2پادىشاھ 1باب1موئاب ئاخاب ئۆلگەندىن كېيىن ئىسرائىلىيەگە ئاسىيلىق قىلدى. 2ئاھازىيا سامارىيەدىكى ئۈستۈنكى ھاجرىسىدىكى رېشاتكىدىن يىقىلىپ چۈشۈپ كېسەل بولاپ قالدى .ئا ئەلچىلەرنى ئەۋەتىپ ئالرغا _ : بارغىن ،ئېكروننىڭ ئىلھى بائالزېبابتىن با كېسەلنى ئەسلىگە كەلتۈرىمەنما دەپ سورىغىن. 3لېكىن ،پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى تىشبىت ئىلياسقا« :ئورناڭدىن تار ،سامارىيە پادىشاھىنىڭ ئەلچىلىرى بىلەن كۆرۈشكىلى بارغىن ۋە ئالرغا «:ئىسرائىلىيەدە ئىلھ بولمىغاچقا ،ئېكروننىڭ ئىلھى بائالزېبابنى سۈرۈشتۈرۈشكە بارامسەن؟ »دېدى. 4شاڭا ،پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :سەن ئا كارىۋاتتىن چۈشمەيسەن ،چوقام ئۆلىسەن .ئىلياس كېتىپ قالدى. 5ئەلچىلەر ئانىڭغا يۈزلەنگەندە ،ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا : -نېمىشقا ئەمدى قايتىپ كەلدىڭ؟ 6ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -بىز بىلەن كۆرۈشكىلى كەلگەن بىر ئادەم كېلىپ ،بىزگە : -بار ،سېنى ئەۋەتكەن پادىشاھنىڭ يېنىغا قايتىپ كېلىپ ،ئانىڭغا : -پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :ئىسرائىلدا خادا يوق بولغانلىقى ئۈچۈن ،ئەكروننىڭ ئىلھى بائالزېبابنى سۈرۈشتۈرۈشكە ئەۋەتكەنما؟ شاڭا ،سەن ئاخلۋاتقان كارىۋاتتىن چۈشمەيسەن ،چوقام ئۆلىسەن. 7ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا : -سىلەر بىلەن كۆرۈشۈشكە كەلگەن ۋە با سۆزلەرنى قىلغان ئادەم قانداق ئادەم؟ 8ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -ئا تۈكلۈك ئادەم بولاپ ،بېلىگە خارۇم باغلپ بەل باغلىدى .ئا« :با تىشبىت ئىلياس »دېدى. 9پادىشاھ ئانىڭغا ئەللىك كىشى بىلەن ئەللىك سەركەردە ئەۋەتتى .ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭ قېشىغا كېلىپ ،بىر تاغنىڭ ئۈستىدە ئولتاردى . ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -ئى خادانىڭ ئادىمى ،پادىشاھ« :چۈش! 10ئىلياس جاۋاب بېرىپ ،ئەللىك كاپىتانغا مانداق دېدى« :ئەگەر مەن خادانىڭ ئادەم بولسام ،ئاسماندىن ئوت چۈشۈپ ،سېنى ۋە ئەللىكنى كۆيدۈرۈۋېتىڭ .ئاسماندىن ئوت چۈشۈپ ،ئانى ۋە ئەللىكنى كۆيدۈردى. 11ئا يەنە ئەللىك بىلەن يەنە ئەللىك بىر كاپىتاننى ئەۋەتتى .ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -ئى خادانىڭ ئادىمى - ،دېدى پادىشاھ. 12ئىلياس ئالرغا جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى : -ئەگەر مەن خادانىڭ ئادىمى بولسام ،ئاسماندىن ئوت چۈشۈپ ،سېنى ۋە ئەللىكنى كۆيدۈرۈۋېتىڭ .خادانىڭ ئوتى ئاسماندىن چۈشۈپ ،ئانى ۋە ئەللىكنى كۆيدۈردى. 13ئا ئەللىك كىشى بىلەن ئۈچىنچى ئەللىكنىڭ كاپىتانىنى يەنە ئەۋەتتى .ئەللىكنىڭ ئۈچىنچى كاپىتانى ئورنىدىن تارۇپ ،كېلىپ ئىلياس پەيغەمبەرنىڭ ئالدىدا تىزلىنىپ تارۇپ ئانىڭغا يالۋۇردى ۋە ئانىڭغا« :ئى خادانىڭ ئادىمى ،مەندىن ئۆتۈنەي ،ھاياتىم ۋە با ئەللىك بەندىلىرىڭنىڭ ھاياتى سېنىڭ نەزىرىڭدە قىممەتلىك بولسان. 14مانا ،ئاسماندىن ئوت چۈشتى ،ئالدىنقى ئەللىك ئىككى كاپىتاننى ئەللىك يىللر بىلەن كۆيدۈردى. 15پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى ئىلياسقا« :ئانىڭ بىلەن بىللە چۈش ،ئانىڭدىن قورقما »دېدى .ئا ئورنىدىن تارۇپ ،ئانىڭ بىلەن بىللە پادىشاھنىڭ يېنىغا چۈشتى. 16ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :ئەكروننىڭ ئىلھى بائالزېبابنى سۈرۈشتۈرۈش ئۈچۈن ئەلچى ئەۋەتكەنلىكىڭ ئۈچۈن ،ئىسرائىلىيەدە ئانىڭ سۆزىنى سورايدىغان خادا يوق ئەمەسما؟ شاڭا ،سەن ئا كارىۋاتتىن چۈشمەيسەن ،چوقام ئۆلىسەن. 17شانىڭ بىلەن ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئىلياس ئېيتقان سۆزىگە ئاساسەن ئۆلدى .يەھورام ئىككىنچى يىلى يەھادا پادىشاھى يەھوشافاتنىڭ ئوغلى يەھرامنىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى .چۈنكى ئانىڭ ئوغلى يوق ئىدى. 18ئاخازىيانىڭ قىلغان باشقا ئىش-ئىزلىرى ،ئالر ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمامدۇ؟ ئىككىنچى باب 1پەرۋەردىگار ئىلياسنى بوران-چاپقان بىلەن ئاسمانغا ئېلىپ چىققاندا ،ئىلياس گىلگالدىن ئېلىشا بىلەن بىللە باردى. 2ئىلياس ئەلىشاغا : -با يەردە تارۇڭلر - ،دېدى .چۈنكى پەرۋەردىگار مېنى بەيتەلگە ئەۋەتتى .ئېلىشا ئانىڭغا« :پەرۋەردىگار ھايات ۋە روھىڭ ھايات بولغاندا ،مەن سەندىن ئايرىلمايمەن »دېدى .ئالر بەيتەلگە چۈشتى. 3بەيتەلدىكى پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرى ئېلىشانىڭ يېنىغا كېلىپ : -پەرۋەردىگار خوجايىنىڭىزنى بۈگۈن بېشىڭىزدىن ئېلىپ كېتىدىغانلىقىنى بىلەمسىز؟ ئا :ھەئە ،مەن بىلىمەن .خاتىرجەم بولاڭ. 4ئىلياس ئانىڭغا : -ئېلىشا ،با يەردە تارۇڭلر - ،دېدى .چۈنكى پەرۋەردىگار مېنى ئېرىخاغا ئەۋەتتى .ئا مانداق دېدى« :پەرۋەردىگار ياشىغاندەك ،جېنىڭلر ياشىغاندەك ،مەن سەندىن ئايرىلمايمەن .شانىڭ بىلەن ئالر ئېرىخاغا كەلدى. 5ئېرىخادىكى پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرى ئېلىشانىڭ يېنىغا كېلىپ : -پەرۋەردىگارنىڭ خوجايىنىڭىزنى بۈگۈن بېشىڭىزدىن ئېلىپ كېتىدىغانلىقىنى بىلەمسىز؟ ئا جاۋاب بېرىپ« :ھەئە ،مەن بىلىمەن .خاتىرجەم بولاڭ. 6ئىلياس ئانىڭغا : -توختاپ تارۇڭ ،با يەردە !چۈنكى پەرۋەردىگار مېنى ئىئوردان دەرياسىغا ئەۋەتتى .ئا مانداق دېدى« :پەرۋەردىگار ياشىغاندەك ،جېنىڭلر ياشىغاندەك ،مەن سەندىن ئايرىلمايمەن .ئالر ئىككىسى داۋاملشتى. 7پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرىدىن ئەللىك كىشى بېرىپ يىراقنى كۆردى .ئالر ئىئوردان دەرياسىنىڭ يېنىدا تاردى. 8ئىلياس ئانىڭ كىيىمىنى ئېلىپ ،ئانى ئوراپ ،سانى ئاردى .ئالر ئا يەر-با يەرگە بۆلۈنۈپ كەتتى. 9ئالر ئۆتۈپ كەتكەندىن كېيىن ،ئىلياس ئېلىزاغا« :مەن سېنى ئېلىپ كېتىشتىن بارۇن ،مەن ساڭا نېمە قىلىپ بېرەي؟ »دەپ سورىدى . ئېلىشا« :روھىڭنىڭ ئىككى ھەسسىسى ماڭا بولسان »دېدى. 10ھەزرىتى ئەيسا : -سەن قاتتىق بىر نەرسە سورىدىڭ .ئەگەر ئانداق بولمىسا ،ئا ئانداق بولمايدۇ.
2پادىشاھ
11ئالر داۋاملىق سۆزلەۋاتقاندا ،ئوت ھارۋىسى ۋە ئوت ئاتلىرى پەيدا بولاپ ،ئىككىسىنى پارچىلىۋەتتى .ئىلياس شىۋىرغان بىلەن ئاسمانغا چىقتى. 12ئېلىشا بانى كۆرۈپ« :ئاتام ،ئاتام ،ئىسرائىلنىڭ ھارۋىسى ۋە ئانىڭ ئاتلىقلىرى »دەپ توۋلىدى .ئا ئانى ئەمدى كۆرمىدى .ئا كىيىملىرىنى تاتاپ ئىككى پارچە قىلىپ ئىجارىگە ئالدى. 13ئا يەنە ئىلياسنىڭ يېنىدىن يىقىلىپ چۈشكەن كىيىمىنى ئېلىپ قايتىپ كەتتى ۋە ئىئوردان دەرياسىنىڭ بويىدا تاردى. 14ئا ئىلياس پەيغەمبەرنىڭ يېنىدىن چۈشۈپ ،سانى ئاردى ۋە« :پەرۋەردىگار ئىلياس خادا قەيەردە؟ ئا يەنە سانى ئارغاندىن كېيىن ،ئا يەر-با يەردىن ئايرىلدى .ئېلىشا ئۆتۈپ كەتتى. 15پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرى ئېرىخادا كۆرمەكچى بولغاندا ،ئالر« :ئىلياسنىڭ روھى ئېلىشا ئۈستىدە »دېدى .ئالر ئانىڭ بىلەن كۆرۈشكىلى كېلىپ ،ئانىڭ ئالدىدا يەرگە باش ئەگدى. 16ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -مانا ئەمدى خىزمەتكارلىرىڭ بىلەن ئەللىك كۈچلۈك ئادەم بار .ئالرنى قوياپ بەرگىن ،خوجايىنىڭىزنى ئىزدەڭ ،بولمىسا پەرۋەردىگارنىڭ روھى ئانى ئېلىپ تاغقا ياكى بىر جىلغىغا تاشلىۋەتمىسان _ .دېدى. 17ئالر نوماس قىلغاچە ھەزرىتى ئەيساغا : -ئەۋەتىڭ .ئالر ئەللىك ئادەم ئەۋەتتى .ئالر ئۈچ كۈن ئىزدىدى ،ئەمما تاپالمىدى. 18ئالر ھەزرىتى ئەيسانىڭ يېنىغا قايتىپ كېلىپ ،ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا : -مەن سىلەرگە : -بارما! 19شەھەر ئاھالىلىرى ئېلىشاغا« :ئى رەببىم كۆرگەندەك ،با شەھەرنىڭ ئەھۋالى يېقىشلىق ،لېكىن سا ھېچ نەرسە ئەمەس ،يەرما قاقاس. 20ئا ماڭا« :ماڭا يېڭى بىر قاچا ئەكېلىپ ،ئانىڭغا تاز سېلىڭلر »دېدى .ئالر ئانى ئېلىپ كەلدى. 21ئا بالقنىڭ يېنىغا چىقىپ ،تازنى شا يەرگە تاشلىدى ۋە مانداق دېدى« :پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ :مەن با سالرنى ساقايتتىم . بانىڭدىن كېيىن ئۆلۈم ۋە قاقاس يەر بولمايدۇ. 22ئېلىزا ئېيتقان سۆزگە ئاساسەن ،سا بۈگۈنگە قەدەر ساقايدى. 23ئا يەردىن بەيتەلگە قاراپ ماڭدى .يولدا كېتىۋېتىپ ،شەھەردىن كىچىك بالىلر چىقىپ ،ئانى مەسخىرە قىلدى ۋە ئانىڭغا : -ئۆرلەڭ ، تاقىرباش بېشىڭ !ئۆرلەڭ ،بېشىڭىز تاقىر. 24كەينىگە بارۇلاپ ،ئالرغا قارىدى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ نامىدا ئالرغا لەنەت ئوقادى .ئا ياغاچتىن ئىككى ئېيىق چىقىپ ،ئالرنىڭ قىرىق ئىككى بالىسىنى يىرتىۋەتتى. 25ئا يەردىن كارمېل تېغىغا باردى ۋە ئا يەردىن سامارىيەگە قايتىپ كەلدى. 3باب1ئاخابنىڭ ئوغلى يەھورام يەھادىيە پادىشاھى يەھوشافاتنىڭ سەككىزىنچى يىلى سامارىيەدە ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى ۋە ئون ئىككى يىل سەلتەنەت قىلدى. 2ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامانلىق قىلدى .ئەمما دادىسىغا ۋە ئانىسىغا ئوخشاش ئەمەس ،چۈنكى ئا دادىسى ياسىغان بائالنىڭ سۈرىتىنى چىقىرىپ تاشلىدى. 3شانداقتىما ،ئا نەباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ ئىسرائىلىيەنى گاناھقا ئايلندۇرغان گاناھلىرىغا مەھكەم باغلىدى .ئا يەردىن ئايرىلمىدى. 4موئاب پادىشاھى مىشا قوي باققاچى بولاپ ،ياڭ بىلەن ئىسرائىل پادىشاھىغا يۈز مىڭ قوزا ۋە يۈز مىڭ قوچقارنى بەردى. 5ئاخاب ئۆلگەندە ،موئاب پادىشاھى ئىسرائىل پادىشاھىغا ئاسىيلىق قىلدى. 6يەھورام پادىشاھ بىرل ۋاقىتتا سامارىيەدىن چىقىپ ،پۈتۈن ئىسرائىللرنى سانىدى. 7ئا بېرىپ ،يەھادىيە پادىشاھى يەھوشافاتقا ئادەم ئەۋەتىپ« :موئاب پادىشاھى ماڭا ئاسىيلىق قىلدى ،سەن مەن بىلەن بىللە موئابقا قارشى ئارۇش قىلمسەن؟ ئا« :مەن ئۆرلەيمەن ،مەن سەندەك ،خەلقىمما سېنىڭ خەلقىڭدەك ،ئاتلىرىمما سېنىڭ ئاتاڭدەك. 8ئا« :بىز قايسى تەرەپكە ماڭىمىز؟ -دەپ سورىدى. 9شانىڭ بىلەن ئىسرائىلىيە پادىشاھى ،يەھادىيە پادىشاھى ۋە ئىدوم پادىشاھى باردى .ئالر يەتتە كۈنلۈك ماساپىنى بېسىپ ،كومپاس ئېلىپ كەلدى. 10ئىسرائىل پادىشاھى« :ۋاي !پەرۋەردىگار با ئۈچ پادىشاھنى چاقىرىپ ،ئالرنى موئابنىڭ قولىغا تاپشارۇپ بەردى. 11يەھوشافات« :با يەردە پەرۋەردىگارنىڭ پەيغەمبىرى يوقما؟ »دېدى .ئىسرائىل پادىشاھىنىڭ بىرى جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :مانا با شاپاتنىڭ ئوغلى ئېلىشا ئىلياسنىڭ قولىغا سا قايدى. 12يەھوشافات« :پەرۋەردىگارنىڭ سۆزى ئانىڭ بىلەن بىللە »دېدى .شانىڭ بىلەن ئىسرائىلىيە پادىشاھى يەھوشافات ۋە ئىدوم پادىشاھى ئانىڭ قېشىغا كەلدى. 13ئېلىشا ئىسرائىل پادىشاھىغا« :مەن ساڭا نېمە قىلي؟ سېنى ئاتاڭنىڭ پەيغەمبەرلىرى ۋە ئاناڭنىڭ پەيغەمبەرلىرىگە يەتكۈز .ئىسرائىل پادىشاھى ئانىڭغا : -ياق ،چۈنكى پەرۋەردىگار با ئۈچ پادىشاھنى بىر يەرگە چاقىرىپ ،ئالرنى موئابنىڭ قولىغا تاپشاردى. 14ئېلىشا مانداق دېدى« :ھەممىگە قادىر پەرۋەردىگار ھايات قالغاندەك ،مەن ئانىڭ ئالدىدا تارىمەن ،ئەگەر مەن يەھادىيە پادىشاھى يەھوشافاتنىڭ ھازۇرىنى كۆزدە تاتمىغان بولسام ،مەن ساڭا قارىمايمەن ۋە سېنى كۆرمەيمەن». 15لېكىن ھازىر ماڭا بىر چامباشچىلىق ئېلىپ كېلىڭ .چالغاچى چېلىنغاندا ،پەرۋەردىگارنىڭ قولى ئانىڭغا كەلدى. 16ئا مانداق دېدى : -پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :با جىلغىنى ئۆستەڭ بىلەن تولدۇرغىن. 17پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :سەن شامالنى كۆرمەيسەن ،يامغارنىما كۆرمەيسەن .لېكىن ،با جىلغا سا بىلەن تولاپ كېتىدۇ. 18با پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يېنىك ئىش ،ئا موئابلرنىما سېنىڭ قولاڭغا تاپشارۇپ بېرىدۇ. 19ھەر بىر قورشاۋدىكى شەھەرلەرنى ۋە ھەر بىر ياخشى شەھەرنى ئارۇپ ،ھەربىر ياخشى دەرەخلەرنى يىقىتىپ ،سا قادۇقلىرىنى توختىتىپ ،ھەر بىر ياخشى يەرنى تاش بىلەن ئارۇپ چىقىرىڭ.
2پادىشاھ
20ئەتىگەندە ،گۆش قاربانلىق قىلىنغاندا ،ئىدوم يولىدىن سا كەلدى ،دۆلەت سا بىلەن تولدى. 21موئابلىقلرنىڭ ھەممىسى پادىشاھلرنىڭ ئالرغا قارشى ئارۇش قىلىش ئۈچۈن كەلگەنلىكىنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،قورال-ياراغ ۋە ياقىرىغا كۆتۈرەلەيدىغانلرنىڭ ھەممىسىنى يىغىپ ،چېگرادا تارۇپ قالدى. 22ئالر ئەتىگەندە ئورنىدىن تارۇپ ،قاياش سا ئۈستىدە پارقىراپ كەتتى ،موئابلىقلر قارشى تەرەپتىكى سانى قاندەك قىزىلدەك كۆردى. 23ئالر« :با قېنى ،پادىشاھلر چوقام ئۆلتۈرۈلدى ،ئالر بىر-بىرىنى ئاردى »دېدى. 24ئالر ئىسرائىللر لگېرىغا كەلگەندە ،ئىسرائىللر ئورنىدىن تارۇپ موئابلرنى ئاردى ،شانىڭ بىلەن ئالر ئالدىدىن قېچىپ كەتتى. 25ئالر شەھەرلەرنى ۋەيران قىلدى .ئالر بارلىق قادۇقلرنى توساۋېلىپ ،بارلىق ياخشى دەرەخلەرنى كېسىۋەتتى .قانداقل بولمىسان سىيرىلغاچىلر ئانى ئايلىنىپ ئانى ئاردى. 26موئاب پادىشاھى با جەڭنىڭ ئانىڭ ئۈچۈن بەكل جاپالىق ئىكەنلىكىنى كۆرۈپ ،قىلىچ كۆتۈرگەن يەتتە يۈز ئادەمنى ئېلىپ ،ھەتتا ئىدوم پادىشاھىغىما بۆسۈپ كىردى .لېكىن ئالر قىللمىدى. 27ئاندىن ،ئانىڭ ئورنىغا ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا تېگىشلىك چوڭ ئوغلىنى ئېلىپ ،تامغا كۆيدۈرمە قاربانلىق قىلدى .ئىسرائىلىيەگە قاتتىق غەزەپلەندى .ئالر ئانىڭدىن ئايرىلىپ ئۆز يارتىغا قايتتى. 4باب1ئا يەردە پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرىنىڭ ئايالىدىن بىر ئايال ئېلىشاغا« :خىزمەتكارىم ئېرىم ئۆلدى .قالاڭنىڭ پەرۋەردىگاردىن قورقىدىغانلىقىنى بىلىسەن ،ھەقدار مېنىڭ ئىككى ئوغلامنى قال قىلىشقا ئېلىپ كەلدى. 2ئېلىشا ئانىڭغا : -مەن ساڭا نېمە قىلي؟ ئېيتقىنكى ،ئۆيدە نېمە بار؟ ئا يەنە« :دېدەكلىرىڭىزنىڭ ئۆيدە بىر قازان مايدىن باشقا نەرسە يوق » دېدى. 3ئاندىن ،ئا بېرىپ :ئازراق قەرز ئېلىڭ. 4سەن كىرگىنىڭدە ،سەن ۋە ئوغاللىرىڭنىڭ ئىشىكىنى تاقاپ ،بارلىق قاچا-قاچىلرنى تۆكۈپ ،تولدۇرغان نەرسىنى بىر چەتكە قايرىپ قويغىن. 5شانىڭ بىلەن ،ئا ئانىڭدىن كېتىپ ،قاچا-قاچىلرنى ئېلىپ كەلگەن ئوغاللىرىغا ئىشىكنى تاقىدى .ئا تۆكتى. 6قاچا-قاچىلر تولاپ كەتكەندىن كېيىن ،ئا ئوغلىغا« :ماڭا بىر قاچا ئېلىپ كەل »دېدى .ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -بانىڭدىن باشقا قاچا يوق .نېفىت توختاپ قالدى. 7ئا كېلىپ ،خادانىڭ ئادەملىرىگە ئېيتتى .ئا« :بېرىپ ،ماينى سېتىپ ،قەرزىڭنى تۆلە ،سەن ۋە قالغان بالىلىرىڭ بىلەن ياشاڭ »دېدى. 8بىر كۈنى ،ئېلىشا شۈنەمگە ئۆتۈپ ،ئا يەردە بىر ئالاغ ئايال بار ئىدى .ھەمدە ئانى نان يېيىشكە قىستىدى .شانداق قىلىپ ،ئا يولدىن ئۆتۈپ كېتىۋاتقاندا ،ئا يەرگە بارۇلاپ نان يېيىشكە باشلىدى. 9ئا ئېرىگە مانداق دېدى« :مانا ئەمدى مەن شانى ھېس قىلدىمكى ،با خادانىڭ ماقەددەس ئادىمى. 10تامدىن ئازراق ئۆي ياساپ چىقايلى .ئا يەردە بىر كارىۋات ،ئۈستەل ،ئورۇندۇق ،شام يېقىپ قويايلى .ئا بىزنىڭ يېنىمىزغا كەلگەندە ، ئا يەرگە قايتىدۇ. 11بىر كۈنى ،ئا يەرگە كېلىپ ،ھاجرىغا بارۇلاپ ،ئا يەردە يېتىپ قالدى. 12ئا خىزمەتكارى گېھازىغا« :با شۈنامنى چاقىرىڭ »دېدى .ئا ئانى چاقىرغاندا ،ئا ئانىڭ ئالدىدا تاردى. 13ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -ئەمدى ئانىڭغا ئېيتقىنكى ،سەن بىزگە پۈتۈن كۆڭۈل بۆلۈپ كەلدىڭ .ساڭا نېمە قىلىش كېرەك؟ سەن پادىشاھقا ياكى قوشاننىڭ كاپىتانىغا سۆزلىنەمسەن؟ ئا جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :مەن ئۆز خەلقىم ئارىسىدا ياشايمەن. 14ھەزرىتى ئەيسا : -ئانداقتا ،ئانىڭ ئۈچۈن نېمە قىلىش كېرەك؟ گېھازى جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :ھەقىقەتەن ئانىڭ بالىسى يوق ، ئېرىما قېرى. 15ئاندىن ،ئانىڭغا تېلېفون قىلىڭ .ئا ئانى چاقىرغاندا ،ئا ئىشىك ئالدىدا تاردى. 16ھەزرىتى ئەيسا مانداق دېدى : -با پەسىلدە ،ھايات ۋاقتىغا ئاساسەن ،بىر ئوغالنى قاچاقليسىز .ئا :ياق ،ئى رەببىم ،سەن خادانىڭ ئادىمى ،قالاڭغا يالغان ئېيتما. 17ئا ئايال ھامىلىدار بولاپ ،شا ۋاقىتتا ئېلىشانىڭ ھايات ۋاقتىغا ئاساسەن ئانىڭغا ئېيتقان بىر ئوغلىنى تاغدى. 18بال چوڭ بولغاندا ،بىر كۈنى يىقىلىپ چۈشتى. 19ئا ئاتىسىغا« :مېنىڭ بېشىم ،بېشىم »دېدى .ئا بىر بالىغا« :ئانى ئانىسىغا ئېلىپ بېرىڭ »دېدى. 20ئانى ئېلىپ ئانىسىنىڭ يېنىغا ئەكىلىپ ،چۈشكىچە تىزلىنىپ ئولتارۇپ ئۆلدى. 21ھەزرىتى ئەيسا ئورنىدىن تارۇپ ،ئانى خادانىڭ كارىۋىتىدا ياتقازۇپ ،ئىشىكنى تاقىدى. 22ئا ئېرىگە تېلېفون قىلىپ« :مېنى ئەۋەتىپ بەرگىن ،يىگىتلەردىن ۋە ئېشەكلەردىن بىرى ،مەن خادانىڭ يېنىغا يۈگۈرۈپ قايتىپ كېلىمەن » دېدى. 23ھەزرىتى ئەيسا : -نېمىشقا بۈگۈن ئانىڭ يېنىغا بارماقچى؟ ئا يېڭى ئايما ئەمەس ،دەم ئېلىش كۈنىما ئەمەس .ئا« :ياخشى بولىدۇ. 24ئاندىن ،ئا بىر ئېشەكنى ئېگەرلەپ ،خىزمەتكارىغا« :ھەي !پەقەت مەندىن باشقا ،مەن ئۈچۈن مىنگەنلىكىڭىزنى بوشاشتارماڭ. 25شانىڭ بىلەن ئا بېرىپ كارمېل تېغى ئۈچۈن خادانىڭ يېنىغا كەلدى .خادانىڭ ئادىمى ئانى يىراقتىن كۆرۈپ ،ئانىڭ خىزمەتكارى گېھازىغا مانداق دېدى: 26ھازىر يۈگۈرۈڭ ،ئانىڭ بىلەن كۆرۈشۈپ ،ئانىڭغا« :ياخشىما؟ ئېرىڭىز ياخشىما؟ بالىغا ياخشىما؟ -دەپ سورىدى. 27ئا خادانىڭ يېنىدىكى تاغنىڭ يېنىغا كەلگەندە ،ئانى پاتلىرى بىلەن تاتاۋالدى .خادانىڭ ئادىمى ئانىڭغا :چۈنكى ئانىڭ روھى ئانىڭ ئىچىدە ئازابلىنىدۇ ،پەرۋەردىگار ئانى مەندىن يوشارۇپ ،ماڭا ئېيتمىدى.
2پادىشاھ
28ئاندىن ،ئا« :خوجايىنىمنىڭ ئوغلىنى ئارزۇ قىلتتىمما؟ مەن مېنى ئالدايمەن دېمىدىمما؟ 29ئاندىن ئا گېھازىغا« :بېلىڭنى باغلپ ،تاياقلىرىمنى قولاڭغا ئېلىپ ،يولىڭغا ماڭ ،ئەگەر بىرەرسى بىلەن كۆرۈشسەڭ ،ئانىڭغا سالم بەرمە »دېدى .ئەگەر ساڭا سالم قىلسا ،ئانىڭغا قايتا جاۋاب بەرمەڭ ،تاياقلىرىمنى بالىنىڭ يۈزىگە قوياڭ. 30بالىنىڭ ئانىسى« :پەرۋەردىگار ياشىغاندەك ،جېنىڭلر ھايات بولسا ،مەن سەندىن ئايرىلمايمەن »دېدى .ئا ئورنىدىن تارۇپ ،ئانىڭغا ئەگەشتى. 31گېھازى ئالرنىڭ ئالدىدىن ئۆتۈپ ،تاياقنى بالىنىڭ يۈزىگە قويدى .ئەمما ئاۋازما ،ئاڭلشما يوق ئىدى .شانىڭ بىلەن ئا يەنە ئانىڭ بىلەن كۆرۈشكىلى باردى ۋە ئانىڭغا« :بال ئويغانمىدى »دېدى. 32ئېلىشا ئۆيگە كىرگەندە ،بال ئۆلدى ۋە كارىۋىتىدا ياتاتتى. 33ھەزرىتى ئەيسا كىرىپ ،ئىككى ئىشىكنى تاقاپ ،پەرۋەردىگارغا دۇئا قىلدى. 34ئا ئورنىدىن تارۇپ ،بالىنىڭ ئۈستىدە يېتىپ ،ئاغزىنى ئاغزىغا ،كۆزلىرىنى ،كۆزلىرىنى ۋە قوللىرىنى قولىغا قويدى .ئا بالىغا سوزۇلدى .بالىنىڭ گۆشى قىزىپ كەتتى. 35ئاندىن ،ئا ئۆيگە قايتىپ كەلدى .ھەمدە ئورنىدىن تارۇپ ،ئانىڭغا سوزۇلدى :بال يەتتە قېتىم چايقىدى ،بال كۆزىنى ئاچتى. 36ئا گېھازىنى چاقىرىپ« :با شۈنامنى چاقىرىڭ »دېدى .شانىڭ بىلەن ،ئا ئانىڭغا تېلېفون قىلدى .ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭ قېشىغا كىرگىنىدە ، ئا« :ئوغلاڭنى ئال »دېدى. 37ئاندىن ،ئا كىرىپ ،ئانىڭ ئايىغىغا يىقىلىپ ،يەرگە باش ئېگىپ ،ئوغلىنى ئېلىپ چىقىپ كەتتى. 38ئېلىشا يەنە گىلگالغا كەلدى .ئا يەردە بىر كەمچىلىك بار .پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرى ئانىڭ ئالدىدا ئولتاراتتى .ئا خىزمەتكارىغا« :چوڭ قازانغا ئولتارغىن ۋە پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرى ئۈچۈن قازان سېلىڭ »دېدى. 39بىرەيلەن ئېتىزغا چىقىپ ئوت-چۆپ يىغىش ئۈچۈن ،بىر ياۋا ئۈزۈم تېلى تېپىپ ،ئانىڭ قاچىقىغا لىق تولغان ياۋا ئوت-چۆپلەرنى يىغىپ كېلىپ ،ئالرنى قازان قازانغا پارچىلپ بەردى ،چۈنكى ئالر بىلمەيتتى. 40شانىڭ بىلەن ،ئالر ئەرلەرنىڭ يېيىشى ئۈچۈن تۆكتى .ئالر قازاننى يەۋاتقاندا ،ئالر ۋارقىراپ« :ئى خادانىڭ ئادىمى ،قازاندا ئۆلۈم بار »دېدى .ئالر ئانى يېيەلمىدى. 41ھەزرىتى ئەيسا : -ئاندىن تاماق ئېلىپ كەل .ئا ئانى قازانغا تاشلىدى .ئا« :خەلق ئۈچۈن تۆكۈڭلر ،ئالر يېسان »دېدى .قازاندا ھېچقانداق زىيان يوق. 42بالشالىشادىن بىر كىشى كېلىپ ،خادانىڭ كىشىگە تانجى مېۋىدىن نان ،يىگىرمە ئارپا ۋە قوناقنىڭ قوناقلىرىنى ئېلىپ كەلدى .ئا« :خەلققە بېرىڭلر ،ئالر يېسان »دېدى. 43ئانىڭ خىزمەتكارى« :مەن بانى يۈز ئادەمنىڭ ئالدىدا قويايما؟ ھەزرىتى ئەيسا يەنە مانداق دېدى : -خەلقنى يېيىش ئۈچۈن بېرىڭلر ، چۈنكى پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :ئالر يەيدۇ ۋە ئانىڭدىن ئايرىلىدۇ. 44شانىڭ بىلەن ،پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىگە ئاساسەن ،ئالر يېدى. 5باب1ھازىر سۈرىيە پادىشاھىنىڭ قوشانىنىڭ كاپىتانى نامان خوجايىنى بىلەن ئالاغ ۋە ھۆرمەتكە سازاۋەر ئادەم ئىدى ،چۈنكى پەرۋەردىگار ئانىڭ ئارقىلىق سۈرىيىگە قاتالدۇردى .ئاما باتار ،ئەمما ماخاۋ كېسىلى ئىدى. 2سۈرىيەلىكلەر شىركەتلەر بىلەن سىرتقا چىقىپ ،ئىسرائىلىيە زېمىنىدىن ئازراق دېدەكنى ئېلىپ كەتتى .ئا ناماننىڭ ئايالىنى ساقلىدى. 3ئا ئايال خوجايىنىغا« :خادايىم ،سامارىيەدىكى پەيغەمبەر بىلەن بىللە بولغان بولرما؟ چۈنكى ئا ماخاۋ كېسىلىنى ئەسلىگە كەلتۈرىدۇ. 4بىرى كىرىپ ،خوجايىنىغا _ :ئىسرائىل زېمىنىدىكى دېدەك شانداق دېدى. 5سۈرىيە پادىشاھى« :بار ،بار ،مەن ئىسرائىل پادىشاھىغا خەت ئەۋەتىمەن »دېدى .ئا يولغا چىقىپ ،ئون تال كۈمۈش ،ئالتە مىڭ پارچە ئالتان ۋە ئون خىل كىيىم ئالماشتاردى. 6ئا با خەتنى ئىسرائىلىيە پادىشاھىغا ئېلىپ كېلىپ مانداق دېدى : -ئەمدى با خەت ساڭا كەلسە ،مانا مەن ئانىڭ ماخاۋ كېسىلىنى ئەسلىگە كەلتۈرۈش ئۈچۈن ،خىزمەتكارىم ناماننى ساڭا ئەۋەتتىم. 7ئىسرائىلىيە پادىشاھى با خەتنى ئوقاپ ،كىيىملىرىنى ئىجارىگە ئېلىپ« :مەن خادا ،مەن ئۆلتۈرمەكچى ۋە تىرىلدۈرىمەنما؟ »دەپ سورىدى .شاڭلشقا ،ئويلىنىپ بېقىڭ ،ئانىڭ ماڭا قارشى تالش-تارتىش ئىزدەۋاتقانلىقىنى كۆرۈڭ. 8خادانىڭ ئالىمى ئېلىشا ئىسرائىل پادىشاھىنىڭ كىيىملىرىنى ئىجارىگە ئالغانلىقىنى ئاڭلپ ،پادىشاھقا _ :نېمىشقا كىيىملىرىڭنى ئىجارىگە ئالدىڭ؟ ئا ھازىر مېنىڭ يېنىمغا كەلسان ،ئا ئىسرائىلىيەدە بىر پەيغەمبەر بارلىقىنى بىلىدۇ. 9شانىڭ بىلەن نامان ئاتلىرى ۋە ھارۋىسى بىلەن كېلىپ ،ئېلىشانىڭ ئۆيىنىڭ ئىشىكى ئالدىدا تاردى. 10ئېلىشا ئەلەيھىسسالم ئانىڭغا بىر ئەلچى ئەۋەتىپ« :بېرىپ ئىئوردان دەرياسىدا يەتتە قېتىم ياياناڭ ،تېنىڭلر يەنە ساڭا قايتىپ كېلىدۇ ، پاك بولىسەن »دېدى. 11نامان بانىڭدىن قاتتىق غەزەپلەندى ۋە ئا يەردىن كېتىپ _ :مانا مەن ئويلىسام ،ئا چوقام مېنىڭ يېنىمغا كېلىپ ،ئورنىدىن تارۇپ ، تەڭرى پەرۋەردىگارنىڭ نامىنى چاقىرىپ ،قولىنى ئا يەرگە ئارۇپ ،ماخاۋ كېسىلىنى ئەسلىگە كەلتۈرىدۇ دەپ ئويلىدىم. 12دەمەشق دەرياسى ئابانا ۋە فارپار ئىسرائىلىيەنىڭ بارلىق سالىرىدىن ياخشى ئەمەسما؟ مەن ئالرنى ياياپ ،پاك بولمدىم؟ شانىڭ بىلەن ئا بارۇلاپ ئاچچىقلىنىپ كەتتى. 13ئانىڭ خىزمەتكارلىرى يېقىن كېلىپ ،ئانىڭ بىلەن سۆزلەشتى ۋە _ :ئاتام ،ئەگەر پەيغەمبەر سېنى بىرەر چوڭ ئىش قىلىشقا بايرۇغان بولسا ،ئانى قىلمامسەن؟ ئانداقتا ،ئا سىزگە« :ياياڭ ۋە پاك بولاڭ »دېسە ،قانچىلىك ياخشى؟
2پادىشاھ
14ئاندىن ،ئا تۆۋەنگە چۈشۈپ ،خادانىڭ ئادىمىنىڭ سۆزىگە ئاساسەن يەتتە قېتىم ئىئوردان دەرياسىغا چۆمدى .ئانىڭ تېنى يەنە بىر كىچىك بالىنىڭ تېنىگە ئوخشاش كەلدى. 15ئاندىن ،ئا ۋە ئانىڭ ھەمراھلىرى خادانىڭ يېنىغا قايتىپ كېلىپ ،ئانىڭ ئالدىغا كېلىپ ،ئانىڭ ئالدىدا تارۇپ : -مانا ئەمدى مەن پۈتۈن يەر يۈزىدە ئەمەس ،بەلكى ئىسرائىلىيەدە خادا بارلىقىنى بىلدىم. 16لېكىن ،ئا« :پەرۋەردىگار ھايات بولغاندەك ،مەن ئالدىمدا تارسام ،ھېچكىمنى قوبال قىلمايمەن »دېدى .ئا ئانى ئېلىشنى تەلەپ قىلدى . لېكىن ئا رەت قىلدى. 17نامان مانداق دېدى : -ئانداق بولسا ،خىزمەتكارىڭغا ئىككى قېچىرنىڭ يۈكىنى بەرمەمسەن؟ چۈنكى ،خىزمەتكارىڭ بانىڭدىن كېيىن باشقا ئىلھلرغا كۆيدۈرمە قاربانلىق ياكى قاربانلىق قىلمايدۇ. 18با ئىشتا پەرۋەردىگار خىزمەتكارىڭنى كەچۈرۈم قىلسان ،خوجايىنىم رىمموننىڭ ئۆيىگە بېرىپ ئا يەردە دۇئا-تىلۋەت قىلسا ،ئا مېنىڭ قولامغا يۆلىنىپ ،رىموننىڭ ئۆيىدە باش ئېگىمەن. 19ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -خاتىرجەم ماڭ !شانىڭ بىلەن ئا ئانىڭدىن سەل يىراقلپ كەتتى. 20لېكىن ،خادانىڭ ئادەملىرى ئېلىشانىڭ خىزمەتكارى گېھازى مانداق دېدى« :مانا ،خوجايىنىم با سۈرىيەلىك ناماننى ئېلىپ كەلگەن نەرسىلىرىنى تاپشارۇۋالمىدى ،ئەمما پەرۋەردىگار ھايات بولغاچقا ،مەن ئانىڭ ئارقىسىدىن يۈگۈرۈپ بېرىپ ،ئانىڭدىن بىر ئاز ئالىمەن. 21شانىڭ بىلەن گېھازى ناماننىڭ كەينىدىن ئەگىشىپ ماڭدى .نامان ئانىڭ ئارقىسىدىن يۈگۈرگەنلىكىنى كۆرۈپ ،ھارۋىدىن يېنىپ ئانىڭ بىلەن كۆرۈشتى ۋە« :ياخشىما؟ 22ھەزرىتى ئەيسا : -ھەممىسى ياخشى .خوجايىنىم مېنى ئەۋەتىپ مانداق دېدى« :مانا ھازىرما ئەفرائىم تېغىدىن پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرىدىن ئىككى ياش كەلدى :ئالرغا بىر كۈمۈش تالنت ۋە ئىككى خىل كىيىم ئالماشتارۇڭ. 23نامان« :رازى بول ،ئىككى تالنت ئېلىڭ »دېدى .ھەزرىتى ئەيسا ئانى رىغبەتلەندۈرۈپ ،ئىككى تال كۈمۈشتىن ئىككى سومغا باغلپ ، ئىككى كىيىم ئالماشتاردى .ئالر ئانى ئانىڭ ئالدىغا قويدى. 24ئا مانارنىڭ يېنىغا كەلگەندە ،ئالرنى قولىدىن ئېلىپ ئۆيگە تەقدىم قىلدى .ئا كىشىلەرنى قوياپ بەردى. 25لېكىن ئا كىرىپ ،خوجايىنىنىڭ ئالدىدا تاردى .ئېلىشا ئانىڭغا : -گېھازى ،سەن نەدىن كەلدىڭ؟ ئا« :خىزمەتكارىڭ ھېچ يەرگە بارمىدى » دېدى. 26ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -ئا كىشى ھارۋىسىدىن قايتىپ كېلىپ ،سىز بىلەن كۆرۈشمەكچى بولغاندا ،كۆڭلۈم سىز بىلەن بىللە ئەمەسما؟ پال تاپشارۇۋالىدىغان ،كىيىم-كېچەك ،زەيتانگۈل ،ئۈزۈمزارلىق ،قوي ،كال ،قاللر ۋە دېدەكلەرنى قوبال قىلىدىغان پەيت كەلدىما؟ 27شاڭا ناماننىڭ ماخاۋ كېسىلى ساڭا ۋە ئەۋلدلىرىڭغا مەڭگۈ چاپلىنىدۇ .ئا قاردەك ئاق ماخاۋ كېسىلىنى ئانىڭ ھازۇرىدىن چىقتى. 6باب1پەيغەمبەرلەرنىڭ ئوغاللىرى ئېلىشاغا« :مانا ئەمدى بىز بىلەن بىللە تارىدىغان جاي بىز ئۈچۈن بەك قىيىن. 2ئىئوردان دەرياسىغا بارايلى ،ئا يەردىن ھەر بىر ئادەمنى لىمدىن ئېلىپ كېتەيلى ۋە بىزنى ئا يەردە تارىدىغان جاي قىليلى . -دەپ سورىدى. 3بىرى« :رازى بولغىن ،خىزمەتكارلىرىڭ بىلەن بىللە بارغىن »دېدى . -دەپ جاۋاب بەردى. 4ھەزرىتى ئەيسا ئالر بىلەن بىللە باردى .ئالر ئىئوردانىيەگە كەلگەندىن كېيىن ،ياغاچنى كېسىۋەتتى. 5بىراق ،بىرەيلەن لىمنى كېسىۋاتقاندا ،پالتا بېشى ساغا چۈشۈپ كەتتى ۋە ئا يىغلپ تارۇپ« :ۋاي خوجايىن !چۈنكى ئا قەرز ئېلىنغان. 6خادانىڭ ئادىمى« :ئا قەيەرگە چۈشۈپ كەتتى؟ »دېدى .ئا ئانىڭغا با يەرنى كۆرسەتتى .ئا بىر تاياقنى كېسىپ ،شا يەرگە تاشلىدى . تۆمۈر ئۈزدى. 7شانىڭ بىلەن ،ئا« :ئانى ئېلىپ كەت »دېدى .ئا قولىنى ئازاتتى. 8ئاندىن سۈرىيە پادىشاھى ئىسرائىلىيەگە قارشى جەڭ قىلدى ۋە خىزمەتكارلىرى بىلەن مەسلىھەتلىشىپ مانداق دېدى« :بانداق جاي مېنىڭ لگېرىم بولىدۇ. 9خادانىڭ ئادەملىرى ئىسرائىل پادىشاھىغا ئەۋەتىپ مانداق دېدى :چۈنكى ئا يەردە سۈرىيەلىكلەر چۈشتى. 10ئىسرائىل پادىشاھى خادانىڭ ئادەملىرى ئېيتقان ۋە ئانى ئاگاھلندۇرغان جايغا ئەۋەتىپ ،ئا يەردە بىر ياكى ئىككى قېتىم قاتالمىدى. 11شانىڭ ئۈچۈن سۈرىيە پادىشاھىنىڭ يۈرىكى قاتتىق ئازابلندى .ئا خىزمەتكارلىرىنى چاقىرىپ ،ئالرغا مانداق دېدى : -ئىسرائىل پادىشاھىنىڭ قايسىسى ئىكەنلىكىنى ماڭا كۆرسەتمەمسىلەر؟ 12ئانىڭ خىزمەتكارلىرىدىن بىرى« :ئى پەرۋەردىگارىم ،ئى پادىشاھ ،لېكىن ئىسرائىلدىكى پەيغەمبەر ئېلىشا ،ئىسرائىل پادىشاھىغا ياتاق ئۆيىڭدە ئېيتقان سۆزلەرنى ئېيتتى. 13ھەزرىتى ئەيسا : -بېرىپ ،ئا قەيەرگە بارسا ،مەن ئانى ئەۋەتەي .ئانىڭغا« :مانا ئا دوتاندا »دېدى. 14شانىڭ بىلەن ،ئا يەرگە ئات ،ھارۋا ۋە نارغان قوشان ئەۋەتتى .ئالر كېچىسى كېلىپ شەھەرنى قورشاۋغا ئالدى. 15خادانىڭ خىزمەتكارى بالدۇر ئورنىدىن تارۇپ ،سىرتقا چىققاندا ،بىر قوشان ئات ۋە ھارۋىلر بىلەن شەھەرنى قورشاۋغا ئالدى . خىزمەتكارى ئانىڭغا« :ۋاي خوجايىن !قانداق قىلىشىمىز كېرەك؟ 16ئا جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :قورقماڭلر ،چۈنكى بىز بىلەن بىللە بولغانلر ئالر بىلەن بىللە بولغانلردىن كۆپ. 17ئېلىشا دۇئا قىلىپ مانداق دېدى« :ئى رەببىم ،ئانىڭ كۆزلىرىنى ئېچىڭ ،ئا كۆرسان .پەرۋەردىگار با يىگىتنىڭ كۆزىنى ئاچتى .ئا تاغنى كۆردى. 18ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭ يېنىغا كەلگەندە ،ئېلىشا پەرۋەردىگارغا دۇئا قىلىپ : -با كىشىلەرنى قارىغالرچە ئارغىن - ،دېدى .ئا ئېلىشانىڭ سۆزىگە ئاساسەن ئالرنى قارىغالرچە ئاردى.
2پادىشاھ
19ئېلىشا ئالرغا : -با يول ئەمەس ،با شەھەرما ئەمەس ،ماڭا ئەگىشىڭ ،مەن سېنى ئىزدەۋاتقان ئادەمگە ئېلىپ كېلىمەن .ئەمما ئا ئالرنى سامارىيەگە باشلپ باردى. 20ئالر سامارىيەگە كەلگەندىن كېيىن ،ئېلىشا« :ئى پەرۋەردىگار ،با كىشىلەرنىڭ كۆزلىرىنى ئېچىڭلر ،ئالر كۆرسان »دېدى . پەرۋەردىگار ئالرنىڭ كۆزلىرىنى ئاچتى .مانا ،ئالر سامارىيەنىڭ ئوتتارىسىدا ئىدى. 21ئىسرائىل پادىشاھى ئېلىشاغا« :ئاتام ،ئالرنى ئارايما؟ »دېدى .ئالرنى ئارسام بولمدۇ؟ 22ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا : -سەن ئالرنى ئارمايسەن ،تاتقان قىلغانلرنى قىلىچ ۋە ئوقيا بىلەن ئارامسەن؟ ئالرنىڭ ئالدىدا نان ۋە سا قوياپ ،ئالر يەپ-ئىچىپ ،خوجايىنىنىڭ يېنىغا بارسان. 23ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا چوڭ رىزىق تەييارلپ بەردى .شانىڭ بىلەن سۈرىيەنىڭ گارۇپپىلىرى ئەمدى ئىسرائىلىيە زېمىنىغا كىرمىدى. 24شانىڭدىن كېيىن ،سۈرىيە پادىشاھى بېنھاداد پۈتۈن قوشانلىرىنى يىغىپ ،سامارىيەنى قورشاۋغا ئالدى. 25سامارىيەدە قاتتىق ئاچارچىلىق يۈز بەردى .مانا ،ئالر ئانى قورشاۋغا ئالدى ،تاكى بىر ئېشەكنىڭ بېشى تۆت كۈمۈش تەڭگە ،كەپتەر كاۋىپىنىڭ كابىنكىسىنىڭ تۆتىنچى قىسمى بەش كۈمۈشتىن سېتىلدى. 26ئىسرائىل پادىشاھى تامنىڭ يېنىدىن ئۆتۈۋاتقاندا ،بىر ئايال ئانىڭغا ۋارقىراپ« :ئى پەرۋەردىگارىم ،ئى پادىشاھ! 27ئا _ :ئەگەر پەرۋەردىگار ساڭا ياردەم قىلمىسا ،مەن ساڭا نەدىن ياردەم بېرەي؟ قوتاندىنما ياكى ئۈزۈم ھارىقىدىنما؟ 28پادىشاھ ئانىڭدىن : -ساڭا نېمە بولدى؟ _ئا ئايال ماڭا _ :ئوغلاڭنى بەر ،بىز ئانى بۈگۈن يەيمىز ،ئەتە ئوغلامنى يەيمىز ،دېدى. 29شانداق قىلىپ ،مەن ئوغلامنى قاينىتىپ ،ئانى يېدۇق .ئەتىسى مەن ئانىڭغا« :ئوغلاڭنى بەر ،بىز ئانى يەيمىز »دېدىم .ئا ئوغلىنى يوشارۇپ قويدى. 30پادىشاھ ئايالنىڭ سۆزىنى ئاڭلپ ،كىيىملىرىنى ئىجارىگە ئالدى .ئا تامنىڭ يېنىدىن ئۆتۈپ كەتتى ،كىشىلەر قارىدى. 31ئاندىن ،ئا مانداق دېدى« :ئەگەر شاپاتنىڭ ئوغلى ئېلىشانىڭ بېشى بۈگۈن ئانىڭ ئۈستىدە تارسا ،خادا ماڭا شانداق قىل. 32ئېلىشا ئانىڭ ئۆيىدە ئولتاردى ،ئاقساقاللر ئانىڭ بىلەن بىللە ئولتاردى .پادىشاھ ئانىڭ ئالدىدىن ئادەم ئەۋەتتى ،لېكىن ئەلچى ئانىڭ يېنىغا كېلىشتىن بارۇن ،ئا ئاقساقاللرغا« :قاراڭ ،با قاتىلنىڭ ئوغلى مېنىڭ بېشىمنى ئېلىپ كېتىشكە قانداق ئەۋەتكەن؟ قاراڭ ،ئەلچى كەلگەندە ، ئىشىكنى تاقاپ ،ئانى ئىشىك ئالدىدا چىڭ تاتاڭ :خوجايىننىڭ پاتىنىڭ ئاۋازى ئانىڭ كەينىدە ئەمەسما؟ 33ھەزرىتى ئەيسا ئالر بىلەن سۆزلەۋاتقاندا ،ئەلچى ئانىڭ قېشىغا كەلدى .ھەزرىتى ئەيسا : -مانا با يامان ئىش پەرۋەردىگارنىڭ .مەن ئەمدى پەرۋەردىگارنى نېمىنى ساقليمەن؟ 7باب1ئېلىشا _ :پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىنى ئاڭلڭلر .پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :ئەتە با ۋاقىت سامارىيەنىڭ دەرۋازىسى ئالدىدا بىر ئانسىيە شېكەرگە ،ئىككى تال ئارپا بىر شېكىلغا سېتىلىدۇ. 2ئاندىن ،پادىشاھ قولىغا يۆلەنگەن بىر خوجايىن خادانىڭ ئادەملىرىگە جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :ئەگەر پەرۋەردىگار ئاسماندا دېرىزە ياسىسا ،با ئىش بولمدۇ؟ ئا« :مانا ،ئانى ئۆز كۆزىڭىز بىلەن كۆرىسىز ،ئەمما ئانى يېمەڭ »دېدى. 3دەرۋازىنىڭ كىرىش ئېغىزىدا تۆت ماخاۋ كېسىلى بار بولاپ ،ئالر بىر-بىرىگە« :نېمىشقا بىز ئۆلمىگۈچە با يەردە ئولتارىمىز؟ 4ئەگەر بىز شەھەرگە كىرىمىز دېسەك ،ئا شەھەردە ئاچارچىلىق بولىدۇ ،بىز ئا يەردە ئۆلىمىز ،ئەگەر با يەردە ئولتارساق ،بىزما ئۆلىمىز .ئەمدى كېلىڭلر ،بىز سۈرىيەلىكلەر قوشانىغا چۈشۈپ كېتەيلى ،ئەگەر ئالر بىزنى تىرىك قاتقازسا ،بىز ياشايمىز .ئەگەر ئالر بىزنى ئۆلتۈرسە ،بىز ئۆلىمىز. 5ئالر شەپەق نارىدا ئورنىدىن تارۇپ ،سۈرىيەلىكلەرنىڭ لگېرىغا باردى .ئالر سۈرىيە لگېرىنىڭ ئەڭ چېتىگە كەلگەندە ،ئا يەردە ئادەم يوق ئىدى. 6چۈنكى ،پەرۋەردىگار سۈرىيەلىك قوشاننى ھارۋىلرنىڭ ئاۋازى ،ئاتلرنىڭ شاۋقانى ،ھەتتا نارغان قوشاننىڭ ئاۋازىنى ئاڭلشقا بايرۇدى .ئالر بىر-بىرىگە« :مانا ،ئىسرائىل پادىشاھى بىزگە خىتتايلرنىڭ پادىشاھلىرىنى ۋە مىسىر پادىشاھلىرىنى بىزگە تەكلىپ قىلدى. 7شانىڭ بىلەن ،ئالر ئورنىدىن تارۇپ ،قاراڭغا چۈشتى. 8با ماخاۋ كېسىلى بىمارلىرى لگېرنىڭ ئەڭ چېتىگە كېلىپ ،بىر چېدىرغا كىرىپ ،يەپ-ئىچىپ ،ئا يەردىن كۈمۈش ،ئالتان ،كىيىم- كېچەكلەرنى ئېلىپ بېرىپ ،ئانى يوشارۇپ قويدى .يەنە كېلىپ ،باشقا چېدىرغا كىرىپ ،ئا يەردىنما ئېلىپ كەتتى. 9ئاندىن ئالر بىر-بىرىگە« :بىز ياخشى ئەمەس :با كۈن خاش خەۋەر كۈنى ،بىز خاتىرجەم بولىمىز :ئەگەر بىز سەھەر ۋاقتىغىچە تارساق ،بىزگە بەزى يامانلىقلر كېلىدۇ ،ئەمدى كېلىڭ ،بىز بېرىپ پادىشاھنىڭ ئۆيىگە ئېيتايلى »دېدى. 10ئالر كېلىپ ،شەھەرنىڭ دەرۋازىسىنى چاقىردى .ئالر ئالرغا : -بىز سۈرىيەلىكلەرنىڭ لگېرىغا كەلدۇق ،مانا ،ئا يەردە ئادەم يوق ، ئادەمنىڭ ئاۋازىما ئەمەس ،ئاتلر باغلنغان ،ئېشەكلەر باغلنغان ۋە چېدىرلرما بار ئىدى. 11ئا دەرۋازىلرنى چاقىردى .ئالر ئانى پادىشاھنىڭ ئۆيىگە ئېيتىپ بەردى. 12پادىشاھ كېچىدە ئورنىدىن تارۇپ ،خىزمەتكارلىرىغا : -مەن ئەمدى سۈرىيەلىكلەرنىڭ بىزگە قىلغانلىرىنى كۆرسىتىپ بېرەي .ئالر بىزنىڭ ئاچ قالغانلىقىمىزنى بىلىدۇ .شانىڭ بىلەن ئالر لگېردىن چىقىپ ئېتىزغا يوشارۇناۋېلىپ« :ئالر شەھەردىن چىققاندا ،ئالرنى تىرىك تاتاپ شەھەرگە كىرىمىز »دېدى. 13ئانىڭ خىزمەتكارلىرىدىن بىرى جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :مەندىن ئۆتۈۋېلىڭ ،شەھەردە قالغان بەش ئاتنى ئېلىپ كېلىڭلر. 14شانىڭ بىلەن ئالر ئىككى ھارۋا ئاتنى ئالدى .پادىشاھ سۈرىيەلىك قوشاننىڭ كەينىدىن ئەۋەتىپ« :بېرىپ كۆرۈڭ »دېدى. 15ئالر كەينىدىن ئىئوردان دەرياسىغا باردى .مانا ،سۈرىيەلىكلەر ئالدىراپ تاشلىۋەتكەن كىيىم-كېچەك ۋە قاچا-قاچىلر بىلەن لىق تولدى . ئەلچىلەر قايتىپ كېلىپ ،پادىشاھقا ئېيتتى.
2پادىشاھ
16كىشىلەر چىقىپ ،سۈرىيەلىكلەرنىڭ چېدىرلىرىنى بازۇۋەتتى .شانىڭ بىلەن ،پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىگە ئاساسلنغاندا ،بىر تال ئېسىل ئان بىر شېكىلغا ،ئىككى ئۆلچەملىك ئارپا بىر شېكىلغا سېتىلدى. 17پادىشاھ دەرۋازىنى باشقارۇشقا تايىنىدىغان خوجايىننى تەيىنلىدى .كىشىلەر دەرۋازا ئالدىدا ئانىڭغا دەسسىدى ،ئا خادانىڭ ئېيتقىنىدەك ئۆلدى ،پادىشاھ ئانىڭ قېشىغا كەلگەندە سۆز قىلدى. 18خادانىڭ ئادىمى پادىشاھقا سۆزلىگەندە« :ئەتە سامارىيەنىڭ دەرۋازىسى ئالدىدا بىر شېكەر ئۈچۈن ئىككى ئۆلچەملىك ئارپا ۋە بىر تال شېكەر ئۈچۈن ئاندىن بىر ئان كېلىدۇ. 19ئا خوجايىن خادانىڭ ئادەملىرىگە جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى : -مانا ،پەرۋەردىگار ئاسماندا دېرىزە ياسىسا ،بانداق ئىش بولمدۇ؟ ئا : «مانا ،ئانى ئۆز كۆزىڭىز بىلەن كۆرىسىز ،ئەمما ئانى يېمەڭ »دېدى. 20شانىڭ بىلەن ،ئا ئانىڭغا چۈشتى. 8باب1ئاندىن ،ئېلىشا ئايالنى قايتا تىرىلدۈرگەن ئايالغا : -ئورناڭدىن تار ،ئۆزۈڭ ۋە ئۆيىڭگە بېرىپ ،قەيەردە تارساڭ ،شا يەردە تارغىن ، چۈنكى پەرۋەردىگار ئاچارچىلىق چاقىردى .ئا يەنە يەتتە يىل زېمىنغا كېلىدۇ. 2ئايال ئورنىدىن تارۇپ ،خادانىڭ ئادىمى ئېيتقاندىن كېيىن قىلدى .ئا ئائىلىسىدىكىلەر بىلەن بىللە فىلىستىيەلىكلەرنىڭ زېمىنىدا يەتتە يىل تاردى. 3يەتتە يىلدىن كېيىن ،ئا ئايال فىلىستىيەلىكلەرنىڭ زېمىنىدىن قايتىپ كېلىپ ،پادىشاھنىڭ ئۆيى ۋە زېمىنى ئۈچۈن پەرياد قىلىشقا چىقتى. 4پادىشاھ خادانىڭ خىزمەتكارى گېھازى بىلەن پاراڭلىشىپ مانداق دېدى« :ماڭا ئېيتقىنكى ،ئېلىشا قىلغان بارلىق چوڭ ئىشلرنى ئېيتقىن. 5ئا پادىشاھقا ئۆزىنىڭ قانداق قىلىپ بىر جەسەتنى تىرىلدۈرگەنلىكىنى سۆزلەۋاتقاندا ،ئا ئوغلىنى تىرىلدۈرگەن ئايال پادىشاھنىڭ ئۆيى ۋە زېمىنى ئۈچۈن پادىشاھقا دۇئا قىلدى .گېھازى« :ئى رەببىم ،ئى پادىشاھ ،با ئايال ،با ئانىڭ ئوغلى ،ئېلىشا ھاياتلىققا ئېرىشتۈردى »دېدى. 6پادىشاھ ئايالدىن سورىغاندا ،ئا ئايالغا ئېيتتى .شانىڭ بىلەن ،پادىشاھ ئانىڭغا بىر ئەمەلدارنى تەيىنلەپ : -ئانىڭ بارلىق نەرسىلىرىنى ۋە ئېتىزدىكى مېۋىلەرنى ئا يەردىن ئايرىلغان كۈندىن باشلپ ھازىرغىچە ئەسلىگە كەلتۈرۈڭ. 7ئېلىشا دەمەشققە كەلدى .سۈرىيە پادىشاھى بېنھاداد كېسەل بولاپ قالدى .ئانىڭغا« :خادانىڭ ئادىمى با يەرگە كەلدى »دېيىلدى. 8پادىشاھ ھازائىلغا« :قولىڭىزغا سوۋغات ئېلىپ بېرىپ ،خادانىڭ ئادىمى بىلەن كۆرۈشۈپ ،ئانىڭدىن پەرۋەردىگاردىن سوراپ «:مەن با كېسەلدىن ساقىيىپ كېتەمدىم؟ »دېدى. 9ھەزەئىل ئانىڭ بىلەن كۆرۈشكىلى باردى ۋە دەمەشقتىكى بارلىق ياخشى نەرسىلەردىن قىرىق تۆگە يۈكىنى ئېلىپ ،ئانىڭ بىلەن بىللە سوۋغات ئېلىپ ،ئانىڭ ئالدىغا كېلىپ« :سۈرىيە پادىشاھى ئوغلى بېنھاداد سېنى سېنىڭ ئالدىڭغا ئەۋەتتى ۋە «:مەن با كېسەلنى ئەسلىگە كەلتۈرەمدىم؟ »دېدى. 10ئېلىشا ئانىڭغا _ :بارغىن ،ئانىڭغا ئېيتقىنكى ،ساقىيىپ كېتەلەيسەن ،پەرۋەردىگار ماڭا ئۆزىنىڭ چوقام ئۆلىدىغانلىقىنى كۆرسەتتى. 11ئا نوماس قىلغاچە چىرايىنى مەھكەم تارغازدى .خادانىڭ ئادىمى يىغلپ كەتتى. 12ھازائىل« :نېمىشقا خوجام يىغليدۇ؟ ئا مانداق جاۋاب بەردى« :چۈنكى ،مەن سېنىڭ ئىسرائىللرغا قىلغان يامانلىقىڭنى بىلىمەن . ئالرنىڭ ماستەھكەم قورغىنىنى ئوتقا تاشليسەن ،ياشلىرىڭنى قىلىچ بىلەن ئۆلتۈرۈپ ،بالىلىرىنى ئارۇپ ،ئاياللىرىنى بالىلىرى بىلەن يىرتىۋېتىدۇ. 13ھازائىل« :خىزمەتكارىڭ نېمە؟ ئېلىشا جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :پەرۋەردىگار ماڭا سۈرىيەنىڭ پادىشاھى ئىكەنلىكىڭنى كۆرسەتتى. 14شانىڭ بىلەن ئا ئېلىشادىن يولغا چىقىپ ،خوجايىنىنىڭ يېنىغا كەلدى .كىم ئانىڭغا« :ئېلىشا ساڭا نېمە دېدى؟ ئا جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :ئا چوقام ئەسلىگە كېلىشىڭنى ئېيتتى. 15ئەتىسى ،ئا قوياق رەختنى ئېلىپ ساغا چىلپ ،يۈزىگە يېيىپ ،ئۆلدى .ھازائىل ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 16ئىسرائىل پادىشاھى ئاخابنىڭ ئوغلى يورامنىڭ بەشىنچى يىلى ،يەھوشافات ئەينى ۋاقىتتا يەھادىيە پادىشاھى ،يەھادىيە پادىشاھى يەھوشافاتنىڭ ئوغلى يەھرام سەلتەنەت قىلىشقا باشلىدى. ئا سەلتەنەتنى باشلىغاندا ئوتتاز ئىككى ياشتا ئىدى .ئا يېرۇسالېمدا سەككىز يىل سەلتەنەت قىلدى. 18ئا ئاخابنىڭ ئائىلىسىدىكىلەردەك ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ يولىدا ماڭدى ،چۈنكى ئاخابنىڭ قىزى ئانىڭ ئايالى ئىدى ،ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامانلىق قىلدى. 19پەرۋەردىگار خىزمەتكارى داۋۇت ئۈچۈن يەھادىيەنى ۋەيران قىلمىدى ،چۈنكى ئا ئانىڭغا ۋە بالىلىرىغا ھەر ۋاقىت يورۇقلاق ئاتا قىلىدىغانلىقىنى ۋەدە قىلدى. 20زامانىدا ئىدوم يەھادانىڭ قولىدىن قوزغىلڭ كۆتۈرۈپ ،ئۆزلىرىگە پادىشاھ قىلدى. 21شانىڭ بىلەن يورام زايىر ۋە ئانىڭ بىلەن بىللە بارلىق ھارۋىلرنىڭ يېنىغا باردى .ئا كېچىسى ئورنىدىن تارۇپ ،ئانى قورشىۋالغان ئىدوملاقلرنى ۋە جەڭ ھارۋىلىرىنىڭ باشلىقلىرىنى ئاردى .كىشىلەر چېدىرىغا قېچىپ كەتتى. 22لېكىن ،ئىدوم يەھادىنىڭ قولىدىن بۈگۈنگە قەدەر ئىسيان كۆتۈردى .شانىڭ بىلەن لىبنا بىرل ۋاقىتتا ئىسيان كۆتۈردى. 23يورامنىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىغانما؟ 24يورام ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلپ ،ئاتىلىرى بىلەن داۋۇت شەھىرىدە دەپنە قىلىندى .ئانىڭ ئوغلى ئاھازىيا ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 25ئىسرائىلىيە پادىشاھى ئاخابنىڭ ئوغلى يورامنىڭ ئون ئىككىنچى يىلى ،يەھادىيە پادىشاھى يەھرامنىڭ ئوغلى ئاھازىيە پادىشاھ بولاشقا باشلىدى. 26ئا يىگىرمە ياشتا ئىدى .ئا يېرۇسالېمدا بىر يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى ئىسرائىلىيە پادىشاھى ئومرىنىڭ قىزى ئاتاليا ئىدى.
2پادىشاھ
27ئا ئاخاب جەمەتىنىڭ يولىدا مېڭىپ ،ئاخابنىڭ ئائىلىسىدىكىلەرگە ئوخشاش پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامانلىق قىلدى ،چۈنكى ئا ئاخاب جەمەتىنىڭ كۈيئوغلى ئىدى. 28ئا ئاخابنىڭ ئوغلى يورام بىلەن بىللە Ramothgileadدىكى سۈرىيە پادىشاھى ھازايىلغا قارشى ئارۇشقا باردى .سۈرىيەلىكلەر يورامنى يارىلندۇردى. 29پادىشاھ يورام سۈرىيەنىڭ پادىشاھى ھازائىلغا قارشى ئارۇش قىلغاندا ،سۈرىيەلىكلەرنىڭ رامادا بەرگەن جاراھەتلىرىدىن يىزرېئىلدا ساقايتىش ئۈچۈن قايتىپ كەلدى .يەھادىيە پادىشاھى يەھرامنىڭ ئوغلى ئاھازىيا كېسەل بولاپ قالغانلىقتىن ،يەھرائىلدىكى ئاخابنىڭ ئوغلى يورامنى كۆرگىلى چۈشتى. 9باب1ئېلىشا پەيغەمبەر پەيغەمبەرلەرنىڭ ئەۋلدلىرىدىن بىرىنى چاقىرىپ ،ئانىڭغا« :بېلىڭنى باغلپ ،با قاتا ماينى قولىڭىزغا ئېلىپ ، Ramothgileadغا بېرىڭ »دېدى. 2ئا يەرگە بارغىنىڭىزدا ،نىمشىنىڭ ئوغلى يەھوشافاتنىڭ ئوغلى يەھاغا كىرىڭ ۋە كىرىڭ ،ئانى قېرىنداشلىرى ئارىسىدىن ئورنىدىن تارغازۇپ ،ئىچكى ئۆيگە ئەكىرىپ قوياڭ. 3ئاندىن ،بىر قاتا ماينى ئېلىپ ،ئانىڭ بېشىغا تۆكۈپ« :پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ :مەن سېنى ئىسرائىلىيەگە پادىشاھ قىلىپ تەيىنلىدىم . ئاندىن ئىشىكنى ئېچىڭ ،قېچىڭ ،توختاپ قالماڭ. 4شانىڭ بىلەن با يىگىت ،ھەتتا ياش پەيغەمبەرما Ramothgileadغا باردى. 5ئا كېلىپ ،لەشكەرلەرنىڭ سەردارلىرى ئولتاردى .ئا مانداق دېدى« :ئى كاپىتان ،مېنىڭ ساڭا بىر ئىشىم بار .يېخا« :ھەممىمىزنىڭ قايسىسىغا؟ ئا« :ئى كاپىتان! 6ئا ئورنىدىن تارۇپ ،ئۆيگە كىردى .ئا بېشىغا ياغ قاياپ ،ئانىڭغا _ :ئىسرائىل خاداسى پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ :مەن سېنى پەرۋەردىگار خەلقى ،ھەتتا ئىسرائىللر ئۈستىدىن پادىشاھ قىلىپ تەيىنلىدىم. 7سەن خوجايىن خوجام ئاخابنىڭ ئۆيىنى ئارغىن ،شانداق قىلسام ،قاللىرىم پەيغەمبەرلەرنىڭ قېنى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ بارلىق بەندىلىرىنىڭ قېنىنى يىزېبېلنىڭ قولىدىن ئۆچ ئالىمەن. 8چۈنكى ،ئاخابنىڭ پۈتۈن ئائىلىسى ھالك بولىدۇ. 9مەن ئاخابنىڭ ئۆيىنى نەباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ ئۆيىگە ،ئاخىيانىڭ ئوغلى باشانىڭ ئۆيىگە ئوخشاش قىلىمەن. 10ئىتلر يىزېبېلنىڭ بىر قىسمىدا يىزېبېلنى يەيدۇ ،ئانى دەپنە قىلىدىغان ئادەم يوق .ئا ئىشىكنى ئېچىپ قېچىپ كەتتى. 11شانىڭدىن كېيىن ،يەھا خوجايىنىنىڭ خىزمەتكارلىرىنىڭ يېنىغا كەلدى .بىرى ئانىڭغا : -ياخشىما؟ نېمىشقا با ساراڭ تورداش ساڭا كەلدى؟ ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا : -ئا ئادەمنى ۋە ئانىڭ ئالقىسىنى بىلىسىلەر. 12ئالر« :با يالغان .بىزگە ئېيتىپ بەرگىن .ھەزرىتى ئەيسا مانداق دېدى : -شانداق قىلىپ ،ئا ماڭا : -پەرۋەردىگار شانداق دەيدۇ ،مەن سېنى ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى قىلىپ تەيىنلىدىم. 13ئالر ئالدىراپ-تېنەپ ،ھەممەيلەننىڭ كىيىمىنى ئېلىپ ،پەلەمپەينىڭ ئاستىغا قويدى ۋە كاناي چېلىپ« :يەھا پادىشاھ »دېدى. 14شانىڭ بىلەن نىمشىنىڭ ئوغلى يەھوشافاتنىڭ ئوغلى يەھو يورامغا سايىقەست قىلدى( .ھازىر يورام سۈرىيەنىڭ پادىشاھى ھازائىل سەۋەبىدىن ،ئا ۋە پۈتۈن ئىسرائىلىيە راموتگىلدنى ساقلپ كەلدى. 15لېكىن ،يورام پادىشاھى سۈرىيە پادىشاھى ھازائىل بىلەن ئارۇش قىلغاندا ،سۈرىيەلىكلەر ئانىڭغا بەرگەن جاراھەتلەردىن يىزرېئىلدا ساقايتىش ئۈچۈن قايتارۇپ كېلىندى. 16شانىڭ بىلەن يېخا ھارۋىغا ئولتارۇپ يىزرېئىلغا باردى .چۈنكى يورام ئا يەردە ياتاتتى .يەھادا پادىشاھى ئاھازىيە يورامنى كۆرگىلى چۈشتى. 17يىزرېلدىكى ماناردا بىر قاراۋۇل تاراتتى ،ئا يەھانىڭ ھەمراھلىقىغا كەلگەندە جاساسلاق قىلدى ۋە« :مەن بىر شىركەتنى كۆرىمەن » دېدى .يورام« :چەۋەندازنى ئېلىپ ئالر بىلەن كۆرۈشۈشكە ئەۋەتىڭ ،ئا «:تىنچما؟ »دېدى. 18شانىڭ بىلەن ،ئات بىلەن بىر كىشى ئانىڭ بىلەن كۆرۈشۈپ : -پادىشاھ شانداق دېدى : -تىنچما؟ يېھا« :تىنچلىق بىلەن نېمە قىلىسەن؟ سېنى ئارقىمغا قايتارغىن .قاراۋۇل ئانىڭغا« :ئەلچى ئالرنىڭ يېنىغا كەلدى ،لېكىن ئا قايتا كەلمەيدۇ »دېدى. 19ئاندىن ،ئا ئاتنىڭ يېنىغا بىر سېكانت ئەۋەتىپ ،ئالرنىڭ يېنىغا كېلىپ _ :پادىشاھ مانداق دېدى :تىنچلىقما؟ يېھا جاۋاب بېرىپ : «تىنچلىق بىلەن نېمە قىلىسەن؟ سېنى ئارقىمغا قايتارغىن. 20قاراۋۇل ئانىڭغا« :ئا ھەتتا ئالرنىڭ يېنىغا كەلدى ،ئەمدى كەلمىدى »دېدى .چۈنكى ئا قاتتىق ماشىنا ھەيدەيدۇ. 21يورام« :تەييارلىق قىلغىن »دېدى .ئانىڭ ھارۋىسى تەييار بولدى .ئىسرائىلىيە پادىشاھى يورام ۋە يەھادىيە پادىشاھى ئاخازىيا ھەر بىرى ھارۋىسىدا چىقىپ كەتتى .ئالر يەھاغا قارشى چىقىپ ،يىزراللىق نابوتنىڭ قىسمىدا ئانىڭ بىلەن كۆرۈشتى. 22يورام يەھانى كۆرۈپ : -خاتىرجەمما؟ -دەپ سورىدى. 23يورام قوللىرىنى باراپ قېچىپ كەتتى ۋە ئاخازىياغا« :ئەي ئاھازىيە ،خىيانەت بار »دېدى. 24يەھا پۈتۈن كۈچى بىلەن ئوقيانى تارتىپ ،يەھورامنى ئىككى قولىغا ئاردى ،ئوق ئانىڭ يۈرىكىگە چىقىپ ،ھارۋىسىغا غەرق بولدى. 25شانىڭدىن كېيىن ،يەھا كاپىتان بىدكارغا« :ئانى ئېلىپ يىزرېللىق نابوتنىڭ ئېتىزىغا تاشل »دېدى. 26شۈبھىسىزكى ،مەن تۈنۈگۈن نابوتنىڭ قېنىنى ۋە ئانىڭ ئوغاللىرىنىڭ قېنىنى كۆردۈم .مەن سېنى با تەخسىدىن تەلەپ قىلىمەن - ،دېدى پەرۋەردىگار .ئەمدى پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىگە ئاساسەن ئانى ئېلىپ يەرگە تاشلڭ. 27لېكىن ،يەھادىيە پادىشاھى ئاھازىيە بانى كۆرۈپ ،باغچىنىڭ يولىدىن قېچىپ كەتتى .ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا ئەگىشىپ : -ئانى ھارۋىغا ئارغىن .ئالر بانى گىلغا بارىدىغان ۋاقىتتا قىلدى .ئا مېگىدوغا قېچىپ بېرىپ شا يەردە قازا قىلدى.
2پادىشاھ
28خىزمەتكارلىرى ئانى ھارۋىغا ئېلىپ يېرۇسالېمغا ئېلىپ باردى ۋە داۋۇت داۋۇتتىكى ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە قەبرىگە دەپنە قىلدى. 29يەھرامنىڭ 11-يىلى ئاخابنىڭ ئوغلى ئاھازىيەنى يەھادىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى. 30يەشا يىزرەلگە كەلگەندە ،يىزېبېل بانى ئاڭلىدى .ئا يۈزىنى بويلپ ،بېشىنى چارچىتىپ دېرىزىگە قارىدى. 31يېھا دەرۋازىغا كىرگەندە ،ئا« :زىمرى خوجايىنىنى ئۆلتۈرگەن تىنچما؟ 32ئا كۆزلىرىنى دېرىزىگە قارىتىپ : -مېنىڭ يېنىمدا كىم بار؟ كىم؟ ھەمدە ئانىڭغا ئىككى ياكى ئۈچ ئوردا قاراپ قويدى. 33ھەزرىتى ئەيسا : -ئانى تاشلىغىن .شانىڭ بىلەن ،ئالر ئانى تاشلىۋەتتى .ئانىڭ قېنىنىڭ بىر قىسمى تامغا ۋە ئاتلرغا چېچىلىپ كەتتى. 34ئا ئۆيگە كىرىپل يەپ-ئىچىپ _ :بارغىن ،ئەمدى با قارغىغان ئايالنى كۆرۈپ ئانى دەپنە قىلغىن ،چۈنكى ئا بىر پادىشاھنىڭ قىزى. 35ئالر ئانى دەپنە قىلىشقا باردى ،لېكىن ئالر ئانىڭدىن باش سۆڭەك ،پات ۋە قول ئالقىنىدىن باشقا نەرسە تاپالمىدى. 36شانىڭ بىلەن ،ئالر قايتىپ كېلىپ ،ئانىڭغا ئېيتتى .ھەزرىتى ئەيسا : -با پەرۋەردىگارنىڭ سۆزى ،ئا خىزمەتكارى ئىلياس تىشبىتتىن : يىزرېلنىڭ بىر قىسمىدا ئىتلر يىزېبېلنىڭ گۆشىنى يەيدۇ.37يىزېبېلنىڭ جەسىتى يىزرېئېلدىكى ئېتىز يۈزىگە تېشىپ قويالغان بولىدۇ .ئالر« :با يىزېبېل »دېمەيدۇ. 10باب1ئاخابنىڭ سامارىيەدە يەتمىش ئوغلى بار .يېھا خەت يېزىپ ،سامارىيەگە ،يىزرېلنىڭ ھۆكۈمرانلىرىغا ،ئاقساقاللرغا ۋە ئاخابنىڭ بالىلىرىنى تەربىيىلەپ چىققانلرغا ئەۋەتتى. 2با خەت سىزگە كەلسىل ،خوجايىنىڭىزنىڭ ئوغاللىرىنىڭ سىز بىلەن بىللە ئىكەنلىكىنى ،با يەردە ھارۋا ،ئات ،قورشاۋدىكى شەھەر ۋە قورال-ياراغلرنىڭ بارلىقىنى كۆردى. 3خوجايىنىڭىزنىڭ ئوغاللىرىنىڭ ئەڭ ياخشى ۋە ئەڭ ياخشى كۆرۈشىگە قاراپ ،ئانى دادىسىنىڭ تەختىگە ئولتارۇڭ ۋە خوجايىنىڭىزنىڭ ئۆيى ئۈچۈن كۆرەش قىلىڭ. 4لېكىن ئالر قاتتىق قورقاپ« :مانا ،ئىككى پادىشاھ ئانىڭ ئالدىدا تارمىدى ،ئانداقتا بىز قانداق تارىمىز؟ 5ئۆيدىكىلەر ،شەھەرنى باشقارغاچىلر ،ئاقساقاللر ۋە بالىلرنى تەربىيىلەپ چىققانلر يەھاغا ئەۋەتىپ« :بىز سېنىڭ خىزمەتكارىڭ ، سەن بايرۇغانلىرىڭنىڭ ھەممىسىنى قىلىمىز »دېدى .بىز ھېچقانداق پادىشاھ قىلمايمىز ،نەزىرىڭدە ياخشى ئىشلرنى قىل. 6ئاندىن ،ئا ئالرغا ئىككىنچى قېتىم خەت يېزىپ مانداق دېدى« :ئەگەر مېنىڭ بولساڭلر ۋە مېنىڭ ئاۋازىمغا قالق سالساڭلر ، خوجايىننىڭ ئوغاللىرىنىڭ ئادەملىرىنىڭ بېشىنى ئېلىپ ،با كۈنى ئەتە مېنىڭ يېنىمغا يىزرېئىلغا كېلىڭلر .پادىشاھنىڭ ئوغاللىرى يەتمىش كىشى بولاپ ،ئالرنى تەربىيىلەپ چىققان چوڭ شەھەردىكىلەر بىلەن بىللە ئىدى. 7با خەت ئالرغا كەلگەندىن كېيىن ،پادىشاھنىڭ ئوغاللىرىنى ئېلىپ ،يەتمىش ئادەمنى ئۆلتۈردى ۋە بېشىنى سېۋەتكە سېلىپ ،ئانى يىزرەلگە ئەۋەتتى. 8بىر ئەلچى كېلىپ ،ئانىڭغا _ :ئالر پادىشاھنىڭ ئوغاللىرىنىڭ بېشىنى ئېلىپ كەلدى .ھەزرىتى ئەيسا مانداق دېدى : -ئالرنى ئەتىگەنگىچە دەرۋازىنىڭ كىرىش ئېغىزىدا ئىككى دۆۋە قىلىپ قوياڭ. 9ئەتىگەندە ،ئا چىقىپ ،ئورنىدىن تارۇپ ،كۆپچىلىككە« :سىلەر ھەققانىي ئادەملەر !مانا مەن خوجايىنىمغا سايىقەست قىلىپ ئانى ئۆلتۈردۈم. 10ئەمدى بىلىڭلركى ،پەرۋەردىگارنىڭ ئاخاب جەمەتى ھەققىدە ئېيتقان پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىدىن ھېچ نەرسە چۈشمەيدۇ ،چۈنكى پەرۋەردىگار خىزمەتكارى ئىلياس ئېيتقان سۆزلەرنى قىلدى. 11شانىڭ بىلەن ،يەھا يەشرەلدىكى ئاخابنىڭ ئۆيىدىن قالغان بارلىق كىشىلەرنى ،ئانىڭ چوڭ ئادەملىرىنى ،تاغقانلىرىنى ۋە روھانىيلىرىنى ئۆلتۈردى. 12ئا ئورنىدىن تارۇپ ،سامارىيەگە كەلدى .ئا يولدا قىرقىۋاتقان ئۆيدە ، 13يەھادا يەھادىيە پادىشاھى ئاخازىيانىڭ قېرىنداشلىرى بىلەن كۆرۈشۈپ : -سەن كىم؟ ئالر« :بىز ئاخازىيانىڭ قېرىنداشلىرىمىز »دەپ جاۋاب بەردى .بىز پادىشاھنىڭ بالىلىرىغا ۋە خانىشنىڭ بالىلىرىغا سالم بېرىش ئۈچۈن چۈشتاق. 14ھەزرىتى ئەيسا : -ئالرنى تىرىك تاتاڭلر .ئالر ئالرنى تىرىك ئېلىپ ،قىرقىغاچى ئۆينىڭ ئازگالغا ،ھەتتا ئىككى قىرىق ئادەم ئۆلتۈردى .ئا ئالرنىڭ ھېچقايسىسىنى تاشلپ قويمىدى. 15ئا يەردىن ئايرىلغاندىن كېيىن ،رىخابنىڭ ئوغلى يەھوناداب بىلەن كۆرۈشكىلى كەلگەنلىكىنى يورۇتاپ ،ئانىڭغا سالم بەردى ۋە ئانىڭغا : -مېنىڭ قەلبىم قەلبىڭدەك بولغىنىدەك ،قەلبىڭ توغرىما؟ يەھوناداب جاۋاب بەردى .ئەگەر شانداق بولسا ،ماڭا قولاڭنى بەر .ئا ئانىڭغا قولىنى بەردى .ئاندىن ،ئانى ھارۋىغا ئېلىپ چىقتى. 16ئا« :مەن بىلەن بىللە كېلىڭلر ،پەرۋەردىگارغا بولغان قىزغىنلىقىمنى كۆرۈڭ »دېدى .شانىڭ بىلەن ئالر ئانى ھارۋىسىغا مىندۈردى. 17ئا سامارىيەگە كەلگەندىن كېيىن ،پەرۋەردىگارنىڭ ئىلياس پەيغەمبەرگە ئېيتقان سۆزىگە ئاساسەن ،سامارىيەدىكى ئاخابقا قالغان بارلىق نەرسىلەرنى ئۆلتۈردى. 18يەھا پۈتۈن خەلقنى يىغىپ ،ئالرغا : -ئاخاب بائالغا ئازراق خىزمەت قىلدى .لېكىن ،يېھا ئانىڭغا كۆپ خىزمەت قىلىدۇ. 19ئەمدى بائالنىڭ بارلىق پەيغەمبەرلىرىنى ،ئانىڭ خىزمەتكارلىرىنى ۋە بارلىق روھانىيلىرىنى چاقىرغىن .ھېچكىم خالىمىسان ،چۈنكى مېنىڭ بائالغا قىلىدىغان چوڭ قاربانلىقىم بار .كىم خالىسا ،ئا ياشىمايدۇ .لېكىن ،يەھادا ئانى بائالغا چوقانغاچىلرنى يوقىتىۋېتىش مەقسىتىدە قىلدى. 20ھەزرىتى ئەيسا مانداق دېدى : -بائال ئۈچۈن تەنتەنىلىك يىغىلىش ئۆتكۈزگىن .ئالر ئانى جاكارلىدى. 21يەھا پۈتۈن ئىسرائىللرنى ئەۋەتىپ ،بائالغا چوقانغاچىلرنىڭ ھەممىسى كېلىپ ،كەلمەيدىغان ئادەم قالمىدى .ئالر بائالنىڭ ئۆيىگە كىردى .بائالنىڭ ئۆيى بىر ئاچىدىن يەنە بىر چېتىگە لىق تولغانىدى.
2پادىشاھ
22ئاندىن ،ئا جىلىتكە ئۈستىدىكى كىشىگە« :بائالغا چوقانغاچىلرنىڭ ھەممىسىگە جىلىتكە ئېلىپ كېلىڭلر »دېدى .ئا ئالرغا كىيىملىرىنى ئېلىپ كەلدى. 23يېھا بېرىپ ،رىكابنىڭ ئوغلى يەھوناداب بائالنىڭ ئۆيىگە كىرىپ ،بائالغا چوقانغاچىلرغا« :ئىزدەڭلر ،قاراڭلر ،با يەردە پەرۋەردىگارنىڭ خىزمەتكارلىرىدىن باشقا پەقەت بائالغا چوقانغاچىلرل بار »دېدى. 24ئالر قاربانلىق ۋە كۆيدۈرمە قاربانلىق قىلىش ئۈچۈن كىرگەندە ،يېھا تۆت تۆت ئادەمنى تەيىنلىدى ۋە« :ئەگەر مەن سېنىڭ قولاڭغا ئېلىپ كەلگەن ئادەمدىن قېچىپ كەتسە ،ئانى قوياپ بەرگەن كىشى ئانىڭ ھاياتى ئۈچۈن بولىدۇ »دېدى. 25ئا كۆيدۈرمە قاربانلىقنى ئاخىرلشتارغاندىن كېيىن ،يېخا قاراۋۇل ۋە سەردارلرغا« :كىرىپ ئالرنى ئۆلتۈرۈڭلر »دېدى .ھېچكىم چىقمىسان .ئالر قىلىچ بىلەن ئاردى .قاراۋۇل ۋە سەردارلر ئالرنى قوغلپ چىقىرىپ ،بائالنىڭ شەھىرىگە باردى. 26ئالر با سۈرەتلەرنى بائالنىڭ ئۆيىدىن چىقىرىپ كۆيدۈردى. 27ئالر بائالنىڭ سۈرىتىنى بازۇپ تاشلپ ،بائالنىڭ ئۆيىنى چېقىۋەتتى ۋە ئانى تاكى بۈگۈنگە قەدەر ليىھەگە ئايلندۇردى. 28شانداق قىلىپ ،يەھادا بائالنى ئىسرائىلىيەدىن قوغلپ چىقاردى. 29ئىسرائىلىيەنى گاناھ قىلغان نېباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ گاناھلىرىدىن قانداق بولاشىدىن قەتئىينەزەر ،يېخا بەيتەلدىكى ۋە داندىكى ئالتان موزايلرنى ئالردىن ئايرىلمىدى. 30پەرۋەردىگار يەھۋاغا مانداق دېدى« :سەن مېنىڭ نەزىرىمدە توغرا ئىش قىلىپ ،مېنىڭ كۆڭلۈمدىكىگە ئاساسەن ئاخابنىڭ ئۆيىگە قىلغانلىرىڭ ئۈچۈن ،تۆتىنچى ئەۋلد بالىلىرىڭ ئىسرائىل تەختىدە ئولتارىدۇ. 31لېكىن ،يەھا پۈتۈن ۋۇجادى بىلەن ئىسرائىل خاداسى پەرۋەردىگار خادانىڭ قانانىدا مېڭىشقا پىسەنت قىلمىدى ،چۈنكى ئا يەروبوئامنىڭ ئىسرائىلىيەنى گاناھ سادىر قىلغان گاناھلىرىدىن ئايرىلمىدى. 32ئا كۈنلەردە پەرۋەردىگار ئىسرائىلىيەنى قىسقارتىشقا باشلىدى. 33ئىئوردانىيەدىن شەرققە ،گىلئاد ،گادلر ،رۇبېنلر ۋە ماناسلىقلر ،ئارون دەرياسى بويىدىكى ئاروئېردىن ،ھەتتا گىلئاد ۋە باشاندىن ئىبارەت. 34يېھانىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ،قىلغان ئىشلىرى ۋە پۈتۈن كۈچى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 35ھەزرىتى ئەيسا ئەجدادلىرى بىلەن بىللە ئاخلىدى .ئالر ئانى سامارىيەگە دەپنە قىلدى .ئانىڭ ئوغلى يەھوئاز ئانىڭ ئورنىغا سەلتەنەت قىلدى. 36يەھانىڭ سامارىيەدە ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلغان ۋاقتى يىگىرمە سەككىز يىل بولدى. 11باب1ئاخازىيانىڭ ئانىسى ئاتاليا ئوغلىنىڭ ئۆلگەنلىكىنى كۆرۈپ ،ئورنىدىن تارۇپ ،بارلىق ئارۇق خانلىقىنى ھالك قىلدى. 2ئەمما ئاخازىيانىڭ سىڭلىسى يورام پادىشاھنىڭ قىزى يەھوشابا ئاخازىيانىڭ ئوغلى يوئاشنى ئېلىپ ،ئانى ئۆلتۈرۈلگەن پادىشاھنىڭ ئوغاللىرىدىن ئوغرىلپ كەتتى .ئالر ئۆلتۈرۈلمەسلىكى ئۈچۈن ،ئانى ھەتتا سېستىرانى ئاتاليادىن ياتاق ئۆيىگە يوشارۇپ قويدى. 3ئا ئالتە يىل پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە يوشارۇندى .ئاتاليا با زېمىنغا ھۆكۈمرانلىق قىلدى. 4يەتتىنچى يىلى ،يەھويادا سەردارلر ۋە قاراۋۇللر بىلەن يۈزدىن ئارتاق ھۆكۈمدارنى ئەۋەتتى ۋە ئەكېلىپ ،ئالرنى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كىردى ۋە ئالر بىلەن ئەھدە تۈزدى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە قەسەم بەردى ۋە ئالرغا پادىشاھنىڭ ئوغلىنى كۆرسەتتى. 5ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا : -با سېنىڭ قىلىدىغان ئىشىڭ .دەم ئېلىش كۈنى كىرگەنلەرنىڭ ئۈچىنچىسى ھەتتا پادىشاھنىڭ ئۆيىنىڭ قاراۋۇللىرى بولىدۇ. 6ئۈچىنچى قىسمى سارنىڭ دەرۋازىسى ئالدىدا بولىدۇ .ئۈچىنچىسى قاراۋۇلنىڭ كەينىدىكى دەرۋازا ئالدىدا ،ئۆينىڭ بازۇلاپ كەتمەسلىكى ئۈچۈن ،ھوشيارلىقنى ساقلڭ. 7دەم ئېلىش كۈنى ،ھەممىڭلرنىڭ ئىككى قىسمى ،ئالر پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنى پادىشاھنىڭ ھالىدىن خەۋەر ئالىدۇ. 8پادىشاھنىڭ ئەتراپىنى قورشىۋېلىڭ ،ھەر بىر ئادەم قولىدا قورال-ياراغ ئېلىپ ،دائىرىگە كىرگەن كىشى ئۆلتۈرۈلسان .ئا سىرتقا چىققاندا ۋە كىرگەندە پادىشاھ بىلەن بىللە بولاڭ. 9يۈزلەرچە سەردارلر روھانىي يەھويادا بايرۇغان ئىشلرنىڭ ھەممىسىنى قىلدى .ئالر دەم ئېلىش كۈنى چىقىدىغان ئادەملىرىنى دەم ئېلىش كۈنى سىرتقا ئېلىپ چىقىپ ،روھانىي يەھويادانىڭ يېنىغا كەلدى. 10يۈزلىگەن سەردارلرغا روھانىي داۋۇت پادىشاھنىڭ ئىبادەتخانىسىدىكى نەيزە ۋە قالقانلىرىنى بەردى. 11قاراۋۇللر قولىدىكى قوراللىرىنى ئېلىپ پادىشاھنىڭ ئەتراپىدا ،ئىبادەتخانىنىڭ ئوڭ بالاڭىدىن ئىبادەتخانىنىڭ سول بالاڭىغىچە ،قاربانلىق ساپىسى ۋە باتخانىنىڭ يېنىدا تاراتتى. 12ئا پادىشاھنىڭ ئوغلىنى تاغاپ ،ئانىڭغا تاجنى كىيىپ ،ئانىڭغا گاۋاھلىق بەردى .ئالر ئانى پادىشاھ قىلىپ ،ئانىڭغا مەسىھ قىلدى . ئالر چاۋاك چېلىپ« :خادا پادىشاھنى قاتقازىدۇ »دېدى. 13ئاتاليا قاراۋۇل ۋە كىشىلەرنىڭ ئاۋازىنى ئاڭلپ ،كىشىلەرنىڭ يېنىغا پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەتخانىسىغا كەلدى. 14ئا قارىغىنىدا ،پادىشاھ بارۇنقىدەك بىر تۈۋرۈكنىڭ يېنىدا تارۇپ ،پادىشاھنىڭ شاھزادىلىرى ۋە كانايلىرى ،پۈتۈن خەلق خاشال بولاپ ،كاناي چېلىپ ،ئاتاليا كىيىملىرىنى ئىجارىگە ئېلىپ ،خىيانەتچى ،خىيانەت قىلدى. 15لېكىن ،روھانىي يەھويادا يۈزلىگەن سەركەردىلەرگە ،لەشكەرلەرنىڭ ئوفىتسېر-ئەسكەرلىرىگە بايرۇق چۈشۈردى ۋە ئالرغا« :ئانى ئارغامچا بىلەن چىقار »دېدى .روھانىي« :ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە ئۆلتۈرۈلمىسان »دېدى. 16ئالر ئانىڭغا قول قويدى .ئا ئاتلرنىڭ پادىشاھنىڭ ئۆيىگە كىرگەن يولدىن ئۆتۈپ ،ئا يەردە ئۆلتۈرۈلدى.
2پادىشاھ
17يەھويادا پەرۋەردىگار بىلەن پادىشاھ بىلەن خەلق ئوتتارىسىدا ئەھدە تۈزدى ،ئالر پەرۋەردىگارنىڭ خەلقى بولىدۇ .پادىشاھ بىلەن خەلق ئوتتارىسىدا. 18پۈتۈن زېمىن خەلقى بائالنىڭ ئۆيىگە كىرىپ ،ئانى بازۇۋەتتى .ئانىڭ قاربانلىق ساپىسى ۋە سۈرەتلىرى ئالرنى پارچىلپ ،بائالنىڭ روھانىي ماتتاننى قاربانلىق ساپىسىنىڭ ئالدىدا ئۆلتۈردى .روھانىي پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئەمەلدارلرنى تەيىنلىدى. 19ئا ھۆكۈمدارلرنى ،سەردارلرنى ،قاراۋۇللرنى ۋە پۈتۈن خەلقنى ئېلىپ كەتتى .ئالر پادىشاھنى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىن چۈشۈردى ۋە قاراۋۇلنىڭ دەرۋازىسى ئارقىلىق پادىشاھنىڭ ئۆيىگە كەلدى .ئا پادىشاھلرنىڭ تەختىدە ئولتاردى. 20پۈتۈن خەلق خاشال بولاپ ،شەھەر جىمجىت بولاپ كەتتى .ئالر ئاتاليانى پادىشاھنىڭ ئۆيىنىڭ يېنىدا قىلىچ بىلەن ئۆلتۈردى. 21يەھوش پادىشاھلىق قىلىشقا باشلىغاندا يەتتە ياشتا ئىدى. 12باب1يەھۋا يەشانىڭ يەتتىنچى يىلى پادىشاھ بولاشقا باشلىدى .ئا يېرۇسالېمدا قىرىق يىل ھۆكۈم سۈردى .ئانىسىنىڭ ئىسمى بېرشېبالىق زىبىيا ئىدى. 2يەھۋا روھانىي يەھويادا ئانىڭغا بايرۇغان كۈنلەردە پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە توغرا ئىشلرنى قىلدى. 3لېكىن ئېگىز جايلر تارتىۋېلىنمىدى :كىشىلەر يەنىل ئېگىز جايلردا قاربانلىق قىلىپ ،ئىسرىق كۆيدۈردى. 4يەھوش روھانىيلرغا مانداق دېدى« :پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كېلىنگەن بېغىشلنغان نەرسىلەرنىڭ ھەممىسى ،ھەتتا ھېساباتتىن ئۆتكەنلەرنىڭ پالى ،ھەر بىر ئادەم سالغان پال ۋە ھەر قانداق كىشىنىڭ قەلبىگە كەلگەن پالنىڭ ھەممىسىنى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كىرىش». 5روھانىيلر ئانى تونايدىغان ھەر بىر كىشىگە ئېلىپ بەرسان ،ئۆيدىكى بازۇلمىلرنى رېمونت قىلسان. 6شانداق قىلىپ ،پادىشاھ يەھوش پادىشاھنىڭ ئۈچ يىگىرمە يىلىدا روھانىيلر ئۆينىڭ بازۇلاشىنى رېمونت قىلمىدى. 7پادىشاھ يەھوش روھانىي يەھويادا ۋە باشقا روھانىيلرنى چاقىرىپ ،ئالرغا : -نېمىشقا ئۆيدىكى بازۇلمىلرنى رېمونت قىلمايسىلەر؟ ئەمدى توناشىڭىزنىڭ پالىنى تاپشارۇۋالماڭ ،بەلكى ئۆينىڭ بازۇلاشى ئۈچۈن يەتكۈزۈڭ. 8روھانىيلر خەلقتىن پال ئالماسلىققا ۋە ئۆينىڭ بازۇلاشىنى ئوڭشاشقا قوشالدى. 9لېكىن ،روھانىي يەھويادا بىر كۆكرەكنى ئېلىپ ،ئانىڭ قېپىدىكى تۆشۈكنى زېرىكىپ ،ئانى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە كىرگەندە ئوڭ تەرەپتىكى قاربانلىق ساپىسىنىڭ يېنىغا قويدى .ئىشىكنى ساقلىغان روھانىيلر پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كەلگەن پاللرنىڭ ھەممىسىنى ئانىڭغا قويدى. 10ئالر كۆكرىكىدە نارغان پالنىڭ بارلىقىنى كۆرۈپ ،پادىشاھنىڭ يازغاچىسى ۋە باش روھانىينىڭ كېلىپ ،سومكىلرنى سېلىپ ، پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىن تاپقان پالنى ئېيتىپ بەردى. 11ئالر با پالنى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنى باشقارىدىغان ئىشلرنى قىلغانلرنىڭ قولىغا بەردى .ئالر ئانى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە ئىشلەيدىغان ياغاچچىلر ۋە قارۇلاشچىلرغا بەردى. 12تامچىلرغا ۋە تاش ئويمىچىلرغا ،پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ بازۇلاشى ۋە ئۆينىڭ رېمونت قىلىنىشى ئۈچۈن سېلىنغان بارلىق نەرسىلەر ئۈچۈن ياغاچ ۋە ئويالغان تاشلرنى سېتىۋېلىش. 13پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كېلىنگەن پاللردىن كۈمۈش ،قاچا-قاچىلر ،قاچا-قاچىلر ،كانايلر ، ئالتان-كۈمۈش قاچا-قاچىلر ،كۈمۈش قاچا-قاچىلر ياسالمىدى. 14لېكىن ،ئالر ئانى ئىشچىلرغا بەردى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنى رېمونت قىلدى. 15بانىڭدىن باشقا ،ئالر ئىشچىلرغا بېرىلىدىغان پالنى ئالرنىڭ قولىغا تاپشارغان كىشىلەر بىلەن ھېسابلنمىدى ،چۈنكى ئالر سادىقلىق بىلەن مائامىلە قىلدى. 16قانانغا خىلپلىق قىلغان پال ۋە گاناھ پالى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كېلىنمىدى ،ئا روھانىيلر ئىدى ». 17ئاندىن ،سۈرىيە پادىشاھى ھازائىل چىقىپ گاتقا قارشى جەڭ قىلدى ۋە ئانى ئېلىپ كەتتى. 18يەھادا پادىشاھى يەھوش يەھوشافات ،يەھورام ۋە ئانىڭ ئاتا-بوۋىلىرى ،يەھادىيە پادىشاھى ئاخازىيا ۋە ئانىڭ ماقەددەس نەرسىلىرى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ خەزىنىسىدىكى بارلىق ئالتانلرنى ۋە پادىشاھنىڭ ئۆيىدىكى پادىشاھنى ئېلىپ ،ئانى يېرۇسالېمدىن ئېلىپ كەتتى. 19يوئاشنىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان ئىشلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 20ئانىڭ خىزمەتكارلىرى ئورنىدىن تارۇپ ،سايىقەست قىلىپ ،سىللغا بارىدىغان مىلونىڭ ئۆيىدە يوئاشنى ئۆلتۈردى. 21شىممەتنىڭ ئوغلى يوزاخار ۋە ئانىڭ خىزمەتكارلىرى شومېرنىڭ ئوغلى يەھوزاباد ئانى ئارۇپ ئۆلتۈردى .ئالر ئانى ئاتىلىرى بىلەن داۋۇت شەھىرىدە دەپنە قىلدى .ئانىڭ ئوغلى ئامازىيا ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 13باب1يەھادىيە پادىشاھى ئاھازىيانىڭ ئوغلى يوئاشنىڭ يىگىرمە يىگىرمە يىلى يەھانىڭ ئوغلى يەھوئاھ سامارىيەدە ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى ۋە ئون يەتتە يىل سەلتەنەت قىلدى. 2ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى ۋە نەباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ ئىسرائىلىيەنى گاناھ ئۆتكۈزگەن گاناھلىرىغا ئەگەشتى .ئا يەردىن ئايرىلمىدى. 3پەرۋەردىگارنىڭ غەزىپى ئىسرائىلىيەگە ئوت يېقىپ ،ئالرنى پۈتۈن كۈن سۈرىيە پادىشاھى ھازائىلنىڭ قولىغا ،ھازائىلنىڭ ئوغلى بېنھادادنىڭ قولىغا تاپشارۇپ بەردى.
2پادىشاھ
4پەرۋەردىگار يەھۋادىن پەرۋەردىگارغا دۇئا قىلدى ،پەرۋەردىگار ئانىڭ سۆزىگە قالق سالدى ،چۈنكى ئا ئىسرائىلىيەنىڭ زۇلاملىرىنى كۆردى ،چۈنكى سۈرىيە پادىشاھى ئالرغا زۇلام قىلدى. 5پەرۋەردىگار ئىسرائىللرنى قاتقازغاچى قىلىپ بەردى ،شانداق قىلىپ ئالر سۈرىيەلىكلەرنىڭ قولىدىن چىقىپ كەتتى .ئىسرائىللر بارۇنقىدەك چېدىرلىرىدا تاراتتى. 6شانداقتىما ،ئالر ئىسرائىلىيەنى گاناھ قىلغان يەروبوئام جەمەتىنىڭ گاناھلىرىدىن ئايرىلمىدى ،بەلكى ئا يەردە ماڭدى .سامارىيەدە با دەرەخما قالدى). 7ئا كىشىلەرنى يەھۋاغا تاشلپ قويمىدى ،بەلكى ئەللىك چەۋەنداز ،ئون ھارۋا ۋە ئون مىڭ پىيادە .چۈنكى سۈرىيە پادىشاھى ئالرنى ھالك قىلدى ۋە ئالرنى توپا-چاڭغا ئوخشاش قىلدى. 8يەھۋانىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان ئىشلىرى ۋە كۈچ-قادرىتى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 9يەھوئائاز ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلىدى .ئالر ئانى سامارىيەگە دەپنە قىلدى .ئوغلى يوئاش ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 10يەھادىيە پادىشاھى يوئاشنىڭ ئوتتاز يەتتىنچى يىلى يەھۋانىڭ ئوغلى يەھوش سامارىيەدە ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى ۋە ئون ئالتە يىل سەلتەنەت قىلدى. 11ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى .ئا ئىسرائىلنى گاناھ قىلغان نېباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ بارلىق گاناھلىرىدىن ئايرىلمىدى. 12يوئاشنىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى ۋە يەھادىيە پادىشاھى ئامازىياغا قارشى ئارۇش قىلىش كۈچى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 13يوئاش ئاتىسى بىلەن بىللە ئاخلىدى .يەروبوئام تەختىدە ئولتاردى .يوئاش ئىسرائىل پادىشاھلىرى بىلەن سامارىيەگە دەپنە قىلىندى. 14ئېلىشا كېسەل سەۋەبىدىن كېسەل بولاپ قالدى .ئىسرائىل پادىشاھى يوئاش ئانىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئانىڭ ئالدىدا يىغلپ تارۇپ« :ئى ئاتام ، ئاتام ،ئىسرائىلىيە ھارۋىسى ۋە ئانىڭ چەۋەندازلىرى! 15ئېلىشا ئانىڭغا« :ئوقيا ۋە ئوقيا ئېلىڭ .ئا ئانىڭغا ئوقيا ۋە ئوقلرنى ئېلىپ بەردى. 16ئا ئىسرائىل پادىشاھىغا : -قولاڭنى ئوقياغا قوي .ئا قولىنى پادىشاھنىڭ قولىغا قويدى. 17ئا« :دېرىزىنى شەرققە ئېچىڭ .ئا ئانى ئاچتى .ئاندىن ئېلىشا« :ئېتىڭ »دېدى .ئا ئوق چىقاردى .ئا مانداق دېدى« :پەرۋەردىگارنىڭ قاتقازىدىغان ئوقيا ۋە سۈرىيىدىن قاتالاش ئوقيا. 18ئا« :ئوقنى ئېلىڭ »دېدى .ئا ئالرنى ئېلىپ كەتتى .ئا ئىسرائىل پادىشاھىغا« :يەرگە ئارغىن »دېدى .ئا ئۈچ قېتىم ئارۇپ تارۇپ قالدى. 19خادانىڭ ئادىمى ئانىڭغا غەزەپلىنىپ« :سەن بەش-ئالتە قېتىم ئارغان بولتتىڭ .ئاندىن ئانى بولغاچە ,سۈرىتىنى بازۇڭ ,با قانداق چۆچۈكىڭنىڭىز چاڭنى يەيسىز. 20ئېلىشا ئۆلدى ،ئالر ئانى دەپنە قىلدى .موئابلرنىڭ گارۇپپىلىرى يىل بېشىدا با يەرگە بېسىپ كىردى. 21ئالر بىر ئادەمنى دەپنە قىلىۋاتقاندا ،ئالر بىر توپ ئادەم جاساسلاق قىلدى .ئالر ئا كىشىنى ئېلىشانىڭ قەبرىسىگە تاشلىدى .ئا ئادەم پەسكە چۈشۈپ ،ئېلىشانىڭ سۆڭىكىگە تەگكەندە ،ئا تىرىلدى ۋە ئورنىدىن تاردى. 22لېكىن سۈرىيە پادىشاھى ھازائىل يەھوئاھازنىڭ پۈتۈن كۈنلىرى ئىسرائىلىيەنى زۇلام قىلدى. 23پەرۋەردىگار ئالرغا رەھىم-شەپقەت قىلدى ،ئالرغا رەھىم-شەپقەت قىلدى ۋە ئالرغا ھۆرمەت قىلدى ،چۈنكى ئا ئىبراھىم ،ئىسھاق ۋە ياقاپ بىلەن تۈزگەن ئەھدىسى سەۋەبىدىن ،ئالرنى ھالك قىلمىدى ،ئالرنى تېخى ئانىڭ ھازۇرىدىن تاشلىمىدى. 24شانىڭ بىلەن سۈرىيەنىڭ پادىشاھى خازېل ئۆلدى .ئانىڭ ئوغلى بېنخاداد ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 25يەھوئاھنىڭ ئوغلى يەھوش خازايىلنىڭ ئوغلى بېنھادادنىڭ قولىدىن يەنە بىر قېتىم ئېلىپ كەتتى .يوئاش ئانى ئۈچ قېتىم ئارۇپ ،ئىسرائىل شەھەرلىرىنى ئەسلىگە كەلتۈردى. 14باب1ئىسرائىل پادىشاھى يەھوئاھنىڭ ئوغلى يوئاشنىڭ ئىككىنچى يىلى ،يەھادىيە پادىشاھى يوئاشنىڭ ئوغلى ئامازىيا پادىشاھ بولدى. 2ئا سەلتەنەت قىلىشقا باشلىغاندا يىگىرمە بەش ياشتا بولاپ ،يېرۇسالېمدا يىگىرمە توققاز يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى يېرۇسالېملىق يەھودان ئىدى. 3ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە توغرا ئىشلرنى قىلدى ،لېكىن ئاتىسى داۋۇتقا ئوخشاش ئەمەس. 4لېكىن ،ئېگىز جايلر تارتىۋېلىنمىدى ،كىشىلەر ئېگىز جايلردا قاربانلىق قىلىپ ،ئىسرىق كۆيدۈردى. 5پادىشاھلىق ئانىڭ قولىدا ئىسپاتلنغان ھامان ،ئاتىسى پادىشاھنى ئۆلتۈرگەن بەندىلىرىنى ئۆلتۈردى. 6لېكىن ،ئا قاتىللرنىڭ بالىلىرىنى ئۆلتۈرمىدى .ماسا پەيغەمبەرنىڭ تەۋرات قانانىدا مانداق يېزىلغان« :پەرۋەردىگار پەرۋەردىگار «: ئاتىلر بالىلر ئۈچۈن ئۆلتۈرۈلمەيدۇ ،بالىلر ئاتا-بوۋىلىرى ئۈچۈن ئۆلتۈرۈلمەيدۇ ».ئەمما ھەر بىر ئادەم ئۆزىنىڭ گاناھى ئۈچۈن ئۆلتۈرۈلىدۇ. 7ئا ئىدومنى تاز جىلغىسىدا ئون مىڭ ئادەم ئۆلتۈردى ۋە سېلھنى ئارۇش بىلەن ئېلىپ ،ئانىڭ نامىنى بۈگۈنگە قەدەر جوكتېل دەپ ئاتىدى. 8ئامازىيا ئىسرائىلىيە پادىشاھى يەھانىڭ ئوغلى يەھوئاھنىڭ ئوغلى يەھوغا ئەلچى ئەۋەتىپ« :كېلىڭلر ،بىر-بىرىمىزگە قاراپ باقايلى » دېدى. 9ئىسرائىل پادىشاھى يەھوش يەھادىيە پادىشاھى ئامازىياغا ئەۋەتىپ مانداق دېدى« :لىۋاندىكى تىكەن لىۋاندىكى كېدىرگە ئەۋەتىپ مانداق دېدى «:قىزىمنى ئوغلامغا خوتانغا بېرىڭلر.
2پادىشاھ
10سەن ھەقىقەتەن ئىدومنى ئاردىڭ ،قەلبىڭ سېنى كۆتۈردى :بانىڭ شان-شەرىپى ۋە ئۆيدە تارغىن ،نېمىشقا ئۆزۈڭ ۋە يەھادا سەن بىلەن بىللە يىقىلىپ چۈشۈش ئۈچۈن ئازاب-ئوقابەتلىرىڭگە ئارىلشساڭ بولىدۇ؟ 11ئەمما ئامازىيا ئاڭلىمىدى .شانىڭ بىلەن ئىسرائىل پادىشاھى يەھوش چىقتى .ئا يەھادىيە پادىشاھى ئامازىيا بىلەن يەھادىيەگە تەۋە بەيتشېمېشتا بىر-بىرىگە قارىدى. 12يەھادىيە ئىسرائىلىيە ئالدىدا تېخىما ناچارلشتى .ئالر ھەر بىر ئادەمنى چېدىرلىرىغا قاچتى. 13ئىسرائىل پادىشاھى يەھوش يەھادىيە پادىشاھى ئامازىيەنى ئاخازىيانىڭ ئوغلى يەھوشنىڭ ئوغلى بەيتشېمېش شەھىرىگە ئېلىپ بېرىپ ، يېرۇسالېمغا كەلدى ۋە يېرۇسالېمنىڭ سېپىلىنى ئەفرايىم دەرۋازىسىدىن تۆت يۈز ئىنگلىز چىسىغىچە بازدى. 14ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىن ،پادىشاھنىڭ ئۆيىنىڭ خەزىنىسىدىن ۋە گۆرۈگە ئېلىنغان بارلىق ئالتان-كۈمۈشلەرنى ۋە بارلىق قاچا- قاچىلرنى ئېلىپ سامارىيەگە قايتىپ كەلدى. 15يەھۋانىڭ قىلغان بارلىق ئىشلىرى ،ئانىڭ كۈچ-قادرىتى ۋە يەھادىيە پادىشاھى ئامازىيا بىلەن قانداق ئارۇشقانلىقى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىغانما؟ 16يەھوش ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلپ ،ئىسرائىل پادىشاھلىرى بىلەن سامارىيەگە دەپنە قىلىندى .ئانىڭ ئوغلى يەروبوئام ئانىڭ ئورنىغا سەلتەنەت قىلدى. 17يەھادىيە پادىشاھى يوئاشنىڭ ئوغلى ئامازىيا ئىسرائىل پادىشاھى يەھوئاھنىڭ ئوغلى يەھوش ئۆلگەندىن كېيىن ئون بەش يىل ياشىدى. 18ئامازىيانىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىغانما؟ 19ئالر يېرۇسالېمدا سايىقەست قىلدى .ئا لچىشقا قېچىپ كەتتى .ئەمما ئالر ئانىڭ ئارقىسىدىن لچىشقا ئەۋەتىپ ،ئانى شا يەردە ئۆلتۈردى. 20ئالر ئانى ئاتقا ئەكىلىپ ،داۋۇت شەھىرىدە ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە يېرۇسالېمغا دەپنە قىلىندى. 21يەھادىيە خەلقى ئون ئالتە ياشقا كىرگەن ئازارىيانى ئېلىپ ،ئاتىسى ئامازىيانىڭ ئورنىغا پادىشاھ قىلدى. 22ئا ئىلھنى قارۇپ ،ئانى يەھادىيەگە قايتارۇپ بەردى. 23يەھادىيە پادىشاھى يوئاشنىڭ ئوغلى ئامازىيانىڭ 15-يىلى ئىسرائىلىيە پادىشاھى يوئاشنىڭ ئوغلى يەروبوئام سامارىيەدە پادىشاھ بولاشقا باشلىدى ۋە قىرىق بىر يىل سەلتەنەت قىلدى. 24ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى .ئا نەباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ ئىسرائىلىيەنى گاناھقا ئايلندۇرغان بارلىق گاناھلىرىدىن ئايرىلمىدى. 25ئا ئىسرائىل خاداسى بولغان پەرۋەردىگار خادانىڭ سۆزىگە ئاساسەن ،گاتېفېرلىق پەيغەمبەر ئەمەتتاينىڭ ئوغلى ياناسنىڭ قولى بىلەن سۆزلىگەن ئىسرائىلنىڭ دېڭىز قىرغىقىغا قايتىپ كەلدى. 26چۈنكى ،پەرۋەردىگار ئىسرائىلنىڭ ئازاب-ئوقابەتلىرىنى كۆرۈپ ،ئانىڭ بەك ئاچچىق ئىكەنلىكىنى كۆردى. 27پەرۋەردىگار ئىسرائىلنىڭ ئىسمىنى ئاسماندىن ئۆچۈرۈۋېتىدىغانلىقىنى ئېيتمىدى ،بەلكى ئالرنى يوئاشنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ قولى بىلەن قاتقازدى. 28ھازىر يەروبوئامنىڭ قالغان ئىش-ھەرىكەتلىرى ،قىلغان بارلىق ئىشلىرى ،كۈچ-قادرىتى ،قانداق ئارۇشقانلىقى ۋە دەمەشىقنى ۋە يەھادىيەگە تەۋە بولغان ھاماتنى ئىسرائىلىيە ئۈچۈن قانداق ئەسلىگە كەلتۈرگەنلىكى ئىسرائىلىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىغانما؟ 29يەروبوئام ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن ،ھەتتا ئىسرائىل پادىشاھلىرى بىلەن بىللە ئاخلىدى .ئانىڭ ئوغلى زەكەرىيا ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 15باب1ئىسرائىلىيە پادىشاھى يەروبوئامنىڭ يىگىرمە يەتتىنچى يىلى يەھادىيە پادىشاھى ئامازىيانىڭ ئوغلى ئازارىيەنى پادىشاھ بولاشقا باشلىدى. 2ئا 16ياشتا ،ئا سەلتەنەتنى باشلىغاندا ،يېرۇسالېمدا ئىككى ئەللىك يىل ھۆكۈم سۈردى .ئانىسىنىڭ ئىسمى يېرۇسالېمدىكى يېكوليا ئىدى. 3ئا ئاتىسى ئامازىيانىڭ قىلغانلىرى بويىچە پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە قىلغان ئىشلرنى قىلدى. 4ئېگىز جايلرنىڭ چىقىرىۋېتىلمىگىنىنى ساقلڭ :كىشىلەر يەنىل ئېگىز جايلردا قاربانلىق قىلىپ ،خاشباي باياملرنى كۆيدۈردى. 5پەرۋەردىگار پادىشاھنى ئاردى ،شانداق قىلىپ ئا ۋاپات بولغانغا قەدەر ماخاۋ كېسىلى بولاپ ،بىر نەچچە ئۆيدە تاراتتى .پادىشاھنىڭ ئوغلى يوتام با يەردىكى كىشىلەرگە ھۆكۈم قىلىپ ،ئۆينىڭ ئۈستىدە ئىدى. 6ئەزەربەيجاننىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 7ئازاريا ئاتىلىرى بىلەن بىللە ئاخلىدى .ئالر ئانى ئاتىلىرى بىلەن داۋۇت شەھىرىدە دەپنە قىلدى .ئانىڭ ئوغلى يوتام ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 8يەھادىيە پادىشاھى ئازارىيانىڭ ئوتتاز سەككىزىنچى يىلى يەروبوئامنىڭ ئوغلى زەكەرىيا سامارىيەدە ئىسرائىلىيەگە ئالتە ئاي ھۆكۈمرانلىق قىلدى. 9ئا ئاتا-بوۋىلىرىغا ئوخشاش پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى. 10جابېشنىڭ ئوغلى شاللام ئانىڭغا سايىقەست قىلىپ ،خەلق ئالدىدا ئانى ئارۇپ ئۆلتۈردى ۋە ئانى ئۆلتۈردى ۋە ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 11زەكەرىيانىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ،ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلغان. 12با پەرۋەردىگارنىڭ يەھۋاغا ئېيتقان سۆزى« :ئوغاللىرىڭ تۆتىنچى ئەۋلدقىچە ئىسرائىللرنىڭ تەختىدە ئولتارىدۇ .شانداق قىلىپ ،ئا ئەمەلگە ئاشتى. 13جابېشنىڭ ئوغلى شاللام يەھادىيە پادىشاھى ئاززىيانىڭ توققازىنچى يىلى ھۆكۈم سۈردى .ئا سامارىيەدە بىر ئاي ھۆكۈم سۈردى.
2پادىشاھ
14چۈنكى گادىنىڭ ئوغلى مەنەھىم تىرزادىن چىقىپ ،سامارىيەگە كېلىپ ،سامارىيەدىكى جابېشنىڭ ئوغلى شاللامنى ئارۇپ ئۆلتۈردى ۋە ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 15شاللامنىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە ئانىڭ سايىقەستلىرى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلغان. 16مەناھىم تىفسانى ۋە ئانىڭدىكى بارلىق نەرسىلەرنى ۋە ئانىڭ ئەتراپىدىكى قىرغاقلرنى تىرزادىن ئاردى .چۈنكى ،ئالر ئانى ئاچمىغاچقا ،ئانى ئاردى .ئانىڭدىكى بالىلىق بولغان ئاياللرنىڭ ھەممىسىنى يىرتىۋەتتى. 17يەھادىيە پادىشاھى ئازارىيانىڭ توققازىنچى ئوتتاز يىلىدا ،گادىنىڭ ئوغلى مەناخام ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى ۋە سامارىيەدە ئون يىل سەلتەنەت قىلدى. 18ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى .ئا پۈتۈن كۈننى ئىسرائىلنى گاناھقا دۇچار قىلغان نەباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ گاناھلىرىدىن ئايرىلمىدى. 19ئاسسار پادىشاھى پال با يەرگە قارشى كەلدى .مەناھىم پالغا قولىدىكى پادىشاھلىقنى ئىسپاتلش ئۈچۈن ئانىڭ بىلەن بىللە بولاش ئۈچۈن مىڭ تال كۈمۈش بەردى. 20مەناخام ئىسرائىللرنىڭ ،ھەتتا بارلىق كۈچلۈك بايلرنىڭ ،ھەر بىر كىشىنىڭ ئەللىك شېكەر كۈمۈشتىن ئاسسار پادىشاھىغا بېرىشنى تەلەپ قىلدى .شانىڭ بىلەن ئاسسار پادىشاھى كەينىگە بارۇلاپ ،با يەردە قالمىدى. 21مەناھىم ۋە ئانىڭ قىلغان بارلىق ئىشلىرى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 22مەناھىم ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلىدى .ئانىڭ ئوغلى پېكاھيا ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 23يەھادىيە پادىشاھى ئازارىيانىڭ ئەللىك يىلى ،مەناخامنىڭ ئوغلى پېكاھيا سامارىيەدە ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى ۋە ئىككى يىل سەلتەنەت قىلدى. 24ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى .ئا ئىسرائىلىيەنى گاناھ قىلغان نېباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ گاناھلىرىدىن يىراقلشمىدى. 25لېكىن ،ئانىڭ كاپىتانى رېمالىيەنىڭ ئوغلى پېكاھ ئانىڭغا سايىقەست قىلىپ ،سامارىيەدە ،پادىشاھنىڭ ئوردىسىدا ،ئارگوب ۋە ئارىي ۋە ئانىڭ بىلەن گىلئادلىق ئەللىك كىشى بىلەن بىللە ئانى ئاردى. 26پېكاھيانىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلغان. 27يەھادىيە پادىشاھى ئازارىيانىڭ ئەللىك ئەللىك يىلىدا ،رېمالىيەنىڭ ئوغلى پېكاھ سامارىيەدە ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى ۋە يىگىرمە يىل سەلتەنەت قىلدى. 28ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى .ئا ئىسرائىلنى گاناھقا دۇچار قىلغان نەباتنىڭ ئوغلى يەروبوئامنىڭ گاناھلىرىدىن ئايرىلمىدى. 29ئىسرائىلىيە پادىشاھى پېكانىڭ زامانىدا ئاسسار پادىشاھى تىگلتپىلىسېر كېلىپ ،ئىجون ،ھابىلباھاچا ،جانوئا ،كېدېش ،خازور ،گىلئاد ۋە جەلىلىيە قاتارلىق بارلىق نافتالى زېمىنىنى ئېلىپ ئەسىرگە ئېلىپ كەتتى. 30ئىلھنىڭ ئوغلى خوشيا رېمالىيەنىڭ ئوغلى پېكاغا سايىقەست قىلىپ ،ئانى ئارۇپ ئۆلتۈردى ۋە ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھنىڭ پادىشاھى يوتامنىڭ يىگىرمە يىلى ھۆكۈم سۈردى. 31پېكانىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلغان. 32ئىسرائىلىيە پادىشاھى رېمالىيەنىڭ ئوغلى پېكانىڭ ئىككىنچى يىلى يەھادىيە پادىشاھى ئاززىيانىڭ ئوغلى يوتام پادىشاھ بولاشقا باشلىدى. 33ئا يىگىرمە يىگىرمە ياشتا بولاپ ،ئا سەلتەنەتتە ئون ئالتە يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى بولسا زادوكنىڭ قىزى جەرۇشا ئىدى. 34ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە توغرا ئىشلرنى قىلدى .ئا ئاتىسى ئازىيانىڭ قىلغانلىرىنى قىلدى. 35لېكىن ئېگىز جايلر چىقىرىۋېتىلمىدى :كىشىلەر يەنىل ئېگىز جايلردا قاربانلىق قىلىپ ،خاشباي باياملرنى كۆيدۈردى .ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ ئەڭ ياقىرى دەرۋازىسىنى سالدى. 36ھازىر يوتامنىڭ قالغان ئىشلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 37ئا كۈنلەردە ،پەرۋەردىگار سۈرىيە پادىشاھى يەھادا رىزىن ۋە رېمالىيەنىڭ ئوغلى پېكاغا قارشى ئەۋەتىشكە باشلىدى. 38يوتام ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلپ ،ئاتىسى داۋۇت داۋۇت شەھىرىدە دەپنە قىلىندى .ئانىڭ ئوغلى ئاھاز ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 16باب1پېخانىڭ 17-يىلى ،يەھادىيە پادىشاھى يوتامنىڭ ئوغلى رېمالىيە ئاھازنىڭ ئوغلى پادىشاھ بولاشقا باشلىدى. 2يىگىرمە ياشتا ،ئا سەلتەنەتنى باشلىغاندا ،يېرۇسالېمدا ئون ئالتە يىل سەلتەنەت قىلدى. 3لېكىن ،ئا ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ يولىدا مېڭىپ ،پەرۋەردىگار ئىسرائىللر ئالدىدا قوغلپ چىقارغان يات مىللەتلەرنىڭ يىرگىنچلىك ئىشلىرىغا ئاساسەن ،ئوغلىنى ئوتتىن ئۆتكۈزدى. 4ئا ئېگىز جايلردا ،تاغلردا ۋە ھەر بىر يېشىل دەرەخنىڭ ئاستىدا قاربانلىق قىلدى. 5ئاندىن سۈرىيەنىڭ پادىشاھى رىزىن ۋە ئىسرائىلىيە پادىشاھى رېمالىيەنىڭ ئوغلى پېكا يېرۇسالېمغا كېلىپ ئارۇش قىلدى .ئالر ئاخازنى قورشاۋغا ئالدى ،ئەمما ئانى مەغلاپ قىللمىدى. 6ئا ۋاقىتتا سۈرىيەنىڭ پادىشاھى رىزىن ئېلتنى سۈرىيىگە قايتارۇپ كېلىپ ،يەھادىيلرنى ئىلتتىن قوغلپ چىقاردى. 7شانىڭ بىلەن ئاھاز ئاسسار پادىشاھى تىگلتپىلىسېرغا ئەلچى ئەۋەتىپ مانداق دېدى« :مەن سېنىڭ خىزمەتكارىڭ ۋە ئوغلىڭ :كەل ،مېنى سۈرىيە پادىشاھىنىڭ قولىدىن ۋە ماڭا قارشى چىققان ئىسرائىلىيە پادىشاھىنىڭ قولىدىن قاتالدۇرغىن.
2پادىشاھ
8ئاھاز پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە ۋە پادىشاھنىڭ ئۆيىدىكى خەزىنىلەردىن تېپىلغان كۈمۈش ۋە ئالتانلرنى ئېلىپ ،ئانى ئاسسار پادىشاھىغا سوۋغا قىلدى. 9ئاسسار پادىشاھى ئانىڭ گېپىنى ئاڭلىدى ،چۈنكى ئاسسار پادىشاھى دەمەشىققە قارشى چىقىپ ،ئانى ئېلىپ ،خەلقىنى ئەسىرگە ئېلىپ كىردى ۋە رىزىننى ئۆلتۈردى. 10ئاھاز پادىشاھ دەمەشققە بېرىپ ،ئاسسار پادىشاھى تىگلتپىلىسېر بىلەن كۆرۈشمەكچى بولاپ ،دەمەشقتىكى بىر قاربانلىق ساپىسىنى كۆردى .ئاھاز پادىشاھ روھانىي ئارىياغا قاربانلىق ساپىسىنىڭ مودىلىنى ۋە ئانىڭ ئەندىزىسىنى بارلىق خىزمەتلىرىگە ئاساسەن ئەۋەتتى. 11روھانىي ئارىيا ئاھاز پادىشاھنىڭ دەمەشقتىن ئەۋەتكەنلىرىنىڭ ھەممىسىگە ئاساسەن بىر قاربانلىق ساپىسى قاردى. 12پادىشاھ دەمەشىقتىن كەلگەندىن كېيىن ،پادىشاھ قاربانلىق ساپىسىنى كۆردى .پادىشاھ قاربانلىق ساپىسىنىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئانى تەقدىم قىلدى. 13ئا كۆيدۈرمە قاربانلىق ۋە گۆش قاربانلىقلىرىنى كۆيدۈردى. 14ئا يەنە پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدىكى مىس قاربانلىق ساپىسىنى ئۆينىڭ ئالدىدىن ،قاربانلىق ساپىسى بىلەن پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ ئوتتارىسىدىن ئېلىپ كېلىپ ،قاربانلىق ساپىسىنىڭ شىمالىغا قويدى. 15ئاخاز پادىشاھ روھانىي ئارىياغا بايرۇق قىلىپ مانداق دېدى« :چوڭ قاربانلىق ساپىسىدا ئەتىگەنلىك كۆيدۈرمە قاربانلىق ،كەچلىك گۆش قاربانلىقلىرى ،پادىشاھنىڭ كۆيدۈرمە قاربانلىقلىرى ۋە گۆش قاربانلىقلىرى پۈتۈن زېمىن خەلقىنىڭ كۆيدۈرمە قاربانلىقلىرى ، ئالرنىڭ گۆشلىرى ۋە ئىچىملىكلىرى بىلەن كۆيدۈرۈلدى .ئانىڭغا كۆيدۈرمە قاربانلىقنىڭ قېنىنى ۋە قاربانلىقنىڭ بارلىق قېنىنى چېچىڭلر. 16ئاخاز پادىشاھنىڭ بايرۇغانلىرى بويىچە روھانىي ئارىيا شانداق قىلدى. 17ئاخاز پادىشاھ بازىنىڭ چېگرىسىنى كېسىپ ،لۋرىنى ئالردىن چىقاردى .ھەمدە ئانىڭ ئاستىدىكى مىس كالدىن دېڭىزنى چىقىرىپ تاشنىڭ ئۈستىگە قويدى. 18ئالر ئۆيدە قارغان دەم ئېلىش كۈنى ۋە پادىشاھنىڭ سىرتقا چىقىشى بىلەن پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىن ئاسسار پادىشاھىغا قايتتى. 19ئاخازنىڭ قىلغان باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىغانما؟ 20ئاھاز ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلپ ،ئاتىلىرى بىلەن داۋۇت شەھىرىدە دەپنە قىلىندى .ئانىڭ ئوغلى ھەزەكىيا ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 17باب1يەھادىيە پادىشاھى ئاخازنىڭ 12-يىلى ،ئىلھنىڭ ئوغلى خوشېيە سامارىيەدە ئىسرائىلىيەدە توققاز يىل ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىدى. 2ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى ،لېكىن ئىسرائىل پادىشاھلىرىدەك ئەمەس. 3ئانىڭغا قارشى ئاسسار پادىشاھى شالمانەسېر كەلدى .خوشيا ئانىڭ خىزمەتكارى بولاپ ،ئانىڭغا سوۋغات بەردى. 4ئاسسار پادىشاھى ھوشيادا سايىقەست قىلدى ،چۈنكى ئا مىسىرنىڭ پادىشاھىغا ئەلچى ئەۋەتتى ۋە ئاسسارىيە پادىشاھىغا يىلما يىل سوۋغا قىلمىدى .شاڭا ئاسسار پادىشاھى ئانى تاقاپ تۈرمىگە سولپ قويدى. 5ئاسسار پادىشاھى پۈتۈن زېمىنغا كېلىپ ،سامارىيەگە بېرىپ ،ئانى ئۈچ يىل قورشاۋغا ئالدى. 6خوشيانىڭ توققازىنچى يىلى ،ئاسسار پادىشاھى سامارىيەنى ئېلىپ ،ئىسرائىلىيەنى ئاسسارىيەگە ئېلىپ باردى ۋە ئالرنى ھالل ۋە خابورغا گۆزان دەرياسى ۋە مىدېس شەھەرلىرىگە ئورۇنلشتاردى. 7شانداق قىلىپ ،بەنى-ئىسرائىل ئالرنى مىسىر زېمىنىدىن مىسىر پادىشاھى فىرئەۋننىڭ قولىدىن ئېلىپ چىقىپ ،باشقا ئىلھلردىن قورققان خادايىم پەرۋەردىگارغا قارشى گاناھ قىلدى. 8پەرۋەردىگار ئىسرائىللر ۋە ئالر ياسىغان ئىسرائىل پادىشاھلىرىنىڭ ئالدىدا پەرۋەردىگار قوغلپ چىقارغان يات مىللەتلەرنىڭ قائىدىسىدە ماڭدى. 9ئىسرائىللر پەرۋەردىگار پەرۋەردىگارغا قارشى توغرا بولمىغان ئىشلرنى مەخپىي قىلدى ۋە ئالرنى پۈتۈن شەھەرلىرىدە قاراۋۇل مانارىدىن قورشاۋغا قەدەر ئېگىز جايلرغا سالدى. 10ئالر ھەربىر ئېگىز تاغدا ۋە ھەر بىر يېشىل دەرەخنىڭ ئاستىدا رەسىم ۋە دەرەخلەرنى تىكتى. 11ئالر ئا يەردە پەرۋەردىگار ئېلىپ كەلگەن يەھادىيلرغا ئوخشاش ئېگىز جايلرنىڭ ھەممىسىدە خاشباي ئىسرىقلرنى كۆيدۈردى . پەرۋەردىگارنى غەزەپلەندۈرىدىغان يامان ئىشلرنى قىلدى. 12چۈنكى ،ئالر پەرۋەردىگار ئالرغا« :با ئىشنى قىلما. 13لېكىن ،پەرۋەردىگار ئىسرائىللرغا ،يەھادىيەگە ،بارلىق پەيغەمبەرلەر ۋە كۆرگۈچىلەرگە گاۋاھلىق بېرىپ مانداق دېدى« :يامان يوللىرىڭدىن يۈز ئۆرۈگىن ،ئاتا-بوۋىلىرىڭلرغا بايرۇغان ۋە خىزمەتكارلىرىم پەيغەمبەرلەر ساڭا ئەۋەتكەن بارلىق قانانلرغا ئەمەل قىلىپ ،ئەمرلىرىمنى ۋە قانان-بەلگىلىمىلىرىمنى ساقلڭلر. 14ئالر ئاڭلىمىغان بولسىما ،بويانلىرىنى قاتتىق قىلىپ ،ئاتا-بوۋىلىرىنىڭ بوينىغا ئوخشاش ،ئالرنىڭ تەڭرىسى پەرۋەردىگارغا ئىشەنمىدى. 15ئالر ئانىڭ قانان-تۈزۈملىرىنى ،ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن تۈزگەن ئەھدىسىنى ۋە ئالرغا بەرگەن گاۋاھلىقلىرىنى رەت قىلدى .ئالر بىھادە ئەگەشتى ،بىھادە بولاپ ،پەرۋەردىگار ئالرغا ئوخشاش قىلماسلىقنى بايرۇغان ئەتراپىدىكىلەرنىڭ كەينىدىن ماڭدى. 16ئالر خادايىم پەرۋەردىگارنىڭ بارلىق ئەمرلىرىنى تاشلپ ،ئالرنى ئېرىتىپ ،ھەتتا ئىككى موزاينى ئېرىتىپ ،بىر دەرەخ ياساپ ، ئاسماندىكى بارلىق قوشانلرغا چوقاندى ۋە بائالغا خىزمەت قىلدى. 17ئالر ئوغاللىرىنى ۋە قىزلىرىنى ئوتتىن ئۆتكۈزدى ،پال سېلىش ۋە سېھىرگەرلىك ئىشلىتىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىش قىلىپ ،ئانى غەزەپلەندۈردى.
2پادىشاھ
18شانىڭ ئۈچۈن ،پەرۋەردىگار ئىسرائىللرغا قاتتىق غەزەپلەندى ۋە ئالرنى ئانىڭ نەزىرىدىن يىراقلشتاردى .پەقەت يەھادىيە قەبىلىسىدىن باشقا ھېچكىم قالمىدى. 19يەھادا يەنە خاداسى پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرلىرىگە ئەمەل قىلمىدى ،بەلكى ئالر ئۆزلىرى تۈزگەن ئىسرائىلىيە قانانىدا ماڭدى. 20پەرۋەردىگار پۈتۈن ئىسرائىل ئەۋلدلىرىنى رەت قىلىپ ،ئالرنى ئازابلىدى ۋە ئالرنى بالڭچىلرنىڭ قولىغا تاپشارۇپ بەردى. 21ئا ئىسرائىلنى داۋۇتنىڭ ئۆيىدىن ئىجارىگە ئالدى .ئالر يەروبوئامنى نەباتنىڭ ئوغلى قىلدى .يەروبوئام ئىسرائىللرنى پەرۋەردىگارغا ئەگىشىشتىن يىراقلشتاردى ۋە ئالرنى چوڭ گاناھ قىلدى. 22ئىسرائىللر يەروبوئامنىڭ قىلغان بارلىق گاناھلىرى ئىچىدە ماڭدى .ئالردىن ئايرىلمىدى. 23پەرۋەردىگار بارلىق خىزمەتكارلىرى پەيغەمبەرلەرنىڭ ئېيتقىنىدەك ،ئىسرائىلنى ئانىڭ نەزىرىدىن يىراقلشتارغاچە .شانداق قىلىپ ئىسرائىللر ئۆز زېمىنىدىن ئاسسارغا ئېلىپ كېلىندى. 24ئاسسار پادىشاھى بابىلوندىن ،كاچادىن ،ئاۋادىن ،ھاماتتىن ۋە سەفەرۋايىمدىن كىشىلەرنى ئېلىپ كېلىپ ،ئىسرائىللرنىڭ ئورنىغا سامارىيە شەھەرلىرىگە ئورۇنلشتاردى .ئالر سامارىيەنى ئىگىلىدى ۋە ئانىڭ شەھەرلىرىدە ئولتاراقلشتى. 25ئالر ئولتاراقلىشىشنىڭ باشلىرىدا ،پەرۋەردىگاردىن قورقمىدى ،شانىڭ ئۈچۈن پەرۋەردىگار ئالرنىڭ ئارىسىغا شىر ئەۋەتتى ، ئالرنىڭ بەزىلىرىنى ئۆلتۈردى. 26شانىڭ بىلەن ،ئالر ئاسسار پادىشاھىغا« :سەن ئېلىپ تاشلىغان ۋە سامارىيە شەھەرلىرىگە ئورۇنلشتارغان مىللەتلەر با يەرنىڭ ئىلھىنىڭ ئاسالىنى بىلمەيدۇ ،شاڭا ئا ئالرنىڭ ئارىسىغا شىر ئەۋەتتى ۋە ئالرنى ئۆلتۈردى ،چۈنكى ئالر با دۆلەتنىڭ خاداسىنىڭ ئاسالىنى بىلمەيدۇ. 27ئاسسار پادىشاھى بايرۇق چۈشۈرۈپ مانداق دېدى : -ئا يەردىن ئېلىپ كەلگەن روھانىيلردىن بىرىنى ئېلىپ بېرىڭ .ئالرنى بېرىپ ئا يەردە تارسان ۋە ئالرغا با دۆلەتنىڭ خاداسىنىڭ ئاسالىنى ئۆگەتسان. 28ئاندىن ،ئالر سامارىيەدىن ئېلىپ كەتكەن روھانىيلردىن بىرى كېلىپ ،بەيتەلدە تارۇپ ،ئالرغا پەرۋەردىگاردىن قانداق قورقاشنى ئۆگەتتى. 29قانداقل بولمىسان ،ھەر بىر مىللەت ئۆز ئىلھلىرىنى ياسىدى ۋە ئالرنى سامارىيىلىكلەر ياسىغان ئېگىز جايلرنىڭ ئۆيلىرىگە ئورۇنلشتاردى. 30بابىلدىكى كىشىلەر ساكوتبېنوتنى ،كات ئادەملىرى نېرگالنى ،ھاماتنىڭ ئادەملىرى ئاشىمانى ياسىدى. 31ئابىتلر نىباز ۋە تارتاكنى ياسىدى ،سېفارۋىيلر بالىلىرىنى سېفارۋايىمنىڭ ئىلھلىرى ئادراممېلېك ۋە ئاناممېلېچقا كۆيدۈردى. 32شانىڭ بىلەن ،ئالر پەرۋەردىگاردىن قورقاپ ،ئالرنىڭ ئىچىدىكى ئەڭ تۆۋەنلىرىدىن ئېگىز جايلرنىڭ روھانىيلىرىنى قىلىپ ،ئالر ئۈچۈن ئېگىز جايلرنىڭ ئۆيلىرىدە قاربانلىق قىلدى. 33ئالر پەرۋەردىگاردىن قورقاپ ،ئا يەردىن ئېلىپ كەتكەن مىللەتلەرنىڭ ئادىتى بويىچە ئۆز ئىلھلىرىغا خىزمەت قىلدى. 34ئالر بۈگۈنگە قەدەر بارۇنقى قائىدە-يوسانلرغا ئەمەل قىلىدۇ .ئالر پەرۋەردىگاردىن قورقمايدۇ ،ئالرنىڭ قانان-نىزاملىرى ، پەرۋەردىگارلىرى ۋە پەرۋەردىگار ئىسرائىل دەپ ئاتىغان ياقاپنىڭ ئەۋلدلىرىغا بايرۇغان قانان-ئەمرلەردىن قورقمايدۇ. 35پەرۋەردىگار ئالر بىلەن ئەھدە تۈزدى ۋە ئالرغا« :سىلەر باشقا ئىلھلردىن قورقماڭلر ،ئالرغا باش ئەگمەڭلر ،ئالرغا خىزمەت قىلماڭلر ۋە ئالرغا قاربانلىق قىلماڭلر »دېدى. 36لېكىن ،سېنى قادرەتلىك كۈچ ۋە قولاڭ بىلەن مىسىر زېمىنىدىن ئېلىپ چىققان پەرۋەردىگار ئانىڭدىن قورقاپ ،ئانىڭغا ئىبادەت قىلىپ ، ئانىڭغا قاربانلىق قىلىڭلر. 37ئا سىلەرگە يازغان قانان-نىزاملر ،قانان-تۈزۈملەر ۋە ئەمر-پەرمانلرنى مەڭگۈ ئىجرا قىلىڭ .باشقا ئىلھلردىن قورقماڭلر. 38مەن سىلەر بىلەن تۈزگەن ئەھدىنى ئانتاپ قالماڭلر .باشقا ئىلھلردىن قورقماڭلر. 39لېكىن ،تەڭرىڭالر پەرۋەردىگاردىن قورقىسەن .ئا سېنى بارلىق دۈشمەنلىرىڭنىڭ قولىدىن قاتالدۇرىدۇ. 40ھالباكى ،ئالر ئاڭلىمىدى ،ئەمما ئالر بارۇنقى ئادىتى بويىچە قىلدى. 41شاڭا ،با مىللەتلەر پەرۋەردىگاردىن قورقاپ ،ئالرنىڭ ئويما رەسىملىرىگە ،بالىلىرىغا ۋە پەرزەنتلىرىگە خىزمەت قىلدى .ئاتا- بوۋىلىرىغا ئوخشاش ،ئالر بۈگۈنگە قەدەر شانداق. 18باب1ئىسرائىلىيە پادىشاھى ئەلنىڭ ئوغلى ھوشيانىڭ ئۈچىنچى يىلى ،يەھادىيە پادىشاھى ئاھازنىڭ ئوغلى ھەزەكىيا پادىشاھ بولاشقا باشلىدى. ئا سەلتەنەتنى باشلىغاندا يىگىرمە بەش ياشتا ئىدى .ئا يېرۇسالېمدا يىگىرمە توققاز يىل ھۆكۈم سۈردى .ئانىسىنىڭ ئىسمىما زەكەرىيانىڭ قىزى ئابى ئىدى. 3ئا ئاتىسى داۋۇتنىڭ قىلغانلىرى بويىچە پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە توغرا ئىشلرنى قىلدى. 4ئا ئېگىز جايلرنى چىقىرىپ تاشلپ ،سۈرەتلەرنى تورمازلپ ،دەرەخلەرنى كېسىۋەتتى ۋە ماسا ياسىغان مىس يىلننى پارچىلپ پارچىلىدى ،چۈنكى ئا كۈنلەرگىچە ئىسرائىللر ئانىڭغا خاشباي ئىسرىقلرنى كۆيدۈردى .ئا ئانى Nehushtanدەپ ئاتىدى. 5ئا ئىسرائىللر خاداسى بولغان پەرۋەردىگارغا تەۋەككۈل قىلدى .شانداق قىلىپ ،ئانىڭدىن كېيىن يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ ھەممىسى ۋە ئانىڭدىن ئىلگىرىكى ھېچكىم ئانىڭغا ئوخشىمايتتى. 6چۈنكى ئا پەرۋەردىگارغا قال بولاپ ،ئانىڭغا ئەگىشىشتىن يىراقلشمىدى ،بەلكى پەرۋەردىگار ماساغا بايرۇغان ئەمرلىرىگە ئەمەل قىلدى. 7پەرۋەردىگار ئانىڭ بىلەن بىللە ئىدى .ئا قەيەرگىل بارمىسان گۈللىنىپ ،ئاسسار پادىشاھىغا ئاسىيلىق قىلىپ ،ئانىڭغا خىزمەت قىلمىدى. 8ئا فىلىستىيەلىكلەرنى ،ھەتتا غەززە ۋە ئانىڭ چېگراسىنى قاراۋۇل مانارىدىن قورشاۋ شەھەرگىچە ئاردى.
2پادىشاھ
9ئىسرائىلىيە پادىشاھى ئېلنىڭ ئوغلى ھوشيانىڭ يەتتىنچى يىلى بولغان ھەزەكىيا پادىشاھىنىڭ تۆتىنچى يىلى ،ئاسسار پادىشاھى شالمانەسەر سامارىيەگە قارشى چىقىپ ،ئانى قورشاۋغا ئالدى. 10ئۈچ يىلدىن كېيىن ،ئالر ئانى ئېلىپ كەتتى .ھەزەكىيانىڭ ئالتىنچى يىلى ،يەنى ئىسرائىلىيە پادىشاھى ھوشيانىڭ توققازىنچى يىلى ، سامارىيەنى ئېلىپ كەتتى. 11ئاسسار پادىشاھى ئىسرائىلىيەنى ئاسسارىيەگە ئېلىپ بېرىپ ،ئالرنى ھالل ۋە خابورغا ،غوزا دەرياسى ۋە مىدېس شەھەرلىرىگە ئورۇنلشتاردى. 12چۈنكى ،ئالر خاداسى پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىگە بويسانمىدى ،بەلكى ئانىڭ ئەھدىسىگە خىلپلىق قىلدى ،پەرۋەردىگارنىڭ خىزمەتكارى ماسا بايرۇغانلرنىڭ ھەممىسىگە قالق سالمىدى. 13ھەزەكىيا پادىشاھىنىڭ 14-يىلى ،ئاسسار پادىشاھى سېنناخېرىب يەھادىنىڭ قورشاۋدىكى بارلىق شەھەرلىرىگە قارشى چىقىپ ،ئالرنى ئېلىپ كەتتى. 14يەھادىيە پادىشاھى ھەزەكىيا ئاسسار پادىشاھىنى لچىشقا ئەۋەتىپ« :مەن رەنجىدىم .مەندىن قايتىڭ :ماڭا سالغانلىرىڭنى مەن كۆتۈرىمەن . ئاسسار پادىشاھى يەھادىيە پادىشاھى ھەزەكىياغا ئۈچ يۈز تەڭگە كۈمۈش ۋە ئوتتاز تال ئالتان تەيىنلىدى. 15ھەزەكىيا ئانىڭغا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە ۋە پادىشاھنىڭ ئۆيىنىڭ خەزىنىسىدىكى بارلىق كۈمۈشلەرنى بەردى. 16ئا ۋاقىتتا ،ھەزەكىيا ئالتاننى پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەتخانىسىنىڭ ئىشىكىدىن ۋە يەھادىيە پادىشاھى ھەزەكىيا قاپلىغان تۈۋرۈكلەردىن ئۈزۈپ ،ئانى ئاسسار پادىشاھىغا بەردى. 17ئاسسار پادىشاھى تارتان ،رابسارىس ۋە رابشاخنى لچىشتىن يېرۇسالېمغا قارشى چوڭ قوشان بىلەن ھەزەكىيا پادىشاھىغا ئەۋەتتى . ئالر بېرىپ يېرۇسالېمغا كەلدى .ئالر ئورنىدىن تارۇپ ،تولدۇرغاچى ئېتىزنىڭ ياقىرى سۈرئەتلىك تاشيولىدىكى ئۈستۈنكى كۆلچەكنىڭ تارۇبىسىنىڭ يېنىدا تارۇپ كەلدى. 18ئالر پادىشاھنى چاقىرغاندا ،ئالرنىڭ ئائىلە باشلىقى بولغان ھىلكىيانىڭ ئوغلى ئېلىياكىم ۋە يازغاچى شېبنا ۋە خاتىرىلىگۈچى ئاسافنىڭ ئوغلى يوئاھ ئالرنىڭ يېنىغا كەلدى. 19رابشاكې ئالرغا مانداق دېدى« :ئەمدى ھەزەكىياغا سۆزلە ،ئالاغ پادىشاھ ،ئاسسار پادىشاھى مانداق دەيدۇ «:با نېمىگە ئىشىنىسەن؟ 20سەن دەيسەن ( ،ئەمما ئالر پەقەت بىھادە سۆزلەر ) ،مېنىڭ ئارۇشقا نەسىھىتىم ۋە كۈچۈم بار .ئەمدى ماڭا قارشى چىققانلىقىڭغا كىمگە ئىشىنىسەن؟ 21مانا ئەمدى ،با مىخلنغان قوماشنىڭ تاياقچىسىغا ،ھەتتا مىسىرغا تايىنىدىغان ئادەمگە تايىنىسەن ،ئەگەر بىر ئادەم يۆلەنسە ،ئا ئانىڭ قولىغا ئۆتۈپ ،ئانى تېشىۋالىدۇ .مىسىر پادىشاھى فىرئەۋن ئانىڭغا ئىشەنگەنلەرنىڭ ھەممىسىگە ئىشىنىدۇ. 22ئەگەر سىلەر ماڭا« :بىز خادايىمىز پەرۋەردىگارغا تەۋەككۈل قىلىمىز »دېسەڭلر ،ئېگىز جايلر ۋە قاربانلىق ساپىسى ھەزەكىيا تارتىۋېلىپ ،يەھادىيە ۋە يېرۇسالېمغا« :يېرۇسالېمدىكى با قاربانلىق ساپىسىنىڭ ئالدىدا دۇئا-تىلۋەت قىلىدىغان ئادەم ئەمەسما؟ 23شاڭا ،مەندىن ئۆتۈنەي ،خوجايىنىم ئاسسار پادىشاھىغا ۋەدە بەرگىن ،ئەگەر مەن ئالرغا مىنگۈچىلەرنى ئورۇنلشتارالىساڭ ،مەن ئىككى مىڭ ئاتنى قاتالدۇرىمەن. 24ئانداقتا ،سەن قانداق قىلىپ خوجايىنىمنىڭ خىزمەتكارلىرىدىن ئەڭ كىچىك بىر كاپىتاننىڭ يۈزىنى قايرىپ قوياپ ،مىسىرغا جەڭ ھارۋىلىرى ۋە چەۋەندازلرغا ئىشىنىسەن؟ 25مەن ئەمدى پەرۋەردىگارسىز با يەرنى يوقىتىش ئۈچۈن كەلدىمما؟ پەرۋەردىگار ماڭا« :با زېمىنغا چىقىپ ئانى ۋەيران قىلغىن. 26ئاندىن ھىلكىيانىڭ ئوغلى ئېلىياكىم ،شېبنا ۋە يوئاھ رابشاكېغا مانداق دېدى« :سۆزلەڭ ،خىزمەتكارلىرىڭىزغا سۈرىيە تىلىدا سۆزلەڭ . چۈنكى بىز ئانى چۈشىنىمىز :تامدىكى كىشىلەرنىڭ قالىقىدا بىز بىلەن يەھادىيلرنىڭ تىلىدا پاراڭلشماڭ. 27لېكىن ،رابشاكې ئالرغا مانداق دېدى : -خوجايىنىم مېنى با سۆزلەرنى قىلىشقا خوجايىنىڭىزغا ۋە سىزگە ئەۋەتىپ بەردىما؟ ئا مېنى سېپىلدا ئولتارغان ئادەملەرگە ئەۋەتمىدىما؟ 28شانىڭدىن كېيىن ،رابشاكې ئورنىدىن تارۇپ ،يەھادىيلرنىڭ تىلىدا قاتتىق ئاۋاز بىلەن ۋارقىراپ« :ئالاغ پادىشاھ ،ئاسسار پادىشاھىنىڭ سۆزىنى ئاڭلڭ »دېدى. 29پادىشاھ مانداق دېدى :ھەزەكىيا سىزنى ئالمىسان ،چۈنكى ئا سىزنى ئانىڭ قولىدىن قاتالدۇرالمايدۇ. 30ھەزەكىيا سىزنى پەرۋەردىگارغا تەۋەككۈل قىلمىسان « ،پەرۋەردىگار بىزنى چوقام قاتقازىدۇ ،با شەھەر ئاسسار پادىشاھىنىڭ قولىغا تاپشارۇلمايدۇ. 31ھەزەكىياغا قالق سالماڭلر ،چۈنكى ئاسسار پادىشاھى مانداق دەيدۇ« :مەن بىلەن بىر كېلىشىم تۈزۈپ ،مېنىڭ يېنىمغا كېلىڭلر ، ئاندىن ئۈزۈمزارلىقلىرى ۋە ئەنجۈر دەرىخىنىڭ ھەر بىرىنى يەپ ،ئۆز قادۇقنىڭ سۈيىنى ئىچىڭلر. 32مەن كېلىپ ،ئۆز يارتاڭغا ئوخشاش ،كۆممىقوناق ۋە ئۈزۈم ھارىقى ،نان ۋە ئۈزۈمزارلىق ،ياغلىق زەيتان ۋە ھەسەل زېمىنىغا ئېلىپ كېلىڭلر .شانداق قىلغىنىڭدا ،ھەزەكىيانىڭ سۆزىگە قالق سالماڭلر ،ئا« :پەرۋەردىگار بىزنى قاتقازىدۇ. 33مىللەتلەرنىڭ ئىلھلىرى ئانىڭ زېمىنىدا ئاسسار پادىشاھىنىڭ قولىدىن قاتالدۇرۇلدىما؟ 34ھامات ۋە ئارپادنىڭ ئىلھلىرى قەيەردە؟ سېفارۋايم ،خېنا ۋە ئىۋا ئىلھلىرى نەدە؟ ئالر سامارىيەنى مېنىڭ قولامدىن قاتالدۇرۇپ قالدىما؟ 35پەرۋەردىگار يېرۇسالېمنى مېنىڭ قولامدىن قاتالدۇرسان دەپ ،ئۆز دۆلىتىنى مېنىڭ قولامدىن قاتالدۇرۇپ قالغان بارلىق ئىلھلردىن كىملەر؟ 36لېكىن ،كىشىلەر سۈكۈتتە تارۇپ ،ئانىڭغا بىر ئېغىزما جاۋاب بەرمىدى ،چۈنكى پادىشاھنىڭ ئەمرى« :ئانىڭغا جاۋاب بەرمە »دېدى. 37شانىڭدىن كېيىن ،ئائىلە باشلىقى ھىلكىيانىڭ ئوغلى ئېلىياكىم ۋە يازغاچى شېبنا ۋە خاتىرىلىگۈچى ئاسافنىڭ ئوغلى يوئاھ كىيىملىرىنى ئىجارىگە ئېلىپ ھەزەكىيانىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئانىڭغا رابشاھنىڭ سۆزىنى ئېيتتى.
2پادىشاھ
19باب1ھەزەكىيا پادىشاھنىڭ سۆزىنى ئاڭلپ ،كىيىملىرىنى يىرتىپ ،چاپىنىنى يېپىپ پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە كىردى. 2ئا ئائىلە باشلىقلىرى بولغان ئىلياكىمنى ،تەۋرات ئاستازى شېبنا ۋە روھانىيلرنىڭ ئاقساقاللىرىنى سومكا بىلەن يۆگەپ ئاموزنىڭ ئوغلى يەشاياغا ئەۋەتتى. 3ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا : -با كۈن قىيىنچىلىق ،ئەيىبلەش ۋە كاپارلاق كۈنىدۇر ،چۈنكى بالىلر تاغالدى ،تاغالىدىغان كۈچ يوق. 4خادايىڭىز پەرۋەردىگار پەرۋەردىگار پەرۋەردىگارنىڭ خوجايىنى ئاسسار پادىشاھى تىرىك خادانى ھاقارەتلەشكە ئەۋەتكەن رابشاكېنىڭ بارلىق سۆزلىرىنى ئاڭلىشى مامكىن .خادايىڭ پەرۋەردىگار ئاڭلىغان سۆزلەرنى ئەيىبلەيدۇ .شاڭا ،قالغان قالدۇقلر ئۈچۈن دۇئالىرىڭىزنى كۆتۈرۈڭ. 5شانىڭ بىلەن ،ھەزەكىيانىڭ خىزمەتكارلىرى يەشايانىڭ يېنىغا كەلدى. 6يەشايا ئالرغا مانداق دېدى« :خوجايىنىڭىزغا شانداق دەيسىز «:پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :ئاسسار پادىشاھىنىڭ خىزمەتكارلىرى مېنى ھاقارەتلىگەن سۆزلەردىن قورقماڭلر. 7مانا مەن ئانىڭغا پارتىلش ئەۋەتىمەن ،ئا بىر مىش-مىش پاراڭنى ئاڭلپ ،ئۆز يارتىغا قايتىدۇ .مەن ئانى ئۆز يارتىدا قىلىچ بىلەن ئۆلتۈرىمەن. 8شانىڭ بىلەن رابشاكې قايتىپ كېلىپ ،ئاسسار پادىشاھىنىڭ لىبناغا قارشى ئارۇش قىلىۋاتقانلىقىنى بايقىدى .چۈنكى ئا ئۆزىنىڭ لچىشتىن ئايرىلغانلىقىنى ئاڭلىغان. 9ئا ئېفىيوپىيە پادىشاھى تىرخاكانىڭ سۆزىنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ،ئا ساڭا قارشى تارۇش ئۈچۈن چىقتى .ھەزەكىياغا يەنە ئەلچى ئەۋەتتى. 10شانداق قىلىپ ،يەھادىيە پادىشاھى ھەزەكىياغا« :سەن ئىشىنىدىغان تەڭرىڭ سېنى ئالداپ قويمىسان ،يېرۇسالېم ئاسسار پادىشاھىنىڭ قولىغا تاپشارۇپ بېرىلمىسان. 11مانا ،ئاسسار پادىشاھلىرىنىڭ پۈتۈن دۆلەتلەرگە قىلغانلىرىنى پۈتۈنلەي يوقىتىش ئارقىلىق نېمىلەرنى قىلغانلىقىنى ئاڭلىدىڭىزما؟ 12مىللەتلەرنىڭ ئىلھلىرى ئاتا-بوۋىلىرىم ھالك قىلغان ئالرنى قاتقازسان .گۆزان ،ھاران ،رېزېف ۋە تېلساردىكى ئېرەمنىڭ بالىلىرىدەك؟ 13ھامات پادىشاھى ،ئارپاد پادىشاھى ۋە سېفارۋايم شەھىرى ،خېنا ۋە ئىۋا پادىشاھى قەيەردە؟ 14ھەزەكىيا ئەلچىلەرنىڭ قولىدىكى خەتنى تاپشارۇۋېلىپ ئانى ئوقادى .ھەزەكىيا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە چىقىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ھازۇرىغا تارقىتىپ بەردى. 15ھەزەكىيا پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا دۇئا قىلىپ مانداق دېدى« :ئەي كېرۇبلر ئارىسىدا ياشايدىغان ئىسرائىل خادايىم پەرۋەردىگار ،سەن دۇنيادىكى بارلىق پادىشاھلىقلرنىڭ تەڭرىسىسەن .سەن ئاسماننى ۋە زېمىننى ياراتتىڭ. 16ئى پەرۋەردىگار ،قالقلىرىڭغا قالق سېلىپ ئاڭل« :ئى رەببىم ،كۆزلىرىڭنى ئېچىڭلر ۋە كۆرۈڭلر. 17ئەي پەرۋەردىگار ،ئاسسار پادىشاھلىرى مىللەتلەرنى ۋە ئالرنىڭ زېمىنىنى ۋەيران قىلدى. 18ئالر ئىلھلىرىنى ئوتقا تاشلىدى ،چۈنكى ئالر ئىلھ ئەمەس ،بەلكى ئىنسانلرنىڭ قولى ،ياغاچ ۋە تاش خىزمىتى ئىدى. 19شاڭا ،ئى خادايىمىز پەرۋەردىگار ،مەندىن ئۆتۈنەيكى ،بىزنى ئانىڭ قولىدىن قاتالدۇرغىن ،يەر يۈزىدىكى بارلىق پادىشاھلىقلر سېنىڭ پەرۋەردىگار خادا ئىكەنلىكىڭنى بىلسان. 20ئاندىن ئاموزنىڭ ئوغلى يەشايا ھەزەكىياغا ئادەم ئەۋەتىپ مانداق دېدى : -ئىسرائىل خاداسى پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :مەن ئاڭلىغان ئاسسار پادىشاھى سېنناخېرىبقا قارشى ماڭا دۇئا قىلغانلىرىڭنى ئاڭلىدىم. 21با ،پەرۋەردىگارنىڭ ئۆزى ھەققىدە ئېيتقان سۆزى .سىئوننىڭ قىزى پاك قىز سېنى ھاقارەتلىدى ۋە سېنى مەسخىرە قىلدى .يېرۇسالېمنىڭ قىزى ساڭا بېشىنى چايقىدى. 22كىمنى ھاقارەتلىدىڭ ۋە كاپار قىلدىڭ؟ كىمگە قارشى ئاۋازىڭىزنى ياقىرى كۆتۈردىڭىز ۋە كۆزىڭىزنى ئېگىز كۆتۈردىڭىز؟ ھەتتا ئىسرائىللرنىڭ ماقەددەسلىكىگە قارشى. 23سەن ئۆز ئەلچىلىرىڭ بىلەن رەببىڭنى ھاقارەتلىدىڭ ۋە« :ھارۋىلىرىمنىڭ كۆپلۈكى بىلەن مەن تاغنىڭ ئېگىزلىكىگە ،لىۋاننىڭ يېنىغا كەلدىم ۋە ئانىڭ ئېگىز كېدىر دەرىخىنى ۋە ئانىڭ تاللنغان دەرەخلىرىنى كېسىپ تاشليمەن ،مەن ئانىڭ چېگرىسىدىكى تارالغاغا ۋە كارمېل ئورمىنىغا كىرىمەن. 24مەن غەلىتە سالرنى كولپ ۋە ئىچتىم ،پاتامنىڭ ئاچى بىلەنل قورشاۋدىكى يەرلەرنىڭ دەريالىرىنى قارۇتتىم. 25مېنىڭ قانداق قىلغانلىقىمنى ۋە ئانى شەكىللەندۈرگەن قەدىمكى دەۋرلەرنى ئاڭلىمىدىڭىزما؟ ھازىر ئانى ئەمەلگە ئاشاردۇم ،سېپىللىك شەھەرلەرنى خارابىلىككە ئايلندۇرىسەن. 26شانىڭ ئۈچۈن ،ئالرنىڭ ئاھالىسى ئاز ئىدى ،ئالر بىئارام بولدى .ئالر ئېتىزدىكى ئوت-چۆپلەردەك ،يېشىل ئوت-چۆپلەردەك ،ئۆي ئۈستىدىكى ئوت-چۆپلەردەك ،كۆممىقوناق ئۆسۈپ يېتىلىشتىن بارۇن پارتىلىغاندەك ئىدى. 27لېكىن مەن سېنىڭ تارالغاڭنى ،سىرتقا چىقىشىڭنى ،كىرگەنلىكىڭنى ۋە ماڭا بولغان غەزىپىڭنى بىلىمەن. 28چۈنكى ،ماڭا بولغان غەزىپىڭ ۋە قاينام-تاشقىنلىقىڭ مېنىڭ قالىقىمغا كەلدى ،شاڭا مەن ئىلمەكنى بارنىڭىزغا ،كالپاكامنى ئاغزىڭغا سالىمەن ،سەن كەلگەن يول بىلەن سېنى قايتارىمەن. 29با سىلەرگە بىر مۆجىزە بولاپ ،سىلەر با يىل ئۆزلىرى ئۆسكەن نەرسىلەرنى ،ئىككىنچى يىلى ئوخشاش باھارنى يەيسىلەر .ئۈچىنچى يىلى سىلەر تېرىڭلر ،ھوسال ئېلىڭلر ،ئۈزۈمزارلىقلرنى تىكىپ ،مېۋىلەرنى يەيسىلەر. 30يەھادا جەمەتىدىن قېچىپ چىققان قالدۇقلر يەنە يىلتىز تارتىپ ،ياقىرىغا مېۋە بېرىدۇ. 31چۈنكى يېرۇسالېمدىن بىر قالدۇق كىشى چىقىپ ،سىئون تېغىدىن قېچىپ چىققانلر چىقىدۇ .ھەممىگە قادىر پەرۋەردىگارنىڭ قىزغىنلىقى شانداق قىلىدۇ.
2پادىشاھ
32شانىڭ ئۈچۈن پەرۋەردىگار ئاسسار پادىشاھى توغرىسىدا مانداق دەيدۇ« :ئا با شەھەرگە كىرمەيدۇ ،ئا يەرگە ئوق چىقارمايدۇ ، قالقان بىلەن ئانىڭ ئالدىغا كەلمەيدۇ ۋە ئانىڭغا بانكا قويمايدۇ. 33ئا كەلگەن يول بىلەن ،ئا قايتىپ كېلىدۇ ۋە با شەھەرگە كىرمەيدۇ - ،دېدى پەرۋەردىگار. 34چۈنكى مەن با شەھەرنى قوغدايمەن ،ئانى ساقلپ قېلىش ئۈچۈن ،ئۆزۈم ۋە خىزمەتكارىم داۋۇت ئۈچۈن. 35شا كۈنى كەچتە ،پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى چىقىپ ،ئاسسارلر لگېرىدا يۈز تۆت مىڭ بەش مىڭ ئادەمنى ئاردى .ئالر ئەتىگەندە ئورنىدىن تارۇپ ،ئالرنىڭ ھەممىسىنىڭ جەسىتى ئىدى. 36شانىڭ بىلەن ئاسسار پادىشاھى سېننابىرىب يولغا چىقىپ ،قايتىپ كېلىپ ،نىنەۋىدە تاردى. 37ئا ئىلھ نىسروكنىڭ ئۆيىدە دۇئا-تىلۋەت قىلىۋاتقاندا ،ئانىڭ ئوغاللىرى ئادراممېلېك ۋە شارېزېر ئانى قىلىچ بىلەن ئارۇپ ،ئەرمىنىيە زېمىنىغا قېچىپ كەتتى .ئانىڭ ئوغلى Esarhaddonئانىڭ ئورنىغا ھۆكۈمرانلىق قىلدى. 20باب1ئا كۈنلەردە ھەزەكىيا كېسەل بولاپ ئۆلدى .ئاموزنىڭ ئوغلى يەشايا پەيغەمبەر ئانىڭ قېشىغا كېلىپ ،ئانىڭغا _ :پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ :ئۆيىڭنى تەرتىپكە سال !چۈنكى سەن ئۆلىسەن ،ياشىمايسەن. 2ئاندىن ،ئا تامغا بارۇلاپ ،پەرۋەردىگارغا دۇئا قىلىپ: 3ئى پەرۋەردىگار !ھەزەكىيا قاتتىق يىغلپ كەتتى. 4يەشايا ئوتتارا ئوردىغا چىقىپ كېتىشتىن بارۇن ،پەرۋەردىگارنىڭ سۆزى ئانىڭغا كەلدى. 5بارۇلاپ ،خەلقىمنىڭ كاپىتانى ھەزەكىياغا ئېيتقىن« :ئاتاڭ داۋۇتنىڭ خاداسى پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ «:سېنىڭ دۇئالىرىڭنى ئاڭلىدىم ، كۆز ياشلىرىڭنى كۆردۈم. 6مەن سېنىڭ كۈنلىرىڭگە ئون بەش يىل قوشىمەن .مەن سېنى ۋە با شەھەرنى ئاسسار پادىشاھىنىڭ قولىدىن قاتالدۇرىمەن .مەن با شەھەرنى ئۆزۈم ۋە خىزمەتكارىم داۋۇت ئۈچۈن قوغدايمەن. 7يەشايا« :بىر تال ئەنجۈر ئېلىڭ »دېدى .ئالر ئېلىپ قايناپ قويدى ،ئا ئەسلىگە كەلدى. 8ھەزەكىيا يەشاياغا« :پەرۋەردىگارنىڭ مېنى ساقايتىدىغانلىقى ۋە ئۈچىنچى كۈنى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە چىقىدىغانلىقىمنىڭ بەلگىسى نېمە؟ 9يەشايا« :پەرۋەردىگارنىڭ با بەلگىسى بار ،پەرۋەردىگار ئانىڭ ئېيتقانلىرىنى قىلىدۇ »دېدى. 10ھەزەكىيا جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى« :سايىنىڭ ئون گرادۇس تۆۋەنلىشى يېنىك ئىش :ياق ،ئەمما سايە ئون گرادۇس كەينىگە قايسان. 11يەشايا پەيغەمبەر پەرۋەردىگارغا: 12ئا ۋاقىتتا ،بابىل پادىشاھى بالداننىڭ ئوغلى بېروداچبالدان ھەزەكىياغا خەت ۋە سوۋغات ئەۋەتتى ،چۈنكى ئا ھەزەكىيانىڭ كېسەل ئىكەنلىكىنى ئاڭلىغان. 13ھەزەكىيا ئالرنىڭ سۆزىگە قالق سېلىپ ،ئالرغا ئۆزىنىڭ قىممەتلىك نەرسىلىرىنىڭ ھەممىسىنى ،كۈمۈش ،ئالتان ،خاشپاراق ماتېرىياللر ،قىممەتلىك مەلھەم باياملىرى ،قورال-ياراغلىرى ۋە بارلىق خەزىنىسىدىكى بارلىق نەرسىلەرنى كۆرسەتتى. 14يەشايا پەيغەمبەر ھەزەكىيانىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئانىڭغا : -با كىشىلەر نېمە دېدى؟ ئالر قەيەردىن كەلدى؟ ھەزەكىيا« :ئالر يىراق بىر دۆلەتتىن ،ھەتتا بابىلدىن كەلگەن »دېدى. 15ئا« :ئالر سېنىڭ ئۆيۈڭدە نېمىلەرنى كۆردى؟ ھەزەكىيا جاۋاب بېرىپ مانداق دېدى :مېنىڭ ئۆيۈمدىكى نەرسىلەرنىڭ ھەممىسىنى ئالر كۆردى :خەزىنىلىرىمدە مەن كۆرسەتمىگەن ھېچ نەرسە يوق. 16يەشايا ھەزەكىياغا« :پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىنى ئاڭل »دېدى. 17مانا ،شانداق بىر كۈن كېلىدۇكى ،ئۆيىڭىزدىكى ۋە ئاتا-بوۋىلىرىڭىزنىڭ بۈگۈنگە قەدەر ساقلىغان نەرسىلىرى بابىلونغا ئېلىپ كېلىنىدۇ . ھېچ نەرسە قالمايدۇ - ،دېدى پەرۋەردىگار. 18سېنىڭ ئەۋلدلىرىڭدىن تاغالغان ئوغاللىرىڭنى ئېلىپ كېتىدۇ .ئالر بابىل پادىشاھىنىڭ ئوردىسىدا ۋەزىر بولىدۇ. 19ھەزەكىيا يەشاياغا _ :سەن ئېيتقان پەرۋەردىگارنىڭ سۆزى ياخشى !ئا مانداق دېدى« :ئەگەر زامانىمدا تىنچلىق ۋە ھەقىقەت بولسا ياخشى ئەمەسما؟ 20ھەزەكىيانىڭ باشقا ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە پۈتۈن كۈچ-قادرىتى ،قانداق قىلىپ كۆلچەك ،ئۆستەڭ ياساپ شەھەرگە سا ئەكىلىپ بەرگەنلىكى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىغانما؟ 21ھەزەكىيا ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلىدى ،ئانىڭ ئوغلى ماناسسە ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 21باب1ماناس پادىشاھلىق قىلىشقا باشلىغاندا ئون ئىككى ياشتا بولاپ ،يېرۇسالېمدا ئەللىك بەش يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى ھېفزىبا ئىدى. 2ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى. 3چۈنكى ،ئا ئاتىسى ھەزەكىيا ۋەيران قىلغان ئېگىز جايلرنى قايتىدىن قاردى .ئا بائال ئۈچۈن قاربانلىق ساپىسى ياساپ ،ئىسرائىل پادىشاھى ئاخابقا ئوخشاش دەرەخزارلىق ياساپ بەردى .ئەرشتىكى بارلىق قوشانلرغا چوقاندى ۋە ئالرغا خىزمەت قىلدى. 4ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە قاربانلىق ساپىسى ياساپ ،پەرۋەردىگار مانداق دېدى« :يېرۇسالېمدا ئىسمىمنى قوياي. 5ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ ئىككى ھويلىسىدا ئاسماندىكى بارلىق قوشانلرغا قاربانلىق ساپىسى ياسىدى.
2پادىشاھ
6ئا ئوغلىنى ئوتتىن ئۆتكۈزدى ،ۋاقىتنى كۆزىتىپ ،سېھىرگەرلىك قىلدى ۋە توناش روھ ۋە سېھىرگەرلەر بىلەن مائامىلە قىلدى .ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە نارغان يامانلىقلرنى قىلىپ ،ئانى غەزەپلەندۈردى. 7ئا پەرۋەردىگار داۋۇتقا ۋە ئانىڭ ئوغلى ساليمانغا مانداق دېدى« :مەن با ئۆيدە ۋە ئىسرائىل قەبىلىسىدىن تاللىغان يېرۇسالېمدا ،ئا مېنىڭ نامىمنى مەڭگۈ قوياي». 8مەنما ئىسرائىللرنىڭ پاتلىرىنى ئاتا-بوۋىلىرىغا بەرگەن زېمىندىن كۆچۈرمەيمەن .پەقەت ئالر مېنىڭ بايرۇغانلىرىمنىڭ ھەممىسىگە ۋە خىزمەتكارىم ماسا بايرۇغان بارلىق قانانلرغا ئەمەل قىلسا. 9لېكىن ،ئالر ئاڭلىمىدى. 10پەرۋەردىگار خىزمەتكارلىرى پەيغەمبەرلەرگە: 11چۈنكى ،يەھادىيە پادىشاھى ماناسسە با يىرگىنچلىك ئىشلرنى قىلدى ۋە ئامورلرنىڭ ئۆزىدىن ئىلگىرىكى بارلىق ئىشلرنى يامان قىلدى ۋە يەھادىنىما باتلىرى بىلەن گاناھ قىلدى. 12شانىڭ ئۈچۈن ،ئىسرائىل خاداسى پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :مەن يېرۇسالېم ۋە يەھادىيەگە بانداق يامانلىق ئېلىپ كەلدىم ،كىم بانى ئاڭلىسا ،ئانىڭ ئىككى قالىقى ساڭگىليدۇ. 13مەن يېرۇسالېمنى سامارىيەنىڭ ئاۋىسى ۋە ئاخابنىڭ ئۆيىنىڭ ئادۇلىغا سوزۇپ ،يېرۇسالېمنى بىر ئادەم قاچا-قاچىلرنى سۈرتۈپ ، سۈرتۈپ ۋە تەتۈر ئايلندۇرىمەن. 14مىراس قالغان قالدۇقلىرىمنى تاشلپ ،ئالرنى دۈشمەنلىرىنىڭ قولىغا تاپشارۇپ بېرىمەن .ئالر بارلىق دۈشمەنلىرىنىڭ ئولجىسى ۋە غەنىمەت بولاپ قالىدۇ. 15چۈنكى ،ئالر ئاتا-بوۋىلىرى مىسىردىن چىققاندىن تارتىپ تاكى بۈگۈنگە قەدەر ،مېنىڭ نەزىرىمدە يامان ئىشلرنى قىلىپ ،مېنى غەزەپلەندۈردى. 16ئانىڭدىن باشقا ،ماناسسە يېرۇسالېمنى بىر چېتىدىن يەنە بىر ئاچىغىچە تولدۇرغاچە گاناھسىز قانلرنى تۆكتى .پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلىپ ،يەھادىيەنى گاناھقا دۇچار قىلدى. 17ئەمدى ماناسنىڭ قالغان ئىش-ھەرىكەتلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى ۋە ئانىڭ گاناھلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 18ماناسسە ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلپ ،ئۆز ئۆيىنىڭ باغچىسىغا ،ئاززا باغچىسىغا دەپنە قىلىندى .ئانىڭ ئوغلى ئامون ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 19ئامون سەلتەنەتنى باشلىغاندا يىگىرمە ئىككى ياشتا بولاپ ،يېرۇسالېمدا ئىككى يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى مەشاللېم ، جوتبالىق ھارۇزنىڭ قىزى. 20ئا ئاتىسى ماناسسەگە ئوخشاش پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى. 21ئا ئاتىسى ماڭغان يولدا مېڭىپ ،دادىسى چوقانغان باتلرغا خىزمەت قىلدى ۋە ئالرغا چوقاندى. 22ئا ئاتا-بوۋىلىرى بولغان پەرۋەردىگاردىن ۋاز كېچىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ يولىدا ماڭمىدى. 23ئاموننىڭ خىزمەتكارلىرى ئانىڭغا سايىقەست قىلىپ ،پادىشاھنى ئۆز ئۆيىدە ئۆلتۈردى. 24با يەردىكى كىشىلەر ئامون پادىشاھقا سايىقەست قىلغانلرنىڭ ھەممىسىنى ئۆلتۈردى .با يەردىكى كىشىلەر يوشىيانى ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ قىلدى. 25ئاموننىڭ قىلغان باشقا ئىشلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 26ئا قەبرىستانلىقىغا ئاززا باغچىسىغا دەپنە قىلىندى .ئانىڭ ئوغلى ئوغلى يوسىيا پادىشاھ بولدى. 22باب1يوسىيا پادىشاھلىق قىلىشقا باشلىغاندا سەككىز ياشتا بولاپ ،يېرۇسالېمدا ئوتتاز بىر يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىڭ ئانىسىنىڭ ئىسمى جىددىدا بولاپ ،بوسكاتتىكى ئادايانىڭ قىزى ئىدى. 2ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە توغرا ئىشلرنى قىلىپ ،ئاتىسى داۋۇتنىڭ يولىدا مېڭىپ ،ئوڭ ياكى سول تەرەپكە بارۇلمىدى. 3يوسىيا پادىشاھنىڭ ئون سەككىزىنچى يىلى ،پادىشاھ يازغاچى مەشاللمنىڭ ئوغلى ئازالىيانىڭ ئوغلى شافاننى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئەۋەتىپ مانداق دېدى: 4باش روھانىي ھىلكىيانىڭ قېشىغا بېرىڭلر ،ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ئېلىپ كېلىنگەن كۈمۈشلەرنى يىغىپ ساقلىسان. 5ئالر ئانى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنى باشقارىدىغان خىزمەت قىلغاچىلرنىڭ قولىغا تاپشارسان ،ئالر پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىكى ئىشلرنى قىلىۋاتقانلرغا تاپشارسان ،ئۆينىڭ بازۇلاشىنى رېمونت قىلسان. 6ياغاچچىلر ،قارۇلاشچىلر ۋە تامچىلرغا ،ئۆينى رېمونت قىلىش ئۈچۈن ياغاچ ۋە ئويالغان تاشلرنى سېتىۋېلىش. 7قانداقل بولمىسان ،ئالر ساداقەتمەنلىك بىلەن مائامىلە قىلغانلىقى ئۈچۈن ،ئالرنىڭ قولىغا تاپشارۇلغان پال بىلەن ھېسابلنمىدى. 8باش روھانىي ھىلكىيا تەۋرات ئاستازى شافانغا« :مەن تەۋرات كىتابىنى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىن تاپتىم »دېدى .ھىلكىيا كىتابنى شافانغا بەردى ،ئا ئانى ئوقادى. 9تەۋرات ئاستازى شافان پادىشاھنىڭ يېنىغا كېلىپ ،پادىشاھنىڭ سۆزىنى يەنە ئېلىپ كەلدى ۋە مانداق دېدى : -خىزمەتكارلىرىڭىز ئۆيدىن تېپىلغان پالنى يىغىپ ،ئانى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنى نازارەت قىلىدىغان قولىغا تاپشارۇپ بەردى. 10يازغاچى شافان پادىشاھنى كۆرسىتىپ« :روھانىي ھىلكىيا ماڭا كىتاب بەردى »دېدى .شافان ئانى پادىشاھنىڭ ئالدىدا ئوقادى. 11پادىشاھ تەۋرات قانانىنىڭ سۆزىنى ئاڭلپ ،كىيىملىرىنى ئىجارىگە ئالدى.
2پادىشاھ
12پادىشاھ روھانىي ھىلكىياغا ،شافاننىڭ ئوغلى ئاخىكامغا ،مىخايانىڭ ئوغلى ئاخبورغا ،يازغاچى شافانغا ۋە پادىشاھنىڭ خىزمەتكارى ئاساياغا: 13بارغىن ،پەرۋەردىگاردىن مەندىن ،خەلقتىن ۋە پۈتۈن يەھادىدىن با كىتابنىڭ تېپىلغان سۆزلىرىنى سوراڭلر ،چۈنكى پەرۋەردىگارنىڭ بىزگە قىلغان غەزىپى بەك چوڭ ،چۈنكى ئاتا-بوۋىلىرىمىز با كىتابنىڭ سۆزىگە قالق سالمىغان ،بىز توغرۇلاق يېزىلغانلرنىڭ ھەممىسىنى قىلغان. 14شانىڭ بىلەن روھانىي ھىلكىيا ،ئاخىكام ،ئاچبور ،شافان ۋە ئاسايا قاتارلىقلر كىيىم ئىشكاپىنىڭ ساقچىسى ھارخاسنىڭ ئوغلى تىكۋانىڭ ئوغلى شاللامنىڭ ئايالى خالدانىڭ يېنىغا باردى( .ئا ھازىر ئېرۇسالىمدا ئالىي مەكتەپتە تاراتتى ؛ )ئالر ئانىڭ بىلەن ئالقە قىلدى. 15ھەزرىتى ئەيسا ئالرغا مانداق دېدى : -ئىسرائىل خاداسى پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :سېنى مېنى ئەۋەتكەن ئادەمگە ئېيتقىن. 16پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ« :مەن با يەرگە ۋە ئانىڭ ئاھالىلىرىگە يامانلىق ئېلىپ كېلىمەن ،ھەتتا يەھادىيە پادىشاھى ئوقاغان كىتابنىڭ بارلىق سۆزلىرى: 17چۈنكى ،ئالر مېنى تاشلپ ،باشقا ئىلھلرغا خاشباي ئىسرىقلرنى كۆيدۈردى .شاڭا مېنىڭ غەزىپىم با يەرگە ئوت يېقىپ ، ئۆچۈرۈلمەيدۇ. 18لېكىن ،سىلەرنى پەرۋەردىگاردىن سوراشقا ئەۋەتكەن يەھادىيە پادىشاھىغا« :سىلەر ئىسرائىل خاداسى پەرۋەردىگار مانداق دەيدۇ «: ئاڭلىغان سۆزلىرىڭلرغا تەسىر قىلغاندەك. 19چۈنكى ،با يەر ۋە ئانىڭ ئاھالىلىرىگە قارشى سۆزلىگەنلىرىمنى ئاڭلىغان چېغىڭلردا ،قەلبىڭ نازۇك بولاپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا ئۆزۈڭنى كەمتەرلىك قىلدىڭ .مەنما سېنى ئاڭلىدىم - ،دېدى پەرۋەردىگار. 20مانا ،مەن سېنى ئاتا-بوۋىلىرىڭنىڭ يېنىغا يىغىپ ،خاتىرجەم ھالدا قەبرىڭىزگە يىغىليسەن .سېنىڭ كۆزلىرىڭ مېنىڭ با يەرگە ئېلىپ كېلىدىغان بارلىق يامانلىقلىرىمنى كۆرمەيدۇ .ئالر پادىشاھنىڭ سۆزىنى يەنە ئېلىپ كەلدى. 23باب1پادىشاھ ئەۋەتىپ ،يەھادىيە ۋە يېرۇسالېمدىكى بارلىق ئاقساقاللرنى ئانىڭ يېنىغا يىغدى. 2پادىشاھ پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىگە ،يەھادا ئەھلى ۋە يېرۇسالېمدىكى بارلىق ئاھالىلەر ،روھانىيلر ،پەيغەمبەرلەر ۋە كىچىك-كىچىك كىشىلەر بىلەن بىللە باردى .ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە تېپىلغان ئەھدە كىتابىنىڭ بارلىق سۆزلىرىنى قالقلىرىغا ئوقاپ بەردى. 3پادىشاھ تۈۋرۈكنىڭ يېنىدا تارۇپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا مېڭىش ،پەرۋەردىگارنىڭ كەينىدىن مېڭىش ،ئانىڭ ئەمرلىرى ، گاۋاھلىقلىرى ۋە قائىدىلىرىنى پۈتۈن ۋۇجادى ۋە پۈتۈن ۋۇجادى بىلەن ساقلپ ،با كىتابتا يېزىلغان با ئەھدىنىڭ سۆزلىرىنى ئورۇنداش ئۈچۈن ئەھدە تۈزدى .بارلىق كىشىلەر ئەھدىگە ئەمەل قىلدى. 4پادىشاھ باش روھانىي ھىلكىياغا ۋە ئىككىنچى رەتتىكى روھانىيلرغا ۋە ئىشىكنى قوغدىغاچىلرغا پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەتخانىسىدىن بائال ،دەرەخزارلىق ۋە ئاسماندىكى بارلىق قوشانلر ئۈچۈن ئېلىپ كېلىندى. 5ئا يەھادىيە پادىشاھلىرى يەھادىيە شەھەرلىرىدىكى ئېگىز جايلردا ۋە يېرۇسالېم ئەتراپىدىكى جايلردا خاشباي باياملرنى كۆيدۈرۈشكە بايرۇغان باتقا چوقانغان روھانىيلرنى چۈشۈردى .ئالر يەنە بائالغا ،قاياشقا ،ئايغا ،سەييارىلەرگە ۋە ئاسماندىكى بارلىق قوشانلرغا خاشباي ئىسرىقلرنى كۆيدۈردى. 6ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىن يېرۇسالېمسىز كېدرون دەرياسىغا ئېلىپ چىقىپ ،كىدرون دەرياسىغا كۆيدۈردى ۋە ئانى كىچىك پاراشوكقا بېسىپ ،پاراشوكنى خەلق بالىلىرىنىڭ قەبرىسىگە تاشلىدى. 7ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ يېنىدىكى ناتوغرالرنىڭ ئۆيلىرىنى چېقىۋەتتى. 8ئا بارلىق روھانىيلرنى يەھادىيە شەھەرلىرىدىن ئېلىپ چىقىپ ،روھانىيلر خاشباي كۆيدۈرگەن ئېگىز جايلرنى ،گېبادىن بېرشېباغىچە ناپاك قىلدى .شەھەر دەرۋازىسى ئالدىدىكى بىر كىشىنىڭ سول تەرىپىدە تارغان شەھەر باشلىقى يەشائانىڭ دەرۋازىسىنىڭ كىرىش ئېغىزىدىكى دەرۋازىلرنىڭ ئېگىز جايلىرىنى چېقىۋەتتى. 9لېكىن ،ئالىي روھانىيلر يېرۇسالېمدىكى پەرۋەردىگارنىڭ قاربانلىق ساپىسىنىڭ يېنىغا كەلمىدى ،ئەمما ئالر قېرىنداشلىرى ئارىسىدا پېتىر ناننى يېدى. 10ئا ھېچكىمنى ئوغلىنى ياكى قىزىنى ئوتتىن مولېكقا ئۆتكۈزىۋەتمىسان دەپ ،ھىننومنىڭ ئەۋلدلىرى ۋادىسىدىكى توپھېتنى ناپاك قىلدى. 11ئا يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ قاياشقا ئاتا قىلغان ئاتلىرىنى ئېلىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ كىرىش ئېغىزىدا ،شەھەر ئەتراپىدىكى ناتانمېلېخنىڭ ھاجرىسىغا يېقىن ئەتراپتىكى كامېرخانىنىڭ ھاجرىسىغا ئېلىپ چىقىپ ،قاياش ھارۋىلىرىنى ئوت بىلەن كۆيدۈردى. 12يەھادا پادىشاھلىرى ياسىغان ئاخازنىڭ ئۈستۈنكى ھاجرىسىنىڭ ئۈستىدىكى ۋە قاربانلىق ساپىسى ۋە ماناسسەنىڭ پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ ئىككى ھويلىسىدا قاربانلىق قىلغان قاربانلىق ساپىسى پادىشاھنى ئارۇپ چېقىۋەتتى ۋە ئا يەردىن توپا-چاڭنى كىدرون دەرياسىغا تاشلىدى. 13ئىسرائىلىيە پادىشاھى ساليمان زىدونىيىلىكلەرنىڭ يىرگىنچلىك ئىشىتورىت ۋە موئابلرنىڭ يىرگىنچلىك ئىشىكى ۋە مىلكومنىڭ ئاممون بالىلىرىنىڭ يىرگىنچلىكى ئۈچۈن قارغان چىرىكلىك تېغىنىڭ ئوڭ تەرىپىدىكى يېرۇسالېمدىن بارۇنقى ئېگىز جايلر پادىشاھنى ناپاك قىلدى. 14ئا با سۈرەتلەرنى پارچە-پارچە قىلىپ ،دەرەخلەرنى كېسىپ ،ئالرنىڭ ئورنىنى ئىنسانلرنىڭ سۆڭەكلىرى بىلەن تولدۇردى. 15بانىڭدىن باشقا ،بەيتەلدىكى قاربانلىق ساپىسى ۋە نەباتنىڭ ئوغلى يەروبوئام ئىسرائىلىيەنى گاناھقا ئايلندۇرغان ئېگىز جاينى قاربانلىق ساپىسى ۋە ئېگىز جاينى ياساپ ،ئېگىز جاينى كۆيدۈردى ۋە كىچىك يەرنى تالقان قىلىپ ،دەرەخزارلىقنى كۆيدۈردى. 16يوسىيا ئۆزىگە بارۇلغاندا ،ئا تاغدىكى قەبرىلەرنى جاساسلاققا ئەۋەتتى ۋە ئەۋەتتى ۋە سۆڭەكلەرنى قەبرىدىن چىقىرىپ ،قاربانلىق ساپىسىغا كۆيدۈردى ۋە بالغاندى.
2پادىشاھ
17ئاندىن ،ئا« :مەن كۆرگەن با ئىسىم نېمە؟ شەھەر ئاھالىلىرى ئانىڭغا« :با خادانىڭ ئىنساننىڭ قەبرىسى ،ئا يەھادىيەدىن كېلىپ ، بەيتەلنىڭ قاربانلىق ساپىسىغا قارشى قىلغان ئىشلىرىڭنى جاكارلىدى »دېدى. 18ھەزرىتى ئەيسا : -ئانى قويغىن .ھېچكىم ئانىڭ سۆڭىكىنى ھەرىكەتلەندۈرمىسان .شانىڭ بىلەن ئالر ئانىڭ سۆڭەكلىرىنى سامارىيەدىن چىققان پەيغەمبەرنىڭ سۆڭىكى بىلەن يالغاز قويدى. 19ئىسرائىلىيە پادىشاھلىرى پەرۋەردىگارنى غەزەپلەندۈرۈش ئۈچۈن قىلغان سامارىيە شەھەرلىرىدىكى ئېگىز جايلرنىڭ ھەممە ئۆيلىرىنى يوسىيا ئېلىپ كەتتى ۋە بەيتەلدە قىلغان بارلىق ئىشلىرىغا ئاساسەن ئالرغا قىلدى. 20ئا قاربانلىق ساپىسىدىكى ئېگىز روھانىيلرنىڭ ھەممىسىنى ئۆلتۈردى ۋە ئىنسانلرنىڭ سۆڭەكلىرىنى كۆيدۈرۈپ ،يېرۇسالېمغا قايتىپ كەلدى. 21پادىشاھ بارلىق كىشىلەرگە« :با ئەھدە كىتابىدا يېزىلغاندەك ،پاسخا بايرىمىڭنى خادايىڭ پەرۋەردىگارغا ئاتا قىل »دېدى. 22شۈبھىسىزكى ،ئىسرائىلىيەگە ھۆكۈم قىلغان سوتچىلر دەۋرىدىن تارتىپ ،ئىسرائىلىيە پادىشاھلىرى ۋە يەھادىيە پادىشاھلىرى دەۋرىدە بانداق پاسخا بايرىمى ئۆتكۈزۈلمىدى. 23لېكىن ،يوشىيا پادىشاھىنىڭ 18-يىلى ،با پاسخا بايرىمى يېرۇسالېمدا پەرۋەردىگارغا ئۆتكۈزۈلدى. 24بانىڭدىن باشقا ،روھانىي ھىلكىيا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدە تاپقان كىتابتا يېزىلغان تەۋرات قانانىدىكى سۆزلەرنى ئورۇنداش ئۈچۈن ، يەھادىيە زېمىنى ۋە يېرۇسالېمدا جاساسلاق قىلىنغان بارلىق روھلر ،سېھىرگەرلەر ،سۈرەتلەر ،باتلر ۋە بارلىق يىرگىنچلىك ئىشلر بار. 25ئانىڭ ئالدىدا ،ماسانىڭ بارلىق تەۋرات قانانى بويىچە ،پۈتۈن ۋۇجادى ،پۈتۈن جېنى ۋە پۈتۈن كۈچى بىلەن پەرۋەردىگارغا يۈزلەنگەن پادىشاھ يوق ئىدى .ئانىڭدىن كېيىنما ئانىڭغا ئوخشاش ھېچكىم ئورنىدىن تارمىدى. 26پەرۋەردىگار پەرۋەردىگارنىڭ قاتتىق غەزىپىدىن يۈز ئۆرۈپ ،يەھاداغا بولغان غەزىپىنى قوزغىدى. 27پەرۋەردىگار مانداق دېدى« :مەن ئىسرائىلىيەنى قوغلپ چىقىرىۋەتكەندەك ،يەھادانىما كۆز ئالدىمدىن چىقىرىۋېتىمەن ۋە مەن تاللىغان با شەھەر يېرۇسالېمنى تاشلىۋېتىمەن .مەن ئېيتقان ئۆي مېنىڭ ئىسمىم شا يەردە. 28يوسىيانىڭ قالغان ئىشلىرى ۋە قىلغان بارلىق ئىشلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 29ئانىڭ دەۋرىدە مىسىر پادىشاھى فىرئەۋنېخو ئاسسار پادىشاھىغا قارشى فىرات دەرياسىغا چىقتى .يوسىيا پادىشاھ ئانىڭغا قارشى چىقتى . ئانى كۆرۈپ مېگىدودا ئانى ئۆلتۈردى. 30ئانىڭ خىزمەتكارلىرى ئانى مېگىدودىن ئۆلۈك ھارۋىغا ئېلىپ چىقىپ ،يېرۇسالېمغا ئېلىپ كەلدى ۋە ئانى ئۆز قەبرىسىگە دەپنە قىلدى . با يەردىكى كىشىلەر يوسىيانىڭ ئوغلى يەھوئازنى ئېلىپ ،ئانىڭغا مەسىھ قىلىپ ،ئانى دادىسىنىڭ ئورنىدا پادىشاھ قىلدى. 31يەھوئاز سەلتەنەتنى باشلىغاندا يىگىرمە ئۈچ ياشتا ئىدى .ئا يېرۇسالېمدا ئۈچ ئاي سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى ھامباتال بولاپ ، لىبنالىق يەرەمىيانىڭ قىزى. 32ئا ئاتا-بوۋىلىرىنىڭ قىلغانلىرى بويىچە پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى. 33فىرئەۋنېخو يېرۇسالېمدا سەلتەنەت قىلماسلىقى ئۈچۈن ،ئانى ھامات يارتىدىكى رىبلغا باغلپ قويدى .ھەمدە با يەرنى يۈز تال كۈمۈش ۋە بىر تالنت ئالتانغا تەقدىم قىلدى. 34فىرئەۋنېخو يوسىيانىڭ ئوغلى ئېلىياكىمنى ئاتىسى يوسىيانىڭ ئۆيىدە پادىشاھ قىلىپ ،ئىسمىنى يەھوياكىمغا ئۆزگەرتىپ ،يەھوئائازنى ئېلىپ كەتتى .ئا مىسىرغا كېلىپ ،شا يەردە ئۆلدى. 35يەھوياكىم فىرئەۋنگە كۈمۈش ۋە ئالتانلرنى بەردى .لېكىن ئا فىرئەۋننىڭ ئەمرى بويىچە پالنى بېرىش ئۈچۈن با يەردىن باج تاپشاردى .ئا يەردىكى كىشىلەرنىڭ كۈمۈش ۋە ئالتانلىرىنى باج تاپشارۇشقا ئاساسەن ،فىرئەۋنېخوغا بېرىشنى تەلەپ قىلدى. 36يەھوياكىم سەلتەنەتنى باشلىغاندا يىگىرمە بەش ياشتا ئىدى .ئا يېرۇسالېمدا ئون بىر يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى زەبادا بولاپ ،ئا رۇمادىكى پېدايانىڭ قىزى ئىدى. 37ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى. 24باب1ئانىڭ زامانىدا بابىل پادىشاھى نەباكەدنەسسار كېلىپ ،يەھوياكىم ئۈچ يىل ئانىڭ خىزمەتكارى بولدى .ئاندىن بارۇلاپ ئانىڭغا ئاسىيلىق قىلدى. 2پەرۋەردىگار ئانىڭ خىزمەتكارلىرى پەيغەمبەرلەرنىڭ سۆزىگە ئاساسەن ،پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىگە ئاساسەن ،ئانىڭغا كالديلر ، سۈرىيەلىكلەر ،موئابلر ۋە ئاممون ئەۋلدلىرىنى ئەۋەتتى. 3پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بىلەن ،يەھادانىڭ قىلغان بارلىق ئىشلىرى بويىچە ،ماناسسەنىڭ گاناھلىرى تۈپەيلىدىن ئالرنى كۆز ئالدىدىن چىقىرىۋېتىش ئۈچۈن ،يەھادىيەگە كەلدى. 4ئا تۆكۈلگەن بىگاناھ قان ئۈچۈنما يېرۇسالېمنى گاناھسىز قان بىلەن تولدۇردى .پەرۋەردىگار كەچۈرۈم قىلمايدۇ. 5يەھوياكىمنىڭ قالغان بارلىق ئىشلىرى ۋە قىلغان ئىشلىرى يەھادىيە پادىشاھلىرىنىڭ تەزكىرىسى كىتابىغا يېزىلمىدىما؟ 6يەھوياكىم ئاتا-بوۋىلىرى بىلەن بىللە ئاخلىدى ،ئانىڭ ئوغلى يەھوياچىن ئانىڭ ئورنىغا پادىشاھ بولدى. 7مىسىر پادىشاھى ئەمدى ئۆز زېمىنىدىن چىقمىدى ،چۈنكى بابىل پادىشاھى مىسىر دەرياسىدىن فىرات دەرياسىغا مىسىر پادىشاھىغا تەۋە بولغان بارلىق نەرسىلەرنى ئېلىپ كەتتى. 8يەھوياچىن پادىشاھلىق قىلىشقا باشلىغاندا ئون سەككىز ياشتا بولاپ ،يېرۇسالېمدا ئۈچ ئاي سەلتەنەت قىلدى .ئانىڭ ئانىسىنىڭ ئىسمى يېرۇسالېمدىكى ئېلناتاننىڭ قىزى نېھاشتا ئىدى. 9ئا ئاتىسىنىڭ قىلغانلىرى بويىچە پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى.
2پادىشاھ
10ئا ۋاقىتتا بابىل پادىشاھى نەباكەدنەسسارنىڭ خىزمەتچىلىرى يېرۇسالېمغا قارشى چىقىپ ،شەھەر قورشاۋدا قالدى. 11بابىل پادىشاھى نەباكادنەسەر شەھەرگە قارشى كەلدى ،ئانىڭ خىزمەتچىلىرى ئانى قورشاۋغا ئالدى. 12يەھادىيە پادىشاھى يەھوياچىن بابىل پادىشاھى ،ئا ،ئانىسى ،خىزمەتكارلىرى ،شاھزادىلىرى ۋە ئەمەلدارلىرى بىلەن بىللە باردى .بابىل پادىشاھى ئانى سەلتەنەتنىڭ سەككىزىنچى يىلى ئېلىپ كەتتى. 13ئا يەردىن پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنىڭ بارلىق خەزىنىلىرىنى ۋە پادىشاھنىڭ ئۆيىنىڭ خەزىنىلىرىنى ئېلىپ چىقىپ ،پەرۋەردىگار ئېيتقاندەك ، ئىسرائىل پادىشاھى ساليمان پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەتخانىسىدا ياسىغان ئالتان قاچا-قاچىلرنى پارچە-پارچە قىلىۋەتتى. 14ئا يېرۇسالېمنى ،بارلىق شاھزادىلەرنى ،باتار باتارلرنى ،ھەتتا ئون مىڭ تاتقاننى ،بارلىق ھۈنەرۋەن ۋە تۆمۈرچىلرنى ئېلىپ كەتتى .با يەردىكى ئەڭ نامرات كىشىلەردىن باشقا ھېچكىم قالمىدى. 15ئا يەھوياچىننى بابىلونغا ،پادىشاھنىڭ ئانىسىنى ،پادىشاھنىڭ ئاياللىرىنى ،ئانىڭ ئەمەلدارلىرىنى ۋە دۆلەتنىڭ كۈچلۈكلىرىنى ئېلىپ يېرۇسالېمدىن بابىلونغا ئېلىپ كەتتى. 16بارلىق كۈچلۈك كىشىلەر ،ھەتتا يەتتە مىڭ ،قول ھۈنەرۋەن ۋە تۆمۈرچى مىڭ ،كۈچلۈك ۋە ئارۇشقا ماس كېلىدىغانلرنىڭ ھەممىسى ، ھەتتا بابىل پادىشاھى ھەتتا بابىلونغا ئەسىر ئېلىپ كەلدى. 17بابىل پادىشاھى ئانىڭ ئورنىغا دادىسىنىڭ ئىنىسى ماتتانىيانى پادىشاھ قىلىپ ،ئانىڭ ئىسمىنى زېدەكىياغا ئۆزگەرتتى. 18زېدەكىيا سەلتەنەتنى باشلىغاندا يىگىرمە بىر ياشتا بولاپ ،يېرۇسالېمدا ئون بىر يىل سەلتەنەت قىلدى .ئانىسىنىڭ ئىسمى ھامباتال بولاپ ، لىبنالىق يەرەمىيانىڭ قىزى. 19ئا پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان ئىشلرنى قىلدى. 20چۈنكى ،پەرۋەردىگارنىڭ غەزىپى بىلەن يېرۇسالېم ۋە يەھادىيەدە ئالرنى قوغلپ چىقارغاچە ،زېدەكىيا بابىل پادىشاھىغا ئاسىيلىق قىلدى. 25باب1ئا سەلتەنەتنىڭ توققازىنچى يىلى ،يەنى ئونىنچى ئايدا ،ئاينىڭ ئونىنچى كۈنى ،بابىل پادىشاھى نەباكەدنەسسار ۋە ئانىڭ بارلىق قوشانلىرى يېرۇسالېمغا قارشى تارۇپ ،ئانىڭغا قارشى جەڭ قىلدى .ئالر ئەتراپىغا قورغان سالدى. 2شەھەر سېدكىيا پادىشاھنىڭ 11-يىلىغىچە قورشاۋدا قالدى. 3تۆتىنچى ئاينىڭ توققازىنچى كۈنى ،شەھەردە ئاچارچىلىق ئەۋج ئالدى ،با يەردىكى كىشىلەر ئۈچۈن نان يوق. 4شەھەر ۋەيران بولدى ،جەڭچىلەرنىڭ ھەممىسى كېچىدە پادىشاھنىڭ باغچىسىدىكى ئىككى تامنىڭ ئوتتارىسىدىكى دەرۋازا يولىدىن قېچىپ كەتتى. 5چالدىلرنىڭ قوشانى پادىشاھنى قوغلپ ،ئانى ئېرىخا تۈزلەڭلىكىدە بېسىپ ئۆتتى .ئانىڭ قوشانلىرى ئانىڭدىن تارقاقلشتى. 6شانىڭ بىلەن ،ئالر پادىشاھنى ئېلىپ ،ئانى بابىل پادىشاھىنىڭ يېنىغا ئېلىپ كەلدى .ئالر ئانىڭغا ھۆكۈم قىلدى. 7ئالر زىدكىيانىڭ ئوغاللىرىنى ئانىڭ كۆز ئالدىدا ئۆلتۈردى ۋە زېدەكىيانىڭ كۆزىنى چىقىرىپ ،ئانى مىس زەنجىر بىلەن باغلپ بابىلونغا ئېلىپ باردى. 8بەشىنچى ئايدا ،يەنى ئاينىڭ يەتتىنچى كۈنى ،يەنى بابىل پادىشاھى نەباكەدنەسسارنىڭ ئون توققازىنچى يىلى ،يەنى بابىل پادىشاھىنىڭ خىزمەتچىسى قاراۋۇلنىڭ باشلىقى ،بابىل پادىشاھىنىڭ خىزمەتچىسى نەبازاردان كەلدى. 9ئا پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىنى ،پادىشاھنىڭ ئۆيىنى ،يېرۇسالېمنىڭ بارلىق ئۆيلىرىنى كۆيدۈردى. 10قاراۋۇلنىڭ قوشانى بىلەن بىللە بولغان چالدىلرنىڭ قوشانلىرى يېرۇسالېمنىڭ سېپىللىرىنى چېقىۋەتتى. 11شەھەردە قالغان قالغان كىشىلەر ۋە بابىل پادىشاھىغا چۈشۈپ كەتكەن قاچقانلر ،نارغان كىشىلەر بىلەن بىللە ،قاراۋۇلنىڭ باشلىقى نەبازارداننى ئېلىپ كەتتى. 12لېكىن قاراۋۇلنىڭ باشلىقى با يەردىكى نامراتلردىن ئۈزۈمزارلىق ۋە باقمىچى بولاشقا قالدى. 13پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىكى مىس تۈۋرۈكلەر ،بازىلر ۋە پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيىدىكى مىس دېڭىزلر چالدىلرنى پارچىلپ ،ئالرنىڭ مىسلىرىنى بابىلونغا ئېلىپ باردى. 14ئالر قازان ،گۈرجەك ،ئاششاق-چۈششەك ،قوشاق ۋە ئالر خىزمەت قىلغان مىس قاچا-قاچىلرنى ئېلىپ كەتتى. 15ئوت ئۆچۈرگۈچىلەر ،قاچا-قاچىلر ۋە ئالتان ،ئالتان ،كۈمۈش ۋە كۈمۈشتىن ياسالغان باياملرنى قوغدىغاچىنىڭ باشلىقى ئېلىپ كەتتى. 16ساليماننىڭ پەرۋەردىگارنىڭ ئۆيى ئۈچۈن ياسىغان ئىككى تۈۋرۈك ،بىر دېڭىز ۋە بازا .با قاچىلرنىڭ ھەممىسىنىڭ مىس ئېغىرلىقى يوق ئىدى. 17بىر تۈۋرۈكنىڭ ئېگىزلىكى ئون سەككىز گەز ،ئانىڭ ئۈستىدىكى باپ مىس ئىدى ،باپنىڭ ئېگىزلىكى ئۈچ گەز ئىدى .گۈل چەمبىرىكى ۋە ئانارنىڭ ئەتراپىدىكى ئانارلرنىڭ ھەممىسى مىستىن ياسالغان بولاپ ،ئالرغا ئوخشاش گۈلچەمبىرەك بىلەن ئىككىنچى تۈۋرۈك بار ئىدى. 18قاراۋۇلنىڭ باشلىقى سەراينى باش روھانىي ،ئىككىنچى روھانىي زېفانىيا ۋە ئىشىكنىڭ ئۈچ قاراۋۇللىرىنى ئېلىپ كەتتى. 19ئا شەھەردىن چىقىپ ،جەڭچىلەرگە تەيىنلەنگەن بىر ئوفىتسېرنى ۋە شەھەردىن تېپىلغان پادىشاھنىڭ ھازۇرىدا تارغان بەش ئادەمنى ۋە با يەردىكى كىشىلەرنى توپلىغان ساھىبجامالنىڭ ئاساسلىق يازغاچىسى ۋە شەھەردە تېپىلغان با دۆلەتتىكى ئون ئالتە ئادەمنى ئېلىپ كەتتى. 20قاراۋۇلنىڭ باشلىقى نىبازاردان بالرنى ئېلىپ ،بابىل پادىشاھىنىڭ رىبلغا ئېلىپ كەلدى. 21بابىل پادىشاھى ئالرنى ئارۇپ ،ئالرنى ھامات يارتىدىكى رىبلدا ئۆلتۈردى .شانىڭ بىلەن يەھادىيە ئالرنىڭ زېمىنىدىن ئېلىپ كېتىلگەن.
2پادىشاھ
22بابىل پادىشاھى نەباكەدنەسسار قالدۇرۇپ كەتكەن يەھادىيە زېمىنىدا قالغان كىشىلەرگە كەلسەك ،ئا ئالرنىڭ ئۈستىدىن شېفاننىڭ ئوغلى ئاخىكامنىڭ ئوغلى گېداليانى ھۆكۈمرانلىق قىلدى. 23پۈتۈن قوشاننىڭ باشلىقلىرى ،ئالر ۋە ئالرنىڭ ئادەملىرى بابىل پادىشاھىنىڭ گېدالىيەنى ۋالىي قىلىپ قويغانلىقىنى ئاڭلىغاندىن كېيىن ، گېدالىيانىڭ مىزپاغا ،ھەتتا نىتانىيانىڭ ئوغلى ئىسمائىلغا ،كارىيانىڭ ئوغلى يوھانانغا ،نېفوفاتلىق تانخامېتنىڭ ئوغلى سېراياغا ۋە ئالرنىڭ مائاكاتنىڭ ئوغلى يازانياغا كەلدى. 24گېدالىيا ئالرغا ۋە ئالرنىڭ ئادەملىرىگە قەسەم قىلىپ ،ئالرغا مانداق دېدى« :چالدىلرنىڭ خىزمەتكارى بولاپ قېلىشتىن قورقماڭلر ،با يەردە تارۇڭلر ۋە بابىل پادىشاھىغا خىزمەت قىلىڭلر .ئا سىلەرگە ياخشى بولىدۇ. 25لېكىن ،يەتتىنچى ئايدا ،ئارۇق خان جەمەتى ئېلىزامانىڭ ئوغلى نىتانىيانىڭ ئوغلى ئىسمائىل كېلىپ ،ئون ئادەم ئانىڭ بىلەن بىللە گېداليانى ئارۇپ ئۆلتۈردى. 26كىچىك ،چوڭ ،قوشاننىڭ باشلىقلىرى ئورنىدىن تارۇپ ،مىسىرغا كەلدى ،چۈنكى ئالر كالدانلىقلردىن قورقاتتى. 27يەھادىيە پادىشاھى يەھوياچىن ئەسىرگە ئېلىنغان يەتتە ۋە ئوتتاز يىلدا ،ئون ئىككىنچى ئايدا ،ئاينىڭ يەتتىنچى ۋە يىگىرمە كۈنى ،ئا ھۆكۈمرانلىق قىلىشقا باشلىغان يىلى بابىل پادىشاھى ئېۋىلمېروداك يەھادىيە پادىشاھى يەھوياچىننىڭ بېشىنى تۈرمىدىن چىقاردى. 28ھەزرىتى ئەيسا ئانىڭغا ياخشىلىق قىلىپ ،ئانىڭ تەختىنى بابىلدىكى پادىشاھلرنىڭ تەختىنىڭ ئۈستىگە قويدى. 29ئا زىنداندىكى كىيىملىرىنى ئالماشتاردى .ئا ئۆمۈر بويى ئانىڭ ئالدىدا نان يەپ تاراتتى. 30ئانىڭ ياردەم پالى پادىشاھنىڭ ئانىڭغا بەرگەن تولاقلىما پالى بولاپ ،ئا ھەر كۈنى ،ئۆمرىنىڭ ھەر كۈنىدە كۈندىلىك نىسبىتى ئىدى.