Uyghur - 4th Book of Maccabees

‫ ‪4‬مەككە مۇكەررەمە كىتابى‬‫‪INTRODUCTION‬‬ ‫بۇ كىتاب قەدىمكى زۇلۇمنىڭ غۇۋا دەھشەتلىرىدىن ياڭرىغان قورقۇنچلۇق گۈلدۈرمامىغا ئوخشايدۇ‪ .‬بۇ سۈرىيەنىڭ زالىمى ئانتاكيانىڭ‬ ‫زىيانكەشلىكىگە ئاساسلنغان بىر باب بولۇپ ‪ ،‬بەزىلەر ئۇنى ئېپىفانىس ‪« ،‬ساراڭ» دەپ ئاتىغان‪ .‬بىرىنچى ئەسىردىكى رىم تارىخىدا مۇنداق‬ ‫ئىككى زالىم خاتىرىلەنگەن ‪ -‬يەنە بىرى كالىگۇل ‪ ،‬ئىككىنچى اارلق ساراڭ‪.‬‬ ‫بۇ يېزىقنىڭ شەكلى نۇتۇق شەكلىدە‪ .‬شۇڭا ئەستايىدىللىق بىلەن نۇتۇقنىڭ خەۋىپى ۋە يىمىرىلىشى ئۇنىڭ دەلىللىرى بەك ۋەيران قىلغۇچ‪ .‬شۇڭا‬ ‫ئۆزگەرمەسلىك ئۇنىڭ لوگىكىسى‪ .‬ئۇنىڭ چوڭقۇرلۇقى ئۇنىڭ تەاەككۇرىنى بەك قالتىس قىلىڭ ‪ -‬ئۇ ئەڭ نۇتۇقنىڭ ئۈلگىسى سۈاىتىدە ئۇنىڭ‬ ‫ئورنىنى ئالىدۇ‪.‬‬ ‫مۇھىم نۇقتا ‪ -‬جاسارەت‪ .‬يازغۇچى ئىلااملنغان اەلسەاە ھەققىدىكى تەسىرلىك بايان بىلەن باشلىنىدۇ‪ .‬بىز بۇ ‪20-‬ئەسىرنى ئەقىل دەۋرى دەپ‬ ‫ئويلپ ‪ ،‬ئۇنى ئەاسانىلەر دەۋرى بىلەن سېلىشتۇرۇشنى خاليمىز ‪ -‬شۇنداقتىمۇ بۇنىڭغا ئوخشاش يېزىق بۇنداق اەرەزگە جەڭ ئېلن قىلىدۇ‪.‬‬ ‫بىز خىرىستىيان دەۋرىدىن بۇرۇنقى بىرىنچى ئەسىرگە مەنسۇپ بولغان يازغۇچىنى تاااليمىز ‪ ،‬ئۇ سەۋەبنىڭ ئېنىق اەلسەاىسىنى بايان قىلىپ ‪،‬‬ ‫بۈگۈنكى كۈندە ئىككى مىڭ يىل ئىلگىرىكىگە ئوخشاشل كۈچلۈك‪.‬‬ ‫قىيناش ئۆيىدىكى كۆزىتىشلەرنىڭ ئورۇنلشتۇرۇشى توختاۋسىز‪ .‬ھازىرقى زامان قۇلىقىمىزدا كىشىنى ھەيران قالدۇرىدىغان نازۇك‬ ‫نەرسىلەرگە ماسلشتى‪ .‬ئارقا‪-‬ئارقىدىن قىيناشلرنىڭ تەاسىلتى (ئەسىرلەردىن كېيىن ئىسپانىيە چارلش ئەسۋابلىرىنى كۆرسىتىدۇ) بىزنىڭ‬ ‫تەمىمىزنى ھەيران قالدۇرىدىغان دەرىجىدە شەرھلەنگەن‪ .‬ھەتتا بوۋاي ‪ ،‬يەتتە ئاكا‪-‬ئۇكا ۋە ئانىنىڭ تۇراقلىق اېرسوناژلىرىنىڭ بارلىققا‬ ‫كېلىشىمۇ بۇ نۇتۇق سۆزلىگۈچىنىڭ جاسارەتنى ئۇرغۇتىدىغان ۋەھشىيلىكىنى يۇمشىتىش ئۈچۈن ھېچ ئىش قىلمايدۇ‪.‬‬ ‫خىرىستىيان چېركاۋىنىڭ قەدىمكى ئاتىلىرى بۇ كىتابنى (بىزدە سۈرىيەنىڭ تەرجىمىسىدىن بار) ئەستايىدىللىق بىلەن يۇقىرى ئەخلق قىممىتى ۋە‬ ‫تەلىم‪-‬تەربىيە ئەسىرى سۈاىتىدە ساقلپ كەلگەن بولۇپ ‪ ،‬شەك‪-‬شۈباىسىزكى ‪ ،‬ئۇنى ئوقۇش ئارقىلىق شەھىدلىك مەيدانىغا قوزغالغان‬ ‫دەسلەاكى خىرىستىيان شېاىتلىرىنىڭ كۆاىنچىسىگە تونۇشلۇق‪.‬‬ ‫‪ 1‬باب‬‫ئىلاامنىڭ سەۋەبلىرى ھەققىدە قەدىمكى دەۋرلەردىن كەلگەن اەلسەاە‪ .‬مەدەنىيەت ئەزەلدىن تېخىمۇ يۇقىرى تەاەككۇرغا ئېرىشەلمىگەن ‪.‬‬ ‫«باستۇرۇش‪». 48-‬ئايەت ئىنسانىيەتنىڭ اۈتكۈل اەلسەاەسىنى يىغىنچاقليدۇ‪.‬‬ ‫‪ 1‬اەلسەاە ئەڭ يۇقىرى دەرىجىدە مەن مۇزاكىرە قىلىشنى ئوتتۇرىغا قويغان سوئال ‪ ،‬يەنى ئىلااملنغان سەۋەب ھەۋەسلەرگە ھۆكۈمرانلىق‬ ‫قىلىش‪-‬قىلماسلىق ؛ مەن ئۇنىڭ اەلسەاىسىگە ئەستايىدىللىق بىلەن دىققەت قىلىمەن‪.‬‬ ‫‪ 2‬چۈنكى بۇ تېما ئادەتتە بىلىمنىڭ بىر تارمىقى سۈاىتىدە زۆرۈر بولۇال قالماستىن ‪ ،‬بەلكى ئۇ ئۆزىنى كونترول قىلىشنى كۆزدە تۇتۇپ ‪ ،‬ئەڭ‬ ‫ئېسىل اەزىلەتلەرنى مەدھىيىلەشنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪ 3‬شۇنداق دېيىشكە بولىدۇكى ‪ ،‬ئەگەر سەۋەب مىزاج ‪ ،‬ئاچكۆزلۈك ۋە شەھۋەتكە اايدىسىز ھەۋەسلەرنى كونترول قىلىدىغانلىقى ئىسپاتلنسا ‪،‬‬ ‫ئۇ يەنە يامان غەرەزلىك ‪ ،‬ئادالەتكە قارشى تۇرىدىغان ۋە مەردلىككە قارشى تۇرىدىغانلر ‪ ،‬يەنى غەزەپ ‪ ،‬ئازاب ۋە قورقۇنچ قاتارلىقلرغا‬ ‫ھەۋەس قىلىدىغانلىقى ئېنىق كۆرسىتىلدى‪.‬‬ ‫‪ 4‬لېكىن ‪ ،‬بەزىلەر «سەۋەب ھەۋەسنىڭ خوجايىنى بولسا ‪ ،‬نېمىشقا ئۇنتۇش ۋە نادانلىقنى كونترول قىلمايدۇ؟» دەپ سورىشى مۇمكىن‪.‬‬ ‫ئۇلرنىڭ ئوبيېكتى مەسخىرە قىلىش‪.‬‬ ‫‪ 5‬بۇنىڭ جاۋابى شۇكى ‪ ،‬ئەقىل ئەقىلنىڭ ئۆزىگە ۋارىسلىق قىلغان نۇقسانلرنى ئەمەس ‪ ،‬بەلكى ئادالەت ۋە مەردلىك ‪ ،‬مىجەزى ۋە ھۆكۈمگە‬ ‫اايدىسىز ھەۋەس ياكى ئەخلق جەھەتتىكى كەمتۈكلۈكلەرنى كونترول قىلىدۇ‪ .‬ھەمدە ئۇلرنىڭ بۇ جەھەتتىكى ھەرىكىتى ھەۋەسنى يوقىتىش‬ ‫ئەمەس ‪ ،‬بەلكى بىزنىڭ ئۇلرغا مۇۋەاپەقىيەتلىك قارشى تۇرۇشىمىز ئۈچۈندۇر‪.‬‬ ‫‪ 6‬مەن ھەر خىل مەنبەلەردىن ئېلىنغان نۇرغۇن مىساللرنى ئېلىپ كېلەلەيتتىم ‪ ،‬بۇ يەردە سەۋەب ئۆزىنى ھەۋەسنىڭ ئۇستازى دەپ‬ ‫ئىسپاتلىدى ‪ ،‬ئەمما مەن ھازىرغىچە بېرەلەيدىغىنىم ئەڭ ياخشى مىسال ‪ ،‬اەزىلەت ‪ ،‬ئېلىئازار ۋە يەتتە ئاكا‪-‬ئۇكا ۋە ئانا ئۈچۈن قازا‬ ‫قىلغانلرنىڭ ئالىيجاناب ھەرىكىتى‪.‬‬ ‫‪ 7‬بۇلرنىڭ ھەممىسى ئازابنى كۆزگە ئىلماسلىق بىلەن ‪ ،‬ھەتتا ئۆلۈمگىچە ‪ ،‬سەۋەبنىڭ ھەۋەسلەردىن ئۈستۈن تۇرىدىغانلىقىنى ئىسپاتلىدى‪.‬‬ ‫‪ 8‬مەن ئۇلرنىڭ اەزىلىتىنى مەدھىيىلەپ بۇ يەردە چوڭايتىشىم مۇمكىن ‪ ،‬ئۇلر ‪ ،‬ئانا بىلەن بىللە بولغان ئەرلەر ‪ ،‬بۇ كۈندە بىز ئەخلق‬ ‫گۈزەللىكى ۋە ياخشىلىقنى سۆيگەنلىكىمىز ئۈچۈن تەبرىكلەيمىز ‪ ،‬بەلكى ئۇلرغا ئېرىشكەن شەرەالەر بىلەن ئۇلرنى تەبرىكلەيمەن‪.‬‬ ‫‪ 9‬ئۇلرنىڭ جاسارىتى ۋە چىدامچانلىقىغا بولغان قايىللىقى ‪ ،‬دۇنيا تەرىپىدىنل ئەمەس ‪ ،‬بەلكى ئۇلرنىڭ ئىجراچىلىرى تەرىپىدىنمۇ ئۇلرنى‬ ‫مىللىتىمىز ھۆكۈمرانلىق قىلغان زۇلۇمنىڭ يىمىرىلىشىنىڭ ئااتورى قىلدى ‪ ،‬ئۇلر چىدامچانلىقى بىلەن زالىمنى مەغلۇب قىلدى ‪ ،‬شۇنداق قىلىپ‬ ‫ئۇلر ئارقىلىق ئۇلرنىڭ دۆلىتى ااكلندى‪.‬‬ ‫‪ 10‬لېكىن مەن ھازىر اۇرسەتنى چىڭ تۇتۇپ ‪ ،‬ئومۇمى نەزەرىيەنى باشلىغاندىن كېيىن ‪ ،‬بۇ ئىشنى مۇزاكىرە قىلىش اۇرسىتىدىن اايدىلىنىمەن ‪،‬‬ ‫ھەمدە مەن ئۇلرنىڭ ھېكايىنى سۆزلەپ ‪ ،‬ھېكمەتلىك خۇداغا شان‪-‬شەرەپ ئاتا قىلىمەن‪.‬‬