەممىڭلر ھالك بولىسىلەر. 4ياكى سىلوئامدىكى مۇنار ئۆرۈلۈپ ئۇلرنى ئۆلتۈرگەن ئون سەككىز ئادەم ،ئۇلرنى يېرۇسالېمدا ياشايدىغان بارلىق كىاىلەردىن گۇناھكار دەپ ئويلمسىز؟ 5بىلىپ قويۇڭلركى ،تەۋبە قىلمىسىڭىز ،ھەممىڭلر ھالك بولىسىلەر. 6ئۇ بۇ تەمسىلنىمۇ سۆزلىدى .مەلۇم بىر كىاى ئۈزۈمزارلىققا ئەنجۈر دەرىخى تىكتى .ئۇ كېلىپ مېۋە ئىزدەپ تاپالمىدى. 7ئاندىن ئۇ ئۈزۈمزارلىقنىڭ ئۇچىسىغا مۇنداق دېدى« :مانا ،بۇ ئۈچ يىلدا مەن بۇ ئەنجۈر دەرىخىدىن مېۋە ئىزدەپ كەلدىم .نېمىاقا ئۇنى يەرگە سانجىدۇ؟ 8ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،بۇ يىل ئۇنى تاشلپ قوياي - ،دېدى. 9ئەگەر ئۇ مېۋە بەرسە ،ياخاى بولىدۇ ،ئەگەر ئۇنداق بولمىسا ،ئۇنى كېسىپ تاشليسىز. 10ئۇ دەم ئېلىش كۈنى ،ئىبادەتخانىلرنىڭ بىرىدە تەلىم بەردى. 11مانا ،ئۇ يەردە ئون سەككىز يىل ئاجىزلىق روھى بار ،بىللە باش ئېگىپ ،ھېچقانداق ئەقىل بىلەن ئۆزىنى كۆتۈرەلمەيدىغان بىر ئايال بار ئىدى. 12ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنى چاقىرىپ ،ئۇنىڭغا : -ئەي ئايال ،سەن ئاجىزلىقىڭدىن قۇتۇلدىڭ. 13ئۇ قولىنى ئۇزىتىپ ،دەرھال تۈز بولۇپ ،خۇدانى مەدھىيىلىدى. 14ئىبادەتخانىنىڭ باشلىقى غەزەپ بىلەن جاۋاب قايتۇردى ،چۈنكى ئەيسا دەم ئېلىش كۈنى ساقىيىپ ،كىاىلەرگە : -ئىنسانلر ئىالەشكە تېگىالىك ئالتە كۈن بار ،شۇڭا ئۇلر كېلىپ ساقايغىن ،دەم ئېلىش كۈنى. 60
لۇقا
15پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى « :ئى مۇناپىق ،دەم ئېلىش كۈنى ھەر بىرىڭلر كال ياكى ئېاىكىنى يايلقتىن بوشىتىپ ،ئۇنى سۇغىرىاقا ئېلىپ بارمامدۇ؟ 16بۇ ئايال ئىبراھىم ئەلەيھىسسالمنىڭ قىزى بولغانلىقى ئۈچۈن ،بۇ ئون سەككىز يىلدا ،دەم ئېلىش كۈنى بۇ رىاتىدىن قۇتۇلۇشى كېرەك ئەمەسمۇ؟ 17ئۇ بۇ سۆزلەرنى قىلىپ ،بارلىق دۈشمەنلىرى نومۇس قىلدى ،پۈتۈن خەلق ئۇنىڭ قىلغان بارلىق شان-شەرەپلىرىدىن خۇشال بولدى. 18ئاندىن ،ئۇ « :خۇدانىڭ پادىااھلىقى قانداقراق؟ مەن ئۇنىڭغا قانداق ئوخاايمەن؟ 19بۇ خۇددى بىر ئادەم ئېلىپ بېغىغا تاشلىغان قىچا ئۇرۇقىغا ئوخاايدۇ .ئۇ ئۆسۈپ ،چوڭ بىر دەرەخكە شال بەردى .ھاۋادىكى قۇشلر ئۇنىڭ شاخلىرىدا تۇراتتى. 20ئۇ يەنە « :مەن خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى نەگە ئوخاىتىمەن؟ 21ئۇ خۇددى خېمىرتۇرۇچقا ئوخاايدۇ. 22ئۇ شەھەر ۋە يېزىلرنى ئايلىنىپ ،تەلىم بېرىپ ،يېرۇسالېمغا قاراپ يولغا چىقتى. 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،قۇتقۇزۇلىدىغانلر ئازمۇ؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -دېدى. 24بوغۇز دەرۋازىسىغا كىرىاكە تىرىاىڭ ،چۈنكى نۇرغۇن كىاىلەر سىلەرگە دەيمەنكى ،كىرىاكە تىرىاىدۇ ،ئەمما كىرەلمەيدۇ. 25ئۆي خوجايىنى ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئىاىكنى تاقىۋەتكەندىن كېيىن ،سىز سىرتتا تۇرۇپ ئىاىكنى چېكىاكە باشلىغاندا« :ئى رەببىم ،رەببىم ،بىزگە ئوچۇق !ئۇ جاۋاب بېرىپ ،ساڭا« :مەن سېنىڭ قەيەردە ئىكەنلىكىڭنى بىلمەيمەن »دېدى. 26ئاندىن« :بىز سېنىڭ ھۇزۇرىڭدا يەپ-ئىچىپ ،كوچىلىرىمىزدا تەلىم بەردىڭ »دېيىاكە باشليسىلەر. 27لېكىن ئۇ« :بىلىپ قويۇڭلركى ،مەن قەيەردىن كەلگەنلىكىڭىزنى بىلمەيمەن .ئەي زالىملر ،مەندىن ئايرىلغىن. 28خۇدانىڭ پادىااھلىقىدا ئىبراھىم ،ئىسھاق ،ياقۇپ ۋە بارلىق پەيغەمبەرلەرنى كۆرگىنىڭلردا ،يىغلپ ،چىالىرىنى غۇچۇرلىتىدۇ. 29ئۇلر شەرقتىن ،غەربتىن ،شىمالدىن ۋە جەنۇبتىن كېلىپ ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىدا ئولتۇرىدۇ. 30مانا ،ئەڭ ئاخىرقىسى بار ،ئەڭ ئاخىرقىسى بار. 31شۇ كۈنى ،بىر پەرىسىيلەر كېلىپ ،ئۇنىڭغا« :چىقىپ كەت ،بۇ يەردىن كەت ،چۈنكى ھىرود سېنى ئۆلتۈرىدۇ »دېدى. 32ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بېرىپ بېرىپ ،تۈلكەگە ئېيتقىنكى « ،مەن شەيتانلرنى قوغلىدىم ،بۈگۈن ۋە ئەتىسى ساقايتىمەن ،ئۈچىنچى كۈنى مەن مۇكەممەل بولىمەن. 33شۇنداقتىمۇ ،مەن بۈگۈن ،ئەتىسى ۋە ئەتىسى مېڭىاىم كېرەك ،چۈنكى يېرۇسالېمدىن بىر پەيغەمبەرنىڭ ھالك بولۇشى مۇمكىن ئەمەس. 34ئەي يېرۇسالېم ،پەيغەمبەرلەرنى ئۆلتۈرىدىغان ۋە ساڭا ئەۋەتىلگەنلەرنى چالما-كېسەك قىلىدىغان يېرۇسالېم .توخۇ بالىسىنى قانات ئاستىغا يىغىۋالغاندەك ،مەن بالىلىرىڭىزنى قانچە قېتىم يىغقان بولتتىم؟ 35مانا ،سېنىڭ ئۆيۈڭ ۋەيران بولۇپ قالدى .بىلىپ قويۇڭلركى « ،پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن كەلگەن ئادەم مۇبارەك بولسۇن! 14باب1ئۇ دەم ئېلىش كۈنى ،پەرىسىيلەرنىڭ بىرىنىڭ ئۆيىگە نان يېيىاكە كىرگىنىدە ،ئۇلر ئۇنى كۆردى. 2مانا ،ئۇنىڭ ئالدىدا تامچىلىغان بىر ئادەم بار ئىدى. 3ھەزرىتى ئەيسا ئادۋوكاتلر ۋە پەرىسىيلەرگە : -دەم ئېلىش كۈنى ساقايتىش قانۇنلۇقمۇ؟ 4ئۇلر سۈكۈت قىلدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئېلىپ ،ساقىيىپ ،ئۇنى قويۇپ بەردى. 5ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -قايسىڭلر ئېاەك ياكى كال قۇدۇققا چۈشۈپ كېتىپ ،دەم ئېلىش كۈنى ئۇنى دەرھال چىقارمايسىلەر؟ 6ئۇلر بۇ ئىالرغا قايتا جاۋاب بېرەلمىدى. 7ئۇ چاقىرغانلرغا بىر تەمسىل سۆزلەپ بەردى .ئۇلرغا: 8ھەرقانداق ئادەم تويغا تەكلىپ قىلىنغاندا ،ئەڭ ئېگىز ئۆيدە ئولتۇرماڭ .ئۇنىڭدىنمۇ ھۆرمەتلىك ئادەم ئۇنىڭدىن چاقىرىلمىسۇن. 9سېنى ۋە ئۇنىڭغا بۇيرۇغان كىاى كېلىپ ساڭا« :بۇ كىاىگە ئورۇن بەر »دېدى .ئەڭ تۆۋەن ئۆينى ئېلىش ئۈچۈن نومۇس بىلەن باشليسىز. 10لېكىن ،تەكلىپ قىلىنغاندا ،بېرىپ ئەڭ تۆۋەن ئۆيدە ئولتۇرۇڭ .ساڭا بۇيرۇغان ئادەم كەلسە ،ساڭا« :دوستۇم ،تېخىمۇ يۇقىرىغا چىق » دېسە ،سەن بىلەن بىللە گۆشتە ئولتۇرغانلرنىڭ ئالدىدا دۇئا-تىلۋەت قىلغىن. 11چۈنكى ،ئۆزىنى ئۈستۈن قىلغان كىاى ھاقارەتلىنىدۇ .ئۆزىنى تۆۋەن تۇتقان كىاى ئۈستۈن بولىدۇ. 12ئاندىن ،ئۇ ئۇنىڭغا بۇيرۇغان كىاىگە مۇنداق دېدى « :كەچلىك تاماق ياكى كەچلىك تاماق يېگەندە ،دوستلىرىڭنى ،قېرىنداشلىرىڭنى ، تۇغقانلىرىڭنى ۋە باي قوشنىلىرىڭنى چاقىرماڭ .ئۇلر سېنى قايتا تەكلىپ قىلمىسۇن ،ساڭا جازا بېرىلىدۇ. 13لېكىن ،زىياپەت قىلغاندا ،كەمبەغەلرنى ،مېيىپ ،ئاقساق ،قارىغۇ دەپ چاقىرىڭ. 14سەن بەختلىك بولىسەن .چۈنكى ،ئۇلر ساڭا تۆلەم بېرەلمەيدۇ. 15ئۇنىڭ بىلەن بىللە گۆشتە ئولتۇرغانلرنىڭ بىرى بۇ گەپلەرنى ئاڭلپ ،ئۇنىڭغا : -خۇدانىڭ پادىااھلىقىدا نان يەيدىغانلر نەقەدەر بەختلىك! 16ئاندىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەلۇم بىر كىاى كاتتا زىياپەت بەردى ۋە نۇرغۇن كىاىلەرنى بۇيرۇدى. 17كەچلىك تاماق ۋاقتىدا خىزمەتكارىنى ئەۋەتىپ ،چاقىرىلغانلرغا« :كەل !چۈنكى ھەممە ئىالر تەييار. 18ئۇلرنىڭ ھەممىسى بىردەك ماقۇل بولۇشقا باشلىدى .بىرىنچىسى ئۇنىڭغا« :مەن بىر پارچە يەر سېتىۋالدىم ،چوقۇم بېرىپ كۆرۈپ بېقىاىم كېرەك :مېنى كەچۈرۈڭلر دەپ دۇئا قىلىمەن. 19يەنە بىرى« :مەن بەش تۇياق كال سېتىۋالدىم ،ئۇلرنى ئىسپاتلىغىلى بارىمەن ،كەچۈرۈڭلر »دېدى. 61
لۇقا
20يەنە بىرى« :مەن بىر خوتۇن بىلەن توي قىلدىم ،شۇڭا كېلەلمەيمەن »دېدى. 21شۇنىڭ بىلەن ،خىزمەتكار كېلىپ ،خوجايىنىغا بۇ ئىالرنى كۆرسەتتى .ئۆي خوجايىنى غەزەپلەنگەن ھالدا خىزمەتچىسىگە : «شەھەرنىڭ كوچىلىرى ۋە كوچىلىرىغا تېزرەك چىقىپ ،بۇ يەرگە نامراتلرنى ،مېيىپلرنى ،توختاشنى ۋە قارىغۇلرنى ئېلىپ كېلىڭلر » دېدى. 22خىزمەتكار _ :ئى رەببىم ،سەن بۇيرۇغاندەك ئىش قىلدى ،لېكىن ئورۇن بار. 23خوجايىن خىزمەتكارغا« :يۇقىرى سۈرئەتلىك تاشيول ۋە قورشاۋلرغا چىقىپ ،ئۇلرنى ئۆيگە كىرىاكە مەجبۇر قىلغىن ،ئۆيۈم تولسۇن »دېدى. 24بىلىپ قويۇڭلركى ،چاقىرىلغان كىاىلەرنىڭ ھېچقايسىسى مېنىڭ كەچلىك تامىقىمنى تېتىمايدۇ. 25ھەزرىتى ئەيسا نۇرغۇن كىاىلەر بىلەن بىللە بولۇپ ،بۇرۇلۇپ ئۇلرغا: 26ئەگەر بىر ئادەم مېنىڭ يېنىمغا كېلىپ ،ئاتىسى ،ئانىسى ،ئايالى ،بالىلىرى ،قېرىنداشلىرى ،ئاچا-سىڭىللىرى ،ھەئە ۋە ئۇنىڭ ھاياتىنى يامان كۆرمىسە ،ئۇ مېنىڭ شاگىرتىم بوللمايدۇ. 27كىمكى كرېستنى كۆتۈرمىسە ۋە مېنىڭ كەينىمدىن كەلسە ،مېنىڭ شاگىرتىم بوللمايدۇ. 28قايسىڭلر مۇنار سېلىانى ئويلپ ،ئالدى بىلەن ئولتۇرمايدۇ ،ئۇنىڭ چىقىمىنى ھېسابلشقا يېتەرلىكمۇ-يوق؟ 29ئۇ ئۇل سالغاندىن كېيىن ،ئۇنى تاماملىيالمىغاندىن كېيىن ،ئۇنى كۆرگەنلەرنىڭ ھەممىسى ئۇنى مەسخىرە قىلىاقا باشليدۇ. 30بۇ ئادەم ياساشقا باشلىدى ،تاماملىيالمىدى. 31ياكى قايسى پادىااھ باشقا بىر پادىااھقا قارشى ئۇرۇش قىلماقچى بولسا ،ئالدى بىلەن ئولتۇرمايدۇ ۋە ئون مىڭ ئادەم بىلەن يىگىرمە مىڭ ئادەم بىلەن قارشىلىااليدىغان ئادەم بىلەن كۆرۈشەلەمدۇ-يوق؟ 32ياكى بولمىسا ،قارشى تەرەپ تېخى يىراق بولسىمۇ ،ئۇ باش ئەلچى ئەۋەتىپ ،تىنچلىق ئارزۇ قىلىدۇ. 33شۇنىڭغا ئوخااش ،ئۇ سىلەردىن بولغانلرنىڭ ھەممىسىنى تاشلىۋەتمىسە ،ئۇ مېنىڭ شاگىرتىم بوللمايدۇ. 34تۇز ياخاى ،ئەمما تۇز پۇرىقىنى يوقاتقان بولسا ،ئۇنىڭغا قانداق تەم بېرىلىدۇ؟ 35ئۇ يەرگىمۇ ماس كەلمەيدۇ .ئەمما كىاىلەر ئۇنى قوغلپ چىقاردى .ئاڭليدىغان قۇلىقى بارلر ئاڭلىسۇن. 15باب1ئاندىن ،ئۇنى ئاڭلش ئۈچۈن بارلىق باجگىرلر ۋە گۇناھكارلر ئۇنىڭغا يېقىنلشتى. 2پەرىسىيلەر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى« :بۇ ئادەم گۇناھكارلرنى قوبۇل قىلىدۇ ،ئۇلر بىلەن بىللە غىزالىنىدۇ »دېدى. 3ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بۇ تەمسىلنى سۆزلەپ بەردى. 4ئاراڭلردا يۈز قوي بار ،ئۇلردىن بىرىنى يوقىتىپ قويسا ،توقسان توققۇزنى چۆلدە تاشلپ ،يۈتۈپ كەتكەن نەرسىنىڭ كەينىدىن ئۇنى تاپقۇچە ماڭمامدۇ؟ 5ئۇنى تاپقاندىن كېيىن ،خۇشال بولۇپ مۈرىسىگە قويدى. 6ئۇ ئۆيىگە قايتىپ كېلىپ ،دوستلىرى ۋە قوشنىلىرىنى چاقىرىپ ئۇلرغا« :مەن بىلەن خۇشال بولۇڭلر !چۈنكى مەن يوقاپ كەتكەن قويلىرىمنى تاپتىم. 7بىلىپ قويۇڭلركى ،تەۋبە قىلمايدىغان توقساندىن ئارتۇق ئادالەتلىك ئادەمدىن توۋا قىلغان بىر گۇناھكارغا ئوخااشل خۇشاللىق جەننەتتە بولىدۇ. 8ياكى قايسى ئايالنىڭ ئون پارچە كۈمۈش پۇلى بار ،ئەگەر ئۇ بىر پارچىدىن ئايرىلسا ،شام ياندۇرماي ،ئۆينى سۈپۈرۈپ ،ئۇنى تاپقۇچە ئەستايىدىللىق بىلەن ئىزدىمەيدۇ؟ 9ئۇ بۇنى تاپقاندىن كېيىن ،دوستلىرى ۋە قوشنىلىرىنى چاقىرىپ« :مەن بىلەن خۇشال بولۇڭلر !چۈنكى مەن يوقىتىپ قويغان ئەسەرنى تاپتىم. 10ئوخااشل ،بىلىپ قويۇڭلركى ،خۇدانىڭ پەرىاتىلىرى ئالدىدا تەۋبە قىلغان بىر گۇناھكار ئۈستىدىن خۇشاللىق بار. 11ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -بىر ئادەمنىڭ ئىككى ئوغلى بار. 12ئۇلرنىڭ كىچىكى دادىسىغا« :ئاتا ،ماڭا چۈشكەن مالنىڭ بىر قىسمىنى ماڭا بەر »دېدى .ئۇ ئۇلرنىڭ تۇرمۇشىنى ئۇلرغا بۆلدى. 13ئۇزۇن ئۆتمەي ،كىچىك ئوغلى ھەممىنى يىغىپ ،يىراق بىر دۆلەتكە سەپەر قىلدى ۋە ئۇ يەردە مالىمانچىلىق بىلەن ئىسراپ قىلدى. 14ئۇ پۈتۈن زېھنىنى سەرپ قىلىپ ،بۇ زېمىندا قاتتىق ئاچارچىلىق پەيدا بولدى .ئۇ كەمبەغەل بولۇشقا باشلىدى. 15ئۇ بېرىپ ،ئۇ دۆلەتنىڭ پۇقراسىغا قوشۇلدى .ھەمدە ئۇنى ئېتىزىغا چوشقا بېقىاقا ئەۋەتتى. 16ئۇ قورسىقىنى چوشقا يەيدىغان قوۋزاق بىلەن تولدۇرۇپ ،ھېچكىم ئۇنىڭغا بەرمىدى. 17ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ : -دادامنىڭ قانچىلىك ياللنغان خىزمەتكارىنىڭ نانلىرى ۋە زاپاس پۇلى بار ،مەن ئاچلىقتىن ھالك بولىمەن. 18مەن ئورنۇمدىن تۇرۇپ ،ئاتامنىڭ يېنىغا بېرىپ ،ئۇنىڭغا« :ئاتا ،مەن جەننەتكە ۋە سېنىڭ ئالدىڭدا گۇناھ قىلدىم »دەيمەن. 19ئەمدى ئوغلۇڭ دېيىاكە ليىق ئەمەسمەن. 20ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئاتىسىغا كەلدى .ئەمما ئۇ تېخى ناھايىتى يىراقتا ،دادىسى ئۇنى كۆرۈپ ،كۆيۈمچان بولۇپ ،يۈگۈرۈپ كېلىپ ، بوينىغا يىقىلىپ ئۇنى سۆيدى. 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئاتا ،مەن جەننەتكە ۋە سېنىڭ نەزىرىڭدە گۇناھ قىلدىم ،ئەمدى ئوغلۇڭ دېيىاكە ليىق ئەمەسمەن. 22ئاتىسى خىزمەتكارلىرىغا« :ئەڭ ياخاى كىيىملەرنى ئېلىپ كېلىڭلر »دېدى .ئۇنىڭ قولىغا ئۈزۈك ،پۇتىغا ئاياغ سالدى: 23سېمىز موزاينى بۇ يەرگە ئېلىپ كېلىپ ئۆلتۈرۈڭ .يەيلى ،خۇشال بوليلى: 62
لۇقا
24بۇنىڭ ئۈچۈن ئوغلۇم ئۆلدى ،قايتا تىرىلدى .ئۇ يوقاپ كەتتى .ئۇلر خۇشال بولۇشقا باشلىدى. 25چوڭ ئوغلى ئېتىزدا بولۇپ ،ئۇ كېلىپ ئۆيگە يېقىنلشقاندا ،ئۇ مۇزىكا ۋە ئۇسسۇلنى ئاڭلىدى. 26ئۇ خىزمەتكارلردىن بىرىنى چاقىرىپ ،بۇ ئىالرنىڭ مەنىسىنى سورىدى. 27ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئىنىڭ كەلدى .ئاتاڭ سېمىز موزاينى ئۆلتۈردى ،چۈنكى ئۇ ئۇنى بىخەتەر ۋە ساغلم قوبۇل قىلدى. 28ئۇ ئاچچىقلىنىپ ،كىرمىدى .شۇنىڭ بىلەن دادىسى چىقىپ ،ئۇنى ئۆتۈندى. 29ئۇ جاۋاب بېرىپ ئاتىسىغا مۇنداق دېدى« :مانا ،مەن بۇ نۇرغۇن يىللردا ساڭا خىزمەت قىلىمەن ،سېنىڭ ئەمرىڭگە خىلپلىق قىلمايمەن ،لېكىن دوستلىرىم بىلەن خۇشال-خۇرام ئۆتۈشىم ئۈچۈن ،ماڭا ھېچقاچان بال بەرمىدىڭ. 30لېكىن ئوغلىڭىز پاھىاە ئاياللرنى يەپ كەتكەن بۇ بال كېلىپل ،ئۇنىڭ ئۈچۈن سېمىز موزاينى ئۆلتۈردىڭىز. 31ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئوغلۇم ،سەن مەڭگۈ مەن بىلەن بىللە ،مېنىڭ بارلىقىم سېنىڭ. 32بىز خۇشال-خۇرام ،خۇشال-خۇرام ئۆتۈشىمىز كېرەك ئىدى ،چۈنكى بۇ ئىنىڭىز ئۆلدى ،ئۇ قايتا تىرىلدى .ئۇ يوقاپ كەتتى. 16باب1ئۇ شاگىرتلىرىغا يەنە مۇنداق دېدى : -بىر باينىڭ خوجايىنى بار .شۇنىڭ بىلەن ئۇ ماللىرىنى ئىسراپ قىلدى دەپ ئەيىبلەندى. 2ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى چاقىرىپ : -بۇ سۆزنى قانداق ئاڭليمەن؟ مەسئۇلىيىتىڭىزنى ھېسابلڭ .چۈنكى سەن ئەمدى باشقۇرغۇچى بوللمايسەن. 3ئاندىن خوجايىن ئىچىدىن« :مەن نېمە قىلي؟ چۈنكى خوجايىنىم مەندىن خوجايىنلىقنى تارتىۋالىدۇ :مەن كوللمايمەن .تىلەمچىلىك قىلىش مەن نومۇس. 4مەن باشقۇرغۇچىدىن قوغلنغاندىن كېيىن ،ئۇلر مېنى ئۆيلىرىگە قوبۇل قىلسۇن دەپ ،نېمە قىلىاىم كېرەكلىكىنى قارار قىلدىم. 5شۇنىڭ بىلەن ،ئۇ پەرۋەردىگارىنىڭ قەرزدارلىرىنىڭ ھەممىسىنى چاقىرىپ ،بىرىنچىسىگە« :خوجايىنىمغا قانچىلىك قەرزدار؟ 6ئاندىن ،يۈز يۈز نېفىت .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ھېساباتىڭنى ئېلىپ ،تېز ئولتۇرۇپ ،ئەللىك يېزىڭ. 7ئاندىن ئۇ يەنە بىرىگە : -قانچىلىك قەرزىڭ بار؟ ئۇ« :يۈز بۇغداي .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ھېساباتىڭنى ئېلىپ ،تۆت پارچە يېزىڭ. 8پەرۋەردىگار ناھەق باشقۇرغۇچىنى ماختىدى ،چۈنكى ئۇ ئاقىلنە ئىش قىلدى ،چۈنكى بۇ دۇنيانىڭ ئەۋلدلىرى ئۇلرنىڭ ئەۋلدلىرىدا نۇر بالىلىرىدىن ئەقىللىق. 9بىلىپ قويۇڭلركى ،ئادالەتسىزلىكنىڭ مامىنىنى دوست تۇتۇڭلر .ئەگەر مەغلۇپ بولساڭ ،ئۇلر سېنى مەڭگۈلۈك ماكانغا قوبۇل قىلليدۇ. 10كىچىك ئىالرغا سادىق بولغان كىاىمۇ نۇرغۇن ئىالردا ساداقەتمەن بولىدۇ .ئازغىنە زۇلۇم قىلغان ئادەممۇ كۆپ ئادالەتسىز بولىدۇ. 11ئەگەر سىلەر ناھەق مامونغا سادىق بوللمىساڭلر ،ھەقىقىي بايلىققا كىم ئىاىنىدۇ؟ 12ئەگەر سىلەر باشقا بىر نەرسىگە سادىق بولمىساڭلر ،ئۆزۈڭلرنى كىم بېرىدۇ؟ 13ھېچقانداق خىزمەتچى ئىككى خوجايىنغا خىزمەت قىللمايدۇ ،چۈنكى ئۇ بىرىنى يامان كۆرىدۇ ،يەنە بىرىنى ياخاى كۆرىدۇ .بولمىسا ئۇ بىرىنى چىڭ تۇتۇپ ،يەنە بىرىنى پەس كۆرىدۇ .سىز خۇداغا ۋە مامونغا خىزمەت قىللمايسىز. 14ھەسەتخورلۇق بولغان پەرىسىيلەرمۇ بۇ گەپلەرنى ئاڭلپ ،ئۇنى مەسخىرە قىلدى. 15ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر ئىنسانلر ئالدىدا ئۆزۈڭلرنى ئاقليدىغانلر .لېكىن قەلبىڭلرنى خۇدا بىلىدۇ ،چۈنكى ئىنسانلر ئارىسىدا ئەڭ ھۆرمەتكە سازاۋەر بولغىنى خۇدا ئالدىدا يىرگىنچلىكتۇر. 16تەۋرات قانۇنى ۋە پەيغەمبەرلەر يەھيا پەيغەمبەرگە قەدەر بولغان ئىدى. 17ئاسمان بىلەن زېمىننىڭ ئۆتۈپ كېتىاى ئاسان ئەمەس. 18كىمكى ئايالىنى تاشلپ ،باشقا بىرىگە ياتلىق بولسا ،زىنا قىلغان بولىدۇ .ئېرىدىن ئايرىلغان كىاى بىلەن توي قىلغان كىاى زىنا قىلغان بولىدۇ. 19ئۇ يەردە بىنەپاە ۋە ئېسىل رەختتىن تىكىلگەن ۋە ھەر كۈنى ھەشەمەتلىك بېيىغان بىر باي كىاى بار ئىدى. 20ئۇنىڭ دەرۋازىسى ئالدىدا يارا تولغان لزار ئىسىملىك بىر تىلەمچى بار ئىدى. 21باينىڭ داستىخىنىدىن چۈشۈپ كەتكەن ئۇشااق-چۈشاەك يېمەكلىكلەر بىلەن تويغۇسى كەلدى .بۇنىڭدىن باشقا ،ئىتلر كېلىپ ئۇنىڭ جاراھەتلىرىنى يالىدى. 22تىلەمچى ئۆلدى ۋە پەرىاتىلەر تەرىپىدىن ئىبراھىمنىڭ باغرىغا ئېلىپ كېلىندى .بايمۇ ئۆلدى ۋە دەپنە قىلىندى. 23دوزاخ ئازابىدا كۆزلىرىنى تىكىپ ،ئىبراھىمنى يىراقتا ،لزارنى باغرىدا كۆردى. 24ئۇ يىغلپ تۇرۇپ مۇنداق دېدى« :ئىبراھىم ئاتا ،ماڭا رەھىم قىلغىن ۋە لزارنى ئەۋەتىپ ،بارمىقىنىڭ ئۇچىنى سۇغا چىلپ ،تىلىمنى سوۋۇتسۇن .چۈنكى مەن بۇ يالقۇندا ئازابلىنىمەن. 25لېكىن ،ئىبراھىم مۇنداق دېدى« :ئوغلۇم ،ھايات ۋاقتىدا ياخاى نەرسىلىرىڭنى ۋە لزارنىڭ يامان ئىالىرىنى قوبۇل قىلغانلىقىڭنى ئۇنتۇپ قالما. 26بۇلرنىڭ ھەممىسىدىن باشقا ،بىز بىلەن ئاراڭلردا ناھايىتى چوڭ بىر قولتۇق بار .ئۇلرمۇ بىزگە ئۆتەلمەيدۇ ،ئۇ يەردىن كېلىدۇ. 27ئاندىن ،ئۇ« :دادا ،ئۇنى ئاتامنىڭ ئۆيىگە ئەۋەتىپ بېرىاىنى ئۆتۈنەي »دېدى. 28مېنىڭ بەش قېرىندىاىم بار .ئۇلر بۇ ئازابقا دۇچار بولۇپ قالمىسۇن دەپ ،ئۇلرغا گۇۋاھلىق بېرىدۇ. 29ئىبراھىم ئۇنىڭغا : -ئۇلرنىڭ مۇسا ۋە پەيغەمبەرلىرى بار .ئۇلرنى ئاڭلىسۇن. 30ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -ياق ،ئاتا ئىبراھىم ،لېكىن بىر ئادەم ئۆلۈكلەرنىڭ يېنىغا بارسا ،ئۇلر توۋا قىلىدۇ. 31ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەگەر مۇسا ۋە پەيغەمبەرلەرنى ئاڭلىمىسا ،ئۇلر ئۆلگەندىن كېيىن تىرىلدۈرۈلمەيدۇ. 63
لۇقا
17باب1ئاندىن ،ئۇ شاگىرتلىرىغا مۇنداق دېدى « :بۇ مۇمكىن ئەمەس ،لېكىن گۇناھلرنىڭ كېلىپ چىقىاى مۇمكىن .لېكىن ،ئۇلر ۋاي! 2ئۇنىڭ بوينىغا تۈگمەن تېاى ئېسىپ ،دېڭىزغا تاشلىغانلىقى ،بۇ كىچىك بالىلرنى رەنجىتكەندىن ياخاىراق. 3ئۆزۈڭلرغا دىققەت قىلىڭلر :ئەگەر قېرىندىاىڭىز ساڭا خىلپلىق قىلسا ،ئۇنى ئەيىبلەڭ .ئەگەر تەۋبە قىلسا ،ئۇنى مەغپىرەت قىلغىن. 4ئەگەر ئۇ كۈندە يەتتە قېتىم ساڭا خىلپلىق قىلسا ،بىر كۈندە يەتتە قېتىم ساڭا يۈزلىنىپ« :مەن توۋا قىلىمەن »دېدى .ئۇنى مەغپىرەت قىلغىن. 5ئەلچىلەر پەرۋەردىگارغا« :ئېتىقادىمىزنى ئاشۇرغىن »دېدى. 6پەرۋەردىگار مۇنداق دېدى « :ئەگەر سىزدە قىچا ئۇرۇقىدەك ئېتىقادىڭىز بولسا ،بۇ سىكامېن دەرىخىگە «:يىلتىزىدىن ئۈزۈلۈپ ،دېڭىزغا تىكىڭ »دېسىڭىز بولىدۇ .ئۇ سىزگە بويسۇنۇشى كېرەك. 7لېكىن ،ئاراڭلردا قايسىسىنىڭ خىزمەتچىسى بار ياكى چارۋا بېقىۋاتقان بولسا ،ئېتىزدىن كەلگەندە ،بېرىپ بېرىپ گۆشكە ئولتۇرغىن؟ 8مەن ئۇنىڭغا« :مەن يەپ-ئىچىپ بولغۇچە ،مەن تاماق يېيىاكە تەييارلىق قىل ،ئۆزۈڭنى باغلپ ،ماڭا خىزمەت قىلغىن »دېمەيدۇ .ئاندىن كېيىن يەيسىز؟ 9ئۇ خىزمەتكارغا ئۆزىگە بۇيرۇلغان ئىالرنى قىلغانلىقى ئۈچۈن رەھمەت ئېيتامدۇ؟ مەن ئىاەنمەيمەن. 10شۇنىڭ ئۈچۈن ،سىلەرمۇ بۇيرۇلغان بارلىق ئىالرنى قىلغىنىڭلردا « ،بىز پايدىسىز خىزمەتكارلر »دېگىن ،بىز قىلىاقا تېگىالىك ئىانى قىلدۇق. 11يېرۇسالېمغا بارغاندا ،ئۇ سامارىيە بىلەن جەلىلىيە ئۆلكىسىدىن ئۆتتى. 12ئۇ مەلۇم بىر يېزىغا كىرگەندە ،ئۇ يەردە ماخاۋ كېسىلىگە گىرىپتار بولغان ئون كىاى بىلەن كۆرۈشتى. 13ئۇلر ئاۋازىنى كۆتۈرۈپ : -ئۇستاز ئەيسا ،بىزگە رەھىم قىلغىن. 14ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى كۆرۈپ : -ئۆزۈڭلرنى روھانىيلرغا كۆرسەت .ئۇلر بارغاندا پاكلندى. 15ئۇلرنىڭ بىرىنىڭ ساقىيىپ كەتكەنلىكىنى كۆرۈپ ،كەينىگە بۇرۇلۇپ ،يۇقىرى ئاۋاز بىلەن خۇدانى ئۇلۇغلىدى. 16ئۇنىڭ ئايىغىغا يىقىلىپ ،ئۇنىڭغا شۈكۈر ئېيتتى .ئۇ سامارىيىلىك ئىدى. 17ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -ئون پاكلنمىدىمۇ؟ ئەمما توققۇز نەدە؟ 18بۇ ناتونۇش كىاىدىن باشقا ،خۇداغا شان-شەرەپ كەلتۈرۈش ئۈچۈن قايتىپ كەلگەنلەر تېپىلمىدى. 19ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئورنۇڭدىن مېڭىڭ ،ئېتىقادىڭىز ساقىيىپ كەتتى. 20ئۇ پەرىسىيلەردىن تەلەپ قىلىنغاندا ،خۇدانىڭ پادىااھلىقى كەلگەندە ،ئۇ ئۇلرغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى « :خۇدانىڭ پادىااھلىقى كۆزىتىش بىلەن كەلمەيدۇ. 21ئۇلر« :بۇ يەردە !ياكى ،ئۇ يەردە !چۈنكى ،خۇدانىڭ پادىااھلىقى سىلەرنىڭ ئىچىڭلردا. 22ئۇ شاگىرتلىرىغا مۇنداق دېدى « :ئىنسانئوغلىنىڭ كۈنلىرىنىڭ بىرىنى كۆرۈشنى ئارزۇ قىلىدىغان كۈنلەر كېلىدۇ. 23ئۇلر ساڭا« :قاراڭلر .ياكى ئۇ يەرگە قاراڭ :ئۇلرغا ئەگەشمەڭ ۋە ئۇلرغا ئەگەشمەڭ. 24چۈنكى ،ئاسماننىڭ بىر قىسمىدىن چاقماق چاققاندەك ،يەنە بىر تەرىپى ئاسماننىڭ ئاستىدا پارقىرايدۇ .ئىنسانئوغلىمۇ ئۆز زامانىسىدا بولىدۇ. 25لېكىن ئۇ ئالدى بىلەن نۇرغۇن ئازاب-ئوقۇبەتلەرگە دۇچار بولۇشى ۋە بۇ ئەۋلدلرنىڭ رەت قىلىنىاى كېرەك. 26نوئې دەۋرىدىكىگە ئوخااش ،ئىنسانئوغلىنىڭ دەۋرىدىمۇ شۇنداق بولىدۇ. 27ئۇلر تاماق يېدى ،ئىچتى ،خوتۇن ئالدى ،ئۇلر توي قىلدى ،تاكى نو كېمىگە كىرگۈچە كەلكۈن كېلىپ ،ھەممىسىنى ھالك قىلدى. 28لۇتنىڭ زامانىدىكىگە ئوخااش .ئۇلر يېدى ،ئىچتى ،سېتىۋالدى ،ساتتى ،تېرىدى ،قۇردى 29لېكىن ،لۇت سودومدىن چىقىپ كەتكەن كۈنى ،ئاسماندىن ئوت ۋە گۈڭگۈرت ياغدى. 30ئىنسانئوغلى نازىل بولغان كۈندە شۇنداق بولىدۇ. 31ئۇ كۈنى ،ئۆيدىكىلىرى ۋە ئۆيدىكى نەرسىلىرى ئۇنى ئېلىپ كېتىاكە چۈشمىسۇن ،ئېتىزدىكى كىاىمۇ قايتىپ كەلمىسۇن. 32لۇتنىڭ ئايالىنى ئېسىڭىزدە تۇتۇڭ. 33كىم ھاياتىنى قۇتۇلدۇرماقچى بولسا ،ئۇنى يوقىتىدۇ .كىم ھاياتىدىن ئايرىلسا ،ئۇنى ساقليدۇ. 34بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇ كېچىدە بىر كارىۋاتتا ئىككى ئادەم بولىدۇ .بىرى ئېلىنىدۇ ،يەنە بىرى قالىدۇ. 35ئىككى ئايال بىللە ئېلىنىدۇ .بىرى ئېلىنىدۇ ،يەنە بىرى سولغا. 36ئىككى كىاى ئېتىزدا بولىدۇ .بىرى ئېلىنىدۇ ،يەنە بىرى سولغا. 37ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،قەيەردە؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -جەسەت قەيەردە بولسا ،ئۇ يەردە بۈركۈتلەر توپلىنىدۇ. 18باب1ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق بىر تەمسىل سۆزلەپ بەردى : -ئىنسانلر ھەمىاە دۇئا قىلىاى كېرەك. 2شەھەردە خۇدادىن قورقمايدىغان ۋە ئىنساننى ھۆرمەت قىلمايدىغان سوتچى بار ئىدى. 3ئۇ شەھەردە بىر تۇل ئايال بار ئىدى .ئۇ مېنىڭ يېنىمغا كېلىپ« :مېنىڭ دۈشمىنىمدىن ئۆچ ئالغىن »دېدى. 4لېكىن ئۇ بىر مەزگىل خالىمىدى .ئەمما كېيىن ئۇ ئىچىدىن« :مەن خۇدادىن قورقمايمەن ۋە ئىنساننى ھۆرمەت قىلمايمەن. 5لېكىن ،بۇ تۇل ئايال مېنى ئاۋارە قىلغاچقا ،مەن ئۇنىڭدىن ئۆچ ئالىمەن. 6پەرۋەردىگار « :ناھەق سوتچىنىڭ دېگەنلىرىنى ئاڭل »دېدى. 7خۇدا ئۆزى تاللىغان كىاىلەردىن كېچە-كۈندۈز يىغلپ تۇرۇپ ،ئۇلرغا بەرداشلىق بېرەلەمدۇ؟ 64
لۇقا
8بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۇ ئۇلردىن تېزل ئۆچ ئالىدۇ .ئىنسانئوغلى كەلگەندە ،ئۇ يەر يۈزىدە ئىاەنچ تاپامدۇ؟ 9ئۇ بۇ تەمسىلنى ئۆزىگە ئىاىنىدىغان ۋە باشقىلرغا ھاقارەت قىلىدىغان ئۆزىگە ئىاىنىدىغان كىاىلەرگە سۆزلەپ بەردى: 10ئىككى كىاى دۇئا-تىلۋەت قىلىش ئۈچۈن بۇتخانىغا چىقتى .بىرى پەرىسىي ،يەنە بىرى باجگىر. 11پەرىسىي ئورنىدىن تۇرۇپ ئۆزى بىلەن دۇئا قىلدى ،خۇدايىم ،مەن ساڭا رەھمەت ئېيتىمەنكى ،مەن باشقا كىاىلەردەك ،قاقتى-سوقتى قىلغۇچىلر ،ناھەق ،زىناخورلر ،ھەتتا بۇ باجگىر ئەمەس. 12ھەپتىدە ئىككى قېتىم روزا تۇتىمەن ،ئىگە بولغانلىرىمنىڭ ئوندىن بىرىنى بېرىمەن. 13باجگىر يىراقتا تۇرۇپ ،كۆزلىرىنى ئاسمانغا كۆتۈرمەي ،كۆكرىكىگە ئۇرۇپ« :خۇدا ماڭا گۇناھكار. 14بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ كىاى قارشى تەرەپكە ئەمەس ،بەلكى ھەققانىي ھالدا ئۆيىگە چۈشتى .چۈنكى ،ئۆزىنى ئۇلۇغلىغان كىاى ھاقارەتلىنىدۇ .ئۆزىنى تۆۋەن تۇتقان كىاى ئۈستۈن بولىدۇ. 15ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بوۋاقلرنى ئېلىپ كەلدى .ئۇ شاگىرتلىرى بۇنى كۆرۈپ ،ئۇلرنى ئەيىبلىدى. 16ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى چاقىرىپ : -كىچىك بالىلر مېنىڭ يېنىمغا كەلسۇن ،ئۇلرنى مەنئى قىلماڭ ،چۈنكى خۇدانىڭ پادىااھلىقى مانا مۇشۇنداق. 17بىلىپ قويۇڭلركى ،كىمكى خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى كىچىك بالىدەك قوبۇل قىلمىسا ،ئۇنىڭغا ھەرگىز كىرمەيدۇ. 18بىر ھۆكۈمدار ئۇنىڭدىن« :ياخاى ئۇستاز ،مەن مەڭگۈلۈك ھاياتقا ۋارىسلىق قىلىش ئۈچۈن نېمە قىلىاىم كېرەك؟ »دەپ سورىدى. 19ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -نېمىاقا مېنى ياخاى دەيسەن؟ ھېچكىم ياخاى ئەمەس ،پەقەت بىرى ،يەنى خۇدا. 20زىنا قىلماڭ ،ئۆلتۈرمەڭ ،ئوغرىلىماڭ ،يالغان گۇۋاھلىق بەرمەڭ ،دادىڭىزنى ۋە ئاپىڭىزنى ھۆرمەتلەڭ. 21ھەزرىتى ئەيسا : -بۇلرنىڭ ھەممىسىنى ياش ۋاقتىمدىن تارتىپ ساقلپ كەلدىم. 22ھەزرىتى ئەيسا بۇ گەپلەرنى ئاڭلپ ،ئۇنىڭغا : -لېكىن ،سەندە بىر نەرسە كەم ،بارلىقىڭنى سېتىپ ،كەمبەغەلرگە تەقسىم قىل ، جەننەتتە خەزىنىسى بار ،كېلىڭ ،ماڭا ئەگىاىڭ. 23بۇ گەپنى ئاڭلپ ،قاتتىق قايغۇردى ،چۈنكى ئۇ ناھايىتى باي ئىدى. 24ھەزرىتى ئەيسا ناھايىتى قايغۇرغانلىقىنى كۆرۈپ : -بايلر خۇدانىڭ پادىااھلىقىغا كىرەلمەيدۇ. 25چۈنكى ،باينىڭ خۇدانىڭ پادىااھلىقىغا كىرىاىدىن كۆرە ،تۆگىنىڭ يىڭنىنىڭ كۆزىدىن ئۆتۈشى ئاسان. 26بۇنى ئاڭلىغانلر« :ئۇنداقتا كىم قۇتقۇزۇلىدۇ؟ 27ئۇ مۇنداق دېدى « :ئىنسانلر بىلەن مۇمكىن بولمايدىغان ئىالر خۇدا بىلەن مۇمكىن. 28پېترۇس مۇنداق دېدى« :مانا بىز ھەممىمىزنى تاشلپ ،ساڭا ئەگەشتۇق. 29ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،خۇدانىڭ پادىااھلىقى ئۈچۈن ئۆيدىن ،ئاتا-ئانىسىدىن ،قېرىنداشلىرىدىن ، ئايالىدىن ياكى بالىلىرىدىن ئايرىلغان ئادەم يوق. 30كىم بۇ ۋاقىتتا ۋە دۇنيادا مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىاەلمەيدۇ. 31ھەزرىتى ئەيسا ئون ئىككى ئادەمنى ئېلىپ ،ئۇلرغا : -مانا بىز يېرۇسالېمغا بارىمىز ،پەيغەمبەرلەرنىڭ ئىنسانئوغلى ھەققىدە يازغانلىرىنىڭ ھەممىسى ئەمەلگە ئاشىدۇ. 32چۈنكى ،ئۇ يەھۇدىي ئەمەسلەرگە تاپاۇرۇپ بېرىلىدۇ. 33ئۇلر ئۇنى ئۇرۇپ ئۆلتۈرۈۋېتىدۇ ،ئۈچىنچى كۈنى ئۇ تىرىلىدۇ. 34ئۇلر بۇ ئىالرنىڭ ھېچقايسىسىنى چۈشەنمىدى .بۇ سۆز ئۇلردىن يوشۇرۇلدى ،ئۇلر نېمە دېيىلگەنلىكىنى بىلمەيتتى. 35ئۇ ئېرىخا شەھىرىگە يېقىنلشقاندا ،بىر قارىغۇ يول بويىدا تىلەمچىلىك قىلىپ ئولتۇردى. 36خاليىقنىڭ ئۆتۈپ كېتىۋاتقانلىقىنى ئاڭلپ ،بۇنىڭ مەنىسىنى سورىدى. 37ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ناسىرەلىك ھەزرىتى ئەيسا ئۆتۈپ كەتتى. 38ئۇ« :ئى داۋۇتنىڭ ئوغلى ئەيسا ،ماڭا رەھىم قىلغىن. 39ئىلگىرى ماڭغانلر ئۇنىڭغا سۈكۈت قىلىش ئۈچۈن ،ئۇنى ئەيىبلىدى. 40ھەزرىتى ئەيسا ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭ يېنىغا كېلىانى بۇيرۇدى .ئۇ يېقىنلپ كېلىپ ،ئۇنىڭدىن: 41ئۇلر« :مەن ساڭا نېمە قىلي؟ ئۇ« :ئى رەببىم ،مېنىڭ كۆزۈمنى قوبۇل قىلي »دېدى. 42ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -كۆزۈڭنى قوبۇل قىل ،ئېتىقادىڭ سېنى قۇتقۇزدى. 43ھەزرىتى ئەيسا دەرھال ئۇنىڭ كۆزلىرىنى كۆردى ۋە ئۇنىڭ كەينىدىن ئەگىاىپ ،خۇدانى مەدھىيىلىدى. 19باب1ھەزرىتى ئەيسا ئېرىخا شەھىرىگە كىرىپ كەلدى. 2مانا ،باجگىرلر ئارىسىدا باشلىق بولغان زاكاي ئىسىملىك بىر كىاى بار ئىدى. 3ئۇ ھەزرىتى ئەيسانى كۆرمەكچى بولدى .ھەمدە مەتبۇئات ئۈچۈن قىللمىدى ،چۈنكى ئۇ بويى پاكار ئىدى. 4ئۇ يۈگۈرۈپ كېلىپ ،بىر دەرەخ دەرىخىگە چىقىپ ئۇنى كۆردى ،چۈنكى ئۇ بۇ يولدىن ئۆتمەكچى ئىدى. 5ھەزرىتى ئەيسا بۇ يەرگە كەلگەندە ،بېاىنى كۆتۈرۈپ ،ئۇنى كۆرۈپ : -زاكاي ،تېزرەك چۈشۈڭلر .چۈنكى بۈگۈن مەن چوقۇم سېنىڭ ئۆيىڭدە تۇرىمەن. 6ئۇ ئالدىراپ-تېنەپ چۈشتى. 7بۇنى كۆرگەن ھەممەيلەن غەزەپلىنىپ« :ئۇ گۇناھكار ئادەم بىلەن مېھمان بولۇشقا كەتتى »دېدى.
65
لۇقا
8زاكاي ئورنىدىن تۇرۇپ ،پەرۋەردىگارغا :ئى رەببىم ،ماللىرىمنىڭ يېرىمىنى كەمبەغەلرگە بېرىمەن .ئەگەر مەن ھەرقانداق ئادەمدىن يالغان ئەيىبلەش ئارقىلىق بىرەر نەرسە ئالغان بولسام ،ئۇنى تۆت ھەسسە ئەسلىگە كەلتۈرىمەن. 9ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بۈگۈن ئىبراھىمنىڭ ئوغلى بولغاچقا ،بۇ ئۆيگە نىجاتلىق كەلدى. 10چۈنكى ،ئىنسانئوغلى يۈتۈپ كەتكەن نەرسىنى ئىزدەش ۋە قۇتقۇزۇش ئۈچۈن كەلدى. 11بۇ گەپلەرنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،ئۇ يېرۇسالېمغا يېقىن بولغانلىقى ئۈچۈن ۋە خۇدانىڭ پادىااھلىقى دەرھال پەيدا بولىدۇ دەپ ئويلىغانلىقى ئۈچۈن ،ئۇ بىر تەمسىل قوشۇپ بەردى. 12شۇڭا ،ئۇ مۇنداق دېدى « :مەلۇم بىر ئاقسۆڭەك يىراق بىر دۆلەتكە بېرىپ ،ئۆزىگە پادىااھلىق قوبۇل قىلىپ ،قايتىپ كەلدى. 13ئۇ ئون خىزمەتكارىنى چاقىرىپ ،ئون فوندستېرلىڭ يەتكۈزدى ۋە ئۇلرغا« :مەن كەلگۈچە ئىالەڭلر »دېدى. 14لېكىن ،ئۇنىڭ پۇقرالىرى ئۇنىڭغا نەپرەتلەندى ۋە ئۇنىڭ كەينىدىن ئۇچۇر ئەۋەتىپ« :بۇ كىاىنىڭ بىزنىڭ ئۈستىمىزگە ھۆكۈمرانلىق قىلىاىمىز يوق »دېدى. 15ئۇ قايتىپ كەلگەندىن كېيىن ،پادىااھلىقنى تاپاۇرۇۋالغاندىن كېيىن ،ئۇ بۇ بەندىلەرنى ئۇنىڭغا پۇل بەرگەن كىاىگە چاقىرىاقا بۇيرۇدى. 16ئاندىن بىرىنچىسى كېلىپ« :ئى رەببىم ،سېنىڭ پۇلىڭ ئون فوندستېرلىڭغا يەتتى »دېدى. 17ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ياخاى خىزمەتكارىڭ ،چۈنكى سەن ناھايىتى ئاز سادىق بولغانلىقىڭ ئۈچۈن ،ئون شەھەرگە ھۆكۈمرانلىق قىلدىڭ. 18ئىككىنچى كېلىپ« :ئى رەببىم ،سېنىڭ پۇلىڭ بەش جىڭغا يەتتى »دېدى. 19ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بەش شەھەردىنمۇ بولۇڭ. 20يەنە بىرى كېلىپ« :ئى رەببىم ،مانا مەن سېنى بىر لۆڭگە سېلىپ قويدۇم. 21چۈنكى ،مەن سەندىن قورقىمەن ،چۈنكى سەن قەيسەر ئادەم ،سەن ياتمىغان نەرسىنى ئېلىپ ،تېرىمىغانلىقىڭنى يىغىسەن. 22ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەي يامان خىزمەتكار ،سېنى ئۆز ئاغزىڭدىن سورايمەن .سەن مېنىڭ قەيسەر ئادەم ئىكەنلىكىمنى ،مېنىڭ ياتمىغانلىقىمنى ئېلىپ ،تېرىمىغانلىقىمنى يىغىۋالدىم. 23نېمىاقا مېنىڭ پۇلۇمنى بانكىغا ئالمىدىڭ ،مەن كەلگىنىمدە ئۆسۈم بىلەن پۇلۇمنى تەلەپ قىلليمەن. 24ئۇ يېنىدا تۇرغانلرغا« :ئۇنىڭدىن بىر فوندستېرلىڭنى ئېلىپ ،ئون جىڭ كېلىدىغان كىاىگە بېرىڭلر »دېدى. 25ئۇلر ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،ئۇنىڭ ئون قاداق »دېدى. 26بىلىپ قويۇڭلركى ،بار بولغانلرغا بېرىلىدۇ .ئۇنىڭ بولمىغانلىرى ،ھەتتا ئىگە بولغانلىرى ئۇنىڭدىن تارتىلىدۇ. 27لېكىن ،مېنىڭ دۈشمەنلىرىم ،مېنىڭ ئۇلرغا ھۆكۈمرانلىق قىلىاىمنى خالىمايدۇ. 28بۇ سۆزنى قىلىپ ،يېرۇسالېمغا قاراپ يولغا چىقتى. 29ئۇ بەيتفەگ ۋە بەيتانىياغا يېقىنلشقاندا ،زەيتۇن تېغى دەپ ئاتىلىدىغان تاغدا ،ئۇ ئىككى شاگىرتىنى ئەۋەتتى. 30ئېيتقىنكى « ،يېزىغا كىرىڭلر .ئۇ يەرگە كىرگەندە ،ھېچقاچان ئادەم ئولتۇرمىغان بىر ئېاەكنى تاپاليسىز .ئۇنى بوشىتىپ بۇ يەرگە ئېلىپ كېلىڭ. 31ئەگەر بىرى سىزدىن« :نېمىاقا ئۇنى بوشىتىسىز؟ »دەپ سورىسا .سىلەر ئۇنىڭغا« :پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا موھتاج. 32ئەۋەتىلگەنلەر يولغا چىقىپ ،ئۇلرغا ئېيتقىنىدەك تاپتى. 33ئۇلر ئېاەكنى بوشىتىۋاتقاندا ،خوجايىنلر ئۇلرغا : -نېمىاقا ئېاەكنى بوشىتىسىز؟ 34ئۇلر« :پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا موھتاج »دېدى. 35ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا ئېلىپ كەلدى. 36ھەزرىتى ئەيسا ئۇ يەرگە بارغاندا ،كىيىملىرىنى يولدا كېڭەيتتى. 37ئۇ يېقىنلپ كەلگەندە ،ھەتتا زەيتۇن تېغىنىڭ تۆۋەنگە چۈشكەندە ،پۈتۈن شاگىرتلر ئۆزلىرى كۆرگەن بارلىق قۇدرەتلىك خىزمەتلەر ئۈچۈن يۇقىرى ئاۋازدا خۇشال بولۇشقا ۋە خۇدانى مەدھىيىلەشكە باشلىدى. 38پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن كەلگەن پادىااھقا مۇبارەك بولسۇن. 39خاليىق ئىچىدىن بەزى پەرىسىيلەر ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،شاگىرتلىرىڭنى ئەيىبلە. 40ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ئەگەر ئۇلر خاتىرجەم بولسا ،تاشلر دەرھال توۋليدۇ. 41ئۇ يېقىنلپ كېلىپ ،شەھەرنى كۆرۈپ يىغلپ كەتتى. 42ئېيتقىنكى « ،ئەگەر سەن ئۆزۈڭنى بىلگەن بولساڭ ،ھېچ بولمىغاندا بۈگۈنكى كۈندە ،تېنىچلىقىڭغا تەۋە ئىالرنى بىلگەن بولساڭ !ئەمما ھازىر ئۇلر سېنىڭ كۆزۈڭدىن يوشۇرۇندى. 43چۈنكى ،دۈشمەنلىرىڭ ئەتراپىڭغا ئورەك تاشلپ ،سېنى ئورىۋالىدۇ ۋە سېنى ھەر تەرەپتىن ساقلپ تۇرىدىغان كۈنلەر كېلىدۇ. 44سېنى يەر بىلەن ،بالىلىرىڭنىمۇ ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ .ئۇلر سېنى بىر تاشقا تاشلپ قويمايدۇ .چۈنكى ،زىيارەت ۋاقتىڭىزنى بىلمەيتتىڭىز. 45ئۇ ئىبادەتخانىغا كىرىپ ،ئۇ يەردىكى ساتقۇچىلرنى ۋە سېتىۋالغانلرنى قوغلشقا باشلىدى. 46ئۇلرغا « :مېنىڭ ئۆيۈم دۇئا-تىلۋەت ئۆيىدۇر ،لېكىن سەن ئۇنى ئوغرىلرنىڭ ئۇۋىسى قىلدىڭ »دەپ يېزىلغان. 47ئۇ ھەر كۈنى ئىبادەتخانىدا تەلىم بەردى .لېكىن باش روھانىيلر ،تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە خەلق باشلىقى ئۇنى يوقىتىاقا ئۇرۇندى. 48ئۇلر نېمە قىلرىنى تاپالمىدى ،چۈنكى ھەممە ئادەم ئۇنىڭ گېپىنى ئاڭلشقا بەك دىققەت قىلدى. 20باب1ئۇ كۈنلەرنىڭ بىرىدە ،ئۇ ئىبادەتخانىدىكى كىاىلەرگە تەلىم بېرىپ ،خۇش خەۋەرنى يەتكۈزگەندە ،باش روھانىيلر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى ئاقساقاللر بىلەن بىللە كەلدى. 66
لۇقا
2ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىزگە ئېيتقىنكى ،بۇ ئىالرنى قايسى ھوقۇق بىلەن قىلىسەن؟ ياكى ساڭا بۇ ھوقۇقنى بەرگەن كىم؟ 3ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەنمۇ سىزدىن بىر نەرسە سورايمەن .ماڭا جاۋاب بېرىڭ: 4يەھيا پەيغەمبەرنىڭ چۆمۈلدۈرۈلۈشى ئەرشتىنمۇ ياكى ئىنسانلرمۇ؟ 5ئۇلر ئۆز-ئارا پىكىرلەشتى« :ئەگەر بىز «ئاسماندىن »دېسەك .ئۇ« :نېمىاقا ئۇنىڭغا ئىاەنمىدىڭلر؟ 6ئەگەر بىز «ئىنسانلر »دېسەك .بارلىق كىاىلەر بىزنى چالما-كېسەك قىلىدۇ ،چۈنكى ئۇلر يەھيا پەيغەمبەر ئىكەنلىكىگە قايىل بولىدۇ. 7ئۇلر جاۋاب بېرىپ ،ئۇنىڭ قەيەردىلىكىنى ئېيتىپ بېرەلمەيدىغانلىقىنى ئېيتتى. 8ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن بۇ ئىالرنى قايسى ھوقۇق بىلەن قىلىدىغانلىقىمنى ئېيتمايمەن. 9ئاندىن ،ئۇ كىاىلەرگە بۇ تەمسىلنى سۆزلەشكە باشلىدى .مەلۇم بىر كىاى ئۈزۈمزارلىقنى تىكىپ ،ئۇنى باققۇچىلرغا قويۇپ بەردى ۋە يىراق بىر دۆلەتكە كەتتى. 10بۇ ۋاقىتتا ،ئۇ ئۈزۈمزارلىقنىڭ مېۋىسىدىن مېۋە بېرىاى ئۈچۈن ،دېھقانلرغا خىزمەتكار ئەۋەتتى ،لېكىن باققۇچىلر ئۇنى ئۇرۇپ ، قۇرۇق يولغا ئەۋەتتى. 11ئۇ يەنە بىر خىزمەتكارنى ئەۋەتتى .ئۇلر ئۇنىمۇ ئۇردى ،نومۇس قىلىپ يالۋۇردى. 12ئۇ يەنە ئۈچتىن بىرىنى ئەۋەتتى .ئۇلر ئۇنىمۇ يارىلندۇرۇپ ،قوغلپ چىقاردى. 13ئاندىن ئۈزۈمزارلىقنىڭ خوجايىنى« :مەن نېمە قىلي؟ مەن سۆيۈملۈك ئوغلۇمنى ئەۋەتىمەن ،بەلكىم ئۇلر ئۇنى كۆرگەندە ئۇنى ھۆرمەتلىاى مۇمكىن. 14دېھقانلر ئۇنى كۆرۈپ ،ئۆز-ئارا پىكىرلىاىپ« :بۇ ۋارىس :كېلىڭ ،ئۇنى ئۆلتۈرەيلى ،مىراس بىزنىڭ بولىدۇ »دېدى. 15شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر ئۇنى ئۈزۈمزارلىقتىن قوغلپ چىقاردى .ئۈزۈمزارلىقنىڭ خوجايىنى ئۇلرغا نېمە قىلىدۇ؟ 16ئۇ كېلىپ بۇ باقمىچىلرنى يوقىتىدۇ ۋە ئۈزۈمزارلىقنى باشقىلرغا بېرىدۇ .ئۇلر بۇنى ئاڭلپ« :خۇدا ساقلىسۇن »دېدى. 17ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى كۆرۈپ مۇنداق دېدى : -ئۇنداقتا ،بۇ نېمە يېزىلغان« :قۇرۇلۇشچىلر رەت قىلغان تاش بۇلۇڭنىڭ بېاى بولۇپ قالدى. 18كىم بۇ تاشقا چۈشۈپ كەتسە ،ئۇ بۇزۇلىدۇ .ئەمما ئۇ كىمگە چۈشۈپ كەتسە ،ئۇنى پاراشوكقا ئايلندۇرىدۇ. 19باش روھانىيلر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى شۇ سائەتتە ئۇنىڭغا قول قويماقچى بولدى .ئۇلر كىاىلەردىن قورقاتتى ،چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭ بۇ تەمسىلنى ئۇلرغا قارشى سۆزلىگەنلىكىنى ھېس قىلدى. 20ئۇلر ئۇنى كۆزىتىپ ،جاسۇسلرنى ئەۋەتتى .ئۇلر جاسۇسلرنى ئەۋەتىپ ،ئۇلرنىڭ سۆزلىرىنى تۇتۇۋېلىپ ،ئۇنى ۋالىينىڭ ھوقۇقى ۋە ھوقۇقىغا تاپاۇرۇپ بېرىدۇ. 21ئۇلر ئۇنىڭدىن« :ئۇستاز ،بىز سېنىڭ توغرا سۆزلەۋاتقانلىقىڭنى ۋە ئۆگىتىدىغانلىقىڭنى بىلىمىز ،ھېچكىمنى قوبۇل قىلمايسەن ،بەلكى خۇدانىڭ يولىنى ھەقىقىي ئۆگىتىڭ »دېدى. 22قەيسەرگە باج تاپاۇرۇش قانۇنلۇقمۇ ياكى ياق؟ 23لېكىن ،ئۇلرنىڭ ھىيلە-مىكىرلىرىنى ھېس قىلىپ ،ئۇلرغا « :نېمىاقا مېنى سىنايسەن؟ 24ماڭا بىر تىيىن كۆرسەت .كىمنىڭ رەسىمى ۋە خېتى بار؟ ئۇلر جاۋاب بېرىپ« :قەيسەر »دېدى. 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -قەيسەرنىڭ نەرسىلىرىنى قەيسەرگە ،خۇداغا مەنسۇپ بولغان ئىالرنى خۇداغا بېرىڭ. 26ئۇلر ئۇنىڭ سۆزلىرىنى كىاىلەر ئالدىدا تۇتالمىدى .ئۇلر ئۇنىڭ جاۋابىغا ھەيران بولۇپ ،سۈكۈت قىلدى. 27ئۇنىڭدىن كېيىن ،سادۇقىيلرنىڭ بەزىلىرى ئۇنىڭ يېنىغا كەلدى . -دەپ سورىدى. 28ئۇستاز ،مۇسا بىزگە مۇنداق دەپ يازدى« :ئەگەر بىراۋنىڭ ئىنىسى ئۆلۈپ كەتسە ،ئايالى بولسا ۋە بالىسى بولمىسا ئۆلۈپ كەتسە ، ئىنىسى ئايالىنى ئېلىپ ،ئاكىسىغا ئۇرۇق تۇغسۇن». 29شۇنىڭ بىلەن ،يەتتە قېرىنداش بار ئىدى ،بىرىنچىسى خوتۇن ئېلىپ ،بالىسىز قازا قىلدى. 30ئىككىنچى قېتىم ئۇنى ئايالىغا ئېلىپ كەتتى ،ئۇ بالىسىز قازا قىلدى. 31ئۈچىنچىسى ئۇنى ئېلىپ كەتتى .ئۇلرمۇ يەتتە بالىسىنى قالدۇرۇپ ،ئۆلدى. 32ئەڭ ئاخىرىدا ئۇ ئايالمۇ قازا قىلدى. 33تىرىلىاتە ،ئۇ كىمنىڭ ئايالى؟ چۈنكى يەتتە كىاى ئۇنى ئايالىغا ئالدى. 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -بۇ دۇنيانىڭ بالىلىرى توي قىلىدۇ ۋە توي قىلىدۇ. 35لېكىن ،بۇ دۇنيانى قوبۇل قىلىاقا ليىق ھېسابلىنىدىغانلر ،ئۆلۈكلەردىن تىرىلىش ،توي قىلىش ۋە نىكاھلىنىش بولمايدۇ. 36ئۇلر ئەمدى ئۆلمەيدۇ ،چۈنكى ئۇلر پەرىاتىلەر بىلەن باراۋەر .ئۇلر خۇدانىڭ پەرزەنتلىرىدۇر. 37ئۆلۈكلەر تىرىلگەندىن كېيىن ،مۇسا ئەلەيھىسسالم پەرۋەردىگارنى ئىبراھىم ،ئىسھاق ۋە ياقۇپنىڭ خۇداسى دەپ چاقىرغاندا ، دەرەخزارلىقتا كۆرسەتتى. 38چۈنكى ،ئۇ ئۆلۈكلەرنىڭ خۇداسى ئەمەس ،بەلكى تىرىكلەرنىڭ خۇداسى .چۈنكى ھەممىسى ئۇنىڭ ئۈچۈن ياشايدۇ. 39ئاندىن ،بەزى تەۋرات ئۇستازلىرى« :ئۇستاز ،سەن ياخاى دېدىڭ. 40ئۇنىڭدىن كېيىن ،ئۇلر ئۇنىڭدىن ھېچقانداق سوئال سوراشقا جۈرئەت قىللمىدى. 41ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئەيسا مەسىھنى داۋۇتنىڭ ئوغلى دېيىاتى. 42داۋۇت ئۆزى زەبۇر كىتابىدا مۇنداق دېدى« :پەرۋەردىگار پەرۋەردىگارىمغا «:مېنىڭ ئوڭ يېنىمدا ئولتۇرغىن »دېدى. 43دۈشمەنلىرىڭنى پۇتۇڭغا ئايلندۇرغۇچە. 44شۇڭا ،داۋۇت ئۇنى رەببى دەپ ئاتىدى ،ئۇ قانداقمۇ ئۇنىڭ ئوغلى؟ 45ئاندىن ،ئۇ پۈتۈن شاگىرتلىرىغا شاگىرتلىرىغا:
67
لۇقا
46ئۇزۇن كىيىملەرنى كىيىانى خاليدىغان تەۋرات ئۇستازلىرىدىن ،بازارلردىكى سالملرنى ،ئىبادەتخانىلردىكى ئەڭ ئېگىز ئورۇنلرنى ۋە زىياپەتتىكى باش ئۆيلەرنى ياخاى كۆرىدىغان تەۋرات ئۇستازلىرىدىن ئېھتىيات قىلىڭ. 47تۇل ئاياللرنىڭ ئۆيلىرىنى يەپ ،ئۇزۇن ۋاقىت دۇئا-تىلۋەت قىلىش ئۈچۈن ،ئۇلر تېخىمۇ كۆپ ئەيىبلەشكە ئۇچرايدۇ. 21باب1ئۇ بېاىنى كۆتۈرۈپ بايلرنىڭ سوۋغاتلىرىنى خەزىنىگە تاشلۋاتقانلىقىنى كۆردى. 2ئۇ يەنە بىر بىچارە تۇل ئايالنىڭ ئۇ يەردە ئىككى پىچاق تاشلۋاتقانلىقىنى كۆردى. 3ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ بىچارە تۇل ئايال ھەممىدىن كۆپ. 4چۈنكى ،بۇلرنىڭ ھەممىسى خۇدانىڭ قۇربانلىقلىرىغا ئاتا قىلدى. 5ئۇ ئىبادەتخانىنىڭ بەزى سۆزلىرىنى قىلىپ ،ئۇنىڭ قانداق قىلىپ ياخاى تاش ۋە سوۋغاتلر بىلەن زىننەتلەنگەنلىكىنى ئېيتتى. 6سىلەر كۆرۈۋاتقان بۇ ئىالرغا كەلسەك ،ئۇ بىر تاشنىڭ ئۈستىگە تاشلنمايدىغان ،تاشلنمايدىغان كۈنلەر كېلىدۇ. 7ئۇلر ئۇنىڭدىن : -ئۇستاز ،لېكىن بۇ ئىالر قاچان بولىدۇ؟ بۇ ئىالر يۈز بەرگەندە قانداق ئالمەتلەر بولىدۇ؟ 8ھەزرىتى ئەيسا : -ئالدانماڭلر ،دىققەت قىلىڭلر ،چۈنكى نۇرغۇن كىاىلەر مېنىڭ نامىم بىلەن كېلىدۇ .ۋاقىت يېقىنلپ قالدى. 9ئۇرۇش ۋە مالىمانچىلىقلرنى ئاڭلىغان ۋاقتىڭىزدا ،قورقماڭ ،چۈنكى بۇ ئىالر ئالدى بىلەن ئەمەلگە ئېاىاى كېرەك .ئەمما ئاخىرەت ھەرگىزمۇ ئەمەس. 10ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مىللەت مىللەتكە ،پادىااھلىق پادىااھلىققا قارشى چىقىدۇ. 11ئوخاىمىغان يەرلەردە ،ئاچارچىلىق ۋە ئاپەتلەردە قاتتىق يەر تەۋرەش بولىدۇ .جەننەتتىن قورقۇنچلۇق مەنزىرىلەر ۋە چوڭ ئالمەتلەر بولىدۇ. 12لېكىن ،بۇلرنىڭ ھەممىسىدىن ئىلگىرى ،ئۇلر سىلەرگە قوللىرىنى تەگكۈزۈپ ،زىيانكەشلىك قىلىدۇ ،سىلەرنى ئىبادەتخانىلرغا ، تۈرمىلەرگە تاپاۇرۇپ بېرىدۇ. 13ئۇ سىلەرگە گۇۋاھلىق بېرىدۇ. 14شۇڭا ،نېمە دەپ جاۋاب بېرىاتىن ئىلگىرى ئويلنماڭ ،ئۇنى قەلبىڭىزگە ئورۇنلشتۇرۇڭ. 15چۈنكى ،مەن سىلەرگە بارلىق دۈشمەنلىرىڭلر ئېرىاەلمەيدىغان ۋە قارشى تۇرالمايدىغان ئېغىز ۋە ئەقىل ئاتا قىلىمەن. 16ئاتا-ئانا ،قېرىنداشلر ،تۇغقانلر ۋە دوستلر تەرىپىدىن خىيانەت قىلىنىدۇ .سىلەرنىڭ بەزىلىرىڭلر ئۆلتۈرۈلىدۇ. 17مېنىڭ نامىم ئۈچۈن بارلىق كىاىلەردىن نەپرەتلىنىسىلەر. 18ئەمما بېاىڭىزنىڭ چېچى ھالك بولمايدۇ. 19سەۋر-تاقەتلىرىڭلردا جېنىڭلر بار. 20يېرۇسالېمنىڭ قوشۇن بىلەن قورشالغانلىقىنى كۆرگىنىڭىزدە ،ئۇنىڭ خارابىلىككە يېقىنلشقانلىقىنى بىلىڭ. 21يەھۇدىيەدىكى كىاىلەر تاغقا قېچىپ كەتسۇن .ئۇنىڭ ئارىسىدىكى كىاىلەر چىقىپ كەتسۇن .بۇ دۆلەتتىكى كىاىلەر ئۇنىڭغا كىرمىسۇن. 22چۈنكى ،ئۆچ ئېلىنغان كۈنلەر ،يېزىلغانلرنىڭ ھەممىسى ئەمەلگە ئاشىدۇ. 23ئەمما ئۇ كۈنلەردە بال تۇغقانلرغا ۋە بال ئېمىتىۋاتقانلرغا ۋاي !چۈنكى بۇ دۆلەتتە قاتتىق ئازاب-ئوقۇبەت بولىدۇ. 24ئۇلر قىلىچنىڭ تېگىدىن يىقىلىپ چۈشۈپ ،ھەممە مىللەتلەرگە ئەسىرگە ئېلىنىدۇ .يېرۇسالېم يەھۇدىي ئەمەسلەر دەۋرىگە يەتمىگۈچە ، يەھۇدىي ئەمەسلەر تەرىپىدىن بېسىلىدۇ. 25قۇياش ،ئاي ۋە يۇلتۇزلردا ئالمەتلەر بولىدۇ .يەر يۈزىدە گاڭگىراپ قالغان مىللەتلەرنىڭ ئازاب-ئوقۇبەتلىرى .دېڭىز ۋە دولقۇنلر 26ئىنسانلرنىڭ قەلبى قورقۇش ۋە يەر يۈزىدە يۈز بېرىۋاتقان ئىالرغا كۆڭۈل بۆلۈشتىن مەغلۇپ بولىدۇ ،چۈنكى ئەرشتىكى كۈچلەر تەۋرىنىدۇ. 27ئاندىن ،ئۇلر ئىنسانئوغلىنىڭ كۈچ ۋە ئۇلۇغ شان-شەرەپ بىلەن بۇلۇت ئىچىدە كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرىدۇ. 28بۇ ئىالر يۈز بېرىاكە باشلىغاندا ،بېاىنى كۆتۈرۈڭ .چۈنكى سىزنىڭ قۇتۇلۇشىڭىز يېقىنلپ قالدى. 29ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بىر تەمسىل سۆزلەپ بەردى .ئەنجۈر دەرىخى ۋە بارلىق دەرەخلەرگە قاراڭ. 30ئۇلر ھازىر ئوق چىقارغاندا ،يازنىڭ يېقىنلپ قالغانلىقىنى ئۆزىڭىز كۆرىسىز ۋە بىلىسىز. 31شۇنىڭغا ئوخااش ،سىلەرمۇ بۇ ئىالرنىڭ يۈز بەرگەنلىكىنى كۆرگىنىڭلردا ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىنىڭ يېقىنلپ قالغانلىقىنى بىلىسىلەر. 32بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ ئەۋلدلر تۈگىمىگۈچە ،بۇ ئەۋلدلر يوقىمايدۇ. 33ئاسمان-زېمىن يوقىلىدۇ ،لېكىن مېنىڭ سۆزلىرىم تۈگىمەيدۇ. 34ئۆزۈڭلرغا دىققەت قىلىڭلر ،بولمىسا قەلبىڭلر ھەددىدىن زىيادە ھاراقكەشلىك ،مەستلىك ۋە بۇ ھاياتنىڭ غەمخورلۇقىدىن ئېاىپ كەتمىسۇن. 35چۈنكى ،پۈتۈن يەر يۈزىدە ياشايدىغانلرنىڭ ھەممىسىگە تۇزاق كېلىدۇ. 36شۇڭا ،ھەر ۋاقىت يۈز بېرىپ ،بۇ ئىالرنىڭ يۈز بېرىاىدىن قۇتۇلۇپ ،ئىنسانئوغلىنىڭ ئالدىدا تۇرۇشقا ليىق ھېسابلىنىاىڭلر ئۈچۈن ، ھەر ۋاقىت دۇئا قىلىڭلر. 37كۈندۈزى ئۇ ئىبادەتخانىدا ئوقۇتقۇچىلىق قىلتتى .كەچتە ئۇ سىرتقا چىقىپ زەيتۇن تېغى دەپ ئاتىلىدىغان تاغدا تۇردى. 38ھەممە ئادەم ئۇنىڭ گېپىنى ئاڭلش ئۈچۈن ،سەھەردە ئىبادەتخانىنىڭ يېنىغا كەلدى.
68
لۇقا
22باب1ھازىر پاسخا بايرىمى دەپ ئاتىلىدىغان پېتىر نان ھېيتى يېقىنلپ قالدى. 2باش روھانىيلر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى ئۇنى قانداق ئۆلتۈرىدىغانلىقىنى ئىزدىدى .چۈنكى ئۇلر كىاىلەردىن قورقاتتى. 3شۇنىڭدىن كېيىن ،ئون ئىككى ئادەمدىن بولغان ئىسكارىيوت ئىسىملىك يەھۇداغا شەيتان كىردى. 4ئۇ يولغا چىقىپ ،باش روھانىيلر ۋە سەردارلر بىلەن قانداق خىيانەت قىلسۇن؟ 5ئۇلر خۇشال بولۇپ ،ئۇنىڭغا پۇل بېرىاكە ۋەدە بەردى. 6ھەزرىتى ئەيسا ۋەدە قىلىپ ،ئامما بولمىغان ئەھۋال ئاستىدا ئۇلرغا خىيانەت قىلىش پۇرسىتى ئىزدەپ كەلدى. 7ئۇنىڭدىن كېيىن ،پاسخا بايرىمى ئۆلتۈرۈلىدىغان خېمىرتۇرۇچ كۈنى كەلدى. 8ھەزرىتى ئەيسا پېترۇس بىلەن يەھيا پەيغەمبەرنى ئەۋەتىپ : -بېرىپ ،ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى تەييارل - ،دېدى. 9ئۇلر ئۇنىڭدىن : -بىز قەيەرگە تەييارليمىز؟ 10ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -شەھەرگە كىرگىنىڭدە ،بىر قاچا سۇ كۆتۈرگەن بىر كىاى سېنى ئۇچرىتىدۇ .ئۇنىڭغا ئەگىاىپ ئۇ كىرگەن ئۆيگە كىرىڭ. 11ئۆيدىكى ياخاى ئادەمگە« :ئۇستاز ساڭا «:شاگىرتلىرىم بىلەن بىللە ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى يەيدىغان مېھمانخانا قەيەردە؟ »دەيدۇ. 12ئۇ سىزگە چوڭ بىر ئۈستۈنكى ئۆينى كۆرسىتىپ بېرىدۇ. 13ئۇلر بېرىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ ئېيتقىنىدەك تاپتى .ئۇلر ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى تەييارلىدى. 14ۋاقتى كەلگەندە ،ئۇ ئون ئىككى ئەلچى بىلەن بىللە ئولتۇردى. 15ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ ئازابنى مەن ئازابلىنىاتىن بۇرۇن سىلەر بىلەن بىللە يېيىانى ئارزۇ قىلىمەن. 16بىلىپ قويۇڭلركى ،خۇدانىڭ پادىااھلىقىدا ئەمەلگە ئاشمىغۇچە ،مەن ئۇنى يېمەيمەن. 17ئىستاكاننى ئېلىپ ،ئۇنىڭغا شۈكۈر ئېيتىپ « :بۇنى ئېلىپ ،ئۆزۈڭلرغا بۆلۈڭلر »دېدى. 18بىلىپ قويۇڭلركى ،خۇدانىڭ پادىااھلىقى كەلگۈچە ،ئۈزۈمنىڭ مېۋىسىنى ئىچمەيمەن. 19ئۇ ناننى ئېلىپ ،ئۇنىڭغا شۈكۈر ئېيتىپ ،ئۇنى تورمۇزلپ ،ئۇلرغا « :بۇ مېنىڭ ساڭا ئاتا قىلىنغان تېنىم ،بۇ مېنى ئەسلەش ئۈچۈندۇر »دېدى. 20ئوخااشل كەچلىك تاماقتىن كېيىنمۇ « :بۇ ئىستاكان قېنىمدىكى يېڭى ۋەسىيەت ،ئۇ سىلەرگە تۆكۈلگەن. 21لېكىن ،ماڭا ئاسىيلىق قىلغاننىڭ قولى ئۈستەلدە مەن بىلەن بىللە. 22ئىنسانئوغلى ھەقىقەتەن بېكىتىلگەندەك بارىدۇ ،لېكىن ئۇ خىيانەت قىلغان ئادەمگە ۋاي! 23ئۇلر ئۆز-ئارا سوراشقا باشلىدى :ئۇلرنىڭ قايسىسىنىڭ بۇنداق قىلىاى كېرەك؟ 24ئۇلرنىڭ ئارىسىدا تالش-تارتىش بولۇپ ،ئۇلرنىڭ قايسىسىنى ئەڭ چوڭ دەپ قاراش كېرەك؟ 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -يەھۇدىي ئەمەسلەرنىڭ پادىااھلىرى ئۇلرغا ھۆكۈمرانلىق قىلدى .ھەمدە ئۇلرغا ھوقۇق بەرگەنلەر ساخاۋەتچى دەپ ئاتىلىدۇ. 26لېكىن ،سىلەر ئۇنداق بولمايسىلەر .لېكىن ،ئاراڭلردىكى ئەڭ ئۇلۇغ كىاى ياش بولسۇن .باشلىق بولسا ،خىزمەت قىلغاندەك. 27چۈنكى ،چوڭراقمۇ ،گۆشتە ئولتۇرغانمۇ ياكى مۇلزىمەت قىلغۇچىمۇ؟ ئۇ گۆشتە ئولتۇرغان ئەمەسمۇ؟ لېكىن ،مەن سىلەر ئۈچۈن خىزمەت قىلىمەن. 28سىلەر مېنىڭ سىناقلىرىمدا مەن بىلەن بىللە بولغانلر. 29ئاتام ماڭا تەيىنلىگەندەك ،مەن سىلەرگە بىر پادىااھلىق تەيىنلەيمەن. 30مېنىڭ پادىااھلىقىمدىكى داستىخاندا يەپ-ئىچىپ ،تەختتە ئولتۇرۇپ ئىسرائىلنىڭ ئون ئىككى قەبىلىسىگە ھۆكۈم قىلدى. 31پەرۋەردىگار مۇنداق دېدى :سىمون ،سىمون ،مانا ،شەيتان سېنى بۇغدايدەك سۈزۈپ قويماقچى بولدى. 32لېكىن ،ئېتىقادىمنىڭ مەغلۇپ بولماسلىقى ئۈچۈن ،مەندىن دۇئا قىلدىم. 33ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،مەن سىلەر بىلەن بىللە زىندانغا ،ئۆلۈمگە تەييارمەن. 34ھەزرىتى ئەيسا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،پېترۇس ،بۈگۈن خوراز يىغلىمايدۇ ،بۇنىڭدىن ئىلگىرى ئۈچ قېتىم مېنى تونۇغانلىقىڭنى رەت قىلىسەن. 35ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن سېنى سومكا ،قوليازما ۋە ئاياغسىز ئەۋەتكىنىمدە ،ھېچ نەرسە كەم ئەمەسمۇ؟ ئۇلر« :ھېچنېمە يوق » دېدى. 36ئاندىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ھازىر ،سومكىسى بار كىاى ئۇنى ئالسۇن ،ئۇنىڭ يازمىلىرىنىمۇ ئالسۇن .قىلىچ يوق كىاى كىيىمىنى سېتىپ ،بىرنى سېتىۋالسۇن. 37بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇ يېزىلغان ئىالر مەندە چوقۇم ئەمەلگە ئاشۇرۇلۇشى كېرەك. 38ئۇلر« :ئى رەببىم ،مانا بۇ ئىككى قىلىچ .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بولدى. 39ئۇ چىقىپ ،بۇرۇنقىدەكل زەيتۇن تېغىغا باردى .شاگىرتلىرىمۇ ئۇنىڭغا ئەگەشتى. 40ئۇ يەردە بولغاندا ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئېزىقتۇرۇلماسلىق ئۈچۈن دۇئا قىلىڭلر. 41ھەزرىتى ئەيسا ئۇلردىن تاشتىن ياسالغان تاشنى ئېلىپ ،تىزلىنىپ دۇئا قىلدى. 42ئاتام ،ئەگەر خالىساڭ ،بۇ ئىستاكاننى مەندىن ئېلىڭ ،شۇنداقتىمۇ مېنىڭ خاھىاىم ئەمەس ،بەلكى سېنىڭ ئىرادەڭ. 43ئاسماندىن ئۇنىڭغا بىر پەرىاتە كۆرۈندى. 44ئۇ قاتتىق ئازابلىنىپ ،تېخىمۇ ئەستايىدىللىق بىلەن دۇئا قىلدى .ئۇنىڭ تەرلىرى يەرگە چۈشكەن قان تامچىلىرىدەك ئىدى. 45ئۇ دۇئادىن ئورنىدىن تۇرۇپ ،شاگىرتلىرىنىڭ يېنىغا كەلگەندە ،ئۇلرنىڭ غەم-قايغۇ ئىچىدە ئۇخلۋاتقانلىقىنى كۆردى. 69
لۇقا
46ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمىاقا ئۇخليسىز؟ ئورنۇڭدىن تۇرۇپ دۇئا قىلغىن. 47ئۇ سۆزلەۋاتقاندا ،خاليىقنى كۆردى .ئون ئىككى كىاىنىڭ بىرى بولغان يەھۇدا دەپ ئاتالغان كىاى ئۇلرنىڭ ئالدىغا بېرىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ئۇنى سۆيدى. 48ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -يەھۇدا ،سەن ئىنسانئوغلىغا سۆيۈپ خىيانەت قىلدىڭمۇ؟ 49ئۇنىڭ ئەتراپىدىكى كىاىلەر نېمە ئىالرنىڭ يۈز بېرىدىغانلىقىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،قىلىچ بىلەن ئۇرامدۇق؟ 50ئۇلرنىڭ بىرى باش روھانىينىڭ خىزمەتكارىنى ئۇرۇپ ،ئوڭ قۇلىقىنى كېسىۋەتتى. 51ھەزرىتى ئەيسا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -ھازىرغىچە ئازاب چېكىڭلر .ئۇنىڭ قۇلىقىغا تەگدى ۋە ئۇنى ساقايتتى. 52ھەزرىتى ئەيسا باش روھانىيلر ،ئىبادەتخانىنىڭ باشلىقلىرى ۋە ئۇنىڭ ئالدىغا كەلگەن ئاقساقاللرغا : -ئوغرىغا ،قىلىچ ۋە تاياق بىلەن ئوغرىغا ئوخاامسەن؟ 53مەن ھەر كۈنى سىلەر بىلەن بىللە ئىبادەتخانىدا تۇرغىنىمدا ،سىلەر ماڭا قول ئۇزاتمىدىڭلر ،لېكىن بۇ سىزنىڭ ۋاقتىڭىز ۋە قاراڭغۇلۇقنىڭ كۈچى. 54ئاندىن ،ئۇنى ئېلىپ ،باش روھانىينىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كىردى .پېترۇس يىراققا ئەگەشتى. 55ئۇلر زالنىڭ ئوتتۇرىسىغا ئوت يېقىپ ،بىللە ئولتۇرغاندا ،پېترۇس ئۇلرنىڭ ئارىسىدا ئولتۇردى. 56لېكىن ،بىر قىز خىزمەتچى ئوتنىڭ يېنىدا ئولتۇرغىنىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭغا ئەستايىدىللىق بىلەن قاراپ« :بۇ ئادەممۇ ئۇنىڭ بىلەن بىللە » دېدى. 57ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى رەت قىلىپ : -ئايال ،مەن ئۇنى تونۇمايمەن. 58بىر ئاز ۋاقىتتىن كېيىن ،يەنە بىرەيلەن ئۇنى كۆرۈپ« :سەنمۇ ئۇلرنىڭ .پېترۇس : -ئىنسان ،مەن ئەمەس. 59بىر سائەتتىن كېيىن ،ئۇ ئىاەنچلىك ھالدا مۇنداق دېدى« :بۇ تورداشمۇ ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئىدى ،چۈنكى ئۇ جەلىلىيەلىك. 60پېترۇس : -ئىنسان ،نېمە دېگىنىڭنى بىلمەيمەن .ئۇ دەرھال سۆزلەۋاتقاندا ،خوراز ئەترىتىدىكىلەر. 61پەرۋەردىگار بۇرۇلۇپ پېترۇسقا قارىدى .پېترۇس پەرۋەردىگارنىڭ ئۇنىڭغا « :خوراز قاغا بولۇشتىن ئىلگىرى ،مېنى ئۈچ قېتىم ئىنكار قىلىسەن »دېگەن سۆزىنى ئېسىگە ئالدى. 62پېترۇس سىرتقا چىقىپ قاتتىق يىغلپ كەتتى. 63ھەزرىتى ئەيسانى تۇتۇۋالغان كىاىلەر ئۇنى مەسخىرە قىلدى. 64ئۇلر ئۇنى باغلپ قويغاندىن كېيىن ،ئۇنىڭ يۈزىگە ئۇردى ۋە ئۇنىڭدىن : -پەيغەمبەر ،سېنى كىم ئۇرغان؟ 65باشقا نۇرغۇن ئىالر ئۇنىڭغا تۆھمەت قىلدى. 66كۈندۈزدە ،خەلق ئاقساقاللىرى ،باش روھانىيلر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى بىر يەرگە جەم بولۇپ ،ئۇنى ئۆز مەجلىسىگە باشلپ كىردى. 67سەن مەسىھمۇ؟ بىزگە ئېيتقىن .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەرگە ئېيتسام ،ئىاەنمەيسىلەر. 68ئەگەر مەن سىزدىن سورىسام ،سىلەر ماڭا جاۋاب بەرمەيسىلەر ،مېنى قويۇپ بەرمەيسىلەر. 69بۇنىڭدىن كېيىن ئىنسانئوغلى خۇدانىڭ كۈچ-قۇدرىتىنىڭ ئوڭ تەرىپىدە ئولتۇرىدۇ. 70ئاندىن ئۇلر« :ئۇنداقتا سەن خۇدانىڭ ئوغلىمۇ؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر مەن دەيسىلەر. 71ئۇلر« :بۇنىڭدىن باشقا گۇۋاھچىمىز نېمە؟ چۈنكى بىز ئۇنىڭ ئاغزىنى ئاڭلىدۇق. 23باب1خاليىق خاليىق ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنى پىلتۇسنىڭ يېنىغا ئېلىپ باردى. 2ئۇلر ھەزرىتى ئەيسانى ئەيىبلەشكە باشلىدى : -بىز بۇ بۇرادەرنىڭ مىللەتنى بۇرمىلپ ،قەيسەرگە باج تاپاۇرۇشنى ھارام قىلىپ ،ئۆزى مەسىھنىڭ پادىااھى ئىكەنلىكىنى ئېيتتۇق. 3پىلتۇس ئۇنىڭدىن : -سەن يەھۇدىيلرنىڭ پادىااھىمۇ؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن دەيسەن. 4ئاندىن ،پىلتۇس باش روھانىيلرغا ۋە كىاىلەرگە : -مەن بۇ ئادەمدە ھېچقانداق گۇناھ تاپالمىدىم. 5ئۇلر تېخىمۇ كەسكىن بولۇپ« :ئۇ كىاىلەرنى قوزغاپ ،جەلىلىيە ئۆلكىسىدىن تارتىپ تاكى بۇ جايغىچە بولغان بارلىق يەھۇدىيلردا تەلىم بەردى. 6پىلتۇس جەلىلىيە ئۆلكىسىنى ئاڭلپ ،ئۇ كىاىنىڭ جەلىلىيەلىك ياكى ئەمەسلىكىنى سورىدى. 7ئۇ ھىرود خاننىڭ ئىگىدارچىلىقىدا ئىكەنلىكىنى بىلگەن ھامان ،ئۇنى ھىرود خاننىڭ يېنىغا ئەۋەتتى .ئۇمۇ شۇ ۋاقىتتا يېرۇسالېمدا ئىدى. 8ھىرود خان ھەزرىتى ئەيسانى كۆرۈپ ،ئىنتايىن خۇشال بولدى .ھەمدە ئۇ ئۆزى قىلغان بەزى مۆجىزىلەرنى كۆرۈشنى ئۈمىد قىلدى. 9ئاندىن ،ئۇ نۇرغۇن سوئاللرنى سورىدى .لېكىن ،ئۇ ھېچنېمىگە جاۋاب بەرمىدى. 10باش روھانىيلر ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى ئورنىدىن تۇرۇپ ئۇنى قاتتىق ئەيىبلىدى. 11ھىرود خان جەڭچىلىرى بىلەن بىللە ئۇنى مەسخىرە قىلدى ،ئۇنى مەسخىرە قىلدى ۋە ئېسىل كىيىملەرنى كىيىپ ،ئۇنى يەنە پىلتۇسقا ئەۋەتتى. 12شۇ كۈنى ،پىلتۇس بىلەن ھىرود بىر-بىرىگە دوستلشتى ،چۈنكى ئۇلر ئۆز-ئارا دۈشمەنلىاىاتىن ئىلگىرى. 13پىلتۇس باش روھانىيلر ،ھۆكۈمدارلر ۋە خەلقنى چاقىرتىپ ، 14ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :بۇ ئادەمنى خەلقنى ئازدۇرغۇچىدەك ماڭا ئېلىپ كەلدىڭلر. 15ياق ،ھىرود خانمۇ ئەمەس ،چۈنكى مەن سېنى ئۇنىڭ يېنىغا ئەۋەتتىم .مانا ،ئۇنىڭغا ئۆلۈمگە ليىق ھېچ ئىش قىلىنمىغان. 16شۇڭا مەن ئۇنى جازالىدىم ۋە قويۇپ بېرىمەن. 70
لۇقا
( 17ئېھتىياج ئۈچۈن ئۇ چوقۇم ھېيتتا ئۇلرغا قويۇپ بېرىاى كېرەك). 18ئۇلر بىراقل ۋارقىراپ« :بۇ ئادەمنى يوقىتىپ ،بىزگە بارابباسنى قويۇپ بەرگىن »دېدى. ( 19شەھەردە يۈز بەرگەن مەلۇم توپىلڭ ۋە قاتىللىق ئۈچۈن كىم تۈرمىگە تاشلندى). 20پىلتۇس ھەزرىتى ئەيسانى قويۇپ بېرىانى خاليدىغان بولۇپ ،ئۇلرغا يەنە سۆز قىلدى. 21ئۇلر« :ئۇنى كرېستكە مىخلىتىڭ ،كرېستكە مىخلىتىڭلر »دەپ توۋلىدى. 22ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا ئۈچىنچى قېتىم : -نېمىاقا ئۇ يامانلىق قىلدى؟ مەن ئۇنىڭدىن ئۆلۈم سەۋەبىنى تاپالمىدىم :شۇڭا ئۇنى جازاليمەن ، ئۇنى قويۇپ بېرىمەن. 23ئۇلر دەرھال كرېستكە مىخلىنىانى تەلەپ قىلدى .ئۇلرنىڭ ۋە باش روھانىيلرنىڭ ئاۋازى ئۈستۈنلۈكنى ئىگىلىدى. 24پىلتۇس ئۇلرنىڭ تەلىپىگە ئاساسەن شۇنداق دېدى. 25ئۇ ئۇلرغا ئاسىيلىق قىلىش ۋە ئادەم ئۆلتۈرۈش جىنايىتى بىلەن تۈرمىگە تاشلنغانلىقىنى قويۇپ بەردى .ئەمما ئۇ ئەيسانى ئۇلرنىڭ ئىرادىسىگە تاپاۇردى. 26ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئېلىپ ماڭغاندا ،چېگرادىن چىقىدىغان كېرىيەلىك سىموننى تۇتۇۋالدى .ھەزرىتى ئەيسا كرېستكە مىخلىدى. 27ئۇنىڭ كەينىدىن نۇرغۇن كىاىلەر ۋە ئاياللرمۇ يىغلپ كەتتى. 28ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا قاراپ : -يېرۇسالېم قىزلىرى ،مەن ئۈچۈن يىغلىماڭلر ،ئۆزۈڭلر ۋە بالىلىرىڭلر ئۈچۈن يىغلڭلر. 29مانا ،شۇنداق بىر كۈن كېلىدۇكى ،ئۇلر« :تۇغماسلر ،ھامىلىدارلر ،ھامىلىدارلر ۋە ھامىلىدارلر يوق». 30ئاندىن ئۇلر تاغلرغا« :بىزگە چۈش !ۋە تاغلرغا ،بىزنى ياپ. 31ئەگەر ئۇلر بۇلرنى يېاىل دەرەختە قىلسا ،قۇرغاقچىلىقتا نېمە قىلىش كېرەك؟ 32ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئۆلتۈرۈلگەن يەنە ئىككى يامان ئادەممۇ بار. 33ئۇلر كالۋارى دەپ ئاتىلىدىغان جايغا كەلگەندىن كېيىن ،ئۇنى كرېستكە مىخلىدى. 34ھەزرىتى ئەيسا : -ئاتا ،ئۇلرنى كەچۈرۈم قىلغىن .چۈنكى ئۇلر نېمە قىلىۋاتقانلىقىنى بىلمەيدۇ .ئۇلر ئۇنىڭ كىيىملىرىنى بۆلۈپ ،چەك تاشلىدى. 35كىاىلەر قاراپ تۇردى .ئۇلر بىلەن بىللە ھۆكۈمدارلر ئۇنى مەسخىرە قىلىپ« :ئۇ باشقىلرنى قۇتۇلدۇردى .ئەگەر ئۇ خۇدا تەرىپىدىن تاللنغان مەسىھ بولسا ،ئۆزىنى قۇتۇلدۇرسۇن. 36لەشكەرلەر ئۇنى مەسخىرە قىلىپ ،ئۇنىڭ قېاىغا كېلىپ ،ئۇنىڭغا ئاچچىقسۇ بەردى. 37ئەگەر سەن يەھۇدىيلرنىڭ پادىااھى بولساڭ ،ئۆزۈڭنى قۇتقۇزغىن. 38ئۇنىڭ ئۈستىگە گرېكچە ،لتىنچە ۋە ئىبرانىيچە خەتلەر يېزىلغان .بۇ يەھۇدىيلرنىڭ پادىااھى. 39دارغا ئېسىلغان يامان غەرەزلىك كىاىلەردىن بىرى ئۇنىڭغا تىللپ« :ئەگەر سەن مەسىھ بولساڭ ،ئۆزۈڭنى ۋە بىزنى قۇتۇلدۇرغىن. 40لېكىن ،باشقا جاۋاب بەرگۈچىلەر ئۇنىڭغا: 41بىز ھەقىقەتەن ئادىل .چۈنكى بىز قىلغان ئەمەللىرىمىزنىڭ تېگىالىك مۇكاپاتىغا ئېرىاىمىز ،ئەمما بۇ ئادەم ھېچقانداق يامان ئىش قىلمىغان. 42ھەزرىتى ئەيساغا : -ئى رەببىم ،پادىااھلىقىڭغا كىرگىنىڭدە ،مېنى ئەسلە. 43ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۈگۈن جەننەتتە مەن بىلەن بىللە بولىسەن. 44ئالتىنچى سائەت ئەتراپىدا بولۇپ ،توققۇزىنچى سائەتكىچە پۈتۈن زېمىندا قاراڭغۇلۇق كۆرۈلدى. 45قۇياش قاراڭغۇلىاىپ ،ئىبادەتخانىنىڭ پەردىسى ئارىسىغا يىرتىلدى. 46ھەزرىتى ئەيسا قاتتىق ئاۋاز بىلەن : -ئى ئاتا ،مەن سېنىڭ روھىڭنى مەدھىيىلەيمەن - ،دېدى. 47يۈزبېاى يۈز بەرگەن ئىالرنى كۆرۈپ ،خۇدانى ئۇلۇغلپ« :شۈبھىسىزكى ،بۇ ھەققانىي ئادەم »دېدى. 48ئۇ يەرگە يىغىلغان كىاىلەرنىڭ ھەممىسى يۈز بەرگەن ئىالرنى كۆرۈپ ،كۆكرىكىنى ئۇرۇپ قايتىپ كەلدى. 49ئۇنىڭ بارلىق تونۇشلىرى ۋە جەلىلىيە ئۆلكىسىدىن ئۇنىڭغا ئەگەشكەن ئاياللر يىراقتا تۇرۇپ بۇ ئىالرنى كۆردى. 50ئۇ يەردە يۈسۈپ ئىسىملىك بىر كىاى بار ئىدى .ئۇ ياخاى ئادەم ۋە ھەققانىي ئادەم ئىدى. ( 51ئۇمۇ ئۇلرنىڭ نەسىھىتى ۋە ئىالىرىغا قوشۇلمىدى ؛ )ئۇ يەھۇدىيلرنىڭ شەھىرى ئارىماتايالىق بولۇپ ،ئۇمۇ خۇدانىڭ پادىااھلىقىنى ساقلىغان. 52بۇ ئادەم پىلتۇسنىڭ قېاىغا بېرىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ جەسىتىنى تىلىدى. 53ئۇنى چۈشۈرۈپ ،رەخت بىلەن ئوراپ ،تاشتىن ئويۇلغان قەبرىگە قويدى. 54ئۇ كۈنى تەييارلىق بولۇپ ،دەم ئېلىش كۈنى يېتىپ كەلدى. 55ئۇنىڭ بىلەن بىللە جەلىلىيە ئۆلكىسىدىن كەلگەن ئاياللرمۇ كەينىدىن ئەگىاىپ ،قەبرىنى ۋە ئۇنىڭ جەسىتىنىڭ قانداق قويۇلغانلىقىنى كۆردى. 56ئۇلر قايتىپ كېلىپ ،تېتىتقۇ ۋە مەلھەم تەييارلىدى .ھەمدە دەم ئېلىش كۈنىنى بۇيرۇق بويىچە دەم ئالدى. 24باب1ھەپتىنىڭ بىرىنچى كۈنى ،ئۇلر ئەتىگەندىل ،ئۇلر تەييارلىغان تېتىتقۇلرنى ۋە بەزى كىاىلەرنى بىللە ئېلىپ قەبرىگە كەلدى. 2ئۇلر تاشنىڭ قەبرىدىن ئۆرۈلۈپ كەتكەنلىكىنى بايقىدى. 3ئۇلر كىرىپ ،رەببىمىز ئەيسانىڭ جەسىتىنى تاپالمىدى. 4ئۇ يەردە گاڭگىراپ قالغاندا ،ئىككى كىاى پارقىراق كىيىملەرنى كىيىپ ئۇلرنىڭ يېنىدا تۇردى. 5ئۇلر قورقۇپ ،يەرگە باش ئېگىپ ،ئۇلرغا : -نېمىاقا ئۆلۈكلەر ئارىسىدا تىرىكلەرنى ئىزدەيسىلەر؟ 71
لۇقا
6ئۇ بۇ يەردە ئەمەس ،بەلكى تىرىلدى .ئۇ جەلىلىيە ئۆلكىسىدە سىزگە قانداق سۆزلىگەنلىكىنى ئېسىڭىزدە تۇتۇڭ. 7ئىنسانئوغلى گۇناھكارلرنىڭ قولىغا تاپاۇرۇلۇشى ،كرېستكە مىخلىنىاى ۋە ئۈچىنچى كۈنى تىرىلىاى كېرەك. 8ئۇلر ئۇنىڭ سۆزلىرىنى ئېسىگە ئالدى. 9قەبرىدىن قايتىپ كېلىپ ،بۇ ئىالرنىڭ ھەممىسىنى ئون بىر كىاىگە ۋە باشقا كىاىلەرگە سۆزلەپ بەردى. 10بۇ ئىالرنى ئەلچىلەرگە سۆزلەپ بەرگەن مەجدەللىك مەريەم ،يوئاننا ۋە ياقۇپنىڭ ئانىسى مەريەم ۋە ئۇلر بىلەن بىللە بولغان باشقا ئاياللر ئىدى. 11ئۇلرنىڭ سۆزى ئۇلرغا قۇرۇق چۆچەكتەك تۇيۇلدى ،ئۇلر ئىاەنمىدى. 12پېترۇس ئورنىدىن تۇرۇپ ،قەبرىگە يۈگۈردى .ھەمدە ئېگىلىپ تۇرۇپ ،ئۆزى قويغان كەندىر كىيىملەرنى كۆرۈپ ،يۈز بەرگەن ئىالرغا ھەيران بولۇپ كېتىپ كەتتى. 13شۇ كۈنى ،ئۇلرنىڭ ئىككىسى شۇ كۈنى ئېرۇسالىمدىن كەلگەن ئوتتۇز چاقىرىم يىراقلىقتىكى ئېممۇس دېگەن يېزىغا باردى. 14ئۇلر يۈز بەرگەن بۇ ئىالرنىڭ ھەممىسىنى سۆزلەپ بەردى. 15ئۇلر بىر يەرگە جەم بولۇپ پىكىر يۈرگەندە ،ھەزرىتى ئەيسا ئۆزى يېقىنلىاىپ ،ئۇلر بىلەن بىللە باردى. 16ئۇلرنىڭ كۆزلىرى ئۇنى تونۇمايتتى. 17ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -يول يۈرگەندە ،قايغۇرغان چېغىڭلردا بىر-بىرىڭلرغا قانداق ئالقە قىلىسىلەر؟ 18ئۇلرنىڭ بىرىنىڭ ئىسمى كلېئوپاس بولۇپ ،ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -سەن پەقەت يېرۇسالېمدا يات ئادەم ،بۇ كۈنلەردە ئۇ يەردە يۈز بېرىدىغان ئىالرنى بىلمەمسەن؟ 19ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمە ئىش؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ناسىرەلىك ئەيسا ھەققىدە ،ئۇ خۇدا ۋە پۈتۈن خەلق ئالدىدا سۆز ۋە سۆزدە كۈچلۈك پەيغەمبەر ئىدى. 20باش روھانىيلر ۋە ھۆكۈمدارلىرىمىز ئۇنى قانداق قىلىپ ئۆلۈمگە ھۆكۈم قىلدى ۋە كرېستكە مىخلىدى. 21ئەمما بىز ئۇنىڭ ئىسرائىلىيەنى قۇتۇلدۇرىدىغان ئادەم ئىكەنلىكىگە ئىاىنەتتۇق .بۇلرنىڭ ھەممىسىدىن باشقا ،بۈگۈن بۇ ئىالرنىڭ يۈز بەرگەن ئۈچىنچى كۈنى. 22ھەئە ،شىركىتىمىزدىكى بەزى ئاياللرمۇ قەبرىگە بالدۇر كەلگەن بىزنى ھەيران قالدۇردى. 23ئۇلر ئۇنىڭ جەسىتىنى تاپالمىغاندىن كېيىن ،كېلىپ ،پەرىاتىلەرنىڭ ئۇنىڭ ھاياتلىقىنى ئېيتقانلىقىنى كۆرگەنلىكىنى ئېيتتى. 24بىز بىلەن بىللە بولغانلرنىڭ بەزىلىرى قەبرىگە بېرىپ ،ئاياللر ئېيتقاندەك تاپتى .لېكىن ،ئۇلر ئۇنى كۆرمىدى. 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئەي ئەخمەقلەر ،پەيغەمبەرلەرنىڭ ئېيتقانلىرىنىڭ ھەممىسىگە ئىاەنمەڭلر. 26مەسىھ بۇ ئىالرغا دۇچار بولۇپ ،ئۇنىڭ شان-شەرىپىگە كىرىاى كېرەك ئەمەسمۇ؟ 27مۇسا ۋە بارلىق پەيغەمبەرلەردىن باشلپ ،ئۇ مۇقەددەس يازمىلردا ئۆزىگە مۇناسىۋەتلىك ئىالرنى ئۇلرغا چۈشەندۈردى. 28ئۇلر قەيەرگە بارسا شۇ يېزىغا يېقىنلشتى .ئۇ خۇددى تېخىمۇ يىراقلپ كەتكەندەك قىلدى. 29لېكىن ،ئۇلر ئۇنىڭغا :ئۇ ئۇلر بىلەن بىللە تۇرۇشقا كىردى. 30ھەزرىتى ئەيسا ئۇلر بىلەن بىللە گۆش يېگەندە ،نان ئېلىپ ،ئۇنىڭغا بەخت تىلەپ ،تورمۇزلپ بەردى. 31ئۇلرنىڭ كۆزلىرى ئېچىلىپ ،ئۇنى تونۇدى .ئۇ ئۇلرنىڭ كۆزلىرىدىن غايىب بولدى. 32ئۇلر بىر-بىرىگە« :يولدا بىز بىلەن پاراڭلشقاندا ،ئۇ بىزگە مۇقەددەس يازمىلرنى ئاچقاندا ،يۈرىكىمىز ئىچىمىزدە كۆيمىدىمۇ؟ »دېدى. 33شۇ كۈنى ئورنىدىن تۇرۇپ ،يېرۇسالېمغا قايتىپ كېلىپ ،ئون بىر كىاىنىڭ ۋە ئۇلر بىلەن بىللە بولغانلىقىنى كۆردى. 34پەرۋەردىگار ھەقىقەتەن تىرىلدى ۋە سىمونغا كۆرۈندى. 35ئۇلر يولدا نېمە ئىش بولغانلىقىنى ۋە ناننى سۇندۇرۇشتا ئۇلرنىڭ قانداق تونۇلغانلىقىنى سۆزلەپ بەردى. 36ئۇلر سۆزلەۋاتقاندا ،ھەزرىتى ئەيسا ئۆزى ئۇلرنىڭ ئارىسىدا تۇرۇپ ،ئۇلرغا : -ئامانلىق بولسۇن! 37لېكىن ئۇلر قورقۇپ ،قورقۇپ كەتتى ۋە ئۇلر روھنى كۆرگەن دەپ ئويلىدى. 38ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمىاقا ئاۋارە بولىسىز؟ نېمىاقا قەلبىڭىزدە ئوي پەيدا بولىدۇ؟ 39قولۇم ۋە پۇتۇمنىڭ مانا بۇ مېنىڭ ئۆزۈم ئىكەنلىكىمنى كۆرۈڭ .چۈنكى ،مېنى كۆرگەندەك روھنىڭ گۆش ۋە سۆڭەك يوق. 40ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزلەرنى قىلىپ ،قوللىرىنى ۋە پۇتلىرىنى كۆرسەتتى. 41ئۇلر خۇشاللىقىغا ئىاەنمەي ،ھەيران قېلىاتى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بۇ يەردە گۆش بارمۇ؟ 42ئۇلر ئۇنىڭغا بىر پارچە پىاۇرۇلغان بېلىق ۋە ھەسەل ھەرىسى بەردى. 43ئۇنى ئېلىپ ،ئۇلرنىڭ ئالدىدا تاماق يېدى. 44ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ مەن سىلەر بىلەن بىللە بولغان چېغىمدا ،مۇسا پەيغەمبەرنىڭ تەۋرات قانۇنىدا ، پەيغەمبەرلەر ۋە زەبۇردا يېزىلغان بارلىق ئىالرنىڭ ئەمەلگە ئېاىاى ئۈچۈن ئېيتقان سۆزلىرىم .مەن توغرۇلۇق. 45ئاندىن ،ئۇ ئۇلرنىڭ چۈشىنىاىنى ئاچتى. 46ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مۇقەددەس يازمىلردا مۇنداق يېزىلغان« :مەسىھنىڭ ئازاب-ئوقۇبەت چېكىاى ۋە ئۈچىنچى كۈنى ئۆلۈمدىن تىرىلىاى كېرەك». 47بۇ تەۋبە ۋە گۇناھلرنىڭ كەچۈرۈم قىلىنىاى يېرۇسالېمدىن باشلپ بارلىق مىللەتلەر ئارىسىدا ئۇنىڭ نامىدا تەشۋىق قىلىنىاى كېرەك. 48سىلەر بۇ ئىالرنىڭ گۇۋاھچىسى. 49مانا ،مەن ئاتامنىڭ ۋەدىسىنى سىلەرگە ئەۋەتىمەن .لېكىن ،يۇقىرىدىن كۈچ-قۇۋۋەتكە ئېرىاكۈچە ،يېرۇسالېم شەھىرىدە تۇرۇڭلر. 50ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى بەيتانىياغا ئېلىپ باردى .ئۇ قولىنى كۆتۈرۈپ ئۇلرغا بەخت تىلىدى. 51ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بەخت تىلىگەندە ،ئۇلردىن ئايرىلدى ۋە ئاسمانغا كۆتۈرۈلدى. 52ئۇلر ئۇنىڭغا سەجدە قىلىپ ،خۇشال ھالدا يېرۇسالېمغا قايتىپ كەلدى. 72
لۇقا
53ئۇلر دائىم ئىبادەتخانىدا تۇرۇپ ،خۇدانى مەدھىيىلەپ ۋە ئۇنىڭغا بەخت تىلىدى .ئامىن.
73
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل 1باب1باشتا سۆز بار ئىدى ،سۆز خۇدا بىلەن بىللە ئىدى ،سۆز خۇدا ئىدى. 2باشتا خۇدا بىلەن ئوخشاش ئىدى. 3ھەممە نەرسىنى ئۇ ئۆزى ياراتتى .ئۇنىڭسىز ھېچ نەرسە ياسالمىغان. 4ئۇنىڭدا ھاياتلىق بار ئىدى .ھايات ئىنسانلرنىڭ نۇرى ئىدى. 5يورۇقلۇق قاراڭغۇلۇقتا پارقىرايدۇ .قاراڭغۇلۇق ئۇنى چۈشەنمىدى. 6خۇدادىن ئەۋەتىلگەن بىر كىشى بولۇپ ،ئۇنىڭ ئىسمى يەھيا ئىدى. 7ئوخشاش بىر گۇۋاھچى ،نۇر ئارقىلىق ئۇنىڭغا گۇۋاھلىق بېرىش ئۈچۈن كەلدى. 8ئۇ نۇر ئەمەس ،بەلكى ئۇ نۇرغا گۇۋاھلىق بېرىش ئۈچۈن ئەۋەتىلدى. 9بۇ ھەقىقىي نۇر بولۇپ ،دۇنياغا كەلگەن ھەر بىر ئادەمنى يورۇتۇپ بېرىدۇ. 10ئۇ دۇنيادا ئىدى ،دۇنيا ئۇنى ياراتتى ،دۇنيا ئۇنى تونۇمىدى. 11ئۇ ئۆز ئالدىغا كەلدى. 12لېكىن ،ئۇنى قوبۇل قىلغانلرنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭغا خۇدانىڭ ئوغلى بولۇشقا ،ھەتتا ئۇنىڭ نامىغا ئېتىقاد قىلغانلرغا كۈچ-قۇۋۋەت بەردى. 13ئۇلر قاندىن ،جىسمانىي ۋە ئىنسان ئىرادىسىدىن ئەمەس ،بەلكى خۇدادىن تۇغۇلغان. 14بۇ سۆز ئىنسان بولۇپ ،ئارىمىزدا تۇراتتى( .بىز ئۇنىڭ شان-شەرىپىنى ،ئاتىسىنىڭ بىردىنبىر يېگانە شان-شەرىپىنى كۆردۇق )مېھىر- شەپقەت ۋە ھەقىقەتكە تولغان. 15يەھيا پەيغەمبەر ئۇنىڭغا گۇۋاھلىق بېرىپ ،ۋارقىراپ« :بۇ مەن سۆزلىگەن كىشى ،مەندىن كېيىن كەلگەنلەر مەندىن ئۈستۈن تۇرىدۇ ، چۈنكى ئۇ مەندىن بۇرۇن ئىدى. 16ئۇنىڭ مېھىر-شەپقىتى تولۇق ۋە تولۇق بولدى. 17تەۋرات قانۇنى مۇسا تەرىپىدىن بېرىلگەن ،لېكىن مېھىر-شەپقەت ۋە ھەقىقەت ئەيسا مەسىھ تەرىپىدىن كەلگەن. 18ھېچكىم خۇدانى كۆرۈپ باقمىغان .ئاتىسىنىڭ باغرىدا تۇرغان بىردىنبىر ئوغلى ئۇنى جاكارلىدى. 19بۇ يەھيا پەيغەمبەرنىڭ خاتىرىلىرى ،يەھۇدىيلر يېرۇسالېمدىن رھھانىيلر ۋە لۋىيلرنى ئەۋەتىپ ئۇنىڭدىن« :سەن كىم؟ 20ئۇ ئىقرار قىلدى ۋە رەت قىلمىدى .ئەمما ئىقرار قىلدى ،مەن مەسىھ ئەمەس. 21ئۇلر ئۇنىڭدىن : -ئۇنداقتا نېمە؟ سەن ئىلياسمۇ؟ ئۇ« :مەن ئەمەس .سەن ئۇ پەيغەمبەرمۇ؟ -دەپ جاۋاب بەردى. 22ئۇلر ئۇنىڭدىن : -سەن كىم؟ بىزنى ئەۋەتكەنلەرگە جاۋاب بېرەلەيمىز .ئۆزۈڭ نېمە دەيسەن؟ 23ئۇ مۇنداق دېدى« :مەن چۆلدە يىغلۋاتقان كىشىنىڭ ئاۋازى. 24ئەۋەتىلگەنلەر پەرىسىيلەردىن ئىدى. 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭدىن : -ئەگەر سەن ئەيسا ،ئىلياس ۋە ئۇ پەيغەمبەر بولمىساڭ ،نېمىشقا چۆمۈلدۈرىسەن؟ 26يەھيا پەيغەمبەر ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەن سۇغا چۆمۈلدۈرىمەن ،لېكىن ئاراڭلردا سىلەر تونۇمايسىلەر. 27ئۇ مېنىڭ كەينىمدىن كېلىۋاتىدۇ ،ئۇ مېنىڭ ئايىغىمنىڭ رېشاتكىسىنى ئېچىشقا ليىق ئەمەس. 28بۇ ئىشلر يەھيانىڭ چۆمۈلدۈرۈۋاتقان ئىئوردانىيەنىڭ سىرتىدىكى بەيتابارادا ئېلىپ بېرىلدى. 29ئەتىسى يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ : -قاراڭ ،خۇدانىڭ قوزىسى دۇنيانىڭ گۇناھىنى يوقىتىدۇ. 30بۇ مەندىن« :مەندىن كېيىن مەندىن ياخشى كۆرىدىغان ئادەم كېلىدۇ ،چۈنكى ئۇ مەندىن بۇرۇن »دېدى. 31مەن ئۇنى تونۇمايمەن ،لېكىن ئۇنىڭ ئىسرائىللرغا ئايان بولۇشى ئۈچۈن ،مەن سۇغا چۆمۈلدۈرۈشنى كەلدىم. 32يەھيا پەيغەمبەر خاتىرىلەپ مۇنداق دېدى : -مەن رھھنىڭ كەپتەردەك ئاسماندىن چۈشۈۋاتقانلىقىنى كۆردۈم. 33لېكىن ،مەن ئۇنى تونۇمايمەن ،لېكىن مېنى سۇغا چۆمۈلدۈرۈشكە ئەۋەتكەن كىشى ماڭا« :سىلەر مۇقەددەس رھھ بىلەن چۆمۈلدۈرگۈچىنىڭ رھھىنىڭ چۈشۈۋاتقانلىقىنى ۋە ئۇنىڭ ئۈستىدە قالىدىغانلىقىنى كۆرىسەن »دېدى. 34مەن بۇنىڭ خۇدانىڭ ئوغلى ئىكەنلىكىنى كۆردۈم. 35ئەتىسى يەھيا پەيغەمبەر ۋە ئۇنىڭ ئىككى شاگىرتى تۇرغاندىن كېيىن. 36ئۇ مېڭىۋاتقاندا ھەزرىتى ئەيساغا قاراپ : -مانا خۇدانىڭ قوزىسى! 37ئىككى شاگىرت ئۇنىڭ سۆزلىرىنى ئاڭلپ ،ھەزرىتى ئەيساغا ئەگەشتى. 38ھەزرىتى ئەيسا كەينىگە بۇرۇلۇپ ،ئۇلرنىڭ ئەگەشكەنلىكىنى كۆرۈپ ،ئۇلرغا : -نېمە ئىزدەيسىلەر؟ ئۇلر ئۇنىڭغا« :ئۇستاز ،يەنى ئۇستاز ،يەنى سىز قەيەردە تۇرىسىز؟ »دېيىشتى. 39ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -كېلىڭلر - ،دېدى .ئۇلر كېلىپ ،ئۇنىڭ قەيەردە تۇرغانلىقىنى كۆردى ۋە شۇ كۈنى ئۇنىڭ بىلەن بىللە تۇردى ،چۈنكى سائەت ئونغا يېقىن ئىدى. 40يەھيا پەيغەمبەرنىڭ سۆزىنى ئاڭلىغان ۋە ئۇنىڭغا ئەگەشكەن ئىككىسىنىڭ بىرى سىمون پېتېرنىڭ ئىنىسى ئاندرېۋ ئىدى. 41ئۇ ئالدى بىلەن ئۆز ئىنىسى سىموننى تاپتى ۋە ئۇنىڭغا : -بىز مەسىھنىڭ مەنىسى بولغان مەسىھنى تاپتۇق. 42ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ھەزرىتى ئەيساغا ئېلىپ كەلدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى كۆرۈپ : -سەن يۇنۇسنىڭ ئوغلى سىمون ،سېنى سېفاس دەپ ئاتايسەن . 74
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
43ئەتىسى ئەيسا جەلىلىيە ئۆلكىسىگە چىقىپ ،فىلىپنى تاپتى ۋە ئۇنىڭغا « :ماڭا ئەگىشىڭ »دېدى. 44فىلىپ بەيتسايدا ،ئاندرېۋ ۋە پېترۇس شەھىرىدىن ئىدى. 45فىلىپ ناتانيەلنى تاپتى ۋە ئۇنىڭغا : -بىز مۇسانىڭ تەۋرات قانۇنىدا مۇسا ۋە پەيغەمبەرلەر يازغان ناسىرەلىك ئەيسا ،يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئەيسانى تاپتۇق. 46ناتانيەل ئۇنىڭغا : -ناسىرەدىن بىرەر ياخشى ئىش چىقامدۇ؟ فىلىپ ئۇنىڭغا : -كېلىڭلر - ،دېدى. 47ھەزرىتى ئەيسا ناتانيەلنىڭ يېنىغا كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ : -مانا بۇ ھەقىقەتەن ھىيلىگەر ئەمەس ئىسرائىل! 48ناتانيەل ئۇنىڭغا : -مېنى قەيەردىن بىلىسەن؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -فىلىپ سىزنى چاقىرتىشتىن بۇرۇن ،ئەنجۈر دەرىخىنىڭ ئاستىدا تۇرغاندا ،سېنى كۆردۈم. 49ناتانيەل ئۇنىڭغا جاۋاب بېرىپ : -ئۇستاز ،سەن خۇدانىڭ ئوغلىسەن .سەن ئىسرائىل پادىشاھى. 50ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ساڭا ئېيتقىنىمدەك ،سېنى ئەنجۈر دەرىخىنىڭ ئاستىدا كۆردۈم - ،دېدى .بۇلردىنمۇ چوڭ نەرسىلەرنى كۆرىسەن. 51ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇنىڭدىن كېيىن ئاسماننىڭ ئوچۇق ئىكەنلىكىنى ،خۇدانىڭ پەرىشتىلىرىنىڭ ئىنسانئوغلىغا چىقىپ-چۈشۈۋاتقانلىقىنى كۆرىسىز. ئىككىنچى باب ئۈچىنچى كۈنى ،جەلىلىيە ئۆلكىسىدىكى قانادا توي قىلدى .ھەزرىتى ئەيسانىڭ ئانىسى: 2ھەزرىتى ئەيسا ۋە ئۇنىڭ شاگىرتلىرى توي قىلىشقا چاقىردى. 3ئۇلر ھاراق ئىچمەكچى بولغاندا ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ ئانىسى ئۇنىڭغا : -ئۇلردا شاراب يوق. 4ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەي ئايال ،مەن ساڭا نېمە قىلي؟ مېنىڭ ۋاقتىم تېخى كەلمىدى. 5ئانىسى خىزمەتكارلرغا« :ئۇ ساڭا نېمە دېسە ،شۇنى قىل »دېدى. 6ئۇ يەردە يەھۇدىيلرنى پاكلش ئۇسۇلى بويىچە ،ھەر ئىككى ياكى ئۈچ ئوتۇندىن تەركىب تاپقان ئالتە سۇ قاچىسى قويۇلدى. 7ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سۇ قاچىلىرىنى سۇ بىلەن تولدۇرغىن .ئۇلر بۇ يەرنى تولدۇردى. 8ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئەمدى چىقىپ ،ھېيتنىڭ باشلىقىغا بەرگىن .ئۇلر ئۇنى يالىڭاچلىدى. 9ھېيتنىڭ ھۆكۈمدارى شارابتىن ياسالغان سۇنى تېتىپ ،ئۇنىڭ نەدىن كەلگەنلىكىنى بىلمەيتتى. 10ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ھەر بىر ئادەم دەسلەپتە ياخشى شاراب بېرىدۇ .ئىنسانلر ياخشى ھاراق ئىچكەندە ،تېخىمۇ ناچار بولىدۇ ، لېكىن سەن ھازىرغىچە ياخشى شارابنى ساقلپ كەلدىڭ. 11بۇ مۆجىزىلەرنىڭ باشلىنىشى ھەزرىتى ئەيسا جەلىلىيە ئۆلكىسىدىكى كانادا بولۇپ ،ئۆزىنىڭ شان-شەرىپىنى نامايان قىلدى .شاگىرتلىرى ئۇنىڭغا ئىشەندى. 12ئۇنىڭدىن كېيىن ،ئۇ ،ئانىسى ،قېرىنداشلىرى ۋە شاگىرتلىرى بىلەن كەپەرناھۇمغا چۈشتى .ئۇلر ئۇ يەردە بىر نەچچە كۈن تۇرمىدى. 13يەھۇدىيلرنىڭ ئۆتۈپ كېتىش ھېيتى يېتىپ كەلدى ،ھەزرىتى ئەيسا يېرۇسالېمغا باردى. 14بۇتخانىدا كال ،قوي ،كەپتەر ساتقۇچىلر ۋە پۇل ئالماشتۇرغۇچىلر ئولتۇردى. 15ئۇ كىچىك ئارغامچا بىلەن ئۇرۇپ ،ئۇلرنى بۇتخانىدىن ،قوي ۋە كالدىن قوغلپ چىقاردى .ئالماشتۇرغۇچىلرنىڭ پۇلىنى تۆكۈپ ئۈستەلرنى ئاغدۇرۇپ تاشلىدى. 16كەپتەر ساتقۇچىلرغا : -بۇلرنى ئېلىپ كەت !ئاتامنىڭ ئۆيىنى تاۋار ئۆيى قىلماڭ. 17شاگىرتلىرى« :ئۆيۈڭنىڭ قىزغىنلىقى مېنى يەپ كەتتى »دەپ يېزىلغانلىقىنى ئېسىگە ئالدى. 18ئاندىن ،يەھۇدىيلر ئۇنىڭغا جاۋاب بېرىپ : -بۇ ئىشلرنى قىلىۋاتقانلىقىڭنى كۆرۈپ بىزگە بىزگە قانداق بەلگە بار؟ 19ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ ئىبادەتخانىنى ۋەيران قىلغىن ،ئۈچ كۈندىن كېيىن ئۇنى تىرىلدۈرىمەن. 20يەھۇدىيلر« :قىرىق ئالتە يىل بۇ ئىبادەتخانا سېلىنىۋاتاتتى ،ئۈچ كۈندە ئۇنى ئەسلىگە كەلتۈرەمسىز؟ »دېدى. 21لېكىن ئۇ جەسەتنىڭ ئىبادەتخانىسىنى سۆزلەپ بەردى. 22ئۇ تىرىلگەندىن كېيىن ،شاگىرتلىرى ئۇنىڭ بۇ سۆزنى ئېسىگە ئالدى .ئۇلر مۇقەددەس يازمىلرغا ۋە ئەيسا ئېيتقان سۆزگە ئىشەندى. 23ئۇ ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىدا يېرۇسالېمدا بولغاندا ،بايرام كۈنى ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭ قىلغان مۆجىزىلىرىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ نامىغا ئىشەندى. 24لېكىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا ئۆزىنى بېغىشلىمىدى. 25ھېچكىمنىڭ گۇۋاھلىق بېرىشىنىڭ ھاجىتى يوق ،چۈنكى ئۇ ئىنساندا نېمە بارلىقىنى بىلەتتى. 3باب1ئۇ يەردە پەرىسىيلەردىن يەھۇدىيلرنىڭ ھۆكۈمدارى نىكودىم ئىسىملىك بىر كىشى بار ئىدى. 2كېچىسى ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،بىز سېنىڭ خۇدادىن كەلگەن ئوقۇتقۇچى ئىكەنلىكىڭنى بىلىمىز ،چۈنكى سەن قىلغان بۇ مۆجىزىلەرنى ھېچكىم خۇدا قىللمايدۇ. 3ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ئىنسان قايتا تۇغۇلمىسا ،ئۇ خۇدانىڭ پادىشاھلىقىنى كۆرەلمەيدۇ. 4نىكودىم ئۇنىڭغا : -ئىنسان قېرىغاندا قانداقمۇ تۇغۇلليدۇ؟ ئۇ ئىككىنچى قېتىم ئانىسىنىڭ قورسىقىغا كىرىپ تۇغۇلمدۇ؟ 5ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،سۇ ۋە رھھتىن تۇغۇلمىغان ئادەم خۇدانىڭ پادىشاھلىقىغا كىرەلمەيدۇ. 75
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
6گۆشتىن تۇغۇلغانلر گۆشتۇر .رھھتىن تۇغۇلغان نەرسە رھھتۇر. 7مەن ساڭا« :سەن قايتا تۇغۇلۇشىڭ كېرەك »دېگىنىمگە ھەيران قالماڭ. 8شامال ئاڭلىغان يەرگە ئۇرۇلۇپ ،ئۇنىڭ ئاۋازىنى ئاڭليسىز ،ئەمما ئۇنىڭ قەيەردىن ،نەگە كەتكەنلىكىنى بىلەلمەيسىز .رھھتىن تۇغۇلغانلرنىڭ ھەممىسى شۇنداق. 9نىكودىم ئۇنىڭغا _ :بۇ ئىشلر قانداقمۇ مۇمكىن بولىدۇ؟ 10ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن ئىسرائىلنىڭ خوجايىنى ،بۇ ئىشلرنى بىلمەمسەن؟ بىلىپ قويۇڭلركى ،بىز سىلەرگە شۇنى بىلىمىزكى ،بىز بىلىمىز ۋە كۆرگەنلىكىمىزنى ئىسپاتليمىز .سىلەر بىزنىڭ گۇۋاھلىقىمىزنى قوبۇل قىلمايسىلەر. 12ئەگەر مەن سىلەرگە يەر يۈزىدىكى ئىشلرنى ئېيتسام ،ئىشەنمىسەڭلر ،مەن ساڭا ئەرشتىكى ئىشلرنى ئېيتسام ،قانداقمۇ ئىشىنىسىلەر؟ 13ئاسماندىن چۈشكەن ،ھەتتا ئەرشتىكى ئىنسانئوغلى ھېچكىم ئاسمانغا كۆتۈرۈلمىدى. 14مۇسا چۆلدە يىلننى كۆتۈرگىنىدەك ،ئىنسانئوغلىمۇ كۆتۈرۈلۈشى كېرەك. 15ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلغانلر ھالك بولماي ،مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىشىشى ئۈچۈن. 16چۈنكى ،خۇدا دۇنيانى شۇنچىلىك ياخشى كۆردىكى ،ئۆزىنىڭ بىردىنبىر يېگانە ئوغلىنى بەردى ،ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلغانلر ھالك بولماستىن ،بەلكى مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىشىدۇ. 17چۈنكى ،خۇدا ئۆز ئوغلىنى دۇنيانى ئەيىبلەشكە ئەۋەتمىدى .ئەمما ئۇنىڭ ئارقىلىق دۇنيا قۇتقۇزۇلىدۇ. 18ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلغانلر ئەيىبلەنمەيدۇ ،لېكىن ئېتىقاد قىلمىغانلر ئاللىبۇرۇن ئەيىبلىنىدۇ ،چۈنكى ئۇ خۇدانىڭ بىردىنبىر يېگانە ئوغلىنىڭ نامىغا ئىشەنمىگەن. 19مانا بۇ ئەيىبلەش ،نۇرنىڭ دۇنياغا كەلگەنلىكى ،ئىنسانلرنىڭ يورۇقلۇقنى ئەمەس ،قاراڭغۇلۇقنى ياخشى كۆرىدىغانلىقى ،چۈنكى ئۇلرنىڭ ئىش-ھەرىكەتلىرى يامان بولغانلىقى ئۈچۈن. 20چۈنكى ،يامانلىق قىلغان ھەر بىر ئادەم نۇرنى يامان كۆرىدۇ ۋە نۇرغا كەلمەيدۇ. 21لېكىن ،ھەقىقەتنى قىلغان كىشى يورۇقلۇققا كېلىدۇ ،ئۇنىڭ قىلغان ئىشلىرى ئوچۇق-ئاشكارە بولۇپ ،ئۇلرنىڭ خۇدادا قىلىنغانلىقىدۇر. 22بۇ ئىشلردىن كېيىن ،ئەيسا ۋە ئۇنىڭ شاگىرتلىرى يەھۇدىيە زېمىنىغا كەلدى .ئۇ يەردە ئۇلر بىلەن بىللە تۇرۇپ چۆمۈلدۈردى. يەھيا پەيغەمبەر يەنە سالىمنىڭ يېنىدىكى ئاينوندا چۆمۈلدۈرۈۋاتاتتى ،چۈنكى ئۇ يەردە سۇ كۆپ ئىدى .ئۇلر كېلىپ چۆمۈلدۈرۈلدى. 24يەھيا پەيغەمبەر تېخى تۈرمىگە تاشلنمىدى. 25يەھيا پەيغەمبەرنىڭ بەزى شاگىرتلىرى بىلەن يەھۇدىيلر ئارىسىدا پاكلىنىش توغرىسىدا سوئال پەيدا بولدى. 26ئۇلر يەھيا پەيغەمبەرنىڭ قېشىغا كېلىپ ،ئۇنىڭغا _ :ئۇستاز ،ئىئوردان دەرياسىنىڭ ئۇدۇلىدىكى سەن بىلەن بىللە بولغان ،سەن ئۇنىڭغا گۇۋاھچى بولغان ،مانا ،ئوخشاش چۆمۈلدۈرگۈچى ۋە ھەممە ئادەم ئۇنىڭ قېشىغا كەلدى. 27يەھيا پەيغەمبەر جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ئىنسان ئەرشتىن بېرىلگەندىن باشقا ھېچ نەرسە ئاللمايدۇ. 28سىلەر ماڭا« :مەن مەسىھ ئەمەس ،بەلكى ئۇنىڭ ئالدىغا ئەۋەتىلگەن »دېدىم. 29كېلىنچەك بار بولسا ،يىگىتنىڭ دھستى بولىدۇ ،ئەمما يىگىتنىڭ ئورنىدىن تۇرۇپ ئۇنى ئاڭلىغان دھستى يىگىتنىڭ ئاۋازىدىن قاتتىق خۇشال بولىدۇ ،شۇڭا مېنىڭ خۇشاللىقىم ئەمەلگە ئاشتى. 30ئۇ چوقۇم كۆپىيىشى كېرەك ،لېكىن مەن چوقۇم ئازايتىشىم كېرەك. 31يۇقىرىدىن كەلگەنلەر ھەممىدىن ئۈستۈندۇر .يەر يۈزىدىن كەلگەنلەر يەر يۈزىدە ۋە يەر يۈزىدە سۆزلەيدۇ .ئەرشتىن كەلگەنلەر ھەممىدىن ئۈستۈندۇر. 32ئۇ كۆرگەن ۋە ئاڭلىغانلىرى گۇۋاھلىق بېرىدۇ .ھېچكىم ئۇنىڭ گۇۋاھلىقىنى قوبۇل قىلمايدۇ. 33گۇۋاھلىقنى قوبۇل قىلغان كىشى خۇدانىڭ راستلىقىنى پېچەتلىدى. 34چۈنكى ،خۇدا ئەۋەتكەن كىشى خۇدانىڭ سۆزىنى سۆزلەيدۇ ،چۈنكى خۇدا ئۇنىڭغا رھھنى ئاتا قىلمايدۇ. 35ئاتا ئوغلىنى سۆيىدۇ ۋە ھەممە نەرسىنى ئۇنىڭ قولىغا بەردى. 36ئوغلىغا ئېتىقاد قىلغانلرنىڭ مەڭگۈلۈك ھاياتى بولىدۇ ،ئوغلىغا ئېتىقاد قىلمىغانلر ھاياتلىقنى كۆرمەيدۇ .لېكىن ،خۇدانىڭ غەزىپى ئۇنىڭدا قالدى. 4باب1شۇنىڭ بىلەن ،پەرۋەردىگار پەرىسىيلەرنىڭ ئەيسانىڭ يەھيادىنمۇ كۆپ شاگىرت ياسىغانلىقىنى ۋە چۆمۈلدۈرگەنلىكىنى ئاڭلىغانلىقىنى بىلدى. ( 2گەرچە ئەيسا ئۆزى چۆمۈلدۈرمىگەن بولسىمۇ ،شاگىرتلىرى) 3ئۇ يەھۇدىيەدىن چىقىپ ،جەلىلىيە ئۆلكىسىگە يەنە يولغا چىقتى. 4ئۇ چوقۇم سامارىيەدىن ئۆتۈشى كېرەك. 5ئاندىن ،ئۇ ياقۇپنىڭ ئوغلى يۈسۈپكە بەرگەن يەر مەيدانىنىڭ يېنىدىكى سىچار دەپ ئاتىلىدىغان سامارىيە شەھىرىگە كەلدى. 6ياقۇپنىڭ قۇدۇقى شۇ يەردە ئىدى .ھەزرىتى ئەيسا سەپەردىن زېرىكىپ ،قۇدۇقنىڭ ئۈستىدە ئولتۇرۇپ ،ئالتىنچى سائەت ئەتراپىدا ئىدى. 7سامارىيەلىك بىر ئايال كېلىپ سۇ ئالغىلى كەلدى :ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ماڭا ئىچىڭ. 8چۈنكى ،ئۇنىڭ شاگىرتلىرى شەھەرگە گۆش سېتىۋېلىش ئۈچۈن كېتىپ قالدى. 9سامارىيەلىك ئايال ئۇنىڭغا مۇنداق دېدى« :سەن يەھۇدىي بولغانلىقىم ئۈچۈن ،سامارىيەلىك ئايال مەندىن قانداقمۇ ئىچىسەن؟ چۈنكى يەھۇدىيلرنىڭ سامارىيىلىكلەر بىلەن مۇناسىۋىتى يوق.
76
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
10ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەگەر سەن خۇدانىڭ سوۋغىتىنى بىلسەڭ ،كىم ساڭا« :ماڭا ئىچىڭ »دەيدۇ .سەن ئۇنىڭدىن سورىغان بولتتىڭ ،ئۇ ساڭا تىرىك سۇ بەرگەن بولتتى. 11ئايال ئۇنىڭغا _ :ئەپەندىم ،سىز تارتقۇدەك نەرسە يوق ،قۇدۇق چوڭقۇر ،ئۇ ھايات سۇنى نەدىن تاپتىڭ؟ 12بىزگە قۇدۇق ئاتا قىلىپ ،ئۆزى ،بالىلىرى ۋە چارۋا ماللىرىنى ئىچكەن ئاتىمىز ياقۇپتىن ئۇلۇغمۇ؟ 13ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -كىمكى بۇ سۇنى ئىچسە ،ئۇسسىغان بولىدۇ. 14لېكىن مەن بېرىدىغان سۇنى ئىچكەنلەر ھەرگىز ئۇسسىمايدۇ .ئەمما مەن ئۇنىڭغا بېرىدىغان سۇ ئۇنىڭدا مەڭگۈلۈك ھاياتلىققا ئېرىشىدىغان سۇ قۇدۇقى بولىدۇ. 15ئايال ئۇنىڭغا : -ئەپەندىم ،ماڭا بۇ سۇنى بەر ،مەن ئۇسسىمايمەن ،ياكى بۇ يەرگە سۇ ئالغىلى كەلمەيمەن. 16ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بېرىپ ،ئېرىڭىزنى چاقىرىپ ،بۇ يەرگە كېلىڭلر - ،دېدى. 17ئايال جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :مېنىڭ ئېرىم يوق .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن ياخشى دېدىڭ ،مېنىڭ يولدىشىم يوق. 18چۈنكى ،بەش ئېرىڭىز بار .ھازىر بارلىقىڭ ئېرىڭ ئەمەس ،سەن ھەقىقەتەن شۇنداق دېدىڭ. 19ئايال ئۇنىڭغا _ :ئەپەندىم ،سېنىڭ پەيغەمبەر ئىكەنلىكىڭنى ھېس قىلدىم. 20ئەجدادلىرىمىز بۇ تاغدا چوقۇندى .شۇنداق دەيسىزكى ،يېرۇسالېمدا ئىنسانلر دۇئا-تىلۋەت قىلىدىغان جاي. 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى ئايال ،ماڭا ئىشىنىڭ ،بۇ تاغدا ياكى يېرۇسالېمدا ئاتاڭغا ئىبادەت قىلمايدىغان ۋاقىت كېلىدۇ. 22ئىبادەت قىلىسىلەر ،نېمىنى بىلمەيسىلەر ،نېمە ئىبادەت قىلىدىغانلىقىمىزنى بىلىمىز ،چۈنكى نىجات تېپىش يەھۇدىيلردىن. 23لېكىن ،ھەقىقىي ئىبادەت قىلغۇچىلر ئاتىسىغا رھھى ۋە ھەقىقەت بىلەن ئىبادەت قىلىدىغان ۋاقىت كېلىدۇ. 24خۇدا بىر رھھتۇر .ئۇنىڭغا ئىبادەت قىلغۇچىلر ئۇنىڭغا رھھى ۋە ھەقىقەت بىلەن ئىبادەت قىلىشى كېرەك. 25ئايال ئۇنىڭغا« :مەن مەسىھنىڭ مەسىھ دەپ ئاتىلىدىغانلىقىنى بىلىمەن ،ئۇ كەلگەندە ،ئۇ بىزگە ھەممە نەرسىنى ئېيتىپ بېرىدۇ »دېدى. 26ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەن ساڭا سۆزلەۋاتقان مەن. 27ئۇنىڭ شاگىرتلىرى كېلىپ ،ئۇ ئايال بىلەن پاراڭلشقانلىقىغا ھەيران قالدى ،لېكىن ھېچكىم« :نېمە ئىزدەيسەن؟ ياكى نېمىشقا ئۇنىڭ بىلەن پاراڭلىشىسەن؟ 28ئۇ ئايال سۇنى تاشلپ ،شەھەرگە كىرىپ ،ئەرلەرگە: 29كېلىڭ ،بىر ئادەمنى كۆرۈڭ ،ئۇ ماڭا قىلغان ئىشلىرىمنىڭ ھەممىسىنى ئېيتىپ بەردى :بۇ مەسىھ ئەمەسمۇ؟ 30ئۇلر شەھەردىن چىقىپ ،ئۇنىڭ قېشىغا كەلدى. 31شاگىرتلىرى ئۇنىڭغا دۇئا قىلغاندا« :ئۇستاز ،يە! 32لېكىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مېنىڭ بىلمەيدىغان گۆشلىرىم بار. 33شۇنىڭ بىلەن ،شاگىرتلر بىر-بىرىگە : -ئۇنى ئېلىپ كەلگەن بىرەر ئادەم بارمۇ؟ 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مېنىڭ گۆشىم مېنى ئەۋەتكەن كىشىنىڭ ئىرادىسىنى ئورۇنداش ۋە ئۇنىڭ خىزمىتىنى تاماملش. 35دېمەڭلر ،تېخى تۆت ئاي بار ،ئاندىن ھوسۇل كېلىدۇ .بىلىپ قويۇڭلركى ،كۆزىڭىزنى كۆتۈرۈپ ئېتىزغا قاراڭ .چۈنكى ئۇلر ئاللىبۇرۇن يىغىۋېلىش ئۈچۈن ئاق. 36بۇغداي تېرىغۇچى ۋە ھوسۇل ئالغۇچىلر خۇشال-خۇرام ئۆتسۇن. 37بۇ يەردە مۇنداق دېيىلگەن :بىرى تېرىسا ،يەنە بىرى ئورايدۇ. 38مەن سىلەرگە ئەمگەك قىلمىغان يەرلەرنى يىغىشقا ئەۋەتتىم .باشقا كىشىلەر ئىشلىدى ،سىلەرمۇ ئۇلرنىڭ ئەمگىكىگە كىرىسىلەر. 39ئۇ شەھەردىكى نۇرغۇن سامارىيىلىكلەر ئۇنىڭغا ئىشەنگەن ئايالنىڭ سۆزىگە ئىشەندى. 40سامارىيىلىكلەر ئۇنىڭ قېشىغا كەلگەندە ،ئۇلر ئۇنىڭ بىلەن بىللە تۇرۇشىنى ئۆتۈندى .ئۇ يەردە ئىككى كۈن تۇردى. 41نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭ سۆزى سەۋەبىدىن ئېتىقاد قىلدى. 42ئۇ ئايالغا : -ئەمدى بىز سېنىڭ سۆزىڭ بىلەن ئەمەس ،بەلكى ئىشىنىمىز ،چۈنكى بىز ئۇنى ئۆزىمىز ئاڭلىدۇق ۋە بۇنىڭ ھەقىقەتەن دۇنيانىڭ قۇتقۇزغۇچىسى مەسىھ ئىكەنلىكىنى بىلىمىز. 43ئىككى كۈندىن كېيىن ،ئۇ يەردىن ئايرىلىپ ،جەلىلىيە ئۆلكىسىگە كەتتى. 44چۈنكى ،ئەيسا ئۆزى گۇۋاھلىق بېرىپ ،بىر پەيغەمبەرنىڭ ئۆز يۇرتىدا ھۆرمەت يوقلىقىنى ئېيتتى. 45ئۇ جەلىلىيە ئۆلكىسىگە كەلگەندە ،جەلىلىيەلىقلر ئۇنىڭ يېرۇسالېمدا قىلغان بارلىق ئىشلىرىنى كۆرۈپ ،ئۇنى قوبۇل قىلدى .چۈنكى ئۇلرمۇ ھېيتقا باردى. 46شۇنىڭ بىلەن ،ھەزرىتى ئەيسا جەلىلىيە ئۆلكىسىنىڭ كانا شەھىرىگە قايتىپ كەلدى .يەنە بىر ئالىيجاناب كىشى بار ئىدى ،ئۇنىڭ ئوغلى كەپەرناھۇمدا كېسەل ئىدى. 47ھەزرىتى ئەيسا يەھۇدىيەدىن جەلىلىيە ئۆلكىسىگە كەلگەنلىكىنى ئاڭلپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ قېشىغا بېرىپ ،ئۇنىڭ يېنىغا كېلىپ ئوغلىنى ساقايتىشىنى ئۆتۈندى .چۈنكى ئۇ ئۆلۈم ئالدىدا ئىدى. 48ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مۆجىزە ۋە مۆجىزىلەرنى كۆرمىسەڭلر ،ئىشەنمەيسىلەر. 49ئاقسۆڭەك ئۇنىڭغا : -ئەپەندىم ،بالم ئۆلۈشتىن بۇرۇن چۈشۈڭ. 50ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بارغىن .ئوغلىڭىز ھايات .ئۇ كىشى ھەزرىتى ئەيسانىڭ ئۇنىڭغا ئېيتقان سۆزىگە ئىشىنىپ ،ئۇنىڭ يولىغا ماڭدى. 51ئۇ ھازىر چۈشۈۋاتقاندا ،خىزمەتكارلىرى ئۇنىڭ بىلەن كۆرۈشۈپ ،ئۇنىڭغا« :ئوغلۇڭ ھايات »دېدى. 52ئاندىن ئۇ ئۇلردىن تۈزىتىشكە باشلىغان سائەتنى سورىدى .ئۇلر ئۇنىڭغا : -تۈنۈگۈن يەتتىنچى سائەتتە قىزىتما ئۇنىڭدىن ئايرىلدى. 53شۇنىڭ بىلەن ،ئاتىسى ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئوغلۇڭ ھايات - ،دېدى . 54بۇ ھەزرىتى ئەيسا يەھۇدىيەدىن جەلىلىيە ئۆلكىسىگە كەلگەندە ،قىلغان ئىككىنچى مۆجىزىسى. 77
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
5باب1ئۇنىڭدىن كېيىن ،يەھۇدىيلرنىڭ زىياپىتى ئۆتكۈزۈلدى .ھەزرىتى ئەيسا يېرۇسالېمغا باردى. 2ھازىر يېرۇسالېمدا قوي بازىرىدا ئىبرانىي تىلىدا Bethesdaدەپ ئاتىلىدىغان بىر كۆلچەك بار. 3بۇلرنىڭ ئىچىدە قارىغۇلرچە توختاپ قالغان ،توختاپ قالغان ،قۇرۇپ كەتكەن ،سۇنىڭ يۆتكىلىشىنى ساقلۋاتقان نۇرغۇن كۈچسىز كىشىلەر ياتاتتى. 4بىر پەرىشتە مەلۇم بىر ۋاقىتتا كۆلچەككە چۈشۈپ سۇنى ئاۋارە قىلدى .سۇ ئاۋارىچىلىكىدىن كېيىن كىم ئالدى بىلەن كىرسە ،ئۇنىڭ كېسەللىكلىرىنىڭ ھەممىسى ساقىيىپ كەتتى. 5ئۇ يەردە بىر ئادەم ئوتتۇز سەككىز يىل كېسەل بولۇپ قالدى. 6ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭ يالغان سۆزلىگەنلىكىنى كۆرۈپ ،ئۆزىنىڭ بۇ ئىشتا ئۇزۇن ۋاقىت تۇرغانلىقىنى بىلدى ۋە ئۇنىڭغا : -ساقىيىپ كېتەمسەن؟ 7كۈچسىز ئادەم ئۇنىڭغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى :ئەپەندىم ،سۇ ئاۋارىچىلىققا ئۇچرىغاندا مېنى كۆلچەككە تاشلىغۇدەك ئادەم يوق ،لېكىن مەن كەلگىنىمدە ،يەنە بىرى مېنىڭ ئالدىمغا قەدەم قويدى. 8ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئورنۇڭدىن تۇر ،كارىۋاتنى ئېلىپ مېڭىڭ - ،دېدى. 9ئۇ ئادەم دەرھال ساقىيىپ ،كارىۋاتنى ئېلىپ مېڭىشقا باشلىدى .شۇ كۈنى دەم ئېلىش كۈنى ئىدى. 10شۇنىڭ بىلەن ،يەھۇدىيلر ساقىيىپ كەتكەن كىشىگە« :بۇ دەم ئېلىش كۈنىدۇر. 11ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مېنى ساقايتقان كىشى ماڭا : -كارىۋاتنى ئېلىپ مېڭىڭ. 12ئۇنىڭدىن : -ساڭا« :كارىۋاتنى ئېلىپ مېڭىڭلر »دېگەن ئادەم نېمە؟ 13ساقىيىپ كەتكەن ئادەم ئۇنىڭ كىم ئىكەنلىكىنى بىلمەيتتى ،چۈنكى ئەيسا ئۆزىنى يەتكۈزدى ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇ يەردە ئىدى. 14شۇنىڭدىن كېيىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئىبادەتخانىدىن تاپتى ۋە ئۇنىڭغا : -مانا ،ساقىيىپ كەتتىڭ ،گۇناھ سادىر قىلماڭ ،يامان ئىش يۈز بەرمىسۇن. 15ئۇ كىشى كېتىپ ،يەھۇدىيلرغا ھەزرىتى ئەيسانىڭ ساقىيىپ كەتكەنلىكىنى ئېيتتى. 16شۇنىڭ بىلەن ،يەھۇدىيلر ھەزرىتى ئەيساغا زىيانكەشلىك قىلدى ۋە ئۇنى ئۆلتۈرمەكچى بولدى ،چۈنكى ئۇ بۇ ئىشلرنى دەم ئېلىش كۈنى قىلغان. 17ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئاتام ھازىرغىچە ئىشلەيدۇ ،مەن ئىشلەيمەن. 18شۇنىڭ ئۈچۈن ،يەھۇدىيلر ئۇنى ئۆلتۈرۈش ئۈچۈن تېخىمۇ كۆپ ئىزدىدى ،چۈنكى ئۇ دەم ئېلىش كۈنىنى بۇزۇپل قالماي ،يەنە خۇدانىڭ ئاتىسى ئىكەنلىكىنى ،ئۆزىنى خۇدا بىلەن باراۋەر قىلىدىغانلىقىنى ئېيتتى. 19ئاندىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ئوغلۇم ھېچ ئىش قىللمايدۇ ،لېكىن ئاتىسى كۆرگەننى قىلىدۇ. 20چۈنكى ،ئاتىسى ئوغلىنى ياخشى كۆرىدۇ ۋە ئۆزى قىلغان بارلىق ئىشلرنى ئۇنىڭغا كۆرسىتىپ بېرىدۇ. 21چۈنكى ،ئاتا ئۆلۈكلەرنى تىرىلدۈرگەن ۋە ئۇلرنى تىرىلدۈرگەندەك .شۇنداق قىلىپ ،ئوغلى خالىغان ئادەمنى تىرىلدۈرىدۇ. 22چۈنكى ،ئاتىسى ھېچكىمگە ھۆكۈم قىلمايدۇ ،بەلكى بارلىق ھۆكۈمنى ئوغلىغا تاپشۇردى. 23بارلىق كىشىلەر ئاتىسىنى ھۆرمەتلىگەندەك ،ئوغلىنىمۇ ھۆرمەت قىلسۇن .ئوغلىنى ھۆرمەت قىلمىغان كىشى ئۇنى ئەۋەتكەن ئاتىسىنى ھۆرمەتلىمەيدۇ. 24بىلىپ قويۇڭلركى ،سۆزۈمنى ئاڭلىغان ۋە مېنى ئەۋەتكۈچىگە ئېتىقاد قىلغان كىشى مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىشىدۇ ۋە ئەيىبلەنمەيدۇ .ئەمما ئۆلۈمدىن ھاياتقا ئۆتىدۇ. 25بىلىپ قويۇڭلركى ،ئۆلۈكلەر خۇدانىڭ ئوغلىنىڭ ئاۋازىنى ئاڭليدىغان ۋاقىت كېلىدۇ ،مانا ئەمدى كېلىدۇ .ئاڭلىغانلر ياشايدۇ. 26چۈنكى ،ئاتىسىنىڭ ئۆزىدە ھايات بار .شۇڭا ئۇ ئوغلىغا ئۆزىدە ھاياتلىق ئاتا قىلدى. 27ئۇ ئىنسانئوغلى بولغانلىقى ئۈچۈن ،ئۇنىڭغا ھۆكۈم چىقىرىش ھوقۇقىنى بەردى. 28بۇنىڭغا ھەيران قالماڭلر ،چۈنكى قەبرىستانلىقلرنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭ ئاۋازىنى ئاڭليدىغان ۋاقىت كېلىدۇ. 29ئاندىن چىقىدۇ .ياخشىلىق قىلغانلر ھاياتنىڭ تىرىلىشى ئۈچۈن .يامانلىق قىلغانلر ،لەنەتنىڭ تىرىلىشىگە قەدەر. 30مەن ئۆزۈمدىن ھېچ ئىش قىللمايمەن ،ئاڭلىغاندەك ھۆكۈم قىلىمەن ،مېنىڭ ھۆكۈمىم ئادىل .چۈنكى مەن ئۆز خاھىشىمنى ئەمەس ،بەلكى مېنى ئەۋەتكەن ئاتامنىڭ ئىرادىسىنى ئىزدەيمەن. 31ئەگەر مەن ئۆزۈمگە گۇۋاھلىق بەرسەم ،مېنىڭ گۇۋاھلىقىم توغرا ئەمەس. 32مېنىڭ گۇۋاھلىقىم بار .ئۇنىڭ ماڭا گۇۋاھلىق بەرگەنلىكىنىڭ راستلىقىنى بىلىمەن. 33سىلەر يەھيا پەيغەمبەرگە ئەۋەتتىڭلر ،ئۇ ھەقىقەتكە گۇۋاھلىق بەردى. 34لېكىن ،مەن ئىنسانلرنىڭ گۇۋاھلىقىنى قوبۇل قىلمايمەن. 35ئۇ كۆيۈۋاتقان ۋە چاقناپ تۇرغان نۇر ئىدى. 36لېكىن ،مەن يەھيا پەيغەمبەرگە قارىغاندا تېخىمۇ كۆپ گۇۋاھچىم بار .چۈنكى ،ئاتامنىڭ ماڭا تاپشۇرغان خىزمىتىنى ،مەن قىلغان خىزمەتلەرنى ،ئاتامنىڭ مېنى ئەۋەتكەنلىكىگە گۇۋاھلىق بېرىدۇ. 37مېنى ئەۋەتكەن ئاتامنىڭ ئۆزى ماڭا گۇۋاھلىق بەردى .سىلەر ئۇنىڭ ئاۋازىنى ئاڭلپ باقمىدىڭلر ،ئۇنىڭ شەكلىنى كۆرمىدىڭلر. 38ئۇنىڭ سۆزى سىلەردە تۇرمىدى .ئۇ ئەۋەتكەن ئادەمگە ئىشەنمەيسىلەر. 39مۇقەددەس يازمىلرنى ئىزدەڭ .چۈنكى ،ئۇلردا مەڭگۈلۈك ھايات بار دەپ ئويليسىز .ئۇلر ماڭا گۇۋاھلىق بېرىدۇ. 40ھاياتلىققا ئېرىشىش ئۈچۈن ،مېنىڭ يېنىمغا كەلمەيسىلەر. 78
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
41مەن ئىنسانلرنىڭ ھۆرمىتىگە ئېرىشەلمەيمەن. 42لېكىن ،مەن سىلەرنى بىلىمەنكى ،سىلەردىكى خۇدانىڭ مېھىر-مۇھەببىتى يوق. 43مەن ئاتامنىڭ نامى بىلەن كەلدىم ،سىلەر مېنى قوبۇل قىلمايسىلەر .ئەگەر باشقىلر ئۇنىڭ نامىدا كەلسە ،ئۇنى قوبۇل قىلىسىلەر. 44بىر-بىرىڭلرنىڭ ھۆرمىتىگە سازاۋەر بولغان ،پەقەت خۇدادىن كەلگەن شەرەپنى ئىزدىمەيدىغانلرغا قانداقمۇ ئىشىنىسىلەر؟ 45مەن سېنى ئاتامنىڭ ئۈستىدىن شىكايەت قىلىمەن دەپ ئويلىما. 46چۈنكى ،مۇساغا ئىشەنگەن بولساڭلر ،ماڭا ئىشەنگەن بولتتىڭلر ،چۈنكى ئۇ مەن توغرۇلۇق يازغان. 47لېكىن ،ئۇنىڭ يازمىلىرىغا ئىشەنمىسىڭىز ،مېنىڭ سۆزلىرىمگە قانداق ئىشىنىسىز؟ 6باب1بۇ ئىشلردىن كېيىن ،ئەيسا جەلىلىيە دېڭىزىدىن ئۆتۈپ ،يەنى تىبېرىيە دېڭىزىدىن ئۆتتى. 2نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا ئەگەشتى ،چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭ كېسەلرگە قىلغان مۆجىزىلىرىنى كۆردى. 3ھەزرىتى ئەيسا تاغقا چىقىپ ،شاگىرتلىرى بىلەن بىللە ئولتۇردى. 4ئۆتۈپ كېتىش ھېيتى يەھۇدىيلرنىڭ بايرىمى يېقىنلپ قالدى. 5ھەزرىتى ئەيسا كۆزلىرىنى كۆتۈرۈپ ،ئۇنىڭ يېنىغا بىر چوڭ توپنىڭ كەلگەنلىكىنى كۆرۈپ ،فىلىپقا : -بۇلرنى يېيىش ئۈچۈن ،ناننى قەيەردىن سېتىۋالىمىز؟ 6ئۇ بۇنى ئىسپاتلش ئۈچۈن دېدى ،چۈنكى ئۇ نېمە قىلرىنى ئۆزى بىلەتتى. 7فىلىپ ئۇنىڭغا : -ئىككى يۈز پۇڭلۇق نان يېتەرلىك ئەمەس ،ئۇلرنىڭ ھەر بىرى ئازراق ئالىدۇ. 8شاگىرتلىرىدىن سىمۇن پېترۇسنىڭ ئىنىسى ئاندرېۋ ئۇنىڭغا: 9بۇ يەردە بىر ئوغۇل بار ،ئۇنىڭدا بەش ئارپا نان ۋە ئىككى كىچىك بېلىق بار ،ئەمما ئۇلر ئارىسىدا نېمە بار؟ 10ھەزرىتى ئەيسا : -بۇ كىشىلەرنى ئولتۇرغىن .ھازىر ئۇ يەردە نۇرغۇن ئوت-چۆپ بار ئىدى .شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر بەش مىڭغا يېقىن ئادەم ئولتۇردى. 11ھەزرىتى ئەيسا نانلرنى ئالدى .ئۇ مىننەتدارلىق بىلدۈرۈپ ،شاگىرتلرغا ،شاگىرتلرغا ئولتۇرغانلرغا تەقسىم قىلدى .ئوخشاشل بېلىقلر خالىغانچە. 12ئۇلر تويغاندىن كېيىن ،شاگىرتلىرىغا « :قالغان نەرسىلەرنى يىغىڭ ،ھېچ نەرسە يوقاپ كەتمىسۇن »دېدى. 13شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر بىر يەرگە جەم بولۇپ ،ئون ئىككى سېۋەتنى بەش ئارپا ناننىڭ پارچىلىرى بىلەن تولدۇردى. 14ئاندىن ،ئۇ كىشىلەر ھەزرىتى ئەيسا كۆرسەتكەن مۆجىزەنى كۆرۈپ : -بۇ پەيغەمبەرنىڭ دۇنياغا كېلىدىغان ھەقىقەت. 15شۇنىڭ بىلەن ،ھەزرىتى ئەيسا كېلىپ ،ئۇنى زھرلۇق بىلەن ئېلىپ ،ئۇنى پادىشاھ قىلىشقا بۇيرۇدى .ئۇ يەنە ئۆزى يالغۇز تاغقا چىقتى. 16ئۇ ۋاقىتتا ،شاگىرتلىرى دېڭىزغا چۈشتى. 17كېمىگە ئولتۇرۇپ ،كېپەرناھۇمغا قاراپ دېڭىزدىن ئۆتتى .قاراڭغۇ چۈشتى ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ يېنىغا كەلمىدى. 18قاتتىق بوران چىققاندا دېڭىز پەيدا بولدى. 19شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر تەخمىنەن بەش يىگىرمە ياكى ئوتتۇز چاقىرىم يولنى بويلپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ دېڭىزدا مېڭىپ ،كېمىگە يېقىنلشقانلىقىنى كۆردى .ئۇلر قورقۇپ كەتتى. 20لېكىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بۇ مەن .قورقماڭ. 21ئاندىن ،ئۇلر ئۇنى خۇشاللىق بىلەن پاراخوتقا ئېلىپ كىردى .كېمە دەرھال ئۇلر بارغان يەرگە كەلدى. 22ئەتىسى ،دېڭىزنىڭ ئۇ تەرىپىدە تۇرغان كىشىلەر ئۇ يەردە شاگىرتلىرى كىرگەن پاراخوتتىن باشقا ھېچكىمنىڭ يوقلىقىنى ،ھەزرىتى ئەيسا شاگىرتلىرى بىلەن بىللە كېمىگە ئەمەس ،بەلكى ئۇنىڭ كېمىسى ئىكەنلىكىنى كۆردى .شاگىرتلر يالغۇز كېتىپ قالدى. ( 23قانداقل بولمىسۇن ،تىبېرىيەدىن باشقا كېمىلەر كېلىپ ،ئۇلر نان يەيدىغان جايغا يېقىنلشتى ،ئۇنىڭدىن كېيىن پەرۋەردىگار رەھمەت ئېيتتى ): 24شۇنىڭ بىلەن ،كىشىلەر ھەزرىتى ئەيسانىڭ ۋە ئۇنىڭ شاگىرتلىرىنىڭ يوقلىقىنى كۆرۈپ ،كېمىگە ئولتۇرۇپ ،كەپەرناھۇمغا كېلىپ ، ئەيسانى ئىزدىدى. 25ئۇلر ئۇنى دېڭىزنىڭ ئۇ تەرىپىدە تاپقاندىن كېيىن ،ئۇنىڭغا« :ئۇستاز ،سەن بۇ يەرگە قاچان كەلدىڭ؟ »دەپ سورىدى. 26ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،سىلەر مېنى ئىزدەيسىلەر ،مۆجىزىلەرنى كۆرگەنلىكىڭلر ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى نانلرنى يېگەنلىكىڭلر ئۈچۈن. 27ھالك بولىدىغان گۆش ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى ئىنسانئوغلى سىزگە ئاتا قىلىدىغان ئەبەدىي ھاياتقا بەرداشلىق بېرىدىغان گۆش ئۈچۈن ئىشلەڭ ،چۈنكى ئاتىسى خۇدا ئۇنىڭغا پېچەتلىدى. 28ئۇلر ئۇنىڭدىن : -خۇدانىڭ خىزمىتىنى قىلىش ئۈچۈن نېمە قىلىشىمىز كېرەك؟ 29ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بۇ خۇدانىڭ خىزمىتى ،ئۇ ئەۋەتكەن كىشىگە ئىشىنىشىڭلر كېرەك. 30ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئۇنداقتا ،بىز سېنى كۆرۈپ ،ساڭا ئىشىنىدىغان قانداق ئالمەت بار؟ نېمە ئىش قىلىسىز؟ 31ئەجدادلىرىمىز چۆلدە ماننا يېدى .مۇقەددەس يازمىلردا يېزىلغاندەك ،ئۇلرغا ئاسماندىن نان بەردى. 32ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بىلىپ قويۇڭلركى ،مۇسا ئاسماندىن كەلگەن ناننى بەرمىدى .ئاتام ساڭا ھەقىقىي نان بېرىدۇ. 33چۈنكى ،خۇدانىڭ نانلىرى ئاسماندىن چۈشۈپ ،دۇنياغا ھاياتلىق ئاتا قىلغۇچىدۇر. 34ئۇلر ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،بىزگە بۇ ناننى مەڭگۈ بەرگىن »دېدى. 35ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن ھاياتلىق نان ،مېنىڭ يېنىمغا كەلگەنلەر ھەرگىز ئاچ قالمايدۇ .ماڭا ئىشەنگەنلەر ھەرگىز ئۇسسىمايدۇ. 79
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
36لېكىن ،مەن سىلەرگە« :سىلەرمۇ مېنى كۆردۈڭلر ،ئىشەنمەڭلر »دېدىم. 37ئاتامنىڭ ماڭا بەرگەنلىرىنىڭ ھەممىسى مېنىڭ يېنىمغا كېلىدۇ .مېنىڭ يېنىمغا كەلگەننى مەن ھەرگىز قوغلىمايمەن. 38چۈنكى ،مەن ئۆز خاھىشىم ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى مېنى ئەۋەتكەن كىشىنىڭ ئىرادىسى ئۈچۈن ئاسماندىن چۈشتۈم. 39ئاتامنىڭ مېنى ئەۋەتكەن ئىرادىسى ،ئۇ ماڭا بەرگەن نەرسىلەرنىڭ ھېچقايسىسىنى قولدىن بېرىپ قويمايمەن ،بەلكى ئۇنى ئاخىرقى كۈندە قايتا تىرىلدۈرىمەن. 40بۇ مېنى ئەۋەتكەن كىشىنىڭ ئىرادىسى ،ئوغلىنى كۆرگەن ۋە ئۇنىڭغا ئىشەنگەنلەرنىڭ مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىشىشى ئۈچۈن ،مەن ئۇنى ئاخىرقى كۈندە تىرىلدۈرىمەن. 41يەھۇدىيلر ئۇنىڭدىن غەزەپلەندى ،چۈنكى ئۇ« :مەن ئەرشتىن چۈشكەن نان »دېدى. 42ئۇلر« :بۇ ،بىز ئاتا-ئانىسىنى تونۇيدىغان يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئەيسا ئەمەسمۇ؟ »دېدى .ئۇ« :مەن ئاسماندىن چۈشتۈم »دەيدۇ. 43ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -مۇرمۇر ئۆز ئارا ئەمەس. 44مېنى ئەۋەتكەن ئاتامدىن باشقا ھېچكىم مېنىڭ يېنىمغا كېلەلمەيدۇ .مەن ئۇنى ئاخىرقى كۈندە تىرىلدۈرىمەن. 45ئۇ پەيغەمبەرلەردە يېزىلغان بولۇپ ،ئۇلرنىڭ ھەممىسى خۇدا تەرىپىدىن ئۆگىتىلىدۇ .شۇڭا ،ئاتامنى ئاڭلىغان ۋە ئۆگەنگەن ھەر بىر ئادەم مېنىڭ يېنىمغا كېلىدۇ. 46خۇدادىن باشقا ھېچكىم ئاتىسىنى كۆرمىدى. بىلىپ قويۇڭلركى ،ماڭا ئېتىقاد قىلغانلر مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىشىدۇ. 48مەن ھايات نان. 49ئاتا-بوۋىلىرىڭلر چۆلدە ماننا يەپ ،ئۆلدى. 50بۇ ئىنسان ئاسماندىن چۈشكەن نان بولۇپ ،ئىنسان ئۇنى يەپ ئۆلمەيدۇ. 51مەن ئاسماندىن چۈشكەن تىرىك نان ،كىمكى بۇ ناننى يېسە ،ئۇ مەڭگۈ ياشايدۇ .مەن بېرىدىغان نان مېنىڭ تېنىم ،مەن ئۇنى ھاياتلىق ئۈچۈن بېرىمەن. 52شۇنىڭ بىلەن ،يەھۇدىيلر ئۆز-ئارا تالش-تارتىش قىلىپ« :بۇ ئادەم بىزگە گۆشىنى قانداق بېرەلەيدۇ؟ 53ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ئىنسانئوغلىنىڭ گۆشىنى يەپ ،قېنىنى ئىچمىسەڭلر ،سىلەردە ھاياتلىق يوق. 54مېنىڭ تېنىمنى يەپ ،قېنىمنى ئىچكەنلەر مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىشىدۇ .مەن ئۇنى ئاخىرقى كۈندە تىرىلدۈرىمەن. 55مېنىڭ تېنىم ھەقىقەتەن گۆش ،قېنىم ھەقىقەتەن ئىچىدۇ. 56تېنىمنى يەپ ،قېنىمنى ئىچكەن كىشى مەندە تۇرىدۇ ،مەنمۇ ئۇنىڭدا. 57تىرىك ئاتا مېنى ئەۋەتكەندەك ،مەنمۇ ئاتام بىلەن ياشايمەن .مېنى يېگەن كىشى مەن بىلەن بىللە ياشايدۇ. 58بۇ ،ئەرشتىن چۈشكەن نان ،ئاتا-بوۋىلىرىڭلر ماننا يېگەن ۋە ئۆلۈپ كەتكەندەك ئەمەس ،بۇ ناننى يېگەن كىشى مەڭگۈ ياشايدۇ. 59بۇ سۆزلەر ئۇ كەپەرناھۇمدا ئۆگەتكىنىدەك ،ئىبادەتخانىدا دېدى. 60نۇرغۇن شاگىرتلىرى بۇنى ئاڭلپ« :بۇ بىر سۆز .بۇنى كىم ئاڭليدۇ؟ 61ھەزرىتى ئەيسا شاگىرتلىرىنىڭ بۇنىڭدىن ئاغرىنغانلىقىنى بىلگەندە ،ئۇلرغا : -بۇ سېنى رەنجىتەمدۇ؟ 62ئەگەر ئىنسانئوغلىنىڭ بۇرۇنقى ئورۇنغا چىققانلىقىنى كۆرسىڭىزچۇ؟ 63ئۇ رھھنى ئۇرغۇتىدۇ .گۆش ھېچنېمىگە پايدىسى يوق :مەن سىلەرگە ئېيتقان سۆزلىرىم رھھ ،ئۇلر ھاياتلىق. 64لېكىن ،ئاراڭلردا ئىشەنمەيدىغانلر بار .چۈنكى ئەيسا كىمنىڭ ئىشەنمەيدىغانلىقى ۋە كىمگە خىيانەت قىلىدىغانلىقىنى كىچىكىدىنل بىلەتتى. 65ئۇ مۇنداق دېدى« :مەن ساڭا ئېيتتىمكى ،ئاتام ئۇنىڭغا بېرىلگەندىن باشقا ھېچكىم مېنىڭ يېنىمغا كېلەلمەيدۇ. 66شۇ ۋاقىتتىن باشلپ ،نۇرغۇن شاگىرتلىرى قايتىپ كېلىپ ،ئۇنىڭ بىلەن بىللە ماڭمىدى. 67ھەزرىتى ئەيسا ئون ئىككى كىشىگە : -سىلەرمۇ كېتىپ قالمسىلەر؟ 68سىمۇن پېترۇس ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،بىز كىمگە بارىمىز؟ سەندە مەڭگۈلۈك ھايات سۆزلىرى بار. 69بىز شۇنىڭغا ئىشىنىمىز ۋە ئىشىنىمىزكى ،سەن ھايات خۇدانىڭ ئوغلى مەسىھ. 70ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەن سىلەرنى ئون ئىككىنى تاللىمىدىممۇ؟ 71ئۇ سىموننىڭ ئوغلى يەھۇدا ئىسكارىيوت توغرىسىدا سۆز قىلدى ،چۈنكى ئۇ ئون ئىككىسىنىڭ بىرى بولغاچقا ،ئۇنىڭغا ئاسىيلىق قىلغان. 7باب1بۇ ئىشلردىن كېيىن ،ھەزرىتى ئەيسا جەلىلىيە ئۆلكىسىدە ماڭدى ،چۈنكى ئۇ يەھۇدىيلردا ماڭمايتتى ،چۈنكى يەھۇدىيلر ئۇنى ئۆلتۈرمەكچى بولغان. 2يەھۇدىيلرنىڭ چېدىر بايرىمى يېقىنلپ قالدى. 3شۇڭا ،ئۇنىڭ قېرىنداشلىرى ئۇنىڭغا« :بۇ يەردىن كېتىپ ،يەھۇدىيەگە كېلىڭلر ،شاگىرتلىرىڭىزمۇ قىلىۋاتقان ئىشلىرىڭلرنى كۆرسۇن » دېدى. 4چۈنكى ،ھېچقانداق ئىشنى مەخپىي قىلىدىغان ئادەم يوق ،ئۇ ئۆزى ئوچۇق-ئاشكارە تونۇلۇشنى خاليدۇ .ئەگەر بۇ ئىشلرنى قىلسىڭىز ، ئۆزىڭىزنى دۇنياغا كۆرسىتىڭ. 5چۈنكى ،قېرىنداشلىرىمۇ ئۇنىڭغا ئىشەنمىدى. 6ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مېنىڭ ۋاقتىم تېخى كەلمىدى ،لېكىن ۋاقتىڭلر تەييار. 7دۇنيا سېنى ئۆچ كۆرەلمەيدۇ .لېكىن مەن ئۇنىڭغا ئۆچ ،چۈنكى مەن ئۇنىڭ خىزمىتىنىڭ ناچارلىقىغا گۇۋاھلىق بېرىمەن. 80
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
8بۇ بايرامغا چىقىڭ ،مەن تېخى بۇ بايرامغا بارمايمەن .چۈنكى مېنىڭ ۋاقتىم تېخى توشمىدى. 9ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا بۇ سۆزلەرنى قىلىپ ،جەلىلىيە ئۆلكىسىدە قالدى. 10بۇرادەرلىرى چىقىپ كەتكەندىن كېيىن ،ئۇمۇ ئوچۇق-ئاشكارە ئەمەس ،بەلكى مەخپىي ھالدا ھېيتقا چىقتى. 11يەھۇدىيلر ھېيتتا ئۇنى ئىزدەپ : -ئۇ قەيەردە؟ 12كىشىلەر ئارىسىدا ئۇ توغرۇلۇق نۇرغۇن شىكايەتلەر بولدى :بەزىلەر« :ئۇ ياخشى ئادەم »دېيىشتى ،يەنە بەزىلەر :ياق .لېكىن ئۇ كىشىلەرنى ئالدايدۇ. 13لېكىن ،ھېچكىم يەھۇدىيلردىن قورقۇپ ئوچۇق-ئاشكارە سۆزلىمىدى. 14ھېيت ئوتتۇرىسىدا ھەزرىتى ئەيسا ئىبادەتخانىغا چىقىپ تەلىم بەردى. 15يەھۇدىيلر ھەيران بولۇپ« :بۇ ئادەم خەتلەرنى قانداق بىلمەيدۇ؟ 16ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -مېنىڭ تەلىملىرىم مېنىڭ ئەمەس ،بەلكى مېنى ئەۋەتكەن. 17ئەگەر بىر ئادەم ئۇنىڭ ئىرادىسىنى ئورۇندىغان بولسا ،ئۇ تەلىماتنى بىلىدۇ ،ئۇ خۇدادىن كەلگەنمۇ ياكى ئۆزۈم ھەققىدە سۆزلىسەممۇ. 18ئۆزى ھەققىدە سۆزلىگۈچى ئۆزىنىڭ شان-شەرىپىنى ئىزدەيدۇ ،ئەمما ئۇنى ئەۋەتكەن شان-شەرىپىنى ئىزدىگەن ئادەممۇ ئوخشاش بولىدۇ ،ئۇنىڭدا ھېچقانداق ئادالەتسىزلىك بولمايدۇ. 19مۇسا پەيغەمبەر سىلەرگە تەۋرات قانۇنىنى بەرمىدىمۇ؟ نېمىشقا مېنى ئۆلتۈرمەكچى بولۇۋاتىسەن؟ 20كىشىلەر جاۋاب بېرىپ : -سەندە شەيتان بار ،سېنى ئۆلتۈرمەكچى بولغان كىم؟ 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن بىر ئىشنى قىلدىم ،ھەممىڭلر ھەيران قالىسىلەر. 22مۇسا پەيغەمبەر سىزگە خەتنە قىلدى( .بۇ مۇسانىڭ ئەمەس ،بەلكى ئاتىلرنىڭ بولغانلىقى ئۈچۈن ).دەم ئېلىش كۈنى ،بىر ئادەمنى خەتنىسى قىلىسىز. 23ئەگەر دەم ئېلىش كۈنى بىر كىشى خەتنە قىلىنسا ،مۇسانىڭ قانۇنى بۇزۇلمىسۇن .سەن ماڭا ئاچچىقلىنامسەن ،چۈنكى مەن دەم ئېلىش كۈنى بىر ئادەمنى پۈتۈنلەي ئاق قىلدىم. 24تاشقى قىياپەت بويىچە ئەمەس ،بەلكى ھەققانىي ھۆكۈم چىقىرىڭ. 25ئاندىن ،ئۇلرنىڭ بەزىلىرى يېرۇسالېمدىن : -بۇ ئۇلر ئۆلتۈرمەكچى بولغان ئەمەسمۇ؟ 26لېكىن ،ئۇ دادىللىق بىلەن سۆزلەيدۇ ،ئۇلر ئۇنىڭغا ھېچنېمە دېمىدى .ھۆكۈمدارلر بۇنىڭ ھەقىقىي مەسىھ ئىكەنلىكىنى بىلەمدۇ؟ 27قانداقل بولمىسۇن ،بىز بۇ كىشىنىڭ نەدىن كەلگەنلىكىنى بىلىمىز ،ئەمما مەسىھ كەلگەندە ،ھېچكىم ئۇنىڭ نەدىلىكىنى بىلمەيدۇ. 28ھەزرىتى ئەيسا ئىبادەتخانىدا : -سىلەر مېنى تونۇيسىلەر ،مېنىڭ قەيەردىن كەلگەنلىكىمنى بىلىسىلەر - ،دېدى. 29لېكىن مەن ئۇنى تونۇيمەن ،چۈنكى مەن ئۇنىڭدىن ،ئۇ مېنى ئەۋەتتى. 30ئاندىن ئۇلر ئۇنى ئالماقچى بولدى ،لېكىن ھېچكىم ئۇنىڭغا قول قويمىدى ،چۈنكى ئۇنىڭ ۋاقتى تېخى كەلمىگەنىدى. 31نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلىپ : -مەسىھ كەلگەندە ،ئۇ بۇ ئادەمنىڭ قىلغانلىرىدىنمۇ كۆپ مۆجىزە كۆرسىتەمدۇ؟ 32پەرىسىيلەر كىشىلەرنىڭ ئۇنىڭ ئۈستىدىن شىكايەت قىلغانلىقىنى ئاڭلىدى .پەرىسىيلەر ۋە باش رھھانىيلر ئۇنى ئېلىپ كېتىش ئۈچۈن ئەمەلدار ئەۋەتتى. 33ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مەن سىلەر بىلەن بىللە بولۇپ ،مېنى ئەۋەتكۈچىنىڭ قېشىغا باردىم. 34سىلەر مېنى ئىزدەيسىلەر ،مېنى تاپالمايسىلەر ،مەن قەيەردە بولسام ،ئۇ يەرگە كېلەلمەيسىلەر. 35يەھۇدىيلر ئۆز-ئارا« :ئۇنى تاپالمىغۇدەك ،ئۇ نەگە بارىدۇ؟ »دېدى .ئۇ يەھۇدىي ئەمەسلەر ئارىسىغا تارقالغانلرنىڭ يېنىغا بېرىپ ، يەھۇدىي ئەمەسلەرگە ئۆگىتەمدۇ؟ 36ئۇ مۇنداق دېدى« :مېنى ئىزدەيسىلەر ،مېنى تاپالمايسىلەر ،مەن قەيەردە بولسام ،ئۇ يەرگە كېلەلمەيسىلەر». 37ھېيتنىڭ ئۇلۇغ كۈنىدە ،ھەزرىتى ئەيسا ئورنىدىن تۇرۇپ يىغلپ تۇرۇپ : -كىم ئۇسسىسا ،ئۇ مېنىڭ يېنىمغا كېلىپ ئىچسۇن. 38مۇقەددەس يازمىلردا دېيىلگەندەك ماڭا ئېتىقاد قىلغانلر ئۇنىڭ قورسىقىدىن تىرىك سۇ دەريالىرى ئاقىدۇ. ( 39لېكىن ،ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلغانلر قوبۇل قىلىشقا تېگىشلىك بولغان رھھنىڭ سۆزى ) ،چۈنكى مۇقەددەس رھھ تېخى بېرىلمىدى ؛ چۈنكى ئەيسا تېخى ئۇلۇغلنمىغانىدى). 40شۇڭا نۇرغۇن كىشىلەر بۇ سۆزنى ئاڭلپ« :بۇ ھەقىقەتەن پەيغەمبەر. 41باشقىلر« :بۇ مەسىھ .لېكىن بەزىلەر« :مەسىھ جەلىلىيە ئۆلكىسىدىن چىقامدۇ؟ 42مۇقەددەس يازمىلردا« :مەسىھ داۋۇتنىڭ ئەۋلدلىرىدىن ۋە داۋۇت تۇرغان بەيتلەھەم شەھىرىدىن كېلىدۇ »دېيىلمىگەنمۇ؟ 43ئۇنىڭ سەۋەبىدىن كىشىلەر ئارىسىدا بۆلۈنۈش بولدى. 44ئۇلرنىڭ بەزىلىرى ئۇنى ئېلىپ كەتكەن بولتتى .ئەمما ھېچكىم ئۇنىڭغا قول قويمىدى. 45ئاندىن ،باش رھھانىيلر ۋە پەرىسىيلەرنىڭ يېنىغا كەلدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -نېمىشقا ئۇنى ئېلىپ كەلمىدىڭ؟ 46ئەمەلدارلر جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ھېچكىم بۇ ئادەمگە ئوخشاش گەپ قىلمىدى. 47پەرىسىيلەر ئۇلرغا : -سىلەرمۇ ئالداندىڭلرمۇ؟ 48ھۆكۈمدارلر ياكى پەرىسىيلەر ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلدىمۇ؟ 49لېكىن ،قانۇننى بىلمەيدىغان بۇ كىشىلەر لەنەتكە ئۇچرىدى. 50نىكودىم ئۇلرغا مۇنداق دېدى( :كېچىدە ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇلرنىڭ بىرى) 51بىزنىڭ قانۇنىمىز ھەر قانداق ئادەمنى ئاڭلشتىن بۇرۇن ،ئۇنىڭ نېمە قىلىۋاتقانلىقىنى بىلەمدۇ؟ 52ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەنمۇ جەلىلىيەلىكمۇ؟ ئىزدەڭ ۋە قاراڭ :جەلىلىيەدىن ھېچقانداق پەيغەمبەر چىقمايدۇ. 53ھەممەيلەن ئۆز ئۆيىگە كەتتى.
81
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
8باب1ئەيسا زەيتۇن تېغىغا باردى. 2ئەتىسى ئەتىگەندە ،ئۇ يەنە ئىبادەتخانىغا كىردى ،پۈتۈن خەلق ئۇنىڭ قېشىغا كەلدى .ئۇ ئولتۇرۇپ ،ئۇلرغا تەلىم بەردى. 3تەۋرات ئۇستازلىرى ۋە پەرىسىيلەر ئۇنىڭغا زىنا قىلغان بىر ئايالنى ئېلىپ كەلدى .ئۇلر ئۇنى ئوتتۇرىسىغا ئورۇنلشتۇرغاندا ، 4ئۇلر ئۇنىڭغا« :ئۇستاز ،بۇ ئايال زىنادا ،شۇ ھەرىكەتتە تۇتۇلدى. 5مۇسا پەيغەمبەر تەۋرات قانۇنىدا بىزگە شۇنداق تاش ئېتىشنى بۇيرۇدى ،لېكىن نېمە دەيسىز؟ 6ئۇلر ئۇنى ئەيىبلەش ئۈچۈن ،ئۇنى قىزىقتۇردى .ھەزرىتى ئەيسا ئېگىلىپ ،بارمىقى بىلەن يەرگە يازدى ،خۇددى ئاڭلىمىغاندەك. 7ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭدىن : -ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭدىن : -ئاراڭلردا گۇناھ يوق كىشى ئالدى بىلەن ئۇنىڭغا تاش ئاتسۇن - ،دېدى. 8ئۇ يەنە ئېگىلىپ يەرگە يازدى. 9بۇنى ئاڭلىغانلر ئۆز ۋىجدانى بىلەن ئەيىبلىنىپ ،ئەڭ چوڭىدىن تارتىپ ئاخىرقىسىگىچە بىر-بىرلەپ سىرتقا چىقتى .ھەزرىتى ئەيسا يالغۇز قالدى ،ئۇ ئايال ئوتتۇرىدا تۇرۇپ قالدى. 10ھەزرىتى ئەيسا ئۆزىنى كۆتۈرۈپ ،ئايالدىن باشقا ھېچكىمنى كۆرمەي ،ئۇنىڭغا : -ئەي ئايال ،ئۇ ئەيىبلىگۈچىلەر قەيەردە؟ سېنى ھېچكىم ئەيىبلىمىدىمۇ؟ 11ئۇ _ :ئى رەببىم !ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەنمۇ سېنى ئەيىبلىمەيمەن ،بېرىپ گۇناھ قىلما. 12ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا يەنە مۇنداق دېدى : -مەن دۇنيانىڭ نۇرى ،ماڭا ئەگەشكەنلەر قاراڭغۇلۇقتا ماڭمايدۇ ،بەلكى ھاياتلىق نۇرىغا ئېرىشىدۇ. 13پەرىسىيلەر ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن ئۆزۈڭنى خاتىرىلەسەن .خاتىرىڭىز توغرا ئەمەس. 14ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -گەرچە مەن ئۆزۈمنى خاتىرىلىسەممۇ ،مېنىڭ خاتىرىلىرىم راست ،چۈنكى مەن قەيەردىن كەلگەنلىكىمنى ۋە قەيەرگە كەتكەنلىكىمنى بىلىمەن .ئەمما مېنىڭ نەدىن كەلگەنلىكىمنى ۋە نەگە كەتكەنلىكىمنى بىلەلمەيسىز. 15سىلەر تەنگە ھۆكۈم قىلىسىلەر .مەن ھېچكىمگە ھۆكۈم قىلمايمەن. 16لېكىن ،مەن ھۆكۈم قىلسام ،مېنىڭ ھۆكۈمىم توغرا بولىدۇ ،چۈنكى مەن يالغۇز ئەمەس ،بەلكى مېنى ۋە مېنى ئەۋەتكەن ئاتام. 17تەۋرات قانۇنىدا يەنە ئىككى كىشىنىڭ گۇۋاھلىقى راست دەپ يېزىلغان. 18مەن ئۆزۈمگە گۇۋاھچىمەن ،مېنى ئەۋەتكەن ئاتام ماڭا گۇۋاھلىق بېرىدۇ. 19ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئاتاڭ قەيەردە؟ ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -سىلەر مېنى تونۇمايسىلەر ،ئاتامنىمۇ تونۇمايسىلەر. 20بۇ سۆزلەر ئەيسانى ئىبادەتخانىدا ئۆگەتكىنىدەك خەزىنىدە سۆزلىدى ،ھېچكىم ئۇنىڭغا قول قويمىدى .چۈنكى ئۇنىڭ ۋاقتى تېخى كەلمىگەنىدى. 21ئاندىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا يەنە : -مەن بارىمەن ،سىلەر مېنى ئىزدەيسىلەر ۋە گۇناھلىرىڭلر بىلەن ئۆلىسىلەر ،مەن قەيەرگە بارسام ،ئۇ يەرگە كېلەلمەيسىلەر. 22يەھۇدىيلر« :ئۇ ئۆزىنى ئۆلتۈرەمدۇ؟ چۈنكى ئۇ« :مەن نەگە باراي ،سەن كېلەلمەيسەن »دەيدۇ. 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر ئاستىدىن .مەن يۇقىرىدىن كەلدىم .مەن بۇ دۇنيادىن ئەمەس. 24شۇڭا ،مەن سىلەرگە ئېيتتىمكى ،گۇناھلىرىڭلردا ئۆلىسەن ،چۈنكى مېنىڭ ئىكەنلىكىمگە ئىشەنمىسەڭلر ،گۇناھلىرىڭلر بىلەن ئۆلىسىلەر. 25ئۇلر ئۇنىڭدىن : -سەن كىم؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن سىلەرگە باشتىن-ئاخىر ئېيتقىنىمدەك. 26مېنىڭ سىزگە دەيدىغان ۋە ھۆكۈم قىلىدىغان نۇرغۇن سۆزلىرىم بار ،لېكىن مېنى ئەۋەتكەن كىشى راست .مەن ئۇ توغرۇلۇق ئاڭلىغانلىرىمنى دۇنياغا سۆزلەيمەن. 27ئۇلر ئۇنىڭ ئاتىسى بىلەن سۆزلىگەنلىكىنى چۈشەنمىدى. 28ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئىنسانئوغلىنى كۆتۈرگەندە ،مېنىڭ ئۇنىڭ ئىكەنلىكىمنى ۋە ئۆزۈمدىن ھېچ ئىش قىلمىغانلىقىمنى بىلىسىلەر .ئاتام ماڭا ئۆگەتكىنىدەك ،مەن بۇلرنى سۆزلەيمەن. 29مېنى ئەۋەتكۈچى مەن بىلەن بىللە .ئاتام مېنى يالغۇز قويمىدى .چۈنكى مەن ھەمىشە ئۇنى رازى قىلىدىغان ئىشلرنى قىلىمەن. 30ئۇ بۇ سۆزلەرنى قىلغاندا ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا ئىشەندى. 31ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلغان يەھۇدىيلرغا : -ئەگەر مېنىڭ سۆزۈمنى داۋاملشتۇرساڭلر ،سىلەر مېنىڭ شاگىرتلىرىممۇ؟ 32ھەقىقەتنى بىلىسىلەر ،ھەقىقەت سىلەرنى ئەركىنلىككە ئېرىشتۈرىدۇ. 33ئۇلر ئۇنىڭغا« :بىز ئىبراھىمنىڭ ئەۋلدى ،بىز ھېچكىمنىڭ قۇللۇقىدا ئەمەسمىز ،نېمىشقا ئەركىنلىككە ئېرىشىسىز؟ 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،گۇناھ سادىر قىلغان كىشى گۇناھكار بولىدۇ. 35خىزمەتكار ئۆيدە مەڭگۈ قالمايدۇ ،لېكىن ئوغلى مەڭگۈ قالىدۇ. 36ئەگەر ئوغۇل سېنى ئەركىنلىككە ئېرىشتۈرسە ،سەن ھەقىقەتەن ئەركىن بولىسەن. 37مەن سىلەرنىڭ ئىبراھىمنىڭ ئەۋلدى ئىكەنلىكىڭلرنى بىلىمەن .لېكىن ،مېنى ئۆلتۈرمەكچى بولۇۋاتىسىلەر ،چۈنكى مېنىڭ سۆزۈمنىڭ سىلەردە ئورنى يوق. 38مەن ئاتام بىلەن كۆرگەنلىرىمنى سۆزلەيمەن ،سىلەر ئاتاڭلر بىلەن كۆرگەن ئىشلرنى قىلىسىلەر. 39ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئىبراھىم بىزنىڭ ئاتىمىز .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئەگەر سەن ئىبراھىمنىڭ ئەۋلدلىرى بولساڭ ، ئىبراھىمنىڭ خىزمىتىنى قىلغان بولتتىڭ. 40لېكىن ،سىلەر مېنى ئۆلتۈرمەكچى بولۇۋاتىسىلەر ،مەن ساڭا ئېيتقان ھەقىقەتنى ئېيتقان بىر كىشى ،مەن خۇدادىن ئاڭلىدىم .بۇ ئىبراھىم ئەمەس. 82
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
41سىلەر ئاتاڭلرنىڭ ئەمەللىرىنى قىلىسىلەر .ئاندىن ئۇلر ئۇنىڭغا« :بىز زىنادىن تۇغۇلغان ئەمەسمىز .بىزنىڭ بىر ئاتىمىز ،ھەتتا خۇدامىز بار. 42ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئەگەر خۇدا ئاتاڭ بولغان بولسا ،مېنى سۆيىسەن ،چۈنكى مەن خۇدادىن كەلدىم .مەنمۇ ئۆزۈمدىن كەلمىدىم ، ئەمما ئۇ مېنى ئەۋەتتى. 43مېنىڭ سۆزۈمنى نېمىشقا چۈشەنمەيسىلەر؟ ھەتتا مېنىڭ سۆزۈمنى ئاڭلىيالمىدىڭلر. 44سىلەر ئاتاڭلرنىڭ شەيتانلىرىدىن ،ئاتاڭلرنىڭ شەھۋەتلىرىنى قىلىسىلەر .ئۇ باشتىن-ئاخىر قاتىل بولۇپ ،ھەقىقەتتە تۇرمىدى ،چۈنكى ئۇنىڭدا ھەقىقەت يوق .يالغان سۆزلىگەندە ،ئۇ ئۆزى سۆزلەيدۇ ،چۈنكى ئۇ يالغانچى ،ئۇنىڭ ئاتىسى. 45مەن سىلەرگە ھەقىقەتنى سۆزلىگەنلىكىم ئۈچۈن ،ماڭا ئىشەنمەيسىلەر. 46قايسىڭلر مېنى گۇناھقا قايىل قىلدى؟ ئەگەر مەن راست گەپ قىلسام ،نېمىشقا ماڭا ئىشەنمەيسىلەر؟ 47خۇدانىڭ سۆزى خۇدانىڭ سۆزىنى ئاڭليدۇ. 48ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن سامارىيىلىك ،شەيتان بارمۇ؟ 49ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەندە شەيتان يوق .لېكىن مەن ئاتامنى ھۆرمەتلەيمەن ،سىلەر مېنى ھۆرمەتسىز قىلىسىلەر. 50مەن ئۆزۈمنىڭ شان-شەرىپىنى ئىزدىمەيمەن ،ئىزدەيدىغان ۋە ھۆكۈم قىلىدىغان ئادەم بار. 51بىلىپ قويۇڭلركى ،بىر ئادەم مېنىڭ گېپىمنى داۋاملشتۇرسا ،ئۇ ئۆلۈمنى ھەرگىز كۆرمەيدۇ. 52يەھۇدىيلر ئۇنىڭغا _ :ئەمدى سېنىڭ شەيتاننىڭ بارلىقىنى بىلدۇق .ئىبراھىم ۋە پەيغەمبەرلەر ئۆلدى .سەن دەيسەن ،ئەگەر بىر ئادەم مېنىڭ گېپىمنى داۋاملشتۇرسا ،ئۇ ھەرگىز ئۆلۈمنى تېتىمايدۇ. 53سەن ئۆلۈپ كەتكەن ئاتىمىز ئىبراھىمدىن ئۇلۇغمۇ؟ پەيغەمبەرلەر ئۆلدى .سەن ئۆزۈڭنى كىم قىلىسەن؟ 54ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -ئەگەر مەن ئۆزۈمنى ھۆرمەت قىلسام ،مېنىڭ ئىززەت-ھۆرمىتىم ھېچ نەرسە ئەمەس . سىلەردىن« :ئۇ سىلەرنىڭ خۇدايىڭلردۇر »دەيدۇ. 55لېكىن ،سىلەر ئۇنى تونۇمىدىڭلر .لېكىن مەن ئۇنى تونۇيمەن ،ئەگەر ئېيتسام ،ئۇنى تونۇمايمەن ،مەنمۇ سىزگە ئوخشاش يالغانچى بولىمەن ،لېكىن مەن ئۇنى تونۇيمەن ۋە ئۇنىڭ سۆزىگە ئەمەل قىلىمەن. 56ئاتاڭ ئىبراھىم مېنىڭ كۈنۈمنى كۆرۈپ خۇشال بولدى ،ئۇ بۇنى كۆرۈپ خۇشال بولدى. 57يەھۇدىيلر ئۇنىڭغا : -سەن تېخى ئەللىك ياشقا كىرمىدىڭ ،ئىبراھىمنى كۆردۈڭمۇ؟ 58ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ئىبراھىم بولۇشتىن ئىلگىرى مەن. 59ئاندىن ،ئۇلر ئۇنىڭغا تاش ئاتتى .لېكىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۆزىنى يوشۇرۇپ ،ئىبادەتخانىدىن چىقىپ ،ئۇلرنىڭ ئارىسىدىن ئۆتۈپ كەتتى. 9باب1ھەزرىتى ئەيسا ئۆتۈپ كېتىۋېتىپ ،تۇغۇلۇشىدىنل قارىغۇ بولغان بىر ئادەمنى كۆردى. 2شاگىرتلىرى ئۇنىڭدىن : -ئۇستاز ،بۇ ئادەم ياكى ئاتا-ئانىسى كىمنىڭ قارىغۇ بولۇپ تۇغۇلدى؟ 3ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -بۇ ئادەم ياكى ئاتا-ئانىسى گۇناھ قىلمىغان ،لېكىن خۇدانىڭ خىزمىتى ئۇنىڭدا نامايان بولۇشى كېرەك. 4مەن ئەۋەتكەن كىشىنىڭ خىزمىتىنى چوقۇم قىلىشىم كېرەك ،كۈندۈز بولسا ،ھېچكىم كەلمەيدىغان كېچە كېلىدۇ. 5مەن دۇنيادا بولسام ،دۇنيانىڭ نۇرى بولىمەن. 6ئۇ بۇ سۆزنى قىلىپ ،يەرگە تۈكۈردى ۋە تۈكۈرۈكتىن لي ياسىدى ۋە قارىغۇنىڭ كۆزىنى لي بىلەن ياغلىدى. 7ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بېرىپ ،سىلوئامنىڭ كۆلچىكىدە يۇيۇنۇڭ - ،دېدى. 8قوشنىلر ۋە ئىلگىرى ئۇنىڭ قارىغۇ ئىكەنلىكىنى كۆرگەنلەر« :بۇ ئولتۇرۇپ تىلەمچىلىك قىلغان ئادەم ئەمەسمۇ؟ 9بەزىلەر« :بۇ ئۇ :بەزىلەر ئۇنىڭغا ئوخشايدۇ »دېدى ،لېكىن ئۇ« :مەن »دېدى. 10ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -كۆزلىرىڭ قانداق ئېچىلدى؟ 11ئۇ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ئەيسا دەپ ئاتىلىدىغان بىر كىشى لي ياساپ ،كۆزۈمگە مەسىھ قىلدى ۋە ماڭا «:سىلوئام كۆلچىكىگە بېرىپ يۇيۇن ،مەن بېرىپ يۇيۇپ ،كۆزۈمنى كۆردۈم »دېدى. 12ئۇلر ئۇنىڭدىن : -ئۇ قەيەردە؟ ئۇ :مەن بىلمەيمەن. 13ئۇلر پەرىسىيلەرگە ھەزرىتى ئەيسانى ئەما دەپ قارىدى. 14دەم ئېلىش كۈنى ،ئەيسا لي ياساپ كۆزلىرىنى ئاچتى. 15پەرىسىيلەر يەنە ئۇنىڭدىن قانداق كۆرۈشكەنلىكىنى سورىدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئۇ مېنىڭ كۆزۈمگە لي قويدى ،مەن يۇيۇپ كۆردۈم. 16شۇنىڭ ئۈچۈن ،بەزى پەرىسىيلەر« :بۇ كىشى خۇدادىن ئەمەس ،چۈنكى ئۇ دەم ئېلىش كۈنىنى ساقلىمايدۇ »دېدى .يەنە بەزىلەر : گۇناھكار ئادەم قانداقمۇ بۇنداق مۆجىزىلەرنى قىلليدۇ؟ ئۇلرنىڭ ئارىسىدا بۆلۈنۈش بولدى. 17ئۇلر قارىغۇغا يەنە« :سەن نېمە دەيسەن ،ئۇ كۆزۈڭنى ئاچتى »دېدى .ئۇ« :ئۇ بىر پەيغەمبەر. 18لېكىن ،يەھۇدىيلر ئۇنىڭ قارىغۇ بولۇپ قالغانلىقىغا ئىشەنمىدى .تاكى ئۇلر ئۇنى كۆرگەن ئاتا-ئانىسىنى چاقىرغۇچە. 19ئۇلردىن« :قارىغۇلرچە تۇغۇلدىڭىزمۇ؟ »دەپ سورىدى .ئۇ ھازىر قانداق كۆرىدۇ؟ 20ئاتا-ئانىسى ئۇلرغا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :بىز بۇنىڭ ئوغلىمىز ،ئۇنىڭ قارىغۇ بولۇپ تۇغۇلغانلىقىنى بىلىمىز.
83
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
21ئەمما ئۇ ھازىر قانداق ئۇسۇل بىلەن كۆرگەنلىكىنى بىلمەيمىز .ياكى كىمنىڭ كۆزىنى ئاچقانلىقىنى بىلمەيمىز .ئۇنىڭدىن سوراڭ :ئۇ ئۆزى سۆزلەيدۇ. 22بۇ سۆزلەر ئۇنىڭ ئاتا-ئانىسىنى سۆزلىدى ،چۈنكى ئۇلر يەھۇدىيلردىن قورقاتتى ،چۈنكى يەھۇدىيلر ئاللىبۇرۇن ئۆزىنىڭ ئەيسا مەسىھ ئىكەنلىكىنى ئېتىراپ قىلسا ،ئۇنى ئىبادەتخانىدىن چىقىرىۋېتىشكە قوشۇلدى. 23ئاتا-ئانىسى مۇنداق دېدى :ئۇنىڭدىن سوراڭ. 24ئاندىن ،ئۇلر قارىغۇ بولغان ئادەمنى چاقىرىپ ،ئۇنىڭغا« :خۇداغا ھەمدۇسانا ئېيتىڭلر ،بىز بۇ كىشىنىڭ گۇناھكار ئىكەنلىكىنى بىلىمىز. 25ئۇ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ئۇ گۇناھكار ياكى ياق ،مەن بىلمەيمەن :بىر نەرسە بىلىمەن ،قارىغۇ بولسام ،ھازىر كۆرىمەن. 26ئۇلر ئۇنىڭدىن : -ئۇ ساڭا نېمە قىلدى؟ ئۇ سېنىڭ كۆزلىرىڭنى قانداق ئاچتى؟ 27ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەن سىلەرگە ئېيتتىم ،لېكىن ئاڭلىمىدىڭلر .سىلەرمۇ ئۇنىڭ شاگىرتلىرى بولمسىلەر؟ 28ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ھاقارەتلەپ : -سەن ئۇنىڭ شاگىرتىسەن .لېكىن بىز مۇسانىڭ شاگىرتلىرى. 29بىز بىلىمىزكى ،خۇدا مۇساغا« :بۇ بۇرادەرگە كەلسەك ،بىز ئۇنىڭ نەدىن كەلگەنلىكىنى بىلمەيمىز. 30ئۇ كىشى ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -نېمىشقا بۇ يەردە ھەيران قالرلىق ئىش ،ئۇنىڭ قەيەردىن ئىكەنلىكىنى بىلمەيسىلەر ،ئۇ يەنىل كۆزۈمنى ئاچتى. 31ھازىر بىز شۇنى بىلىمىزكى ،خۇدا گۇناھكارلرنى ئاڭلىمايدۇ ،ئەمما كىمكى خۇداغا ئىبادەت قىلىپ ،ئۇنىڭ ئىرادىسىنى ئورۇندىغان بولسا ،ئۇ ئاڭليدۇ. 32دۇنيا باشلنغاندىن بۇيان ،ھېچكىمنىڭ قارىغۇ بولۇپ تۇغۇلغان كىشىنىڭ كۆزىنى ئاچقانلىقى ئاڭلنمىدى. 33ئەگەر بۇ ئادەم خۇدادىن بولمىغان بولسا ،ھېچ ئىش قىللمايتتى. 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن پۈتۈنلەي گۇناھ ئىچىدە تۇغۇلدىڭ ،بىزگە ئۆگەتەمسەن؟ ئۇلر ئۇنى قوغلپ چىقاردى. 35ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنىڭ قوغلپ چىقىرىۋەتكەنلىكىنى ئاڭلىدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئىزدەپ : -سەن خۇدانىڭ ئوغلىغا ئىشىنەمسەن؟ 36ئۇ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ئى رەببىم ،مەن ئۇنىڭغا ئىشىنىمەن. 37ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن ئۇنى كۆردۈڭ ،ئۇ سەن بىلەن سۆزلىشىدىغان ئادەم. 38ئۇ _ :ئى رەببىم ،مەن ئىشىنىمەن .ئۇ ئۇنىڭغا سەجدە قىلدى. 39ھەزرىتى ئەيسا : -مەن بۇ دۇنياغا كەلدىم ،كۆرمەيدىغانلر كۆرمەيدۇ .كۆرگەنلەر قارىغۇ بولۇپ قالىدۇ. 40ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغان بەزى پەرىسىيلەر بۇ سۆزلەرنى ئاڭلپ : -بىزمۇ ئەمامۇ؟ 41ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئەگەر قارىغۇ بولغان بولساڭلر ،گۇناھ سادىر قىلمايسىلەر ،لېكىن ھازىر دەيمىز .شۇڭا گۇناھىڭ قالىدۇ. 10باب1بىلىپ قويۇڭلركى ،ئىشىكتىن كىر قوي قويلىرىغا كىرمەي ،باشقا تەرەپكە چىقسا ،ئۇ ئوغرى ۋە بۇلڭچى. 2لېكىن ئىشىكتىن كىرگەن كىشى قويلرنىڭ پادىچىسى. 3يۈك توشۇغۇچى ئۇنىڭغا ئېچىۋېتىلدى .قويلر ئۇنىڭ ئاۋازىنى ئاڭليدۇ .ئۇ قويلىرىنى ئىسىم بىلەن چاقىرىپ ،ئۇلرنى سىرتقا چىقاردى. 4قويلىرىنى چىقارغاندا ،ئۇلرنىڭ ئالدىغا بارىدۇ ،قويلرمۇ ئۇنىڭغا ئەگىشىدۇ ،چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭ ئاۋازىنى بىلىدۇ. 5ناتونۇش ئادەم ئۇنىڭغا ئەگەشمەيدۇ ،بەلكى ئۇنىڭدىن قېچىپ كېتىدۇ ،چۈنكى ئۇلر ناتونۇش كىشىلەرنىڭ ئاۋازىنى بىلمەيدۇ. 6بۇ تەمسىل ھەزرىتى ئەيساغا : -ئۇلر نېمە دېگەنلىكىنى چۈشەنمىدى. 7ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا يەنە مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،مەن قويلرنىڭ ئىشىكى. 8مەندىن ئىلگىرى كەلگەنلەرنىڭ ھەممىسى ئوغرى ۋە بۇلڭچى ،لېكىن قويلر ئۇلرنىڭ گېپىنى ئاڭلىمىدى. 9مەن ئىشىك. 10ئوغرى ئەمەس ،بەلكى ئوغرىلىق ،ئۆلتۈرۈش ۋە يوقىتىش ئۈچۈن كېلىدۇ .مەن ئۇلرنىڭ ھاياتلىققا ئېرىشىشى ۋە تېخىمۇ مول بولۇشى ئۈچۈن كەلدىم. 11مەن ياخشى پادىچى ،ياخشى پادىچى قوي ئۈچۈن جان بېرىدۇ. 12لېكىن ،قوينىڭ ئىگىسى بولمىغان پادىچى ئەمەس ،بەلكى ياللنما ئادەم ،بۆرىنىڭ كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،قويلرنى تاشلپ قېچىپ كېتىدۇ .بۆرە ئۇلرنى تۇتۇۋېلىپ ،قويلرنى چېچىۋېتىدۇ. 13ياللنما ئادەم قېچىپ كېتىدۇ ،چۈنكى ئۇ ياللنما ئادەم ،قويلرغا كۆڭۈل بۆلمەيدۇ. 14مەن ياخشى پادىچى ،قويلىرىمنى تونۇيمەن ،مېنىڭ تونۇمايمەن. 15ئاتام مېنى تونۇغاندەك ،مەنمۇ ئاتامنى تونۇيمەن .قويلر ئۈچۈن جېنىمنى پىدا قىلىمەن. 16مېنىڭ باشقا قويلىرىم بار ،ئۇلر بۇ قويدىن ئەمەس .بىر پادىچى ۋە بىر پادىچى بولىدۇ. 17شۇڭا ،ئاتام مېنى ياخشى كۆرىدۇ ،چۈنكى مەن ئۇنى قايتا ئېلىش ئۈچۈن جېنىمنى پىدا قىلىمەن. 18ھېچكىم ئۇنى مەندىن ئالمايدۇ ،ئەمما مەن ئۇنى ئۆزۈمگە قويدۇم .ئۇنى قويغۇدەك كۈچۈم بار ،ئۇنى قايتا ئېلىش ھوقۇقىم بار .بۇ بۇيرۇقنى مەن ئاتامدىن تاپشۇرۇۋالدىم. 19بۇ سۆزلەر ئۈچۈن يەھۇدىيلر ئارىسىدا يەنە بۆلۈنۈش بولدى. 20ئۇلرنىڭ كۆپىنچىسى« :ئۇنىڭدا شەيتان بار ،ئۇ ساراڭ .نېمىشقا ئۇنى ئاڭليسىز؟ 21يەنە بەزىلەر« :بۇ شەيتاننىڭ سۆزى ئەمەس .شەيتان قارىغۇلرنىڭ كۆزىنى ئاچالمدۇ؟ 22ئۇ يېرۇسالېمدا بېغىشلش بايرىمى بولۇپ ،قىش ئىدى. 23ھەزرىتى ئەيسا سۇليماننىڭ ھويلىسىدا ئىبادەتخانىدا ماڭدى. 84
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
24يەھۇدىيلر ئۇنىڭ ئەتراپىغا كېلىپ ،ئۇنىڭغا : -سەن بىزنى قاچانغىچە گۇمانلندۇرىسەن؟ ئەگەر سەن مەسىھ بولساڭ ،بىزگە ئوچۇق ئېيت. 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەن سىلەرگە ئېيتتىم ،لېكىن سىلەر ئىشەنمىدىڭلر .ئاتامنىڭ نامىدا قىلغان ئىشلىرىم ماڭا گۇۋاھلىق بېرىدۇ. 26لېكىن ،مەن سىلەرگە ئېيتقىنىمدەك ،مېنىڭ قويلىرىمدىن ئەمەس. 27قويلىرىم ئاۋازىمنى ئاڭليدۇ ،مەن ئۇلرنى تونۇيمەن ،ئۇلر ماڭا ئەگىشىدۇ. 28مەن ئۇلرغا مەڭگۈلۈك ھايات ئاتا قىلىمەن .ئۇلر ھەرگىز ھالك بولمايدۇ ،ھېچكىم ئۇلرنى مېنىڭ قولۇمدىن تارتىۋالمايدۇ. 29ماڭا ئاتا قىلغان ئاتام ھەممىدىن ئۇلۇغ .ھېچكىم ئۇلرنى ئاتامنىڭ قولىدىن تارتىۋاللمايدۇ. 30مەن ۋە ئاتام بىر. 31شۇنىڭدىن كېيىن ،يەھۇدىيلر ئۇنى تاش ئېتىش ئۈچۈن يەنە تاش ئالدى. 32ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەن ئاتامدىن نۇرغۇن ياخشى ئىشلرنى كۆرسەتتىم .بۇ ئەسەرلەرنىڭ قايسىسىنى مېنى تاش قىلىسەن؟ 33يەھۇدىيلر ئۇنىڭغا : -ياخشى ئىش ئۈچۈن سېنى تاشلىمايمىز .كۇپۇرلۇق قىلىش ئۈچۈن .چۈنكى ،سەن ئادەم بولغانلىقىڭ ئۈچۈن ئۆزۈڭنى خۇدا قىلىسەن. 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -تەۋرات قانۇنىدا يېزىلغان ئەمەسمۇ؟ 35ئەگەر ئۇ ئۇلرنى ئىلھ دەپ ئاتىغان بولسا ،خۇدانىڭ سۆزى كەلگەن ۋە مۇقەددەس كىتابنى بۇزۇۋېتەلمەيدۇ. 36ئاتاڭنى پاكلپ ،دۇنياغا ئەۋەتكەن كىشىگە ئېيتقىنكى « ،كۇپۇرلۇق قىلدىڭ .چۈنكى مەن« :مەن خۇدانىڭ ئوغلى »دېدىم. 37ئەگەر مەن ئاتامنىڭ خىزمىتىنى قىلمىسام ،ماڭا ئىشەنمەڭ. 38ئەگەر مەن ئىشەنسەم ،ماڭا ئىشەنمىسىڭىزمۇ ،ئىشلرغا ئىشىنىڭ ،شۇنداق بولغاندا ،ئاتامنىڭ مەندە ،مەنمۇ ئۇنىڭدا. 39شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر ئۇنى ئېلىپ كېتىش ئۈچۈن يەنە ئىزدىدى ،لېكىن ئۇ ئۇلرنىڭ قولىدىن قېچىپ كەتتى. 40ئۇ يەنە ئىئوردانىيەدىن ئۆتۈپ ،يەھيا پەيغەمبەر چۆمۈلدۈرگەن يەرگە باردى .ئۇ يەردە تۇردى. 41نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا مۇراجىئەت قىلىپ« :يەھيا پەيغەمبەر ھېچقانداق مۆجىزە ياراتمىدى ،لېكىن يەھيا پەيغەمبەرنىڭ بۇ ئادەم توغرىسىدا ئېيتقانلىرىنىڭ ھەممىسى راست »دېدى. 42نۇرغۇن كىشىلەر ئۇ يەردە ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلدى. 11باب1مەريەم ۋە ئۇنىڭ سىڭلىسى مارتانىڭ بەيتانىيالىق لزار ئىسىملىك بىر كىشى كېسەل بولۇپ قالدى. ( 2ئۇ مەريەم رەببىگە مەلھەم ياغلپ ،ئاكىسى لزار كېسەل بولغان پۇتلىرىنى چاچلىرى بىلەن سۈرتتى). 3شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئاچا-سىڭىللىرى ئۇنىڭغا ئادەم ئەۋەتىپ« :ئى رەببىم ،سەن ياخشى كۆرىدىغان ئادەم كېسەل »دېدى. 4ھەزرىتى ئەيسا بۇنى ئاڭلپ : -بۇ كېسەل ئۆلۈمگە ئەمەس ،بەلكى خۇدانىڭ شان-شەرىپى ئۈچۈندۇر. 5ھەزرىتى ئەيسا مارتا ،سىڭلىسى ۋە لزارنى ياخشى كۆردى. 6ئۇ كېسەل بولۇپ قالغانلىقىنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،ئۇ تۇرغان جايدا ئىككى كۈن تۇردى. 7ئاندىن ،ئۇ شاگىرتلىرىغا « :بىز يەنە يەھۇدىيەگە كىرەيلى »دېدى. 8شاگىرتلىرى ئۇنىڭغا : -ئۇستاز ،كېچىكىپ قالغان يەھۇدىيلر سېنى چالما-كېسەك قىلماقچى بولدى .ئۇ يەرگە يەنە بارامسىز؟ 9ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -كۈندە ئون ئىككى سائەت يوقمۇ؟ ئەگەر بىر ئادەم كۈندە ماڭسا ،ئۇ يىقىلمايدۇ ،چۈنكى ئۇ بۇ دۇنيانىڭ نۇرىنى كۆرىدۇ. 10ئەگەر بىر ئادەم كېچىدە ماڭسا ،ئۇ يىقىلىدۇ ،چۈنكى ئۇنىڭدا نۇر يوق. 11ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -دھستىمىز لزار ئۇخلىدى .ئەمما مەن ئۇنى ئۇيقۇدىن ئويغىتىش ئۈچۈن بارىمەن. 12شاگىرتلىرى« :ئى رەببىم ،ئەگەر ئۇخلىسا ،ئۇ چوقۇم ياخشى بولىدۇ »دېدى. 13ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭ ئۆلۈمى ھەققىدە توختالدى ،ئەمما ئۇلر ئۇنى ئۇخلپ ئارام ئېلىشنى سۆزلىدى دەپ ئويلىدى. 14ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -لزار ئۆلدى. 15مەن سىلەر ئۈچۈن خۇشال بولغانلىقىمدىن خۇشالمەن .شۇنداقتىمۇ بىز ئۇنىڭ قېشىغا بارايلى. 16ئاندىن دىدىمۇس دەپ ئاتىلىدىغان توماس بۇرادەرلىرىگە« :بىزمۇ ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئۆلىمىز »دېدى. 17ھەزرىتى ئەيسا كېلىپ ،ئۇنىڭ قەبرىدە ياتقانلىقىنى كۆردى. 18بەيتانىيا يېرۇسالېمغا يېقىن بولۇپ ،ئون بەش چاقىرىم يىراقلىقتا ئىدى. 19نۇرغۇن يەھۇدىيلر مارتا بىلەن مەريەمنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئىنىسى ھەققىدە تەسەللى بەردى. 20مارتا ھەزرىتى ئەيسانىڭ كېلىۋاتقانلىقىنى ئاڭلپ ،ئۇنىڭ بىلەن كۆرۈشتى .ئەمما مەريەم ئۆيدە ئولتۇردى. 21مارتا ھەزرىتى ئەيساغا : -ئى رەببىم ،ئەگەر سەن بۇ يەردە بولغان بولساڭ ،ئاكام ئۆلمىگەن بولتتى. 22لېكىن ،بىلىمەنكى ،خۇدادىن نېمىنى تەلەپ قىلسىڭىز ،خۇدا سىزگە بېرىدۇ. 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئىنىڭ قايتا تىرىلىدۇ. 24مارتا ئۇنىڭغا : -مەن ئۇنىڭ ئاخىرقى كۈندە قايتا تىرىلىدىغانلىقىنى بىلىمەن. 25ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەن تىرىلىش ۋە ھاياتتۇر ،ماڭا ئېتىقاد قىلغان ئادەم ئۆلگەن بولسىمۇ ،ئۇ ھايات بولىدۇ. 26كىمكى ماڭا ئېتىقاد قىلىپ ،ماڭا ئېتىقاد قىلسا ،ئۇ ھەرگىز ئۆلمەيدۇ .بۇنىڭغا ئىشىنەمسىز؟ 85
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
27ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،مەن سېنىڭ بۇ دۇنياغا كېلىدىغان خۇدانىڭ ئوغلى ئىكەنلىكىڭگە ئىشىنىمەن. 28ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى قىلىپ ،ئۇنىڭ يېنىغا باردى ۋە سىڭلىسى مەريەمنى مەخپىي چاقىرىپ : -ئۇستاز كەلدى ،سېنى چاقىردى. 29ئۇ بۇنى ئاڭلىغان ھامان ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭ قېشىغا كەلدى. 30ھەزرىتى ئەيسا تېخى شەھەرگە كىرمىدى ،بەلكى مارتا ئۇنىڭ بىلەن كۆرۈشكەن يەردە ئىدى. 31يەھۇدىيلر ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئۆيدە تۇرۇپ ،ئۇنىڭغا تەسەللى بەردى .مەريەمنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ تېزدىن ئورنىدىن تۇرۇپ سىرتقا چىقىپ كەتكەنلىكىنى ئېيتىپ ،ئۇنىڭغا ئەگىشىپ« :ئۇ قەبرىگە بېرىپ يىغليدۇ. 32مەريەم ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ ئايىغىغا يىقىلىپ : -ئى رەببىم ،ئەگەر بۇ يەردە بولغان بولساڭ ،ئىنىم ئۆلمىگەن بولتتى. 33ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭ يىغلۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ ،يەھۇدىيلرمۇ ئۇنىڭ بىلەن بىللە يىغلۋاتقىنىنى كۆرۈپ ،رھھىدىن نالە قىلدى ۋە بىئارام بولدى. 34ھەزرىتى ئەيسا : -ئۇنى قەيەرگە قويدىڭ؟ ئۇلر ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،كېلىڭلر »دېدى. 35ھەزرىتى ئەيسا يىغلىدى. 36يەھۇدىيلر« :مانا ئۇ ئۇنى قانداق سۆيدى! 37ئۇلرنىڭ بەزىلىرى« :قارىغۇلرنىڭ كۆزىنى ئاچقان بۇ ئادەم ھەتتا بۇ ئادەمنىڭمۇ ئۆلمەسلىكىنى كەلتۈرۈپ چىقارمامدۇ؟ 38شۇنىڭ بىلەن ،ئەيسا يەنە ئۆزى ئىچىدىن نالە قىلىپ قەبرىگە كەلدى .ئۇ بىر ئۆڭكۈر بولۇپ ،ئۈستىگە بىر تاش ياتاتتى. 39ھەزرىتى ئەيسا : -تاشنى ئېلىۋېتىڭ .ئۆلگۈچىنىڭ سىڭلىسى مارتا ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،بۇ ۋاقىتتا ئۇ سېسىق پۇرايدۇ ،چۈنكى ئۇ تۆت كۈن قازا قىلدى. 40ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەگەر ساڭا ئىشەنسەڭ ،خۇدانىڭ شان-شەرىپىنى كۆرەلەيسەن ،دېدىم. 41ئاندىن ئۇلر تاشنى ئۆلۈكلەر قويۇلغان يەردىن ئېلىپ كەتتى .ھەزرىتى ئەيسا كۆزلىرىنى كۆتۈرۈپ : -دادا ،مېنى ئاڭلىغانلىقىڭغا رەھمەت. 42مەن سېنىڭ دائىم مېنى ئاڭليدىغانلىقىڭنى بىلەتتىم ،ئەمما يېنىمدا تۇرغان كىشىلەر سەۋەبىدىن سېنىڭ مېنى ئەۋەتكەنلىكىڭگە ئىشەنسۇن دېدىم. 43ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،قاتتىق ئاۋاز بىلەن ۋارقىرىدى : -لزار! 44ئۇ ئۆلۈك بولۇپ ،قول ۋە پۇتنى قەبرە كىيىملىرى بىلەن باغلىدى .ئۇنىڭ يۈزى لۆڭگە بىلەن باغلنغان .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئۇنى قويۇۋېتىڭلر - ،دېدى. 45مەريەمنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ قىلغانلىرىنى كۆرگەن نۇرغۇن يەھۇدىيلر ئۇنىڭغا ئىشەندى. 46لېكىن ،ئۇلرنىڭ بەزىلىرى پەرىسىيلەرگە بېرىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ نېمە ئىش قىلغانلىقىنى ئېيتتى. 47ئاندىن باش رھھانىيلر ۋە پەرىسىيلەر بىر مەجلىسنى يىغىپ« :بىز نېمە قىلىمىز؟ چۈنكى بۇ ئادەم نۇرغۇن مۆجىزىلەرنى كۆرسىتىدۇ. 48ئەگەر بىز ئۇنى يالغۇز قويساق ،ھەممە ئادەم ئۇنىڭغا ئىشىنىدۇ ،رىملىقلر كېلىپ بىزنىڭ ئورنىمىزنى ۋە مىللىتىمىزنى تارتىۋالىدۇ. 49شۇ يىلى كايافاس ئىسىملىك بىرى باش رھھانىي بولۇپ ،ئۇلرغا« :سىلەر ھېچ نەرسە بىلمەيسىلەر »دېدى. 50شۇنداقل بىز ئۈچۈن پايدىلىق ،بىر ئادەم خەلق ئۈچۈن ئۆلسۇن ،پۈتۈن مىللەت ھالك بولمايدۇ دەپ ئويلىماڭ. 51ئۇ بۇ سۆزنى ئۆزىدىن ئەمەس ،بەلكى شۇ يىلى باش رھھانىي بولغانلىقى ئۈچۈن ،ئەيسانىڭ بۇ مىللەت ئۈچۈن ئۆلىدىغانلىقىنى بېشارەت بەردى. 52ئۇ مىللەت ئۈچۈنل ئەمەس ،بەلكى ئۇ يەنە چەتئەلرگە تارقالغان خۇدانىڭ پەرزەنتلىرىنى بىر يەرگە يىغىشى كېرەك. 53شۇ كۈندىن باشلپ ،ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈرۈش ئۈچۈن مەسلىھەتلەشتى. 54شۇڭا ،يەھۇدىيلر ئارىسىدا ئوچۇق-ئاشكارە ماڭمىدى .ئەمما ئۇ يەردىن چۆلگە يېقىن بىر دۆلەتكە ،ئەفرايىم دېگەن شەھەرگە باردى ۋە شاگىرتلىرى بىلەن بىللە داۋاملشتى. 55يەھۇدىيلرنىڭ ئۆتۈپ كېتىش ھېيتى يېقىنلپ قالدى ،نۇرغۇن كىشىلەر پاكلىنىشتىن ئىلگىرى يۇرتىدىن چىقىپ يېرۇسالېمغا باردى. 56ئاندىن ،ئۇلر ھەزرىتى ئەيسانى ئىزدەپ ،ئىبادەتخانىدا تۇرۇپ ،ئۆز-ئارا سۆزلەشتى. 57ھازىر باش رھھانىيلر ۋە پەرىسىيلەر بۇيرۇق چۈشۈردى .ئەگەر بىر ئادەم ئۇنىڭ قەيەردىلىكىنى بىلسە ،ئۇنى كۆرسىتىشى كېرەك. 12باب1ھەزرىتى ئەيسا ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىدىن ئالتە كۈن بۇرۇن ،بەيتانىياغا كەلدى .لزار ئۆلگەندىن كېيىن ،ئۇنى تىرىلدۈردى. 2ئۇ يەردە ئۇنى كەچلىك زىياپەت قىلدى .مارتا خىزمەت قىلدى ،ئەمما لزار ئۇنىڭ بىلەن بىللە داستىخاندا ئولتۇرغانلرنىڭ بىرى. 3ئاندىن ،مەريەمگە بىر جىڭدىن بىر ئىستاكان مەلھەم ئېلىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ پۇتىغا مەسىھ قىلدى ۋە ئۇنىڭ چېچى بىلەن پۇتلىرىنى سۈرتتى ،ئۆي مەلھەم پۇرىقى بىلەن تولدى. 4ئاندىن ،ئۇنىڭ شاگىرتلىرىدىن بىرى ،سىمۇننىڭ ئوغلى يەھۇدا ئىسكارىيوت ئۇنىڭغا خىيانەت قىلىشى كېرەك - ،دېدى. 5نېمىشقا بۇ مەلھەم ئۈچ يۈز تەڭگە سېتىلىپ ،نامراتلرغا بېرىلمىدى؟ 6بۇ ،ئۇ كەمبەغەلرگە كۆڭۈل بۆلدى دېگەنلىك ئەمەس .ئەمما ئۇ ئوغرى بولغاچقا ،سومكىسى بار ھەمدە ئۇنىڭغا قويۇلغان نەرسىلەرنى يالىڭاچلىغان. 7ئاندىن ،ھەزرىتى ئەيسا : -ئۇنى قويغىن ،دەپنە قىلدى. 8كەمبەغەلر دائىم يېنىڭلردا .لېكىن مەن دائىم ئەمەس.
86
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
9شۇڭا ،نۇرغۇن يەھۇدىيلر ئۇنىڭ بۇ يەردە ئىكەنلىكىنى بىلدى .ئۇلر پەقەت ئەيسا ئۈچۈنل ئەمەس ،بەلكى لزارنىمۇ تىرىلدۈرۈش ئۈچۈن كەلدى. 10باش رھھانىيلر لزارنىمۇ ئۆلتۈرۈۋېتىشى توغرىسىدا مەسلىھەت بەردى. 11چۈنكى ،ئۇنىڭ سەۋەبىدىن نۇرغۇن يەھۇدىيلر كېتىپ ،ئەيساغا ئېتىقاد قىلدى. ئەتىسى ،ھېيتقا كەلگەن نۇرغۇن كىشىلەر ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېرۇسالېمغا كېلىدىغانلىقىنى ئاڭلپ ، 13خورما دەرىخىنىڭ شاخلىرىنى ئېلىپ ،ئۇنىڭ بىلەن كۆرۈشكىلى چىقىپ ،ھۆسىننا« :پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن كەلگەن ئىسرائىلىيە پادىشاھى نەقەدەر بەختلىك! 14ھەزرىتى ئەيسا بىر ياش ئېشەكنى تاپتى .دەپ يېزىلغان. 15سىئوننىڭ قىزى ،قورقماڭ ،قاراڭ ،پادىشاھىڭىز ئېشەكنىڭ ئېشىكىدە ئولتۇرۇپ كېلىدۇ. 16بۇ ئىشلر دەسلەپتە ئۇنىڭ شاگىرتلىرىنى چۈشەنمىدى ،ئەمما ئەيسا ئۇلۇغلنغاندىن كېيىن ،ئۇلرنىڭ بۇ ئىشلر توغرىسىدا يېزىلغانلىقىنى ۋە ئۇلرنىڭ بۇ ئىشلرنى قىلىپ بەرگەنلىكىنى ئېسىگە ئالدى. 17شۇنىڭ بىلەن ،ئۇ لزارنى قەبرىدىن چاقىرتىپ ،ئۇنى ئۆلۈكتىن تىرىلدۈردى. 18بۇ سەۋەبتىن كىشىلەرمۇ ئۇنىڭ بىلەن كۆرۈشتى ،چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭ بۇ مۆجىزە قىلغانلىقىنى ئاڭلىغان. 19پەرىسىيلەر ئۆز-ئارا« :سىلەر ھېچ نەرسە ئۈستىدىن غالىب كەلمەيسىلەر؟ قاراڭ ،دۇنيا ئۇنىڭ ئارقىسىدىن كەتتى. 20ئۇلرنىڭ ئارىسىدا ھېيتتا ئىبادەت قىلىشقا كەلگەن گرېتسىيەلىكلەرمۇ بار ئىدى. 21شۇنىڭ بىلەن ،جەلىلىيە ئۆلكىسىدىكى بەيتسايدالىق فىلىپ فىلىپنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇنىڭدىن : -ئەپەندىم ،بىز ئەيسانى كۆرىمىز. 22فىلىپ كېلىپ ،ئاندرېۋغا : -ئاندرېۋ بىلەن فىلىپ يەنە ئەيساغا ئېيتتى. 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -ئىنسانئوغلىنى ئۇلۇغلشنىڭ ۋاقتى كەلدى. 24بىلىپ قويۇڭلركى ،بۇغداينىڭ كۆممىقوناقلىرى يەرگە چۈشۈپ كېتىپ ئۆلمىسە ،ئۇ يالغۇز قالىدۇ ،لېكىن ئۇ ئۆلۈپ كەتسە ،نۇرغۇن مېۋە بېرىدۇ. 25ھاياتىنى سۆيگەن كىشى ئۇنى يوقىتىدۇ .بۇ دۇنيادىكى ھاياتىنى يامان كۆرىدىغان كىشى ئۇنى مەڭگۈلۈك ھاياتقا ئېرىشتۈرىدۇ. 26كىم ماڭا خىزمەت قىلسا ،ئۇ ماڭا ئەگەشسۇن .مەن قەيەردە بولسام ،خىزمەتكارىممۇ بولىدۇ .كىمكى ماڭا خىزمەت قىلسا ،ئاتامنى ھۆرمەتلەيدۇ. 27ھازىر جېنىم بىئارام بولدى .مەن نېمە دەيمەن؟ دادا ،مېنى بۇ سائەتتىن قۇتۇلدۇرغىن ،لېكىن بۇ سەۋەبتىن مەن بۇ سائەتكە كەلدىم. 28ئاتا ،ئىسمىڭنى ئۇلۇغلڭ .ئاندىن ئۇ يەردىن ئاسماندىن بىر ئاۋاز كەلدى« :مەن ھەم ئۇنى ئۇلۇغلىدىم ،يەنە ئۇلۇغليمەن». 29شۇنىڭ بىلەن ،ئۇنىڭ يېنىدا تۇرغان ۋە ئۇنى ئاڭلىغان كىشىلەر گۈلدۈرمامىلىق گۈلدۈرماما دېدى :باشقىلر« :پەرىشتە ئۇنىڭغا گەپ قىلدى »دېدى. 30ھەزرىتى ئەيسا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بۇ ئاۋاز مەن ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى سىلەر ئۈچۈن كەلگەن. 31ھازىر بۇ دۇنيانىڭ ھۆكۈمى :بۇ دۇنيانىڭ شاھزادىسى قوغلىنىدۇ. 32ئەگەر مەن يەر يۈزىدىن كۆتۈرۈلسەم ،بارلىق كىشىلەرنى مېنىڭ يېنىمغا جەلپ قىلىمەن. 33بۇ ،ئۇ قانداق ئۆلۈم كېرەكلىكىنى بىلدۈرىدۇ. 34كىشىلەر ئۇنىڭغا جاۋابەن : -بىز مەسىھنىڭ مەڭگۈ ياشايدىغانلىقىنى تەۋرات قانۇنىدىن ئاڭلىدۇق ،سەن قانداقمۇ« :ئىنسانئوغلى تىرىلدۈرۈلىدۇ؟ بۇ ئىنسان ئوغلى كىم؟ 35ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -يورۇقلۇق سىلەر بىلەن بىللە .يورۇقلۇق بار ۋاقىتتا مېڭىڭ ،قاراڭغۇلۇق سىزگە كەلمىسۇن ،چۈنكى قاراڭغۇلۇقتا ماڭغان كىشى قەيەرگە كەتكەنلىكىنى بىلمەيدۇ. 36يورۇقلۇق بولساڭلر ،يورۇقلۇققا ئېتىقاد قىلىڭلر .بۇ ئىشلر ئەيسانى سۆزلەپ ،يولغا چىقىپ ،ئۇلردىن ئۆزىنى يوشۇردى. 37گەرچە ئۇ ئۇلرنىڭ ئالدىدا نۇرغۇن مۆجىزىلەرنى كۆرسەتكەن بولسىمۇ ،ئۇلر ئۇنىڭغا ئىشەنمىدى. 38پەيغەمبەر پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالمنىڭ سۆزىنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن ،ئۇ ئېيتقان رەببىم ،بىزنىڭ دھكلتىمىزغا كىم ئىشىنىدۇ؟ رەببىمىزنىڭ قولى كىمگە نازىل بولدى؟ 39شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر ئىشەنمىدى .چۈنكى ،ئەساۋ يەنە: 40ئۇ ئۇلرنىڭ كۆزلىرىنى كور قىلدى ۋە ئۇلرنىڭ قەلبىنى قاتتىق قىلدى .ئۇلرنىڭ كۆزلىرى بىلەن كۆرمەسلىكى ،قەلبى بىلەن چۈشەنمەسلىكى ۋە ئۆزگەرمەسلىكى كېرەك ،مەن ئۇلرنى ساقايتىمەن. 41بۇ سۆزلەر ئەساۋ ئۆزىنىڭ شان-شەرىپىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ بىلەن سۆزلەشتى. 42لېكىن ،باشلىقلرنىڭ ئارىسىدا نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلدى .لېكىن ،پەرىسىيلەر ئۇنى ئىبادەتخانىدىن قوغلپ چىقارمىسۇن دەپ ،ئۇنى ئېتىراپ قىلمىدى. 43چۈنكى ئۇلر خۇدانى مەدھىيىلەشتىن بەكرەك ئىنسانلرنىڭ ماختىشىغا ئامراق ئىدى. 44ھەزرىتى ئەيسا يىغلپ تۇرۇپ : -ماڭا ئېتىقاد قىلغانلر ماڭا ئەمەس ،مېنى ئەۋەتكۈچىگە ئېتىقاد قىلىدۇ. 45مېنى كۆرگەن كىشى مېنى ئەۋەتكۈچىنى كۆرىدۇ. 46مەن ماڭا ئېتىقاد قىلغانلرنىڭ قاراڭغۇلۇقتا قالماسلىقى ئۈچۈن ،مەن دۇنياغا نۇر كەلدىم. 47كىمكى مېنىڭ سۆزلىرىمنى ئاڭلپ ،ئىشەنمىسە ،مەن ئۇنىڭغا ھۆكۈم قىلمايمەن ،چۈنكى مەن دۇنيانى سوتلش ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى دۇنيانى قۇتقۇزۇش ئۈچۈن كەلدىم. 48مېنى رەت قىلغان ۋە سۆزلىرىمنى قوبۇل قىلمىغان كىشىنىڭ ئۇنىڭغا ھۆكۈم قىلىدىغان كىشى بار :مەن ئېيتقان سۆز ئاخىرقى كۈندە ئۇنىڭغا ھۆكۈم قىلىدۇ. 49چۈنكى ،مەن ئۆزۈم ھەققىدە سۆزلىمىدىم .لېكىن مېنى ئەۋەتكەن ئاتام ماڭا نېمە دېيىشىم ۋە نېمە دېيىشىم كېرەكلىكىنى بۇيرۇدى. 87
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
50ئۇنىڭ ئەمرىنىڭ مەڭگۈلۈك ھايات ئىكەنلىكىنى بىلىمەن .شۇڭا ،مەن نېمە دېسەم ،ئاتام ماڭا ئېيتقاندەك ،مەنمۇ شۇنداق دەيمەن. 13باب1ئۆتۈپ كېتىش ھېيتى ھارپىسىدا ،ھەزرىتى ئەيسا ئۆزىنىڭ بۇ دۇنيادىن ئاتىسىغا قاراپ يولغا چىقىدىغان ۋاقتىنىڭ يېتىپ كەلگەنلىكىنى بىلگەندىن كېيىن ،دۇنيادىكى ئۆزلىرىنى ياخشى كۆرۈپ ،ئۇلرنى ئاخىرغىچە سۆيدى. 2كەچلىك زىياپەت ئاخىرلشقاندىن كېيىن ،شەيتان سىموننىڭ ئوغلى يەھۇدا ئىشقارىيوتنىڭ قەلبىگە خىيانەت قىلدى. 3ئەيسا ئاتىسىنىڭ ھەممە نەرسىنى ئۇنىڭ قولىغا بەرگەنلىكىنى ۋە ئۇنىڭ خۇدادىن كەلگەنلىكىنى ۋە خۇداغا كەتكەنلىكىنى بىلدى. 4ئۇ كەچلىك تاماقتىن ئورنىدىن تۇرۇپ ،كىيىملىرىنى بىر چەتكە قايرىپ قويدى .ۋە لۆڭگىنى ئېلىپ ،بەل باغلىدى. 5شۇنىڭدىن كېيىن ،ئۇ بىر قاچىغا سۇ قۇيۇپ ،شاگىرتلرنىڭ پۇتىنى يۇيۇشقا ۋە بەل باغلنغان لۆڭگە بىلەن سۈرتۈشكە باشلىدى. 6ئاندىن ،ئۇ سىمون پېترۇسنىڭ يېنىغا كەلدى .پېترۇس ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،پۇتلىرىمنى يۇيامسەن؟ 7ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا جاۋابەن : -مېنىڭ ھازىر بىلمەيدىغانلىرىمنى بىلمەيمەن .لېكىن ،بۇنىڭدىن كېيىن بىلىسىلەر. 8پېترۇس ئۇنىڭغا : -پۇتلىرىمنى ھەرگىز يۇيما .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -ئەگەر مەن سېنى يۇيمىسام ،سەن بىلەن مەندە يوق. 9سىمون پېترۇس ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،مېنىڭ پۇتۇمل ئەمەس ،قولۇم ۋە بېشىممۇ دېدى. 10ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -يۇيۇلغان كىشى پۇتلىرىنى يۇيۇشتىن باشقا ،ھەر بىر پاكىزە پاك بولىدۇ. 11ئۇ كىمنىڭ ئۆزىگە ئاسىيلىق قىلىدىغانلىقىنى بىلەتتى .شۇڭا ئۇ« :ھەممىڭلر پاك ئەمەس. 12شۇنىڭ بىلەن ،ئۇ پۇتلىرىنى يۇيۇپ ،كىيىملىرىنى ئېلىپ ،يەنە ئورۇنلشقاندىن كېيىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مېنىڭ ساڭا نېمە قىلغانلىقىمنى بىلەمسەن؟ 13سەن مېنى ئۇستاز ۋە رەببىم دەپ ئاتايسەن .چۈنكى مەن شۇنداق. 14ئەگەر مەن پەرۋەردىگارىڭ ۋە ئۇستازىڭ بولسا ،پۇتۇڭنى يۇيغان بولسام .سىلەرمۇ بىر-بىرىڭلرنىڭ پۇتىنى يۇيۇشىڭلر كېرەك. 15مەن سىلەرگە بىر مىسال كەلتۈردۈم. 16بىلىپ قويۇڭلركى ،خىزمەتكار پەرۋەردىگارىدىن ئۈستۈن ئەمەس .ئەۋەتكۈچىمۇ ئۇنى ئەۋەتكۈچىدىن ئۇلۇغ ئەمەس. 17ئەگەر بۇ ئىشلرنى بىلسىڭىز ،ئۇنى قىلسىڭىز خۇشال بولىسىز. 18مەن ھەممىڭلرنى سۆزلىمەيمەن ،كىمنى تاللىغانلىقىمنى بىلىمەن ،لېكىن مۇقەددەس يازمىلرنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن ،مەن بىلەن بىللە نان يېگەن كىشى ماڭا قارشى تاپىنىنى كۆتۈردى. 19مەن سىلەرگە شۇنى ئېيتىمەنكى ،بۇ ئىش يۈز بەرگەندە ،مېنىڭ ئۇنىڭ ئىكەنلىكىمگە ئىشىنىڭلر. 20بىلىپ قويۇڭلركى ،مەن ئەۋەتكەن ئادەمنى قوبۇل قىلىدۇ .مېنى قوبۇل قىلغۇچى مېنى ئەۋەتكۈچىنى قوبۇل قىلىدۇ. 21ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى قىلىپ ،كۆڭلى بىئارام بولۇپ ،گۇۋاھلىق بېرىپ مۇنداق دېدى : -بىلىپ قويۇڭلركى ،ئاراڭلردىكى بىرى ماڭا خىيانەت قىلىدۇ. 22ئاندىن ،شاگىرتلر بىر-بىرىگە قاراشتى ،ئۇنىڭ كىمدىن سۆزلىگەنلىكىدىن گۇمانلندى. 23ھەزرىتى ئەيسا ياخشى كۆرىدىغان شاگىرتلىرىدىن بىرى ئەيسانىڭ باغرىغا يۆلەندى. 24شۇڭا ،سىمون پېترۇس ئۇنىڭغا كىمدىن سۆزلىگەنلىكىنى سوراشنى ئۆتۈندى. 25ئاندىن ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ كۆكرىكىدە يېتىپ ،ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،ئۇ كىم؟ 26ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى :ئۇ سوپۇننى چىلپ بولغاندىن كېيىن ،ئۇنى سىموننىڭ ئوغلى يەھۇدا ئىسكارىيوتقا بەردى. 27سوپۇندىن كېيىن شەيتان ئۇنىڭ ئىچىگە كىردى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -قىلغىنىڭنى تېز قىل. 28داستىخاندا ھېچكىم ئۇنىڭ نېمە مەقسەتتە ئىكەنلىكىنى بىلمەيتتى. 29چۈنكى ،يەھۇدانىڭ سومكىسى بولغاچقا ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىز ھېيتقا قارشى كېرەكلىك نەرسىلەرنى سېتىۋېلىڭ ،دەپ ئويلىدى . ياكى كەمبەغەلرگە بىر نەرسە بېرىشى كېرەك. 30ئاندىن ئۇ سوپۇننى تاپشۇرۇۋالغاندىن كېيىن دەرھال سىرتقا چىقىپ كەتتى. 31شۇڭا ،ئۇ سىرتقا چىققاندا ،ھەزرىتى ئەيسا : -ئىنسانئوغلى ئۇلۇغلندى ،خۇدا ئۇنىڭدا ئۇلۇغلندى. 32ئەگەر خۇدا ئۇنىڭدا ئۇلۇغلنسا ،خۇدامۇ ئۇنى ئۆزىدە ئۇلۇغليدۇ ۋە دەرھال ئۇنى ئۇلۇغليدۇ. 33كىچىك بالىلر ،مەن يەنىل سىز بىلەن بىللە .سىلەر مېنى ئىزدەيسىلەر ،مەن يەھۇدىيلرغا ئېيتقىنىمدەك ،مەن قەيەرگە باراي ،سىلەر كېلەلمەيسىلەر .شۇڭا مەن سىلەرگە دەيمەن. 34سىلەرگە بىر يېڭى ئەمر بېرىمەنكى ،بىر-بىرىڭلرنى سۆيۈڭلر .مەن سېنى سۆيگەندەك ،سىلەرمۇ بىر-بىرىڭلرنى سۆيۈڭلر. 35ئەگەر بىر-بىرىڭلرنى سۆيسەڭلر ،بۇ ئارقىلىق ھەممە ئادەم مېنىڭ شاگىرتلىرىم ئىكەنلىكىڭلرنى بىلىدۇ. 36سىمۇن پېترۇس ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،سەن قەيەرگە كەتتىڭ؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەن قەيەرگە باراي ،سەن ئەمدى ماڭا ئەگەشەلمەيسەن .سەن كېيىن ماڭا ئەگىشىسەن. 37پېترۇس ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،نېمىشقا ئەمدى ساڭا ئەگەشمەيمەن؟ مەن سېنىڭ ئۈچۈن جېنىمنى پىدا قىلىمەن. 38ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن مېنىڭ جېنىمنى پىدا قىلمسەن؟ بىلىپ قويۇڭلركى ،سەن مېنى ئۈچ قېتىم ئىنكار قىلمىغۇچە ،خوراز يىغلىمايدۇ.
88
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
14باب1يۈرىكىڭىز ئاۋارە قىلمىسۇن :خۇداغا ئېتىقاد قىلىڭلر ،ماڭا ئىشىنىڭلر. 2ئاتامنىڭ ئۆيىدە نۇرغۇن سارايلر بار ،ئەگەر ئۇنداق بولمىسا ،مەن سىلەرگە ئېيتقان بولتتىم .مەن سىزگە ئورۇن تەييارلشقا بارىمەن. 3ئەگەر مەن بېرىپ سىزگە بىر جاي تەييارلىسام ،مەن يەنە كېلىپ ،سىزنى قوبۇل قىلىمەن .مەن قەيەردە بولسام ،شۇ يەردە بولۇڭلر. 4مەن قەيەرگە بارسام ،سىلەرمۇ بىلىسىلەر. 5ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،بىز قەيەرگە بارغىنىڭنى بىلمەيمىز .بىز بۇ يولنى قانداق بىلەلەيمىز؟ 6ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەن يول ،ھەقىقەت ۋە ھاياتتۇر ،ھېچكىم ئاتامنىڭ يېنىغا كەلمەيدۇ. 7ئەگەر سىلەر مېنى تونۇغان بولساڭلر ،ئاتامنىمۇ تونۇغان بولتتىڭلر .بۇنىڭدىن كېيىن ئۇنى تونۇيسىلەر ۋە ئۇنى كۆردۈڭلر. 8فىلىپ ئۇنىڭغا« :ئى رەببىم ،بىزگە ئاتىمىزنى كۆرسەت ،ئۇ بىزگە كۇپايە. 9ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -فىلىپ ،سەن بىلەن شۇنچە ئۇزۇن بىللە بولدۇم ،لېكىن مېنى تونۇمىدىڭمۇ؟ مېنى كۆرگەن كىشى ئاتامنى كۆرگەن بولىدۇ .ئۇنداقتا ،بىزگە قانداقمۇ ئاتىمىزنى كۆرسەتكىن؟ 10مېنىڭ ئاتامنىڭ ،مەندىكى ئاتا ئىكەنلىكىمگە ئىشەنمەمسىلەر؟ مەن سىلەرگە ئېيتقان سۆزلەرنى ئۆزۈمدىن سۆزلىمەيمەن ،لېكىن مەندە ياشايدىغان ئاتا خىزمەتلەرنى قىلىدۇ. 11مېنىڭ ئاتام ئىكەنلىكىمگە ۋە مەندىكى ئاتام ئىكەنلىكىگە ئىشىنىڭلر. 12بىلىپ قويۇڭلركى ،ماڭا ئېتىقاد قىلغانلر مېنىڭ قىلغان ئىشلىرىمنى قىلىدۇ .ئۇ بۇلردىنمۇ چوڭ ئىشلرنى قىلىدۇ .چۈنكى مەن ئاتامنىڭ يېنىغا بارىمەن. 13مېنىڭ نامىم بىلەن نېمە تەلەپ قىلساڭلر ،شۇنداق قىلىمەن ،شۇنداق قىلسام ،ئاتام ئوغلىدا ئۇلۇغلنسۇن. 14ئەگەر مېنىڭ نامىمدىن بىرەر نەرسە سورىساڭ ،مەن ئۇنى قىلىمەن. 15ئەگەر مېنى ياخشى كۆرسەڭ ،ئەمرلىرىمگە ئەمەل قىلغىن. 16مەن ئاتامدىن دۇئا قىلىمەن ،ئۇ سىزگە مەڭگۈ تەسەللى بېرىدۇ. 17ھەتتا ھەقىقەت رھھى .دۇنيا ئۇنى قوبۇل قىللمايدۇ ،چۈنكى ئۇ ئۇنى كۆرمەيدۇ ۋە تونۇمايدۇ ،ئەمما سىلەر ئۇنى تونۇيسىلەر .چۈنكى ئۇ سىز بىلەن بىللە تۇرىدۇ ۋە سىزدە بولىدۇ. 18مەن سېنى راھەتسىز قويمايمەن ،مەن سېنىڭ يېنىڭغا كېلىمەن. 19بىر ئاز ۋاقىتتىن كېيىن ،دۇنيا مېنى ئەمدى كۆرمەيدۇ .سىلەر مېنى كۆرىسىلەر ،چۈنكى مەن ياشايمەن. 20شۇ كۈنى ،سىلەر مېنىڭ ئاتامدا ئىكەنلىكىمنى ،سىلەر مەندە ،مەن سىلەردە ئىكەنلىكىمنى بىلىسىلەر. 21مېنىڭ ئەمرلىرىم بار ۋە ئۇنى ئىجرا قىلغان كىشى مېنى سۆيىدۇ .مېنى سۆيگەن كىشى ئاتامنى ياخشى كۆرىدۇ ،مەن ئۇنى سۆيىمەن ۋە ئۇنىڭغا ئۆزۈمنى نامايان قىلىمەن. 22يەھۇدا ئۇنىڭغا مۇنداق دېدى« :ئى رەببىم ،ئى رەببىم ،سەن قانداق قىلىپ ئۆزۈڭنى بىزگە نامايان قىلىسەن؟ 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەگەر بىر ئادەم مېنى ياخشى كۆرسە ،ئۇ مېنىڭ سۆزۈمگە ئەمەل قىلىدۇ ،ئاتام ئۇنى ياخشى كۆرىدۇ ،بىز ئۇنىڭ قېشىغا كېلىپ ،ئۇنىڭ بىلەن بىللە تۇرىمىز. 24مېنى سۆيگەن كىشى مېنىڭ سۆزۈمگە ئەمەل قىلمايدۇ ،ئاڭلىغان سۆز مېنىڭ ئەمەس ،بەلكى مېنى ئەۋەتكەن ئاتامنىڭ سۆزىدۇر. 25بۇلرنى سىلەرگە ئېيتتىم. 26لېكىن ،ئاتام مېنىڭ نامىم بىلەن ئەۋەتىدىغان مۇقەددەس رھھ بولغان تەسەللى بەرگۈچى ،مەن سىلەرگە نېمە دېسەم ،ئۇ سىلەرگە ھەممە نەرسىنى ئۆگىتىدۇ ۋە ھەممە نەرسىنى ئەستە ساقليدۇ. 27مەن سىلەرگە ئامانلىق تىلەيمەن ،تېنىچلىقىمنى سىلەرگە بېرىمەن .دۇنيا بەرگىنىدەك ئەمەس .يۈرىكىڭىز ئاۋارە قىلمىسۇن ،قورقمىسۇن. 28سىلەرگە« :مەن كەتتىم ،يەنە كېلىپ سېنىڭ يېنىڭغا كەلدىم »دېگەنلىكىمنى ئاڭلىدىڭلر .ئەگەر مېنى سۆيگەن بولساڭلر ،خۇشال بولتتىڭلر ،چۈنكى مەن« :ئاتامنىڭ يېنىغا بارىمەن ،چۈنكى ئاتام مەندىن ئۇلۇغ »دېدىم. 29مانا ئەمدى مەن سىلەرگە« :بۇ ئىش يۈز بەرگەندە ،سىلەر ئىشىنىسىلەر »دېدىم. 30بۇنىڭدىن كېيىن مەن سىز بىلەن كۆپ پاراڭلشمايمەن ،چۈنكى بۇ دۇنيانىڭ شاھزادىسى كېلىدۇ ،مەندە ھېچ نەرسە يوق. 31لېكىن ،دۇنيا مېنىڭ ئاتامنى ياخشى كۆرىدىغانلىقىمنى بىلسۇن .ئاتام ماڭا بۇيرۇغاندەك ،مەنمۇ شۇنداق قىلىمەن .ئورنۇڭدىن تۇرايلى. 15باب1مەن ھەقىقىي ئۈزۈم ،ئاتام باققۇچى. 2مەندىكى مېۋە بەرمەيدىغان ھەر بىر شاخنى تارتىۋالىدۇ ،مېۋە بەرگەن ھەر بىر شاخنى تېخىمۇ كۆپ مېۋە بېرىش ئۈچۈن پاكليدۇ. 3ئەمدى مەن سىلەرگە ئېيتقان سۆزۈم بىلەن پاك بولىسىز. 4مەندە تۇرۇڭ ،مەنمۇ سىزدە .شاخ ئۈزۈمدە تۇرغاندىن باشقا ،مېۋە بېرەلمەيدۇ .مەندە تۇرمىسىڭىز ،ئەمدى قىللمايسىز. 5مەن ئۈزۈمزارلىق. 6ئەگەر بىر ئادەم مەندە بولمىسا ،ئۇ شاخ بولۇپ ،قۇرۇپ كېتىدۇ .كىشىلەر ئۇلرنى يىغىپ ئوتقا تاشلىدى ،ئۇلر كۆيدۈرۈلدى. 7ئەگەر مەندە تۇرساڭ ،سۆزلىرىم سەندە تۇرسا ،نېمىنى خالىساڭ شۇنى سورايسەن ،ئۇ ساڭا بېرىلىدۇ. 8سىلەر نۇرغۇن مېۋە بەرگىنىڭلر ئۈچۈن ،ئاتام ئۇلۇغلندى .سىلەرمۇ مېنىڭ شاگىرتلىرىم بولىسىلەر. 9ئاتام مېنى سۆيگەندەك ،مەنمۇ سىزنى سۆيىمەن.
89
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
10ئەگەر مېنىڭ ئەمرلىرىمگە ئەمەل قىلساڭلر ،مېنىڭ مۇھەببىتىمدە چىڭ تۇرىسىلەر .مەن ئاتامنىڭ ئەمرلىرىگە ئەمەل قىلىپ ،ئۇنىڭ مۇھەببىتىدە چىڭ تۇرغاندەك. 11بۇلرنى سىلەرگە ئېيتتىمكى ،خۇشاللىقىم سىلەردە تۇرسۇن ،خۇشاللىقىڭلر تولسۇن. 12بۇ مېنىڭ ئەمرىم ،مەن سىلەرنى سۆيگەندەك ،بىر-بىرىڭلرنى سۆيۈڭلر. 13دھستلىرى ئۈچۈن جېنىنى پىدا قىلىدىغان بۇنىڭدىنمۇ ئۇلۇغ مۇھەببەت يوق. 14سىلەر مېنىڭ دھستلىرىم. 15بۇنىڭدىن كېيىن مەن سېنى خىزمەتكار دېمەيمەن .چۈنكى خىزمەتكار خوجايىنىنىڭ نېمە قىلىۋاتقانلىقىنى بىلمەيدۇ ،لېكىن مەن سېنى دھست دەپ چاقىردىم .چۈنكى ،ئاتامدىن ئاڭلىغانلىرىمنىڭ ھەممىسىنى سىلەرگە بىلدۈردۈم. 16سىلەر مېنى تاللىمىدىڭلر ،لېكىن مەن سىلەرنى تاللىدىم ۋە بېرىپ ،مېۋە-چېۋىلەرنى ئېلىپ ،مېۋە-چېۋىلىرىڭلرنى ساقلپ قېلىشنى بۇيرۇدۇم. . 17مەن سىلەرگە شۇنى بۇيرۇيمەنكى ،بىر-بىرىڭلرنى سۆيۈڭلر. 18ئەگەر دۇنيا سىلەردىن نەپرەتلەنسە ،سىلەر مېنى ئۆچ كۆرۈشتىن بۇرۇن ،مېنى يامان كۆرىدىغانلىقىنى بىلىسىلەر. 19ئەگەر سىلەر بۇ دۇنيادىن بولغان بولساڭلر ،دۇنيا ئۆزلىرىنى سۆيگەن بولتتى ،لېكىن سىلەر بۇ دۇنيادىن ئەمەس ،بەلكى سېنى دۇنيادىن تاللىدىم ،شۇڭا دۇنيا سېنى يامان كۆرىدۇ. 20مەن ساڭا ئېيتقان سۆزنى ئېسىڭىزدە تۇتۇڭ ،خىزمەتكار خوجايىنىدىن ئۇلۇغ ئەمەس .ئەگەر ئۇلر ماڭا زىيانكەشلىك قىلغان بولسا ، ئۇلرمۇ سىزگە زىيانكەشلىك قىلىدۇ .ئەگەر ئۇلر مېنىڭ گېپىمنى ساقلپ قالغان بولسا ،ئۇلرمۇ سېنى ساقليدۇ. 21لېكىن ،بۇلرنىڭ ھەممىسى مېنىڭ نامىم ئۈچۈن ساڭا قىلىدۇ ،چۈنكى ئۇلر مېنى ئەۋەتكەن ئادەمنى تونۇمايدۇ. 22ئەگەر مەن كېلىپ ئۇلرغا سۆزلىمىگەن بولسام ،ئۇلرنىڭ گۇناھ قىلمىغان بولتتى. 23مېنى ئۆچ كۆرگەن كىشى ئاتامنىمۇ يامان كۆرىدۇ. 24ئەگەر مەن ئۇلرنىڭ ئارىسىدا باشقا ھېچكىم قىلمىغان ئىشلرنى قىلمىغان بولسام ،ئۇلرنىڭ گۇناھ قىلمىغان بولتتى ،لېكىن ھازىر ئۇلر مېنى ۋە ئاتامنى كۆردى ۋە ئۆچ كۆردى. 25لېكىن ،بۇ ئۇلرنىڭ قانۇنىدا يېزىلغان سۆزنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن ئەمەلگە ئاشتى .ئۇلر مېنى سەۋەبسىز ئۆچ كۆردى. 26لېكىن ،مەن سىلەرگە ئاتامدىن ئەۋەتىدىغان تەسەللى بەرگۈچى كەلگەندە ،ئاتامدىن كەلگەن ھەقىقەت رھھىمۇ ماڭا گۇۋاھلىق بېرىدۇ. 27سىلەرمۇ گۇۋاھلىق بېرىسىلەر ،چۈنكى سىلەر باشتىن-ئاخىر مەن بىلەن بىللە ئىدىڭلر. 16باب1بۇلرنى سىلەرگە ئېيتقىنكى ،رەنجىمەڭلر. 2ئۇلر سېنى ئىبادەتخانىدىن قوغلپ چىقىرىدۇ .شۇنداق ،ۋاقىت كېلىدۇ ،كىم ئۆلتۈرسە ،ئۇ خۇداغا خىزمەت قىلىدۇ دەپ ئويليدۇ. 3بۇ ئىشلرنى ئۇلر ساڭا قىلىدۇ ،چۈنكى ئۇلر ئاتامنىمۇ ،مېنىمۇ تونۇمايدۇ. 4لېكىن ،بۇ ئىشلرنى سىلەرگە ئېيتتىمكى ،ۋاقتى كەلگەندە ،مەن سىلەرگە ئېيتقانلىقىمنى ئېسىڭىزدە تۇتۇڭ .بۇ ئىشلرنى دەسلەپتە ئېيتمىدىم ،چۈنكى مەن سىلەر بىلەن بىللە ئىدىم. 5لېكىن ،مەن مېنى ئەۋەتكەن كىشىنىڭ يېنىغا باردىم .ھېچقايسىڭ مەندىن« :نەگە كەتتىڭ؟ »دەپ سورىمايدۇ. 6لېكىن ،بۇلرنى سىلەرگە ئېيتقىنىم ئۈچۈن ،كۆڭلىڭىز قايغۇغا تولدى. 7لېكىن ،بىلىپ قويۇڭلركى ،مېنىڭ كەتكىنىم سىزگە پايدىلىق ،چۈنكى مەن كەتمىسەم ،تەسەللى بەرگۈچى سىزگە كەلمەيدۇ .ئەگەر مەن كەتسەم ،ئۇنى سىلەرگە ئەۋەتىمەن. 8ئۇ قايتىپ كەلگەندە ،گۇناھ-مەسىيەت ،ھەققانىيلىق ۋە ھۆكۈم دۇنياسىنى ئەيىبلەيدۇ. 9گۇناھتىن ،چۈنكى ئۇلر ماڭا ئىشەنمەيدۇ. 10ھەققانىيلىق بىلەن ،چۈنكى مەن ئاتامنىڭ يېنىغا باردىم ،سىلەر مېنى ئەمدى كۆرمەيسىلەر. 11ھۆكۈم ھەققىدە ،چۈنكى بۇ دۇنيانىڭ شاھزادىسى سوتلىنىدۇ. 12مېنىڭ سىزگە دەيدىغان نۇرغۇن گېپىم بار ،لېكىن ھازىر بەرداشلىق بېرەلمەيسىز. 13ئۇ ،ھەقىقەت رھھى كەلگەندە ،ئۇ سىزنى بارلىق ھەقىقەتكە يېتەكلەيدۇ ،چۈنكى ئۇ ئۆزى سۆزلىمەيدۇ .ئەمما ئۇ نېمىنى ئاڭلىسا ،شۇ سۆزلەيدۇ ،ئۇ سىزگە كەلگۈسىدىكى ئىشلرنى كۆرسىتىپ بېرىدۇ. 14ئۇ مېنى ئۇلۇغليدۇ ،چۈنكى ئۇ مېنىڭ قولۇمنى قوبۇل قىلىدۇ ۋە ساڭا كۆرسىتىدۇ. 15ئاتامنىڭ بارلىق نەرسىلىرى مېنىڭ. 16ئاز ۋاقىتتىن كېيىن ،سىلەر مېنى كۆرەلمەيسىلەر .يەنە بىر ئاز ۋاقىتتىن كېيىن ،سىلەر مېنى كۆرىسىلەر ،چۈنكى مەن ئاتامنىڭ يېنىغا بارىمەن. 17بىر قىسىم شاگىرتلىرى ئۆز-ئارا مۇنداق دېدى« :ئۇ بىزگە نېمە دېدى ،بىر ئاز ۋاقىتتىن كېيىن ،سىلەر مېنى كۆرەلمەيسىلەر .يەنە بىر ئاز ۋاقىتتىن كېيىن ،سىلەر مېنى كۆرىسىلەر ».دادا؟ 18ئۇلر« :ئۇ نېمە دەيدۇ؟ »دېدى .بىز ئۇنىڭ نېمە دېگەنلىكىنى ئېيتىپ بېرەلمەيمىز. 19ھەزرىتى ئەيسا ئۇلردىن سوراشنى خاليدىغانلىقىنى بىلدى ۋە ئۇلرغا : -سىلەر ئۆز-ئارا« :بىر ئاز ۋاقىتتىن كېيىن ،مېنى كۆرەلمەيسىلەر »دېگىنىڭلرنى سوراپ باقامسىلەر؟ ؟ 20بىلىپ قويۇڭلركى ،سىلەر يىغليسىلەر ،يىغليسىلەر ،لېكىن دۇنيا خۇشال بولىدۇ ،قايغۇ-ھەسرەتكە تولغان بولىسىز.
90
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
21ھامىلىدار بولغاندا ،بىر ئايال قايغۇغا چۆمدى ،چۈنكى ئۇنىڭ ۋاقتى كەلدى ،ئەمما ئۇ بالىدىن قۇتۇلغان ھامان ،بىر ئەرنىڭ دۇنيادا تۇغۇلغانلىقىدىن خۇشال بولغانلىقى ئۈچۈن ،ئۇ ئازاب-ئوقۇبەتلەرنى ئەمدى ئەسلىمەيدۇ. 22ئەمدى قايغۇ-ھەسرەتكە تولدىڭىز ،لېكىن مەن سىزنى قايتا كۆرىمەن ،قەلبىڭىز خۇشال بولىدۇ ،خۇشاللىقىڭىزنى ھېچكىم تارتىۋالمايدۇ. 23ئۇ كۈندە سەن مەندىن ھېچ نەرسە سورىمايسەن .بىلىپ قويۇڭلركى ،ئاتامدىن مېنىڭ نامىمدىن نېمە تەلەپ قىلساڭلر ،ئۇ سىلەرگە بېرىدۇ. 24ھازىرغىچە مېنىڭ نامىمدىن ھېچ نەرسە سورىمىدىڭلر ،خۇشاللىقىڭلر تولسۇن دەپ سوراڭلر ،قوبۇل قىلىسىلەر. 25بۇلرنى سىلەرگە ماقال-تەمسىللەر بىلەن ئېيتتىم ،لېكىن ۋاقىت كېلىدۇ ،مەن ئەمدى سىلەرگە ماقال-تەمسىللەرنى سۆزلىمەيمەن ،لېكىن مەن سىلەرگە ئاتامنى ئوچۇق كۆرسىتىمەن. 26ئۇ كۈنى سىلەر مېنىڭ نامىمدىن سورايسىلەر ،مەن سىلەرگە ئېيتمايمەنكى ،مەن ئاتامدىن دۇئا قىلىمەن. 27چۈنكى ،مېنى سۆيگەنلىكىم ۋە مېنىڭ خۇدادىن چىققانلىقىمغا ئىشەنگەنلىكىڭ ئۈچۈن ،ئاتام سېنى سۆيىدۇ. 28مەن ئاتامدىن چىقىپ ،دۇنياغا كەلدىم .يەنە كېلىپ ،مەن دۇنيادىن چىقىپ ،ئاتامنىڭ قېشىغا بارىمەن. 29شاگىرتلىرى ئۇنىڭغا _ :مانا ئەمدى ئوچۇق سۆزلە ،ھېچقانداق ماقال سۆزلىمەيسەن. 30ئەمدى بىز ھەممە نەرسىنى بىلىدىغانلىقىڭىزغا ئىشىنىمىز ۋە ھېچكىمنىڭ سىزدىن سورىماسلىقىنىڭ ھاجىتى يوق .بۇنىڭ بىلەن بىز سىزنىڭ خۇدادىن كەلگەنلىكىڭىزگە ئىشىنىمىز. 31ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئەمدى ئىشىنەمسىلەر؟ 32مانا بۇ ۋاقىت كەلدى ،شۇنداق ئىكەن ،سىلەر چېچىلىپ كېتىسىلەر. 33مەن بۇلرنى سىلەرگە ئېيتتىم .دۇنيادا ئازاب-ئوقۇبەتلەر بولىدۇ ،لېكىن خۇشال بولۇڭلر .مەن دۇنيانى يەڭدىم. 17باب1بۇ سۆزلەر ئەيسانى سۆزلەپ ،كۆزىنى ئاسمانغا تىكىپ مۇنداق دېدى « :ئاتا ،ۋاقىت كەلدى .ئوغلۇڭنى مەدھىيىلەيسەن ،شۇنداق بولغاندا ئوغلۇڭمۇ سېنى ئۇلۇغليدۇ. 2سەن ئۇنىڭغا پۈتۈن ئىنسانلرغا ھوقۇق بەرگەندەك ،سەن ئۇنىڭغا بەرگەن كىشىلەرگە مەڭگۈلۈك ھايات ئاتا قىلغىن. 3بۇ مەڭگۈلۈك ھايات ،ئۇلر سېنى بىردىنبىر ھەقىقىي خۇدا ۋە سەن ئەۋەتكەن ئەيسا مەسىھنى تونۇسۇن. 4سېنى يەر يۈزىدە ئۇلۇغلىدىم ،سەن ماڭا بەرگەن ئىشنى تاماملىدىم. 5ئى ئاتا ،ئەمدى دۇنيا بولۇشتىن ئىلگىرى مەن بىلەن بىللە بولغان شان-شەرەپ بىلەن مېنى ئۆزۈڭ بىلەن ئۇلۇغلىغىن. 6سەن مېنى دۇنيادىن قۇتۇلدۇرۇپ قالغان كىشىلەرگە ئىسمىڭنى كۆرسەتتىم ،ئۇلر سېنىڭ ئىدىڭ ،سەن ماڭا بەردىڭ .ئۇلر سېنىڭ سۆزىڭگە ئەمەل قىلدى. 7ئۇلر سەن ماڭا بەرگەن نەرسىلەرنىڭ ھەممىسىنىڭ سەندىن ئىكەنلىكىنى بىلدى. 8چۈنكى ،سەن ماڭا بەرگەن سۆزلەرنى ئۇلرغا بەردىم .ئۇلر مېنى قوبۇل قىلدى ۋە مېنىڭ سەندىن چىققانلىقىمنى ئېنىق بىلىدۇ ،ئۇلر مېنى ئەۋەتكەنلىكىڭگە ئىشەندى. 9مەن ئۇلر ئۈچۈن دۇئا قىلىمەن :مەن دۇنيا ئۈچۈن ئەمەس ،بەلكى ماڭا بەرگەنلەر ئۈچۈن دۇئا قىلىمەن .چۈنكى ئۇلر سېنىڭ. 10مېنىڭكىمنىڭ ھەممىسى سېنىڭ ،سېنىڭكى مېنىڭ .مەن ئۇلردا ئۇلۇغلندىم. 11ھازىر مەن بۇ دۇنيادا ئەمەس ،لېكىن بۇلر دۇنيادا ،مەن سېنىڭ يېنىڭغا كەلدىم .مۇقەددەس ئاتا ،ماڭا بەرگەن كىشىلەرنى ئۆز ئىسمىڭ بىلەن ساقلڭ ،ئۇلر بىزدەك بىر بولليدۇ. 12مەن بۇ دۇنيادا ئۇلر بىلەن بىللە بولغان چېغىمدا ،ئۇلرنى سېنىڭ نامىڭدا ساقلىدىم .سەن ماڭا بەرگەنلەرنى مەن ساقلىدىم ،ئۇلرنىڭ ھېچقايسىسى يوقىلىپ كەتمەيدۇ ،بەلكى ھالك بولىدۇ .مۇقەددەس يازمىلرنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن. 13ئەمدى مەن سېنىڭ يېنىڭغا كەلدىم .بۇ ئىشلرنى مەن دۇنيادا سۆزلەيمەن ،ئۇلر مېنىڭ خۇشاللىقىمنى ئەمەلگە ئاشۇرسۇن. 14مەن ئۇلرغا سېنىڭ سۆزىڭنى بەردىم .دۇنيا ئۇلرنى ئۆچ كۆردى ،چۈنكى ئۇلر مەندىن ئەمەس ،بۇ دۇنيادىن ئەمەس. 15ئۇلرنى دۇنيادىن چىقىرىۋېتىشىڭلرنى ئەمەس ،بەلكى ئۇلرنى يامانلىقتىن ساقلىشىڭلرنى تىلەيمەن. 16مەنمۇ بۇ دۇنيادىن ئەمەس. 17ئۇلرنى ھەقىقىتىڭىز بىلەن پاكلڭ ،سۆزىڭىز ھەقىقەت. 18سەن مېنى دۇنياغا ئەۋەتكەندەك ،مەنمۇ ئۇلرنى دۇنياغا ئەۋەتتىم. 19مەن ئۇلر ئۈچۈن ھەقىقەتنى پاكلش ئۈچۈن ئۆزۈمنى پاكليمەن. 20مەن يالغۇز بۇلرنىل ئەمەس ،بەلكى ئۇلرنىڭ سۆزى ئارقىلىق ماڭا ئىشىنىدىغانلر ئۈچۈن دۇئا قىلمايمەن. 21ئۇلرنىڭ ھەممىسى بىر بولىدۇ .سەنمۇ ،ئاتا ،مەندە ،مەنمۇ سەندە ،ئۇلرمۇ بىزدىن بىر بولليدۇ ،دۇنيا مېنى ئەۋەتكەنلىكىڭگە ئىشەنسۇن. 22سەن ماڭا بەرگەن شان-شەرەپنى ئۇلرغا بەردىم .ئۇلر بىزدەك بولساقمۇ ،ئۇلر بىر بولىدۇ: 23مەن ئۇلردا ،سەنمۇ مەندە .دۇنيا مېنى ئەۋەتكەنلىكىڭنى ۋە مېنى سۆيگەندەك سۆيگەنلىكىڭنى دۇنيا بىلىدۇ. 24ئاتا ،مەن سەن ماڭا بەرگەنلەرنىڭمۇ مەن بىلەن بىللە بولۇشىنى خاليمەن .ئۇلر ماڭا بەرگەن شان-شەرىپىمنى كۆرسۇن ،چۈنكى سەن دۇنيا قۇرۇشتىن ئىلگىرى مېنى ياخشى كۆردۈڭ. 25ئەي ھەققانىي ئاتا ،دۇنيا سېنى تونۇمايدۇ ،لېكىن مەن سېنى تونۇدۇم ،بۇلر مېنى ئەۋەتكەنلىكىڭنى بىلىدۇ. 26مەن ئۇلرغا سېنىڭ ئىسمىڭنى جاكارلىدىم ۋە شۇنى جاكارليمەنكى ،مېنى سۆيگەن مېھىر-مۇھەببەت ئۇلردا بولىدۇ ،مەنمۇ ئۇلردا.
91
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
18باب1ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزلەرنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،شاگىرتلىرى بىلەن سېدرھن دەرياسىنىڭ ئۇدۇلىدىكى باغقا ،ئۇ كىرگەن باغقا ۋە شاگىرتلىرىغا چىقتى. 2ئۇنىڭغا خىيانەت قىلغان يەھۇدامۇ بۇ يەرنى بىلدى ،چۈنكى ھەزرىتى ئەيسا شاگىرتلىرى بىلەن دائىم ئۇ يەردە تۇراتتى. 3يەھۇدا باش رھھانىيلر ۋە پەرىسىيلەردىن كەلگەن بىر تۈركۈم ئادەم ۋە ئەمەلدارلرنى قوبۇل قىلىپ ،پانۇس ،مەشئەل ۋە قوراللر بىلەن ئۇ يەرگە كەلدى. 4ھەزرىتى ئەيسا بېشىغا كېلىدىغان بارلىق ئىشلرنى بىلىپ چىقىپ ،ئۇلرغا : -كىمنى ئىزدەيسىلەر؟ 5ئۇلر ئۇنىڭغا« :ناسىرەلىك ئەيسا »دەپ جاۋاب بەردى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن .ئۇنىڭغا خىيانەت قىلغان يەھۇدامۇ ئۇلر بىلەن بىللە بولدى. 6ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -مەن شۇ ،ئۇلر ئارقىغا چېكىنىپ يەرگە يىقىلدى. 7ئاندىن ،ئۇلردىن يەنە : -كىمنى ئىزدەيسىلەر؟ ئۇلر« :ناسىرەلىك ئەيسا »دېدى. 8ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مەن ساڭا ئېيتتىمكى ،ئەگەر مېنى ئىزدىسەڭلر ،ئۇلرنىڭ يولىغا ماڭغىن. 9ئۇ ئېيتقان بۇ سۆزنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن « ،سەن ماڭا بەرگەنلەرنىڭ ھېچقايسىسىنى يوقىتىپ قويمىدىم». 10سىمون پېترۇس قىلىچنى ئېلىپ ،باش رھھانىينىڭ خىزمەتكارىنى ئۇرۇپ ،ئوڭ قۇلىقىنى كېسىۋەتتى .خىزمەتكارنىڭ ئىسمى مالكۇس ئىدى. 11ھەزرىتى ئەيسا پېترۇسقا : -قىلىچىڭنى قىلىچقا ،ئاتام ماڭا بەرگەن ئىستاكاننى ئىچمەيمەنمۇ؟ 12ئاندىن ،گۇرۇپپا ،يەھۇدىيلرنىڭ كاپىتانى ۋە ئەمەلدارلىرى ھەزرىتى ئەيسانى ئېلىپ ،ئۇنى باغلىدى. 13ئۇنى ئالدى بىلەن ئانناسقا ئېلىپ باردى .چۈنكى ئۇ شۇ يىلى باش رھھانىي بولغان كايافاسنىڭ قېيناتىسى ئىدى. 14كايافاس يەھۇدىيلرغا بىر ئادەمنىڭ خەلق ئۈچۈن ئۆلۈپ كېتىشىنىڭ مۇۋاپىق ئىكەنلىكىنى تەۋسىيە قىلدى. 15سىمون پېترۇس ھەزرىتى ئەيساغا ئەگىشىپ ،باشقا بىر شاگىرتمۇ ئەگەشتى .ئۇ شاگىرت باش رھھانىيغا تونۇلدى ۋە ئەيسا بىلەن بىللە باش رھھانىينىڭ ئوردىسىغا كىردى. 16بىراق ،پېترۇس ئىشىك ئالدىدا تۇرۇپ قالدى .ئاندىن باش رھھانىيغا تونۇلغان باشقا شاگىرتى سىرتقا چىقىپ ،ئىشىكنى ساقلىغۇچى بىلەن سۆزلەشتى ۋە پېترۇسنى ئېلىپ كەلدى. 17پېترۇسنىڭ دەرۋازىسىنى ساقلپ تۇرغان قىز مۇنداق دېدى« :سەنمۇ بۇ كىشىنىڭ شاگىرتلىرىدىن ئەمەسمۇ؟ ئۇ« :مەن ئەمەس. 18خىزمەتكارلر ۋە ئوفىتسېرلر كۆمۈردىن ئوت يېقىپ تۇردى .چۈنكى ،ئۇلر سوغۇق ئىدى. 19باش رھھانىي ھەزرىتى ئەيسادىن شاگىرتلىرى ۋە تەلىماتلىرىنى سورىدى. 20ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەن دۇنياغا ئوچۇق سۆز قىلدىم .مەن ئەزەلدىن يەھۇدىيلر دائىم تۇرىدىغان ئىبادەتخانىدا ۋە بۇتخانىدا ئوقۇتقۇچىلىق قىلدىم .مەخپىي ھالدا ھېچنېمە دېمىدىم. 21نېمىشقا مەندىن سورايسىز؟ مېنىڭ سۆزۈمنى ئاڭلىغانلردىن سوراپ بېقىڭلر. 22ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى قىلىپ ،ئۇنىڭ يېنىدا تۇرغان ئەمەلدارلرنىڭ بىرى ھەزرىتى ئەيسانى قولىغا ئېلىپ : -باش رھھانىيمۇ؟ 23ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەگەر مەن يامان سۆز قىلغان بولسام ،يامانلىققا گۇۋاھ بولۇڭ ،ئەگەر ياخشى بولساڭ ،نېمىشقا مېنى ئۇردۇڭ؟ 24ئانناس ئۇنى باش رھھانىي كايافاسقا باغلپ ئەۋەتتى. 25سىمۇن پېترۇس ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۆزىنى ئىسسىپ كەتتى .ئۇلر ئۇنىڭغا : -سەنمۇ ئۇنىڭ شاگىرتلىرىدىن ئەمەسمۇ؟ ئۇ بۇنى رەت قىلدى ۋە« :مەن ئەمەس. 26باش رھھانىينىڭ خىزمەتكارلىرىدىن بىرى پېترۇسنىڭ قۇلىقىنى كېسىۋەتكەن تۇغقانلىرى بولۇپ ،ئۇ« :سېنى ئۇنىڭ بىلەن باغدا كۆرمىدىممۇ؟ 27پېترۇس يەنە ئىنكار قىلدى :دەرھال خوراز ئەترىتىدىكىلەر. 28ئاندىن ،ئۇلر ھەزرىتى ئەيسانى كايافادىن باشلپ سوت زالىغا باشلپ باردى .ئۇلر ئۆزلىرى ناپاك بولۇپ كەتمىسۇن دەپ ،سوت زالىغا كىرمىدى .لېكىن ئۇلر ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى يەيتتى. 29پىلتۇس ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا بېرىپ : -بۇ ئادەمنى قانداق ئەيىبلىدىڭىز؟ 30ئۇلر جاۋاب بېرىپ : -ئەگەر ئۇ يامان ئادەم بولمىسا ،بىز ئۇنى سېنىڭ ئالدىڭغا تاپشۇرمىغان بولتتۇق. 31ئاندىن ،پىلتۇس ئۇلرغا : -ئۇنى ئېلىپ ،ئۆز قانۇنىڭ بويىچە ھۆكۈم قىلغىن .شۇنىڭ بىلەن ،يەھۇدىيلر ئۇنىڭغا« :ھېچكىمنى ئۆلتۈرۈش قانۇنلۇق ئەمەس »دېدى. 32ھەزرىتى ئەيسا ئېيتقان سۆزىنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن ،ئۇ قانداق ئۆلۈم بىلەن ئۆلىدىغانلىقىنى بىلدۈرىدۇ. 33پىلتۇس يەنە سوت زالىغا كىرىپ ،ھەزرىتى ئەيسانى چاقىرىپ : -سەن يەھۇدىيلرنىڭ پادىشاھىمۇ؟ 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -سەن بۇ ئىشنى ئۆزۈڭدىن ئېيتقىنمۇ ياكى باشقىلر ساڭا ئېيتتىمۇ؟ 35پىلتۇس : -مەن يەھۇدىيمۇ؟ ئۆز مىللىتىڭ ۋە باش رھھانىيلر سېنى ماڭا تاپشۇرۇپ بەردى :نېمە قىلدىڭ؟ 36ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -مېنىڭ پادىشاھلىقىم بۇ دۇنيادىن ئەمەس ،ئەگەر مېنىڭ پادىشاھلىقىم بۇ دۇنيادىن بولغان بولسا ، خىزمەتكارلىرىم ئۇرۇشۇپ ،يەھۇدىيلرغا تاپشۇرۇپ بېرىلمەسلىكىم ئۈچۈن ،مېنىڭ پادىشاھلىقىم بۇنىڭدىن كېيىن ئەمەس. 37پىلتۇس ئۇنىڭغا : -ئۇنداقتا سەن پادىشاھمۇ؟ ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -سەن مېنى پادىشاھ دەپسەن .بۇنىڭ ئۈچۈن مەن تۇغۇلدۇم ،بۇ سەۋەبتىن مەن ھەقىقەتكە گۇۋاھلىق بېرىش ئۈچۈن دۇنياغا كەلدىم .ھەقىقەتتىن بولغانلرنىڭ ھەممىسى مېنىڭ ئاۋازىمنى ئاڭليدۇ. 92
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
38پىلتۇس ئۇنىڭغا : -ھەقىقەت دېگەن نېمە؟ ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى قىلىپ ،يەھۇدىيلرنىڭ يېنىغا چىقىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : - مەن ئۇنىڭدا ھېچقانداق خاتالىق يوق. 39لېكىن ،سىلەرنىڭ پاسخا بايرىمىڭلردا بىرسىنى قويۇپ بېرىمەن - ،دېدىم. 40ئاندىن ،ئۇلر« :بۇ ئادەم ئەمەس ،بەلكى بارابباس »دېدى .ھازىر بارابباس بۇلڭچى ئىدى. 19باب1پىلتۇس ھەزرىتى ئەيسانى ئېلىپ ،ئۇنى ئۇردى. 2لەشكەرلەر تىكەنلىك تاجنى كىيىپ ،ئۇنىڭ بېشىغا قويدى ،ئۇلر ئۇنىڭغا بىنەپشە رەڭلىك كىيىم كىيدى. 3ھەزرىتى ئەيسا : -يەھۇدىيلرنىڭ پادىشاھى !ئۇلر ئۇنى قوللىرى بىلەن ئۇردى. 4پىلتۇس يەنە چىقىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مانا مەن ئۇنىڭ يېنىغا كەلدىم. 5ئاندىن كېيىن تىكەن تاجى ۋە بىنەپشە رەڭلىك كىيىم كىيگەن ئەيسا چىقتى .پىلتۇس ئۇلرغا : -مانا ئۇ ئادەم! 6باش رھھانىيلر ۋە ئەمەلدارلر ئۇنى كۆرۈپ« :ئۇنى كرېستكە مىخلىتىڭ ،كرېستكە مىخلىتىڭلر »دەپ ۋارقىراشتى .پىلتۇس ئۇلرغا : - ئۇنى ئېلىپ ،كرېستكە مىخلىتىڭ - ،دېدى. 7يەھۇدىيلر ئۇنىڭغا جاۋابەن« :بىزنىڭ قانۇنىمىز بار ،ئۇ بىزنىڭ قانۇنىمىز بىلەن ئۆلۈشى كېرەك ،چۈنكى ئۇ ئۆزىنى خۇدانىڭ ئوغلى قىلدى. 8پىلتۇس بۇ سۆزنى ئاڭلپ ،تېخىمۇ قورقۇپ كەتتى. 9ئۇ يەنە سوت زالىغا كىرىپ ،ھەزرىتى ئەيساغا : -سەن نەدىن؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا ھېچقانداق جاۋاب بەرمىدى. 10ئاندىن ،پىلتۇس ئۇنىڭغا : -سەن ماڭا ئېيتمامسەن؟ مېنىڭ سېنى كرېستكە مىخلشقا ۋە سېنى قويۇپ بېرىشكە قۇدرەتلىك ئىكەنلىكىمنى بىلمەمسەن؟ 11ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق جاۋاب بەردى : -ماڭا يۇقىرىدىن بېرىلگەندىن باشقا ،سەن ماڭا قارشى ھېچقانداق كۈچ-قۇۋۋەت قىللمايسەن. 12شۇنىڭدىن باشلپ ،پىلتۇس ئۇنى قويۇپ بەرمەكچى بولدى ،لېكىن يەھۇدىيلر« :ئەگەر بۇ ئادەمنى قويۇپ بەرسەڭ ،سەن قەيسەرنىڭ دھستى ئەمەسسەن ،كىم ئۆزىنى پادىشاھ قىلسا ،قەيسەرگە قارشى سۆزلەيدۇ. 13پىلتۇس بۇ سۆزنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،ھەزرىتى ئەيسانى ئېلىپ چىقىپ ،سوت مەيدانىدا پىيادىلەر يولى دەپ ئاتالغان ،ئەمما ئىبرانىيچە گابباتادا ئولتۇردى. 14ئۇ ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنىڭ تەييارلىقى بولۇپ ،ئالتىنچى سائەت ئەتراپىدا ئىدى .ئۇ يەھۇدىيلرغا« :قاراڭلر ،پادىشاھىڭلر! 15ئۇلر ۋارقىراشتى« :ئۇنىڭ بىلەن بىللە كەت ،ئۇنىڭ بىلەن بىللە ،ئۇنى كرېستكە مىخلىتىڭ .پىلتۇس ئۇلرغا : -مەن سېنىڭ پادىشاھىڭنى كرېستكە مىخليمەنمۇ؟ باش رھھانىيلر« :بىزنىڭ قەيسەردىن باشقا پادىشاھىمىز يوق »دەپ جاۋاب بەردى. 16ئاندىن ،ئۇنى كرېستكە مىخلش ئۈچۈن ئۇلرغا تاپشۇرۇپ بەردى .ئۇلر ھەزرىتى ئەيسانى ئېلىپ كەتتى. 17ئۇ كرېستىنى كۆتۈرۈپ ،باش سۆڭىكى دەپ ئاتىلىدىغان جايغا چىقتى ،بۇ يەر ئىبرانىيچە گولگوتا دەپ ئاتىلىدۇ. 18ئۇلر ئۇنى كرېستكە مىخلىدى. 19پىلتۇس بىر تېما يېزىپ ،ئۇنى كرېستكە مىخلىدى .بۇ يېزىق بولسا ،ناسىرەلىك ئەيسا يەھۇدىيلرنىڭ پادىشاھى. 20بۇ ماۋزۇ نۇرغۇن يەھۇدىيلرنى ئوقۇدى ،چۈنكى ئەيسا كرېستكە مىخلنغان جاي شەھەرگە يېقىن ئىدى .ئۇ ئىبرانىي ،گرېتسىيە ۋە لتىن يېزىقىدا يېزىلغان. 21يەھۇدىيلرنىڭ باش رھھانىيلىرى پىلتۇسقا : -يەھۇدىيلرنىڭ پادىشاھى ،يازما !ئەمما ئۇ« :مەن يەھۇدىيلرنىڭ پادىشاھى »دېدى. 22پىلتۇس جاۋاب بېرىپ« :مەن يازغانلىرىمنى يازدىم. 23لەشكەرلەر ھەزرىتى ئەيسانى كرېستكە مىخلىغاندىن كېيىن ،ئۇنىڭ كىيىملىرىنى ئېلىپ ،ھەر بىر ئەسكەرگە تۆت بۆلەك قىلدى .ئۇنىڭ چاپىنىمۇ :ھازىر چاپان يوپۇقسىز بولۇپ ،ئۈستىدىن توقۇلدى. 24شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئۇلر ئۆز-ئارا« :ئۇنى سۇنمايلى ،بەلكى ئۇنىڭ كىملىكى ئۈچۈن ئۇنىڭغا چەك تاشليمىز »دېدى .مۇقەددەس يازمىلرنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن« :ئۇلر مېنىڭ كىيىملىرىمنى بۆلۈشتى ،مېنىڭ كىيىمىم ئۈچۈن چەك تاشلىدى »دەيدۇ .ئەسكەرلەر بۇ ئىشلرنى قىلدى. 25ئۇ يەردە ئانىسى ھەزرىتى ئەيسانىڭ كرېستىنىڭ يېنىدا ،ئانىسىنىڭ سىڭلىسى كلېئوفاسنىڭ ئايالى مەريەم ۋە مەجدەللىك مەريەم تۇرۇپ قالدى. 26ھەزرىتى ئەيسا ئانىسىنى ۋە ئۆزى ياخشى كۆرىدىغان شاگىرتنىڭ يېنىدا تۇرغانلىقىنى كۆرۈپ ،ئانىسىغا « :ئايال ،ئوغلۇڭنى كۆرۈڭ! 27ئاندىن ئۇ شاگىرتىغا « :ئاناڭ !شۇ سائەتتىن باشلپ ئۇ شاگىرت ئۇنى ئۆيىگە ئېلىپ كەتتى. 28شۇنىڭدىن كېيىن ،ئەيسا ھەممە ئىشنىڭ ئەمەلگە ئاشقانلىقىنى ،مۇقەددەس يازمىلرنىڭ ئەمەلگە ئېشىدىغانلىقىنى بىلدى . 29ئۇ يەردە بىر قاچا ئاچچىقسۇ قاچىلنغان قاچا قويۇلدى. 30ھەزرىتى ئەيسا ئاچچىقسۇنى تاپشۇرۇۋالغاندىن كېيىن ،ھەزرىتى ئەيسا : -ئۇ تۈگىدى - ،دېدى. 31شۇنىڭ ئۈچۈن ،يەھۇدىيلر دەم ئېلىش كۈنى جەسەتلەرنىڭ كرېستتە قالماسلىقى ئۈچۈن تەييارلىق قىلغانلىقى ئۈچۈن ( ،چۈنكى ئۇ دەم ئېلىش كۈنى يۇقىرى كۈن ئىدى )پىلتۇسنىڭ پۇتىنىڭ سۇنۇپ كېتىشى ۋە ئۇلرنىڭ سۇنۇپ كېتىشىنى ئۆتۈندى .ئېلىپ كەتتى. 32ئاندىن ،لەشكەرلەر كېلىپ ،بىرىنچىسى ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە كرېستكە مىخلنغانلرنىڭ پۇتىنى تورمۇزلىدى. 33ئۇلر ھەزرىتى ئەيسانىڭ قېشىغا كېلىپ ،ئۇنىڭ ئاللىقاچان ئۆلگەنلىكىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ پۇتىنى سۇندۇرمىدى. 34بىراق ،نەيزە بىلەن ئەسكەرلەرنىڭ بىرى ئۇنىڭ يېنىنى تېشىپ ،دەرھال قان ۋە سۇ چىقتى. 35بۇنى كۆرگەن كىشى خاتىرىسىنى يازىدۇ ،ئۇنىڭ خاتىرىسىمۇ راست .ئۇ ئۆزىنىڭ راستلىقىنى بىلىدۇ. 93
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
36چۈنكى ،مۇقەددەس يازمىلرنىڭ ئەمەلگە ئېشىشى ئۈچۈن ،ئۇنىڭ بىر سۆڭىكى سۇنۇپ كەتمەيدۇ. 37يەنە بىر مۇقەددەس يازمىلردا« :ئۇلر تېشىۋالغان ئادەمگە قارايدۇ »دېيىلگەن. 38بۇ ئىشتىن كېيىن ،ئارىماتايالىق يۈسۈپ ئەيسانىڭ شاگىرتى ،ئەمما يەھۇدىيلردىن قورقۇپ ،پىلتۇستىن ئەيسانىڭ جەسىتىنى ئېلىپ كېتىشنى ئۆتۈندى .پىلتۇس ئۇنىڭغا رۇخسەت بەردى .ئۇ كېلىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ جەسىتىنى ئالدى. 39يەنە نىكودىممۇ كەلدى .ئۇ دەسلەپتە كېچىدە ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىپ ،يۈز كىلوگرام ئېغىرلىقتىكى مىررا ۋە ئالوي ئارىلشمىسىنى ئېلىپ كەلدى. 40ئاندىن ،ئۇلر ھەزرىتى ئەيسانىڭ جەسىتىنى ئېلىپ ،خۇشپۇراقلر بىلەن رەختتىن تىكىلدى. 41ئۇ كرېستكە مىخلنغان جايدا بىر باغ بار ئىدى .باغدا يېڭى قەبرىستانلىق بولۇپ ،بۇ يەردە ئەزەلدىن ئادەم قويۇلمىغان. 42يەھۇدىيلرنىڭ تەييارلىق كۈنى بولغاچقا ،ئۇلر ئەيسانى شۇ يەرگە قويدى .چۈنكى قەبرىستانلىق يېقىنلپ قالدى. 20باب1ھەپتىنىڭ بىرىنچى كۈنى ،مەجدەللىك مەريەم تېخى قاراڭغۇ چۈشكەندە ،قەبرىگە كەلدى ۋە قەبرىدىن ئېلىپ تاشلنغان تاشنى كۆردى. 2ئاندىن ،ئۇ يۈگۈرۈپ كېلىپ ،سىمون پېترۇس ۋە ھەزرىتى ئەيسا ياخشى كۆرىدىغان باشقا شاگىرتىنىڭ يېنىغا كەلدى ۋە ئۇلرغا : -ئۇلر پەرۋەردىگارنى قەبرىدىن ئېلىپ كەتتى ،بىز ئۇلرنىڭ قەيەرگە قويغانلىقىنى بىلمەيمىز. 3پېترۇس ۋە باشقا شاگىرتى چىقىپ ،قەبرىگە كەلدى. 4شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر ئىككىسى بىللە يۈگۈردى. 5ئۇ ئېگىلىپ ،ئىچىگە قاراپ ،كەندىر كىيىملەرنىڭ ياتقانلىقىنى كۆردى .ئەمما ئۇ كىرمىدى. 6سىمۇن پېترۇس ئۇنىڭ كەينىدىن كېلىپ ،قەبرىگە كىرىپ ،كەندىر رەختلەرنىڭ ياتقانلىقىنى كۆردى. 7ئۇنىڭ بېشىغا كەلگەن رەخت رەخت رەختتىن تىكىلگەن ئەمەس ،بەلكى ئۆزى بىر يەرگە ئورالغان. 8ئاندىن قەبرىگە تۇنجى بولۇپ كەلگەن باشقا شاگىرتمۇ كىردى .ئۇ كۆرۈپ ئىشىنىپ كەتتى. 9چۈنكى ،ئۇلر مۇقەددەس يازمىلرنى بىلمەيتتى. 10ئاندىن ،شاگىرتلر يەنە ئۆز ئۆيىگە كەتتى. 11مەريەم قەبرىنىڭ يېنىدا يىغلپ تۇرۇپ يىغلپ كەتتى .ئۇ يىغلپ تۇرۇپ ئېگىلىپ قەبرىگە قارىدى. 12ھەزرىتى ئەيسانىڭ جەسىتى ياتقان ئىككى پەرىشتىنى كۆردى .بىرى بىرىنىڭ بېشىدا ،يەنە بىرى پۇتىدا. 13ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەي ئايال ،نېمىشقا يىغليسىز؟ ئۇ ئۇلرغا« :چۈنكى ئۇلر پەرۋەردىگارىمنى ئېلىپ كەتتى ،مەن ئۇلرنىڭ قەيەرگە قويغانلىقىنى بىلمەيمەن »دېدى. 14ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى قىلىپ ،كەينىگە بۇرۇلۇپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ تۇرغانلىقىنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ ئەيسا ئىكەنلىكىنى بىلمەيتتى. 15ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەي ئايال ،نېمىشقا يىغليسىز؟ كىمنى ئىزدەيسەن؟ ئۇ ئۇنى باغۋەن دەپ ئويلپ ،ئۇنىڭغا _ :ئەپەندىم ، ئەگەر ئۇنى بۇ يەردىن تۇغقان بولساڭ ،ئۇنى قەيەرگە قويغانلىقىڭنى ئېيت ،مەن ئۇنى ئېلىپ كېتىمەن ،دېدى. 16ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مەريەم .ئۇ بۇرۇلۇپ ئۇنىڭغا : -راببونى .يەنى ئۇستاز. 17ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ماڭا تەگمەڭ .چۈنكى ،مەن تېخى ئاتامنىڭ يېنىغا كەلمىدىم .لېكىن ،قېرىنداشلىرىمنىڭ قېشىغا بېرىپ ،ئۇلرغا : «مەن ئاتام ۋە ئاتاڭنىڭ يېنىغا چىقىمەن »دېگىن .خۇدايىم ۋە خۇدايىڭغا. 18مەجدەللىك مەريەم كېلىپ ،شاگىرتلىرىغا ئۆزىنىڭ رەببىنى كۆرگەنلىكىنى ۋە بۇ گەپلەرنى ئۇنىڭغا ئېيتتى. 19شۇ كۈنى كەچتە ،ھەپتىنىڭ بىرىنچى كۈنى ،يەنى يەھۇدىيلردىن قورقۇپ شاگىرتلر يىغىلغان ئىشىكلەر تاقىلىپ ،ھەزرىتى ئەيسا كېلىپ ،ئوتتۇرىدا تۇرۇپ ،ئۇلرغا : -ئامانلىق بولسۇن! 20ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزلەرنى قىلىپ ،ئۇلرغا قوللىرىنى ۋە يانلىرىنى كۆرسەتتى .شاگىرتلر پەرۋەردىگارنى كۆرۈپ خۇشال بولدى. 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا يەنە مۇنداق دېدى : -ئامانلىق بولسۇن ،ئاتام مېنى ئەۋەتكەندەك ،مەنمۇ سېنى ئەۋەتىمەن. 22ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزلەرنى قىلىپ ،ئۇلرغا نەپەس ئېلىپ ،ئۇلرغا : -مۇقەددەس رھھنى قوبۇل قىلغىن - ،دېدى. 23كىمكى گۇناھ سادىر قىلساڭلر ،ئۇلرغا كەچۈرۈم قىلىنىدۇ .كىمكى گۇناھ قىلساڭلر ،ئۇلر ساقلىنىدۇ. 24لېكىن ،ئون ئىككىسىنىڭ بىرى بولغان دىدىمۇس ،ھەزرىتى ئەيسا كەلگەندە ،ئۇلر بىلەن بىللە ئەمەس. 25شۇنىڭ بىلەن ،باشقا شاگىرتلر ئۇنىڭغا : -رەببىمىزنى كۆردۇق .لېكىن ئۇ ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :مەن ئۇنىڭ قولىدا مىخلرنىڭ بېسىلغانلىقىنى كۆرمىسەم ،بارمىقىمنى مىخنىڭ بېشىغا قويۇپ ،قولۇمنى ئۇنىڭ يېنىغا تاشلىغاندىن باشقا ،مەن ئىشەنمەيمەن. 26سەككىز كۈندىن كېيىن ،ئۇنىڭ شاگىرتلىرى ۋە توماس ئۇلر بىلەن بىللە بولدى .ئاندىن ،ئىشىكلەر تاقالغان ھەزرىتى ئەيسا كېلىپ ، ئوتتۇرىدا تۇرۇپ : -ئامانلىق بولسۇن! 27ئاندىن ،ئۇ توماسقا « :بارمىقىڭنى بۇ يەرگە يەتكۈز ،قوللىرىمنى كۆرۈڭ »دېدى .ھەمدە بۇ يەرگە قولۇڭنى ئۇزاتقىن ۋە ئۇنى مېنىڭ يېنىمغا تاشل ،ئېتىقادچى بولما ،بەلكى ئىمان ئېيتقىن. 28ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -پەرۋەردىگارىم ۋە خۇدايىم! 29ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -توماس ،چۈنكى سەن مېنى كۆرگەنلىكىڭگە ئىشەندىڭ ،كۆرمىگەن ۋە ئىشەنگەنلەر نەقەدەر بەختلىك! 30ھەزرىتى ئەيسا بۇ كىتابتا يېزىلمىغان شاگىرتلىرى ئالدىدا ھەقىقەتەن نۇرغۇن ئالمەتلەرنى كۆرسەتتى. 31لېكىن ،بۇلر ئەيسا مەسىھنىڭ خۇدانىڭ ئوغلى ئىكەنلىكىگە ئىشىنىش ئۈچۈن يېزىلغان .شۇنداق قىلىپ ،سىلەر ئۇنىڭ نامى بىلەن ھاياتلىققا ئېرىشەلەيسىلەر.
94
يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئىنجىل
21باب1بۇ ئىشلردىن كېيىن ،ئەيسا تىبېرىيە دېڭىزىدىكى شاگىرتلىرىغا يەنە ئۆزىنى كۆرسەتتى .ھەمدە بۇ دانالىق بىلەن ئۆزىنى كۆرسەتتى. 2سىمون پېترۇس ،توماس دىدىمۇس ،جەلىلىيە ئۆلكىسىدىكى قانانلىق ناتانيەل ۋە زەبەدىينىڭ ئوغۇللىرى ۋە باشقا ئىككى شاگىرتى بىللە بولدى. 3سىمون پېترۇس ئۇلرغا : -مەن بېلىق تۇتقىلى بارىمەن .ئۇلر ئۇنىڭغا« :بىزمۇ سەن بىلەن بىللە بارىمىز »دەيدۇ .ئۇلر يولغا چىقىپ ، دەرھال پاراخوتقا چىقتى .شۇ كۈنى كەچتە ئۇلر ھېچ نەرسە تۇتمىدى. 4تاڭ ئاتقاندا ،ھەزرىتى ئەيسا قىرغاقتا تۇرۇپ قالدى ،لېكىن شاگىرتلر ئۇنىڭ ئەيسا ئىكەنلىكىنى بىلمەيتتى. 5ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -بالىلر ،گۆشلىرىڭىز بارمۇ؟ ئۇلر ئۇنىڭغا :ياق. 6ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -تورنى كېمىنىڭ ئوڭ تەرىپىگە تاشل ،ئاندىن تاپاليسىز .شۇڭلشقا ئۇلر تاشلىدى ،ھازىر ئۇلر نۇرغۇن بېلىقلرنى سىزىشقا ئامالسىز قالدى. 7شۇنىڭ ئۈچۈن ،ھەزرىتى ئەيسا ياخشى كۆرىدىغان شاگىرتى پېترۇسقا : -ئۇ پەرۋەردىگاردۇر .سىمون پېترۇس ئۇنىڭ پەرۋەردىگار ئىكەنلىكىنى ئاڭلپ ،بېلىقچىنىڭ چاپىنىنى ئۇنىڭغا باغلىدى (چۈنكى ئۇ يالىڭاچ ئىدى )ۋە ئۆزىنى دېڭىزغا تاشلىدى. 8باشقا شاگىرتلر كىچىك كېمىگە چىقتى( .چۈنكى ئۇلر قۇرۇقلۇقتىن يىراق ئەمەس ،بەلكى ئىككى يۈز مېتىردەك )تورنى بېلىق بىلەن سۆرەپ ماڭدى. 9ئۇلر قۇرۇقلۇققا كېلىپل ،ئۇ يەردە كۆمۈرنىڭ ئوتلىرىنى ،ئۈستىگە بېلىق ۋە نانلرنى كۆردى. 10ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ھازىر تۇتقان بېلىقلرنى ئېلىپ كەل. 11سىمون پېترۇس ئورنىدىن تۇرۇپ ،تورنى تارتىپ ،يۈز ئەللىك ئۈچ چوڭ بېلىقلر بىلەن تولدى. 12ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -كېلىپ تاماق يەيلى .شاگىرتلرنىڭ ھېچقايسىسى ئۇنىڭدىن« :سەن كىم؟ ئۇنىڭ رەببى ئىكەنلىكىنى بىلدى. 13ھەزرىتى ئەيسا كېلىپ ،نان ئېلىپ ،ئۇلرغا بەردى. 14ھەزرىتى ئەيسا ئۆلۈكتىن تىرىلگەندىن كېيىن ،شاگىرتلىرىغا ئۈچىنچى قېتىم ئۆزىنى كۆرسەتتى. 15ئۇلر تاماق يەپ بولۇپ ،ھەزرىتى ئەيسا يۇنۇسنىڭ ئوغلى سىمون پېترۇسقا : -سەن مېنى بۇلردىنمۇ ياخشى كۆرەمسەن؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم !مېنىڭ سېنى ياخشى كۆرىدىغانلىقىمنى بىلىسەن .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -قوزامنى بېقىڭ. 16ئۇ ئىككىنچى قېتىم ئۇنىڭغا : -يۇنۇسنىڭ ئوغلى سىمون ،مېنى ياخشى كۆرەمسەن؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم !مېنىڭ سېنى ياخشى كۆرىدىغانلىقىمنى بىلىسەن .ئۇ ئۇنىڭغا « :قويلىرىمنى باق »دېدى. 17ئۇ ئۈچىنچى قېتىم ئۇنىڭغا : -يۇنۇسنىڭ ئوغلى سىمون ،مېنى ياخشى كۆرەمسەن؟ پېترۇس ئۇنىڭغا ئۈچىنچى قېتىم« :مېنى ياخشى كۆرەمسەن؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئى رەببىم ،سەن ھەممىنى بىلىسەن .مېنىڭ سېنى ياخشى كۆرىدىغانلىقىمنى بىلىسەن .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -قويلىرىمنى بېقىڭ. 18بىلىپ قويۇڭلركى ،ياش ۋاقتىڭىزدا ،ئۆزىڭىزگە بەل باغلپ ،خالىغان يەرگە ماڭدىڭىز ،ئەمما قېرىغاندا ،قولۇڭنى ئۇزارتىڭ ،يەنە بىرى سېنى باغلپ ،شۇ يەرگە ئېلىپ بارىدۇ .خالىمايدۇ. 19ئۇ بۇ سۆزنى قىلىپ ،ئۆزىنىڭ قانداق ئۆلۈم ئارقىلىق خۇدانى ئۇلۇغليدىغانلىقىنى بىلدۈرىدۇ .ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى قىلىپ : -ماڭا ئەگىشىڭ - ،دېدى . 20پېترۇس كەينىگە بۇرۇلۇپ ،ئەيسا ئەگەشكەن شاگىرتىنى كۆردى .ئۇ يەنە كەچلىك تاماقتا كۆكرىكىگە يۆلىنىپ تۇرۇپ« :ئى رەببىم ، ساڭا خىيانەت قىلغان كىم؟ 21پېترۇس ئۇنى كۆرۈپ ھەزرىتى ئەيساغا : -ئى رەببىم ،بۇ ئادەم نېمە قىلر؟ 22ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئەگەر مەن كەلمىگۈچە ئۇنىڭ توختاپ قېلىشىنى خاليمەن ،بۇ سىزگە نېمە؟ ماڭا ئەگىشىڭ. 23ئاندىن ،بۇرادەرلەر ئارىسىدا بۇ شاگىرت ئۆلمىسۇن ،دېگەن سۆزنى قىلدى .لېكىن ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئۇ ئۆلمەيدۇ ،دېدى . ئەمما ،مەن ئۇنىڭ كەلگۈچە توختاپ قېلىشىنى خاليمەن ،بۇ سىزگە نېمە؟ 24بۇ ئىشلرغا گۇۋاھلىق بېرىدىغان ۋە بۇ نەرسىلەرنى يازغان شاگىرت ،بىز ئۇنىڭ گۇۋاھلىقىنىڭ توغرىلىقىنى بىلىمىز. 25ئۇنىڭدىن باشقا ،ئەيسانىڭ قىلغان نۇرغۇن ئىشلىرى بار ،ئەگەر ئۇلر ھەر بىرسىگە يېزىلسا ،مېنىڭچە دۇنيانىڭ ئۆزىدە يېزىلغان كىتابلرنى ئۆز ئىچىگە ئالمايدۇ .ئامىن.
95
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى باب 1 1ئەي تېئوفىلۇس ،ئەيسانىڭ ھەم قىلىشقا ۋە ئۆگىتىشكە باشلىغان بارلىق رىسالىلىرىنى مەن قىلدىم. 2ئۇ ئېلىپ كېتىلگەنگە قەدەر ،مۇقەددەس روھ ئارقىلىق ئۆزى تاللىغان ئەلچىلەرگە بۇيرۇق چۈشۈردى: 3ئۇ يەنە نۇرغۇن خاتا دەلىل-ئىسااتلر بىلەن ئىشتىياق باغلىغاندىن كېيىن ئۆزىنى تىرىك كۆرسەتتى ،ئۇلرنى قىرىق كۈن كۆردى ۋە خۇدانىڭ پادىشاھلىقىغا ئائىت ئىشلرنى سۆزلىدى. 4ئۇلر بىلەن بىر يەرگە جەم بولۇپ ،ئۇلرغا يېرۇسالېمدىن ئايرىلماسلىقنى ،بەلكى ئاتامنىڭ ۋەدىسىنى كۈتىشىنى بۇيرۇدى . 5يەھيا پەيغەمبەر سۇغا چۆمۈلدڭرڭلدى .لېكىن ،سىلەر مۇقەددەس روھ بىلەن چۆمۈلدڭرڭالر. 6ئۇلر بىر يەرگە جەم بولغاندا ،ئۇلر ئۇنىڭدىن« :ئى رەببىم ،بۇ ۋاقىتتا ئىسرائىلىيەگە پادىشاھلىقنى ئەسلىگە كەلتۈرەمسەن؟ 7ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئاتىسىنىڭ ئۆز كۈچىگە سالغان ۋاقىت ۋە پەسىللەرنى بىلىشىڭىز ئەمەس. 8لېكىن ،مۇقەددەس روھ سىلەرگە كەلگەندىن كېيىن ،كۈچ-قۇدرەتكە ئېرىشىسىلەر .يېرۇسالېمدا ،پۈتۈن يەھۇدىيەدە ،سامارىيەدە ۋە دۇنيانىڭ چېتىگىچە مااا گۇۋاھچى بولىسىز. 9ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزلەرنى كۆرگەندىن كېيىن ،ئۇنى ئېلىپ كەتتى .بىر بۇلۇت ئۇنى ئۇلرنىڭ نەزىرىدىن قوبۇل قىلدى. 10ئۇلر كۆتۈرڭلۈپ ئاسمانغا قاراپ تىكىلىپ قارىغىنىدا ،ئىككى كىشى ئاق كىيىم كىيگەن ھالدا ئۇلرنىڭ يېنىدا تۇردى. 11يەنە« :ئەي جەلىلىيە خەلقى ،نېمىشقا ئاسمانغا قاراپ تۇرىسىلەر؟ سەندىن ئاسمانغا كۆتۈرڭلگەن بۇ ئەيسا ئۇنىڭ جەننەتكە چىققانلىقىنى كۆرگەندەك كېلىدۇ. 12ئاندىن ،ئۇلر يېرۇسالېمغا قايتىپ كېلىپ ،يېرۇسالېمدىن دەم ئېلىش كۈنى ئىدى. 13ئۇلر كىرىپ ،ئۈستۈنكى قەۋەتكە چىقتى .ئۇ يەردە پېترۇس ،ياقۇپ ،يۇھاننا ،ئاندرېۋ ،فىلىپ ،توماس ،بارتولومېۋ ۋە ئالفاينىڭ ئوغلى ياقۇپ ۋە سىمون زېلوت قاتارلىقلر بار ئىدى .ياقۇپنىڭ ئىنىسى يەھۇدا. 14بۇلرنىڭ ھەممىسى دۇئا-تىلۋەت ،دۇئا-تىلۋەت ،ئاياللر ،ئەيسانىڭ ئانىسى مەريەم ۋە ئۇنىڭ قېرىنداشلىرى بىلەن بىردەك داۋاملشتى. 15ئۇ كۈنلەردە ،پېترۇس شاگىرتلرنىڭ ئارىسىدا تۇرۇپ : -ئىسىملرنىڭ سانى يۈز يىگىرمە ئەتراپىدا ئىدى. 16قېرىنداشلر ،بۇ مۇقەددەس يازمىلر چوقۇم ئەمەلگە ئاشۇرۇلغان بولۇشى كېرەك ،مۇقەددەس روھ داۋۇتنىڭ ئاغزى بىلەن ئەيسانى ئېلىپ كەلگەنلەرگە يېتەكچىلىك قىلىدىغان يەھۇدا ھەققىدە ئىلگىرى ئېيتقان. 17چۈنكى ،ئۇ بىز بىلەن سانالغان ۋە بۇ خىزمەتنىڭ بىر قىسمىغا ئېرىشكەن. 18بۇ كىشى زۇلۇمنىڭ مۇكاپاتى بىلەن ئېتىز سېتىۋالدى .ئۇ بېشىنى لىڭشىتىپ ،ئوتتۇرىدا پارە-پارە بولۇپ كەتتى. 19يېرۇسالېمدىكى بارلىق كىشىلەرگە ئايان .چۈنكى بۇ ساھە ئۇلرنىڭ تىلى بىلەن Aceldamaدەپ ئاتىلىدۇ ،يەنى قان مەيدانى. 20چۈنكى ،ئۇ زەبۇر كىتابىدا مۇنداق يېزىلغان« :ئۇنىڭ تۇرالغۇسى چۆل-باياۋان بولۇپ كەتسۇن ،ھېچكىم بۇ يەردە تۇرمىسۇن .ئۇنىڭ ئېاىسكوپى باشقىلرنى ئالسۇن. 21شۇنىڭ ئۈچۈن ،رەببىمىز ئەيسا ئارىمىزغا كىرىپ-چىققاندا ،بىز بىلەن بىللە بولغان بۇ كىشىلەردىن. 22يەھيا پەيغەمبەرنىڭ چۆمۈلدڭرڭلۈشىدىن باشلپ ،ئۇ بىزدىن ئېلىپ كېتىلگەن كۈنىگە قەدەر ،ئۇنىڭ قايتا تىرىلگەنلىكىگە گۇۋاھچى بولۇشقا بۇيرۇلۇشى كېرەك. 23ئۇلر يۈسۈپ ئىسىملىك بارسابا ۋە ماتتىياس دەپ ئىككىنى تەيىنلىدى. 24ئۇلر دۇئا-تىلۋەت قىلىپ« :ئى رەببىم ،ھەممە ئادەمنىڭ قەلبىنى بىلىدىغان ،بۇ ئىككىسىنىڭ قايسىسىنى تاللىغانلىقىڭنى كۆرسەت »دېدى. 25شۇنداق قىلىپ ،ئۇ يەھۇدىغا گۇناھ قىلىپ يىقىلغان بۇ خىزمەت ۋە ئەلچىلىككە قاتنىشىپ ،ئۆز جايىغا بارسۇن. 26ئۇلر نېسىۋىسىنى بەردى .لتارىيە ماتىياغا چۈشتى .ئۇ ئون بىر ئەلچى بىلەن سانىلدى. ئىككىنچى باب 1 Pentekostكۈنى تولۇق يېتىپ كەلگەندە ،ئۇلرنىڭ ھەممىسى بىر يەرگە جەم بولدى. 2تۇيۇقسىز ئاسماندىن قاتتىق شامالدەك بىر ئاۋاز ئاالىنىپ ،ئۇلر ئولتۇرغان ئۆينىڭ ھەممىسىنى تولدۇردى. 3ئۇلرغا ئوتتەك توق تىللر كۆرڭندى ۋە ئۇلرنىڭ ھەر بىرىنىڭ ئۈستىدە ئولتۇردى. 4ئۇلرنىڭ ھەممىسى مۇقەددەس روھقا تولدى ۋە روھ ئۇلرغا ئېيتقاندەك باشقا تىللردا سۆزلەشكە باشلىدى. 5يېرۇسالېمدا يەھۇدىيلر ،تەقۋادار كىشىلەر ،ئاسماندىكى ھەر مىللەتتىن تۇراتتى. 6چەتئەلدە بۇ ئاۋاز ئاالنغاندىن كېيىن ،خاليىق بىر يەرگە جەم بولۇپ ،گااگىراپ قالدى ،چۈنكى ئۇلرنىڭ ھەممىسىنىڭ ئۆز تىلىدا سۆزلەۋاتقانلىقىنى ئاالىدى. 7ھەممەيلەن ھەيران قېلىشتى ۋە ھەيران قېلىشتى :بىر-بىرىگە« :قاراالر ،بۇلرنىڭ ھەممىسى جەلىلىيەلىك ئەمەسمۇ؟ 8بىز تۇغۇلغان ھەر بىر ئادەمنى ئۆز تىلىمىزدا قانداق ئااليمىز؟ 9پارفىيەلىكلەر ،مېدلر ،ئېلملىقلر ۋە مېسوپوتامىييە ،يەھۇدىيە ،كاپادوكيا ،پونتۇس ۋە ئاسىيادىكى ئاھالىلەر. 10فرىگيا ۋە پامفىلىيە ،مىسىر ۋە لىۋىيەنىڭ قىسمەن رايونلىرىدا كىرېن ۋە رىمدىكى ناتونۇش كىشىلەر ،يەھۇدىيلر ۋە دىنغا ئېتىقاد قىلغۇچىلر ، 96
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
11كرېت ۋە ئەرەبلەر ،بىز ئۇلرنىڭ تىلىمىزدا خۇدانىڭ ئېسىل ئەسەرلىرىنى سۆزلىگەنلىكىنى ئااليمىز. 12ھەممەيلەن ھەيران قېلىشتى ۋە بىر-بىرىگە« :بۇنىڭ مەنىسى نېمە؟ 13باشقىلر مەسخىرە قىلىپ« :بۇ كىشىلەر يېڭى شارابقا تولدى. 14بىراق ،پېترۇس ئون بىر ئادەم بىلەن بىللە تۇرۇپ ،ئاۋازىنى كۆتۈرڭپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئەي يەھۇدىيە خەلقى ۋە يېرۇسالېمدا ياشايدىغانلرنىڭ ھەممىسى سىلەرگە ئايان ،مېنىڭ سۆزڭمگە قۇلق سېلىڭلر. 15چۈنكى ،ئۇلر ئويلىغىنىڭىزدەك مەست ئەمەس ،چۈنكى ئۇ كۈننىڭ ئۈچىنچى ۋاقتى. 16بۇ ،يوئېل پەيغەمبەر ئېيتقان. 17خۇدا مۇنداق دەيدۇ« :ئاخىرقى كۈنلەردە ،مەن روھىمدىن پۈتۈن ئىنسانلرغا تۆكۈمەن .ئوغۇل-قىزلىرىڭلر پەيغەمبەرلىك قىلىدۇ ، ياشلىرىڭلر كۆرڭنىدۇ ،ياشانغانلر چۈش كۆرىدۇ. : 18روھىمنىڭ ئۇ كۈنلىرىدە خىزمەتكارلىرىمغا ۋە قۇللىرىمغا تۆكۈمەن .ئۇلر پەيغەمبەرلىك قىلىدۇ: 19مەن ئاسماندا مۆجىزىلەرنى ،يەر يۈزىدە مۆجىزىلەرنى كۆرسىتىمەن .قېنى ،ئوت ۋە ئىس-تۈتەكنىڭ پارلىرى: 20رەببىمىزنىڭ ئاشۇ ئۇلۇغ ۋە كۆرڭنەرلىك كۈنى كېلىشتىن بۇرۇن ،قۇياش قارااغۇلۇققا ،ئاي قانغا ئايلىنىدۇ. 21پەرۋەردىگارنىڭ نامىنى چاقىرغانلر قۇتقۇزۇلىدۇ. 22ئەي ئىسرائىللر ،بۇ سۆزلەرنى ئاالالر .ناسىرەلىك ئەيسا ،مۆجىزە ،مۆجىزىلەر ۋە مۆجىزىلەر بىلەن ئاراالردا خۇدانى تەستىقلىغان كىشى ،خۇدا سىلەر ئاراالردا قىلغان. 23ئۇ ،ئاللھنىڭ ئېنىق نەسىھىتى ۋە ئالدىن بىلىشى بىلەن قۇتقۇزۇۋېلىندىڭلر ،يامان قوللر بىلەن كرېستكە مىخلپ ئۆلتۈردى. 24خۇدا ئۇنى تىرىلدڭردى ،ئۆلۈم ئازابىنى يەاگىللەتتى ،چۈنكى ئۇنى تۇتۇۋېلىش مۇمكىن ئەمەس ئىدى. 25چۈنكى ،داۋۇت ئۇ توغرۇلۇق سۆزلەيدۇ ،مەن پەرۋەردىگارنى دائىم كۆز ئالدىمدا كۆردڭم ،چۈنكى ئۇ مېنىڭ ئوڭ قولۇمدا. 26شۇنىڭ بىلەن يۈرىكىم خۇشال بولدى ،تىلىم خۇشال بولدى .مېنىڭ تېنىممۇ ئۈمىد بىلەن ئارام ئالىدۇ: 27چۈنكى سەن جېنىمنى دوزاخقا تاشلىمايسەن ،مۇقەددەسلىرىڭنىڭ چىرىكلىكنى كۆرڭشىگە يول قويمايسەن. 28سەن مااا ھاياتلىق يولىنى تونۇشتۇردىڭ .سەن مېنى چىرايىڭ بىلەن خۇشال قىلغىن. 29ئەرلەر ۋە قېرىنداشلر ،مەن سىلەرگە ئاتا-بوۋىسى داۋۇت ھەققىدە ئەركىن سۆزلەيمەن ،ئۇ ھەم ئۆلدى ،دەپنە قىلىندى ،ئۇنىڭ قەبرىسى بۈگۈنگە قەدەر بىز بىلەن بىللە. 30شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئۇ بىر پەيغەمبەر بولۇپ ،خۇدانىڭ ئۇنىڭغا قەسەم بىلەن قەسەم قىلغانلىقىنى ،بەلنىڭ مېۋىسىنىڭ تېنىگە ئاساسەن ،ئەيسا مەسىھنى تىرىلدڭرڭپ ،ئۇنىڭ تەختىدە ئولتۇرىدىغانلىقىنى بىلدى. 31ئۇ مەسىھنىڭ قايتا تىرىلىشى ھەققىدە سۆزلەشتىن ئىلگىرى ،ئۇنىڭ روھىنىڭ دوزاختا قالمىغانلىقىنى ،تېنىنىڭمۇ بۇزۇلمىغانلىقىنى كۆردى. 32بۇ ئەيسانى خۇدا تىرىلدڭردى ،بىز ھەممىمىز گۇۋاھچىمىز. 33شۇنىڭ ئۈچۈن ،خۇدانىڭ ئوڭ قولى بىلەن ئۇلۇغلىنىپ ،ئاتامنىڭ مۇقەددەس روھنىڭ ۋەدىسىنى تاپشۇرۇۋالغاندىن كېيىن ،ئۇ ھازىر كۆرگەن ۋە ئاالۋاتقان بۇ ئىشنى ئوتتۇرىغا قويدى. 34چۈنكى ،داۋۇت ئاسمانغا كۆتۈرڭلمىدى ،ئەمما ئۇ ئۆزى« :پەرۋەردىگار پەرۋەردىگارىمغا «:مېنىڭ ئوڭ يېنىمدا ئولتۇرغىن »دېدى. 35دڭشمەنلىرىڭنى پۇتۇاغا ئايلندۇرغۇچە. 36شۇنىڭ ئۈچۈن ،پۈتۈن ئىسرائىللر جەزمەن بىلگىنكى ،خۇدا كرېستكە مىخلنغان ئەيسانى رەببىمىز ۋە مەسىھ قىلىپ ياراتتى. 37بۇ گەپنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇلرنىڭ كۆالى بىئارام بولۇپ ،پېترۇسقا ۋە باشقا ئەلچىلەرگە« :قېرىنداشلر »!دېدى. 38پېترۇس ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :تەۋبە قىلىڭلر ۋە گۇناھلىرىڭلرنىڭ كەچۈرڭم قىلىنىشى ئۈچۈن ھەر بىرىڭلرنى ئەيسا مەسىھنىڭ ئىسمى بىلەن چۆمۈلدڭرڭالر ،مۇقەددەس روھنىڭ سوۋغىتىنى تاپشۇرۇۋالىسىلەر. 39چۈنكى ،خۇدامىز پەرۋەردىگار چاقىرغاندەك ،بۇ ۋەدە سىلەرگە ۋە بالىلىرىڭلرغا ۋە يىراقتىكى بارلىق كىشىلەرگە ۋەدە قىلىنغان. 40ئۇ باشقا نۇرغۇن سۆزلەر بىلەن گۇۋاھلىق بېرىپ ۋە نەسىھەت قىلىپ مۇنداق دېدى« :ئۆزڭالرنى بۇ ئەۋلدتىن قۇتۇلدۇرۇالر. 41ئاندىن ،ئۇنىڭ سۆزىنى خۇشاللىق بىلەن قوبۇل قىلغانلر چۆمۈلدڭرڭلدى .شۇ كۈنى ،ئۇلرغا ئۈچ مىڭدەك ئادەم قوشۇلدى. 42ئۇلر ئەلچىلەرنىڭ تەلىماتى ۋە شېرىكچىلىكىدە ،ناننى سۇنۇشتا ۋە دۇئادا چىڭ تۇردى. 43ھەممە ئادەمدە قورقۇنچ پەيدا بولدى ،ئەلچىلەر نۇرغۇن مۆجىزە ۋە مۆجىزىلەرنى كۆرسەتتى. 44ئېتىقاد قىلغانلرنىڭ ھەممىسى ئورتاق بولۇپ ،ھەممە نەرسە ئورتاق ئىدى. 45مال-مۈلۈكلىرىنى ۋە مال-مۈلۈكلىرىنى سېتىپ ،ھەممە ئادەم ئېھتىياجلىق بولغاندەك ،ئۇلرغا بۆلۈپ بەردى. 46ئۇلر ھەر كۈنى ئىبادەتخانىدا بىر يەرگە جەم بولۇپ ،ئۆيمۇ-ئۆي نانلرنى سۇندۇرۇپ ،گۆشلىرىنى خۇشاللىق ۋە يالغۇزلۇق بىلەن يېدى. 47خۇدانى مەدھىيىلەپ ،ھەممە خەلقنىڭ ياخشى كۆرڭشىگە ئېرىشتى .رەببىمىز ھەر كۈنى قۇتقۇزۇشقا تېگىشلىك بولغان چېركاۋغا قوشۇلدى. 3باب1پېترۇس بىلەن يۇھاننا توققۇز سائەت دۇئا-تىلۋەت ۋاقتىدا بىللە ئىبادەتخانىغا چىقتى. 2ئانىسىنىڭ قورسىقىدىن ئاقساقال بولغان بىر كىشى ئېلىپ كېلىندى .ئۇلر ھەر كۈنى چىرايلىق دەپ ئاتىلىدىغان بۇتخانىنىڭ دەرۋازىسىغا قويۇپ ،بۇتخانىغا كىرگەنلەردىن سەدىقە تىلىدى. 3پېترۇس بىلەن يۇھاننانىڭ بۇتخانىغا كىرمەكچى بولغانلىقىنى كۆرگەنلەر سەدىقە سورىدى. 4پېترۇس يەھيا پەيغەمبەرگە تىكىلىپ تۇرۇپ : -بىزگە قاراڭ. 97
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
5ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا قۇلق سالدى. 6پېترۇس : -مەندە كۈمۈش ۋە ئالتۇن يوق .لېكىن مەن سااا بەرگەندەك :ناسىرەلىك ئەيسا مەسىھنىڭ نامىدا ئورنىدىن تۇرۇپ مېڭىڭ. 7ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئوڭ قولىدىن تۇتۇپ ،ئۇنى كۆتۈردى. 8ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ ،مېڭىپ ،ئۇلر بىلەن بىللە ئىبادەتخانىغا كىرىپ ،مېڭىپ ،سەكرەپ ،خۇدانى مەدھىيەلىدى. 9ھەممەيلەن ئۇنىڭ مېڭىپ خۇدانى مەدھىيىلىگەنلىكىنى كۆردى. 10ئۇلر ئىبادەتخانىنىڭ گۈزەل دەرۋازىسى ئالدىدا سەدىقە ئولتۇرغانلىقىنى بىلدى .ئۇلر يۈز بەرگەن ئىشلرغا ھەيران قېلىش ۋە ھەيران قېلىشتى. 11ساقىيىپ كەتكەن ئاقساقال پېترۇس بىلەن يەھيانى تۇتۇۋالغاندىن كېيىن ،كىشىلەر سۇليمان دەپ ئاتىلىدىغان راۋاقتا ئۇلرنىڭ يېنىغا يۈگۈردى. 12پېترۇس بۇنى كۆرڭپ ،كىشىلەرگە : -ئەي ئىسرائىللر ،نېمىشقا بۇنىڭغا ھەيران قالىسىلەر؟ ياكى نېمىشقا ئۆز كۈچىمىز ياكى مۇقەددەسلىكىمىز بىلەن بۇ ئادەمنى ماادۇرغاندەك بىزگە شۇنچە ئەستايىدىل قارايسىز؟ 13ئىبراھىم ،ئىسھاق ۋە ئەجدادلىرىمىزنىڭ خۇداسى بولغان ياقۇپنىڭ ئوغلى ئوغلى ئەيسانى ئۇلۇغلىدى .ئۇنى قويۇپ بەرگىنىڭدە ، پىلتۇسنىڭ ئالدىدا ئۇنى ئىنكار قىلدىڭ. 14لېكىن ،سىلەر مۇقەددەس ۋە ھەققانىي ئادەملەرنى ئىنكار قىلدىڭلر. 15خۇدا ئۆلۈمدىن تىرىلدڭرگەن ھايات شاھزادىسىنى ئۆلتۈردى .بىز گۇۋاھچىمىز. 16ئۇنىڭ نامىغا ئېتىقاد قىلىش ئارقىلىق ئۇنىڭ ئىسمى سىز كۆرگەن ۋە تونۇيدىغان بۇ ئادەمنى كۈچەيتتى .شۇنداق ،ئۇنىڭ ئېتىقادى ئۇنىڭغا ھەممىڭلرنىڭ ھۇزۇرىدا بۇ مۇكەممەل ساغلملىقنى ئاتا قىلدى. 17قېرىنداشلر! 18بىراق ،خۇدا ئىلگىرى بارلىق پەيغەمبەرلىرىنىڭ ئاغزىدىن مەسىھنىڭ ئازاب-ئوقۇبەت چېكىشى ئۈچۈن كۆرسەتكەن ئىشلرنى ئۇ ئەمەلگە ئاشۇردى. 19شۇنىڭ ئۈچۈن ،تەۋبە قىلىڭلر ۋە ئۆزگەرتىڭلر ،گۇناھلىرىڭلر ئۆچۈرڭلۈپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىدىن كېلىدۇ. 20ئۇ سىلەرگە ئىلگىرى يەتكۈزڭلگەن ئەيسا مەسىھنى ئەۋەتىدۇ. 21ئاسمان ئۇنى ھەممە نەرسىنىڭ ئەسلىگە كەلتۈرڭلگەنگە قەدەر قوبۇل قىلىشى كېرەك .خۇدا دۇنيانى باشلىغاندىن تارتىپ ھازىرغىچە بارلىق مۇقەددەس پەيغەمبەرلىرىنىڭ ئاغزىدا سۆزلىگەن. 22چۈنكى ،مۇسا ئەجدادلرغا مۇنداق دېدى« :تەارىڭ خۇداۋەندە مااا ئوخشاش مااا ئوخشاش قېرىنداشلىرىڭدىن بىر پەيغەمبەر بېرىدۇ .ئۇ سىلەرگە نېمە دېسە ،شۇنى ئااليسىلەر. 23ئۇ پەيغەمبەرنى ئاالىمايدىغان ھەر بىر ئادەم كىشىلەر ئارىسىدىن ھالك بولىدۇ. 24ھەئە ،سامۇئىل ۋە ئۇنىڭدىن كېيىنكى بارلىق پەيغەمبەرلەرمۇ بۇ كۈنلەرنى ئالدىن بېشارەت بەردى. 25سىلەر پەيغەمبەرلەرنىڭ ئەۋلدلىرى ۋە خۇدا ئەجدادلىرىمىز بىلەن تۈزگەن ئەھدىگە ۋاپا قىلىپ ،ئىبراھىمغا« :سېنىڭ ئەۋلدلىرىڭدا يەر يۈزىدىكى بارلىق كىشىلەر بەختلىك بولىدۇ »دېدى. 26ئەيسا مەسىھنى تىرىلدڭرگەندىن كېيىن ،ھەممىڭلرنىڭ گۇناھلىرىدىن يۈز ئۆرڭگەنلىكىڭلر ئۈچۈن ،خۇدا سىلەرگە بەخت ئاتا قىلدى. 4باب1ئۇلر خەلققە ،روھانىيلر ،ئىبادەتخانىنىڭ باشلىقى ۋە سادۇقىيلر بىلەن سۆزلەشكەندە ،ئۇلرنىڭ ئالدىغا كەلدى. 2ئۇلرنىڭ كىشىلەرگە ئۆگەتكەنلىكىدىن قايغۇردى ۋە ئەيسا ئارقىلىق ئۆلۈمدىن تىرىلىشنى تەشۋىق قىلدى. 3ئۇلر قوللىرىنى تەگكۈزڭپ ،ئەتىسى ساقلپ قويدى. 4لېكىن ،بۇ سۆزنى ئاالىغانلرنىڭ كۆپىنچىسى ئېتىقاد قىلدى .بۇ ئەرلەرنىڭ سانى بەش مىڭ ئەتراپىدا ئىدى. 5ئەتىسى ،ئۇلرنىڭ ھۆكۈمدارلىرى ،ئاقساقاللىرى ۋە تەۋرات ئۇستازلىرى. 6باش روھانىي ئانناس ،كايافاس ،يەھيا ،ئىسكەندەر ۋە باش روھانىينىڭ تۇغقانلىرى يېرۇسالېمغا يىغىلدى. 7ئۇلر ئارىسىغا ئورۇنلشتۇرغاندا ،ئۇلر« :بۇ كۈچ بىلەن ياكى قايسى ئىسىم بىلەن قىلدىڭ؟ »دەپ سورىدى. 8پېترۇس مۇقەددەس روھقا چۆمگەن ھالدا ،ئۇلرغا : -ئەي خەلقنىڭ ھۆكۈمرانلىرى ۋە ئىسرائىل ئاقساقاللىرى! 9ئەگەر بىز بۈگۈن ئاجىز ئادەمگە قىلىنغان ياخشى ئەمەلنى تەكشۈرسەك ،ئۇ قانداق ئۇسۇل بىلەن ساقىيىپ كېتىدۇ؟ 10ھەممىڭلرغا ۋە پۈتۈن ئىسرائىل خەلقىگە ئايانكى ،كرېستكە مىخلىغان ناسىرەلىك ئەيسا مەسىھنىڭ ئىسمى بىلەن ،خۇدا ئۇنى ئۆلۈمدىن تىرىلدڭردى ،ھەتتا بۇ كىشى ئۇنىڭ ئالدىدا بۇ يەردە تۇرىدۇ. 11بۇ تاش ياسىغۇچىلرنىڭ ھېچقايسىسىغا قويۇلمىغان تاش بولۇپ ،بۇلۇانىڭ بېشى بولۇپ قالدى. 12باشقا ھېچكىمدە نىجاتلىق يوق .چۈنكى ،ئاسمان ئاستىدا ئىنسانلر ئارىسىدىن باشقا ئىسىم يوق. 13پېترۇس بىلەن يۇھاننانىڭ دادىللىقىنى كۆرڭپ ،ئۇلرنىڭ بىلىمسىز ۋە نادان ئادەم ئىكەنلىكىنى ھېس قىلىپ ،ھەيران قېلىشتى .ئۇلر ھەزرىتى ئەيسا بىلەن بىللە بولغانلىقىنى بىلدى. 14ساقايغان كىشىنىڭ ئۇلر بىلەن بىللە تۇرغانلىقىنى كۆرڭپ ،ئۇنىڭغا قارشى ھېچ نەرسە دېيەلمىدى. 15لېكىن ،ئۇلر مەجلىستىن چېكىنىشكە بۇيرۇغاندا ،ئۆز-ئارا مەسلىھەتلەشتى. 16بۇ كىشىلەرگە نېمە قىلىشىمىز كېرەك؟ چۈنكى يېرۇسالېمدا ياشايدىغانلرنىڭ ھەممىسىدە ھەقىقەتەن كۆرڭنەرلىك مۆجىزە نامايان بولدى . بىز ئۇنى ئىنكار قىللمايمىز.
98
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
17لېكىن ،ئۇ خەلق ئارىسىدا تارقىلىپ كەتمىسۇن ،بىز ئۇلرغا قاتتىق تەھدىد قىليلى ،ئۇلر بۇنىڭدىن كېيىن بۇ ئىسىم بىلەن ھېچكىمگە سۆزلىمەيدۇ. 18ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى چاقىرىپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ نامىدا سۆزلىمەسلىككە ۋە تەلىم بەرمەسلىككە بۇيرۇدى. 19پېترۇس بىلەن يۇھاننا ئۇلرغا مۇنداق جاۋاب بەردى : -خۇدانىڭ نەزىرىدە خۇداغا قۇلق سېلىش توغرا بولمدۇ ،ھۆكۈم قىلغىن. 20چۈنكى ،بىز كۆرگەن ۋە ئاالىغان نەرسىلەرنى سۆزلىيەلمەيمىز. 21شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر ئۇلرغا تەھدىد سالغاندىن كېيىن ،ئۇلرنى قويۇپ بەردى .چۈنكى ،كىشىلەر سەۋەبىدىن ئۇلرنى قانداق جازاليدىغانلىقىنى تاپالمىدى .چۈنكى ھەممە ئادەم قىلغان ئىشلىرى ئۈچۈن خۇدانى ئۇلۇغلىدى. 22ئۇ كىشى قىرىق ياشتىن ئاشقان بولۇپ ،ئۇنىڭغا بۇ مۆجىزە كۆرسىتىلدى. 23ئۇلر قويۇپ بېرىلگەندىن كېيىن ،ئۆزلىرى بىلەن بىللە بېرىپ ،باش روھانىيلر ۋە ئاقساقاللرنىڭ ئۇلرغا ئېيتقانلىرىنىڭ ھەممىسىنى خەۋەر قىلدى. 24بۇ سۆزنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇلر بىر ئاۋاز بىلەن خۇداغا: 25خىزمەتكارىڭ داۋۇتنىڭ ئاغزىدا كىم« :نېمىشقا ياتلر غەزەپلەندى ،كىشىلەر بىھۇدە ئىشلرنى تەسەۋۋۇر قىلدى؟ 26يەر يۈزىدىكى پادىشاھلر ئورنىدىن تۇرۇپ ،ھۆكۈمدارلر پەرۋەردىگارغا ۋە ئۇنىڭ مەسىھكە قارشى توپلندى. 27چۈنكى ،ھىرود خان ۋە پونتيۇس پىلتۇس ،يەھۇدىي ئەمەسلەر ۋە ئىسرائىل خەلقى بىلەن مەسىھ قىلغان مۇقەددەس بالىڭىز ئەيساغا قارشى بىر ھەقىقەت بار ئىدى. 28چۈنكى ،قولىڭىز ۋە نەسىھىتىڭىز بۇرۇن قىلىشقا تېگىشلىك ئىشلرنى قىلىڭ. 29ئى رەببىم ،ئۇلرنىڭ تەھدىتىگە قاراڭ ،بەندىلىرىڭگە بەرگىن. 30ساقايتىش ئۈچۈن قولۇانى ئۇزات .بۇ مۆجىزىلەر ۋە مۆجىزىلەرنى مۇقەددەس بالىڭىز ئەيسانىڭ ئىسمى بىلەن قىلغىلى بولىدۇ. 31ئۇلر دۇئا-تىلۋەت قىلغاندا ،ئۇلر يىغىلغان جاي تەۋرەپ كەتتى .ئۇلرنىڭ ھەممىسى مۇقەددەس روھقا تولدى .ئۇلر دادىللىق بىلەن خۇدانىڭ سۆزىنى سۆزلىدى. 32ئېتىقاد قىلغانلرنىڭ ھەممىسى بىر قەلب ۋە بىر جان ئىدى .ئەمما ئۇلرنىڭ ھەممىسى ئورتاق ئىدى. 33ئەلچىلەر رەببىمىز ئەيسانىڭ قايتا تىرىلگەنلىكىگە گۇۋاھلىق بەردى. 34ئۇلرنىڭ ئارىسىدا كەمچىلىكى يوق ،چۈنكى يەر ياكى ئۆي ئىگىلىرى ئۇنى سېتىپ ،سېتىلغان نەرسىلەرنىڭ باھاسىنى ئېلىپ كەلدى. 35ئۇلرنى ئەلچىلەرنىڭ ئايىغىغا قويدى .ھەر بىر ئادەمگە ئېھتىياجغا قاراپ تەقسىم قىلىندى. 36ئەلچىلەر تەرىاىدىن بارنابا (يەنى تەسەللى بېرىش ئوغلى )دەپ ئاتالغان يوسې لۋىي ۋە سىارۇس دۆلىتى دەپ ئاتالغان. 37يەر بولۇپ ،ئۇنى سېتىپ ،پۇلنى ئېلىپ ئەلچىلەرنىڭ ئايىغىغا قويدى. 5باب1لېكىن ،ھانانىيا ئىسىملىك بىر كىشى ئايالى سافىرا بىلەن بىر ئۆينى سېتىۋەتتى. 2باھانىڭ بىر قىسمىنى ساقلپ قالدى ،ئايالىمۇ ئۇنىڭغا مەخاىي بولۇپ ،مەلۇم قىسمىنى ئېلىپ ئەلچىلەرنىڭ ئايىغىغا قويدى. 3پېترۇس : -ھانانىيا ،نېمىشقا شەيتان قەلبىڭنى مۇقەددەس روھقا يالغان ئېيتىش ۋە يەر باھاسىنىڭ بىر قىسمىنى ساقلپ قېلىش ئۈچۈن تولدۇردى؟ 4ئۇ قالغاندا ،ئۇ سىزنىڭ ئەمەسمۇ؟ ئۇ سېتىلىپ بولغاندىن كېيىن ،ئۆز كۈچىڭىزدە ئەمەسمۇ؟ نېمىشقا بۇ ئىشنى كۆالىڭىزدە ئويلپ قالدىڭىز؟ سەن ئىنسانلرغا يالغان ئېيتمىدىڭ ،بەلكى خۇداغا يالغان ئېيتتىڭ. 5بۇ سۆزنى ئاالىغان ھانانىيا يىقىلىپ ،روھتىن ۋاز كەچتى .بۇ گەپلەرنى ئاالىغانلرنىڭ ھەممىسىدە قاتتىق قورقۇنچ پەيدا بولدى. 6يىگىتلەر ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنى يارىلندۇرۇپ ،ئېلىپ چىقىپ دەپنە قىلدى. 7ئۈچ سائەتتىن كېيىن ،ئايالى نېمە ئىش بولغانلىقىنى بىلمەيل كىرىپ كەلدى. 8پېترۇس ئۇنىڭغا _ :مااا بۇ يەرنى شۇنچە كۆپ سېتىۋەتكەنمۇ؟ ئۇ :ھەئە ،بەك كۆپ. 9پېترۇس ئۇنىڭغا _ :سىلەر قانداق قىلىپ رەببىمىزنىڭ روھىنى سىناشقا قوشۇلدىڭلر؟ مانا ،ئېرىڭىزنى دەپنە قىلغانلرنىڭ پۇتى ئىشىك ئالدىدا بولۇپ ،سىزنى ئېلىپ كېتىدۇ. 10ئاندىن ئۇ دەرھال ئۇنىڭ ئايىغىغا يىقىلىپ چۈشتى ۋە ئەرۋاھىدىن ۋاز كەچتى .يىگىتلەر كىرىپ ئۇنىڭ ئۆلگەنلىكىنى بايقىدى ۋە ئۇنى ئېلىپ چىقىپ ،ئېرى تەرىاىدىن دەپنە قىلدى. 11پۈتۈن جامائەتكە ۋە بۇ گەپلەرنى ئاالىغانلرغا قاتتىق قورقۇنچ كەلدى. 12ئەلچىلەرنىڭ قولى بىلەن كىشىلەر ئارىسىدا نۇرغۇن مۆجىزىلەر ۋە مۆجىزىلەر بولدى .ئۇلر سۇليماننىڭ ھويلىسىدا بىردەك ئىدى. 13قالغانلرنىڭ ھېچقايسىسى ئۇلرغا قوشۇلۇشقا جۈرئەت قىللمىدى ،لېكىن كىشىلەر ئۇلرنى ئۇلۇغلىدى. 14ئېتىقادچىلر ئەر-ئايال نۇرغۇن كىشىلەر رەببىگە تېخىمۇ كۆپ قوشۇلدى). 15ئۇلر كېسەلرنى كوچىغا ئېلىپ چىقىپ ،كارىۋات ۋە ئورۇندۇقلرغا ياتقۇزدى ،ھېچ بولمىغاندا پېترۇسنىڭ يولدىن ئۆتۈپ كېتىۋاتقان سايىسى ئۇلرنىڭ بەزىلىرىنى سايە قىلليدۇ. 16يېرۇسالېم ئەتراپىدىكى شەھەرلەردىن نۇرغۇن كىشىلەر كېسەل كىشىلەرنى ۋە ناپاك روھلر بىلەن ئازابلنغان كىشىلەرنى ئېلىپ كەلدى . ئۇلر ھەممىسى ساقىيىپ كەتتى. 17باش روھانىي ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلرنىڭ ھەممىسى (يەنى سادۇقىيلرنىڭ مەزھىاى )ئورنىدىن تۇرۇپ ،غەزەپكە تولدى. 18ئەلچىلەرگە قوللىرىنى تەگكۈزڭپ ،ئۇلرنى زىندانغا تاشلىدى. 99
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
19پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى كېچىدە تۈرمىنىڭ ئىشىكلىرىنى ئاچتى ۋە ئۇلرنى سىرتقا چىقاردى. 20بېرىپ ،ئىبادەتخانىدا تۇرۇپ ،بۇ ھاياتتىكى بارلىق سۆزلەرنى كىشىلەرگە سۆزلە. 21ئۇلر بۇنى ئاالىغاندىن كېيىن ،سەھەردە ئىبادەتخانىغا كىرىپ ،تەلىم بەردى .باش روھانىي ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغانلر كېلىپ ، كېڭەشنى ۋە ئىسرائىللرنىڭ بارلىق كېڭەش پالتالىرىنى چاقىرىپ ،ئۇلرنى ئەكىلىش ئۈچۈن تۈرمىگە ئەۋەتتى. 22ئەمەلدارلر كېلىپ ،ئۇلرنى تۈرمىدە تاپالمىغاندىن كېيىن ،قايتىپ كەلدى. 23ئۇلر مۇنداق دېدى« :تۈرمە بىزنىڭ بارلىق بىخەتەرلىك بىلەن تاقىلىپ قالغانلىقىمىزنى ،قاراۋۇللرنىڭ ئىشىك ئالدىدا تۇرماي تۇرغانلىقىنى بايقىدى ،ئەمما بىز ئاچقاندا ئىچىمىزدە ئادەم تاپالمىدۇق. 24باش روھانىي ،ئىبادەتخانىنىڭ باشلىقى ۋە باش روھانىيلر بۇ گەپلەرنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇلر بۇ ئىشنىڭ قانداق بولىدىغانلىقىدىن گۇمانلندى. 25ئاندىن بىرى كېلىپ ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -مانا ،زىندانغا تاشلىغان كىشىلەر ئىبادەتخانىدا تۇرۇپ ،كىشىلەرگە تەلىم بېرىدۇ. 26ئاندىن ،كاپىتان بىلەن ئوفىتسېرلر بىلەن بىللە بېرىپ ،ئۇلرنى زورلۇقسىز ئېلىپ كەلدى. 27ھەزرىتى ئەيسانى ئېلىپ كېلىپ ،ئۇلرنى كېڭەشنىڭ ئالدىغا قويدى .باش روھانىي ئۇلردىن: 28ئېيتقىنكى « ،بىز سېنى بۇ ئىسىمدا ئوقۇتماسلىققا قاتتىق بۇيرۇمىدۇقمۇ؟ مانا ،يېرۇسالېمنى تەلىماتلىرىڭىز بىلەن تولدۇردىڭىز ۋە بۇ ئادەمنىڭ قېنىنى بىزگە ئېلىپ كېلىشنى ئويلىدىڭىز. 29پېترۇس ۋە باشقا ئەلچىلەر جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بىز ئىنسانلرغا ئەمەس ،خۇداغا ئىتائەت قىلىشىمىز كېرەك. 30ئەجدادلىرىمىزنىڭ خۇداسى ئەيسانى ئۆلتۈردى ۋە ئۇنى دەرەخكە ئېسىپ قويدى. 31خۇدا ئىسرائىلىيەگە تەۋبە قىلىش ۋە گۇناھلرنى كەچۈرڭم قىلىش ئۈچۈن ،ئوڭ قولى بىلەن شاھزادە ۋە نىجاتكار بولۇشقا كۆتۈردى. 32بىز ئۇنىڭ گۇۋاھچىلىرىمىز .خۇدا ئۇنىڭغا ئىتائەت قىلغانلرغا ئاتا قىلغان مۇقەددەس روھمۇ شۇنداق. 33ئۇلر بۇ گەپنى ئاالپ ،كۆالى يېرىم بولدى ۋە ئۇلرنى ئۆلتۈرڭش توغرىسىدا نەسىھەت قىلدى. 34شۇنىڭدىن كېيىن ،مەجلىستە بىر كىشى ئورنىدىن تۇرۇپ ،قانۇن دوختۇرى گامالىئېل ئىسىملىك بىر پەرىسىينى پۈتۈن خەلق ئارىسىدا شۆھرەت قازاندى ۋە ئەلچىلەرنى ئازراق بوشلۇققا بۇيرۇدى. 35ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :ئەي ئىسرائىللر ،بۇ كىشىلەرگە تېگىشمەكچى بولغانلىرىڭلرغا دىققەت قىلىڭلر. 36چۈنكى بۇ كۈنلەردىن ئىلگىرى تېئوداس ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۆزىنى بىر ئادەم دەپ ماختىدى .ئۇنىڭغا تۆت يۈزگە يېقىن ئادەم قوشۇلدى . كىم ئۆلتۈرڭلدى؟ ئۇنىڭغا ئىتائەت قىلغانلرنىڭ ھەممىسى چېچىلىپ ،بىكارغا كەتتى. 37بۇ كىشى باج تاپشۇرۇش كۈنىدە جەلىلىيە ئۆلكىسىدىكى يەھۇدا ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇنىڭدىن كېيىن نۇرغۇن كىشىلەرنى جەلپ قىلدى .ئۇمۇ ھالك بولدى .ھەتتا ئۇنىڭغا ئىتائەت قىلغانلرنىڭ ھەممىسى تارقاقلشتى. 38ئەمدى سىلەرگە دەيمەنكى ،بۇ كىشىلەردىن يىراق تۇرۇالر ،ئۇلرنى قويۇۋېتىڭلر ،چۈنكى بۇ نەسىھەت ياكى بۇ خىزمەت ئىنسانلردىن بولسا ،ئۇ بىكار بولىدۇ. 39ئەگەر ئۇ خۇدادىن كەلگەن بولسا ،ئۇنى ئاغدۇرۇپ تاشلىيالمايسىز .ھەتتا خۇداغا قارشى ئۇرۇش قىلغىنىڭلر مۇمكىن. 40ئۇلر ھەزرىتى ئەيساغا قوشۇلدى .ئۇلر ئەلچىلەرنى چاقىرىپ ئۇلرنى ئۇرۇپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ نامىدا سۆزلىمەسلىككە بۇيرۇدى. 41ئۇلر ئۆزلىرىنىڭ ئىسمى بىلەن نومۇس قىلىشقا ليىق ھېسابلنغانلىقىدىن خۇشال بولۇپ ،كېڭەشنىڭ ھۇزۇرىدىن ئايرىلدى. 42ئۇلر ھەر كۈنى ئىبادەتخانىدا ۋە ھەممە ئۆيدە ئەيسا مەسىھنى ئۆگىتىش ۋە ۋەز ئېيتىشنى توختاتمىدى. 6باب1ئۇ كۈنلەردە ،شاگىرتلرنىڭ سانى كۆپەيگەندە ،گرېتسىيەلىكلەرنىڭ ئىبرانىيلرغا قارشى شىكايەتلىرى پەيدا بولدى ،چۈنكى ئۇلرنىڭ تۇل ئاياللىرى كۈندىلىك خىزمەتتە سەل قارالغان. 2ئاندىن ،ئون ئىككى شاگىرت خاليىقنى چاقىرىپ : -خۇدانىڭ سۆزىنى تاشلپ ،داستىخانغا خىزمەت قىلىشىمىز مۇۋاپىق ئەمەس. 3شۇاا ،بۇرادەرلەر ،ئاراالردا مۇقەددەس روھ ۋە ئەقىل-پاراسەتكە تولغان يەتتە سەمىمىي دوكلتنى كۆرڭڭ. 4لېكىن بىز ئۆزىمىزنى توختىماي دۇئاغا ۋە سۆزنىڭ خىزمىتىگە بېرىمىز. 5بۇ سۆز پۈتۈن خەلقنى خۇشال قىلدى .ئۇلر ئېتىقاد ۋە مۇقەددەس روھقا تولغان ستىفېننى ،فىلىپ ،پروخورۇس ،نىكانور ،تىمون ، پارمېناس ۋە ئانتاكيانىڭ دىنغا ئېتىقاد قىلىدىغان نىكولسنى تاللىدى. 6ئۇلر ئەلچىلەرنىڭ ئالدىغا قويدى .ئۇلر دۇئا-تىلۋەت قىلىپ ،ئۇلرغا قول قويدى. 7خۇدانىڭ سۆزى كۆپەيدى .يېرۇسالېمدا شاگىرتلرنىڭ سانى ناھايىتى كۆپەيدى .نۇرغۇن روھانىيلر ئېتىقادقا بويسۇندى. 8ئىمان ۋە كۈچ-قۇۋۋەتكە تولغان ستىفېن كىشىلەر ئارىسىدا چوڭ مۆجىزە ۋە مۆجىزە ياراتتى. 9شۇنىڭدىن كېيىن ،ئىبادەتخانىنىڭ بىر قىسمى لىبېرىنلر ،كېرىيەلىكلەر ،ئىسكەندىرىيەلىكلەر ۋە سىلىتسىيە ۋە ئاسىيالىقلرنىڭ ئىبادەتخانىسى دەپ ئاتالدى. 10ئۇلر سۆزلىگەن ھېكمەت ۋە روھقا قارشى تۇرالمىدى. 11ئاندىن ئۇلر كىشىلەرنى بويسۇندۇردى ،ئۇلر« :بىز ئۇنىڭ مۇساغا ۋە خۇداغا تۆھمەت چاپلىغانلىقىنى ئاالىدۇق. 12ئۇلر خەلقنى ،ئاقساقاللرنى ۋە تەۋرات ئۇستازلىرىنى قوزغاپ ،ئۇنىڭ ئالدىغا كېلىپ ،ئۇنى تۇتۇۋېلىپ ،ئۇنى كېڭەشكە ئېلىپ كەلدى. 13يالغان گۇۋاھچىلر قۇردى ،ئۇلر« :بۇ كىشى بۇ مۇقەددەس جايغا ۋە قانۇنغا تۆھمەت چاپلشتىن ۋاز كەچمەيدۇ». 14چۈنكى ،بىز ئۇنىڭ ناسىرەلىك ئەيسانىڭ بۇ يەرنى ۋەيران قىلىدىغانلىقىنى ۋە مۇسانىڭ بىزگە يەتكۈزگەن ئۆرپ-ئادەتلىرىنى ئۆزگەرتىدىغانلىقىنى ئېيتقانلىقىنى ئاالىدۇق. 15يىغىندا ئولتۇرغانلرنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭغا تىكىلىپ قاراپ ،ئۇنىڭ چىرايىنى پەرىشتىنىڭ چىرايىدەك كۆردى. 100
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
7باب1باش روھانىي : -بۇ ئىشلر شۇنداقمۇ؟ 2ئۇ مۇنداق دېدى« :قېرىنداشلر ،قېرىنداشلر !شان-شەرەپ ئىلھى ئاتىمىز ئىبراھىم ئەلەيھىسسالم مېسوپوتامىييەدە بولۇپ ،چارراندا تۇرۇشتىن ئىلگىرى ئۇنىڭغا كۆرڭندى. 3ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئۆز يۇرتۇادىن ،تۇغقانلىرىڭدىن چىقىپ ،مەن سااا كۆرسىتىدىغان زېمىنغا كەل. 4ئۇ كالدانلىقلرنىڭ زېمىنىدىن چىقىپ ،چارراندا تۇردى .ئۇ يەردىن ئاتىسى ئۆلگەندىن كېيىن ،ئۇنى بۇ يەرگە ئېلىپ كەتتى. 5ئۇ ئۇنىڭغا مىراس قالدۇرمىدى. . 6خۇدا بۇ دانالرغا مۇنداق دېدى :ئۇنىڭ ئەۋلدلىرى يات بىر جايدا تۇرسۇن .ئۇلرنى قۇللۇققا ئېلىپ كىرىشى ۋە ئۇلرغا تۆت يۈز يىل يامانلىق تىلىشى كېرەك. 7ئۇلر قۇل بولۇپ قالىدىغان مىللەتنى مەن ھۆكۈم قىلىمەن - ،دېدى خۇدا. 8ھەزرىتى ئەيسا خەتنە قىلىش ئەھدىسىنى بەردى .شۇنىڭ بىلەن ،ئىبراھىم ئىسھاقنى تۇغۇپ ،سەككىزىنچى كۈنى خەتنىسىنى قىلدى .ئىسھاق ياقۇپنى تۇغدى .ياقۇپ ئون ئىككى ئاتا-بوۋىسىنى تۇغدى. 9ئاتا-بوۋىلىرى ھەسەت قىلىپ ،يۈسۈپنى مىسىرغا سېتىۋەتتى ،لېكىن خۇدا ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئىدى. 10ئۇنى بارلىق ئازاب-ئوقۇبەتلىرىدىن قۇتۇلدۇرۇپ ،مىسىر پادىشاھى فىرئەۋننىڭ نەزىرىدە ئۇنىڭغا ياخشىلىق ۋە ئەقىل-پاراسەت ئاتا قىلدى . ئۇنى مىسىر ۋە ئۇنىڭ پۈتۈن ئۆيىنىڭ باشلىقى قىلدى. 11مىسىر ۋە قاناننىڭ ھەممە يېرىدە ئاچارچىلىق يۈز بەردى .ئەجدادلىرىمىز ھېچقانداق رىزىق تاپالمىدى. 12لېكىن ،ياقۇپ مىسىردا قوناق بارلىقىنى ئاالپ ،ئالدى بىلەن ئەجدادلىرىمىزنى ئەۋەتتى. 13يۈسۈپ ئىككىنچى قېتىم قېرىنداشلىرىغا تونۇلدى .يۈسۈپنىڭ تۇغقانلىرى فىرئەۋنگە تونۇلدى. 14ئاندىن ،يۈسۈپنى ئەۋەتىپ ،ئاتىسى ياقۇپنى ۋە ئۇنىڭ بارلىق تۇغقانلىرىنى ،ئاتمىش ئون بەش ئادەمنى چاقىردى. 15شۇنىڭ بىلەن ،ياقۇپ مىسىرغا چۈشۈپ ،ئۇ ۋە بىزنىڭ ئاتا-بوۋىلىرىمىز ئۆلدى. 16سىخېمغا ئېلىپ كېلىندى ۋە ئىبراھىمنىڭ سىخېمنىڭ ئاتىسى ئەممورنىڭ ئوغۇللىرىدىن نۇرغۇن پۇلغا سېتىۋالغان قەبرىگە قويۇلدى. 17لېكىن ،خۇدا ئىبراھىمغا قەسەم قىلغان ۋەدىگە يېقىنلشقاندا ،كىشىلەر مىسىردا كۆپىيىپ ،كۆپىيىپ كەتتى. 18يۈسۈپنى تونۇمايدىغان يەنە بىر پادىشاھ مەيدانغا كەلدى. 19ئوخشاش تۇغقانلىرىمىز بىلەنمۇ شۇنداق مۇئامىلە قىلدى ،رەزىللىك ئاتا-بوۋىلىرىمىزنى ئۆتۈندى ،شۇنداق قىلىپ ئۇلر كىچىك بالىلىرىنى قوغلپ چىقىرىۋەتتى. 20ئۇ ۋاقىتتا مۇسا تۇغۇلۇپ ،بەك ئادىل بولۇپ ،دادىسىنىڭ ئۆيىدە ئۈچ ئاي ئوزۇقلندى. 21ئۇ قوغلنغاندىن كېيىن ،فىرئەۋننىڭ قىزى ئۇنى ئېلىپ ،ئۆز ئوغلى ئۈچۈن باقتى. 22مۇسا مىسىرلىقلرنىڭ بارلىق ئەقىل-پاراسىتى بىلەن ئۆگىنىلدى ،سۆز-ھەرىكەتتە كۈچلۈك ئىدى. 23ئۇ قىرىق ياشقا كىرگەندە ،ئۇنىڭ قېرىنداشلىرىنى ئىسرائىللرنى يوقلش كۆالىگە كەلدى. 24ئۇلرنىڭ ئىچىدىكى بىرىنىڭ زۇلۇمغا ئۇچرىغانلىقىنى كۆرڭپ ،ئۇنى قوغدىدى ۋە زۇلۇمغا ئۇچرىغانلردىن ئۆچ ئالدى ۋە مىسىرلىقنى ئۇردى. 25چۈنكى ،ئۇ قېرىنداشلىرى خۇدانىڭ ئۆز قولى بىلەن ئۇلرنى قانداق قۇتقۇزىدىغانلىقىنى چۈشەنگەن بولتتى ،دەپ ئويلىدى. 26ئەتىسى ئۇلر تىركىشىۋاتقاندا ئۇلرغا ئۆزىنى كۆرسەتتى ۋە ئۇلرنى يەنە بىر يەرگە قويۇپ« :ئەپەندىلەر ،قېرىنداشلر !نېمىشقا بىر- بىرىڭلرغا زۇلۇم قىلىسىلەر؟ 27قوشنىسىغا زۇلۇم قىلغان كىشى ئۇنى قوغلپ« :سېنى كىم بىزگە ھۆكۈمرانلىق ۋە سوتچى قىلدى؟ 28تۈنۈگۈن مىسىرلىق قىلغاندەك ،مېنى ئۆلتۈرەمسەن؟ 29ئاندىن بۇ سۆزدىن مۇسادىن قېچىپ ،مادىئان زېمىنىدا ناتونۇش ئادەم بولۇپ ،ئۇ يەردە ئىككى ئوغۇل تۇغدى. 30قىرىق يىل توشقاندىن كېيىن ،سىنا تېغىنىڭ چۆللۈكىدە پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى بىر دەرەختىكى ئوت يالقۇنىدا ئۇنىڭغا كۆرڭندى. 31مۇسا بۇنى كۆرگەندىن كېيىن ،ھەيران بولۇپ ھەيران بولۇپ ،ئۇنى كۆرڭپ يېقىنلشقاندا ،پەرۋەردىگارنىڭ ئاۋازى ئۇنىڭغا كەلدى. 32مەن« :مەن سېنىڭ ئاتا-بوۋىلىرىڭنىڭ ،ئىبراھىمنىڭ ،ئىسھاقنىڭ ۋە ياقۇپنىڭ تەارىسى »دېدى .مۇسا تىترەپ ،كۆرڭشۈشكە جۈرئەت قىللمىدى. 33ئاندىن ،پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا« :ئايىغىڭنى ئايىغىڭدىن چىقار ،چۈنكى سەن تۇرغان جاي مۇقەددەس يەر. 34مەن ئۆز خەلقىمنىڭ مىسىردىكى ئازاب-ئوقۇبەتلىرىنى كۆردڭم ،ئۇلرنىڭ نالە-پەريادلىرىنى ئاالىدىم ۋە ئۇلرنى قۇتقۇزۇش ئۈچۈن كەلدىم .ئەمدى كەل ،مەن سېنى مىسىرغا ئەۋەتىمەن. 35ئۇلر رەت قىلغان مۇسا« :سېنى كىم ھۆكۈمدار ۋە سوتچى قىلدى؟ خۇدامۇ دەل-دەرەختە ئۇنىڭغا كۆرڭنگەن پەرىشتىنىڭ قولى بىلەن ھۆكۈمدار ۋە قۇتۇلدۇرغۇچى بولۇشقا ئەۋەتتى. ئۇ ئۇلرنى مىسىر زېمىنىدا ،قىزىل دېڭىزدا ۋە چۆلدە قىرىق يىل مۆجىزە ۋە ئالمەتلەرنى كۆرسەتتى. 37مۇسا پەيغەمبەر بەنى-ئىسرائىلغا مۇنداق دېدى« :خۇدايىڭ پەرۋەردىگار پەرۋەردىگار مااا ئوخشاش مااا ئوخشاش قېرىنداشلىرىڭلرنى تىرىلدڭرىدۇ .ئۇنىڭ گېاىنى ئااليسىز. 38ئۇ سىنا تېغىدا ئۇنىڭغا سۆزلىگەن پەرىشتە ۋە ئاتا-بوۋىلىرىمىز بىلەن چۆلدىكى چېركاۋدا بولۇپ ،بىزگە ئاتا قىلىدىغان جانلىق سۆزلەرنى قوبۇل قىلدى. 39ئاتا-بوۋىلىرىمىز ئۇنىڭغا ئىتائەت قىلماي ،ئۇنى ئۇلردىن قوغلپ چىقاردى ۋە ئۇلرنىڭ قەلبىدە يەنە مىسىرغا قايتتى.
101
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
40ھارۇنغا« :بىزنى ئالدىمىزغا ئىلھ قىلغىن ،چۈنكى بىزنى مىسىردىن ئېلىپ چىققان مۇسا مۇساغا كەلسەك ،بىز ئۇنىڭ نېمە بولغانلىقىنى بىلمەيمىز. 41ئۇ ۋاقىتلردا ئۇلر موزاي ياساپ ،بۇتقا قۇربانلىق قىلدى ۋە ئۆز قوللىرى بىلەن خۇشال بولدى. 42خۇدا كەينىگە بۇرۇلۇپ ،ئۇلرنى ئەرشتىكى قوشۇنغا ئىبادەت قىلىش ئۈچۈن بەردى .پەيغەمبەرلەرنىڭ كىتابىدا يېزىلغاندەك ،ئەي ئىسرائىللر ئائىلىسى ،مااا چۆلدە قىرىق يىل مابەينىدە ئۆلتۈرڭلگەن ھايۋانلر ۋە قۇربانلىقلرنى سۇندىڭىزمۇ؟ 43شۇنداق ،سىلەر مولوچنىڭ چېدىرى ۋە ئىلھىڭ رېمفاننىڭ يۇلتۇزىنى ئېلىپ ،ئۇلرغا چوقۇنۇش ئۈچۈن ياسىغان سانلرنى ئېلىپ كەلدىڭ ،مەن سېنى بابىلوننىڭ سىرتىغا ئېلىپ چىقىمەن. 44ئەجدادلىرىمىز مۇسا پەيغەمبەرگە ئۆزى ئېيتقاندەك ياسىسۇن دەپ ،ئۆزى بەلگىلىگەندەك چۆلدە گۇۋاھلىق چېدىرى بار ئىدى. 45ئۇنىڭدىن كېيىن كەلگەن ئاتا-بوۋىلىرىمىز ئەيسا بىلەن بىللە داۋۇتنىڭ زامانىغىچە خۇدا ئەجدادلىرىمىزنىڭ ئالدىدا چىقىرىپ تاشلىغان يەھۇدىي ئەمەسلەرنىڭ ئىگىدارچىلىقىغا ئېلىپ كىردى. 46ئۇلر خۇدانىڭ ئىلتىااتىغا ئېرىشىپ ،ياقۇپنىڭ خۇداسى ئۈچۈن چېدىرى تېاىشنى ئارزۇ قىلدى. 47سۇليمان ئۇنىڭغا ئۆي سالدى. 48قانداقل بولمىسۇن ،ھەممىدىن ئۈستۈن كىشى قولدا ياسالغان بۇتخانىلردا تۇرمايدۇ .پەيغەمبەر ئېيتقاندەك: 49ئەرش مېنىڭ تەختىم ،يەر مېنىڭ پۇتۇم .رەببىم مۇنداق دەيدۇ :ياكى مېنىڭ ئارام ئالىدىغان جايىم نېمە؟ 50مېنىڭ قولۇم بۇ ئىشلرنىڭ ھەممىسىنى ئەمەسمۇ؟ 51سىلەر قەلب ۋە قۇلقلردا خەتنىسى قىلىنمىغان ،خەتنىسى قىلىنمىغانلر ،مۇقەددەس روھقا ھەر ۋاقىت قارشى تۇرىسىلەر .ئاتا- بوۋىلىرىڭلرمۇ شۇنداق. 52ئاتا-بوۋىلىرىڭلردىن قايسىسى زىيانكەشلىككە ئۇچرىمىدى؟ ئۇلر ھەققانىي ئادەم كېلىشتىن ئىلگىرى كۆرسەتكەنلەرنى ئۆلتۈردى .سىلەر ھازىر ئۇنىڭغا خىيانەتچى ۋە قاتىل بولدىڭلر. 53تەۋرات قانۇنىنى پەرىشتىلەرنىڭ ئورۇنلشتۇرۇشى بىلەن قوبۇل قىلغان ۋە ئۇنى ئىجرا قىلمىغان. 54ئۇلر بۇ گەپلەرنى ئاالپ ،كۆالى يېرىم بولدى ۋە چىشلىرى بىلەن ئۇنى چىشلىدى. 55لېكىن ،ئۇ مۇقەددەس روھقا تولۇپ ،قەتئىيلىك بىلەن ئاسمانغا قارىدى ۋە خۇدانىڭ شان-شەرىاىنى ۋە ئەيسانىڭ خۇدانىڭ ئوڭ يېنىدا تۇرغانلىقىنى كۆردى. 56ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -مەن ئاسماننىڭ ئېچىلغانلىقىنى ۋە ئىنسانئوغلىنىڭ خۇدانىڭ ئوڭ يېنىدا تۇرغانلىقىنى كۆردڭم. 57ئاندىن ئۇلر قاتتىق ئاۋاز بىلەن ۋارقىراپ-جارقىراپ ،قۇلقلىرىنى توختىتىۋەتتى ۋە بىردەك ئۇنىڭ يېنىغا يۈگۈردى. 58ئۇنى شەھەردىن قوغلپ ،چالما-كېسەك قىلدى .گۇۋاھچىلر كىيىملىرىنى سائۇل ئىسىملىك بىر يىگىتنىڭ ئايىغىغا قويدى. 59ئۇلر ستىفېننى چالما-كېسەك قىلىپ ،خۇدانى چاقىرىپ« :ئى رەببىم ئەيسا ،مېنىڭ روھىمنى قوبۇل قىل »دېدى. 60ئۇ تىزلىنىپ تۇرۇپ قاتتىق ئاۋازدا« :ئى رەببىم ،بۇ گۇناھنى ئۇلرنىڭ ئۈستىگە ئالمىغىن .ئۇ بۇ سۆزنى قىلىپ ئۇخلپ قالدى. 8باب1سائۇل ئۇنىڭ ئۆلۈمىگە قوشۇلدى .ئۇ ۋاقىتتا يېرۇسالېمدىكى چېركاۋغا قاتتىق زىيانكەشلىكلەر بولدى .ئۇلرنىڭ ھەممىسى ئەلچىلەردىن باشقا يەھۇدىيە ۋە سامارىيە قاتارلىق جايلرغا تارقالغان. 2ئىخلسمەن كىشىلەر ستىفېننى دەپنە قىلىپ ،ئۇنىڭ ئۈچۈن قاتتىق نالە قىلدى. 3سائۇلغا كەلسەك ،ئۇ چېركاۋنى ۋەيران قىلدى ،ھەر ئۆيگە كىردى ۋە ئەر-ئاياللرنى ئۆچۈرڭپ تۈرمىگە تاشلىدى. 4شۇنىڭ ئۈچۈن ،چەتئەلرگە تارقالغانلر بۇ سۆزنى يەتكۈزگەن ھەممە يەرگە باردى. 5فىلىپ سامارىيە شەھىرىگە بېرىپ ،ئۇلرغا مەسىھنى يەتكۈزدى. 6كىشىلەر فىلىانىڭ ئېيتقانلىرىغا قۇلق سېلىپ ،ئۇنىڭ مۆجىزىلىرىنى ئاالىدى ۋە كۆردى. 7چۈنكى ،ناپاك روھلر قاتتىق ۋارقىراپ-جارقىراپ يىغلپ كەتتى .ئۇلر ئىگە بولغان نۇرغۇن كىشىلەردىن چىقتى. 8ئۇ شەھەردە ناھايىتى خۇشاللىق بولدى. 9بىراق ،سىمون ئىسىملىك بىر كىشى بار ئىدى ،ئۇ ئىلگىرى بۇ شەھەردە سېھىرگەرلىك قىلىپ ،سامارىيە خەلقىنى سېھىرلەپ ،ئۆزىنىڭ بىر ئۇلۇغ ئادەم ئىكەنلىكىنى ئېيتىپ: 10ھەممەيلەن كىچىك-چوالرغا دىققەت قىلىپ« :بۇ ئادەم خۇدانىڭ ئۇلۇغ قۇدرىتى. 11ئۇلر ھەزرىتى ئەيساغا ھۆرمەت قىلدى. 12لېكىن ،ئۇلر فىلىانىڭ خۇدانىڭ پادىشاھلىقى ۋە ئەيسا مەسىھنىڭ ئىسمى توغرىسىدىكى ئىشلرنى تەشۋىق قىلىۋاتقانلىقىغا ئىشەنگەندىن كېيىن ،ئەر-ئايال ئىككىيلەن چۆمۈلدڭرڭلدى. 13سىمۇن ئۆزىمۇ ئېتىقاد قىلدى .ئۇ سۇغا چۆمۈلدڭرڭلگەندىن كېيىن ،فىلىپ بىلەن بىللە بولۇپ ،مۆجىزە ۋە مۆجىزىلەرنى كۆرڭپ ھەيران قالدى. 14يېرۇسالېمدىكى ئەلچىلەر سامارىيەنىڭ خۇدانىڭ سۆزىنى تاپشۇرۇۋالغانلىقىنى ئاالپ ،ئۇلرغا پېترۇس ۋە يۇھاننا ئەۋەتتى. 15ئۇلر چۈشكەندە ،ئۇلر مۇقەددەس روھنى قوبۇل قىلسۇن دەپ ،ئۇلر ئۈچۈن دۇئا قىلدى. 16چۈنكى ،ئۇ ئۇلرنىڭ ھېچقايسىسىغا چۈشمىدى .پەقەت ئۇلر رەببىمىز ئەيسانىڭ ئىسمى بىلەن چۆمۈلدڭرڭلدى). 17ئاندىن ،ئۇلرغا قوللىرىنى تەگكۈزڭپ ،مۇقەددەس روھنى قوبۇل قىلدى. 18سىمون ئەلچىلەرنىڭ قولىنى قويۇپ مۇقەددەس روھنىڭ بېرىلگەنلىكىنى كۆرڭپ ،ئۇلرغا پۇل بەردى. 19مااا« :مااا بۇ كۈچنى بەرگىن ،مەن كىمگە قول قويسام ،ئۇ مۇقەددەس روھنى قوبۇل قىلىدۇ »دېدى. 102
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
20لېكىن ،پېترۇس ئۇنىڭغا : -پۇلىڭ سەن بىلەن بىللە يوقىلىدۇ ،چۈنكى سەن خۇدانىڭ سوۋغىتىنى پۇل بىلەن سېتىۋالغىلى بولىدۇ دەپ ئويلىدىڭ. 21بۇ ئىشتا سىزنىڭ نېسىۋىڭىز ۋە نېسىۋىڭىز يوق ،چۈنكى قەلبىڭىز خۇدا ئالدىدا توغرا ئەمەس. 22شۇنىڭ ئۈچۈن ،يامانلىقىڭلرغا تەۋبە قىلىپ ،خۇدادىن دۇئا قىلغىن ،ئەگەر كۆالۈادىكى ئويلر كەچۈرڭم قىلىنسا. 23چۈنكى ،سېنىڭ ئاچچىقسۇدا ۋە زۇلۇمنىڭ باغرىدا ئىكەنلىكىڭنى ھېس قىلدىم. 24ئاندىن ،سىمون جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -مەندىن پەرۋەردىگارغا دۇئا قىلىڭلر ،بۇ سۆزلەرنىڭ ھېچقايسىسى مېنىڭ بېشىمغا كەلمىسۇن. 25ئۇلر پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىگە گۇۋاھلىق بېرىپ ۋەز-نەسىھەت قىلىپ ،يېرۇسالېمغا قايتىپ كېلىپ ،سامارىيىلىكلەرنىڭ نۇرغۇن يېزىلىرىدا خۇش خەۋەر يەتكۈزدى. 26پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى فىلىاقا : -ئورنۇادىن تۇر ،جەنۇبقا قاراپ يېرۇسالېمدىن غەززەگە بارىدىغان يولغا قاراپ مااغىن. 27ئۇ ئورنىدىن تۇرۇپ كەتتى .مانا ،ئېفىيوپىيەلىك بىر كىشى ،ئېفىئوپىيەلىك خانىشنىڭ كانداس خانىشى باشچىلىقىدىكى كاتتا ئەمەلدار ،ئۇنىڭ بارلىق خەزىنىسىگە مەسئۇل بولغان ۋە يېرۇسالېمغا كېلىپ دۇئا-تىلۋەت قىلىشقا كەلگەن. 28قايتىپ كېلىپ ،ھارۋىسىدا ئولتۇرۇپ ،پەيغەمبەر پەيغەمبەرنى ئوقۇدى. 29ئاندىن كېيىن ،فىلىپ فىلىاقا« :يېقىنلىشىڭلر ۋە بۇ ھارۋىغا قوشۇلۇالر »دېدى. 30فىلىپ ئۇ يەرگە يۈگۈرڭپ بېرىپ ،ئۇنىڭ يەشايا پەيغەمبەرنى ئوقۇغانلىقىنى ئاالپ : -نېمە ئوقۇغانلىقىڭىزنى چۈشىنەمسىز؟ 31ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -مەندىن باشقا قانداق ئادەم بار؟ ئۇ فىلىانىڭ كېلىپ ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئولتۇرۇشىنى ئارزۇ قىلدى. 32ئۇ ئوقۇغان مۇقەددەس كىتابنىڭ ئورنى مۇشۇ ،ئۇ قويدەك بوغۇزلشقا ئېلىپ كېلىندى .قىرقىغۇچىنىڭ ئالدىدا گاچا قوزىغا ئوخشاش ، ئاغزىنى ئاچمىدى. 33خورلۇقتا ئۇنىڭ ھۆكۈمى تارتىۋېلىندى ،ئۇنىڭ ئەۋلدلىرىنى كىم جاكارليدۇ؟ چۈنكى ئۇنىڭ ھاياتى يەر يۈزىدىن ئېلىنغان. 34پاۋلۇس فىلىاكە جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -بۇ ئىشنى پەيغەمبەردىن كىم سۆزلەيدۇ؟ ئۆزىمۇ ياكى باشقا بىر ئادەممۇ؟ 35فىلىپ ئاغزىنى ئېچىپ ،شۇ كىتابتىن باشلپ ،ھەزرىتى ئەيساغا ۋەز ئېيتتى. 36ئۇلر يولغا چىققاندا ،ئۇلر مەلۇم بىر سۇغا كەلدى .ھاكىم مۇنداق دېدى :مېنىڭ چۆمۈلدڭرڭلۈشىمگە نېمە توسالغۇ بولىدۇ؟ 37فىلىپ مۇنداق دېدى« :ئەگەر پۈتۈن ۋۇجۇدىڭىز بىلەن ئىشەنسىڭىز ،شۇنداق قىلليسىز .ئۇ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :مەن ئەيسا مەسىھنىڭ خۇدانىڭ ئوغلى ئىكەنلىكىگە ئىشىنىمەن. 38ئۇ ھارۋىغا ئورنىدىن تۇرۇشنى بۇيرۇدى .ئۇ ئۇنى چۆمۈلدڭردى. 39ئۇلر سۇدىن چىققاندا ،پەرۋەردىگارنىڭ روھى فىلىانى تۇتۇۋېلىپ ،ئوردا ئۇنى ئەمدى كۆرمىدى .ئۇ خۇشال ھالدا يولغا چىقتى. 40فىلىپ ئازوتتا تېاىلدى .ئۇ يەردىن ئۆتۈپ ،قەيسەرگە كەلگەنگە قەدەر ھەممە شەھەرلەردە ۋەز سۆزلىدى. 9باب1سائۇل پەرۋەردىگارنىڭ شاگىرتلىرىغا تەھدىت سېلىش ۋە بوغۇزلشتىن باش روھانىينىڭ قېشىغا باردى. 2ئۇنىڭدىن دەمەشققە ئىبادەتخانىلرغا يازغان خېتىنى تەلەپ قىلدى .ئەگەر ئۇ ئەر ياكى ئايال بولسۇن ،بۇ يولدىن بىرەرسىنى تاپالىسا ، ئۇلرنى يېرۇسالېمغا باغلپ قويسۇن. 3ئۇ سەپەرگە ئاتلىنىپ ،دەمەشقنىڭ يېنىغا كەلدى. 4ئۇ يەرگە يىقىلدى ۋە ئۇنىڭغا « :سائۇل ،سائۇل ،نېمىشقا مېنى زىيانكەشلىك قىلىسەن؟ »دېگەن ئاۋازنى ئاالىدى. 5ئۇ _ :ئى رەببىم ،سەن كىمسەن؟ پەرۋەردىگار مۇنداق دېدى « :مەن سەن زىيانكەشلىك قىلغان ئەيسامەن. 6ئۇ تىترەپ ھەيران بولۇپ« :ئى رەببىم ،مەندىن نېمە قىلماقچى؟ پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا « :ئورنۇادىن تۇرۇپ ،شەھەرگە كىرىڭلر ،ئۇ سااا نېمە قىلىشىڭ كېرەكلىكىنى ئېيتىپ بېرىدۇ »دېدى. 7ئۇنىڭ بىلەن بىللە سەپەر قىلغان كىشىلەر گەپ قىلماي ،بىر ئاۋازنى ئاالىدى ،ئەمما ھېچكىمنى كۆرمىدى. 8سائۇل يەر يۈزىدىن چىقتى .ئۇ كۆزلىرىنى ئاچقاندا ،ھېچكىمنى كۆرمىدى .لېكىن ،ئۇلر ئۇنى قولىغا ئېلىپ ،دەمەشىققە ئېلىپ كەلدى. 9ئۇ ئۈچ كۈن كۆرڭنمەي ،يەپ-ئىچمىدى. 10دەمەشقتە ھانانىيا ئىسىملىك بىر شاگىرت بار ئىدى . -دېدى ئۇ پەرۋەردىگار بىر كۆرڭنۈشتە ،ھانانىيا .ھەزرىتى ئەيسا : -ئى رەببىم! 11پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا « :ئورنۇادىن تۇر ،توغرا يول دەپ ئاتىلىدىغان كوچىغا چىقىپ ،يەھۇدانىڭ ئۆيىدە تارسلىق سائۇل دەپ سورىغىن . چۈنكى ،ئۇ دۇئا قىلىدۇ. 12ئۇ بىر كۆرڭنۈشتە ھانانىيا ئىسىملىك بىر كىشىنىڭ كىرىپ ،ئۇنىڭ قولىنى ئۇنىڭغا تەگكەنلىكىنى كۆردى. 13ھانانىيا جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :ئى رەببىم ،مەن بۇ نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ يېرۇسالېمدىكى ئەۋلىيالىرىڭىزغا قانچىلىك يامانلىق قىلغانلىقىنى ئاالىدىم. 14بۇ يەردە ئۇنىڭ باش روھانىيلردىن سېنىڭ نامىڭنى چاقىرغانلرنىڭ ھەممىسىنى باغلش ھوقۇقى بار. 15پەرۋەردىگار ئۇنىڭغا « :مېڭىڭ ،چۈنكى ئۇ مېنىڭ يەھۇدىي ئەمەسلەر ،پادىشاھلر ۋە ئىسرائىللر ئالدىدا مېنىڭ نامىمنى بىلدڭرڭش ئۈچۈن تاللنغان قاچا »دېدى. 16چۈنكى مەن ئۇنىڭغا مېنىڭ نامىم ئۈچۈن قانچىلىك چوڭ ئازاب-ئوقۇبەتلەرنى كۆرسىتىدىغانلىقىنى كۆرسىتىمەن. 17ھانانىيا يولغا چىقىپ ئۆيگە كىردى .ئۇنىڭغا قوللىرىنى تەگكۈزڭپ مۇنداق دېدى :سائۇل قېرىندىشىم ،رەببىمىز ،ھەتتا ئەيسا كەلگەن چېغىڭدا سااا كۆرڭنگەن ئەيسا ،مېنى كۆرڭش ئۈچۈن ۋە مۇقەددەس روھقا تولدۇرۇش ئۈچۈن مېنى ئەۋەتتى. 18ئۇنىڭ كۆزىدىن تارازىدەكل يىقىلىپ چۈشتى .ئۇ دەرھال كۆزىنى كۆرڭپ ئورنىدىن تۇرۇپ چۆمۈلدڭرڭلدى. 103
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
19ئۇ گۆش تاپشۇرۇۋالغاندىن كېيىن ،تېخىمۇ كۈچەيدى .سائۇل دەمەشقتىكى شاگىرتلىرى بىلەن بىر نەچچە كۈن بىللە بولدى. 20ھەزرىتى ئەيسا ئىبادەتخانىلردا مەسىھنىڭ خۇدانىڭ ئوغلى ئىكەنلىكىنى تەشۋىق قىلدى. 21ئۇنى ئاالىغانلرنىڭ ھەممىسى ھەيران قېلىشتى .يېرۇسالېمدا بۇ ئىسىمنى چاقىرغان ۋە ئۇلرنى باش روھانىيلرغا باغلپ قويماقچى بولغان بۇ يەرگە كەلگەنلەر ئەمەسمۇ؟ 22لېكىن ،سائۇل تېخىمۇ كۈچىيىپ ،دەمەشقتە ياشايدىغان يەھۇدىيلرنى گااگىرىتىپ ،بۇنىڭ مەسىھ ئىكەنلىكىنى ئىسااتلىدى. 23شۇنىڭدىن كېيىن ،يەھۇدىيلر ئۇنى ئۆلتۈرڭشنى تەۋسىيە قىلدى. 24ئۇلرنىڭ كۈتۈشلىرى سائۇلنى تونۇدى .ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈرڭش ئۈچۈن كېچە-كۈندڭز دەرۋازىلرنى كۆردى. 25شاگىرتلىرى ئۇنى كېچىچە ئېلىپ ،سېۋەتكە سېلىپ تامغا چۈشۈردى. 26سائۇل يېرۇسالېمغا كەلگەندە ،ئۇ شاگىرتلرنىڭ يېنىغا قوشۇلۇشنى قارار قىلدى ،لېكىن ھەممەيلەن ئۇنىڭدىن قورقۇپ ،ئۇنىڭ شاگىرتى ئىكەنلىكىگە ئىشەنمىدى. 27لېكىن ،بارنابا ئۇنى ئېلىپ ئەلچىلەرنىڭ يېنىغا ئېلىپ باردى ۋە ئۇلرغا يولدا رەببىنى قانداق كۆرگەنلىكىنى ،ئۇنىڭ بىلەن سۆزلەشكەنلىكىنى ۋە ھەزرىتى ئەيسانىڭ نامىدا دەمەشقتە دادىللىق بىلەن ۋەز ئېيتقانلىقىنى ئۇلرغا جاكارلىدى. 28ئۇلر بىلەن بىللە يېرۇسالېمغا كىرىپ-چىقىشتى. 29ئۇ رەببىمىز ئەيسانىڭ نامىدا دادىللىق بىلەن سۆزلىدى ۋە گرېتسىيەلىكلەر بىلەن تالش-تارتىش قىلدى ،لېكىن ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈرمەكچى بولدى. 30بۇرادەرلەر بۇنى بىلگەندىن كېيىن ،ئۇنى قەيسەرگە چۈشۈرڭپ ،تارسقا ئەۋەتتى. 31ئاندىن پۈتۈن يەھۇدىيە ،جەلىلىيە ۋە سامارىيە قاتارلىق جايلردا چېركاۋلر ئارام ئالدى ۋە مۇستەھكەملەندى .پەرۋەردىگاردىن قورقۇپ ،مۇقەددەس روھنىڭ تەسەللىلىرى بىلەن ماادۇق. 32پېترۇسنىڭ ھەممە يېرىدىن ئۆتۈپ ،لىدادا ياشايدىغان ئەۋلىيالرنىڭ يېنىغا چۈشتى. 33ئۇ يەردە ئاينىيا ئىسىملىك بىر ئادەمنى تاپتى ،ئۇ كارىۋاتنى سەككىز يىل ساقلپ ،پالەچ بولۇپ قالدى. 34پېترۇس ئۇنىڭغا : -ئەينىيا ،ئەيسا مەسىھ سېنى ساقايتتى ،ئورنۇادىن تۇرۇپ ،كارىۋاتنى ياساڭ .ئۇ دەرھال ئورنىدىن تۇردى. 35لىددا ۋە ساروندا ياشايدىغانلرنىڭ ھەممىسى ئۇنى كۆرڭپ ،پەرۋەردىگارغا يۈزلەندى. 36ھازىر يوپاادا تابىتا ئىسىملىك بىر شاگىرت بار بولۇپ ،ئۇنىڭ مەنىسى دوركاس دەپ ئاتىلىدۇ :بۇ ئايال قىلغان ياخشى ئىشلىرى ۋە سەدىقەلىرى بىلەن تولغانىدى. 37ئۇ كۈنلەردە ،ئۇ كېسەل بولۇپ ،ئۆلدى .ئۇلر ئۇنى يۇيۇپ ،ئۈستۈنكى ھۇجرىغا قويدى. 38لىدا يوپااغا يېقىن بولغاچقا ،شاگىرتلر پېترۇسنىڭ ئۇ يەردە ئىكەنلىكىنى ئاالپ ،ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا كېلىشنى كېچىكتۈرمەسلىكىنى ئارزۇ قىلىپ ،ئۇنىڭغا ئىككى ئادەمنى ئەۋەتتى. 39پېترۇس ئورنىدىن تۇرۇپ ،ئۇلر بىلەن بىللە ماادى .ئۇ كېلىپ ،ئۇنى ئۈستۈنكى ھۇجرىغا ئەكىرىپ قويدى .تۇل ئاياللر ئۇنىڭ يېنىدا تۇرۇپ ،دوركاس ياسىغان چاپان ۋە كىيىملەرنى كۆرسەتتى. 40لېكىن ،پېترۇس ھەممىنى چىقىرىپ ،تىزلىنىپ دۇئا قىلدى .ھەمدە ئۇنى جەسەتكە بۇراپ« :تابىتا ،ئورنۇادىن تۇر »دېدى .ئۇ كۆزىنى ئاچتى .پېترۇسنى كۆرڭپ ،ئورنىدىن تۇردى. 41ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا قولىنى سۇنۇپ ،ئۇنى كۆتۈردى. 42ئۇ پۈتۈن يوپاغا تونۇلدى .نۇرغۇن كىشىلەر پەرۋەردىگارغا ئېتىقاد قىلدى. 43ئۇ يوپاادا بىر سىمون بىلەن بىر كۈن كۆندڭردى. 10باب1قەيسەردە كورنېلىيۇس ئىسىملىك بىر كىشى بار بولۇپ ،بۇ ئەترەتنىڭ يۈزبېشى ئىتالىيە مۇزىكا ئەترىتى دەپ ئاتالغان. 2تەقۋادار ئادەم ،پۈتۈن ئۆيى بىلەن خۇدادىن قورقىدىغان ،كىشىلەرگە كۆپ سەدىقە بەرگەن ۋە ھەر ۋاقىت خۇداغا دۇئا قىلغان. 3ئۇ چۈشنىڭ توققۇزىنچى كۈنىدە ،خۇدانىڭ بىر پەرىشتىنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇنىڭغا« :كورنىلىي »دېدى. 4ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا قاراپ قورقۇپ : -ئى رەببىم ،بۇ نېمە؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -دۇئايىڭ ۋە سەدىقەالەر خۇدا ئالدىدا خاتىرىلەش ئۈچۈن كەلدى. 5ئەمدى ئادەملەرنى يوپااغا ئەۋەتىپ ،فامىلىسى پېترۇسنى چاقىرغىن. 6ئۇ سىمون بىلەن بىللە تۇراتتى ،ئۇنىڭ ئۆيى دېڭىز بويىدا .ئۇ نېمە قىلىشىڭنى ئېيتىپ بېرىدۇ. 7كورنېلىيۇسقا سۆزلىگەن پەرىشتە يولغا چىققاندا ،ئۇ ئىككى ئائىلە خىزمەتكارىنى ۋە ئۇنى توختىماي كۈتۈپ تۇرغان تەقۋادار ئەسكەرنى چاقىردى. 8بۇ ئىشلرنىڭ ھەممىسىنى ئۇلرغا جاكارلىغاندىن كېيىن ،ئۇلرنى يوپاغا ئەۋەتتى. 9ئەتىسى ،ئۇلر سەپەرگە ئاتلىنىپ ،شەھەرگە يېقىنلشقاندا ،پېترۇس ئۆينىڭ ئۆگزىسىگە چىقىپ ،ئالتىنچى سائەت ئەتراپىدا دۇئا قىلدى. 10ئۇ بەك قورسىقى ئاچتى ،تاماق يەيتتى .ئۇلر تەييارلىق قىلىۋاتقاندا ،ئۇ خىجىل بولۇپ قالدى. 11ئاسماننىڭ ئېچىلغانلىقىنى ۋە تۆت بۇلۇادا يوغان بىر ۋاراق توقۇلغاندەك بىر كېمىنىڭ ئۆزىگە چۈشۈۋاتقانلىقىنى كۆردى. 12ئۇ يەردە يەر يۈزىدىكى تۆت پۇتلۇق ھايۋانلر ،ياۋا ھايۋانلر ،ئۆمىلەيدىغان نەرسىلەر ۋە ھاۋا قۇشلىرى بار ئىدى. 13ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -ئورنۇادىن تۇر ،پېترۇس !ئۆلتۈرڭالر. 14پېترۇس« :ئۇنداق ئەمەس ،ئى رەببىم !چۈنكى مەن دائىم ئۇچرايدىغان ياكى ناپاك نەرسىلەرنى يېمىدىم. 15بۇ ئاۋاز ئىككىنچى قېتىم ئۇنىڭغا« :خۇدا پاك قىلغان نەرسىنى ،سەن ئورتاق ئەمەس »دېدى. 104
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
16بۇ ئىش ئۈچ قېتىم قىلىندى ،قاچا يەنە جەننەتكە كۆتۈرڭلدى. 17پېترۇس ئۆزى كۆرگەن بۇ كۆرڭنۈشنىڭ مەنىسىنىڭ نېمە ئىكەنلىكىدىن گۇمانلنغان ۋاقىتتا ،كورنىلىيدىن ئەۋەتىلگەن كىشىلەر سىموننىڭ ئۆيىنى ئاختۇرۇپ دەرۋازا ئالدىدا تۇرۇپتۇ. 18ئۇ چاقىرىپ ،پېترۇسنىڭ ئىسمى بولغان سىموننىڭ ئۇ يەردە تۇرغان-قويمىغانلىقىنى سورىدى. 19پېترۇس بۇ كۆرڭنۈشنى ئويلۋاتقاندا ،روھ ئۇنىڭغا« :ئۈچ ئادەم سېنى ئىزدەۋاتىدۇ. 20شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئورنۇادىن تۇرۇپ ،ھېچ نەرسە قىلماي ،ئۇلر بىلەن بىللە مېڭىڭ ،چۈنكى مەن ئۇلرنى ئەۋەتتىم. 21پېترۇس كورنىلىيدىن ئەۋەتىلگەن ئادەملەرنىڭ يېنىغا چۈشتى .ئۇ مۇنداق دېدى« :مانا مەن ئىزدەۋاتقان ئادەممەن .نېمە ئۈچۈن كەلدىڭ؟ 22ئۇلر« :يۈزبېشى كورنىلىي ،ھەققانىي ئادەم ،خۇدادىن قورقىدىغان ۋە پۈتۈن يەھۇدىيلر ئارىسىدا خۇش خەۋەر بېرىدىغان بىر مۇقەددەس پەرىشتە سېنى ئۆز ئۆيىگە ئەۋەتىش ۋە ئاالش ئۈچۈن خۇدادىن ئاگاھلندۇردى .سۆزلىرىڭ. 23ئاندىن ،ئۇلرنى چاقىرىپ ،ياتاققا ئورۇنلشتۇردى .ئەتىسى پېترۇس ئۇلر بىلەن بىللە كەتتى ،يوپاادىن كەلگەن بەزى قېرىنداشلر ئۇنىڭغا ھەمراھ بولدى. 24ئەتىسى ئۇلر قەيسەرگە كىرگەندىن كېيىن .كورنىلىي ئۇلرنى ساقلپ ،تۇغقانلىرى ۋە يېقىن دوستلىرىنى چاقىردى. 25پېترۇس كىرگەندە ،كورنىلىي ئۇنىڭ بىلەن كۆرڭشۈپ ،ئۇنىڭ ئايىغىغا يىقىلىپ ،ئۇنىڭغا سەجدە قىلدى. 26پېترۇس ئۇنى ئېلىپ« :ئورنۇادىن تۇر !مەنمۇ ئۆزڭم بىر ئەر. 27ئۇنىڭ بىلەن پاراالشقاندا ،ئۇ كىرىپ ،نۇرغۇن كىشىلەرنى يىغدى. 28ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -سىلەر بىلىسىلەر ،يەھۇدىي بولغان بىر ئەرنىڭ شېرىكلىشىپ ياكى باشقا بىر مىللەتكە كېلىشىنىڭ ھارام ئىش ئىكەنلىكىنى بىلىسىلەر .لېكىن خۇدا مااا ھېچكىمنى ئادەتتىكى ياكى ناپاك دېمەسلىكىمنى كۆرسەتتى. 29شۇنىڭ ئۈچۈن ،مەن ئەۋەتىلگەن ھامان پايدا ئالمايل سىلەرگە كەلدىم. 30كورنىلىي مۇنداق دېدى :تۆت كۈن ئىلگىرى مەن بۇ سائەتكىچە روزا تۇتتىم .توققۇزىنچى سائەتتە ئۆيۈمدە دۇئا قىلدىم ،مانا ،بىر كىشى ئوچۇق كىيىملەرنى كىيىپ ئالدىمدا تۇراتتى. 31ئۇ مۇنداق دېدى :كورنىلىي ،دۇئايىڭ ئاالندى ،سەدىقەالىرىڭلر ئاللھنىڭ نەزىرىدە خاتىرىلەندى. 32شۇاا يوپااغا ئەۋەتىڭ ۋە بۇ يەرگە سىموننى چاقىرىڭ ،ئۇنىڭ فامىلىسى پېترۇس .ئۇ دېڭىز بويىدىكى كۆندڭرگۈچى سىموننىڭ بىرىنىڭ ئۆيىدە تۇرىدۇ .ئۇ كەلگەندە ،سااا سۆزلەيدۇ. 33شۇنىڭ بىلەن ،مەن دەرھال سېنى ئەۋەتتىم .سەن كەلگىنىڭنى ياخشى قىلدىڭ .شۇالشقا ،بىز ھەممىمىز خۇدا ئالدىدا بۇيرۇلغان بارلىق ئىشلرنى ئاالش ئۈچۈن ،خۇدا ئالدىدا ھازىر بولدۇق. 34ئاندىن ،پېترۇس ئاغزىنى ئېچىپ مۇنداق دېدى : -مەن ھەقىقەتنى ھېس قىلدىمكى ،خۇدا كىشىلەرنى ھۆرمەتلىمەيدۇ. 35لېكىن ،ھەممە مىللەتتە ئۇنىڭدىن قورقىدىغان ۋە ھەققانىي ئادەم بولغان ئادەم ئۇنىڭ بىلەن قوبۇل قىلىنىدۇ. 36خۇدا ئىسرائىللرغا ئەۋەتىپ ،ئەيسا مەسىھ ئارقىلىق تىنچلىقنى تەشۋىق قىلدى( :ئۇ ھەممىنىڭ رەببى ): 37مەن دەيمەنكى ،بۇ سۆز پۈتۈن يەھۇدىيەدە تارقىتىلغان ۋە يەھيا پەيغەمبەر چۆمۈلدڭرڭلگەندىن كېيىن جەلىلىيەدىن باشلنغان. 38خۇدا ناسىرەلىك ئەيسانى مۇقەددەس روھ ۋە كۈچ-قۇدرەتكە قانداق ياغلىدى .چۈنكى ،خۇدا ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئىدى. 39بىز ئۇنىڭ يەھۇدىيلر زېمىنىدا ۋە يېرۇسالېمدا قىلغان بارلىق ئىشلىرىنىڭ گۇۋاھچىسى .ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈرڭپ دەرەخكە ئېسىپ قويدى: 40خۇدا ئۇنى ئۈچىنچى كۈنى تىرىلدڭردى. 41ئۇ بارلىق كىشىلەرگە ئەمەس ،بەلكى خۇدانىڭ ئالدىدا تاللنغان گۇۋاھچىلرغا ،ھەتتا بىزدىن تىرىلگەندىن كېيىن ئۇنىڭ بىلەن بىللە يەپ- ئىچىپ كەلگەن گۇۋاھچىلرغا. 42ئۇ بىزگە كىشىلەرگە ۋەز ئېيتىشقا ۋە خۇدانىڭ تېز ۋە ئۆلۈكلەرنىڭ سوتچىسى بولۇشقا بۇيرۇغانلىقىغا گۇۋاھلىق بېرىشكە بۇيرۇدى. 43ئۇنىڭغا بارلىق پەيغەمبەرلەرگە گۇۋاھلىق بېرىڭ ،ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلغانلرنىڭ گۇناھلىرى كەچۈرڭم قىلىنىدۇ. 44پېترۇس بۇ سۆزلەرنى قىلىۋاتقاندا ،مۇقەددەس روھ بۇ سۆزنى ئاالىغانلرنىڭ ھەممىسىگە چۈشتى. 45ئېتىقاد قىلىنغان خەتنىسى قىلىنغانلر پېترۇس بىلەن بىللە كەلگەنلەرنى ھەيران قالدۇردى ،چۈنكى يەھۇدىي ئەمەسلەرگىمۇ مۇقەددەس روھنىڭ سوۋغىسى تۆكۈلدى. 46چۈنكى ،ئۇلر ئۇلرنىڭ تىلدا سۆزلەۋاتقانلىقىنى ۋە خۇدانى ئۇلۇغلىغانلىقىنى ئاالىدى . -دەپ سورىدى پېترۇس. 47مۇقەددەس سۇنى بىزدەك قوبۇل قىلغان سۇغا چۆمۈلدڭرڭلمەسلىكى ئۈچۈن ،ھېچكىم سۇنى چەكلىيەلەمدۇ؟ 48ئۇ ئۇلرغا پەرۋەردىگارنىڭ نامىدا چۆمۈلدڭرڭشنى بۇيرۇدى .ئاندىن ئۇلردىن بىر نەچچە كۈن تۇرۇشنى تىلىدى. 11باب1يەھۇدىيەدىكى ئەلچىلەر ۋە قېرىنداشلر يەھۇدىي ئەمەسلەرنىڭمۇ خۇدانىڭ سۆزىنى تاپشۇرۇۋالغانلىقىنى ئاالىدى. 2پېترۇس يېرۇسالېمغا كەلگەندە ،خەتنىسى قىلىنغانلر ئۇنىڭ بىلەن مۇنازىرىلەشتى. 3سەن خەتنىسى قىلىنمىغان كىشىلەرنىڭ يېنىغا كىرىپ ،ئۇلر بىلەن بىللە تاماق يېدىڭ. 4پېترۇس بۇ ئىشنى باشتىن-ئاخىر تەكرارلپ ،ئۇلرغا بۇيرۇق بىلەن چۈشەندڭردى. 5مەن يوپاا شەھىرىدە دۇئا-تىلۋەت قىلىۋاتقاندا ،بىر خىيالدا بىر كۆرڭنۈشنى كۆردڭم :مەلۇم بىر قاچا خۇددى چوڭ ۋاراق بولغىنىدەك ، ئاسماندىن تۆت بۇلۇاغا چۈشتى .ئۇ مېنىڭ يېنىمغا كەلدى. 6كۆزڭمنى يۇمۇپ ئاچقىنىمدا ،يەر يۈزىدىكى تۆت پۇتلۇق ھايۋانلرنى ،ياۋا ھايۋانلرنى ،ئۆمىلەيدىغان نەرسىلەرنى ۋە ھاۋادىكى قۇشلرنى ئويلىدىم ۋە كۆردڭم. 7مااا« :ئورنۇادىن تۇر ،پېترۇس !ئۆلتۈرڭالر. 105
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
8لېكىن مەن« :ئۇنداق ئەمەس ،ئى رەببىم ،چۈنكى ئاغزىمغا ھەر قانداق ئورتاق ياكى ناپاك نەرسە كىرمىدى »دېدىم. 9لېكىن بۇ ئاۋاز مااا ئاسماندىن يەنە جاۋاب بەردى« :خۇدا پاك قىلدى ،سەن ئورتاق ئەمەس. 10بۇ ئىش ئۈچ قېتىم قىلىندى .ھەممىسى قايتا ئاسمانغا كۆتۈرڭلدى. 11مانا مەن دەرھال قەيسەرىيىدىن مااا ئەۋەتىلگەن ئۈچ ئادەم مېنىڭ ئۆيۈمگە كەلدى. 12روھ مېنى شەكسىز ئۇلر بىلەن بىللە مېڭىشقا بۇيرۇدى .ئۇنىڭ ئۈستىگە بۇ ئالتە بۇرادەر مااا ھەمراھ بولۇپ ،بىز ئۇ كىشىنىڭ ئۆيىگە كىردۇق: 13ئۇ ئۆيىدە قانداق بىر پەرىشتىنى كۆرگەنلىكىنى كۆرسىتىپ تۇرۇپ ،ئۇنىڭ يېنىدا تۇرۇپ : -يوپااغا ئادەم ئەۋەتىپ ،سىمۇننى چاقىرغىن ، ئۇنىڭ ئىسمى پېترۇس. 14سااا كىم ۋە ئۆيۈڭ قۇتقۇزۇلىدۇ؟ 15مەن سۆزلەشكە باشلىغاندا ،مۇقەددەس روھ ئۇلرنىڭ بېشىدىكىگە ئوخشاش ئۇلرغا چۈشتى. 16ئاندىن ،مەن پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىنى ئېسىمگە ئالدىم ،ئۇنىڭ « :يەھيا پەيغەمبەر سۇغا چۆمۈلدڭردى .لېكىن ،سىلەر مۇقەددەس روھقا چۆمۈلدڭرڭلۈسىلەر. 17چۈنكى ،خۇدا رەببىمىز ئەيسا مەسىھكە ئېتىقاد قىلغان بىزگە بىزگە ئوخشاش سوۋغاتلرنى بەرگەندەك .مەن خۇداغا قارشى تۇراليدىغان نېمە ئىدىم؟ 18بۇ گەپلەرنى ئاالىغاندىن كېيىن ،سۈكۈت قىلدى ۋە خۇدانى مەدھىيىلەپ« :خۇدامۇ يەھۇدىي ئەمەسلەرگە ھاياتلىققا تەۋبە قىلدى »دېدى. 19سىتېفان ھەققىدە يۈز بەرگەن زىيانكەشلىكتىن كېيىن ،چەتئەلرگە تارقالغان كىشىلەر فىنكىس ،سىارۇس ۋە ئانتاكياغا باردى .بۇ سۆزنى پەقەت يەھۇدىيلرغىل يەتكۈزدى. 20ئۇلرنىڭ بەزىلىرى سىارۇس ۋە كېرىيەلىك كىشىلەر بولۇپ ،ئۇلر ئانتاكياغا كەلگەندە گرېتسىيەلىكلەرگە سۆز قىلىپ ،رەببىمىز ئەيسانى تەشۋىق قىلدى. 21پەرۋەردىگارنىڭ قولى ئۇلر بىلەن بىللە ئىدى .نۇرغۇن كىشىلەر ئېتىقاد قىلىپ ،پەرۋەردىگارغا يۈزلەندى. 22بۇ خەۋەرلەر يېرۇسالېمدىكى جامائەتنىڭ قۇلىقىغا كەلدى .ئۇلر بارنابانى ئەۋەتىپ ،ئانتاكياغا باردى. 23ئۇ كېلىپ ،خۇدانىڭ مېھىر-شەپقىتىنى كۆرگەندىن كېيىن ،خۇشال بولۇپ ،ھەممەيلەننى رەببىگە مەھكەم باغلشنى تەۋسىيە قىلدى. 24ئۇ ياخشى ئادەم ،مۇقەددەس روھ ۋە ئېتىقادقا تولغان ئادەم ئىدى .پەرۋەردىگارغا نۇرغۇن كىشىلەر قوشۇلدى. 25ئاندىن ،سائۇلنى ئىزدەش ئۈچۈن ،بارنابا تارسقا قاراپ يولغا چىقتى. 26ئۇنى تېاىپ ،ئۇنى ئانتاكياغا ئېلىپ كەلدى .شۇنداق قىلىپ ،ئۇلر پۈتۈن بىر يىلدا چېركاۋ بىلەن يىغىلىپ ،نۇرغۇن كىشىلەرگە تەلىم بەردى .شاگىرتلر ئانتاكيادا ئالدى بىلەن خىرىستىيان دەپ ئاتالدى. 27بۇ كۈنلەردە يېرۇسالېمدىن ئانتاكياغا پەيغەمبەرلەر كەلدى. 28ئۇلرنىڭ ئىچىدە ئاگابۇس ئىسىملىك بىرەيلەن ئورنىدىن تۇرۇپ ،روھ ئارقىلىق دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىدا چوڭ ئاچارچىلىقنىڭ بولىدىغانلىقىنى بىلدڭردى .كلۋدىيۇس قەيسەرنىڭ زامانىدا. 29ئاندىن ،شاگىرتلر ھەر بىر ئادەم ئۆزىنىڭ ئىقتىدارىغا ئاساسەن ،يەھۇدىيەدە ياشايدىغان قېرىنداشلرغا ياردەم بېرىشنى قارار قىلدى. 30ئۇلرمۇ بارنابا ۋە سائۇلنىڭ قولى بىلەن ئاقساقاللرغا ئەۋەتتى. 12باب1ئۇ ۋاقىتتا ،ھىرود پادىشاھ قوللىرىنى سوزۇپ ،بەزى جامائەتنى بىئارام قىلدى. 2ئۇ يەھيانىڭ ئىنىسى ياقۇپنى قىلىچ بىلەن ئۆلتۈردى. 3ئۇ يەھۇدىيلرنىڭ خۇشاللىقىنى كۆرڭپ ،پېترۇسنىمۇ ئېلىپ كەتتى( .ئاندىن كېيىن خېمىرتۇرۇچ بولكا كۈنلىرى ئىدى). 4ئۇنى تۇتۇۋالغاندىن كېيىن ،ئۇنى زىندانغا تاشلىدى ۋە ئۇنى تۆت تۆت ئەسكەرگە تاپشۇرۇپ بەردى .پاسخا بايرىمىدىن كېيىن ئۇنى كىشىلەرگە يەتكۈزمەكچى. 5شۇاا ،پېترۇس زىندانغا تاشلندى. 6ھىرود خان ئۇنى ئېلىپ كەلمەكچى بولغاندا ،شۇ كۈنى كەچتە پېترۇس ئىككى زەنجىر بىلەن باغلنغان ئىككى ئەسكەرنىڭ ئارىسىدا ئۇخلۋاتاتتى .ئىشىك ئالدىدىكى قاراۋۇللر تۈرمىنى ساقلپ قالدى. 7پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى ئۇنىڭ يېنىغا كەلدى .ئۇنىڭ زەنجىرلىرى ئۇنىڭ قولىدىن چۈشۈپ كەتتى. 8پەرىشتە ئۇنىڭغا« :ئۆزڭانى كىيىپ ،ئايىغىڭنى باغل »دېدى .ئۇ شۇنداق قىلدى .ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -كىيىمىڭنى تاشلپ ،مااا ئەگىشىڭ. 9ئۇ سىرتقا چىقىپ ،ئۇنىڭ كەينىدىن ماادى .ھەمدە ئۇنىڭ پەرىشتە قىلغان ئىشنىڭ توغرىلىقىنى بىلمەيتتى .ئەمما ئۇ بىر كۆرڭشنى كۆرگەن دەپ ئويلىدى. 10ئۇلر بىرىنچى ۋە ئىككىنچى بۆلۈمدىن ئۆتۈپ ،شەھەرگە تۇتىشىدىغان تۆمۈر دەرۋازىغا كەلدى .ئۇلر ئۆزلىرى خالىغانچە ئاچتى .ئۇلر چىقىپ ،بىر كوچىدىن ئۆتتى .پەرىشتە دەرھال ئۇنىڭدىن ئايرىلدى. 11پېترۇس ئۆزى يېنىغا كەلگەندە ،ئۇ مۇنداق دېدى : -مەن ھازىر شۇنى بىلىمەنكى ،پەرۋەردىگار پەرىشتىنى ئەۋەتىپ ،مېنى ھىرود خاننىڭ قولىدىن ۋە يەھۇدىيلرنىڭ ئۈمىدىدىن قۇتۇلدۇردى. 12ئۇ بۇ ئىشنى ئويلپ ،يەھيا پەيغەمبەرنىڭ ئانىسى مەريەمنىڭ ئۆيىگە كەلدى .نۇرغۇن كىشىلەر دۇئا-تىلۋەت قىلىپ دۇئا-تىلۋەت قىلدى. 13پېترۇس دەرۋازىنىڭ ئىشىكىنى چەككەندە ،رودا ئىسىملىك بىر قىز ئاالشقا كەلدى.
106
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
14پېترۇسنىڭ ئاۋازىنى بىلگەندىن كېيىن ،خۇشاللىقىدىن دەرۋازىنى ئاچمىدى ،ئەمما يۈگۈرڭپ كىرىپ ،پېترۇسنىڭ دەرۋازا ئالدىدا قانداق تۇرغانلىقىنى سۆزلەپ بەردى. 15ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -سەن ساراڭ .ئەمما ئۇ ھەمىشە شۇنداق ئىكەنلىكىنى توختىماي مۇئەييەنلەشتۈردى .ئۇلر« :بۇ ئۇنىڭ پەرىشتىسى »دېدى. 16پېترۇس توختىماي چېكىشتى .ئۇلر ئىشىكنى ئېچىپ ئۇنى كۆرڭپ ھەيران قېلىشتى. 17ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا قوللىرىنى تەگكۈزڭپ ،ئۇلرغا رەببىنىڭ ئۇنى زىنداندىن قانداق ئېلىپ كەلگەنلىكىنى جاكارلىدى .ھەزرىتى ئەيسا : -بۇ ئىشلرنى ياقۇپقا ۋە بۇرادەرلەرگە كۆرسەت .ئۇ يولغا چىقىپ باشقا يەرگە كەتتى. 18كۈن بولغاندا ،پېترۇسنىڭ نېمە بولۇپ كەتكەنلىكى ئەسكەرلەر ئارىسىدا ئازراق غۇلغۇل قوزغىمىدى. 19ھىرود خان ئۇنى ئىزدەپ تاپالمىدى ،ئۇ قاراۋۇللرنى تەكشۈردى ۋە ئۇلرنى ئۆلتۈرڭشكە بۇيرۇدى .ئۇ يەھۇدىيەدىن قەيسەرگە چۈشۈپ ،ئۇ يەردە تۇردى. 20ھىرود تىرو ۋە سىدوندىن قاتتىق نارازى بولدى .لېكىن ،ئۇلر ھەزرىتى ئەيساغا قوشۇلدى .چۈنكى ئۇلرنىڭ دۆلىتى پادىشاھ دۆلىتى تەرىاىدىن ئوزۇقلنغان. 21بىر كۈنى ،ھىرود خاننىڭ كىيىملىرىنى كىيىپ ،تەختىدە ئولتۇرۇپ ،ئۇلرغا نۇتۇق سۆزلىدى. 22كىشىلەر ۋارقىراپ« :بۇ ئىنساننىڭ ئەمەس ،بەلكى ئىلھنىڭ ئاۋازى »دېدى. 23پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى ئۇنى دەرھال ئۇردى ،چۈنكى ئۇ خۇداغا شان-شەرەپ بەرمىدى .ئۇ قۇرت يەپ ،روھتىن ۋاز كەچتى. 24لېكىن ،خۇدانىڭ سۆزى كۆپەيدى ۋە كۆپەيدى. 25بارنابا بىلەن سائۇل خىزمەتلىرىنى تاماملپ يېرۇسالېمدىن قايتىپ كېلىپ ،فامىلىسى مارك بولغان جوننى بىللە ئېلىپ كەتتى. 13باب1چېركاۋدا ئانتاكيادىكى بەزى پەيغەمبەرلەر ۋە ئوقۇتقۇچىلر بار ئىدى .بارنابا ،نىگېر دەپ ئاتالغان شىمون ،كېرېنلىق لۇكىيۇس ۋە ھىرود خان بىلەن بىللە تەربىيىلەنگەن مانەن ۋە سائۇل. 2ئۇلر پەرۋەردىگارغا خىزمەت قىلىپ ،روزا تۇتقاندا ،مۇقەددەس روھ مۇنداق دېدى« :مەن بارنابا بىلەن سائۇلنى مەن چاقىرغان خىزمەت ئۈچۈن ئايرىغىن. 3ئۇلر روزا تۇتۇپ دۇئا-تىلۋەت قىلىپ ،ئۇلرغا قوللىرىنى تەگكۈزڭپ ،ئۇلرنى يولغا سېلىپ قويدى. 4شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر مۇقەددەس روھ تەرىاىدىن ئەۋەتىلگەندىن كېيىن ،سېلېۋىيەگە كەتتى .ئۇ يەردىن سىارۇسقا قاراپ يولغا چىقتى. 5ئۇلر سالمىسدا بولغاندا ،يەھۇدىيلرنىڭ ئىبادەتخانىلىرىدا خۇدانىڭ سۆزىنى يەتكۈزدى. 6ئۇلر بۇ ئارالدىن ئۆتۈپ پافوسقا بارغاندىن كېيىن ،مەلۇم بىر سېھىرگەر ،يالغان پەيغەمبەر ،يەھۇدىينى تاپتى ،ئۇنىڭ ئىسمى بارجۇس: 7بۇ دۆلەتنىڭ مۇئاۋىن ۋەكىلى سېرگىيۇس پاۋلۇس بىلەن بىللە ئىدى .ئۇ بارنابا بىلەن سائۇلنى چاقىرىپ ،خۇدانىڭ سۆزىنى ئاالشنى ئارزۇ قىلدى. 8لېكىن سېھرىگەر ئېلىماس (چۈنكى ئۇنىڭ ئىسمى چۈشەندڭرڭش ئارقىلىق شۇنداق )ئۇلرغا قارشى تۇرۇپ ،ۋەكىلنى ئېتىقادتىن يىراقلشتۇرماقچى بولدى. 9ئاندىن ،مۇقەددەس روھقا تولغان سائۇل (يەنى پاۋلۇس دەپمۇ ئاتىلىدۇ )ئۇنىڭغا تىكىلىپ قارىدى. 10ئى ئى شەيتاننىڭ بالىسى ،بارلىق گۇناھ-مەسىيەت ۋە يامانلىقلرغا تولغان ،سەن بارلىق ھەققانىيلىقنىڭ دڭشمىنى ،رەببىمىزنىڭ توغرا يوللىرىنى بۇرمىلشنى توختاتمامسەن؟ 11مانا ئەمدى پەرۋەردىگارنىڭ قولى سېنىڭ ئۈستۈادە ،قۇياشنى بىر مەزگىل كۆرمەيسەن .شۇ ھامان ئۇنىڭ ئۈستىگە تۇمان ۋە قارااغۇلۇق چۈشتى .ھەمدە ئۇنى قولى بىلەن يېتەكلەيدىغان بىر قىسىم كىشىلەرنى ئىزدەپ يۈردى. 12ۋەكىل نېمە ئىش بولغانلىقىنى كۆرڭپ ،پەرۋەردىگارنىڭ تەلىماتىغا ھەيران قالدى. 13پاۋلۇس ۋە ئۇنىڭ ھەمراھلىرى پافوستىن بوشىتىلغاندىن كېيىن ،ئۇلر پامفىليادىكى پېرگاغا كەلدى .ئۇلردىن ئايرىلغان يەھيا يېرۇسالېمغا قايتىپ كەلدى. 14ئۇلر پېرگادىن يولغا چىققاندىن كېيىن ،پىسىدىيادىكى ئانتاكياغا كېلىپ ،دەم ئېلىش كۈنى ئىبادەتخانىغا كىرىپ ئولتۇردى. 15تەۋرات قانۇنى ۋە پەيغەمبەرلەر ئوقۇپ بولغاندىن كېيىن ،ئىبادەتخانا باشلىقلىرى ئۇلرغا ئەۋەتىپ« :ئەي قېرىنداشلر ،ئەگەر كىشىلەرگە نەسىھەت قىلىدىغان سۆز بولساالر ،ئېيتقىنلر. 16پاۋلۇس ئورنىدىن تۇرۇپ ،قولى بىلەن ئىشارەت قىلىپ مۇنداق دېدى« :ئىسرائىللر ،خۇدادىن قورقىدىغانلر ،ئاالىغۇچىلرنى ئاالالر. 17بۇ ئىسرائىل خەلقىنىڭ خۇداسى ئەجدادلىرىمىزنى تاللىدى ۋە ئۇلر مىسىر زېمىنىدا ناتونۇش كىشىلەردەك تۇرغاندا ،كىشىلەرنى ئۈستۈن قىلدى ۋە ئېگىز قولى بىلەن ئۇلرنى بۇ يەردىن چىقاردى. 18قىرىق يىل ئەتراپىدا ،ئۇ چۆلدە ئۇلرنىڭ قىلىقلىرىنى تارتتى. 19ئۇ قانان زېمىنىدىكى يەتتە دۆلەتنى ھالك قىلغاندا ،ئۇلرنىڭ زېمىنىنى ئۇلرغا بۆلۈپ بەردى. 20شۇنىڭدىن كېيىن ،ئۇ پەيغەمبەر سامۇئىلغا قەدەر تۆت يۈز ئەللىك يىل ئەتراپىدا ھۆكۈم چىقاردى. 21ئۇنىڭدىن كېيىن ،ئۇلر بىر پادىشاھ تەلەپ قىلدى .خۇدا ئۇلرغا بىنيامىن قەبىلىسىدىن بولغان سىسنىڭ ئوغلى سائۇلغا قىرىق يىل ۋاقىت بەردى. 22ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئېلىپ كەتكەندىن كېيىن ،داۋۇتنى ئۇلرغا پادىشاھ قىلدى .ئۇمۇ ئۇنىڭغا گۇۋاھلىق بېرىپ مۇنداق دېدى« :مەن يىشاينىڭ ئوغلى داۋۇتنى تاپتىم ،ئۇ مېنىڭ كۆالۈمدىن كېيىن ،مېنىڭ بارلىق ئىرادىمنى ئەمەلگە ئاشۇرىدىغان ئادەم. 107
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
23بۇ ئىنساننىڭ ئەۋلدىدىن خۇدا ئىسرائىلغا قۇتقۇزغۇچى ئەيساغا بەرگەن ۋەدىسىگە ئاساسەن: 24يەھيا پەيغەمبەر يېتىپ كېلىشتىن بۇرۇن ،پۈتۈن ئىسرائىل خەلقىگە تەۋبە چۆمۈلدڭرڭشنى يەتكۈزگەندە. 25يەھيا پەيغەمبەر ئۆزىنىڭ يولىنى تاماملپ : -مېنى كىم دەپ ئويليسىز؟ مەن ئەمەس .ئەمما ،مەندىن كېيىن بىرسى كېلىدۇ ،ئۇنىڭ ئايىغىنى بوشىتىشقا ليىق ئەمەس. 26ئىنسانلر ،قېرىنداشلر ،ئىبراھىم ئەلەيھىسسالمنىڭ ئەۋلدلىرى ،ئاراالردىكى كىشىلەر خۇدادىن قورقسا ،سىلەرگە ئەۋەتىلگەن بۇ نىجاتلىق سۆزى. 27يېرۇسالېمدا ياشايدىغانلر ۋە ئۇلرنىڭ ھۆكۈمدارلىرى ئۇنى تونۇمايدىغانلىقى ئۈچۈن ،ھەر دەم ئېلىش كۈنى ئوقۇلىدىغان پەيغەمبەرلەرنىڭ ئاۋازىنى ئاالىمىغانلىقى ئۈچۈن ،ئۇنى ئەيىبلىدى. 28ئۇلر ئۇنىڭدىن ئۆلۈم سەۋەبىنى تاپالمىغان بولسىمۇ ،پىلتۇسنىڭ ئۆلتۈرڭلۈشىنى ئارزۇ قىلدى. 29ھەزرىتى ئەيسا ئۇ توغرۇلۇق يېزىلغانلرنىڭ ھەممىسىنى ئورۇندىغاندىن كېيىن ،ئۇنى دەرەختىن چۈشۈرڭپ ،قەبرىگە قويدى. 30لېكىن ،خۇدا ئۇنى تىرىلدڭردى. 31ھەزرىتى ئەيسا جەلىلىيە ئۆلكىسىدىن يېرۇسالېمغا كەلگەن نۇرغۇن كىشىلەر بىلەن كۆرڭشتى. 32بىز سىلەرگە خۇش خەۋەر بېرىمىزكى ،ئاتا-بوۋىلىرىغا قىلىنغان ۋەدىلەر قانداق؟ 33خۇدا ئەيسا مەسىھنى تىرىلدڭرگەنلىكى ئۈچۈن ،ئۇلرنىڭ پەرزەنتلىرىنى بىزگە ئوخشاش قىلدى .ئىككىنچى زەبۇردا يېزىلغاندەك« :سەن مېنىڭ ئوغلۇم ،بۈگۈن مەن سېنى تۇغدۇم. 34ئۇ ئۇنى ئۆلۈمدىن تىرىلدڭردى ،ئەمدى ئەمدى چىرىكلىككە قايتمايمەن ،ئۇ بۇ دانالىق بىلەن مۇنداق دېدى :مەن سااا داۋۇتنىڭ رەھىم- شەپقىتىنى بېرىمەن. 35شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئۇ يەنە بىر زەبۇردا« :مۇقەددەسلىرىڭنىڭ چىرىكلىكنى كۆرڭشىگە يول قويمايسەن »دېدى. 36چۈنكى ،داۋۇت خۇدانىڭ ئىرادىسى بىلەن ئۆز ئەۋلدلىرىغا خىزمەت قىلغاندىن كېيىن ،ئۇخلپ ،ئاتا-بوۋىلىرىغا ياتقۇزۇلدى ۋە چىرىكلىكنى كۆردى. 37لېكىن ،خۇدا قايتا تىرىلدڭردى. 38شۇاا ،قېرىنداشلر ،بىلىڭلركى ،بۇ ئادەم ئارقىلىق سىلەرگە گۇناھلرنىڭ كەچۈرڭم قىلىنىشى تەشۋىق قىلىنىدۇ. 39ئۇنىڭ بىلەن ئېتىقاد قىلغانلرنىڭ ھەممىسى مۇسا پەيغەمبەرنىڭ قانۇنى بىلەن ھەققانىي ئادەم دەپ جاكارلنمايدىغان بارلىق ئىشلر ئارقىلىق ھەققانىي ئادەم دەپ جاكارلندى. 40شۇاا ئېھتىيات قىلىڭلركى ،پەيغەمبەرلەردە سۆزلەنگەن سىزگە كەلمىسۇن. 41قاراالر ،پەسكەشلەر ،ھەيران قالىسىز ۋە ھالك بولۇالر ،چۈنكى مەن سېنىڭ دەۋرىڭدە بىر خىزمەت قىلىمەن ،گەرچە بىر ئادەم سااا جاكارلىسا ،سەن ھەرگىز ئىشەنمەيسەن. 42يەھۇدىيلر ئىبادەتخانىدىن چىقىپ كەتكەندىن كېيىن ،يەھۇدىي ئەمەسلەر بۇ سۆزلەرنىڭ كېيىنكى دەم ئېلىش كۈنى ئۇلرغا يەتكۈزڭلۈشىنى ئۆتۈندى. 43جامائەت پارچىلىنىپ كەتكەندىن كېيىن ،نۇرغۇن يەھۇدىيلر ۋە دىنغا ئېتىقاد قىلغۇچىلر پاۋلۇس ۋە بارناباغا ئەگىشىپ ماادى. 44ئەتىسى دەم ئېلىش كۈنى ،پۈتۈن شەھەر دېگۈدەك خۇدانىڭ سۆزىنى ئاالىدى. 45لېكىن ،يەھۇدىيلر خاليىقنى كۆرڭپ ھەسەتخورلۇققا تولدى ۋە پاۋلۇس ئېيتقان سۆزلەرگە زىت ۋە كۇپۇرلۇق قىلدى. 46ئاندىن ،پاۋلۇس بىلەن بارنابا دادىل ئوتتۇرىغا چىقىپ« :خۇدانىڭ سۆزى ئالدى بىلەن سىلەرگە ئېيتىلغان بولۇشى كېرەك ئىدى .لېكىن ، ئۇنى سىلەردىن يىراقلشتۇرۇۋەتكەنلىكىڭلرنى ۋە ئۆزڭالرنى مەاگۈلۈك ھاياتقا ليىق ئەمەس دەپ ھۆكۈم قىلغانلىقىڭلرنى كۆرڭپ ،بىز يەھۇدىي ئەمەسلەرگە يۈزلىنىمىز. . 47چۈنكى ،پەرۋەردىگار بىزگە بۇيرۇق قىلىپ مۇنداق دېدى« :سېنى يەر يۈزىنىڭ ئاخىرىغىچە نىجاتلىققا ئېرىشتۈرڭش ئۈچۈن ،مەن سېنى يەھۇدىي ئەمەسلەرنىڭ نۇرى قىلىپ قويدۇم. 48يەھۇدىي ئەمەسلەر بۇنى ئاالپ خۇشال بولدى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىنى مەدھىيىلىدى .ئەبەدىي ھاياتقا بۇيرۇلغانلرنىڭ ھەممىسى ئېتىقاد قىلدى. 49پەرۋەردىگارنىڭ سۆزى پۈتۈن رايوندا تارقىتىلدى. 50لېكىن ،يەھۇدىيلر تەقۋادار ۋە ھۆرمەتلىك ئاياللرنى ۋە شەھەرنىڭ باشلىقلىرىنى قوزغاپ ،پاۋلۇس ۋە بارناباغا زىيانكەشلىك قىلدى ۋە ئۇلرنى دېڭىز قىرغىقىدىن قوغلپ چىقاردى. 51لېكىن ،ئۇلر پۇتلىرىنىڭ چاڭ-توزانلىرىنى سىلكىپ ،ئىكونىيغا كەلدى. 52شاگىرتلر خۇشاللىق ۋە مۇقەددەس روھقا چۆمدى. 14باب1ئىكونيۇمدا ،ئۇلر ئىككىلىسى بىللە يەھۇدىيلرنىڭ ئىبادەتخانىسىغا كىردى ۋە شۇنداق سۆز قىلدى ،نۇرغۇن يەھۇدىيلر ۋە گرېتسىيەلىكلەرمۇ ئېتىقاد قىلدى. 2لېكىن ،كاپىر يەھۇدىيلر يەھۇدىي ئەمەسلەرنى قوزغاپ ،ئۇلرنىڭ زېھنىنى قېرىنداشلرغا تەسىر قىلدى. 3شۇنىڭ بىلەن ،ئۇلر رەببىدە دادىللىق بىلەن سۆزلىدى ،بۇ ئۇنىڭ رەھىم-شەپقىتىگە گۇۋاھلىق بەردى ۋە ئۇلرنىڭ قوللىرى بىلەن بولىدىغان مۆجىزىلەرنى ۋە مۆجىزىلەرنى بەردى. 4لېكىن ،شەھەر ئاھالىسى ئىككىگە بۆلۈنۈپ كەتتى.
108
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
5يەھۇدىي ئەمەسلەر ،يەھۇدىيلر ۋە ئۇلرنىڭ ھۆكۈمرانلىرى بىلەن بىللە ھۇجۇم قىلىش ۋەقەسى يۈز بەرگەندە ،ئۇلرنى پەرۋاسىز ئىشلىتىش ۋە تاش ئېتىش ئۈچۈن. 6ئۇلر بۇنىڭدىن ئېھتىيات قىلىپ ،لىكاۋونىيە شەھەرلىرى لىسترا ۋە دېربېغا ۋە ئەتراپتىكى رايونغا قېچىپ كەتتى. 7ئۇلر ئۇ يەردە خۇش خەۋەرنى يەتكۈزدى. 8ئۇ يەردە لىسترادا پۇتلىرى ئاجىز ،ئانىسىنىڭ قورسىقىدىكى مېيىپ بولۇپ ،ئەزەلدىن مېڭىپ باقمىغان بىر كىشى ئولتۇردى. 9پاۋلۇسنىڭ سۆزىنىمۇ ئاالىدى :ئۇ ئۇنى قەيسەرلىك بىلەن كۆرڭپ ،ئۇنىڭ ساقىيىدىغان ئېتىقادى بارلىقىنى ھېس قىلدى. 10يۇقىرى ئاۋاز بىلەن« :پۇتىڭىزدا تىك تۇرۇڭ »دېدى .ئۇ سەكرەپ مېڭىپ كەتتى. 11كىشىلەر پاۋلۇسنىڭ نېمە ئىش قىلغانلىقىنى كۆرگەندىن كېيىن ،يۇقىرى ئاۋازدا« :لىكايونىيەنىڭ سۆزىدە «:ئىلھلر ئىنسانلرغا ئوخشاش بىزگە چۈشتى »دېدى. 12ئۇلر بارنابا ،يۇپىتېر دەپ ئاتىدى .ۋە پاۋلۇس مېركۇرىيۇس ،چۈنكى ئۇ باش سۆزلىگۈچى ئىدى. 13شۇنىڭدىن كېيىن ،يۇپىتېرنىڭ روھانىيسى ئۇلرنىڭ شەھىرىدىن بۇرۇن ،كال ۋە گۈل-گىياھلرنى دەرۋازىغا ئېلىپ كېلىپ ،كىشىلەر بىلەن بىللە قۇربانلىق قىلتتى. 14ئەلچىلەر ،بارنابا ۋە پاۋلۇس بۇنى ئاالىغاندىن كېيىن ،كىيىملىرىنى ئىجارىگە ئېلىپ ،كىشىلەر ئارىسىغا يۈگۈردى. 15خوجايىنلر ،نېمىشقا بۇنداق قىلىسىلەر؟ بىزمۇ سىلەرگە ئوخشاش ھەۋەس قىلىدىغان كىشىلەر ،سىلەرگە بۇ بىھۇدە ئىشلردىن ئاسمان ، زېمىن ،دېڭىز ۋە ئۇنىڭدىكى بارلىق نەرسىلەرنى ياراتقان تىرىك خۇداغا يۈزلىنىشىڭلرنى تەشۋىق قىلىمىز. 16ئۆتمۈشتە ھەممە مىللەتلەرنىڭ ئۆز يولىدا مېڭىشىغا يول قويغان. 17شۇنداقتىمۇ ،ئۇ ياخشىلىق قىلغانلىقى ئۈچۈن بىزگە گۇۋاھلىق بەرمەي ،بىزگە ئاسماندىن يامغۇر ۋە مول پەسىللەرنى ئاتا قىلىپ ، قەلبىمىزنى يېمەكلىك ۋە خۇشاللىققا تولدۇردى. 18بۇ سۆزلەر بىلەن كىشىلەرنى قۇربانلىق قىلمىدى. 19ئۇ يەردە ئانتاكيا ۋە ئىكونىيدىن كەلگەن بىر قىسىم يەھۇدىيلر كېلىپ ،كىشىلەرنى قايىل قىلدى ۋە پاۋلۇسنى چالما-كېسەك قىلىپ ،ئۇنى ئۆلدى دەپ ئويلپ شەھەردىن چىقاردى. 20لېكىن ،شاگىرتلر ئۇنىڭ ئەتراپىدا تۇرۇپ ،ئورنىدىن تۇرۇپ ،شەھەرگە كەلدى .ئەتىسى ئۇ بارنابا بىلەن بىللە دېربىغا قاراپ يولغا چىقتى. 21ئۇلر ئۇ شەھەرگە خۇش خەۋەرنى يەتكۈزگەن ۋە نۇرغۇن كىشىلەرگە تەلىم بەرگەندىن كېيىن ،يەنە لىسترا ،ئىكونىي ۋە ئانتاكياغا قايتىپ كەلدى. 22شاگىرتلرنىڭ روھىنى مۇئەييەنلەشتۈرڭپ ،ئۇلرنى ئېتىقادىمىزنى داۋاملشتۇرۇشقا ئۈندەيمىز ،بىز چوقۇم نۇرغۇن ئازاب-ئوقۇبەتلەر ئارقىلىق خۇدانىڭ پادىشاھلىقىغا كىرىشىمىز كېرەك. 23ئۇلر ھەر بىر جامائەتكە ئاقساقال قىلىپ ،روزا تۇتۇش بىلەن دۇئا-تىلۋەت قىلغاندا ،ئۇلر ئېتىقاد قىلغان رەببىگە مەدھىيە ئوقۇدى. 24ئۇلر پىسىدىيەدىن ئۆتۈپ ،پامفىلياغا كەلدى. 25ئۇلر پېرگادا بۇ سۆزنى يەتكۈزگەندە ،ئاتالياغا چۈشتى. 26ئۇ يەردىن ئانتاكياغا قاراپ يولغا چىقتى. 27ئۇلر كېلىپ ،جامائەتنى بىر يەرگە يىغىپ ،خۇدانىڭ ئۇلر بىلەن قىلغان بارلىق ئىشلىرىنى ۋە يەھۇدىي ئەمەسلەرگە ئېتىقاد دەرۋازىسىنى قانداق ئاچقانلىقىنى تەكرارلىدى. 28ئۇ يەردە شاگىرتلر بىلەن ئۇزاق تۇردى. 15باب1يەھۇدىيەدىن چۈشكەن بىر قىسىم كىشىلەر بۇرادەرلەرگە تەلىم بېرىپ« :مۇسانىڭ ئادىتى بويىچە خەتنىسى قىلىنمىساالر قۇتۇللمايسىلەر » دېدى. 2شۇنىڭ بىلەن ،پاۋلۇس بىلەن بارنابا ئۇلر بىلەن ئازراق تالش-تارتىش ۋە تالش-تارتىش قىلمىغاچقا ،ئۇلر پاۋلۇس بىلەن بارنابا ۋە ئۇلرنىڭ ئىچىدىكى بىر قىسىم كىشىلەرنىڭ يېرۇسالېمغا بېرىپ ئەلچىلەر ۋە ئاقساقاللرنىڭ يېنىغا بېرىشى كېرەكلىكىنى قارار قىلدى. 3ئېتىقادچىلر جامائەتچىلىكى تەرىاىدىن ئېلىپ كېلىندى .ئۇلر فىنكىس ۋە سامارىيەدىن ئۆتۈپ ،يەھۇدىي ئەمەسلەرنىڭ دىنغا كىرگەنلىكىنى جاكارلىدى .ئۇلر بارلىق قېرىنداشلرغا خۇشاللىق ئېلىپ كەلدى. 4ئۇلر يېرۇسالېمغا كەلگەندىن كېيىن ،ئېتىقادچىلر جامائەتچىلىكى ،ئەلچىلەر ۋە ئاقساقاللر تەرىاىدىن قوبۇل قىلىندى .ئۇلر خۇدانىڭ ئۇلر بىلەن قىلغان بارلىق ئىشلىرىنى جاكارلىدى. 5لېكىن ،پەرىسىيلەرنىڭ مەزھەپلىرىدىن بەزىلىرى« :ئۇلرنى خەتنىسىنى قىلىش ۋە مۇسا پەيغەمبەرنىڭ تەۋرات قانۇنىغا رىئايە قىلىشقا بۇيرۇش كېرەك »دەپ ئېتىقاد قىلدى. 6ئەلچىلەر ۋە ئاقساقاللر بىر يەرگە جەم بولۇپ بۇ ئىشنى ئويلشتى. 7نۇرغۇن تالش-تارتىشلر يۈز بەرگەندە ،پېترۇس ئورنىدىن تۇرۇپ ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :ئىنسانلر ،قېرىنداشلر ،سىلەر بىلىسىلەركى ،خۇدا بىزنىڭ ئارىمىزدىن بىر ياخشىلىقنى تاللىغانلىقىنى ،يەھۇدىي ئەمەسلەرنىڭ خۇش خەۋەرنىڭ سۆزىنى ئاالىسۇن .ۋە ئىشىنىش. 8قەلبلەرنى بىلىدىغان خۇدا ئۇلرغا گۇۋاھلىق بەردى ۋە ئۇلرغا مۇقەددەس روھ ئاتا قىلدى. 9بىز بىلەن ئۇلر ئوتتۇرىسىدا ھېچقانداق پەرقى يوق ،ئۇلرنىڭ قەلبىنى ئىمان ئارقىلىق پاكلڭ.
109
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
10ئۇنداقتا ،نېمىشقا خۇدامىزنى سىناپ باقايلى ،ئاتا-بوۋىلىرىمىز ۋە بىز كۆتۈرەلمەيدىغان شاگىرتلرنىڭ بوينىغا بويۇنتۇرۇق سېلىش كېرەك؟ 11بىز شۇنىڭغا ئىشىنىمىزكى ،رەببىمىز ئەيسا مەسىھنىڭ مېھىر-شەپقىتى ئارقىلىق بىزمۇ قۇتقۇزۇلىدۇ. 12خاليىق سۈكۈتتە تۇرۇپ ،بارنابا ۋە پاۋلۇسقا ئاالىغۇچىلرنى تەقدىم قىلىپ ،خۇدانىڭ يەھۇدىي ئەمەسلەر ئارىسىدا قانداق مۆجىزە ۋە مۆجىزىلەرنى ياراتقانلىقىنى جاكارلىدى. 13ئۇلر تىنىچلنغاندىن كېيىن ،ياقۇپ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :قېرىنداشلر ،مااا قۇلق سېلىڭلر. 14شىمون تۇنجى بولۇپ خۇدانىڭ يەھۇدىي ئەمەسلەرنى قانداق زىيارەت قىلغانلىقىنى ،ئۇلرنىڭ نامى ئۈچۈن بىر خەلقنى چىقىرىدىغانلىقىنى جاكارلىدى. 15پەيغەمبەرلەرنىڭ سۆزىگە قوشۇلدى .دەپ يېزىلغان. 16بۇ ئىشتىن كېيىن ،مەن قايتىپ كېلىپ ،داۋۇتنىڭ چېدىرىنى قايتىدىن قۇرۇپ چىقىمەن .مەن ئۇنىڭ خارابىلىرىنى قايتىدىن قۇرۇپ چىقىمەن. 17ئىنسانلرنىڭ قالدۇقلىرى پەرۋەردىگارنى ۋە مېنىڭ ئىسمىم بىلەن ئاتالغان بارلىق يەھۇدىيلرنى ئىزدەيدۇ - ،دېدى بۇ ئىشلرنى قىلىۋاتقان پەرۋەردىگار. 18خۇداغا ئايانكى ،ئۇنىڭ دۇنيا يارىتىلغاندىن بۇيانقى بارلىق ئىشلىرى بار. 19شۇنىڭ ئۈچۈن ،مېنىڭ يەھۇدىي ئەمەسلەر ئارىسىدىن خۇداغا يۈزلەنگەن ئۇلرغا ئاۋارىچىلىك كەلتۈرمەسلىكىمىز كېرەك. 20لېكىن ،بىز ئۇلرغا بۇتلرنىڭ بۇلغىنىشىدىن ،زىناخورلۇقتىن ،بوغۇپ ئۆلتۈرڭلگەن ۋە قاندىن يىراق تۇرۇشنى يازدۇق. 21چۈنكى ،مۇسا پەيغەمبەرنىڭ ھەممە شەھەرلىرىدە ئۇنى تەشۋىق قىلىدىغانلر بار ،ھەر دەم ئېلىش كۈنى ئىبادەتخانىلردا ئوقۇلىدۇ. 22شۇنىڭدىن كېيىن ،ئەلچىلەر ۋە ئاقساقاللر پۈتۈن جامائەت بىلەن بىللە ،ئۆزلىرى تاللىغان كىشىلەرنى پاۋلۇس ۋە بارنابا بىلەن بىللە ئانتاكياغا ئەۋەتتى .يەنى ،يەھۇدا بارسابا ۋە سىلس دەپ ئىسىم قويدى. 23ئۇلر بۇ خەت ئارقىلىق ئۇلر تەرىاىدىن خەت يازدى .ئەلچىلەر ،ئاقساقاللر ۋە قېرىنداشلر ئانتاكيا ،سۈرىيە ۋە كىلىكىيەدىكى يەھۇدىي ئەمەسلەردىن بولغان قېرىنداشلرغا سالم يوللىدى: 24چۈنكى ،بىز ئاالىغاندەك ،بىزدىن چىققان بەزى كىشىلەر سېنى خەتنە قىلىپ ،روھىڭنى ئاغدۇرۇپ« :خەتنىسى قىلىنساالر ،تەۋرات قانۇنىغا ئەمەل قىلىڭلر ،بىز ئۇنىڭغا بۇنداق بۇيرۇق بەرمىدۇق: 25بىز بىر يەرگە جەم بولۇپ ،سۆيۈملۈك بارنابا ۋە پاۋلۇس بىلەن بىللە تاللنغان كىشىلەرنى سىلەرگە ئەۋەتىش بىزگە ياخشى تۇيۇلدى. 26رەببىمىز ئەيسا مەسىھنىڭ ئىسمى ئۈچۈن ھاياتىغا خەۋپ يەتكۈزگەن كىشىلەر. 27شۇاا بىز يەھۇدا بىلەن سىلسنى ئەۋەتتۇق ،ئۇلرمۇ سىزگە ئوخشاش سۆزلەرنى قىلىدۇ. 28چۈنكى ،مۇقەددەس روھقا ۋە بىزگە ،بۇ زۆرڭر نەرسىلەردىنمۇ ئېغىر يۈكنى ئۈستىگە ئالماسلىق ياخشىدەك قىلتتى. 29سىلەر بۇتلرغا ئاتا قىلىنغان گۆشلەردىن ،قاندىن ،بوغۇپ ئۆلتۈرڭلگەن ۋە زىنادىن يىراق تۇرۇالر .ئەگەر سىلەر ئۆزڭالرنى ساقلىساالر ،ياخشى ئىش قىلىسىلەر .ياخشىمۇسىز. 30ئۇلر ئىشتىن بوشىتىلغاندىن كېيىن ،ئانتاكياغا كەلدى .خاليىقنى يىغىپ ،خەتنى يەتكۈزدى. 31ئۇلر ئوقۇغاندىن كېيىن ،تەسەللى ئۈچۈن خۇشال بولدى. 32يەھۇدا بىلەن سىلسمۇ ئۆزلىرى پەيغەمبەر بولۇپ ،قېرىنداشلرنى نۇرغۇن سۆزلەر بىلەن نەسىھەت قىلدى ۋە ئۇلرنى ئىسااتلىدى. 33ئۇلر بۇ يەردە بىر ئاز تۇرغاندىن كېيىن ،قېرىنداشلردىن ئەلچىلەرگە تىنچ-ئامان قويۇپ بېرىلدى. 34گەرچە سىلسنىڭ بۇ يەردە تۇرۇشىنى خۇشال قىلدى. 35پاۋلۇس بىلەن بارنابا يەنە ئانتاكيادا تۇرۇپ ،نۇرغۇن كىشىلەر بىلەن بىللە پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىنى ئۆگەتتى ۋە تەشۋىق قىلدى. 36بىر نەچچە كۈندىن كېيىن ،پاۋلۇس بارناباغا« :بىز يەنە بېرىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىنى يەتكۈزگەن ھەممە شەھەردىكى قېرىنداشلىرىمىزنى يوقلپ ،ئۇلرنىڭ قانداق قىلىۋاتقانلىقىنى كۆرڭپ باقايلى »دېدى. 37بارنابا فامىلىسى مارك بولغان جوننى بىللە ئېلىپ كېتىشكە بەل باغلىدى. 38لېكىن ،پاۋلۇس ئۇلرنى ئۆزى بىلەن بىللە ئېلىپ كېتىشنى ياخشى دەپ قارىمىدى ،ئۇلر پامفىليادىن ئۇلردىن ئايرىلدى ۋە ئۇلر بىلەن بىللە خىزمەتكە بارمىدى. 39ئۇلر ئوتتۇرىسىدىكى تالش-تارتىش بەك كەسكىن بولۇپ ،ئۇلر بىر-بىرىدىن ئايرىلدى .شۇنداق قىلىپ ،بارنابا ماركنى ئېلىپ سىارۇسقا قاراپ يولغا چىقتى. 40پاۋلۇس سىلسنى تاللىدى ۋە بۇرادەرلەر تەرىاىدىن خۇدانىڭ مېھىر-شەپقىتىگە ئېرىشىپ ،يولغا چىقتى. 41ئۇ سۈرىيە ۋە سىلسىيەدىن ئۆتۈپ ،چېركاۋلرنى ئىسااتلىدى. 16باب1ئاندىن ئۇ دېربې ۋە لىستراغا كەلدى .مانا ،ئۇ يەردە بىر يەھۇدىي بولۇپ ،ئېتىقاد قىلغان مەلۇم بىر ئايالنىڭ ئوغلى تىموتىي ئىسىملىك بىر شاگىرت بار .ئەمما ئۇنىڭ دادىسى گرېتسىيەلىك ئىدى: 2بۇنى لىسترا ۋە ئىكونىيدىكى قېرىنداشلر ياخشى خەۋەر قىلدى. 3پاۋلۇس ئۇنىڭ بىلەن بىللە چىقىشى كېرەك ئىدى .ھەمدە ئۇ جايلردىكى يەھۇدىيلر سەۋەبىدىن ئۇنى ئېلىپ خەتنىسى قىلدى ،چۈنكى ئۇلر دادىسىنىڭ گرېتسىيەلىك ئىكەنلىكىنى بىلەتتى. 4ئۇلر شەھەرلەرنى ئايلىنىپ يۈرڭپ ،يېرۇسالېمدىكى ئەلچىلەر ۋە ئاقساقاللرنىڭ بۇيرۇغان پەرمانىنى ئۇلرغا يەتكۈزدى. 5ئېتىقادچىلر جامائەتچىلىكىمۇ قۇرۇلدى ۋە كۈندىن-كۈنگە كۆپەيدى. 6ئۇلر فرىگىيە ۋە گالتىيا رايونىنى ئايلىنىپ ئۆتۈپ ،مۇقەددەس روھنىڭ ئاسىيادا سۆز قىلىشى چەكلەنگەن. 110
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
7ئۇلر مىسىيەگە كەلگەندىن كېيىن ،بىتىنىيەگە بېرىشنى قارار قىلدى ،لېكىن روھ ئۇلرغا يول قويمىدى. 8ئۇلر مىسىيەدىن ئۆتۈپ تروئاسقا چۈشتى. 9كېچىدە پاۋلۇسقا بىر كۆرڭنۈش كۆرڭندى .ئۇ يەردە ماكېدونىيەلىك بىر كىشى تۇرۇپ ئۇنىڭغا دۇئا قىلىپ« :ماكېدونىيەگە كېلىڭلر ،بىزگە ياردەم قىلغىن »دېدى. 10ئۇ بۇ كۆرڭنۈشنى كۆرگەندىن كېيىن ،بىز دەرھال ماكېدونىيەگە كېتىشكە تىرىشتۇق ۋە رەببىمىزنىڭ ئۇلرنى خۇش خەۋەر يەتكۈزڭشكە چاقىرغانلىقىغا جەزىملەشتۈردۇق. 11شۇنىڭ بىلەن بىز تروئاستىن بوشىشىپ ،ئۇدۇل سەموتراكياغا ،ئەتىسى نېئاپولىسقا كەلدۇق. 12ئۇ يەردىن ماكېدونىيەنىڭ ئۇ شەھەرنىڭ باش شەھىرى ۋە مۇستەملىكىسى بولغان فىلىااىغا باردۇق .بىز ئۇ شەھەردە بىر نەچچە كۈن تۇردۇق. 13دەم ئېلىش كۈنى ،بىز شەھەردىن دەريا بويىغا چىقىپ ،دۇئا-تىلۋەت قىلتتۇق .بىز ئولتۇرۇپ ،ئۇ يەرگە كەلگەن ئاياللرغا سۆزلىدۇق. 14خۇداغا چوقۇنىدىغان تياترا شەھرىدىن بىنەپشە رەالىك ساتقۇچى لىدىيا ئىسىملىك بىر ئايال بىزنى ئاالىدى :پەرۋەردىگار يۈرىكىنى ئېچىپ ،پاۋلۇسنىڭ سۆزلىرىگە ئىشتىراك قىلدى. 15ئۇ سۇغا چۆمۈلدڭرڭلگەندىن كېيىن ،ئۇنىڭ ئائىلىسىدىكىلەر بىزدىن ئۆتۈندى« :ئەگەر سەن مېنى رەببىمىزگە سادىق دەپ ھۆكۈم قىلغان بولساڭ ،مېنىڭ ئۆيۈمگە كىرىڭ ۋە شۇ يەردە تۇرغىن .ئۇ بىزنى چەكلىدى. 16دۇئا-تىلۋەتكە بارغاندا ،پال سېلىش روھىغا ئىگە مەلۇم بىر قىز بىز بىلەن كۆرڭشتى ،بۇ خوجايىنلرغا پال ئېچىش ئارقىلىق نۇرغۇن پايدا ئېلىپ كەلدى: 17شۇنىڭ بىلەن پاۋلۇس ۋە بىزگە ئەگىشىپ ،ۋارقىراپ« :بۇ كىشىلەر بىزگە نىجاتلىق يولىنى كۆرسىتىپ بەرگەن ئەڭ ئۇلۇغ خۇدانىڭ خىزمەتكارلىرى »دېدى. 18ئۇ نۇرغۇن كۈنلەرنى قىلدى .لېكىن پاۋلۇس قايغۇرغان ھالدا بۇرۇلۇپ روھقا« :مەن سېنى ئەيسا مەسىھنىڭ ئىسمى بىلەن ئۇنىڭدىن چىقىشقا بۇيرۇيمەن .ئۇ شۇ سائەتتە چىقتى. 19خوجايىنلىرى پايدا ئېلىش ئۈمىدىنىڭ يوقالغانلىقىنى كۆرڭپ ،پاۋلۇس بىلەن سىلسنى تۇتۇۋېلىپ ،ئۇلرنى بازارغا باشلپ چىقىپ ، ھۆكۈمدارلرنىڭ يېنىغا كەلدى. 20ئۇلرنى سوتچىلرنىڭ يېنىغا ئېلىپ كېلىپ مۇنداق دېدى : -بۇ كىشىلەر يەھۇدىي بولغاچقا ،شەھىرىمىزنى بەك ئاۋارە قىلىدۇ. 21رىملىقلرنى قوبۇل قىلىشىمىز ۋە رىئايە قىلىشىمىز قانۇنلۇق بولمىغان ئۆرپ-ئادەتلەرنى ئۆگىتىڭ. 22خاليىق ئۇلرغا قارشى توپلندى .سوتچىلر كىيىملىرىنى يىرتىپ ،ئۇلرنى ئۇرۇشقا بۇيرۇدى. 23ئۇلرغا نۇرغۇن تاياقلرنى سالغاندىن كېيىن ،ئۇلرنى زىندانغا تاشلىدى. 24كىم بۇنداق ئەيىبلەشنى تاپشۇرۇۋالغاندىن كېيىن ،ئۇلرنى تۈرمىگە تاشلىدى ۋە پايااقتا پۇتىنى تېز قىلدى. 25يېرىم كېچىدە پاۋلۇس بىلەن سىلس دۇئا-تىلۋەت قىلىپ ،خۇداغا مەدھىيە ئوقۇدى .مەھبۇسلر ئۇلرنىڭ سۆزىنى ئاالىدى. 26تۇيۇقسىز قاتتىق يەر تەۋرەش يۈز بەردى ،شۇنىڭ بىلەن تۈرمىنىڭ ئۇلى تەۋرەپ كەتتى ،دەرھال بارلىق ئىشىكلەر ئېچىلىپ ، ھەممەيلەننىڭ بەلۋاغلىرى بوشىتىلدى. 27تۈرمىنىڭ ساقچىسى ئۇيقۇسىدىن ئويغىنىپ ،تۈرمىنىڭ ئىشىكلىرىنىڭ ئوچۇقلىقىنى كۆرڭپ ،قىلىچنى چىقىرىپ ،مەھبۇسلر قېچىپ كەتتى دەپ ئويلپ ،ئۆزىنى ئۆلتۈرڭۋالغان بولتتى. 28لېكىن ،پاۋلۇس قاتتىق ئاۋاز بىلەن« :ئۆزڭاگە زىيان يەتكۈزمە ،چۈنكى بىز ھەممىمىز بۇ يەردە. 29ئاندىن ،ئۇ بىر نۇرنى چاقىردى. 30ئۇلرنى ئېلىپ چىقىپ : -ئەپەندىم ،نىجات تېاىش ئۈچۈن مەن نېمە قىلىشىم كېرەك؟ 31ئۇلر« :رەببىمىز ئەيسا مەسىھكە ئىشىنىڭلر ،ئۆيىڭىز ۋە ئۆيىڭىز قۇتقۇزۇلىدۇ »دېدى. 32ئۇلر ئۇنىڭغا پەرۋەردىگارنىڭ سۆزى ۋە ئۇنىڭ ئۆيىدىكىلەرنىڭ ھەممىسىگە سۆز قىلدى. 33ئۇ شۇ كۈنى كەچتە ئۇلرنى ئېلىپ ،تاياقلىرىنى يۇيدى .ئۇ چۆمۈلدڭرڭلدى. 34ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرنى ئۆيىگە ئەكېلىپ ،ئۇلرنىڭ ئالدىدا گۆش قويۇپ ،خۇشال بولۇپ ،پۈتۈن ئۆيدىكىلەر بىلەن خۇداغا ئېتىقاد قىلدى. 35كۈن بولغاندا ،سوتچىلر سەركەردىلەرنى ئەۋەتىپ« :ئۇ كىشىلەرنى قويۇپ بەرگىن »دېدى. 36تۈرمىنى ساقلىغۇچى پاۋلۇسقا مۇنداق دېدى« :سوتچىلر سېنى قويۇپ بېرىشكە ئەۋەتتى. 37پاۋلۇس ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئۇلر رىملىقلر بولغانلىقى ئۈچۈن بىزنى ئوچۇق-ئاشكارە ئۇردى ۋە بىزنى زىندانغا تاشلىدى .ھازىر ئۇلر بىزنى مەخاىي قوغلمدۇ؟ ياق .ئۇلر ئۆزلىرى كېلىپ بىزنى ئېلىپ چىقسۇن. 38مۇلزىملر بۇ سۆزلەرنى سوتچىلرغا ئېيتتى .ئۇلر ئۆزلىرىنىڭ رىملىق ئىكەنلىكىنى ئاالپ قورقۇپ كەتتى. 39ئۇلر كېلىپ ،ئۇلرغا يالۋۇرۇپ ،ئۇلرنى ئېلىپ چىقىپ ،شەھەردىن چىقىپ كېتىشنى تەلەپ قىلدى. 40ئۇلر زىنداندىن چىقىپ ،لىدىيانىڭ ئۆيىگە كىردى .بۇرادەرلەرنى كۆرگەندىن كېيىن ،ئۇلرغا تەسەللى بېرىپ ،يولغا چىقتى. 17باب1ئۇلر ئامفىاولىس ۋە ئاپوللونىيەدىن ئۆتكەندىن كېيىن ،سالونىكاغا كېلىپ ،يەھۇدىيلرنىڭ ئىبادەتخانىسى بولغان: 2پاۋلۇس ئادىتى بويىچە ئۇلرنىڭ يېنىغا كىردى ۋە ئۈچ دەم ئېلىش كۈنى ئۇلر بىلەن مۇقەددەس يازمىلردا پىكىرلەشتى. 3ئېچىۋېتىش ۋە ئەيىبلەش ،مەسىھ چوقۇم ئازاب-ئوقۇبەتكە دۇچار بولۇشى ،قايتا تىرىلدى .مەن سىلەرگە يەتكۈزگەن بۇ ئەيسا مەسىھتۇر. 4ئۇلرنىڭ بەزىلىرى ئېتىقاد قىلىپ ،پاۋلۇس ۋە سىلس بىلەن مەسلىھەتلەشتى .تەقۋادار گرېتسىيەلىكلەر ۋە باش ئاياللرمۇ ئاز ئەمەس. 111
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
5لېكىن ،ئېتىقاد قىلمىغان يەھۇدىيلر ھەسەتخورلۇق بىلەن ھەسەتخورلۇق قىلىپ ،ئۇلرغا باسقۇنچىلىق قىلىدىغان بەزى سەت تورداشلرنى ئېلىپ ،بىر توپ توپلپ ،پۈتۈن شەھەرنى توپىلڭ قىلىپ ،جەيسوننىڭ ئۆيىگە ھۇجۇم قىلىپ ،ئۇلرنى سىرتقا چىقارماقچى بولدى . كىشىلەرگە. 6ئۇلر تاپالمىغاندىن كېيىن ،جەيسون ۋە بەزى قېرىنداشلرنى شەھەر باشلىقلىرىنىڭ يېنىغا تارتىپ يىغلپ تۇرۇپ« :دۇنيانى ئاستىن- ئۈستۈن قىلىۋەتكەنلەرمۇ بۇ يەرگە كەلدى. 7جەيسون ئۇنى قوبۇل قىلدى .بۇلرنىڭ ھەممىسى قەيسەرنىڭ پەرمانىغا خىلپلىق قىلىپ ،يەنە بىر پادىشاھ ،يەنى ئەيسا بار ،دېدى. 8ئۇلر بۇ گەپنى ئاالپ ،خەلقنى ۋە شەھەر باشلىقلىرىنى ئاۋارە قىلدى. 9ئۇلر جەيسوننىڭ ۋە باشقىلرنىڭ بىخەتەرلىكىنى قولغا كەلتۈرگەندىن كېيىن ،ئۇلرنى قويۇپ بەردى. 10بۇرادەرلەر دەرھال پاۋلۇس بىلەن سىلسنى بېرياغا ئەۋەتتى .ئۇ يەرگە كەلگەن يەھۇدىيلرنىڭ ئىبادەتخانىسىغا كىردى. 11بۇلر سالونىكادىكىگە قارىغاندا تېخىمۇ ئالىيجاناب ئىدى ،چۈنكى ئۇلر بۇ سۆزنى پۈتۈن زېھنى بىلەن قوبۇل قىلدى ۋە ھەر كۈنى مۇقەددەس كىتابلرنى ئاختۇردى. 12شۇنىڭ بىلەن ئۇلرنىڭ كۆپىنچىسى ئېتىقاد قىلدى .گرېتسىيەلىك ھۆرمەتكە سازاۋەر ئاياللر ۋە ئەرلەردىن ئاز ئەمەس. 13سالونىكادىكى يەھۇدىيلر خۇدانىڭ سۆزىنىڭ پاۋلۇسنىڭ بېرىيادا يەتكۈزڭلگەنلىكىنى بىلگەندىن كېيىن ،ئۇلرمۇ ئۇ يەرگە كېلىپ ، كىشىلەرنى قوزغاتتى. 14ئاندىن ،بۇرادەرلەر دەرھال پاۋلۇسنى دېڭىزغا كېتىشكە ئەۋەتتى .سىلس بىلەن تىموتىي يەنىل شۇ يەردە تۇردى. 15پاۋلۇسنى ئېلىپ مااغانلر ئۇنى ئافىناغا ئېلىپ كەلدى .سىلس ۋە تىموتىيغا بۇيرۇقنى تاپشۇرۇۋالغاندىن كېيىن ،ئۇلر يولغا چىقتى. 16پاۋلۇس ئافىنادا ئۇلرنى ساقلۋاتقاندا ،شەھەرنىڭ بۇتقا چوقۇنۇشقا پۈتۈنلەي بېرىلگەنلىكىنى كۆرڭپ ،ئۇنىڭ روھى ئۇرغۇپ كەتتى. 17شۇنىڭ بىلەن ،ئۇ ئىبادەتخانىدا يەھۇدىيلر ،تەقۋادار كىشىلەر ۋە ھەر كۈنى بازاردا ئۇنىڭ بىلەن كۆرڭشكەنلەر بىلەن مۇنازىرىلەشتى. 18ئاندىن ئېاىكۇرىيىلىكلەر ۋە ستوئىكلرنىڭ بەزى پەيلسوپلىرى ئۇنىڭ بىلەن كۆرڭشتى .يەنە بەزىلەر« :بۇ بال باققۇچى نېمە دەيدۇ؟ يەنە بەزىلىرى ،ئۇ غەلىتە ئىلھلرنىڭ ئورۇنلشتۇرغۇچىسىدەك قىلىدۇ ،چۈنكى ئۇ ئۇلرغا ئەيسا ۋە تىرىلىشنى تەشۋىق قىلدى. 19ئۇلر ئۇنى ئېلىپ ئاروپاگۇسنىڭ يېنىغا ئېلىپ باردى ۋە« :سەن ئېيتقان بۇ يېڭى تەلىماتنىڭ نېمە ئىكەنلىكىنى بىلەلەيمىزمۇ؟ 20چۈنكى ،قۇلىقىمىزغا بەزى غەلىتە نەرسىلەرنى ئېلىپ كەلدىڭ ،شۇاا بىز بۇ ئىشلرنىڭ مەنىسىنى بىلەلەيمىز. ( 21ئۇ يەردىكى بارلىق ئافىنالىقلر ۋە ناتونۇش كىشىلەر ئۈچۈن ۋاقىتنى باشقا ھېچ ئىش قىلمىدى ،ئەمما سۆزلەش ياكى يېڭى نەرسىلەرنى ئاالش ئۈچۈن ئۆتكۈزدى). 22پاۋلۇس مارس تېغىنىڭ ئوتتۇرىسىدا تۇرۇپ مۇنداق دېدى« :ئەي ئافىنالىقلر ،مەن ھەممە ئىشتا بەك خۇراپاتلىق ئىكەنلىكىڭىزنى ھېس قىلدىم. 23چۈنكى ،مەن يولدىن ئۆتۈپ كېتىۋېتىپ ،ساداقەتمەنلىكىڭنى كۆرڭپ ،تونۇلمىغان تەارىگە بۇ خەت يېزىلغان بىر قۇربانلىق سۇپىسىنى تاپتىم .شۇاا نادانلرچە ئۇنىڭغا چوقۇنىسىلەر ،ئۇ مەن سااا جاكارليدۇ. 24دۇنيانى ۋە ئۇنىڭدىكى بارلىق نەرسىلەرنى ياراتقان خۇدا ،ئۇنىڭ ئاسمان-زېمىننىڭ رەببى ئىكەنلىكىنى كۆرڭپ ،قولدا ياسالغان بۇتخانىلردا تۇرمايدۇ. 25ئىنساننىڭ قولى بىلەن ئۇنىڭغا ئىبادەت قىلىنمايدۇ ،ئۇ ھېچ نەرسىگە ئېھتىياجلىق ئەمەس. 26پۈتۈن ئىنسانلرنى يەر يۈزىدە ياشاش ئۈچۈن بىر قاندىن ياراتتى ،بەلگىلەنگەن ۋاقىتنى ۋە ئۇلرنىڭ تۇرالغۇسىنىڭ چېكىنى بەلگىلىدى. 27ئۇلر پەرۋەردىگارنى ئىزدەيدۇ ،ئەگەر ئۇلر بىزدىن يىراق تۇرسىمۇ ،ئۇنى ئىزدەپ تاپاليدۇ. 28چۈنكى ،بىز ئۇنىڭدا ياشايمىز ،ھەرىكەت قىلىمىز ۋە مەۋجۇتلۇقىمىز بار .بەزى شائىرلىرىڭىز ئېيتقاندەك« :بىزمۇ ئۇنىڭ ئەۋلدلىرى. 29چۈنكى ،بىز خۇدانىڭ ئەۋلدلىرى بولغانلىقىمىز ئۈچۈن ،ئىلھلىقنى سەنئەت ۋە ئىنسانلرنىڭ ئۈسكۈنىلىرى بىلەن ئويۇلغان ئالتۇن ، كۈمۈش ياكى تاشقا ئوخشايدۇ دەپ ئويلىماسلىقىمىز كېرەك. 30بۇ نادانلىقنىڭ ۋاقىتلىرى خۇدا كۆزنى يۇمۇپ ئاچقۇچە .لېكىن ھازىر ھەممە ئادەمگە تەۋبە قىلىشقا بۇيرۇدى: 31چۈنكى ،ئۇ ئۆزى بەلگىلىگەن ئادەم ئارقىلىق دۇنيانى ھەققانىي ھۆكۈم قىلىدىغان بىر كۈننى بەلگىلىدى .ئۇ ھەممە ئادەمگە ئۇنى تىرىلدڭردى. 32ئۇلر ئۆلۈكلەرنىڭ تىرىلگەنلىكىنى ئاالىغاندىن كېيىن ،بەزىلەر مەسخىرە قىلدى :يەنە بەزىلەر« :بىز بۇ ئىشنى قايتا ئااليمىز »دېدى. 33پاۋلۇس ئۇلرنىڭ ئارىسىدىن ئايرىلدى. 34لېكىن ،بەزى كىشىلەر ئۇنىڭغا چاپلىشىپ ،ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلدى .ئۇلرنىڭ ئىچىدە ئارېئوپاگلىق دىئونىيۇس ۋە دامارىس ئىسىملىك بىر ئايال ۋە ئۇلر بىلەن بىللە بولغانلر بار. 18باب1بۇ ئىشلردىن كېيىن پاۋلۇس ئافىنادىن يولغا چىقىپ ،كورىنتقا كەلدى. 2ئۇ پونتۇستا تۇغۇلغان ئاكۋىل ئىسىملىك بىر يەھۇدىينى تاپتى ،ئۇ يېقىندا ئىتالىيەدىن ئايالى پرىسكىل بىلەن بىللە كەلدى( .چۈنكى كلۋدىيۇس بارلىق يەھۇدىيلرنى رىمدىن ئايرىلىشقا بۇيرۇغان ):ۋە ئۇلرنىڭ يېنىغا كەلدى. 3ئۇ ئوخشاش ھۈنەرگە ئىگە بولغاچقا ،ئۇلر بىلەن بىللە تۇردى ۋە ئىشلىدى ،چۈنكى ئۇلرنىڭ كەساى بىلەن ئۇلر چېدىر تىكتى. 4ئۇ ھەر شەنبە كۈنى ئىبادەتخانىدا پىكىر يۈرگۈزڭپ ،يەھۇدىيلرنى ۋە گرېتسىيەلىكلەرنى قايىل قىلدى. 5سىلس ۋە تىموتىي ماكېدونىيەدىن كەلگەندىن كېيىن ،پاۋلۇس روھقا چۆمدى ۋە يەھۇدىيلرغا ئەيسانىڭ ئەيسا ئىكەنلىكىنى ئىسااتلىدى. 6ئۇلر ئۆزلىرىگە قارشى چىقىپ ،كۇپۇرلۇق قىلغاندا ،ئۇ كىيىملىرىنى سىلكىپ ئۇلرغا _ :قېنىڭ ئۆز بېشىڭلردا بولسۇن .مەن پاك : بۇنىڭدىن كېيىن يەھۇدىي ئەمەسلەرگە بارىمەن. 112
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
7ئۇ يەردىن يولغا چىقىپ ،جاستۇس ئىسىملىك بىر كىشىنىڭ ئۆيىگە كىردى .ئۇ خۇداغا ئىبادەت قىلىدىغان ،ئۇنىڭ ئۆيى ئىبادەتخانىغا قاتتىق قوشۇلدى. 8ئىبادەتخانىنىڭ باش ھۆكۈمدارى كىرىساۇس پۈتۈن ئۆيىدىكىلەر بىلەن پەرۋەردىگارغا ئېتىقاد قىلدى .كورىنتلىقلرنىڭ نۇرغۇنلىرى ئاالپ ، چۆمۈلدڭرڭلدى. 9ئاندىن ،پەرۋەردىگار پاۋلۇسقا بىر كۆرڭنۈش ئارقىلىق « :قورقماالر ،سۆزلەالر ،خاتىرجەم بولماالر »دېدى. 10چۈنكى ،مەن سېنىڭ يېنىڭدا ،ھېچكىم سېنى ئازابلىمايدۇ .چۈنكى ،بۇ شەھەردە مېنىڭ ئادەملىرىم كۆپ. 11ئۇ يەردە بىر يىل ئالتە ئاي تۇرۇپ ،ئۇلرنىڭ ئارىسىدا خۇدانىڭ سۆزىنى ئۆگەتتى. 12گاللىيو ئاخايانىڭ ۋەكىلى بولغاندا ،يەھۇدىيلر پاۋلۇسقا قارشى بىر توپىلڭ كۆتۈرڭپ ،ئۇنى سوت مەيدانىغا ئېلىپ كەلدى. 13بۇ بۇرادەر كىشىلەرنى قانۇنغا خىلپلىق قىلىپ خۇداغا دۇئا قىلىشقا قايىل قىلدى. 14پاۋلۇس ئەمدى ئاغزىنى ئاچماقچى بولغاندا ،گاللىيو يەھۇدىيلرغا مۇنداق دېدى« :ئەي يەھۇدىيلر ،ئەگەر بۇ خاتالىق ياكى يامان ئىش بولسا ،مەن سىلەرگە بەرداشلىق بېرەلەيمەن. 15ئەگەر بۇ سۆز ،ئىسىم ۋە قانۇنىيىتىڭىز بولسا ،ئۇنىڭغا دىققەت قىلىڭ .چۈنكى مەن بۇنداق ئىشلرغا ھۆكۈم قىلمايمەن. 16ئۇ ئۇلرنى سوت ئورنىدىن تارتىپ چىقاردى. 17ئاندىن كېيىن ،بارلىق گرېتسىيەلىكلەر ئىبادەتخانىنىڭ باش ھۆكۈمرانى سوستېنېسنى ئېلىپ ،سوتنىڭ ئالدىدا ئۇنى ئۇردى .ھەمدە گاللىيو ئۇ ئىشلرنىڭ ھېچقايسىسىغا كۆاۈل بۆلمىدى. 18پاۋلۇس بۇ يەردە بىر مەزگىل تۇرغاندىن كېيىن ،بۇرادەرلىرىدىن ئايرىلدى ۋە ئۇ يەردىن يولغا چىقىپ سۈرىيەگە ،پىرىسكىل ۋە ئاكۋىل بىلەن بىللە كەتتى .سېنچرېيەدە بېشىنى چۈشۈرڭۋەتكەنلىكى ئۈچۈن ،ئۇنىڭ قەسىمى بار ئىدى. 19ئۇ ئەفەسنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇلرنى شۇ يەردە قالدۇردى .لېكىن ،ئۇ ئىبادەتخانىغا كىرىپ ،يەھۇدىيلر بىلەن پىكىرلەشتى. 20ئۇلر ئۇنىڭ بىلەن ئۇزۇنراق تۇرۇشنى تەلەپ قىلغاندا ،ئۇ قوشۇلمىدى. 21لېكىن ،ئۇلر بىلەن خوشلشتى ۋە مۇنداق دېدى« :مەن چوقۇم يېرۇسالېمدا كېلىدىغان بۇ بايرامنى چوقۇم ساقلىشىم كېرەك ،لېكىن خۇدا خالىسا ،مەن سىلەرگە قايتىپ كېلىمەن .ئۇ ئەفەستىن يولغا چىقتى. 22ئۇ قەيسەرگە قونۇپ ،چىقىپ ،چېركاۋغا سالم بېرىپ ،ئانتاكياغا چۈشتى. 23ئۇ يەردە بىر مەزگىل تۇرغاندىن كېيىن ،ئۇ يەردىن ئايرىلدى ۋە پۈتۈن شاگىرتلرنى كۈچلەندڭرڭپ ،گالتىيا ۋە فرىگىيەنىڭ ھەرقايسى دۆلەتلىرىنى ئايلىنىپ چىقتى. 24ئاپوللوس ئىسىملىك بىر يەھۇدىي ئىسكەندىرىيەدە تۇغۇلغان ،پاساھەتلىك ۋە مۇقەددەس يازمىلردا كۈچلۈك بىر يەھۇدىي ئەفەسكە كەلدى. 25بۇ كىشى پەرۋەردىگارنىڭ يولىدا تەلىم بەردى .ئۇ روھقا ھېرىسمەن بولغاچقا ،يەھيا پەيغەمبەرنىڭ چۆمۈلدڭرڭشىنىل بىلىپ ،رەببىنىڭ ئىشلىرىنى ئەستايىدىللىق بىلەن سۆزلىدى ۋە ئۆگەتتى. 26ئۇ ئىبادەتخانىدا دادىللىق بىلەن سۆزلەشكە باشلىدى :ئاكۋىل بىلەن پرىسكىل بۇنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇنى يېنىغا ئېلىپ باردى ۋە ئۇنىڭغا خۇدانىڭ يولىنى تېخىمۇ مۇكەممەل چۈشەندڭردى. 27ئۇ ئاچاياغا ئۆتمەكچى بولغاندا ،بۇرادەرلەر شاگىرتلرنى قوبۇل قىلىشقا نەسىھەت قىلدى .ئۇ كەلگەندە ،ئۇلرغا مېھىر-شەپقەت بىلەن ئېتىقاد قىلغان نۇرغۇن كىشىلەرگە ياردەم قىلدى. 28چۈنكى ،ئۇ يەھۇدىيلرنى ۋە ئەيسا مەسىھنىڭ ئەيسا مەسىھ ئىكەنلىكىنى مۇقەددەس يازمىلردا كۆرسىتىپ ،يەھۇدىيلرنى قاتتىق قايىل قىلدى. 19باب1ئاپوللوس كورىنتلىقتا ،پاۋلۇس ئۈستۈنكى قىرغاقتىن ئۆتۈپ ئەفەس شەھىرىگە كەلدى ۋە بەزى شاگىرتلرنى تاپتى. 2ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -سىلەر ئېتىقاد قىلغاندىن بۇيان ،مۇقەددەس روھنى قوبۇل قىلدىڭلرمۇ؟ ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -مۇقەددەس روھنىڭ بار -يوقلۇقىنى ئاالپ باقمىدۇق. 3ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا : -ئۇنداقتا ،نېمە چۆمۈلدڭرڭلدىڭلر؟ ئۇلر« :يەھيا پەيغەمبەرنىڭ چۆمۈلدڭرڭلۈشى »دېدى. 4ئاندىن ،پاۋلۇس ،يەھيا پەيغەمبەر چۆمۈلدڭرڭشنى چۆمۈلدڭرڭشنى چۆمۈلدڭرڭپ ،كىشىلەرگە« :ئۇلر ئۇنىڭدىن كېيىن كېلىدىغان ، يەنى ئەيسا مەسىھكە ئىشىنىشى كېرەك »دېدى. 5ئۇلر بۇنى ئاالپ ،رەببىمىز ئەيسانىڭ نامىدا چۆمۈلدڭرڭلدى. 6پاۋلۇس ئۇلرغا قوللىرىنى تەگكۈزگەندە ،مۇقەددەس روھ ئۇلرغا چۈشتى .ئۇلر تىللر بىلەن سۆزلەشتى ۋە بېشارەت بەردى. 7ئادەملەرنىڭ ھەممىسى ئون ئىككى ئەتراپىدا ئىدى. 8ئۇ ئىبادەتخانىغا كىرىپ ،ئۈچ ئاي دادىللىق بىلەن سۆزلىدى ۋە خۇدانىڭ پادىشاھلىقىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلرنى تالش-تارتىش قىلدى. 9لېكىن غەۋۋاسلر قاتتىقلىشىپ ،ئىشەنمەي ،كىشىلەر توپى ئالدىدا بۇنداق يامان گەپلەرنى قىلغاندا ،ئۇ ئۇلردىن ئايرىلدى ۋە شاگىرتلرنى ئايرىپ ،ھەر كۈنى بىر تىراننۇسنىڭ مەكتىاىدە تالش-تارتىش قىلدى. 10بۇ ئىش ئىككى يىل داۋاملشتى .شۇنداق قىلىپ ئاسىيادا ياشايدىغانلرنىڭ ھەممىسى يەھۇدىيلر ۋە گرېتسىيەلىكلەر رەببىمىز ئەيسانىڭ سۆزىنى ئاالىدى. 11خۇدا پاۋلۇسنىڭ قولى بىلەن ئالھىدە مۆجىزىلەرنى كۆرسەتتى. 12شۇنىڭ بىلەن ئۇنىڭ جەسىتى كېسەل رومال ياكى پەلەيلەرگە ئېلىپ كېلىندى ،كېسەللىكلەر ئۇلردىن يىراقلشتى ،يامان روھلر ئۇلردىن چىقىپ كەتتى. 113
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
13شۇنىڭدىن كېيىن ،سەرگەردان يەھۇدىيلرنىڭ بەزىلىرى ئۇلرنى قوغلپ ،رەزىل روھقا ئىگە كىشىلەرنى رەببىمىز ئەيسانىڭ ئىسمىنى چاقىرىشقا چاقىردى ۋە« :بىز پاۋلۇس ۋەز ئېيتقان ئەيسا بىلەن قەسەم قىلىمىز. 14ئۇ يەردە بىر سىكېۋانىڭ يەتتە ئوغلى ،يەھۇدىي ۋە روھانىيلرنىڭ باشلىقى بار ئىدى. 15يامان روھ جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى : -مەن ئەيسانى ،پاۋلۇسنى بىلىمەن .ئەمما سەن كىم؟ 16يامان روھ ئۇلرغا سەكرىگەن ۋە ئۇلرنى يەادى ۋە ئۇلرغا غەلىبە قىلدى ،شۇنىڭ بىلەن ئۇلر يالىڭاچ ۋە يارىلنغان ئۆيدىن قېچىپ كەتتى. 17بۇ ئەفەستە ياشايدىغان بارلىق يەھۇدىيلر ۋە گرېتسىيەلىكلەرگە ئايان ئىدى .ھەممەيلەنگە قورقۇنچ چۈشتى ،رەببىمىز ئەيسانىڭ ئىسمى ئۇلۇغلندى. 18ئېتىقاد قىلغان نۇرغۇن كىشىلەر كېلىپ ئىقرار قىلدى ۋە قىلغان ئىشلىرىنى كۆرسەتتى. 19ئۇلرنىڭ كۆپىنچىسى قىزىقارلىق سەنئەتنى قوللنغان كىتابلىرىنى بىر يەرگە يىغىپ بارلىق كىشىلەرنىڭ ئالدىدا كۆيدڭردى .ئۇلر ئۇلرنىڭ باھاسىنى ساناپ ،ئەللىك مىڭ كۈمۈش تاپتى. 20شۇنداق قىلىپ ،خۇدانىڭ سۆزى كۈچىيىپ ،غەلىبە قىلدى. 21بۇ ئىشلر ئاخىرلشقاندىن كېيىن ،پاۋلۇس روھى بىلەن ماكېدونىيە ۋە ئاخايادىن ئۆتۈپ ،يېرۇسالېمغا بېرىشنى ئويلپ مۇنداق دېدى : «مەن ئۇ يەرگە بارغاندىن كېيىن ،رىمنىمۇ كۆرڭشىم كېرەك. 22شۇنىڭ بىلەن ،ئۇ تىمتاس ۋە ئېراستۇسنىڭ ئۆزىگە خىزمەت قىلغان ئىككىسىنى ماكېدونىيەگە ئەۋەتتى .ئەمما ئۇ ئۆزى ئاسىيادا بىر مەزگىل تۇرغان. 23شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا ،بۇ يولدا كىچىككىنە غۇلغۇل قوزغىمىدى. 24دېمېترىئۇس ئىسىملىك بىر كىشى ،دىئاننا ئۈچۈن كۈمۈش مازار ياسىغان كۈمۈش ئۇستىسى ھۈنەرۋەنلەرگە ئازراق پايدا ئېلىپ كەلمىدى. 25ئۇ كەساكە ئوخشاش ئىشچىلر بىلەن بىللە چاقىرىپ مۇنداق دېدى :ئەپەندىلەر ،بۇ ھۈنەر ئارقىلىق بىزنىڭ بايلىقىمىزنىڭ بارلىقىنى بىلىسىز. 26بۇنىڭدىن باشقا ،ئەفەستە يالغۇز ئەمەس ،بەلكى پۈتكۈل ئاسىيادا دېگۈدەك بۇ پاۋلۇس نۇرغۇن كىشىلەرنى قايىل قىلىپ ،ئۇلرنى قولدىن ياسالغان ئىلھ ئەمەس ،دەپ قايىل قىلدى. 27شۇاا بۇ ھۈنەر-سەنئىتىمىزل بۇزۇلۇپ كېتىش خەۋپىگە دۇچ كەلمەيدۇ .ئەمما يەنە ئۇلۇغ ئىلھ دىئاننانىڭ بۇتخانىسىنى خارلش ۋە ئۇنىڭ ھەيۋەتلىكىنى يوقىتىش كېرەك ،بۇ ئاسىيا ۋە دۇنيانىڭ ھەممىسى چوقۇنىدۇ. 28بۇ سۆزلەرنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇلر قاتتىق غەزەپكە تولدى ۋە« :ئەفەسلىك دىئاننا ئۇلۇغ! 29پۈتۈن شەھەر قاليمىقانچىلىققا تولدى .پاۋلۇسنىڭ ھەمراھلىرى بولغان ماكېدونىيەلىك گايۇس ۋە ئارىستارخۇسنى تۇتۇۋالغاندىن كېيىن ، ئۇلر بىردەكل تىياتىرخانىغا كىردى. 30پاۋلۇس خەلققە كىرمەكچى بولغاندا ،شاگىرتلر ئۇنىڭغا يول قويمىدى. 31ئۇنىڭ دوستلىرى بولغان ئاسىيا باشلىقلىرىنىڭ بەزىلىرى ئۇنىڭ يېنىغا ئەۋەتىپ ،ئۆزىنىڭ تىياتىرخانىغا تەۋەككۈل قىلماسلىقىنى ئارزۇ قىلدى. 32شۇنىڭ بىلەن بەزىلەر بىر نەرسە يىغلىدى ،يەنە بەزىلىرى يىغلىدى .ئۇلرنىڭ كۆپىنچىسى نېمە ئۈچۈن بىر يەرگە جەم بولغانلىقىنى بىلمەيتتى. 33ئۇلر ئىسكەندەرنى خاليىقتىن تارتىپ چىقاردى ،يەھۇدىيلر ئۇنى ئالدىغا قويدى .ئالېكساندىر قولى بىلەن ئىشارەت قىلىپ ،خەلقنى قوغدىدى. 34ئۇلر ئۇنىڭ يەھۇدىي ئىكەنلىكىنى بىلگەندىن كېيىن ،ئىككى سائەتنىڭ ئىچىدە بىر ئاۋاز بىلەن« :ئەفەسلىك دىئاننا ئۇلۇغ »دەپ ۋارقىرىدى. 35شەھەر ئاھالىسى كىشىلەرنى رازى قىلغاندا ،ئۇ مۇنداق دېدى« :ئەي ئەفەسلىكلەر ،ئەفەسلىك شەھەرنىڭ ئۇلۇغ ئىلھ دىئانناغا چوقۇنغۇچى ۋە يۇپىتېردىن چۈشكەن سۈرىتىنى قانداق بىلمەيدىغان ئادەم بار؟ ؟ 36بۇ سۆزلەرگە قارشى سۆزلىگىلى بولمايدىغانلىقىنى كۆرڭپ ،جىم تۇرۇڭ ۋە ئالدىراقسانلىق قىلماڭ. 37چۈنكى ،سىلەر بۇ كىشىلەرنى ئېلىپ كەلدىڭلر. 38شۇنىڭ ئۈچۈن ،دېمېترىئۇس ۋە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولغان ھۈنەرۋەنلەرنىڭ ھەرقانداق ئادەمگە قارشى ئىشى بولسا ،قانۇن ئوچۇق ، ۋەكىللەرمۇ بار :ئۇلر بىر-بىرىنى ئەيىبلىسۇن. 39لېكىن ،باشقا ئىشلر توغرىسىدا سوئال سورىسىڭىز ،ئۇ قانۇنلۇق مەجلىستە بېكىتىلىدۇ. 40چۈنكى بىز بۇ كۈندىكى قاليمىقانچىلىق ئۈچۈن سوراققا تارتىلىش خەۋپىگە دۇچ كەلدۇق ،ھېچقانداق سەۋەب يوق. 41ئۇ بۇ سۆزنى قىلىپ ،جامائەتنى ئىشتىن بوشاتتى. 20باب1توپىلڭ توختىغاندىن كېيىن ،پاۋلۇس شاگىرتلىرىنى چاقىرىپ ،ئۇلرنى قۇچاقلپ ،ماكېدونىيەگە كېتىشكە كەتتى. 2ئۇ بۇ جايلرنى كېسىپ ئۆتۈپ ،ئۇلرغا كۆپ نەسىھەت قىلىپ ،گرېتسىيەگە كەلدى. 3ئۇ يەردە ئۈچ ئاي تۇردى .يەھۇدىيلر ئۇنى ساقلپ تۇرغاندا ،ئۇ سۈرىيىگە قاراپ يولغا چىقماقچى بولغاندا ،ماكېدونىيە ئارقىلىق قايتىشنى پىلنلىدى. 4ئۇ يەردە ئۇنىڭ بىلەن بىللە بېريانىڭ ئاسىيا سوپاتېرغا باردى .سالونىكالىقلرغا ،ئارىستارخۇس ۋە سېكۇندۇسلرنىڭ دەربلىك گايۇس ۋە تىموتىي .ئاسىيا ،تىخىك ۋە تروفىمۇس. 5بۇلر ئىلگىرى بىز تروئاستا توختاپ قالدى. 6خېمىرتۇرۇچ ناندىن كېيىن فىلىااىدىن يولغا چىقىپ ،بەش كۈندە ئۇلرنىڭ يېنىغا كەلدۇق .ئۇ يەردە يەتتە كۈن تۇردۇق. 114
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
7ھەپتىنىڭ بىرىنچى كۈنى ،شاگىرتلر بىر يەرگە جەم بولۇپ نان يېيىشكە كەلگەندە ،پاۋلۇس ئۇلرغا ۋەز-نەسىھەت قىلىپ ،ئەتىسى يولغا چىقماقچى بولدى .ھەمدە سۆزىنى يېرىم كېچىگىچە داۋاملشتۇردى. 8ئۈستۈنكى ھۇجرىدا نۇرغۇن چىراغلر بىر يەرگە يىغىلدى. 9ئۇ يەردە دېرىزىدە ئېۋتىچۇس ئىسىملىك بىر ياش قاتتىق ئۇيقۇغا كەتتى .پاۋلۇس ئۇزۇندىن بېرى ۋەز-نەسىھەت قىلىۋاتقاندا ،ئۇ ئۇيقۇغا غەرق بولۇپ ،ئۈچىنچى قەۋەتتىن يىقىلىپ ئۆلدى. 10پاۋلۇس پەسكە چۈشۈپ ،ئۇنىڭ ئۈستىگە يىقىلىپ ،ئۇنى قۇچاقلپ : -ئۆزڭالرنى ئاۋارە قىلماالر .چۈنكى ئۇنىڭ ھاياتى ئۇنىڭدا. 11شۇنىڭ بىلەن ،ئۇ يەنە ئورنىدىن تۇرۇپ ،ناننى يەپ ،يەپ ،تاڭ ئاتقۇچە ئۇزاق پاراالشتى. 12ئۇلر ياشنى تىرىلدڭردى ،ئازراق تەسەللى تاپالمىدى. 13بىز كېمىگە ئولتۇرۇپ ،پاۋلۇسنى ئېلىپ كېتىشنى ئويلپ ،ئاسوسقا قاراپ يولغا چىقتۇق. 14ئۇ ئاسوستا بىز بىلەن كۆرڭشكەندە ،بىز ئۇنى ئېلىپ مىتلىننىڭ يېنىغا كەلدۇق. 15بىز ئۇ يەردىن يولغا چىقىپ ،ئەتىسى چىيوسقا قارشى كەلدۇق .ئەتىسى بىز ساموسقا يېتىپ كېلىپ ،تروگىليۇمدا تۇردۇق .ئەتىسى بىز مىلېتۇسقا كەلدۇق. 16چۈنكى ،پاۋلۇس ئەفەس بىلەن يولغا چىقىشنى قارار قىلدى ،چۈنكى ئۇ ئاسىيادا ۋاقىت ئۆتكۈزمەيتتى ،چۈنكى ئۇ مۇمكىن بولسا ، پىنتاكۇس كۈنى يېرۇسالېمدا بولۇشقا ئالدىرىدى. 17مىلېتۇستىن ئەفەسكە ئادەم ئەۋەتىپ ،جامائەتنىڭ ئاقساقاللىرىنى چاقىردى. 18ھەزرىتى ئەيسانىڭ قېشىغا كەلگەندە ،ھەزرىتى ئەيسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى : -ئاسىياغا كەلگەن تۇنجى كۈندىن باشلپ ،مەن ھەر پەسىلدە سىلەر بىلەن بىللە بولغان. 19پۈتۈن كەمتەرلىك بىلەن ،نۇرغۇن كۆز ياشلىرى ۋە ئېزىقتۇرۇشلر بىلەن رەببىمىزگە خىزمەت قىلىش. 20مەن سىلەرگە پايدىلىق بولغان ،ئەمما سىزگە كۆرسىتىپ ،سىلەرگە ئوچۇق-ئاشكارە ۋە ئۆيمۇ-ئۆي ئۆگەتكەن ھېچ نەرسىنى ساقلپ قويمىدىم. 21ھەم يەھۇدىيلرغا ،ھەم گرېتسىيەلىكلەرگە گۇۋاھلىق بېرىش ،خۇداغا تەۋبە قىلىش ۋە رەببىمىز ئەيسا مەسىھكە بولغان ئىشەنچ. 22مانا ئەمدى مەن ئۇ يەردە يۈز بېرىدىغان ئىشلرنى بىلمەي ،روھ بىلەن يېرۇسالېمغا بارىمەن. 23مۇقەددەس روھنىڭ ھەممە شەھەردە گۇۋاھلىق بېرىپ ،مېنى رىشتە ۋە ئازاب-ئوقۇبەتلەر مەندە ئىكەنلىكىنى ئېيتىپ ساقلڭ. 24لېكىن ،بۇ ئىشلرنىڭ ھېچقايسىسى مېنى تەسىرلەندڭرمەيدۇ ،شۇنداقل ھاياتىمنى ئۆزڭم ئۈچۈن قەدىرلىك ھېسابلىمايمەن ،شۇنداق قىلىپ مەن خۇشاللىقىمنى ۋە رەببىمىز ئەيسانى قوبۇل قىلغان خىزمەتنى خۇدانىڭ مېھىر-شەپقىتىگە گۇۋاھلىق بېرەلەيمەن. . 25مانا ئەمدى مەن بىلىمەنكى ،مەن خۇدانىڭ پادىشاھلىقىنى تەشۋىق قىلىشقا بارغانلرنىڭ ھەممىسى مېنىڭ يۈزڭمنى ئەمدى كۆرمەيدۇ. 26شۇنىڭ ئۈچۈن ،مەن بۈگۈن بارلىق كىشىلەرنىڭ قېنىدىن پاك ئىكەنلىكىمنى خاتىرىلىۋالىمەن. 27چۈنكى ،مەن خۇدانىڭ بارلىق نەسىھەتلىرىنى سىلەرگە جاكارلشتىن يانمىدىم. 28شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئۆزڭالرغا ۋە مۇقەددەس روھنىڭ سېنى نازارەتچى قىلىپ قويغان بارلىق پادىلىرىغا دىققەت قىلىڭلر .ئۇ ئۆز قېنى بىلەن سېتىۋالغان خۇدانىڭ چېركاۋىنى بېقىش ئۈچۈن. 29چۈنكى ،مەن يولغا چىققاندىن كېيىن ،پادىلرنى قويماي ،ئاراالردا ئېغىر بۆرىلەرنىڭ كىرىدىغانلىقىنى بىلىمەن. 30شاگىرتلرنى ئارقىسىدىن تارتىپ چىقىرىش ئۈچۈن ،ئۆزڭالرمۇ يامان گەپلەرنى قىلىپ ،ئورنىدىن تۇرىدۇ. 31شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئېسىڭىزدە بولسۇنكى ،ئۈچ يىل مابەينىدە ،مەن ھەر كۈنى كېچە-كۈندڭز يىغلىمايمەن. 32قېرىنداشلر ،مەن سىلەرنى خۇداغا ،ئۇنىڭ مېھىر-شەپقىتىگە قۇدرەت تاپاليمەن. 33مەن ھېچكىمنىڭ كۈمۈش ،ئالتۇن ،كىيىم-كېچەكلىرىگە ھەۋەس قىلمىدىم. 34شۇنداق ،سىلەر بىلىسىلەر ،بۇ قوللر مېنىڭ ئېھتىياجىمغا ۋە مەن بىلەن بىللە بولغانلرغا خىزمەت قىلدى. 35مەن سىلەرگە بارلىق نەرسىلەرنى كۆرسىتىپ بەردىم ،سىلەر شۇنچە كۈچ سەرپ قىلىپ ئاجىزلرنى يۆلەش ۋە رەببىمىز ئەيسانىڭ سۆزىنى ئېسىڭىزدە تۇتۇڭ . 36بۇ سۆزلەرنى قىلىپ ،تىزلىنىپ ،كۆپچىلىك بىلەن بىللە دۇئا قىلدى. 37ھەممەيلەن قاتتىق يىغلپ ،پاۋلۇسنىڭ بوينىغا يىقىلىپ ئۇنى سۆيدى. 38ئۇ سۆزلىگەن سۆزلىرى ئۈچۈن ھەممىدىن قايغۇردى ،ئۇلر ئۇنىڭ چىرايىنى ئەمدى كۆرمىسۇن .ئۇلر ئۇنىڭ بىلەن بىللە كېمىگە چىقتى. 21باب1بىز ئۇلردىن قۇتۇلۇپ يولغا چىققاندىن كېيىن ،ئۇدۇل كوسقا ،ئەتىسى رودوسقا ،ئۇ يەردىن پاتاراغا كەلدۇق. 2فىنكىيەگە قاراپ يولغا چىققان بىر كېمىنى تېاىپ ،كېمىگە ئولتۇرۇپ يولغا چىقتۇق. 3سىارۇسنى بايقىغاندىن كېيىن ،ئۇنى سول تەرەپتە قويۇپ ،سۈرىيىگە قاراپ يولغا چىقىپ ،تىرغا قوندۇق ،چۈنكى ئۇ يەردە كېمە ئۇنىڭ يۈكىنى يېنىكلەتمەكچى ئىدى. 4شاگىرتلرنى ئىزدەپ ،ئۇ يەردە يەتتە كۈن تۇردۇق .ئۇلر پاۋلۇسقا يېرۇسالېمغا بارماسلىقنى روھ ئارقىلىق ئېيتتى. 5ئۇ كۈنلەرنى تاماملپ ،يولغا چىقىپ يولغا چىقتۇق .ھەممىمىز شەھەردىن چىققۇچە ئايالى ۋە بالىلىرى بىلەن بىزنى يولغا سېلىپ قويدى . بىز قىرغاقتا تىزلىنىپ دۇئا قىلدۇق. 6بىز بىر-بىرىمىزدىن ئايرىلغاندا ،پاراخوتقا چىقتۇق .ئۇلر يەنە ئۆيىگە قايتىشتى. 7تىردىن دەرسنى تۈگەتكەندىن كېيىن ،پتولېمايسقا كېلىپ ،بۇرادەرلەرگە سالم بېرىپ ،بىر كۈنى ئۇلر بىلەن بىللە تۇردۇق.
115
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
8ئەتىسى بىز پاۋلۇسنىڭ ھەمراھلىرى بىلەن يولغا چىقىپ ،قەيسەرگە كەلدۇق .بىز يەتتە كىشىنىڭ بىرى بولغان خۇش خەۋەرچى فىلىانىڭ ئۆيىگە كىردۇق .ئۇنىڭ بىلەن بىللە تۇردى. 9ھېلىقى ئادەمنىڭ پەيغەمبەرلىك قىلغان تۆت قىزى بار. 10ئۇ يەردە نۇرغۇن كۈن تۇرغىنىمىزدا ،يەھۇدىيەدىن ئاگابۇس ئىسىملىك بىر پەيغەمبەر كەلدى. 11ئۇ بىزنىڭ يېنىمىزغا كەلگەندە ،پاۋلۇسنىڭ كەمەرنى ئېلىپ ،قول-پۇتلىرىنى باغلپ مۇنداق دېدى« :مۇقەددەس روھ مۇنداق دەيدۇ : يېرۇسالېمدىكى يەھۇدىيلر بۇ بەلۋاغقا ئىگە ئادەمنى باغلپ ،ئۇنى تاپشۇرۇپ بېرىدۇ .يەھۇدىي ئەمەسلەرنىڭ قولى. 12بۇلرنى ئاالىغاندىن كېيىن ،بىز ۋە ئۇ يەردىكى كىشىلەر ئۇنىڭدىن يېرۇسالېمغا بارماسلىقنى ئۆتۈندۇق. 13پاۋلۇس مۇنداق جاۋاب بەردى : -نېمە ئۈچۈن يىغلپ ،يۈرىكىمنى ئېچىشتۇرىسىز؟ چۈنكى مەن پەقەت باغلىنىشقا ئەمەس ،بەلكى رەببىمىز ئەيسانىڭ ئىسمى ئۈچۈن يېرۇسالېمدا ئۆلۈشكە تەييارمەن. 14ئۇ قايىل بولماي ،بىز« :رەببىمىزنىڭ ئىرادىسى ئەمەلگە ئاشسۇن »دېدۇق. 15شۇ كۈندىن كېيىن ،ۋاگونلىرىمىزنى ئېلىپ يېرۇسالېمغا باردۇق. 16قەيسەرىيەدىكى بەزى شاگىرتلر بىز بىلەن بىللە باردى ۋە ئۇلر بىلەن بىللە سىارۇسلىق بىر موناسوننى ئېلىپ كەلدى. 17يېرۇسالېمغا كەلگىنىمىزدە ،بۇرادەرلەر بىزنى خۇشال كۈتۈۋالدى. 18ئەتىسى پاۋلۇس بىز بىلەن بىللە ياقۇپنىڭ يېنىغا كىردى .بارلىق ئاقساقاللر بىللە بولدى. 19ئۇ ئۇلرغا سالم بەرگەندە ،خۇدانىڭ خىزمىتى ئارقىلىق يەھۇدىي ئەمەسلەر ئارىسىدا نېمىلەرنى قىلغانلىقىنى ئالھىدە جاكارلىدى. 20بۇنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇلر پەرۋەردىگارنى مەدھىيىلەپ ،ئۇنىڭغا :ئۇلرنىڭ ھەممىسى قانۇنغا ھېرىسمەن. 21ئۇلر سىلەرگە ئۇقتۇرۇلدى :سەن يەھۇدىي ئەمەسلەر ئىچىدىكى بارلىق يەھۇدىيلرغا مۇسانى تاشلىۋېتىشنى ئۆگىتىپ ،بالىلىرىنى خەتنىسى قىلماسلىق ۋە ئۆرپ-ئادەت بويىچە مااماسلىق كېرەك. 22ئۇنداقتا ،ئۇ نېمە؟ كىشىلەر چوقۇم بىر يەرگە جەم بولۇشى كېرەك ،چۈنكى ئۇلر سېنىڭ كەلگەنلىكىڭنى ئااليدۇ. 23شۇاا ،بىز سااا ئېيتماقچى بولغان ئىشنى قىلغىن :بىزدە تۆت كىشى بار. 24ئۇلر بىلەن بىللە ئېلىپ ،ئۆزڭالرنى پاكلىغىن ۋە ئۇلر بىلەن ئەيىبلەنگىن ،شۇنداق بولغاندا ئۇلر چاچلىرىنى چۈشۈرەلەيدۇ . ھەممەيلەن سااا خەۋەر قىلىنغان نەرسىلەرنىڭ ھېچ نەرسە ئەمەسلىكىنى بىلىشى مۇمكىن .ئەمما سەنمۇ تەرتىالىك مېڭىپ ،قانۇنغا رىئايە قىلغىن. 25ئېتىقاد قىلىدىغان يەھۇدىي ئەمەسلەرگە تەسىر قىلغىنىمىزدا ،بىز ئۇلرنىڭ بۇنداق نەرسىلەرنى كۆزىتمەيدىغانلىقىنى يازدۇق ۋە يەكۈن چىقاردۇق ،پەقەت ئۇلر بۇتقا ئاتا قىلىنغان نەرسىلەردىن ،قاندىن ،بوغۇپ ئۆلتۈرڭلگەن ۋە زىنادىن ساقلىنىدۇ. 26ئاندىن ،پاۋلۇس كىشىلەرنى ئېلىپ ئەتىسى ئۇلر بىلەن بىللە پاكلىنىپ ،پاكلىنىش كۈنلىرىنىڭ ئەمەلگە ئاشقانلىقىنى بىلدڭرڭش ئۈچۈن ، ئۇلر بىلەن بىللە پاكلىنىپ ،ئىبادەتخانىغا كىردى. 27يەتتە كۈن ئاخىرلشقاندا ،ئاسىيالىق يەھۇدىيلر ئۇنى ئىبادەتخانىدا كۆرڭپ ،پۈتۈن كىشىلەرنى قوزغاپ ،ئۇنىڭغا قول قويدى. 28ۋارقىراپ-جارقىراپ ،ئىسرائىللر ،ياردەم قىلغىن ،بۇ ئادەم ھەممە ئادەمگە خەلققە ،قانۇنغا ۋە بۇ يەرگە قارشى ھەممە يەرنى ئۆگىتىدۇ .گرېتسىيەلىكلەرنىمۇ بۇتخانىغا باشلپ كىردى ۋە بۇ مۇقەددەس جاينى بۇلغىدى. ( 29چۈنكى ئۇلر ئىلگىرى ئۇنىڭ بىلەن بىللە ئەفەسلىك تروفىمۇس شەھىرىدە ئۇنى پاۋلۇسنى بۇتخانىغا ئېلىپ كىردى دەپ ئويلىغان). 30پۈتۈن شەھەر تىترەپ كەتتى ،كىشىلەر بىر يەرگە يۈگۈردى .ئۇلر پاۋلۇسنى ئېلىپ ،ئۇنى ئىبادەتخانىدىن چىقاردى. 31ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈرمەكچى بولغاندا ،بۇ ئەترەتنىڭ باش قوماندانىغا پۈتۈن يېرۇسالېم داۋالغۇش ئىچىدە خۇش خەۋەر كەلدى. 32ئۇلر دەرھال ئەسكەر ۋە يۈزبېشى ئېلىپ ،ئۇلرنىڭ يېنىغا يۈگۈردى .ئۇلر باش كاپىتان ۋە ئەسكەرلەرنى كۆرڭپ ،پاۋلۇسنى ئۇرۇپ كەتتى. 33ئاندىن باش كاپىتان يېقىن كېلىپ ،ئۇنى ئېلىپ ،ئىككى زەنجىر بىلەن باغلشقا بۇيرۇدى .ھەمدە ئۇنىڭ كىملىكىنى ۋە نېمە قىلغانلىقىنى سورىدى. 34بەزىلەر كىشىلەر ئارىسىدا بىر نەرسە ،يەنە بەزىلىرى يىغلپ كەتتى .توپىلانىڭ ئېنىقلىقىنى بىلەلمەي ،ئۇنى قەلئەگە ئېلىپ كىرىشكە بۇيرۇدى. 35ئۇ پەلەماەيگە چىققاندا ،كىشىلەرنىڭ زوراۋانلىقى ئۈچۈن ئۇنى ئەسكەرلەر ئۈستىگە ئالدى. 36چۈنكى ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭ كەينىدىن ئەگىشىپ ماادى. 37پاۋلۇس قەلئەگە ئېلىپ كېلىنمەكچى بولغاندا ،ئۇ باش قوماندانغا : -سااا سۆزلىسەم بولمدۇ؟ كىم« :گرېكچە سۆزلىيەلەمسەن؟ 38بۇ كۈنلەردىن ئىلگىرى توپىلڭ كۆتۈرگەن ۋە تۆت مىڭ ئادەم قاتىل بولغان چۆلگە ئېلىپ چىققان مىسىرلىق ئەمەسمۇ؟ 39لېكىن ،پاۋلۇس مۇنداق دېدى :مەن مەن تارسىكنىڭ يەھۇدى ،مەن سىلسىيەدىكى بىر شەھەر ،ھېچقانداق شەھەرنىڭ پۇقراسى ئەمەسمەن. 40پاۋلۇس ئۇنىڭغا ئىجازەت بەرگەندىن كېيىن ،پەلەماەيدە تۇرۇپ ،قولى بىلەن كىشىلەرگە ئىشارەت قىلدى .قاتتىق جىمجىتلىق بولغاندا ،ئۇ ئىبرانىي تىلىدا ئۇلرغا: 22باب1قېرىنداشلر ،قېرىنداشلر ،مېنىڭ ھازىر سىلەرگە قىلغان مۇداپىئەلىرىمنى ئاالالر. 2ئۇلر ئۇنىڭ ئىبرانىي تىلىدا سۆزلىگەنلىكىنى ئاالىغاندىن كېيىن ،تېخىمۇ سۈكۈت قىلدى : -دېدى. 3مەن ھەقىقەتەن يەھۇدىي ،مەن سىلسىيەنىڭ تارس شەھىرىدە تۇغۇلغان ،ئەمما بۇ شەھەردە گامالىئېلنىڭ ئايىغىدا چوڭ بولغان ۋە ئاتا- بوۋىلىرىنىڭ قانۇنى بويىچە مۇكەممەل تەلىم بەرگەن ۋە ئۇنىڭغا قىزغىن بولغان بىر ئادەم .خۇدا ،ھەممىڭلر بۈگۈنگە ئوخشاش. 116
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
4مەن ئەر-ئايال ئىككىيلەننى باغلپ ،تۈرمىگە سولپ ئۆلۈمگە قەدەر زىيانكەشلىك قىلدىم. 5باش روھانىي مااا ۋە ئاقساقاللرنىڭ بارلىق مال-مۈلۈكلىرىگە گۇۋاھلىق بېرىدۇ .مەن ئۇلردىن بۇرادەرلەرگە خەت تاپشۇرۇۋالدىم ۋە دەمەشىققە بېرىپ ،يېرۇسالېمغا باغلنغان كىشىلەرنى جازاغا تارتتىم. 6مەن سەپەرگە ئاتلىنىپ ،چۈشتە دەمەشققە يېقىنلشقاندا ،تۇيۇقسىز ئاسماندىن ئەتراپىمدا بىر نۇر چاقناپ تۇراتتى. 7مەن يەرگە يىقىلدىم ۋە مااا « :سائۇل ،سائۇل ،نېمىشقا مېنى زىيانكەشلىك قىلىسەن؟ »دېگەن ئاۋازنى ئاالىدىم. 8مەن جاۋابەن« :ئى رەببىم ،سەن كىمسەن؟ ئۇ مااا « :مەن ناسىرەلىك ئەيسا ،سەن ئۇنىڭغا زىيانكەشلىك قىلدىڭ »دېدى. 9مەن بىلەن بىللە بولغانلر ھەقىقەتەن نۇرنى كۆرڭپ قورقۇپ كەتتى .ئەمما ئۇلر مااا سۆزلىگەننىڭ ئاۋازىنى ئاالىمىدى. 10مەن« :ئى رەببىم ،مەن نېمە قىلي؟ »دېدىم .پەرۋەردىگار مااا « :ئورنۇادىن تۇرۇپ ،دەمەشققە بارغىن »دېدى .ئۇ يەردە سىزگە قىلىشقا بۇيرۇلغان بارلىق ئىشلر سۆزلىنىدۇ. 11مەن بۇ نۇرنىڭ شان-شەرىاىنى كۆرەلمىگىنىمدە ،مەن بىلەن بىللە بولغانلرنىڭ قولى بىلەن دەمەشققە كەلدىم. 12قانۇن بويىچە تەقۋادار بولغان ھانانىيا ،ئۇ يەردە ياشايدىغان بارلىق يەھۇدىيلرنى ياخشى خەۋەر قىلدى. 13مېنىڭ يېنىمغا كېلىپ ،مااا« :سائۇل بۇرادەر ،كۆزڭانى قوبۇل قىل »دېدى .شۇ سائەتتە مەن ئۇنىڭغا قارىدىم. 14ھەزرىتى ئەيسا : -ئەجدادلىرىمىزنىڭ خۇداسى سىلەرنى تاللىدى ،سىلەر ئۇنىڭ ئىرادىسىنى بىلىشىڭلر ۋە ئۇنىڭ ھەققانىي ئادەم ئىكەنلىكىنى بىلىشىڭلر كېرەك. 15سەن كۆرگەن ۋە ئاالىغانلىرىڭنىڭ ھەممىسىگە گۇۋاھچى بولىسەن. 16ئەمدى نېمىشقا تۇرىسىز؟ ئورنۇادىن تۇرۇپ ،چۆمۈلدڭرڭڭ ۋە گۇناھلىرىڭىزنى يۇيۇپ ،رەببىمىزنىڭ نامىنى چاقىرىڭ. 17مەن يېرۇسالېمغا قايتىپ كەلگىنىمدە ،ئىبادەتخانىدا دۇئا-تىلۋەت قىلىۋاتقان ۋاقتىمدا ،خىيالغا پېتىپ قالدىم. 18ھەزرىتى ئەيسا مااا : -تېزدىن يېرۇسالېمدىن چىقىپ كەت - ،دېدى. 19مەن« :ئى رەببىم ،ئۇلر سااا ئېتىقاد قىلغان ھەر بىر ئىبادەتخانىدا تۈرمىگە تاشلنغانلىقىمنى ۋە ئۇرغانلىقىمنى بىلىدۇ. 20شېھىت سىتېفاننىڭ قېنى تۆكۈلگەندە ،مەنمۇ ئۇنىڭ يېنىدا تۇرۇپ ،ئۇنىڭ ئۆلۈمىگە قوشۇلدۇم ۋە ئۇنى ئۆلتۈرگەنلەرنىڭ كىيىملىرىنى ساقلىدىم. 21ئۇ مااا « :كەت ،مەن سېنى بۇ يەردىن يىراق يەھۇدىيلرغا ئەۋەتىمەن »دېدى. 22ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا بۇ سۆزنى ئاالىغۇچىلرنى بەردى .ئاندىن ،ئۇلر يۇقىرى ئاۋازدا: 23ئۇلر ۋارقىراپ-جارقىراپ ،كىيىملىرىنى تاشلپ ،چاڭ-توزاننى ھاۋاغا تاشلىدى. 24باش كاپىتان ئۇنى قەلئەگە ئېلىپ كىرىشكە بۇيرۇدى ۋە ئۇنى قامچا بىلەن تەكشۈرڭشنى ئۆتۈندى .ئۇلرنىڭ نېمە ئۈچۈن ئۇنىڭغا قارشى يىغلىغانلىقىنى بىلسۇن. 25پاۋلۇس ئۇنى تاياق بىلەن باغلىغاندا ،پاۋلۇس يېنىدا تۇرغان يۈزبېشىغا : -رىملىق ،ئەيىبسىز ئادەمنى قامچىلش دۇرۇسمۇ؟ 26يۈزبېشى بۇنى ئاالپ ،بېرىپ ،باش قوماندانغا : -نېمە قىلغىنىڭىزغا دىققەت قىلىڭ ،چۈنكى بۇ كىشى رىملىق. 27باش كاپىتان كېلىپ ،ئۇنىڭغا : -ئېيتقىنكى ،سەن رىملىقمۇ؟ ئۇ :ھەئە. 28باش كاپىتان جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى« :مەن بۇ ئەركىنلىككە نۇرغۇن پۇل بىلەن ئېرىشتىم .پاۋلۇس« :لېكىن مەن ئەركىن تۇغۇلدۇم. 29ئۇلر دەرھال ئۇنى تەكشۈرڭشكە تېگىشلىك بولغان كىشىلەردىن ئايرىلدى .باش كاپىتانمۇ ئۇنىڭ رىملىق ئىكەنلىكىنى بىلگەندىن كېيىن ۋە ئۇنى باغلىغانلىقى ئۈچۈن قورقۇپ كەتتى. 30ئەتىسى ،ئۇ ئۆزىنىڭ يەھۇدىيلر بىلەن ئەيىبلەنگەنلىكىنىڭ ئېنىقلىقىنى بىلگەچكە ،ئۇنى ئەترەتلىرىدىن بوشىتىپ ،باش روھانىيلر ۋە ئۇلرنىڭ بارلىق مەجلىسلىرىنى كۆرڭشكە بۇيرۇدى ۋە پاۋلۇسنى چۈشۈرڭپ ،ئۇلرنىڭ ئالدىغا قويدى. 23باب1پاۋلۇس كېڭەشنى ئەستايىدىللىق بىلەن كۆرڭپ مۇنداق دېدى« :قېرىنداشلر ،مەن بۈگۈنگە قەدەر خۇدا ئالدىدا بارلىق ۋىجدان بىلەن ياشاپ كەلدىم. 2باش روھانىي ھانانىيا يېنىدا تۇرغانلرغا ئۇنىڭ ئاغزىغا ئۇرۇشنى بۇيرۇدى. 3پاۋلۇس ئۇنىڭغا : -ئەي ئاق تام ،خۇدا سېنى ئۇردى ،سەن مېنى قانۇن بويىچە ھۆكۈم قىلىپ ،مېنى قانۇنغا خىلپ ھالدا ئۇرۇشقا بۇيرۇدىڭمۇ؟ 4يېنىدا تۇرغانلر« :سەن خۇدانىڭ باش روھانىيسى؟ 5ئاندىن ،پاۋلۇس مۇنداق دېدى« :بۇرادەرلەر ،مەن ئۇنىڭ باش روھانىي ئىكەنلىكىنى بىلمەيمەن. 6پاۋلۇس بىر قىسمىنىڭ سادۇقىيلر ،يەنە بىر پەرىسىيلەر ئىكەنلىكىنى ھېس قىلىپ ،مەجلىستە« :قېرىنداشلر ،مەن پەرىسىينىڭ ئوغلى ، مەن بىر پەرىسىينىڭ ئوغلى ،مەن ئۆلۈكلەرنىڭ تىرىلىشى ۋە تىرىلىشىدىن چاقىرىمەن »دەپ توۋلىدى .دېگەن سوئالدا. 7ھەزرىتى ئەيسا بۇ سۆزنى قىلىپ ،پەرىسىيلەر بىلەن سادۇقىيلر ئوتتۇرىسىدا ئىختىلپ پەيدا بولدى .خاليىق بۆلۈنۈپ كەتتى. 8سادۇقىيلر قايتا تىرىلىش ،پەرىشتە ياكى روھ يوق دەيدۇ ،ئەمما پەرىسىيلەر ھەر ئىككىسىنى ئىقرار قىلدى. 9بۇ يەردە قاتتىق ۋارقىراشتى .پەرىسىيلەردىن بولغان تەۋرات ئۇستازلىرى ئورنىدىن تۇرۇپ« :بۇ ئادەمدە ھېچقانداق يامانلىق تاپالمايمىز ، لېكىن روھ ياكى پەرىشتە ئۇنىڭغا سۆز قىلغان بولسا ،بىز ئۇنىڭغا قارشى ئۇرۇش قىلمايلى »دېدى .خۇدا. 10چوڭ تالش-تارتىش يۈز بەرگەندە ،باش كاپىتان پاۋلۇسنىڭ ئۇلرنى پارچىلپ كېتىشىدىن ئەنسىرەپ ،لەشكەرلەرگە چۈشۈشكە ۋە ئۇلرنى ئارىسىدىن زورلۇق بىلەن ئېلىپ قەلئەگە ئەكىلىشكە بۇيرۇدى. 11پەرۋەردىگاردىن كېيىنكى كېچە ئۇنىڭ يېنىدا تۇرۇپ : -خۇشال بول ،پاۋلۇس ،چۈنكى مەن يېرۇسالېمدا مااا گۇۋاھلىق بەرگەندەك ، رىمدىمۇ گۇۋاھلىق بېرىشىڭ كېرەك. 117
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
12كۈندڭزدە ،بەزى يەھۇدىيلر بىر يەرگە جەم بولۇپ ،لەنەتكە باغلىنىپ ،پاۋلۇسنى ئۆلتۈرمىگۈچە يېمەيمىز ،ئىچمەيمىز دېدى. 13ئۇلر بۇ سۇيىقەستنى قىلغان قىرىقتىن ئاشتى. 14ئۇلر باش روھانىيلر ۋە ئاقساقاللرنىڭ يېنىغا كېلىپ : -پاۋلۇسنى ئۆلتۈرمىگۈچە ھېچ نەرسە يېمەيمىز ،دەپ چوڭ لەنەتكە باغلىدۇق. 15شۇاا ،كېڭەش ئەزالىرى بىلەن باش كاپىتانغا ئۇنىڭ ئەتە ئۇنى ئۆزىڭىزگە ئەكېلىپ بېرىدىغانلىقىنى بىلدڭرىسىز ،خۇددى سىز ئۇنىڭدىن تېخىمۇ مۇكەممەل بىر نەرسە سورىماقچى بولغاندەك ،بىز ياكى ئۇ يېقىن كەلسە ،ئۇنى ئۆلتۈرڭشكە تەييارمىز. 16پاۋلۇسنىڭ سىڭلىسىنىڭ ئوغلى ئۇلرنىڭ ساقلپ تۇرغانلىقىنى ئاالىغاندىن كېيىن ،قەلئەگە كىرىپ پاۋلۇسقا ئېيتتى. 17پاۋلۇس يۈزبېشىدىن بىرىنى چاقىرىپ ،ئۇنىڭغا : -بۇ ياشنى باش كاپىتاننىڭ يېنىغا ئېلىپ كەل ،چۈنكى ئۇنىڭ ئۇنىڭغا دەيدىغان بىر گېاى بار. 18ھەزرىتى ئەيسا ئۇنى ئېلىپ ،باش كاپىتاننىڭ يېنىغا ئېلىپ باردى ۋە : -مەھبۇس پاۋلۇس مېنى ئۇنىڭ يېنىغا چاقىردى ۋە مااا بۇ گېاىڭنى ئېيتماقچى بولغان بۇ ياشنى سېنىڭ يېنىڭغا ئېلىپ كېلىشنى ئۆتۈندى. 19ئاندىن ،باش كاپىتان ئۇنى قولىغا ئېلىپ ،ئۆزى بىلەن بىر يەرگە باردى ۋە ئۇنىڭدىن : -مااا نېمە دەيسەن؟ 20ھەزرىتى ئەيسا مۇنداق دېدى : -يەھۇدىيلر سەندىن پاۋلۇسنى ئەتە كېڭەشكە چۈشۈرڭشىڭنى ئۈمىد قىلدى. 21لېكىن ،ئۇلرغا ئىتائەت قىلماالر ،چۈنكى ئۇلر ئۇنى ئۆلتۈرمىگۈچە يېمەيدۇ ،ئىچمەيدۇ ،دەپ قەسەم قىلغان قىرىقتىن ئارتۇق كىشى ئۇنى ساقليدۇ .ھازىر ئۇلر تەييار .سىزدىن ۋەدە ئىزدەۋاتىدۇ. 22شۇنىڭ بىلەن ،باش كاپىتان يىگىتنى يولغا سېلىپ ،ئۇنىڭغا : -ھېچكىمگە بۇ نەرسىلەرنى مااا كۆرسەتتىڭ دېمەڭ. 23ھەزرىتى ئەيسا ئىككى قوشۇننى چاقىرىپ : -ئىككى يۈز ئەسكەرنى قەيسەرگە بېرىشقا ،ئاتلىق ئون ئون ،نەيزە بىلەن ئىككى يۈزنى تەييارلڭ. 24ئۇلرغا پاۋلۇسنى يولغا سېلىپ ،ئۇنى ۋالىي فېلىكسنىڭ يېنىغا ئېلىپ بارسۇن. 25ئۇ مۇنداق بىر خەت يازدى: 26كلۋدىيۇس لىسىيا ئەڭ مۇنەۋۋەر ۋالىي فېلىكسقا سالم يوللىدى. 27بۇ كىشى يەھۇدىيلردىن ئېلىپ كېتىلگەن ۋە ئۇلرنى ئۆلتۈرڭشى كېرەك ئىدى .ئاندىن مەن رىملىق ئىكەنلىكىنى چۈشىنىپ ،بىر قوشۇن بىلەن بىللە ئۇنى قۇتۇلدۇرۇپ قالدىم. 28ئۇلرنىڭ نېمە ئۈچۈن ئەيىبلەنگەنلىكىنى بىلگەن چېغىمدا ،ئۇنى ئۇلرنىڭ كېڭىشىگە ئېلىپ كەلدىم. 29مەن ئۇنى ئۇلرنىڭ قانۇنىدىكى سوئاللر بىلەن ئەيىبلەنگەن دەپ ھېس قىلدىم ،ئەمما ئۇنىڭ ئۆلۈمگە ياكى زايومغا ليىق ھېچ نەرسە يوق. 30يەھۇدىيلرنىڭ ئۇ ئادەمنى قانداق ساقلۋاتقانلىقى مااا ئېيتىلغاندا ،مەن دەرھال سېنىڭ ئالدىڭغا ئەۋەتتىم ۋە ئۇنىڭ ئەيىبلىگۈچىلىرىگە سېنىڭ ئالدىڭدا ئۇنىڭ ئۈستىدىن نېمە دېيىشىنى بۇيرۇدۇم .خوش. 31لەشكەرلەر ئۇلرغا بۇيرۇلغاندەك ،پاۋلۇسنى ئېلىپ كېچە ئانتىااتىرىسقا ئېلىپ كەلدى. 32ئەتىسى ئۇلر چەۋەندازلرنى تاشلپ ئۇنىڭ بىلەن بىللە قەلئەگە قايتىپ كەلدى. 33ئۇلر قەيسەرگە كېلىپ ،خەتنى ۋالىيغا تاپشۇرۇپ بەرگەندە ،پاۋلۇسنىمۇ ئۇنىڭ ئالدىغا سۇندى. 34ۋالىي بۇ خەتنى ئوقۇغاندىن كېيىن ،ئۇنىڭ قايسى ۋىليەت ئىكەنلىكىنى سورىدى .ئۇ ئۆزىنىڭ سىلىتسىيىلىك ئىكەنلىكىنى چۈشەنگەندە. 35ئۇ« :سېنىڭ ئەيىبلىگۈچىلىرىڭ كەلگەندە ،مەن سېنى ئااليمەن »دېدى .ئۇ ئۇنى ھىرودنىڭ ھۆكۈم سارىيىدا ساقلشقا بۇيرۇدى. 24باب1بەش كۈندىن كېيىن ،باش روھانىي ھانانىيا ئاقساقاللر ۋە تېرتۇللۇس ئىسىملىك بىر نۇتۇق سۆزلىگۈچى بىلەن بىللە چۈشتى. 2ئۇ چاقىرىلغاندىن كېيىن ،تېرتۇللۇس ئۇنى ئەيىبلەشكە باشلىدى ۋە مۇنداق دېدى : -بىز سېنىڭ جىمجىتلىقىمىزدىن خۇشال بولغانلىقىمىزنى ۋە سېنىڭ دەلىللىرىڭ بىلەن بۇ مىللەتكە تولىمۇ ليىق ئىشلرنىڭ قىلىنغانلىقىنى كۆرڭپ. 3بىز ئۇنى ھەمىشە قوبۇل قىلىمىز ،ھەممە جايدا ،ئەڭ ئالىيجاناب فېلىكسقا مىننەتدارلىق بىلدڭرىمىز. 4قانداق بولۇشىدىن قەتئىينەزەر ،مەن سااا تېخىمۇ زېرىكىپ كەتمەسلىكىم ئۈچۈن ،سېنىڭ رەھىمدىللىكىڭدىن بىر نەچچە ئېغىز سۆزنى ئاالىشىڭنى تىلەيمەن. 5چۈنكى بىز بۇ ئادەمنى يۇقۇملۇق ھەمراھىمىز ،دۇنيادىكى بارلىق يەھۇدىيلر ئارىسىدا توپىلڭ كۆتۈرگۈچى ۋە ناسىرە مەزھىاىنىڭ باشلمچىسى تاپتۇق: 6كىممۇ ئىبادەتخانىنى ناپاك قىلماقچى بولدى ،بىز ئۇنى ئېلىپ ،قانۇنىمىز بويىچە ھۆكۈم قىلغان بولتتۇق. 7لېكىن باش كاپىتان لىسيا بىزنىڭ ئالدىمىزغا كەلدى ۋە زور زوراۋانلىق بىلەن ئۇنى بىزنىڭ قولىمىزدىن ئېلىپ كەتتى. 8ئۇنى ئەيىبلىگۈچىلەرنىڭ يېنىڭغا كېلىشىنى بۇيرۇغىن .بىز ئۇنى ئەيىبلىگەن بۇ ئىشلرنىڭ ھەممىسىنى كىمنىڭ بىلىۋالليدىغانلىقىنى تەكشۈرڭش ئارقىلىق. 9يەھۇدىيلرمۇ بۇنىڭغا قوشۇلدى. 10شۇنىڭدىن كېيىن ،پاۋلۇس ۋالىينىڭ ئۇنىڭغا سۆز قىلىشىنى ئۆتۈنگەندىن كېيىن ،ئۇنىڭغا مۇنداق جاۋاب بەردى« :چۈنكى ،سېنىڭ ئۇزۇن يىللرغىچە بۇ مىللەتكە سوتچى بولغانلىقىڭنى بىلىمەن ،مەن ئۆزڭمگە تېخىمۇ خۇشاللىق بىلەن جاۋاب قايتۇرىمەن: 11چۈنكى ،مەن يېرۇسالېمغا بېرىپ دۇئا-تىلۋەت قىلغىنىمغا تېخى ئون ئىككى كۈن بارلىقىنى چۈشىنىشىڭىز ئۈچۈن. 12ئۇلر مېنى ئىبادەتخانىدا ھېچكىم بىلەن مۇنازىرىلەشمەيدىغانلىقىنى ،نە كىشىلەرنى تىرىلدڭرگەنلىكىنى ،نە ئىبادەتخانىلردا ،نە شەھەردە ئىكەنلىكىنى بايقىمىدى. 13ئۇلر ھازىر مېنى ئەيىبلىگەن نەرسىلەرنى ئىسااتلىيالمايدۇ. 118
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
14لېكىن ،مەن سااا شۇنى ئېتىراپ قىلىمەنكى ،ئۇلر بىدئەت دەپ ئاتىغان يولدىن كېيىن ،مەن تەۋرات قانۇنى ۋە پەيغەمبەرلەردە يېزىلغان بارلىق ئىشلرغا ئېتىقاد قىلىپ ،ئاتا-بوۋىلىرىمنىڭ خۇداسىغا ئىبادەت قىلىمەن. 15خۇداغا ئۈمىد باغلالر ،ئۇلر ئۆزلىرى رۇخسەت قىلغان ،ھەققانىي ۋە زالىملرنىڭ ئۆلۈكلەرنىڭ تىرىلىشىدىن ئۈمىد بار. 16بۇ يەردە مەن ئۆزڭمنى چېنىقتۇرىمەن ،ۋىجداننىڭ خۇداغا ۋە ئىنسانلرغا بولغان ھاقارەتسىز بولۇشى ئۈچۈن. 17ئۇزۇن يىللر ئۆتكەندىن كېيىن ،مەن مىللىتىمگە سەدىقە ۋە قۇربانلىقلرنى ئېلىپ كەلدىم. 18شۇنىڭدىن كېيىن ئاسىيادىن كەلگەن بىر قىسىم يەھۇدىيلر مېنى بۇتخانىدا پاك-پاكىزە ،ياكى توپىلڭ بىلەن پاكلنغانلىقىنى بايقىدى. 19ئەگەر ئۇلر مااا قارشى بولسا ،بۇ يەردە سېنىڭ ئالدىڭدا كىم بولۇشى كېرەك ئىدى؟ 20ياكى بولمىسا ،بۇ يەردە ئېيتقىنكى ،ئەگەر مەن كېڭەشنىڭ ئالدىدا تۇرسام ،ئۇلر مەندىن بىرەر يامان ئىش بايقىغان بولسا ، 21بۇ ئاۋازدىن باشقا ،مەن ئۇلرنىڭ ئارىسىدا تۇرۇپ يىغلپ كەتتىم :ئۆلۈكلەرنىڭ تىرىلىشىگە تەسىر قىلىپ ،بۈگۈن مەن سىزدىن سوراققا تارتىمەن. 22فېلىكس بۇ گەپلەرنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇ تېخىمۇ مۇكەممەل بىلىمگە ئىگە بولۇپ ،ئۇلرنى كەينىگە سۈردى ۋە مۇنداق دېدى« :باش كاپىتان لىسيا چۈشكەندە ،مەن سېنىڭ ئىشلىرىڭنى تولۇق بىلىمەن. 23ئۇ يۈزبېشى پاۋلۇسنى ساقلپ قېلىشقا ۋە ئۇنىڭغا ئەركىنلىك بېرىشكە بۇيرۇدى .ئۇ تونۇشىدىغانلرنىڭ ھېچقايسىسىنىڭ خىزمەت قىلىشىنى ۋە ئۇنىڭ يېنىغا كېلىشىنى چەكلىمەسلىكى كېرەك. 24بىر نەچچە كۈندىن كېيىن ،فېلىكس يەھۇدىي بولغان ئايالى درۇسىل بىلەن بىللە كەلگەندە ،پاۋلۇسنى چاقىرتىپ ،ئۇنىڭ مەسىھكە بولغان ئېتىقادى ھەققىدە ئاالىدى. 25ئۇ ھەققانىيلىق ،تەمكىنلىك ۋە كەلگۈسىدىكى ھۆكۈم ھەققىدە ئويلىنىۋاتقاندا ،فېلىكس تىترەپ« :بۇ قېتىم مېڭىڭ .قوليلىق بىر پەيت بولغاندا ،سىزنى چاقىرىمەن. 26ئۇ يەنە پاۋلۇسنىڭ ئۇنىڭغا پۇل بېرىشىنى ئۈمىد قىلدى .شۇنداق قىلىپ ،ئۇ ئۇنى بوشىتىۋەتتى. 27لېكىن ئىككى يىلدىن كېيىن پوركىيۇس فېستۇس فېلىكسنىڭ ھۇجرىسىغا كىردى .فېلىكس يەھۇدىيلرغا خۇشاللىق كۆرسىتىشنى خاليدىغان پاۋلۇسنى باغلپ قويدى. 25باب1فېستۇس ۋىليەتكە كەلگەندە ،ئۈچ كۈندىن كېيىن قەيسەردىن يېرۇسالېمغا چىقتى. 2باش روھانىي ۋە يەھۇدىيلرنىڭ باشلىقلىرى پاۋلۇسقا قارشى خەۋەر بەردى ۋە ئۇنىڭدىن ئۆتۈندى. 3ئۇنى ئۆلتۈرڭش يولىدا ساقلپ ،ئۇنى يېرۇسالېمغا ئەۋەتىپ بېرىشىنى ئۈمىد قىلدى. 4لېكىن ،فېستۇس پاۋلۇسنىڭ قەيسەرىيىدە ساقلىنىشى كېرەكلىكىنى ۋە ئۆزى ئۇزۇن ئۆتمەي ئۇ يەرگە كېتىپ بارىدىغانلىقىنى ئېيتتى. 5شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئۇ مۇنداق دېدى« :ئاراالردىكى قابىللر مەن بىلەن بىللە چۈشۈپ ،ئۇنىڭدا يامانلىق بولسا ،بۇ ئادەمنى ئەيىبلىسۇن». 6ئۇلرنىڭ ئارىسىدىن ئون كۈندىن ئېشىپ ،قەيسەرگە چۈشتى .ئەتىسى ھۆكۈم ئورنىدا ئولتۇرۇپ پاۋلۇسنى ئېلىپ كېلىشكە بۇيرۇدى. 7ئۇ قايتىپ كەلگەندە ،يېرۇسالېمدىن چۈشكەن يەھۇدىيلر ئەتراپتا تۇرۇپ ،پاۋلۇس ئۈستىدىن نۇرغۇن ئەرز-شىكايەتلەرنى قىلدى. 8ئۇ ئۆز-ئۆزىگە جاۋاب بېرىپ مۇنداق دېدى :يا يەھۇدىيلرنىڭ قانۇنىغا ،نە بۇتخانىغا ،نە قەيسەرگە قارشى ھېچ ئىش قىلمىدىم. 9لېكىن ،فېستۇس يەھۇدىيلرنى خۇشال قىلىشنى خاليدۇ ،پاۋلۇسقا مۇنداق جاۋاب بەردى : -يېرۇسالېمغا بارامسىلەر؟ 10ئاندىن ،پاۋلۇس مۇنداق دېدى :مەن قەيسەرنىڭ ھۆكۈم ئورنىدا تۇرىمەن ،ئۇ يەردە مەن سوراققا تارتىلىشىم كېرەك .يەھۇدىيلرغا مەن سىلەر بىلىسىلەر. 11ئەگەر مەن گۇناھكار بولسام ياكى ئۆلۈمگە ليىق بىرەر ئىش قىلغان بولسام ،مەن ئۆلمەسلىكنى رەت قىلىمەن ،ئەمما بۇلر مېنى ئەيىبلەيدىغان ئىشلرنىڭ ھېچقايسىسى بولمىسا ،ھېچكىم مېنى ئۇلرغا تاپشۇرۇپ بېرەلمەيدۇ .مەن قەيسەرگە مۇراجىئەت قىلىمەن. 12فېستۇس كېڭەش بىلەن مەسلىھەتلەشكەندە ،جاۋاب بېرىپ« :قەيسەرگە مۇراجىئەت قىلدىڭمۇ؟ سەن قەيسەرگە بارىسەن. 13بىر نەچچە كۈندىن كېيىن پادىشاھ ئاگرىااا بىلەن بېرنىس قەيسەرگە كېلىپ ،فېستۇسقا سالم بەردى. 14ئۇ يەردە بىر نەچچە كۈن تۇرغاندىن كېيىن ،فېستۇس پاۋلۇسنىڭ سەۋەبىنى پادىشاھقا جاكارلپ مۇنداق دېدى« :فېلىكس تەرىاىدىن قۇللۇقتا قالغان بىر كىشى بار: 15مەن يېرۇسالېمدا تۇرغان ۋاقتىمدا ،باش روھانىيلر ۋە يەھۇدىيلرنىڭ ئاقساقاللىرى مااا خەۋەر قىلىپ ،ئۇنىڭ ئۈستىدىن ھۆكۈم چىقىرىشنى ئارزۇ قىلدى. 16مەن ئۇنىڭغا جاۋاب بەردىم :رىملىقلرنىڭ ھەر قانداق ئادەمنى ئۆلۈمنى قۇتۇلدۇرۇش ئۇسۇلى ئەمەس ،بۇنىڭدىن ئىلگىرى ئەيىبلەنگۈچىلەر ئەيىبلىگۈچىلەر بىلەن يۈزتۇرانە كۆرڭشۈپ ،ئۇنىڭ ئۈستىدىن قىلىنغان جىنايەت توغرىسىدا ئۆزى جاۋاب بېرىش ئىجازەتنامىسى بار. 17شۇنىڭ ئۈچۈن ،ئۇلر بۇ يەرگە كەلگەندە ،ئەتىسى كېچىكتۈرمەي ،مەن سوت ئورنىدا ئولتۇرۇپ ،ئۇ كىشىنى ئېلىپ چىقىشقا بۇيرۇدۇم. 18ئەيىبلىگۈچىلەر ئورنىدىن تۇرغاندا ،ئۇلر مەندەك ئىشلرنى ئەيىبلىمىدى. 19لېكىن ،ئۇلرنىڭ خۇراپاتلىقى ۋە پاۋلۇسنىڭ ھايات ئىكەنلىكىنى جەزملەشتۈرگەن ئەيسادىن بەزى سوئاللىرى بار. 20مەن بۇ خىل سوئاللردىن گۇمانلنغانلىقىم ئۈچۈن ،ئۇنىڭدىن يېرۇسالېمغا بارامدۇ-يوق ،دەپ سورىدىم ۋە بۇ ئىشلرغا ھۆكۈم قىلىنىدۇ. 21لېكىن ،پاۋلۇس ئاۋگۇسۇسنىڭ ئىساات ئاالش يىغىنىغا قاتنىشىشنى تەلەپ قىلغاندا ،مەن ئۇنى قەيسەرگە ئەۋەتكۈچە ساقلشقا بۇيرۇدۇم. 22ئاگرىااا فېستۇسقا« :مەنمۇ ئۇ ئادەمنى ئااليمەن »دېدى .ئەتە ،سەن ئۇنىڭ گېاىنى ئااليسەن ،دېدى. 23ئەتىسى ،ئاگرىااا كەلگەندە ،بېرنىس ناھايىتى داغدۇغىلىق بولۇپ ،فېستۇسنىڭ بۇيرۇقى بىلەن پاۋلۇسنى بۇيرۇدى. 119
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
24فېستۇس مۇنداق دېدى :پادىشاھ ئاگرىااا ۋە بىز بىلەن بىللە بولغان بارلىق كىشىلەر ،يېرۇسالېمدا ۋە بۇ يەردىكى يەھۇدىيلرنىڭ ھەممىسى مەن بىلەن ئالقە قىلغان بۇ ئادەمنى كۆردڭڭ .ئەمدى ياشىغىن. 25لېكىن ،مەن ئۇنىڭ ئۆلۈمگە ليىق ھېچقانداق ئىش قىلمىغانلىقىنى ۋە ئۇنىڭ ئۆزى ئاۋگۇسۇسقا مۇراجىئەت قىلغانلىقىنى بايقىغىنىمدا ،ئۇنى ئەۋەتىشنى قارار قىلدىم. 26بۇلرنىڭ ئىچىدە خوجايىنىمغا يازغۇدەك ھېچ نەرسە يوق .شۇالشقا ،ئۇنى پادىشاھ سېنىڭ ئالدىڭغا ئېلىپ كەلدىم ،ئەي پادىشاھ ئاگرىااا ، ئىمتىھاندىن كېيىن ،مېنىڭ بىر ئاز يازغۇم بار ئىدى. 27چۈنكى ،مااا مەھبۇس ئەۋەتىش ئەقىلگە سىغمايدىغاندەك قىلىدۇ ،ھەمدە ئۇنىڭغا قىلىنغان جىنايەتلەرنى بىلدڭرڭش بىلەن بىللە ئەمەس. 26باب1ئاگرىااا پاۋلۇسقا : -ئۆزڭڭ ئۈچۈن سۆزلەشكە رۇخسەت قىلىنغان .پاۋلۇس قولىنى ئۇزىتىپ ،ئۆزىگە جاۋاب بەردى: 2مەن ئۆزڭمنى خۇشال دەپ قارايمەن ،پادىشاھ ئاگرىااا ،چۈنكى مەن بۈگۈن يەھۇدىيلر بىلەن ئەيىبلەنگەن بارلىق ئىشلرغا تېگىشتىن بۇرۇن ئۆزڭمگە جاۋاب قايتۇرىمەن: 3بولۇپمۇ ،مەن سېنى يەھۇدىيلر ئارىسىدىكى بارلىق ئۆرپ-ئادەت ۋە سوئاللرغا پىششىق بىلىدىغانلىقىم ئۈچۈن ،سەۋرچانلىق بىلەن مېنى ئاالىشىڭلرنى ئۆتۈنىمەن. 4مېنىڭ ياش ۋاقتىمدىن تارتىال يېرۇسالېمدىكى ئۆز قەۋمىم ئارىسىدا بولغان تۇرمۇش ئادىتىم بارلىق يەھۇدىيلرنى بىلىدۇ. 5ئەگەر ئۇلر گۇۋاھلىق بەرسە ،مېنى باشتىن-ئاخىر تونۇيتتى ،دىنىمىزنىڭ ئەڭ قاتتىق مەزھىاىدىن كېيىن مەن بىر پەرىسىي ياشايمەن. 6ھازىر مەن خۇدانىڭ ئاتا-بوۋىلىرىمىزغا بەرگەن ۋەدىسىنىڭ ئۈمىدى ئۈچۈن تۇرۇپ ،سوتلىنىمەن. 7ئون ئىككى قەبىلىمىزگە ۋەدە بېرىپ ،كېچە-كۈندڭز خۇداغا خىزمەت قىلىمىز .بۇ ئۈمىد ئۈچۈن پادىشاھ ئاگرىااا ،مەن يەھۇدىيلر بىلەن ئەيىبلەندىم. 8نېمە ئۈچۈن خۇدا سىزنى ئۆلۈكلەرنى تىرىلدڭرەلەيدۇ؟ 9مەن ئۆزڭم بىلەن ناسىرەلىك ئەيسانىڭ ئىسمىغا زىت نۇرغۇن ئىشلرنى قىلىشىم كېرەكلىكىنى ئويلىدىم. 10مەن يېرۇسالېمدىمۇ قايسى ئىشنى قىلدىم :نۇرغۇن ئەۋلىيالرنى باش روھانىيلرنىڭ ھوقۇقىدىن بەھرىمەن قىلىپ تۈرمىدە تاقىدىم .ئۇلر ئۆلتۈرڭلگەندە ،مەن ئۇلرغا قارشى ئاۋازىمنى چىقاردىم. 11مەن ھەر بىر ئىبادەتخانىدا ئۇلرنى دائىم جازالىدىم ۋە ئۇلرنى كۇپۇرلۇق قىلىشقا مەجبۇرلىدىم .ئۇلرغا قاتتىق ئاچچىقلىنىپ ،ئۇلرنى ھەتتا غەلىتە شەھەرلەرگىمۇ زىيانكەشلىك قىلدىم. 12مەن باش روھانىيلرنىڭ ھوقۇقى ۋە ھاۋالىسى بىلەن دەمەشققە بارغىنىمدا ، 13پادىشاھ ،چۈشتە ،مەن يولدا قۇياشنىڭ يورۇقلۇقىنىڭ ئۈستىدە ،مەن ۋە مەن بىلەن بىللە سەپەر قىلغانلرنىڭ ئەتراپىدا پارقىراپ تۇرغان نۇرنى كۆردڭم. 14ھەممىمىز يەرگە يىقىلغاندا ،مااا بىر ئاۋازنىڭ ئاالىنىۋاتقانلىقىنى ئاالىدىم ۋە ئىبرانىي تىلىدا سائۇل ،سائۇل ،نېمىشقا مېنى زىيانكەشلىك قىلىسەن؟ چاتقاللرغا قارشى تەپمەك تەس. 15مەن« :ئى رەببىم ،سەن كىمسەن؟ »دېدىم .ئۇ « :مەن سەن زىيانكەشلىك قىلغان ئەيسا »دېدى. 16لېكىن ئورنۇادىن تۇر ،پۇتۇادا تۇر ،چۈنكى مەن سەن كۆرگەن بۇ ئىشلرنىڭ ۋە مەن سااا كۆرڭنىدىغان ئىشلرنىڭ ھەممىسىگە خىزمەتكار ۋە گۇۋاھچى بولۇش ئۈچۈن سااا كۆرڭندىم. 17سېنى خەلقتىن ۋە يەھۇدىي ئەمەسلەردىن قۇتۇلدۇرىمەن. 18ئۇلرنىڭ كۆزلىرىنى ئېچىپ ،ئۇلرنى قارااغۇلۇقتىن يورۇقلۇققا ،شەيتاننىڭ كۈچ-قۇدرىتىدىن خۇداغا يۈزلەندڭرڭش ئۈچۈن ،ئۇلر گۇناھلىرىمنىڭ كەچۈرڭم قىلىنىشى ۋە مەندىكى ئېتىقاد بىلەن پاكلنغانلر ئارىسىدىكى مىراسقا ئېرىشىشى ئۈچۈن. 19شۇنىڭ بىلەن ،ئى پادىشاھ ئاگرىااا ،مەن ئەرشتىكى كۆرڭنۈشكە بويسۇنمىدىم. 20لېكىن ،ئالدى بىلەن ئۇلرغا دەمەشق ،يېرۇسالېم ۋە يەھۇدىيەدىكى بارلىق قىرغاقلرنى ،ئاندىن يەھۇدىي ئەمەسلەرگە ئۇلرغا تەۋبە قىلىپ ،خۇداغا يۈزلىنىش ۋە تەۋبە قىلىش ئۈچۈن خىزمەت قىلىدىغان ئىشلرنى كۆرسەتتى. 21بۇ سەۋەبلەر تۈپەيلىدىن يەھۇدىيلر مېنى بۇتخانىدا تۇتۇپ ئۆلتۈرمەكچى بولدى. 22شۇاا ،خۇدانىڭ ياردىمىگە ئېرىشكەندىن كېيىن ،مەن بۈگۈنگە قەدەر كىچىك ۋە چوالرغا گۇۋاھلىق بېرىمەن ،پەيغەمبەرلەر ۋە مۇسا ئېيتقان سۆزلەردىن باشقا ھېچكىم كەلمەيدۇ: 23ئەيسا مەسىھنىڭ ئازاب-ئوقۇبەت چېكىشى ۋە ئۆلۈمدىن تىرىلدڭرڭلگەن تۇنجى كىشى بولۇشى ،كىشىلەرگە ۋە يەھۇدىي ئەمەسلەرگە يورۇقلۇق ئاتا قىلىشى كېرەك. 24ھەزرىتى ئەيسا ئۆزى ئۈچۈن سۆزلەۋاتقاندا ،فېستۇس قاتتىق ئاۋاز بىلەن : -پاۋلۇس ،سەن ئۆزڭانىڭ يېنىدا .نۇرغۇن ئۆگىنىش سىزنى ساراڭ قىلىپ قويىدۇ. 25لېكىن ئۇ مۇنداق دېدى« :مەن ساراڭ ئەمەس ،ئەڭ ئېسىل فېستۇس .ئەمما ھەقىقەت ۋە سەگەكلىك بىلەن سۆزلەڭ. 26چۈنكى ،پادىشاھ بۇ ئىشلرنى بىلىدۇ ،مەن ئۇنىڭ ئالدىدا ئەركىن سۆزلەيمەن ،چۈنكى مەن بۇ ئىشلرنىڭ ھېچقايسىسىنىڭ ئۇنىڭدىن يوشۇرۇلمىغانلىقىغا ئىشىنىمەن .چۈنكى بۇ ئىش بىر بۇلۇادا قىلىنمىغان. 27پادىشاھ ئاگرىااا ،پەيغەمبەرلەرگە ئىشىنەمسىز؟ سېنىڭ ئىشىنىدىغانلىقىڭنى بىلىمەن. 28ئاندىن ئاگرىااا پاۋلۇسقا« :سەن مېنى خىرىستىيان بولۇشقا قايىل قىلدىڭ. 29پاۋلۇس مۇنداق دېدى« :مەن خۇدادىن شۇنى خاليمەنكى ،بۇ زايومدىن باشقا ،سەنل ئەمەس ،بۈگۈن مېنى ئاالىغانلرنىڭ ھەممىسى دېگۈدەك مااا ئوخشاش. 120
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
30شۇنداق قىلىپ ،پادىشاھ ئورنىدىن تۇرۇپ ،ۋالىي ۋە بېرنىس ۋە ئۇلر بىلەن بىللە ئولتۇرغانلر ئورنىدىن تۇردى. 31ئۇلر بىر چەتكە قايرىپ كەتكەندىن كېيىن ،ئۆز-ئارا پاراالىشىپ« :بۇ ئادەم ئۆلۈمگە ياكى قۇللۇققا ليىق ھېچ ئىش قىلمايدۇ »دېدى. 32ئاندىن ئاگرىااا فېستۇسقا« :ئەگەر ئۇ قەيسەرگە مۇراجىئەت قىلمىغان بولسا ،بۇ كىشى ئەركىنلىككە ئېرىشكەن بولۇشى مۇمكىن »دېدى. 27باب1ئىتالىيەگە قاراپ يولغا چىقىشىمىز قارار قىلىنغاندىن كېيىن ،ئۇلر پاۋلۇس ۋە باشقا بىر قىسىم مەھبۇسلرنى ئاۋگۇسۇس ئەترىتىنىڭ يۈزبېشى جۇلىئۇس ئىسىملىك كىشىگە تاپشۇرۇپ بەردى. 2بىز Adramyttiumپاراخوتىغا ئولتۇرۇپ ،ئاسىيانىڭ دېڭىز قىرغاقلىرىغا قاراپ يولغا چىقتۇق .سالونىكالىق ماكېدونىيەلىك ئارىستارخۇس بىز بىلەن بىللە. ئەتىسى سىدونغا تەگدۇق .جۇلىيۇس ھۆرمەت بىلەن پاۋلۇسنى ئۆتۈندى ۋە ئۇنىڭغا دوستلىرىنىڭ يېنىغا بېرىپ ئۆزىنى يېڭىلش ئەركىنلىكى بەردى. 4ئۇ يەردىن يولغا چىققاندا ،شامال قارشى بولغاچقا ،سىارۇسنىڭ ئاستىغا قاراپ يولغا چىقتۇق. 5بىز سىلىتسىيە ۋە پامفىليا دېڭىزىدىن ئۆتۈپ ،لىكيا شەھىرى مىراغا كەلدۇق. 6ئۇ يەردە يۈزبېشى ئىسكەندىرىيە پاراخوتىنىڭ ئىتالىيەگە قاراپ يولغا چىققانلىقىنى بايقىدى .ئۇ بىزنى بۇ يەرگە قويدى. 7بىز نۇرغۇن كۈنلەر ئاستا-ئاستا يەلكەن بولۇپ ،كېنىدوسقا قارشى ناھايىتى ئاز ئۇچرايمىز ،شامال بىزگە ئازار بەرمەي ،كىرىتنىڭ ئاستىدا سالمونغا قاراپ يولغا چىقتۇق. 8ئۇ يەردىن ئۆتۈپ كېتىپ ،ئادىل پاناھ جاي دەپ ئاتىلىدىغان يەرگە كەلدى .لسا شەھىرى ئىدى. 9ھازىر نۇرغۇن ۋاقىت سەرپ قىلىپ ،يەلكەنلىك كېمە خەتەرلىك ۋاقىتتا ،روزا ئاللىقاچان ئۆتۈپ بولغانلىقتىن ،پاۋلۇس ئۇلرغا نەسىھەت قىلدى. 10ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :ھۆرمەتلىك ئەپەندىلەر ،مەن بۇ سەپەرنىڭ يۈك ۋە پاراخوتل ئەمەس ،بەلكى ھاياتىمىزغىمۇ زىيان ۋە زىيان ئېلىپ كېلىدىغانلىقىنى ھېس قىلدىم. 11لېكىن ،يۈزبېشى پاۋلۇس ئېيتقان سۆزلەردىن بەكرەك خوجايىن ۋە پاراخوت ئىگىسىگە ئىشەندى. 12پاناھگاھ قىشتا تاۋار بولمىغاچقا ،كۆپ قىسىم كىشىلەر ئۇ يەردىن ئايرىلىشنى تەۋسىيە قىلدى .ئۇ كرىتنىڭ پاناھگاھى بولۇپ ،غەربىي جەنۇب ۋە غەربىي شىمالغا تۇتىشىدۇ. 13جەنۇب شامىلى ئاستا-ئاستا ئۇچۇپ ،مەقسىتىگە يەتتى دەپ ئويلپ ،ئۇ يەردىن بوشىشىپ ،كرىت بىلەن يېقىن يولغا چىقتى. 14لېكىن ئۇزۇن ئۆتمەي ئۇنىڭغا قارشى ياۋروكلىدون دەپ ئاتىلىدىغان قاتتىق بوران چىقتى. 15كېمە تۇتۇلۇپ ،شامالغا بەرداشلىق بېرەلمەي ،بىز ئۇنى ھەيدەشكە رۇخسەت قىلدۇق. 16كلۋدا دەپ ئاتىلىدىغان مەلۇم بىر ئارالنىڭ ئاستىدا يۈگۈرڭپ ،كېمىدە نۇرغۇن خىزمەتلىرىمىز بار ئىدى. 17ئۇلر ئېلىپ كەتكەندىن كېيىن ،ئۇلر پاراخوتنىڭ ئاستىغا ياردەم قىلدى .ھەمدە ئۇلرنىڭ تېز سۈرئەتلىك تاشيولغا چۈشۈپ كېتىشىدىن ئەنسىرەپ ،يەلكەنلىك كېمە ھەيدەپ شۇنداق ھەيدىلىدۇ. 18قاتتىق بوران-چاپقۇن بىلەن قاتتىق چۆچۈپ كەتتۇق ،ئەتىسى ئۇلر كېمىنى يەاگىللەتتى. 19ئۈچىنچى كۈنى ،بىز ئۆز قولىمىز بىلەن كېمىنى بىر تەرەپ قىلدۇق. 20نۇرغۇن كۈنلەردە قۇياشمۇ ،يۇلتۇزلرمۇ كۆرڭنمەي ،بىزگە ئازراق بوران چىقمىغان ۋاقىتتا ،بىزنىڭ قۇتۇلۇشىمىزنى ئۈمىد قىلغانلرنىڭ ھەممىسى يوقىتىلدى. 21پاۋلۇس ئۇزۇن مۇددەت پەرھىز تۇتقاندىن كېيىن ،ئۇلرنىڭ ئارىسىدا تۇرۇپ : -ئەپەندىلەر ،سىلەر مېنىڭ سۆزڭمگە قۇلق سېلىپ ، كرىتتىن بوشىشىپ ،بۇ زىيان ۋە زىيانغا ئېرىشىشىڭلر كېرەك ئىدى. 22ئەمدى مەن سىلەرنى خۇشال-خۇرام بولۇشقا ئۈندەيمەن ،چۈنكى ئاراالردا كېمىدىن باشقا ھېچكىم ھاياتىدىن ئايرىلمايدۇ. 23چۈنكى ،بۇ كېچە مەن ۋە مەن خىزمەت قىلىدىغان خۇدانىڭ پەرىشتىسى يېنىمدا تۇراتتى. 24پاۋلۇس« :قورقماالر !سەن چوقۇم قەيسەرنىڭ ئالدىغا كەلتۈرڭلۈشىڭ كېرەك ،مانا ،خۇدا سااا بىللە مااغانلرنىڭ ھەممىسىنى سااا بەردى. 25شۇاا ،ئەپەندىلەر ،خۇشال بولۇالر ،چۈنكى مەن خۇدانىڭ مااا ئېيتقاندەك بولىدىغانلىقىغا ئىشىنىمەن. 26قانداقل بولمىسۇن بىز چوقۇم مەلۇم بىر ئارالغا تاشلىنىشىمىز كېرەك. 27لېكىن ،ئون تۆت كېچە بولغاندا ،بىز ئادرىياغا ھەيدەپ كېلىپ ،يېرىم كېچىدە پاراخوت خادىملىرى ئۇلرنى مەلۇم بىر دۆلەتكە يېقىنلشتى دەپ قارىدى. 28ئۇ ئاۋازنى ئاالپ ،يىگىرمە فۇت كېلىدىغان جاينى تاپتى .ئۇلر سەل يىراقلپ كەتكەندىن كېيىن ،يەنە بىر ئاۋازنى ئاالپ ،ئون بەش فۇت كېلىدىغان جاينى تاپتى. 29ئاندىن بىزنىڭ تاشقا چۈشۈپ كېتىشىمىزدىن ئەنسىرەپ ،تۆت لەاگەرنى ئارقا تەرەپتىن تاشلپ ،بىر كۈننى ئارزۇ قىلدى. 30كېمە خادىملىرى كېمىدىن قاچماقچى بولغاندا ،ئۇلر كېمىنى دېڭىزغا تاشلىۋەتكەندە ،خۇددى لەاگەرنى خۇددى دېڭىزدىن تاشلىۋەتكەندەك ، 31پاۋلۇس يۈزبېشى ۋە ئەسكەرلەرگە مۇنداق دېدى« :بۇلر كېمىدە قالمىسا ،قۇتۇللمايسىلەر. 32ئاندىن لەشكەرلەر كېمىنىڭ ئارغامچىلىرىنى كېسىپ ،ئۇنى يىقىتىۋەتتى. 33كۈن يېتىپ كېلىش ئالدىدا ،پاۋلۇس ھەممەيلەندىن گۆش يېيىشنى ئۆتۈندى ۋە مۇنداق دېدى« :بۇ كۈن ھېچ نەرسە ئالماي تۇرۇپ ،روزا تۇتقان ئون تۆتىنچى كۈن. 121
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
34شۇنىڭ ئۈچۈن ،سىلەردىن گۆش يېيىشىڭلرنى سورايمەن ،چۈنكى بۇ سالمەتلىكىڭلر ئۈچۈندۇر ،چۈنكى ئاراالرنىڭ بېشىدىن چاچ چۈشمەيدۇ. 35بۇ سۆزنى قىلىپ ،ناننى ئېلىپ ،كۆپچىلىكنىڭ ئالدىدا خۇداغا شۈكۈر ئېيتتى .ئۇنى سۇندۇرۇپ يېيىشكە باشلىدى. 36ئاندىن ئۇلرنىڭ ھەممىسى خۇشال بولدى ،ئۇلر يەنە ئازراق گۆش ئالدى. 37ھەممىمىز كېمىدە ئىككى يۈز ئاتمىش ئون ئالتە جان بار ئىدۇق. 38ئۇلر تاماقنى يەپ بولۇپ ،كېمىنى يەاگىللىتىپ ،بۇغداينى دېڭىزغا تاشلىدى. 39كۈن بولغاندا ،ئۇلر بۇ يەرنى بىلمەيتتى .ئەمما ئۇلر قىرغاق بىلەن مەلۇم بىر ئېرىقنى بايقىدى ،ئۇلر مۇمكىن بولسا كېمىگە تاشلىماقچى بولغان. 40ئۇلر لەاگەرنى ئېلىپ ،دېڭىزغا ئۆزىنى بېغىشلپ ،چاقلىق بەلۋاغنى بوشىتىپ ،چوڭ يولنى شامالغا يۆلەپ قىرغاققا قاراپ ماادى. 41ئۇلر ئىككى دېڭىز ئۇچراشقان يەرگە چۈشۈپ كېمىنى بويلپ يۈگۈردى .ھەمدە ئالدى تەرەپ تېز چاپلىشىپ ،يۆتكىگىلى بولمايدىغان ھالەتنى ساقلىدى ،ئەمما توساق دولقۇننىڭ زوراۋانلىقى بىلەن بۇزۇلدى. 42لەشكەرلەرنىڭ نەسىھىتى مەھبۇسلرنى ئۆلتۈرڭش ،ئۇلرنىڭ ھېچقايسىسىنىڭ سۇ ئۈزڭپ قېچىپ كېتىشىدىن ساقلىنىش. 43لېكىن يۈزبېشى پاۋلۇسنى قۇتۇلدۇرۇشنى خاليدۇ .سۇ ئۈزەلەيدىغانلر ئالدى بىلەن ئۆزىنى دېڭىزغا تاشلپ ،قۇرۇقلۇققا چىقىشقا بۇيرۇدى: 44قالغانلىرى ،بەزىلىرى تاختايلردا ،بەزىلىرى كېمىنىڭ سۇنۇق پارچىلىرىدا .شۇنداق قىلىپ ،ئۇلر بىخەتەر ھالدا قۇرۇقلۇققا قېچىپ كەتتى. 28باب1ئۇلر قېچىپ كەتكەندىن كېيىن ،بۇ ئارالنىڭ مېلىتا دەپ ئاتىلىدىغانلىقىنى بىلدى. 2ۋەھشىي كىشىلەر بىزگە ئازراقمۇ ياخشىلىق قىلمىدى ،چۈنكى ئۇلر ئوت يېقىپ ،ھازىرقى يامغۇر ۋە سوغۇق سەۋەبىدىن ھەممىمىزنى كۈتۈۋالدى. 3پاۋلۇس بىر باغلم تاياقنى يىغىپ ئوتقا تاشلىغاندا ،ئىسسىقتىن يىلن چىقىپ ،ئۇنىڭ قولىنى چىڭ تۇتتى. 4ۋەھشىيلەر زەھەرلىك ھايۋاننىڭ قولىغا ئېسىلغانلىقىنى كۆرڭپ ،ئۆز-ئارا« :شۈبھىسىزكى ،بۇ ئادەم قاتىل ،ئۇ گەرچە دېڭىزدىن قېچىپ چىققان بولسىمۇ ،ئەمما ئۆچ ئالماسلىق ئۈچۈن قىينىلىدۇ. 5ئۇ ھايۋاننى ئوتقا تاشلىدى ،ھېچقانداق زىيان-زەخمەت ھېس قىلمىدى. 6ئۇلر قانداق ۋاقىتتا ئىششىپ كەتكەن ياكى تۇيۇقسىز يىقىلىپ چۈشۈشكە تېگىشلىك بولغانلىقىغا قارىغان ،ئەمما ئۇلر خېلى ئۇزۇن ۋاقىت قارىغاندىن كېيىن ،ھېچقانداق زىياننىڭ كەلمىگەنلىكىنى كۆرگەندىن كېيىن ،ئىدىيەسىنى ئۆزگەرتىپ ،ئۇنى ئىلھ دېيىشتى. 7ئوخشاش جايلردا ئارالنىڭ باشلىقىنىڭ ئىسمى پوبلىيۇس ئىدى .بىزنى قوبۇل قىلدى ۋە بىزنى ئۈچ كۈن ھۆرمەت بىلەن كۈتۈۋالدى. 8پاۋلۇسنىڭ ئاتىسى قىزىتما ۋە قان ئېقىپ كېسەل بولۇپ قالدى .پاۋلۇس كىرىپ دۇئا-تىلۋەت قىلىپ ،ئۇنىڭغا قوللىرىنى تەگكۈزڭپ ساقايتتى. 9شۇنداق قىلىپ ،ئارالدا كېسەل بولغان باشقىلرمۇ كېلىپ ساقىيىپ كەتتى. 10ئۇ بىزنى نۇرغۇن شەرەپلەر بىلەن ھۆرمەتلىدى .بىز يولغا چىققاندا ،ئۇلر بىزگە كېرەكلىك نەرسىلەرنى يۈكلىدى. 11ئۈچ ئايدىن كېيىن ،بۇ ئارالدا قىشلپ كەتكەن ئىسكەندىرىيە پاراخوتىغا قاراپ يولغا چىقتۇق ،ئۇلرنىڭ بەلگىسى كاستور ۋە پوللوك. 12سىراكۇسقا قونۇپ ،ئۇ يەردە ئۈچ كۈن تۇردۇق. 13ئۇ يەردىن كومااس ئەكېلىپ رېگىيۇمغا كەلدۇق .بىر كۈندىن كېيىن جەنۇب شامىلى چىقىپ ،ئەتىسى پۇتىئولىغا كەلدۇق. 14ئۇ يەردە قېرىنداشلرنى تاپتۇق ۋە ئۇلر بىلەن يەتتە كۈن تۇرۇشنى ئارزۇ قىلدۇق .شۇنىڭ بىلەن بىز رىمغا قاراپ يولغا چىقتۇق. 15ئۇ يەردىن بۇرادەرلەر بىزنىڭ گېاىمىزنى ئاالىغاندىن كېيىن ،ئۇلر ئاپاېي مۇنبىرى ۋە ئۈچ سارايغىچە بىز بىلەن كۆرڭشكىلى كەلدى . پاۋلۇس بۇنى كۆرڭپ خۇداغا شۈكۈر ئېيتتى ۋە جاسارەت ئالدى. 16رىمغا كەلگىنىمىزدە ،يۈزبېشى مەھبۇسلرنى قاراۋۇلنىڭ كاپىتانىغا تاپشۇرۇپ بەردى ،لېكىن پاۋلۇس ئۇنى ساقلپ تۇرغان ئەسكەر بىلەن ئۆزى يالغۇز تۇرۇشقا ئاز قالدى. 17ئۈچ كۈندىن كېيىن ،پاۋلۇس يەھۇدىيلرنىڭ باشلىقىنى چاقىردى .ئۇلر بىر يەرگە جەم بولغاندا ،ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :مەن قېرىنداشلر !لېكىن ،مەن يېرۇسالېمدىن ئەسىرلەرنى رىملىقلرنىڭ قولىغا تاپشۇرۇپ بەردىم. 18ئۇلر مېنى تەكشۈرگەندە مېنى قويۇپ بەرگەن بولتتى ،چۈنكى مەندە ئۆلۈم سەۋەبى يوق. 19يەھۇدىيلر بۇنىڭغا قارشى سۆز قىلغاندا ،مەن قەيسەرگە مۇراجىئەت قىلىشقا مەجبۇر بولدۇم .مېنىڭ مىللىتىمنى ئەيىبلىشىم كېرەك ئەمەس. 20بۇ سەۋەبتىن ،مەن سېنى كۆرڭشۈشكە ۋە سىز بىلەن سۆزلىشىشكە چاقىردىم ،چۈنكى ئىسرائىلىيەنىڭ ئۈمىدى ئۈچۈن مەن بۇ زەنجىر بىلەن باغلنغان. 21ھەزرىتى ئەيسا ئۇنىڭغا : -بىز يەھۇدىيەدىن سەن توغرۇلۇق خەت تاپشۇرۇۋالمىدۇق. 22لېكىن ،بىز سېنىڭ ئويلىغانلىرىڭنى ئاالشنى خاليمىز ،چۈنكى بۇ مەزھەپكە كەلسەك ،بىز ئۇنىڭ قەيەردە دېيىلگەنلىكىنى بىلىمىز. 23ئۇلر ئۇنى بىر كۈن قىلىپ تەيىنلىگەندىن كېيىن ،نۇرغۇن كىشىلەر ئۇنىڭ تۇرالغۇسىغا كەلدى .ئۇ خۇدانىڭ پادىشاھلىقىغا ئىزاھات بەردى ۋە گۇۋاھلىق بەردى ۋە ئۇلرنى ئەيسا ھەققىدە ،مۇسانىڭ قانۇنىدىن ۋە پەيغەمبەرلەردىن ئەتىگەندىن كەچكىچە قايىل قىلدى. 24بەزىلەر سۆزلەنگەن سۆزلەرگە ئىشەندى ،بەزىلىرى ئىشەنمىدى.
122
ئەلچىلەرنىڭ ئەمەللىرى
25ئۇلر ئۆز-ئارا قوشۇلمىسا ،يولغا چىقتى .پاۋلۇس بىر ئېغىز سۆزنى قىلىپ بولغاندىن كېيىن ،پەيغەمبەر ئەساۋ پەيغەمبەر تەرىاىدىن مۇقەددەس روھنى ئاتا-بوۋىلىرىمىزغا ئېيتتى. 26ئېيتقىنكى « ،بۇ خەلقنىڭ يېنىغا بارغىن ،ئېيتقىنكى ،ئاالۋاتىسىلەر ،ئاالىمايسىلەر .كۆرسەالر ،كۆرەلمەيسىلەر. 27چۈنكى ،بۇ كىشىلەرنىڭ يۈرىكى سۇسلىشىپ ،قۇلقلىرى سۇس بولۇپ ،كۆزلىرى يۇمۇلدى .بولمىسا ،ئۇلر كۆزلىرى بىلەن كۆرەلەيدۇ ،قۇلقلىرى بىلەن ئااليدۇ ،قەلبى بىلەن چۈشىنىدۇ ،ئۇلر ئۆزگىرىدۇ ،مەن ئۇلرنى ساقايتىمەن. 28بىلىڭلركى ،خۇدانىڭ نىجاتلىقى يەھۇدىي ئەمەسلەرگە ئەۋەتىلىدۇ ۋە ئۇلر ئااليدۇ. 29ئۇ بۇ سۆزلەرنى قىلىپ ،يەھۇدىيلر كېتىپ ،ئۆز-ئارا پىكىر يۈرگۈزدى. 30پاۋلۇس ئۆزىنىڭ ياللىغان ئۆيىدە ئىككى يىل تۇرۇپ ،ئۇنىڭ يېنىغا كەلگەنلەرنىڭ ھەممىسىنى قوبۇل قىلدى. 31خۇدانىڭ پادىشاھلىقىنى تەشۋىق قىلىش ۋە رەببىمىز ئەيسا مەسىھكە مۇناسىۋەتلىك ئىشلرنى ئۆگىتىش ،ھېچكىم ئۇنى چەكلىمەيدۇ.
123