Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema 2 Madzimambo 18-19 2 Madzimambo 18 1 Zvino mugore rechitatu raHoshea mwanakomana waEra mambo waIsraeri, Hezekia mwanakomana waAhazi mambo waJudha wakatanga kubata ushe. 2 Aiva nemakore makumi maviri nemashanu paakatanga kutonga, uye akatonga kwemakore makumi maviri nemapfumbamwe muJerusarema. Zita ramai vake rainziwo Abhi, mwanasikana waZekariya. 3 Akaita zvakarurama pamberi paJehovha, zvichienderana nezvose zvakaitwa nababa vake Dhavhidhi. 4 Akabvisa nzvimbo dzakakwirira, akaputsa zvifananidzo, akatema matanda okunamata nawo, akaputsa nyoka yendarira yakanga yagadzirwa naMozisi; nekuti kusvikira pamazuva iwayo vana vaIsiraeri vaiipisira zvinonhuwira; akaitumidza kuti Nehushitani. 5 Akavimba naJehovha Mwari waIsraeri, zvekuti hapana kana mumwe akamutevera akaita saiye pakati pemadzimambo ese aJudha, kana kune vamwe vakamutangira. 6 Nokuti akanamatira kuna Jehovha, haana kutsauka pakumutevera, asi akachengeta mirairo yake, yakarairwa Mozisi naJehovha. 7 Jehovha akava naye, uye aibudirira kwese kwaaienda, uye akapandukira mambo weAsiriya, haana kumushandira. 8 Akakunda vaFiristia kusvikira kuGaza nemiganhu yayo, kubva pashongwe yevarindi kusvikira kuguta rakakomberedzwa nemasvingo. 9 Zvino mugore rechina ramambo Hezekia, iro raiva gore rechinomwe raHoshea mwanakomana waEra mambo waIsraeri, Sharimaneseri mambo weAsiriya akauya kuzorwisa Samaria, akarikomba. 10 Pakupera kwemakore matatu vakaritora; mugore rechitanhatu raHezekia, iro gore rechipfumbamwe raHoshea mambo waIsraeri, Samaria rakatorwa. 11 Mambo weAsiria akatapa vaIsraeri akavaendesa kuAsiria, akavagarisa muHara, muHabhori, parwizi rweGozani, nomumaguta evaMedhi. 12 nekuti havana kuteerera inzwi raJehovha Mwari wavo, asi vakadarika sungano yake, nezvose zvaakaraira Mozisi muranda waJehovha, vakaramba kuzviteerera, kana kuzviita. 1
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
13 Zvino mugore regumi nemana ramambo Hezekia, Saniheribhi mambo weAsiria akakwira kundorwa nemaguta ose aJudha akakomberedzwa nemasvingo, akaatora. 14 Hezekia mambo weJudha akatumira shoko kuna mambo weAsiriya kuRakishi achiti, “Ndatadza. Dzokai kwandiri, ndicharipa chero chamuchandipa.” Mambo weAsiriya akabhadharisa Hezekia mambo weJudha matarenda esirivha mazana matatu nematarenda egoridhe makumi matatu. 15 Hezekia akamupa sirivha yese yakawanikwa muimba yaJehovha nemupfuma yeimba yamambo. 16 Panguva iyoyo Hezekia akabvisa goridhe pamasuo etemberi yaJehovha nepambiru dzakanga dzafukidzwa naHezekia mambo waJudha, akaripa mambo weAsiriya. 17 Mambo weAsiriya akatuma Tatani, Rabhisarisi, naRabhisheki, kubva kuRakishi, kuenda kuna Mambo Hezekiya neuto guru rehondo kuJerusarema. Vakaenda, vakasvika kuJerusarema. Pavakasvika, vakamira pamugero wedziva rekumusoro, riri pamugwagwa mukuru unoenda kumunda wemusuki. 18 Zvino vakati vadana mambo, Eriakimu mwanakomana waHirikiya, waitarisira imba, naShebhina munyori, naJoa mwanakomana waAsafi munyori wenhoroondo, vakabuda vakaenda kwavari. 19 Mukuru wehondo akati kwavari, "Udzai Hezekia, muti, Zvanzi namambo mukuru, mambo weAsiria, Unovimba nei? 20 Iwe unoti, (asi mashoko acho haana maturo), ndine mazano nesimba rekurwa. Zvino unovimba naniko, zvawandimukira? 21 Zvino, tarira, unovimba netsvimbo yerutsanga urwu rwakapwanyika, irwo Ijipiti, iyo kana munhu akasendama pairi, ichapinda muruoko rwake, yorubaya; ndizvo zvakaita Farao mambo weIjipiti kune vose vanovimba naye. 22 Asi kana mukati kwandiri, Tinovimba naJehovha Mwari wedu, handiye here ane nzvimbo dzakakwirira nearitari dzakabviswa naHezekia, akati kuna Judha neJerusarema, Munofanira kunamata pamberi pearitari iyi muJerusarema? 23 Zvino, ndapota, ipai vimbiso kunashe wangu mambo weAsiriya, uye ndichakupai mabhiza zviuru zviviri, kana muchikwanisa kuisa vatasvi pamusoro pawo. 24 Ungakunda sei mukuru mumwe chete wevaranda vadiki vatenzi wangu, uchivimba neIjipiti kuti uwane ngoro nevatasvi vemabhiza? 25. Zvino ndauya kuzorwa nenzvimbo ino ndisina Jehovha here? Jehovha akati kwandiri, ‘Enda unorwisa nyika ino uiparadze.’ 26 Ipapo Eriyakimu mwanakomana waHirikiya, naShebhina, naJoa, vakati kuna Rabhisheki: “Ndapota, taurai nevashandi venyu nemutauro wechiSiriya, nekuti tinounzwisisa; musataura nesu nemutauro wechiJudha vanhu vari parusvingo vachinzwa.” 27 Asi Rabhisheki akati kwavari, "Ko ishe wangu akandituma kuna tenzi wako nokwauri here kuti nditaure mashoko aya? Haana kundituma here kuvarume vagere parusvingo, kuti vadye ndove yavo, vanwe weti yavo nemi?" 28 Ipapo mukuru wehondo akamira, akadanidzira nenzwi guru nomutauro wevaJudha, akati, “Inzwai shoko ramambo mukuru, mambo weAsiria. 29 Zvanzi namambo, ‘Hezekia ngaarege kukunyengerai, nokuti haagoni kukununurai kubva muruoko rwake. 30 Hezekia ngaarege kukukurudzirai kuti muvimbe naJehovha, achiti, ‘Jehovha achatinunura zvechokwadi,’ uye guta rino harizopiwi muruoko rwamambo weAsiriya.’ 31 Musateerera Hezekia, nokuti zvanzi namambo weAsiria, “Itai sungano neni, muuye kwandiri, mumwe nomumwe wenyu adye mazambiringa ake, mumwe nomumwe muonde wake, mumwe nomumwe anwe mvura inobva muchirongo chake. 32 Kusvikira ndauya ndikakutorai kunyika yakaita senyika yenyu, nyika yezviyo newaini, nyika yechingwa neminda yemizambiringa, nyika yemafuta emiorivhi nouchi, kuti murarame, murege kufa; musateerera Hezekia, kana achikugombedzerai achiti, Jehovha achatirwira. 33 Pane mumwe wevamwari vemamwe marudzi akambonunura nyika yake paruoko rwamambo weAsiriya here?
2
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
34 Vamwari veHamati neAripadhi varipi? Vamwari veSefarvhaimi, Hena neIvha varipi? Vakanunura Samaria kubva muruoko rwangu here? 35 Ndivanaani pakati pavamwari vese venyika vakanunura nyika yavo kubva muruoko rwangu, zvekuti Jehovha angarwira Jerusarema kubva muruoko rwangu? 36 Asi vanhu vakanyarara, havana kumupindura kana shoko rimwe chete, nekuti murayiro wamambo waiti, “Musamupindura.” 37 Ipapo Eriakimu mwanakomana waHirikiya, waitarisira imba, naShebhina munyori, naJoa mwanakomana waAsafi munyori wenhoroondo, vakasvika kuna Hezekia nguo dzavo dzakabvaruka, vakamuudza mashoko aRabhisheki. 2 Madzimambo 19 1 Zvino mambo Hezekia paakazvinzwa, akabvarura nguvo dzake, akafuka masaga, akapinda mumba maJehovha. 2 Akatuma Eriyakimu, aitarisira imba, naShebhina munyori, nevakuru vevapristi, vakapfeka masaga, kumuprofita Isaya mwanakomana waAmozi. 3 Vakati kwaari, “Zvanzi naHezekia, ‘Nhasi izuva rekutambudzika, rekutukwa, uye rekunyomba, nekuti vana vasvika pakuzvarwa, asi hapana simba rekubereka.’ 4 Zvichida Jehovha Mwari wenyu achanzwa mashoko ose aRabhisheki, akatumwa namambo weAsiriya tenzi wake kuti ashore Mwari mupenyu, uye achatuka mashoko aakanzwa naJehovha Mwari wenyu. Saka nyengetererai vakasara.” 5 Naizvozvo varanda vamambo Hezekia vakasvika kuna Isaya. 6 Isaya akati kwavari, "Udzai tenzi wenyu, muti, Zvanzi naJehovha, Usatya mashoko awakanzwa, andakatukwa nawo nevaranda vamambo weAsiria." 7 Tarira, ndichaisa mweya maari, uye achanzwa runyerekupe, odzokera kunyika yake, uye ndichamuwisira pasi nebakatwa munyika yake. 8 Saka Rabhisheki akadzoka, akawana mambo weAsiria achirwa neRibhina, nokuti akanga anzwa kuti akanga abva kuRakishi. 9 Zvino paakanzwa zvichinzi nezvaTirhaka mambo weEtiopia, “Tarira, auya kuzorwa newe,” akatumazve nhume kuna Hezekia achiti, 10 Muti kuna Hezekia mambo weJudha, ‘Mwari wako waunovimba naye ngaarege kukunyengera achiti, “Jerusarema harizopiwi muruoko rwamambo weAsiriya.” 11 Tarira, wakanzwa zvakaitwa nemadzimambo eAsiria kunyika dzose, nokudziparadza chose; zvino iwe ucharwirwa here? 12 Ko vamwari vedzimwe ndudzi dzakaparadzwa namadzibaba angu vakadzirwira here, Gozani, naHarani, naRezefi, navana vaEdheni vaiva paTerasari? 13 Mambo weHamati aripi, namambo weAripadhi, namambo weguta reSefarvhaimi, neHena, neIvha? 14 Hezekia akagamuchira tsamba kubva muruoko rwenhume, akaiverenga; Hezekia akakwira kuimba yaJehovha, akaipetenura pamberi paJehovha. 15 Hezekiya akanyengetera pamberi paJehovha, akati: “Haiwa Jehovha Mwari waIsraeri, imi mugere pamusoro pemakerubhi, ndimi Mwari, imi moga, weumambo hwese hwenyika, ndimi makaita denga nenyika.” 16 Jehovha, rerekai nzeve yenyu, munzwe; vhurai meso enyu, Jehovha, muone; inzwai mashoko aSaniheribhi, aakatuma kuzozvidza Mwari mupenyu. 17 Haiwa Jehovha, chokwadi madzimambo eAsiriya akaparadza marudzi nenyika dzawo, 18 Vakakanda vamwari vavo mumoto, nekuti vakanga vasiri vamwari, asi basa ramaoko avanhu, matanda nematombo; saka vakavaparadza. 19 Zvino, haiwa Jehovha Mwari wedu, tiponesei paruoko rwake, kuti umambo hwese hwepanyika huzive kuti imi ndimi Jehovha Mwari, imi moga.” 20 Ipapo Isaya mwanakomana waAmozi akatumira shoko kuna Hezekia, achiti, "Zvanzi naJehovha Mwari waIsraeri, 'Ndanzwa zvawanyengetera kwandiri pamusoro paSaniheribhi mambo weAsiriya.'
3
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
21 Iri ndiro shoko rakataurwa naJehovha pamusoro pake: Mhandara, mwanasikana weZioni, anokushora, anokuseka; mwanasikana weJerusarema anokudzungudzira musoro wake. 22 Ndianiko wawakatuka uye wawakatuka, uye wakasimudzira inzwi rako pamusoro paani, uye wakatarira kumusoro, iye Mutsvene waIsraeri? 23 Nenhume dzako wakatuka Jehovha, ukati, "Nengoro dzangu zhinji ndakakwira kumusoro kwemakomo, kumativi eRebhanoni, ndichatema misidhari yayo mirefu, nemiti yayo yemisiperesi yakaisvonaka; ndichapinda munzvimbo dzayo dzakasimba, musango reKarimeri." 24 Ndakachera ndikamwa mvura isingazivikanwi, uye netsoka dzangu ndakaomesa nzizi dzose dzenzvimbo dzakakombwa. 25 Hauna kunzwa here kuti ndakazviita kare kare, kuti ndakazvironga kare kare? Zvino ndazviita, kuti iwe uparadze maguta akakomberedzwa namasvingo, ave matongo. 26 Naizvozvo vagari vayo vakanga vasina simba, vakavhunduka uye vakanyadziswa; vakanga vakaita souswa hwesango, semuriwo mutema, seuswa huri pamusoro pedzimba, uye sezviyo zvakatsva zvisati zvakura. 27 Asi ndinoziva kugara kwako, kubuda kwako, kupinda kwako, uye hasha dzako kwandiri. 28 Nokuti hasha dzako pamusoro pangu nekuzvikudza kwako zvasvika munzeve dzangu, ndichaisa chiredzo changu mumhino dzako, netomu rangu mumiromo yako, uye ndichakudzosa nenzira yawakauya nayo. 29 Ichi ndicho chichava chiratidzo kwauri: Gore rino muchadya zvinomera zvoga, mugore rechipiri zvinomerawo; mugore rechitatu mudyare, mukohwe, mudyare minda yemizambiringa, mudye michero yayo. 30 Zvino vakasara veimba yaJudha vachadzika midzi pasi, vobereka michero kumusoro. 31 Nokuti muJerusarema muchabuda vakasara, uye muGomo reZiyoni muchabuda vakapukunyuka. Kushingaira kwaJehovha wehondo kuchazviita. 32 Naizvozvo zvanzi naJehovha pamusoro pamambo weAsiriya: Haangapindi muguta rino, kana kupfura museve imomo, kana kusvika pamberi paro nenhoo, kana kurikomberedza negomo revhu. 33 "Nzira yaakauya nayo, achadzokera nayo; haangapindi muguta rino," ndizvo zvinotaura Jehovha. 34 Nokuti ndichadzivirira guta rino, kuriponesa, nokuda kwangu, uye nokuda kwaDhavhidhi muranda wangu. 35 Zvino zvakaitika usiku ihwohwo kuti mutumwa waJehovha wakabuda, akauraya vanhu vane zviuru zana nemakumi masere nezvishanu mumusasa wevaAsiriya; uye pavakamuka mangwananingwanani, vakaona kuti vose vakanga vafa. 36 Saka Senakeribhi mambo weAsiriya akabva, akaenda, akadzokera, akanogara kuNinevhe. 37 Zvino zvakaitika kuti paakanga achinamata muimba yaNisiroki mwari wake, Adramereki naSharezeri vanakomana vake vakamuuraya nebakatwa, vakatizira kunyika yeAramani, Esarihadhoni mwanakomana wake akamutevera paumambo.
2 Makoronike 32:1-23 1 Mushure mezvinhu izvi, uye kusimba kwazvo, Senakeribhi mambo weAsiria akauya, akapinda muJudha, akadzika misasa pedyo nemaguta akakomberedzwa nemasvingo, achifunga kuatora kuti ave ake. 2 Zvino Hezekia paakaona kuti Senakeribhi asvika, uye kuti aida kurwisa Jerusarema, 3 Akarangana nemachinda ake nevarume vake vane simba kuti vavhare mvura yematsime aiva kunze kweguta; uye vakamubatsira. 4 Saka vanhu vazhinji vakaungana, vakavhara matsime ese nerukova rwaiyerera nepakati penyika, vachiti, “Nei madzimambo eAsiriya achiuya kuzowana mvura yakawanda?” 5 Akazvisimbisawo, akavaka rusvingo rwese rwakanga rwaputsika, akaruvaka kusvika pashongwe, norumwe rusvingo rwekunze, akagadzira Miro muguta raDhavhidhi, akagadzira miseve nenhoo zhinji. 4
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
6 Akagadza vatungamiriri vehondo pamusoro pevanhu, akavaunganidza kwaari pamugwagwa wepasuo reguta, akataura navo zvinyoronyoro achiti, 7 Simbai uye mutsunge mwoyo. Musatya kana kutya mambo weAsiria kana boka rose revanhu vaanavo, nokuti kune vazhinji vari kwatiri kupfuura vari kwaari. 8 Iye ane ruoko rwenyama, asi isu tine Jehovha Mwari wedu kuti atibatsire uye kuti arwe hondo dzedu.” Vanhu vakavimba nemashoko aHezekiya mambo weJudha. 9 Shure kwaizvozvo Saniheribhi mambo weAsiriya akatuma varanda vake kuJerusarema (asi iye pachake akanga akakomba Rakishi, nesimba rake rose raiva naye), kuna Hezekia mambo waJudha, nokuna Judha yose yaiva paJerusarema, achiti, 10 Zvanzi naSaniheribhi mambo weAsiria, Munovimba nei, zvamunogara muJerusarema makakombwa? 11 Hezekia haasi kukukurudzirai here kuti mufe nenzara nenyota, achiti, ‘Jehovha Mwari wedu achatinunura kubva muruoko rwamambo weAsiriya?’ 12 Hezekia uyu haana kubvisa nzvimbo dzake dzakakwirira nearitari dzake here, akaraira Judha neJerusarema, achiti, Munofanira kunamata pamberi pearitari imwe chete, mupise zvinonhuwira pairi? 13 Hamuzivi here zvandakaitira vanhu vose venyika, ini namadzibaba angu? Vamwari vemarudzi enyika idzo vakagona kurwira nyika dzavo paruoko rwangu here? 14 Ndianiko pakati pavamwari vose vendudzi idzo dzakaparadzwa chose namadzibaba angu, wakagona kurwira vanhu vake paruoko rwangu, Mwari wenyu angagona kukurwirai paruoko rwangu? 15 Zvino Hezekia ngaarege kukunyengerai, kana kukukurudzirai nenzira iyi, uye musamutenda; nekuti hakuna mwari werudzi rupi nerupi kana ushe hwakakwanisa kurwira vanhu vake paruoko rwangu neparuoko rwemadzibaba angu; ko Mwari wenyu haangakununurii paruoko rwangu here? 16 Varanda vake vakataura zvakawanda vachishora Jehovha Mwari, uye vachishora muranda wake Hezekia. 17 Akanyorawo tsamba dzekutuka Jehovha Mwari waIsraeri, nekutaura zvakaipa pamusoro pake, achiti, Sezvo vamwari vemamwe marudzi enyika vasina kununura vanhu vavo paruoko rwangu, saizvozvo Mwari waHezekia haanganunuri vanhu vake paruoko rwangu. 18 Ipapo vakadanidzira nenzwi guru nemutauro wevaJudha kuvanhu veJerusarema vaiva parusvingo, kuti vavatyisidzire, uye kuti vavavhundutse, kuti vatore guta. 19 Vakataura zvakaipa nezvaMwari weJerusarema, sezvavanotaura zvakaipa nezvavamwari vevanhu venyika, mabasa emaoko avanhu. 20 Mambo Hezekia, nomuporofita Isaya mwanakomana waAmozi, vakanyengetera nokuda kwechikonzero ichi, vakachema kudenga. 21 Jehovha akatuma ngirozi, ikaparadza varume vose vane simba, vatungamiriri, navakuru pamusasa wamambo weAsiria. Saka akadzokera kunyika yake achinyara, uye paakapinda muimba yamwari wake, vaya vakabuda mudumbu make vakamuuraya nebakatwa ipapo. 22 Saizvozvo Jehovha akaponesa Hezekia navagere Jerusaremu paruoko rwaSaniheribhi mambo weAsiria, naparuoko rwevamwe vose, akavatungamirira kumativi ose. 23 Vazhinji vakauya nezvipo kuna Jehovha kuJerusarema nezvipo kuna Hezekia mambo weJudha, saka akakudzwa pamberi pemarudzi ose kubva ipapo.
Isaya 36-37 Isaya 36 1 Zvino mugore regumi nemana ramambo Hezekia, Senakeribhi mambo weAsiria akarwisa maguta ose akakomberedzwa aJudha, akaatora. 2 Mambo weAsiriya akatuma Rabhisheki kubva kuRakishi kuenda kuJerusarema kuna Mambo Hezekiya neuto guru, akamira pamugero wedziva rekumusoro mumugwagwa unoenda kumunda wemusuki. 5
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
3 Ipapo Eriyakimu mwanakomana waHirikiya, aitarisira imba, naShebhina munyori, naJoa mwanakomana waAsafi, munyori wenhoroondo, vakabuda, vakaenda kwaari. 4 Mukuru wehondo akati kwavari, "Udzai Hezekia, muti, Zvanzi namambo mukuru, mambo weAsiria, Unovimba nei? 5 Ini ndinoti, (asi mashoko asina maturo) ndine mazano nesimba rekurwa; zvino unovimba naniko, zvawandimukira? 6 Tarira, unovimba netsvimbo yerutsanga urwu rwakapwanyika, paIjipiti; kana munhu akasendama paruri, ruchapinda muruoko rwake, ndokurubaya; ndizvo zvakaita Farao mambo weIjipiti kuna vose vanovimba naye. 7 Asi kana ukati kwandiri, ‘Tinovimba naJehovha Mwari wedu,’ haasi iye here ane nzvimbo dzakakwirira nearitari dzakabviswa naHezekia, akati kuna Judha neJerusarema, ‘Munofanira kunamata pamberi pearitari iyi?’ 8 Zvino ndapota, ita sungano natenzi wangu mambo weAsiriya, uye ndichakupa mabhiza zviuru zviviri, kana iwe uchikwanisa kuisa vatasvi pamusoro pawo. 9 Ungakunda sei mukuru mumwe chete wevaranda vadiki vatenzi wangu, asi uchivimba neIjipiti kuti uwane ngoro nevatasvi vemabhiza? 10 Zvino ndauya kuzorwa nenyika ino kuti ndiiparadze ndisina Jehovha here? Jehovha akati kwandiri, Enda undorwa nenyika ino, uiparadze. 11 Ipapo Eriyakimu, naShebhina, naJoa vakati kuna Rabhisheki: “Tapota, taurai nevaranda venyu nemutauro wechiAramu, nekuti tinounzwisisa; musataura nesu nemutauro wevaJudha, vanhu vari parusvingo vachinzwa.” 12 Asi Rabhisheki akati, "Ko, Tenzi wangu akandituma kuna tenzi wako nokwauri here kuti nditaure mashoko aya? Haana kundituma here kuvarume vagere parusvingo, kuti vadye ndove yavo, vanwe weti yavo nemi?" 13 Ipapo Rabhisheki akamira, akadanidzira nenzwi guru norurimi rwavaJudha, akati, “Inzwai mashoko amambo mukuru, mambo weAsiria.” 14 Zvanzi namambo, ‘Hezekia ngaarege kukunyengerai, nokuti haagoni kukununurai.’ 15 Hezekia ngaarege kukutendisai kuvimba naJehovha, achiti, ‘Jehovha achatinunura zvechokwadi,’ guta rino harizopiwi mumaoko amambo weAsiriya.” 16 Musateerera Hezekia, nokuti zvanzi namambo weAsiria, “Itai sungano neni muchindipa chipo, muuye kwandiri; mumwe nomumwe wenyu adye mazambiringa ake, mumwe nomumwe muonde wake, mumwe nomumwe anwe mvura inobva muchirongo chake; 17 Kusvikira ndauya ndikakutorai kunyika yakaita senyika yenyu, nyika yezviyo newaini, nyika yechingwa neminda yemizambiringa. 18 Chenjerai kuti Hezekia arege kukunyengerai achiti, ‘Jehovha achatinunura.’ Pane mwari wemamwe marudzi akambonunura nyika yake kubva muruoko rwamambo weAsiria here? 19 Vamwari veHamati neAripadhi varipi, vamwari veSefavhaimu varipi, vakanunura Samaria muruoko rwangu here? 20 Ndivanaani pakati pavamwari vose venyika idzi vakanunura nyika yavo paruoko rwangu, zvokuti Jehovha angarwira Jerusarema paruoko rwangu? 21 Asi vakaramba vakanyarara, havana kumupindura kana shoko rimwe chete, nekuti murayiro wamambo waiti, “Musamupindura.” 22 Ipapo Eriakimu mwanakomana waHirikiya, waitarira imba, naShebhina munyori, naJoa mwanakomana waAsafi munyori wenhoroondo, vakasvika kuna Hezekia, nguo dzavo dzabvaruka, vakamuudza mashoko aRabhisheki. Isaya 37 1 Zvino mambo Hezekia paakazvinzwa, akabvarura nguvo dzake, akafuka masaga, akapinda mumba maJehovha.
6
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
2 Akatuma Eriyakimu, aitarisira imba, naShebhina munyori, nevakuru vevapristi vakapfeka masaga, kumuprofita Isaya mwanakomana waAmozi. 3 Vakati kwaari, “Zvanzi naHezekia, ‘Nhasi izuva rekutambudzika, rekutukwa, uye rekutuka, nekuti vana vasvika pakuzvarwa, asi hapana simba rekubereka.’ 4 Zvimwe Jehovha Mwari wenyu achanzwa mashoko aRabhisheki, akatumwa namambo weAsiria tenzi wake, kuti azvidze Mwari mupenyu, agovatuka pamusoro pamashoko akanzwa Jehovha Mwari wenyu; naizvozvo nyengetererai vakasara. 5 Naizvozvo varanda vamambo Hezekia vakasvika kuna Isaya. 6 Isaya akati kwavari, "Udzai tenzi wenyu, muti, Zvanzi naJehovha, Usatya mashoko awakanzwa, andakatukwa nawo nevaranda vamambo weAsiria." 7 Tarira, ndichaisa mweya maari, uye achanzwa guhwa, odzokera kunyika yake, uye ndichamuwisira pasi nebakatwa munyika yake. 8 Saka Rabhisheki akadzoka, akawana mambo weAsiria achirwa neRibhina, nokuti akanga anzwa kuti akanga abva kuRakishi. 9 Zvino akanzwa zvichinzi nezvaTihaka mambo weEtiopia, “Auya kuzorwa newe.” Paakazvinzwa, akatuma nhume kuna Hezekia achiti, 10 Muti kuna Hezekia mambo weJudha, ‘Mwari wako, waunovimba naye, ngaarege kukunyengera achiti, “Jerusarema harizopiwi muruoko rwamambo weAsiriya.” 11 Tarira, wakanzwa zvakaitwa nemadzimambo eAsiria kunyika dzose nokudziparadza chose; zvino iwe uchaponeswa here? 12 Ko vamwari vemamwe marudzi akaparadzwa namadzibaba angu vakavarwira here, Gozani, naHarani, naRezefi, navana vaEdheni vaiva paTerasari? 13 Mambo weHamati aripi, namambo weAripadhi, namambo weguta reSefarvhaimi, neHena, neIvha? 14 Hezekia akagamuchira tsamba kubva muruoko rwenhume, akaiverenga; Hezekia akakwira kuimba yaJehovha, akaipetenura pamberi paJehovha. 15 Hezekia akanyengetera kuna Jehovha, achiti, 16 Haiwa Jehovha wehondo, Mwari waIsraeri, mugere pakati pemakerubhi, ndimi Mwari, imi moga, weumambo hwese hwenyika; ndimi makaita denga nenyika. 17 Rerekai nzeve yenyu, Jehovha, munzwe; svinudzai meso enyu, Jehovha, muone; inzwai mashoko ose aSenakeribhi, aakatuma kuzozvidza Mwari mupenyu. 18 Haiwa Jehovha, chokwadi madzimambo eAsiriya akaparadza marudzi ese nenyika dzawo, 19 Vakakanda vamwari vavo mumoto, nekuti vakanga vasiri vamwari, asi basa ramaoko avanhu, matanda nematombo; saka vakavaparadza. 20 Zvino, haiwa Jehovha Mwari wedu, tiponesei paruoko rwake, kuti umambo hwese hwepanyika huzive kuti ndimi Jehovha, imi moga.” 21 Ipapo Isaya mwanakomana waAmozi akatuma shoko kuna Hezekia, achiti, "Zvanzi naJehovha Mwari waIsiraeri, Zvawanyengetera kwandiri pamusoro paSaniheribhi mambo weAsiria, 22 Iri ndiro shoko rakataurwa naJehovha pamusoro pake: Mhandara, mukunda weZiyoni, anokushora, anokuseka; mukunda weJerusarema anokudzungudzira musoro wake. 23 Ndianiko wawakatuka uye wawakatuka, uye wakasimudzira inzwi rako pamusoro paani, uye wakatarira kumusoro, iye Mutsvene waIsraeri? 24 Watuka Jehovha nevashandi vako, ukati, ‘Nengoro dzangu zhinji ndakakwira pamusoro pemakomo, kumativi eRebhanoni, ndichatema misidhari yayo mirefu, nemiti yayo yemisiperesi yakaisvonaka; ndichasvika pakakwirira pemuganhu wayo, musango rayo reKameri.’ 25 Ndakachera mvura, ndikamwa, uye netsoka dzangu ndakaomesa nzizi dzose dzenzvimbo dzakakombwa. 26 Hauna kunzwa here kuti ndakazviita kare kare, kuti ndakazvironga kare kare? Zvino ndazvizadzisa, kuti iwe uparadze maguta akakomberedzwa, ave matongo.
7
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
27 Naizvozvo vagari vayo vakanga vasina simba, vakavhundutswa uye vakanyadziswa; vakanga vakaita souswa hwesango, semuriwo mutema, seuswa huri pamusoro pedzimba, uye sezviyo zvakatsva zvisati zvakura. 28 Asi ndinoziva kugara kwako, kubuda kwako, kupinda kwako, uye hasha dzako kwandiri. 29 Nokuti hasha dzako pamusoro pangu, uye kuzvikudza kwako, zvasvika munzeve dzangu, ndichaisa chiredzo changu mumhino dzako, netomu rangu mumiromo yako, uye ndichakudzosa nenzira yawakauya nayo. 30 Ichi chichava chiratidzo kwauri: Gore rino muchadya zvinomera zvoga, mugore rechipiri zvinomera izvozvo; mugore rechitatu mudyare, mukohwe, mudyare minda yemizambiringa, mudye michero yayo. 31 Vakasara veimba yaJudha vachadzika midzi pasi, vobereka michero kumusoro. 32 Nokuti muJerusarema muchabuda vakasara, uye vachapukunyuka vachabuda muGomo reZiyoni. Kushingaira kwaJehovha wehondo kuchazviita. 33 Naizvozvo zvanzi naJehovha pamusoro pamambo weAsiriya: Haangapindi muguta rino, kana kupfura museve imomo, kana kusvika pamberi paro nenhoo, kana kurikomberedza negomo revhu. 34 "Nzira yaakauya nayo, achadzokera nayo; haangapindi muguta rino," ndizvo zvinotaura Jehovha. 35 Nokuti ndichadzivirira guta rino kuti ndiriponese nokuda kwangu uye nokuda kwomuranda wangu Dhavhidhi. 36 Ipapo mutumwa waJehovha akabuda, akauraya vanhu vane zviuru zana namakumi masere nezvishanu pamisasa yavaAsiria; vakati vachimuka mangwanani-ngwanani, vakaona kuti vose vakanga vafa. 37 Saka Senakeribhi mambo weAsiriya akabva, akaenda, akadzokera, akanogara kuNinevhe. 38 Zvino zvakaitika kuti paakanga achinamata muimba yaNisiroki mwari wake, Adramereki naSharezeri vanakomana vake vakamuuraya nebakatwa, vakatizira kunyika yeAramani; Esarihadhoni mwanakomana wake akamutevera paumambo.
Kupatsanurwa kwendima nendima Nhoroondo yaHezekia, Isaya, Seniheribhi, naRabhisheki yakanyorwa munzvimbo nhatu huru muTestamente Yekare: 2 Madzimambo 18–19 , Isaya 36–37 , na2 Makoronike 32 . Pazasi pane kupatsanurwa kwendima nendima kunoenderana nendima dzakafanana kubva muKing James Version , zvichiteverwa nezvidzidzo zvikuru. 1. Kutendeka kwaHezekia & Kuchinja Kwekare 2 Madzimambo 18:1–3 – Hezekia anotanga kutonga kwake muJudha aine makore makumi maviri nemashanu uye anoita “zvakarurama pamberi paJehovha.” 2 Madzimambo 18:4 - Anobvisa nzvimbo dzakakwirira, anoputsa zvifananidzo, anotema matanda ekunamata nawo, uye anoputsa nyoka yendarira (Nehushtani) yakaitwa naMosesi, nekuti Israeri yakanga yatanga kuipisira zvinonhuwira. 2 Madzimambo 18:5–7a – “Akavimba naJehovha Mwari waIsraeri; naizvozvo hakuna wakamutevera wakafanana naye pakati pamadzimambo ose aJudha...” Jehovha anaye, uye anobudirira kwese kwaanoenda. 2 Madzimambo 18:7b–8 – Anopandukira mambo weAsiria (achiramba kumushandira) uye anouraya vaFiristia kusvika kuGaza. 2 Makoronike 32:1–8 – Achiona nzira yaSenakeribhi, Hezekia anorangana nemachinda ake kuti vavhare matsime emvura kunze kweJerusarema, vanovaka masvingo neshongwe, vanogadzira
8
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
zvombo, uye vanokurudzira vanhu: “Simbai mutsunge mwoyo… ruoko rwenyama rwuri kwaari; asi Jehovha Mwari wedu ndiye anesu kuti atibatsire uye kuti arwe hondo dzedu” (2 Makoronike 32:7–8). 2. Kuwa kweSamaria neKupinda kweAsiria 2 Madzimambo 18:9–12 – Mugore rechina raHezekia, Shalmaneseri mambo weAsiria anokomba Samaria (Humambo hweKuchamhembe kweIsraeri), achiitora mugore rechitanhatu raHezekia nekuti Israeri “havana kuteerera inzwi raJehovha Mwari wavo.” 2 Madzimambo 18:13 / Isaya 36:1 – Mugore rechi14 raHezekia, Senakeribhi mambo weAsiriya anouya kuzorwisa maguta ese eJudha akakomberedzwa nemasvingo ndokuatora. 2 Madzimambo 18:14–16 – Munguva yekutya, Hezekia anotumira mutero kuna Seniheribhi kuRakishi, achiti, “Ndatadza; dzokai kwandiri; zvose zvamunoreva kwandiri ndichazvitakura.” Anobhadhara matarenda mazana matatu esirivha nematarenda makumi matatu egoridhe, achitobvisa goridhe pamasuo nembiru dzetemberi yaJehovha. 3. Kushorwa kwaRabhisheki & Hondo Yepfungwa 2 Madzimambo 18:17–18 / Isaya 36:2–3 – Senakeribhi anotuma Tatani, Rabhisarisi, naRabhisheki kubva kuRakishi nehondo huru kuenda kuJerusarema. Vanomira pamugero wedziva repamusoro. Eriakimu, Shebna, naJoa vanobuda kunosangana navo. 2 Madzimambo 18:19–21 / Isaya 36:4–6 – Rabhisheki anotaura shoko raSenakeribhi: “Chivimbo chipi ichi chaunovimba nacho?” Anoseka Judha nekuvimba neIjipiti, achiti Ijipiti “rutsanga rwakatyoka” runobaya ruoko rwemunhu wese anorutsamira pairi. 2 Madzimambo 18:22 / Isaya 36:7 – Rabhisheki anoedza kukanganisa shanduko dzechitendero dzaHezekia, achiti Hezekia akagumbura Mwari nekubvisa nzvimbo dzakakwirira neatari. 2 Madzimambo 18:23–25 / Isaya 36:8–10 – Rabhisheki achiseka achipa mabhiza zviuru zviviri kana Judha ikakwanisa kuvapa vatasvi. Ipapo anoti Jehovha pachake ndiye akamutuma kuzoparadza Judha: "Jehovha akati kwandiri, Enda unorwisa nyika ino, uiparadze." 2 Madzimambo 18:26 / Isaya 36:11 – Eriakimu, Shebna, naJoa vanokumbira Rabhisheki kuti ataure muchiSiriya (chiAramaic) kwete mutauro wechiJudha (chiHebheru) kuitira kuti vanhuwo zvavo vari parusvingo vasatye. 2 Madzimambo 18:27–35 / Isaya 36:12–20 – Rabhisheki anoramba, achidanidzira nechiHebheru kuvarume vari parusvingo. Anovakurudzira kuti vasarega Hezekia achivanyengera nevimbiso yekuti Mwari achavanunura. Anozvikudza kuti hapana vamwari veHamati, Arpadhi, Sefarvhaimu, kana Samaria vakaponesa nyika dzavo kubva kuAsiria—saka “ndivanaani pakati pavamwari vose venyika vakanunura nyika yavo kubva muruoko rwangu, kuti Jehovha arwire Jerusarema kubva muruoko rwangu?” (2 Madzimambo 18:35). 2 Madzimambo 18:36–37 / Isaya 36:21–22 – Vanhu vakanyarara uye havana kumupindura kana shoko, sezvakarairwa naHezekia ("Musamupindura"). Machinda anodzokera kuna Hezekia nenguo dzavo dzakabvaruka. 4. Hezekia Anotsvaga Isaya Nevimbiso Yekutanga yaShe 2 Madzimambo 19:1–5 / Isaya 37:1–5 – Mambo Hezekia anobvarura nguo dzake, anozvifukidza nemasaga, anopinda mumba maJehovha, uye anotuma Eriakimu, Shebna, nevakuru vevapristi kumuporofita Isaya . Vanozivisa kuti: “Nhasi izuva rekutambudzika, nerokutukwa, nerokunyomba... saka nyengetererai vakasara.” 2 Madzimambo 19:6–7 / Isaya 37:6–7 – Isaya anopindura neshoko raMwari achiti: “Usatya mashoko awakanzwa, andakatukwa nawo nevaranda vamambo weAsiria. Tarira, ndichaisa mweya
9
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
pamusoro pake, achanzwa mashoko, ndokudzokera kunyika yake; ndichamuwisira pasi nomunondo munyika yake.” 5. Tsamba yaRabhisheki Yekunyomba & Munyengetero waHezekia 2 Madzimambo 19:8–13 / Isaya 37:8–13 – Rabhisheki anodzoka kunoona Seniheribhi achirwa neRibna. Achinzwa kuti Tirhaka mambo weEtiopia auya kuzorwa naye, Seniheribhi anotumira tsamba zvakare kuna Hezekia, achimuyambira kuti Mwari haagoni kununura Jerusarema uye anonyora marudzi akaparadzwa (Gozani, Harani, Rezefi, Terassar). 2 Madzimambo 19:14 / Isaya 37:14 - Hezekia akagamuchira tsamba kubva kumutumwa, akaiverenga, akakwira kuimba yaJehovha, ndokuitambanudza pamberi paJehovha . 2 Madzimambo 19:15–19 / Isaya 37:15–20 – Hezekia anonyengetera achiti: “Haiwa Jehovha Mwari waIsraeri, imi mugere pakati pamakerubhi, ndimi Mwari, imi moga, weumambo hwose hwenyika... Rerekai nzeve yenyu, Jehovha, munzwe; svinudzai meso enyu, Jehovha, muone; munzwe mashoko aSaniheribhi, amutuma kuzoshora Mwari mupenyu.” Anobvuma kuti Asiria yakaparadza mamwe marudzi nekuti vamwari vavo vaingova matanda nematombo, uye anonyengetera achiti: “Naizvozvo zvino, Jehovha Mwari wedu, tiponesei paruoko rwake, kuti umambo hwose hwenyika huzive kuti ndimi Jehovha Mwari, imi moga.” 6. Mhinduro yaMwari Kuburikidza naIsaya 2 Madzimambo 19:20 / Isaya 37:21–22 – Isaya anotumira shoko kuna Hezekia achiti: “Zvawanyengetera kwandiri pamusoro paSenakeribhi mambo weAsiria ndazvinzwa.” 2 Madzimambo 19:21–28 / Isaya 37:22–29 – Jehovha anotsiura kuzvikudza kwaSenakeribhi: “Wakatuka nokumhura aniko?... kunyange Mutsvene waIsraeri.” Mwari anoti kukunda kweAsiria kwaingobvumidzwa nerubatsiro rwake rwoumwari (“Hauna kunzwa kare kare kuti ndakazviita sei?”). Nekuda kwehasha dzaSenakeribhi, Mwari anoti: “Ndichaisa chiredzo changu mumhino dzako, netomu rangu mumiromo yako, uye ndichakudzosa nenzira yawakauya nayo.” 2 Madzimambo 19:29–31 / Isaya 37:30–32 – Mwari anopa Judha chiratidzo chekupona nekukura: vakasara veimba yaJudha vachadzika midzi pasi vobereka michero kumusoro. 2 Madzimambo 19:32–34 / Isaya 37:33–35 – Mwari anovimbisa nezvamambo weAsiria kuti: “Haangapindi muguta rino, kana kuposhera museve imomo, kana kusvika pamberi paro nenhovo, kana kuritutira gomo remvura pariri... Nokuti ndichadzivirira guta rino, kuriponesa, nokuda kwangu, uye nokuda kwaDhavhidhi muranda wangu.” 7. Kupindira kwaMwari & Kuwa kwaSaniheribhi 2 Madzimambo 19:35 / Isaya 37:36 / 2 Makoronike 32:21 – Husiku ihwohwo, Mutumwa waJehovha akabuda ndokuuraya varume 185,000 mumusasa wevaAsiriya . Vanhu pavanomuka mangwanani-ngwanani, "vakaona kuti vose vakanga vafa." 2 Madzimambo 19:36 / Isaya 37:37 - Senakeribhi anobva, odzokera kuNinivhe, onogara ikoko. 2 Madzimambo 19:37 / Isaya 37:38 / 2 Makoronike 32:21 – Seniheribhi paainamata muimba yaNisroki mwari wake, vanakomana vake Adramereki naSharezeri vakamuuraya nebakatwa, vachitizira kunyika yeArmenia. Esarhaddon mwanakomana wake anotonga panzvimbo pake.
Zvidzidzo Zvikuru Kubva Munyaya Musiyano Uripo Pakati Pekubvumirana Kwevanhu Nekununurwa naMwari
10
Mutumwa waJehovha Ane Simba Anodzivirira Jerusarema
Hezekia pakutanga akaedza kutenga Saniheribhi nekutora goridhe muTembere (2 Madzimambo 18:14–16), asi Asiria yakadzoka kuzokunda zvizere zvakadaro. Kuzviratidza semuvengi waMwari hakushandi; rugare rusingaperi rwaingouya chete apo Hezekia akarega kuvimba nesirivha ndokutendeukira kumunyengetero zvachose. Kugadzirira Kunoshanda Kwakabatana Nekuvimba Kwemweya Kukomba kusati kwatanga, Hezekia akamisa mvura, akasimbisa masvingo, uye akaronga dziviriro (2 Makoronike 32:2–5). Kutenda muna Mwari hazvirevi kuregeredza mutoro unoshanda, asi Hezekia akaisa chivimbo chake chikuru muna Wemasimbaose pane masvingo ake. Kunzwisisa Kwemweya Kurwisa Kusekwa Nekunyengerwa Rabhisheki akashandisa nzira dzepfungwa—kukanganisa Magwaro, kuparadzira kutya, kusava nechokwadi nesimba raMwari, uye kuedza kuparadzanisa hutungamiriri nevanhu (2 Madzimambo 18:22, 28–35). Murairo waHezekia wekuti "Musamupindura" unodzidzisa huchenjeri hwekuramba kupokana nekutuka kunomhura, uchisarudza kuendesa nyaya yacho kuna Mwari zvakananga. Kuparadzira Matambudziko Edu Pamberi paShe Hezekia paakagamuchira tsamba yaSenakeribhi inotyisa, akaenda nayo zvakananga kutemberi ndoku "iparadzira pamberi paJehovha" (2 Madzimambo 19:14). Izvi zvinopa muenzaniso wemunamato: kutora zvinotyisa zvinoonekwa, kutya, uye kunetseka zvakananga pamberi paMwari uye kuzviisa pachena pamberi pake. Kubwinya kwaMwari seChinhu Chinonyanya Kukosha Mumunamato Hezekia haana kungonyengeterera kuti ararame chete; akanyengetera kuti Mwari aite chimwe chinhu "kuti ushe hwose hwenyika huzive kuti ndimi Jehovha Mwari, imi moga" (2 Madzimambo 19:19). Minyengetero yakanangana nekukudzwa kwaMwari inowirirana zvikuru nekuda Kwake. Kuzvikudza kweMunhu vs. Hutongi hwaMwari Seniheribhi aitenda kuti kukunda kwake muhondo kwaibva pasimba rake (2 Madzimambo 19:23–24). Mwari akamuyeuchidza kuti aingova chishandiso muhurongwa hwaMwari hwekutonga (2 Madzimambo 19:25–28). Mwari anodzivisa vanozvikudza, uye hapana simba renyika rinogona kukunda zvinangwa zvake zveukuru.
11