Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад 2 Подшоҳон 18-19 2 Подшоҳон 18 1Ва дар соли сеюми Ҳӯшаъ ибни Эло, подшоҳи Исроил, чунин воқеъ шуд, ки Ҳизқиё ибни Оҳоз, подшоҳи Яҳудо, подшоҳӣ кард. 2 Вақте ки ӯ подшоҳ шуд, бисту панҷсола буд ва бисту нӯҳ сол дар Ерусалим подшоҳӣ кард. Номи модараш низ Абӣ буд, духтари Закарё. 3Ва ӯ он чиро, ки дар назари Худованд дуруст буд, ба амал овард, мисли ҳар он чи падараш Довуд карда буд. 4 Ӯ баландиҳоро барҳам дод, ва бутҳоро шикаст, ва Ашераҳоро бурид, ва мори мисинеро, ки Мусо сохта буд, пора-пора кард, зеро ки то он рӯзҳо банӣ-Исроил ба он бухур месӯзонданд ва ӯ онро Наҳуштон номид. 5Ӯ ба Худованд Худои Исроил таваккал кард; ва баъд аз ӯ касе дар миёни ҳамаи подшоҳони Яҳудо ва дар миёни онҳое ки пеш аз ӯ буданд, мисли ӯ набуд. 6Зеро ки ӯ ба Худованд часпид ва аз пайравӣ аз Ӯ дур нашуд, балки аҳкоми Ӯро, ки Худованд ба Мусо амр фармуда буд, риоят кард. 7 Ва Худованд бо ӯ буд; ва ҳар ҷое ки мерафт, муваффақ мешуд; ва ӯ бар зидди подшоҳи Ашшур исён кард ва ба ӯ хизмат накард. 8Ва ӯ фалиштиёнро то Ғазза ва канорҳои он, аз бурҷи посбонон то шаҳри ҳисордор, шикаст дод. 9 Ва дар соли чоруми подшоҳ Ҳизқиё, ки соли ҳафтуми Ҳӯшаъ ибни Эло подшоҳи Исроил буд, чунин воқеъ шуд, ки Шалманосар подшоҳи Ашшур бар зидди Сомария баромад ва онро муҳосира кард. 10Ва баъд аз се сол онро забт карданд: дар соли шашуми Ҳизқиё, яъне соли нӯҳуми Ҳӯшаъ, подшоҳи Исроил, Сомария забт карда шуд. 11Ва подшоҳи Ашшур Исроилро ба Ашшур бурда, онҳоро дар Ҳалаҳ ва дар Ҳабор дар соҳили дарёи Ҷӯзон ва дар шаҳрҳои Модай ҷойгир кард.
1
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
12Зеро ки онҳо ба овози Худованд Худои худ гӯш надоданд, балки аҳди Ӯ ва ҳар он чиро, ки Мусо, бандаи Худованд, амр фармуда буд, поймол карданд, ва ба онҳо гӯш надоданд ва амал накарданд. 13 Дар соли чордаҳуми подшоҳ Ҳизқиё, Санҳериб, подшоҳи Ашшур, бар ҳамаи шаҳрҳои ҳисордори Яҳудо лашкар кашид ва онҳоро забт кард. 14 Ва Ҳизқиё, подшоҳи Яҳудо, ба подшоҳи Ашшур, ба Лохиш фиристода, гуфт: «Ман гуноҳ кардам; аз ман рӯй гардон; ҳар чиро, ки ба дӯши ман гузорӣ, хоҳам кард». Ва подшоҳи Ашшур ба Ҳизқиё, подшоҳи Яҳудо, сесад талант нуқра ва сӣ талант тилло таъин кард. 15Ва Ҳизқиё тамоми нуқраеро, ки дар хонаи Худованд ва дар ганҷинаи хонаи подшоҳ ёфт шуда буд, ба ӯ дод. 16 Дар он вақт Ҳизқиё тиллоро аз дарҳои маъбади Худованд ва аз сутунҳое, ки Ҳизқиё подшоҳи Яҳудо бо онҳо пӯшонида буд, бурида, ба подшоҳи Ашшур дод. 17Ва подшоҳи Ашшур Тартон, Рабсарис ва Рабшоқеро аз Лохиш бо лашкари бузурге ба муқобили Ерусалим назди подшоҳ Ҳизқиё фиристод. Ва онҳо баромада, ба Ерусалим омаданд. Ва вақте ки онҳо баромаданд, омада, дар назди лӯлаи ҳавзи болоӣ, ки дар роҳи саҳрои пуркунанда аст, истоданд. 18Ва ҳангоме ки онҳо подшоҳро фарёд карданд, Элёқим ибни Ҳилқиё, ки сардори хона буд, ва Шебнои котиб ва Юоҳ ибни Ософи котиб назди онҳо берун омаданд. 19Ва Рабшоқе ба онҳо гуфт: «Ҳоло ба Ҳизқиё бигӯед: подшоҳи бузург, подшоҳи Ашшур, чунин мегӯяд: ин ба чӣ эътимод аст, ки ту ба он таваккал мекунӣ? 20 Ту мегӯӣ, ки (аммо инҳо танҳо суханони бемаънӣ ҳастанд): «Ман барои ҷанг маслиҳат ва қувват дорам; акнун ба кӣ таваккал мекунӣ, ки бар зидди ман исён мекунӣ?» 21 Акнун, инак, ту ба асои ин найчаи шикаста, яъне ба Миср, таваккал мекунӣ, ки агар касе ба он такя кунад, ба дасташ афтода, онро сӯрох мекунад; фиръавн, подшоҳи Миср, барои ҳамаи онҳое ки ба ӯ таваккал мекунанд, чунин аст. 22 Аммо агар шумо ба ман бигӯед: "Мо ба Худованд Худои худ таваккал мекунем", оё ин ҳамон касе нест, ки баландиҳо ва қурбонгоҳҳои ӯро Ҳизқиё барҳам додааст ва ба Яҳудо ва Ерусалим гуфтааст: "Шумо пеши ин қурбонгоҳ дар Ерусалим саҷда хоҳед кард?" 23Пас, лутфан, бо оғои ман, подшоҳи Ашшур, аҳд бандед, ва ман ду ҳазор асп ба шумо медиҳам, агар шумо метавонед саворонро бар онҳо таъин кунед. 24 Пас, чӣ тавр ту метавонӣ рӯи яке аз хурдтарин хизматгорони оғои маро гардонӣ ва ба Миср барои аробаҳо ва саворон умед бандӣ? 25Оё ман акнун бе иҷозати Худованд бар ин макон баромадаам, то онро хароб кунам? Худованд ба ман гуфт: «Бар ин замин баромада, онро хароб кун». 26Он гоҳ Элёқим ибни Ҳилқиё, Шебно ва Юоҳ ба Рабшоқе гуфтанд: «Лутфан, бо бандагони худ ба забони арамӣ сухан гӯед, зеро мо онро мефаҳмем; ва бо мо ба забони яҳудӣ дар гӯши мардуме ки бар девор ҳастанд, гап назанед». 27Вале Рабшоқе ба онҳо гуфт: «Оё оғоям маро назди оғоят ва назди ту фиристодааст, то ин суханонро бигӯям? Оё ӯ маро назди мардоне ки бар девор нишастаанд, нафиристод, то ки онҳо бо ту поруи худро бихӯранд ва пешоби худро бинӯшанд?» 28Он гоҳ Рабшоқе бархоста, бо овози баланд ба забони яҳудӣ фарёд зад ва гуфт: «Сухани подшоҳи бузург, подшоҳи Ашшурро бишнавед: 29Подшоҳ чунин мегӯяд: «Бигзор Ҳизқиё шуморо фиреб надиҳад, зеро ки ӯ наметавонад шуморо аз дасти ӯ раҳо кунад. 30Ва бигзор Ҳизқиё шуморо ба Худованд умед бандад ва нагӯяд: «Худованд моро ҳатман раҳо хоҳад кард, ва ин шаҳр ба дасти подшоҳи Ашшур таслим нахоҳад шуд». 31Ба Ҳизқиё гӯш надиҳед, зеро подшоҳи Ашшур чунин мегӯяд: «Бо ман тӯҳфа кунед ва назди ман биёед, ва ҳар кас аз токи худ ва аз дарахти анҷири худ бихӯрад ва аз оби чоҳи худ бинӯшад».
2
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
32То он даме ки ман биёям ва шуморо ба замине мисли замини худатон, ба замини ғалла ва шароб, ба замини нон ва токзорҳо, ба замини равғани зайтун ва асал, бибарам, то ки шумо зинда монед ва намиред; ва ба Ҳизқиё гӯш надиҳед, вақте ки ӯ шуморо фиреб дода, мегӯяд: "Худованд моро раҳо хоҳад кард". 33Оё ягон худои халқҳо тамоми замини худро аз дасти подшоҳи Ашшур раҳо кардааст? 34Куҷоянд худоёни Ҳамот ва Арпод, куҷоянд худоёни Сефарвоим, Ҳена ва Иво? Оё онҳо Сомарияро аз дасти ман раҳо карданд? 35Аз ҳамаи худоёни кишварҳо кистанд, ки замини худро аз дасти ман раҳо кардаанд, ки Худованд Ерусалимро аз дасти ман раҳо кунад? 36 Аммо қавм хомӯш монданд ва ба ӯ ҷавобе надоданд, зеро ки подшоҳ фармон дода буд: «Ба ӯ ҷавоб надиҳед». 37Он гоҳ Элёқим ибни Ҳилқиё, ки нозири хона буд, ва Шебнои котиб ва Юоҳ ибни Ософи котиб бо либосҳои даридаашон назди Ҳизқиё омада, суханони Рабшоқеро ба ӯ нақл карданд. 2 Подшоҳон 19 1 Ва ҳангоме ки подшоҳ Ҳизқиё инро шунид, либосҳояшро дарронда, худро бо палос пӯшонид ва ба хонаи Худованд даромад. 2 Ва ӯ Элёқимро, ки сардори хона буд, ва Шебнои котиб ва пирони коҳинонро, ки палос пӯшида буданд, назди Ишаъёи набӣ, писари Омӯс, фиристод. 3Ва онҳо ба ӯ гуфтанд: «Ҳизқиё чунин мегӯяд: “Имрӯз рӯзи тангӣ ва маломат ва куфр аст, зеро ки кӯдакон ба зоиш расидаанд, ва қуввати таваллуд кардан нест”». 4Шояд Худованд Худои ту ҳамаи суханони Рабшоқеро, ки оғои Ашшур подшоҳи худ ӯро барои таҳқири Худои зинда фиристода буд, бишнавад ва суханонеро, ки Худованд Худои ту шунидааст, маҳкум кунад; бинобар ин, дуои худро барои боқимондагони боқимонда баланд бардор. 5Пас, хизматгорони подшоҳ Ҳизқиё назди Ишаъё омаданд. 6Ва Ишаъё ба онҳо гуфт: «Ба оғои худ чунин бигӯед: Худованд чунин мегӯяд: аз суханоне ки шунидаӣ, ки бандагони подшоҳи Ашшур Маро бо онҳо дашном додаанд, натарс. 7Инак, Ман бар ӯ бод мефиристам, ва ӯ овозае шунида, ба замини худ бармегардад, ва ӯро дар замини худ бо шамшер фурӯ хоҳам гузошт. 8Ва Рабшоқе баргашт ва подшоҳи Ашшурро дид, ки бар зидди Либно меҷангад, зеро шунида буд, ки аз Лохиш рафтааст. 9Ва чун шунид, ки дар бораи Тирҳоқа, подшоҳи Эфиопия, чунин гуфта шудааст: «Инак, ӯ барои ҷанг бо ту берун омадааст». Боз назди Ҳизқиё қосидонро фиристода, гуфтанд: 10Ба Ҳизқиё, подшоҳи Яҳудо, чунин сухан гӯед: «Бигзор Худои ту, ки ба Ӯ таваккал мекунӣ, туро фиреб надиҳад, ки бигӯяд: Ерусалим ба дасти подшоҳи Ашшур таслим нахоҳад шуд». 11Инак, ту шунидаӣ, ки подшоҳони Ашшур бо ҳамаи заминҳо чӣ кор кардаанд, то онҳоро комилан хароб кунанд ва оё ту раҳо хоҳӣ шуд? 12Оё худоёни халқҳое, ки падаронам онҳоро нобуд карда буданд, раҳо карданд, ба монанди Ҷӯзон, Ҳорон, Расеф ва банӣ-Адан, ки дар Талассор буданд? 13Подшоҳи Ҳамот ва подшоҳи Арпод ва подшоҳи шаҳри Сефарвоим, Ҳена ва Иво куҷоянд? 14 Ва Ҳизқиё номаи дасти қосидонро гирифта, онро хонд. Ва Ҳизқиё ба хонаи Худованд рафта, онро дар ҳузури Худованд паҳн кард. 15Ва Ҳизқиё пеши Худованд дуо гуфт ва гуфт: «Эй Худованд Худои Исроил, ки бар каррубиён сокин ҳастӣ, Ту Худои ягонаи ҳамаи салтанатҳои замин ҳастӣ; Ту осмон ва заминро офаридаӣ». 16 Эй Худованд, гӯши Худро хам карда, бишнав; чашмони Худро, эй Худованд, кушода, бубин; ва суханони Санҳерибро бишнав, ки ӯро фиристодааст, то Худои Зиндаро таҳқир кунад. 17Дар ҳақиқат, эй Худованд, подшоҳони Ашшур халқҳо ва заминҳои онҳоро хароб кардаанд,
3
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
18Ва худоёни онҳоро ба оташ андохтанд, зеро ки онҳо худоён набуданд, балки маҳсули дастҳои одамӣ, чӯб ва санг буданд; бинобар ин онҳоро нобуд карданд. 19Пас, эй Худованд Худои мо, аз Ту илтимос мекунам, ки моро аз дасти ӯ наҷот деҳ, то ҳамаи салтанатҳои замин бидонанд, ки Ту Худованд Худои ягона ҳастӣ. 20Он гоҳ Ишаъё ибни Омӯс назди Ҳизқиё фиристода, гуфт: «Худованд Худои Исроил чунин мегӯяд: он чиро, ки ту дар ҳаққи Санҳериб, подшоҳи Ашшур, ба Ман дуо гуфтӣ, шунидам». 21Ин аст сухане ки Худованд дар бораи ӯ гуфтааст: духтари бокираи Сион аз ту нафрат кардааст ва туро масхара кардааст; духтари Ерусалим сарашро ба ту ҷунбондааст. 22 Киро ту маломат ва куфр гуфтаӣ? Ва овози худро баланд кардаӣ ва чашмони худро ба боло баланд кардаӣ? Ки бар зидди Қуддуси Исроил аст. 23Ту ба воситаи қосидони худ Худовандро маломат кардаӣ ва гуфтаӣ: «Бо аробаҳои сершумори худ ба қуллаҳои кӯҳҳо, ба доманакӯҳҳои Лубнон баромадаам ва дарахтони баланди арз ва дарахтони беҳтарини арчаро мебурам, ва ба манзилҳои канори ӯ ва ба ҷангали Кармели ӯ медароям». 24 Ман обҳои бегонаро кофта, нӯшидам, ва бо кафи пойҳоям ҳамаи дарёҳои маконҳои муҳосирашударо хушк кардам. 25Оё ту нашунидаӣ, ки аз қадимулайём чӣ гуна ин корро кардаам ва аз қадимулайём онро муқаррар кардаам? Акнун ман онро ба амал овардаам, то ки ту шаҳрҳои девордорро ба теппаҳои хароб табдил диҳӣ. 26Аз ин рӯ, сокинони онҳо қувват надоштанд, ба ҳарос афтоданд ва хиҷил шуданд; онҳо мисли алафи саҳро ва мисли гиёҳи сабз, мисли алафи болои бомҳо, ва мисли ғаллае буданд, ки пеш аз сабзидан хушк шудааст. 27Вале Ман маскани туро медонам, ва баромадан ва даромаданатро, ва хашми туро бар ман. 28Азбаски хашми ту бар ман ва ғурри ту ба гӯши ман расидааст, Ман қалмоқамро дар бинии ту ва лаҷоми худро дар лабҳоят хоҳам гузошт, ва туро бо роҳе ки аз он омадаӣ, бармегардонам. 29 Ва ин барои ту аломате хоҳад буд: имсол шумо он чиро, ки аз худ мерӯяд, ва дар соли дуюм он чиро, ки аз он мерӯяд, хоҳед хӯрд; ва дар соли сеюм кишт кунед ва дарав кунед, ва токзорҳо шинонед ва меваи онро бихӯред. 30Ва боқимондае ки аз хонадони Яҳудо раҳо шудаанд, боз дар поён реша хоҳанд зад ва дар боло мева хоҳанд дод. 31 Зеро ки боқимонда аз Ерусалим берун хоҳанд омад, ва наҷотёфтагон аз кӯҳи Сион; рашки Худованди лашкарҳо инро ба амал хоҳад овард. 32Бинобар ин, Худованд дар бораи подшоҳи Ашшур чунин мегӯяд: «Ӯ ба ин шаҳр надарояд, ва тир нахоҳад андохт, ва бо сипар пеши он нахоҳад омад, ва деворе бар он нахоҳад андохт». 33 Бо роҳе, ки омадааст, бо он хоҳад баргашт, ва ба ин шаҳр нахоҳад омад, мегӯяд Худованд. 34Зеро Ман ин шаҳрро ба хотири Худам ва ба хотири бандаам Довуд муҳофизат хоҳам кард, то онро наҷот диҳам. 35 Ва дар он шаб чунин воқеъ шуд, ки фариштаи Худованд берун омада, саду ҳаштоду панҷ ҳазор нафарро дар ӯрдугоҳи ашшуриён кушт. Ва вақте ки онҳо субҳи барвақт бархостанд, инак, ҳамаашон ҷасадҳои мурда буданд. 36Пас Санҳериб, подшоҳи Ашшур, рафт ва баргашт ва дар Нинве маскан гирифт. 37 Ва ҳангоме ки ӯ дар хонаи худои худ Нисрох ибодат мекард, писаронаш Адраммалек ва Шарезер ӯро бо шамшер заданд ва ба замини Арманистон фирор карданд. Ва писараш Асарҳаддон ба ҷои ӯ подшоҳ шуд.
4
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
2 Вақоеънома 32:1-23 1Пас аз ин ҳодисаҳо ва барқарор шудани он, Санҳериб, подшоҳи Ашшур, омада, ба Яҳудо ворид шуд ва дар муқобили шаҳрҳои ҳисордор ӯрду зад ва фикр кард, ки онҳоро барои худ ба даст орад. 2Ва Ҳизқиё дид, ки Санҳериб омадааст ва қасд дорад бар зидди Ерусалим ҷанг кунад, 3 Ӯ бо ашрофон ва сарбозони худ машварат кард, то оби чашмаҳоеро, ки берун аз шаҳр буданд, банд кунанд ва онҳо ба ӯ кӯмак карданд. 4Ва мардуми зиёде ҷамъ омаданд, ва ҳамаи чашмаҳо ва ҷӯйбореро, ки аз миёнаи замин мегузашт, бастанд ва гуфтанд: «Чаро подшоҳони Ашшур бояд биёянд ва оби фаровон пайдо кунанд?» 5Ва ӯ худро қувват бахшид, ва тамоми девори шикастаро аз нав обод кард ва онро то бурҷҳо баланд кард, ва девори дигаре аз берун сохт, ва Миллӯро дар шаҳри Довуд таъмир кард ва тирҳо ва сипарҳои зиёде сохт. 6 Ва ӯ сардорони ҷангро бар қавм таъин кард ва онҳоро назди худ дар кӯчаи дарвозаи шаҳр ҷамъ кард ва бо онҳо суханони дилгармкунанда гуфт: 7Қавӣ ва далер бошед, аз подшоҳи Ашшур ва аз тамоми издиҳоме ки бо ӯ ҳастанд, натарсед ва ҳаросон нашавед, зеро бо мо аз бо ӯ бештар аст. 8 Бо ӯ бозуи башар аст, вале бо мо Худованд Худои мост, ки ба мо кӯмак мекунад ва дар ҷангҳои мо меҷангад. Ва қавм ба суханони Ҳизқиё, подшоҳи Яҳудо, такя карданд. 9Пас аз ин, Санҳериб, подшоҳи Ашшур, хизматгорони худро ба Ерусалим фиристод, — ки худаш Лохишро муҳосира карда буд ва тамоми қувваташро бо худ дошт — назди Ҳизқиё, подшоҳи Яҳудо, ва ба тамоми Яҳудое ки дар Ерусалим буданд, фиристод ва гуфт: 10Санҳериб, подшоҳи Ашшур, чунин мегӯяд: «Шумо ба чӣ умед доред, ки дар Ерусалим дар муҳосира истодаед?» 11Оё Ҳизқиё шуморо водор намекунад, ки худро аз гуруснагӣ ва ташнагӣ бимиред ва бигӯяд: «Худованд Худои мо моро аз дасти подшоҳи Ашшур раҳо хоҳад кард?» 12 Оё ҳамон Ҳизқиё баландиҳо ва қурбонгоҳҳои ӯро аз байн набурдааст ва ба Яҳудо ва Ерусалим амр надодааст, ки: «Шумо пеши як қурбонгоҳ саҷда кунед ва бар он бухур бисӯзонед?» 13Оё шумо намедонед, ки ман ва падаронам ба ҳамаи мардуми дигар заминҳо чӣ кардаем? Оё худоёни халқҳои он заминҳо метавонистанд заминҳои худро аз дасти ман раҳо кунанд? 14Аз ҳамаи худоёни он халқҳое, ки падаронам онҳоро комилан нобуд карданд, кист, ки тавонад қавми худро аз дасти ман раҳо кунад, то ки Худои шумо шуморо аз дасти ман раҳо кунад? 15Пас, бигзор Ҳизқиё шуморо фиреб надиҳад ва ба ин тариқ шуморо фиреб надиҳад ва ба ӯ бовар накунед, зеро ҳеҷ худои ҳеҷ халқ ё салтанате натавонист қавми худро аз дасти ман ва аз дасти падаронам раҳо кунад; пас Худои шумо шуморо аз дасти ман раҳо нахоҳад кард! 16Ва бандагонаш боз ҳам бештар бар зидди Худованд Худо ва бар зидди бандаи Ӯ Ҳизқиё сухан гуфтанд. 17Вай инчунин номаҳо навишт, то Худованд Худои Исроилро таҳқир кунанд ва бар зидди Ӯ сухан гӯянд ва бигӯяд: «Чунон ки худоёни халқҳои дигар халқи худро аз дасти ман раҳо накардаанд, Худои Ҳизқиё низ қавми Худро аз дасти ман раҳо нахоҳад кард». 18 Он гоҳ онҳо бо овози баланд ба мардуми Ерусалим, ки дар девор буданд, бо забони яҳудӣ дод заданд, то онҳоро тарсонанд ва ба изтироб андозанд, то ки шаҳрро забт кунанд. 19 Ва онҳо бар зидди Худои Ерусалим, мисли бар зидди худоёни мардуми замин, ки кори дастҳои инсон буданд, сухан меронданд. 20Ва барои ҳамин подшоҳ Ҳизқиё ва пайғамбар Ишаъё писари Омӯс дуо гуфтанд ва ба осмон фарёд заданд.
5
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
21 Ва Худованд фариштаеро фиристод, ки ҳамаи мардони далеру шуҷоъ ва сардорон ва сардоронро дар ӯрдугоҳи подшоҳи Ашшур нобуд кард. Пас, ӯ бо шармандагӣ ба замини худ баргашт. Ва ҳангоме ки ӯ ба хонаи худои худ даромад, онҳое ки аз шиками ӯ берун омада буданд, ӯро дар он ҷо бо шамшер куштанд. 22Ва Худованд Ҳизқиё ва сокинони Ерусалимро аз дасти Санҳериб, подшоҳи Ашшур, ва аз дасти ҳамаи дигарон наҷот дод ва онҳоро аз ҳар тараф роҳнамоӣ кард. 23 Ва бисёриҳо ба Ерусалим барои Худованд тӯҳфаҳо ва ба Ҳизқиё, подшоҳи Яҳудо, тӯҳфаҳо оварданд, ва аз он вақт инҷониб ӯ дар назари ҳамаи халқҳо бузург шуд.
Ишаъё 36-37 Ишаъё 36 1Ва дар соли чордаҳуми подшоҳ Ҳизқиё, Санҳериб, подшоҳи Ашшур, бар ҳамаи шаҳрҳои мустаҳками Яҳудо лашкар кашид ва онҳоро забт кард. 2Ва подшоҳи Ашшур Рабшоқеро аз Лохиш ба Ерусалим назди подшоҳ Ҳизқиё бо лашкари бузурге фиристод, ва ӯ дар назди лӯлаи ҳавзи болоӣ, дар роҳи саҳрои пуркунанда, истод. 3 Он гоҳ Элёқим, писари Ҳилқиё, ки сардори хона буд, ва Шебно, котиб, ва Юаҳ, писари Ософ, ки котиб буд, назди ӯ берун омаданд. 4Ва Рабшоқе ба онҳо гуфт: «Ба Ҳизқиё бигӯед: подшоҳи бузург, подшоҳи Ашшур, чунин мегӯяд: ин чӣ эътимодест, ки ту ба он таваккал мекунӣ? 5 «Ман мегӯям, — мегӯӣ ту, — аммо инҳо танҳо суханони бемаънӣ ҳастанд, — ман барои ҷанг маслиҳат ва қувват дорам; акнун ба кӣ таваккал мекунӣ, ки бар зидди ман исён мекунӣ? 6 Инак, ту ба асои ин найши шикаста, ба Миср, таваккал мекунӣ; агар касе ба он такя кунад, ба дасташ афтода, онро сӯрох мекунад; фиръавн, подшоҳи Миср, барои ҳамаи онҳое ки ба ӯ таваккал мекунанд, чунин аст. 7Аммо агар ба ман бигӯӣ: «Мо ба Худованд Худои худ таваккал мекунем», оё ин ҳамон касе нест, ки баландиҳо ва қурбонгоҳҳои ӯро Ҳизқиё барҳам додааст ва ба Яҳудо ва Ерусалим гуфтааст: «Шумо пеши ин қурбонгоҳ саҷда хоҳед кард?» 8 Пас, лутфан, ба оғои худ, подшоҳи Ашшур, ваъда диҳед ва ман ба шумо ду ҳазор асп медиҳам, агар шумо метавонед саворонро бар онҳо таъин кунед. 9 Пас, чӣ тавр ту метавонӣ рӯи яке аз хурдтарин хизматгорони оғои маро гардонӣ ва ба Миср барои аробаҳо ва саворон умед бандӣ? 10Оё ман акнун бе иҷозати Худованд бар ин замин баромадаам, то онро хароб кунам? Худованд ба ман гуфт: «Бар ин замин баромада, онро хароб кун». 11Он гоҳ Элёқим, Шебно ва Юоҳ ба Рабшоқе гуфтанд: «Лутфан, бо бандагони худ ба забони арамӣ сухан гӯед, зеро мо онро мефаҳмем; ва бо мо ба забони яҳудӣ, ба гӯши мардуме ки бар девор ҳастанд, гап назанед». 12Вале Рабшоқе гуфт: «Оё оғоям маро назди оғоят ва назди ту фиристод, то ин суханонро бигӯям? Оё ӯ маро назди одамоне ки бар девор нишастаанд, нафиристод, то ки онҳо бо шумо поруи худро бихӯранд ва пешоби худро бинӯшанд?» 13 Он гоҳ Рабшоқе бархост ва бо овози баланд ба забони яҳудӣ фарёд зад ва гуфт: «Суханони подшоҳи бузург, подшоҳи Ашшурро бишнавед». 14Подшоҳ чунин мегӯяд: «Бигзор Ҳизқиё шуморо фиреб надиҳад, зеро ки ӯ наметавонад шуморо раҳо кунад». 15Ва бигзор Ҳизқиё шуморо ба Худованд умед бандад ва нагӯяд: «Худованд моро ҳатман раҳо хоҳад кард; ин шаҳр ба дасти подшоҳи Ашшур таслим нахоҳад шуд». 16Ба Ҳизқиё гӯш надиҳед, зеро подшоҳи Ашшур чунин мегӯяд: «Бо ман тӯҳфа кунед ва назди ман биёед; ва ҳар кас аз токи худ ва аз дарахти анҷири худ бихӯред ва аз оби чоҳи худ бинӯшед;
6
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
17То он даме ки ман биёям ва шуморо ба замине мисли замини худатон, ба замини ғалла ва шароб, ба замини нон ва токзорҳо барам. 18Эҳтиёт бошед, ки Ҳизқиё шуморо фиреб дода, нагӯяд: «Худованд моро раҳо хоҳад кард». Оё ягон худои халқҳо замини худро аз дасти подшоҳи Ашшур раҳо кардааст? 19Худоёни Ҳамот ва Арфод куҷоянд ва худоёни Сефарвоим куҷоянд? Оё онҳо Сомарияро аз дасти ман раҳо карданд? 20Кистанд аз ҳамаи худоёни ин заминҳо, ки замини худро аз дасти ман раҳо кардаанд, ки Худованд Ерусалимро аз дасти ман раҳо кунад? 21 Аммо онҳо хомӯш монданд ва ба ӯ ҷавобе надоданд, зеро ки подшоҳ фармон дода буд: «Ба ӯ ҷавоб надиҳед». 22Он гоҳ Элёқим, писари Ҳилқиё, ки сардори хона буд, ва Шебнои котиб ва Юоҳ, писари Ософи котиб, бо либосҳои дарида назди Ҳизқиё омаданд ва суханони Рабшоқеро ба ӯ нақл карданд. Ишаъё 37 1 Ва ҳангоме ки подшоҳ Ҳизқиё инро шунид, либосҳояшро дарронда, худро бо палос пӯшонид ва ба хонаи Худованд даромад. 2 Ва ӯ Элёқимро, ки сардори хона буд, ва Шебнои котиб ва пирони коҳинонро, ки палос пӯшида буданд, назди Ишаъёи набӣ, писари Омӯс, фиристод. 3Ва ба ӯ гуфтанд: «Ҳизқиё чунин мегӯяд: “Имрӯз рӯзи тангӣ ва маломат ва куфр аст, зеро ки кӯдакон ба зоиш расидаанд, ва қуввати таваллуд кардан нест”». 4Шояд Худованд Худои ту суханони Рабшоқеро, ки оғои Ашшур подшоҳи худ ӯро барои таҳқири Худои зинда фиристодааст, бишнавад ва суханонеро, ки Худованд Худои ту шунидааст, маҳкум кунад; бинобар ин, дуои худро барои боқимондагон баланд бардор. 5Пас, хизматгорони подшоҳ Ҳизқиё назди Ишаъё омаданд. 6Ва Ишаъё ба онҳо гуфт: «Ба оғои худ чунин бигӯед: Худованд чунин мегӯяд: аз суханоне ки шунидаӣ, ки бандагони подшоҳи Ашшур Маро дашном додаанд, натарс. 7Инак, Ман бар ӯ бод мефиристам, ва ӯ овозае шунида, ба замини худ бармегардад, ва ӯро дар замини худ бо шамшер фурӯ меандозам. 8Ва Рабшоқе баргашт ва подшоҳи Ашшурро дид, ки бар зидди Либно меҷангад, зеро шунида буд, ки аз Лохиш рафтааст. 9Ва ӯ шунид, ки дар бораи Тирҳақо, подшоҳи Эфиопия, чунин суханон шунида шуданд: «Ӯ барои ҷанг бо ту берун омадааст». Ва ҳамин ки инро шунид, назди Ҳизқиё қосидонро фиристод ва гуфтанд: 10Ба Ҳизқиё, подшоҳи Яҳудо, чунин сухан гӯед: «Бигзор Худои ту, ки ба Ӯ таваккал мекунӣ, туро фиреб надиҳад ва гӯяд: Ерусалим ба дасти подшоҳи Ашшур таслим нахоҳад шуд». 11Инак, ту шунидаӣ, ки подшоҳони Ашшур бо ҳамаи заминҳо чӣ кор кардаанд, то онҳоро комилан хароб кунанд; ва оё ту наҷот хоҳӣ ёфт? 12Оё худоёни халқҳое, ки падаронам онҳоро нобуд карда буданд, раҳо карданд, ба монанди Ҷӯзон ва Ҳорон ва Расеф ва банӣ-Адан, ки дар Телассор буданд? 13Подшоҳи Ҳамот ва подшоҳи Арфод ва подшоҳи шаҳри Сефарвоим, Ҳена ва Иво куҷоянд? 14 Ва Ҳизқиё номаро аз дасти қосидон гирифта, онро хонд ва Ҳизқиё ба хонаи Худованд рафта, онро дар ҳузури Худованд паҳн кард. 15Ва Ҳизқиё ба Худованд дуо гуфта, гуфт: 16Эй Худованди лашкарҳо, Худои Исроил, ки бар каррубиён сокин ҳастӣ, Ту Худои ягонаи ҳамаи салтанатҳои замин ҳастӣ: Ту осмон ва заминро офаридаӣ. 17 Гӯши Худро хам кун, эй Худованд, ва бишнав; чашмони Худро кушо, эй Худованд, ва бубин; ва ҳамаи суханони Санҳерибро бишнав, ки Худои зиндаро маломат кардааст. 18Ба ростӣ, эй Худованд, подшоҳони Ашшур ҳамаи халқҳо ва кишварҳояшонро хароб кардаанд,
7
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
19Ва худоёни онҳоро ба оташ андохтанд, зеро ки онҳо худоён набуданд, балки маҳсули дастҳои одамӣ, чӯб ва санг буданд; бинобар ин онҳоро нобуд карданд. 20Пас, эй Худованд Худои мо, моро аз дасти ӯ наҷот деҳ, то ҳамаи салтанатҳои замин бидонанд, ки Ту Худованд ҳастӣ, танҳо Ту. 21Он гоҳ Ишаъё ибни Омӯс назди Ҳизқиё фиристода, гуфт: «Худованд Худои Исроил чунин мегӯяд: азбаски ту дар бораи Санҳериб, подшоҳи Ашшур, назди Ман дуо гуфтӣ. 22Ин аст сухане ки Худованд дар бораи ӯ гуфтааст: духтари бокира, аз ту нафрат карда, туро масхара кардааст; духтари Ерусалим сарашро ба ту ҷунбондааст. 23 Киро ту маломат ва куфр гуфтаӣ? Ва овози худро баланд кардаӣ ва чашмони худро ба боло баланд кардаӣ? Ки бар зидди Қуддуси Исроил аст. 24 Ту ба воситаи бандагонат Худовандро таҳқир карда, гуфтаӣ: «Бо аробаҳои сершумори худ ман ба қуллаҳои кӯҳҳо, ба доманакӯҳҳои Лубнон баромадаам, ва арзҳои баланд ва дарахтони арчаи беҳтарини онро буридаам, ва ба баландии канори ӯ ва ба ҷангали Кармели ӯ дохил хоҳам шуд». 25 Ман чоҳ кофтам ва об нӯшидам, ва бо кафи пойҳоям ҳамаи дарёҳои муҳосирашударо хушк кардам. 26Оё ту нашунидаӣ, ки аз қадимулайём чӣ гуна онро анҷом додаам, ва аз қадимулайём онро муқаррар кардаам? Акнун ман онро ба амал овардаам, то ки ту шаҳрҳои мустаҳкамро ба теппаҳои хароб табдил диҳӣ. 27Аз ин рӯ, сокинони онҳо қувват надоштанд, ба ҳарос афтоданд ва хиҷолатзада шуданд: онҳо мисли алафи саҳро ва мисли гиёҳи сабз, мисли алафи болои бомҳо, ва мисли ғаллае буданд, ки пеш аз сабзидан хушк шудааст. 28Вале Ман маскани туро медонам, ва баромадан ва даромаданатро, ва хашми туро бар ман. 29Азбаски хашми ту бар ман ва ғазаби ту ба гӯши ман расидааст, Ман қалмоқамро дар бинии ту ва лаҷоми худро дар лабҳоят хоҳам гузошт, ва туро бо роҳе ки аз он омадаӣ, бармегардонам. 30 Ва ин барои ту аломате хоҳад буд: имсол шумо он чиро, ки аз худ мерӯяд, хоҳед хӯрд; ва соли дуюм он чиро, ки аз он мерӯяд; ва дар соли сеюм кишт кунед ва дарав кунед, ва токзорҳо шинонед ва меваи онро бихӯред. 31Ва боқимондае ки аз хонадони Яҳудо раҳо шудаанд, боз реша дар поён хоҳанд зад ва дар боло мева хоҳанд дод. 32 Зеро ки боқимонда аз Ерусалим берун хоҳанд омад, ва наҷотёфтагон аз кӯҳи Сион; рашки Худованди лашкарҳо инро ба амал хоҳад овард. 33Бинобар ин, Худованд дар бораи подшоҳи Ашшур чунин мегӯяд: «Ӯ ба ин шаҳр нахоҳад омад, ва ба он ҷо тир нахоҳад андохт, ва бо сипарҳо пеши он нахоҳад омад, ва деворе бар он нахоҳад андохт». 34 Бо роҳе, ки омадааст, бо он хоҳад баргашт, ва ба ин шаҳр нахоҳад омад, мегӯяд Худованд. 35Зеро Ман ин шаҳрро ба хотири Худам ва ба хотири бандаам Довуд муҳофизат хоҳам кард, то онро наҷот диҳам. 36 Он гоҳ фариштаи Худованд берун омада, саду ҳаштоду панҷ ҳазор нафарро дар ӯрдугоҳи ашшуриён кушт, ва вақте ки онҳо субҳи барвақт бархостанд, инак, ҳамаашон ҷасадҳои мурда буданд. 37Пас Санҳериб, подшоҳи Ашшур, рафт ва баргашт ва дар Нинве маскан гирифт. 38 Ва ҳангоме ки ӯ дар хонаи худои худ Нисрох ибодат мекард, писаронаш Адраммалек ва Шарезер ӯро бо шамшер заданд ва ба замини Арманистон фирор карданд; ва писараш Асарҳаддун ба ҷои ӯ подшоҳ шуд.
8
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
Тақсимоти оят ба оят Қиссаи таърихии Ҳизқиё, Ишаъё, Санҳериб ва Рабшоқе дар се ҷои асосӣ дар Аҳди Қадим сабт шудааст: 2 Подшоҳон 18-19 , Ишаъё 36-37 ва 2 Вақоеънома 32 . Дар зер таҳлили оят ба оят бо порчаҳои мувозӣ аз " Тарҷумаи шоҳ Ҷеймс" ва дарсҳои асосӣ оварда шудааст. 1. Садоқати Ҳизқиё ва ислоҳоти аввалин 2 Подшоҳон 18:1–3 – Ҳизқиё дар синни 25-солагӣ подшоҳии худро дар Яҳудо оғоз мекунад ва «он чиро, ки дар назари Худованд дуруст буд», ба амал меорад. 2 Подшоҳон 18:4 — Ӯ баландиҳоро барҳам медиҳад, бутҳоро мешиканад, бутхонаҳоро мебурад ва мори мисинро (Неҳуштон), ки Мусо сохта буд, пора-пора мекунад, зеро Исроил ба он бухур сӯзонданро сар карда буд. 2 Подшоҳон 18:5–7a – «Ӯ ба Худованд Худои Исроил таваккал кард; ва баъд аз ӯ дар байни ҳамаи подшоҳони Яҳудо касе мисли ӯ набуд...» Худованд бо ӯст ва ҳар ҷое ки меравад, муваффақ мешавад. 2 Подшоҳон 18:7б–8 – Ӯ бар зидди подшоҳи Ашшур (аз хизмат ба ӯ саркашӣ карда) шӯриш бардошта, фалиштиёнро то Ғазза шикаст медиҳад. 2 Вақоеънома 32:1–8 – Ҳизқиё бо дидани наздикшавии Санҳериб, бо ашрофонаш машварат мекунад, то манбаъҳои обро дар беруни Ерусалим боздоранд, деворҳо ва бурҷҳоро месозанд, силоҳ месозанд ва мардумро рӯҳбаланд мекунанд: «Қавӣ ва далер бошед... бо Ӯ бозуи башар аст; вале бо мо Худованд Худои мост, ки ба мо кӯмак мекунад ва дар ҷангҳои мо меҷангад» (2 Вақоеънома 32:7–8). 2. Суқути Сомария ва ҳуҷуми Ашшур 2 Подшоҳон 18:9–12 – Дар соли 4-уми Ҳизқиё, Салманассар, подшоҳи Ашшур, Сомарияро (Подшоҳии Шимолии Исроил) муҳосира карда, онро дар соли 6-уми Ҳизқиё забт мекунад, зеро Исроил «ба овози Худованд Худои худ гӯш надоданд». 2 Подшоҳон 18:13 / Ишаъё 36:1 – Дар соли чордаҳуми Ҳизқиё, Санҳериб, подшоҳи Ашшур, бар зидди ҳамаи шаҳрҳои мустаҳками Яҳудо лашкар кашида, онҳоро забт мекунад. 2 Подшоҳон 18:14–16 – Дар лаҳзаи тарс, Ҳизқиё ба Санҳериб дар Лохиш боҷ фиристод ва гуфт: «Ман гуноҳ кардам; аз ман рӯй гардон; ҳар чизеро, ки ба ман супорӣ, ман бар дӯш хоҳам гирифт». Ӯ 300 талант нуқра ва 30 талант тилло пардохт кард ва ҳатто тиллоро аз дарҳо ва сутунҳои маъбади Худованд берун кашид. 3. Тамасхурҳои Рабшоқ ва ҷанги равонӣ 2 Подшоҳон 18:17–18 / Ишаъё 36:2–3 – Санҳериб Тартон, Рабсариён ва Рабшоқеро аз Лахиш бо лашкари бузурге ба Ерусалим мефиристад. Онҳо дар назди лӯлаи ҳавзи болоӣ истодаанд. Элёқим, Шебно ва Юоҳ барои пешвози онҳо мебароянд. 2 Подшоҳон 18:19–21 / Ишаъё 36:4–6 – Рабшоқе паёми Санҳерибро мерасонад: «Ин ба чӣ эътимод аст, ки ту ба он таваккал мекунӣ?» Ӯ Яҳудоро барои эътимод ба Миср масхара мекунад ва Мисрро «найи шикаста» меномад, ки дасти ҳар касеро, ки ба он такя мекунад, месӯзонад.
9
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
2 Подшоҳон 18:22 / Ишаъё 36:7 – Рабшоқе кӯшиш мекунад, ки ислоҳоти динии Ҳизқиёро таҳриф кунад ва иддао мекунад, ки Ҳизқиё бо барҳам додани баландиҳо ва қурбонгоҳҳо Худоро хафа кардааст. 2 Подшоҳон 18:23–25 / Ишаъё 36:8–10 – Рабшоқе бо тамасхур 2000 асп пешниҳод мекунад, агар Яҳудо ҳатто метавонад барои онҳо саворон таъмин кунад. Сипас ӯ иддао мекунад, ки худи Худованд ӯро барои нобуд кардани Яҳудо фиристодааст: «Худованд ба ман гуфт: «Бар зидди ин сарзамин баромада, онро хароб кун». 2 Подшоҳон 18:26 / Ишаъё 36:11 – Элёқим, Шебно ва Юоҳ аз Рабшоқе хоҳиш мекунанд, ки ба ҷои забони яҳудиён (ибрӣ) бо забони суриягӣ (арамӣ) гап занад, то мардуми оддии рӯи девор ба воҳима наафтанд. 2 Подшоҳон 18:27–35 / Ишаъё 36:12–20 – Рабшоқе рад мекунад ва ба мардони болои девор бо забони ибронӣ фарёд мезанад. Ӯ аз онҳо хоҳиш мекунад, ки нагузоранд, ки Ҳизқиё онҳоро бо ваъдаҳое, ки Худо онҳоро наҷот медиҳад, фиреб диҳад. Ӯ фахр мекунад, ки ҳеҷ худоёни Ҳамот, Арпод, Сефарвайм ё Сомария заминҳои онҳоро аз Ашшур наҷот надодаанд — пас «дар байни ҳамаи худоёни кишварҳо кистанд, ки замини худро аз дасти ман раҳо кардаанд, ки Худованд Ерусалимро аз дасти ман раҳо кунад?» (2 Подшоҳон 18:35). 2 Подшоҳон 18:36–37 / Ишаъё 36:21–22 – Мардум хомӯш монданд ва ба ӯ як калима ҳам ҷавоб надоданд, чунон ки Ҳизқиё фармон дода буд (“Ба ӯ ҷавоб надиҳед”). Аъзоён бо либосҳои даридаашон назди Ҳизқиё бармегарданд. 4. Ҳизқиё Ишаъё ва ваъдаи аввалини Худовандро меҷӯяд 2 Подшоҳон 19:1–5 / Ишаъё 37:1–5 – Подшоҳ Ҳизқиё либосҳояшро дарронда, худро бо палос мепӯшонад ва ба хонаи Худованд меравад ва Элёқим, Шебно ва пирони коҳинонро назди Ишаъёи пайғамбар мефиристад . Онҳо эълон мекунанд: «Имрӯз рӯзи андӯҳ ва маломат ва куфр аст... бинобар ин дуои худро барои боқимондагон баланд бардор». 2 Подшоҳон 19:6–7 / Ишаъё 37:6–7 – Ишаъё бо каломи Худо ҷавоб медиҳад: «Аз суханоне ки шунидаӣ, ки бандагони подшоҳи Ашшур Маро бо онҳо дашном додаанд, натарс. Инак, Ман ба ӯ бод мефиристам, ва ӯ овозае мешунавад ва ба замини худ бармегардад; ва Ман ӯро дар замини худ бо шамшер хоҳам афтонд». 5. Номаи куфргӯии Рабшоқе ва дуои Ҳизқиё 2 Подшоҳон 19:8–13 / Ишаъё 37:8–13 – Рабшоқе бармегардад ва Санҳерибро мебинад, ки бо Либно меҷангад. Санҳериб шунида, ки Тирҳоқа подшоҳи Эфиопия барои ҷанг бо ӯ берун омадааст, бори дигар ба Ҳизқиё нома мефиристад ва ӯро огоҳ мекунад, ки Худо наметавонад Ерусалимро наҷот диҳад ва халқҳои харобшударо (Ғозон, Ҳорон, Резаф, Телассар) номбар мекунад. 2 Подшоҳон 19:14 / Ишаъё 37:14 – Ҳизқиё номаро аз қосид гирифт, онро хонд ва ба хонаи Худованд рафт ва онро дар пеши Худованд паҳн кард . 2 Подшоҳон 19:15–19 / Ишаъё 37:15–20 – Ҳизқиё дуо мекунад: «Эй Худованд Худои Исроил, ки дар миёни каррубиён сокин ҳастӣ, Ту Худои ягонаи ҳамаи салтанатҳои замин ҳастӣ... Эй Худованд, гӯши Худро хам кун ва бишнав. Эй Худованд, чашмони Худро кушо ва бубин ва суханони Санҳерибро бишнав, ки ӯро барои маломати Худои Зинда фиристодааст». Ӯ эътироф мекунад, ки Ашшур халқҳои дигарро аз сабаби он ки худоёни онҳо чӯбу санг буданд, нобуд кардааст ва дуо мекунад: «Акнун, эй Худованд Худои мо, илтимос мекунам, ки моро аз дасти ӯ наҷот деҳ, то ҳамаи салтанатҳои замин бидонанд, ки Ту Худованд Худо ҳастӣ, танҳо Ту».
10
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
6. Ҷавоби Худо тавассути Ишаъё 2 Подшоҳон 19:20 / Ишаъё 37:21–22 – Ишаъё ба Ҳизқиё паём мефиристад: «Он чиро, ки ту дар ҳаққи Санҳериб, подшоҳи Ашшур, ба Ман дуо кардӣ, шунидам». 2 Подшоҳон 19:21–28 / Ишаъё 37:22–29 – Худованд ғурури Санҳерибро сарзаниш мекунад: «Ту киро маломат ва куфр гуфтаӣ?... ҳатто бар зидди Муқаддаси Исроил». Худо қайд мекунад, ки пирӯзиҳои Ашшур танҳо бо пешгӯӣ ва иродаи илоҳии Ӯ имконпазир буданд («Оё ту нашунидаӣ, ки ман ин корро чӣ тавр кардаам?»). Аз сабаби хашми Санҳериб, Худо эълон мекунад: «Ман қалмоқи худро ба бинии ту ва лаҷоми худро ба лабони ту мегузорам ва туро бо роҳе, ки аз он омадаӣ, бармегардонам». 2 Подшоҳон 19:29–31 / Ишаъё 37:30–32 – Худо ба Яҳудо нишонаи наҷот ва рушд медиҳад: боқимондаи хонадони Яҳудо боз реша дар поён хоҳанд рехт ва дар боло мева хоҳанд дод. 2 Подшоҳон 19:32–34 / Ишаъё 37:33–35 – Худо дар бораи подшоҳи Ашшур ваъда медиҳад: «Ӯ ба ин шаҳр нахоҳад омад, ва тир нахоҳад андохт, ва бо сипар пеши он нахоҳад омад, ва ба он девор нахоҳад андохт... Зеро Ман ин шаҳрро муҳофизат хоҳам кард, то онро ба хотири Худам ва ба хотири бандаам Довуд наҷот диҳам». 7. Дахолати Илоҳӣ ва суқути Санҳериб 2 Подшоҳон 19:35 / Ишаъё 37:36 / 2 Вақоеънома 32:21 – Дар ҳамон шаб, фариштаи Худованд берун омада, 185 000 нафарро дар ӯрдугоҳи ашшуриён кушт . Вақте ки одамон субҳи барвақт аз хоб бедор мешаванд, «инак, ҳама ҷасадҳои мурда буданд». 2 Подшоҳон 19:36 / Ишаъё 37:37 – Санҳериб рафта, ба Нинве бармегардад ва дар он ҷо зиндагӣ мекунад. 2 Подшоҳон 19:37 / Ишаъё 37:38 / 2 Вақоеънома 32:21 – Вақте ки Санҳериб дар хонаи худои худ Нисрох ибодат мекард, писаронаш Адрамелек ва Шарезер ӯро бо шамшер заданд ва ба сарзамини Арманистон фирор карданд. Ба ҷои ӯ писараш Асарҳаддун подшоҳӣ кард.
Дарсҳои асосӣ аз ривоят Фарқи байни созиши инсонӣ ва раҳоии илоҳӣ Ҳизқиё дар аввал кӯшиш кард, ки Санҳерибро бо кашидани тилло аз Маъбад харад (4 Подшоҳон 18:14–16), аммо Ашшур ба ҳар ҳол барои забти пурра баргашт. Шикоят кардан ба душмани Худо кам натиҷа медиҳад; сулҳи пойдор танҳо вақте ба даст омад, ки Ҳизқиё аз такя ба нуқра даст кашид ва пурра ба дуо рӯй овард. Омодагии амалӣ дар якҷоягӣ бо эътимоди рӯҳонӣ Пеш аз оғози муҳосира, Ҳизқиё обро қатъ кард, деворҳоро мустаҳкам кард ва мудофиаҳоро ташкил кард (2 Вақоеънома 32:2–5). Имон ба Худо маънои нодида гирифтани масъулияти амалиро надорад, балки Ҳизқиё эътимоди ниҳоии худро ба Худои Қодир асос дод, на ба қалъаҳои худ. Фарқияти рӯҳонӣ бар зидди масхара ва фиреб Рабшоқе аз тактикаҳои равонӣ истифода мебурд — таҳриф кардани Навиштаҳо, паҳн кардани тарс, зери шубҳа гузоштани қудрати Худо ва кӯшиши ҷудо кардани роҳбарӣ аз мардум (2 Подшоҳон 18:22, 28–35). Фармони Ҳизқиё дар бораи «Ба ӯ ҷавоб надиҳед» хирадмандиро меомӯзонад, ки аз баҳс бо таҳқирҳои куфрӣ худдорӣ кунад ва ба ҷои ин масъаларо мустақиман ба Худо супорад.
11
Фариштаи пурқудрати Худованд Ерусалимро муҳофизат мекунад
Мушкилоти худро дар назди Худованд паҳн кардан Вақте ки Ҳизқиё номаи тарсонандаи Санҳерибро гирифт, онро мустақиман ба маъбад бурд ва «онро дар пеши Худованд паҳн кард» (2 Подшоҳон 19:14). Ин намунаи дуо аст: таҳдидҳо, тарсҳо ва изтиробҳои мушаххасро мустақиман ба ҳузури Худо бурда, онҳоро дар пеши Ӯ ошкоро баён кардан. Ҷалоли Худо ҳамчун авлавияти олӣ дар дуо Ҳизқиё на танҳо барои наҷоти шахсӣ дуо мегуфт; ӯ дуо мекард, ки Худо амал кунад, «то ҳамаи салтанатҳои замин бидонанд, ки Ту Худованд Худо ҳастӣ, танҳо Ту» (2 Подшоҳон 19:19). Дуоҳое, ки ба шарафи Худо нигаронида шудаанд, бо иродаи Ӯ зич мувофиқат мекунанд. Ифтихори Инсон бар зидди Ҳокимияти Худо Санҳериб боварӣ дошт, ки ғалабаҳои низомии ӯ натиҷаи қудрати худи ӯст (4 Подшоҳон 19:23–24). Худо ба ӯ хотиррасон кард, ки ӯ танҳо як абзор дар нақшаи умумии Худост (4 Подшоҳон 19:25–28). Худо ба мағрурон муқобилат мекунад ва ҳеҷ як қудрати дунявӣ наметавонад бар зидди ниятҳои соҳибихтиёрии Ӯ ғолиб ояд.
12