अध्य 1 1 द्विती पुस्ी एस्द् भदिष्यद्वय, दरयतस पुत,् अजररतयद् पुत,् हे ल्तयद् पुत,् द्यदितस पुत्, दय्ो्स पुत,् अचिवोबस पुत्र 2 अदचतयपुत,् दिवेदपुत्, हे लिपुत,् अिररतयपुत्, अजिईपुत्, िरििोथस पुत्, अर्स पुत्, ओदजतयदस पुत्, बोररथस पुत्, अबिदेतस पुत् , दिवेदस पुत्, एदलजयरस पुत्र 3 लेििगोतस हयरवस पुत;् त् िय्ि्े शे, ियरदिरयजस आर् टट्स शयदव्यले बद् आदिव्र 4 व्य भगिव् िचवी िि दििपि् आगवीर 5 गतय िि पजयत वेषयी पयप्िय् दर, वेषयी बयल्यवयी च िि दिरदी ्ृवयदव ्ु षृवयदव ्श्तवुर तथय वे सदवदव्् ्थदतषलवर 6 तव् वेषयी दपवृरयी पयपयदव वेषु िर्वे, तव् वे ियी दिसृम पर्े शे्् अदप्विव्र 7 द्ि् अहि् अदप दिस्े शयव् ्यदगृहयव् वयव् बदह् विवियव्? द्वु वे ियी कोरी ्ृतय िि उप्े शयव् अिहे दलविव्र 8 वदह् ती वि दशरदद ्ेशयव् अप्ृष वेषु दि् ्ु षी द्प, तव् वे िि दवतिस आजयपयलवी व ्ृविव्, द्वु दि्ोहि जव् अलसर 9 तेषु ितय एवयिवय दहवी ्ृवी वयव् ््य्यली तयिव् म्यदि? 10 वेषयी ्ृवे ितय बहि् रयजयव् वयदशवय्; ितय ियरो ्यदै् दह वस दि्शलक् च प्वयर 11 ितय वेषयी पुरव् दिय् दर रयष्यदर वषयदव, पूि्द्दश च दोरदद्ोव-पयवतो् जवयव् दि्िर् ्ृतय वेषयी दिय् व् शतूव् ियररवियव्र 12 अवएि वयव् ि्, पभु् एिी ि्दवर 13 अही तयी दिु्ेर वितय आ्ौ दिशयली दुरद्वी ियग् ्तियव् ; अही भिद् िूदयी वेवयरी , हयरवी च तयज्तेव ्तियव्र 14 अही तुषयव् अद्सिे प्यशी ्तियव्, तुषय्ी िधे िहव् आशत् ्ृवियव् ; वथयदप तूती ियी दिसृविव् इदव पभु् ि्दवर 15 दि्शलकियव् पभु् एिी ि्दव, बरे रय् तुषय्ी ्ृवे दचहरपेर आदव्र ितय तुषय्ी र्रयथ् वीबू् ्तय्, वथयदप तूती वत गुद्विव्र 16 िि वयमय तुषय्ी शतुदिवयशयत दिजती व पयरिव्, द्वु अदपत्वी तूती दवमी गु्लवर 17 ितय भिव् ्ृवे ते लयभय् ्ृवय् वे ्ुत दलव? त्य तूती पयवरे ्ुरयवय् ् वृषयश आदव् व्य द्ी ियी व आकोदशविव्र 18 ्थतव् , ततय असयव् िरयथ् द्िथ्ि् अलसव् पयवरे विवियव्? अलसव् पयवरे िृमो् अपे्तय दिस्े शस देियी ्ृतय असय्ी ्ृवे शेतेरि् आदिव्र 19 व्य अही भिव् शो्ी पदव ्तयी ्ृवियव्, भिद् भ्रयथ् िनी च ्तियव्र अव् तूती सग््ूवयवयी रोदर्यी खयद्विव्र 20 तुषय्ी वृषयतयी द्ी ितय दशलय दि्यररवय, जली च भिव् वृपथ् व पिहदव स? उषयत अही तयी िृ्पतै् आिृवियव्र 21 अही तुषय्ी िधे िलप्ी भूदिी दिभज ्वयविी, िरे जिी, पदलषी च तुषय्ी पुरव् बदह् दवषयददवियव्, अही तुषय्ी ्ृवे अदर्ी द्ी ्ररषयदि? इदव भगियव् ि्दवर 22 दि्शलकियव् पभु् एिी ि्दव, “त्य तूती पयवरे अिोरिवयी व्ितयी दपपयदय िि वयि दवनव् आदव्र
23 अही भिद् दवनय्् अद्ी व ्तियव् द्वु जले िृ्ी दवद्ष व्िी िरुरी ्ृवियव्र 24 तय्ूब, अही तयी द्ी ्ररषयदि? ती तह्य िि आजयी व आजयपदतषदद, अही ियी अनरयष्े्् पेषदतषयदि, वे्् िि वयि ्यसयदि, तेव वे िि दवतियव् पयलदतवुि्र 25 तूती ियी म्य अही तुषयव् अदप म्यदिर त्य तूती ियी भिद् अवुगही ्वु्ि् इचलव व्य अही तुषय्ी पदव अवुगही व ्ररषयदिर 26 त्य त्य तूती ियी आहतलव व्य अही तुषयव् व शोषयदि, तव् तूती रकेव सहसयव् ्ू दषविव्, तुषय्ी पय्ौ दवषपरिरी ्वु् ्ु वय् दलवर 27 तूती ियी तथय मकिव्, द्वु सयववय एि, इदव पभु् ि्दवर 28 दि्शलकियव् ईशर्, “द्ी ितय तुषयव् दपवृिव् पुतयव्, ियवु् ्नय्, पयदल्य इि बयल्यव् च व पयदथ्वय्र 29 तूती िि पजय् भिेतु्, अही च तुषय्ी परिेश् िर् भिेति्; तव् तूती िि दवयवय् भिेतु्, अही च तुषय्ी दपवय भिेति्? 30 अही तुषयव् दङ् गृहिवियव् तथय ्ुकुर् सप्तो् अर् ्ुकुरयव् दङ् गृहयदव, द्वु अरुवय अही तुषयव् द्ी ्ररषयदि? अही तयी िि िुखयव् बदह् दवषयददतषयदिर 31 त्य तूती िि ्ृवे अप्री ्ररषलव व्य अही तुषय्ी िुखी दविव्दतषयदि, तव् अही तुषय्ी गौरिपूर् पि् , अियियदय्, तुषय्ी खववय् च मकियव्र 32 अही तुषयव् िि देि्यव् भदिष्यद्वयव् पेदषवियव् , ते तूती गृहितय हवयव्, वेषयी शरिरयदर च दि्यररविव्, तेषयी रकी अही तुषय्ी हसयव् पयथ्दतषयदि, इदव पभु् ि्दवर 33 दि्शलकियव् पभु् एिी ि्दव, भिव् गृही दवज्वि् अलस, अही तयी तथय ियतु् ्ूपी ्रोदव वथय बदह् द्पयदिर 34 तुषय्ी दवयवी व िली पयरुतु;् वे िि आजयी अिहे लदततय िि पुरव् ्ु षी ्यत् ्ृविव्र 35 अही तुषय्ी गृहयदर आगदिषियरे्् पजय्् ्यसयदि; ते िि दिषते अदयदप व शुतय ियी दिशयदी ्ररषलव; तसै ितय दचही व ्दश्वी वथयदप वे ितय आजयी ्ररषलवर 36 वे भदिष्यद्वयव् व दषिव्, वथयदप वे सपयपयव् सत्वे, वयदव च सि्ुि्लवर 37 आगदिषियरयवयी जवयवयी अवुगहस दय्ि भियदि, तेषयी लघुबयलय् आवने व आवलनवय् भिलव, तददप वे ियी शरिरदृषय व दषिव्, वथयदप वे िि िचवी आवयतयी दिशयदी ्ुि्लवर 38 अरुवय भयव् पशवु द्ी िदहिय; पूि्व् आगचवी जवयव् पशवुर 39 ते्् अही अबयहि्, इदहय््, तय्ूब्, ओददतयद्, आिोद्, ििद्तय्, तोएल्, अल्तय्, तोवय् च अगरि् इदव ्यसयदिर 40 वहि्, अबय्ू््, दोिोदवतय्, अगेत्, ज्तय् ह्, िलय्ि च, त् भगिव् ्ू व् अदप उचवेर अध्य 2 1 पभु् एिी ि्दव, “अहि् एवयव् जवयव् बनवयव् बदह् आवति्, भदिष्यद्दभ् ्यदै् वे्् िि आजय् ्तय्र ती वे व शृलव स, द्वु िि उप्े शयव् अिहे लतलव सर
2 वयदव जववि ियवय वयव् अि्व् , हे बयल्य् गचवुर अही दह दिरिय पररमक्र
27 िय शयव् भि, तव् ्षस गुरतस च द्िद् आगदिषदव, व्य अने रोद्वुि्, ्ु ्लखवय् च भदिषलव, द्वु ती पदन् भूतय पचुरवय
3 अही भिवी हष्र पयदलवियव्; द्वु अही तुषयव् ्ु ्खेव, गुरवतय च वषियव् , तव् तूती भिव् परिेशरस दि्ी पयपी ्ृविव्, वस दि्ी ्ु षी ्यत् ्ृविव्र
च भदिषददर 28 अनजयवितय् तयी ईषय् ्ररषलव द्वु वे भिव् दिरदी द्िदप ्वु् व शकुिलव इदव पभु् ि्दवर
4 द्वु इ्यवि ी तुषयव् द्ी ्ररषयदि? अही दिरिय पररमक्, गचवु िि बयल्य्, भगिव् ्ृपयी तयचतवुर
29 िि हसय् तयी आचय्दतषलव तथय वि बयल्य् वर्ी व पशलवर
5 िि दलनी व पयलदतवुि् इचव् एवेषयी बयल्यवयी ियवु् दिषते तयी दय्िि् आहतयदिर 6 तथय ती वयव् भयवय, वेषयी ियवरी च लूरी पदव आवतदद, तेव वेषयी
30 हे ियव् पुतै् दह आवलनव् भि; अही तयी िोचदतषयदि इदव पभु् ि्दवर 31 दुरयव् दवयवयव् सर, अही वयव् पृदथवय् पयश््् बदह्
दवयवी व भिेव्र 7 वे अनजयवितेषु दि्िरय् ् भिवु, वेषयी वयियदव पृदथवय् बदह्
आवदतषयदि, वेषयी पदव ्तयी ्ररषयदि, तव् अही ्तयलु् अलस इदव दि्शलकियव् पभु् ि्दवर
भिवु, तव् वे िि दलनी अिहे दलविव्र 8 दर्् असुर, तदत अरिय् व् दवगूहदद! हे ्ु षय् जवय्, द्ोि-
32 तयिव् अही आगम वेषु ्तयी व ्रोदि वयिव् वि बयल्यव् आदलीगत, तव् िि ्ूपय् पिहलव, िि अवुगह् व ्िर् भदिषदवर
गिोरय-्े शतो् ितय तव् ्ृवी वव् सत्वयि्; 9 तस भूदि् ्ूपै् भसरयदशदभ् च अलस, ते ियी व शृलव वेषयी
33 अही एस्यद् ओरे बपि्वे भगिव् आजयी पयरियव् तव् अही इसयएल्े शी गचयदिर द्वु त्य अही वेषयी दििपि् आगव् व्य वे
्ृवे अदप वथैि ्ररषयदि इदव दि्शलकियव् पभु् ि्दवर 10 परिेश् िर् एद् ्द् ति् अि्व् , “िि जवयव् ्थतवु तव् अही
ियी दवरथ््ी ्ृतय भगिव् आजयी अिहे लतलव सर 34 अव् अही तुषयव् ि्यदि, हे तूती दिरि्, ते शृलव,
तरशलेिरयजी वे्् ्यसयदि, तव् अही इसयएली पदव ्यसयदि सर” 11 अही वेषयी िदहियि् अदप िि दििपी गृहयदि, वेषयी ्ृवे ितय
अिगचलव च, भिव् गोपयल्ी पशवु, द् तुषयव् शयशवी दिशयिी ्यसदवर द दह दििपसथ्, द् जगव् अवे आगदिषदवर 35 रयजस िली पयरुी दजय् भिवु, तव् तुषय्ी उपरर
दजि्ृवयदव शयशवयदव दवियदसथयवयदव ्यसयदिर 12 वेषयी जििविृ्् िरुरसय्लेपवयथ् भदिषदवर वे व पररशिी
अववप्यश् अवव्यली तयिव् प्यशदतषदवर 36 दीदयरस छयतयव् पलयतस, वि िदहियवस आवनी गृहयर,
्ररषलव, व शयवय् भदिषलवर 13 गच, तूती पयरुथ, अलद्वयदव पयथ्तवु, तेव वे हसय् भिेतु्र
अही िि तयवयरी प्रवतय दय्ी ््यदिर 37 हे तुषय्ी ्ती ्यवी गृहयर, त् तुषयव् सग्रयजी पदव वेवियव्,
14 सग् पृदथििी च दय्िभिवुर तव् अही ्ु षी खल्वियव् , ददयिी च दृषियव्, तव् अही जिियदि, इदव पभु् ि्दवर 15 ियव्, वि बयल्यव् आदलीगत, हष्र च वयव् पयलत, वेषयी पय्ौ
वसै रनिय्ी ्तय आवनी ्ुरर 38 उदतषदवषव, भगिव् पि्दर िुद्वयवयी दीखयी पशवुर 39 ते लो्स छयतयव् पलसथवय्र भगिव् िदहियितिसयदर च
सििव् ्ु वी ्ुर, तव् अही तयी दचवोदि, इदव पभु् ि्दवर 16 िृवयव् अही ससथयवयव् पुव् उतयपदततय दचवय्् बदह्
पयरिव्र 40 हे ददतोव, वि दीखयी गृहितय शेविसरयररर् भगिव् विसथयी
आवदतषयदि, तव् अही इसयएल्े शे िि वयि जयवियव्र 17 हे दवयवियवय, िय भैषि, तव् अही तयी दचवोदि, इदव पभु् ि्दवर
पूररविव्, वयव् दवरदी ्ुरर 41 वि दवयवयवयी दीखय पूरय् अभिव् , तेव वि पजय आ्ौ आहवय्
18 वि दयहयययव् अही िि देि्यव् एदयत-जेरेिि-इमेवतो् पेषदतषयदि, तेषयी परयिशय् वुदयरी ितय वि ्ृवे
पदितय् भिेतु्र 42 अही एस्य् ददतोवपि्वे िहवि ी जवी दषियव्, ते ितय गरदतवुी व
दिदिरिलभयरतुकय् ्य्शिृ्य् पदितय्, दजि्ृवय् चर 19 ्िर-िरु -पियहय् दर-िहयव-पि्वय्, तेषु गुलयब-्ुिु्-िृ्य्
शकुिव्, वे दि् गिवै् भगिवी सुिलव सर 43 वेषु िधे ए्् तुि्् दि््् अपे्तय अदर्् ऊर्् तुि््
िर्वे, तेव अही वि बयल्यव् आवने व पूरदतषयदिर 20 दिरियतयी दम्् ्ुर, दपवृरयी नयती ्ुर, ्िवयवयी ्ृवे ््यवु, अवयथस र्री ्ुर, व्यवयि् िसी रयरतवु,
आदिव्, वेषयी पमे्स दशरदद िु्ुरी सथयपदततय अदर्् उच् आदिव्र तव् अही बह दिलसव् अभिि्र 44 अव् अही ्ू वी पृषियव्, “भो, एवयदव द्ि्?”
21 भ्यवयि् ्ु ब्लयवया दचद्तयी ्ुर, पङ् गु् अिियववयत िय हदवु, अपीगयवयी र्री ्ुर, अन् िि सषवयतय् दषौ आगचवुर
45 द् ियी अि्व् , “एवे िम्िसी दिहयत अिरिसी परररयत परिेशरस वयि सि्ृविव्र
22 िृदयव् तुियव् च दभदतषु अव् सथयपतवुर 23 तत तत िृवयव् पयरसदद, वत वयव् गृहितय ्िवत, अही तयी िि पुवरतयवदिते पथिसथयवी ्यसयदिर
46 व्य अही ्ू वी अि्ि्, ्् तुि्् वयव् िु्ुरी रयरतदव, वयलहसेषु च ््यदव? 47 वव् द् ियी अि्व् , “एष् परिेश् िरद् त पुत् त् वे दीदयरे द् िि्
24 हे िि पजय् दवशली दवष, दिशयिी ्ुर, तव् वि शयलव् अदयदप
अ्रोव्र” व्य अही वयव् बह पशीददवुी आरबियव् ते भगिव्
आगचदवर 25 हे भ् पयदल्य सदवदवी पोषत; वेषयी पय्ौ सथयपतवुर
वयियथ् एवयिव् ्ठोररपेर लसथविव्र 48 व्य ्ू व् ियी अि्व् , “गच, िि जवयव् ्थतवु तव् ततय पभो्
26 ते ्यदय् ितय तयी ्तय्, वेषु ्दशव् अदप व वशदवर अही वि दीखयव् वयव् पयथ्दतषयदिर
परिेशरस ्िदशयदव, द्तव् िहव् आशत् च दषयदवर
अध्य 3 1 वगरस दिवयशयववरी दतीशतिे िष् अही बयदबलोवे आदि् , िि शतवे वय्ुल् शदतव्, िि िवदद िि दिचयरय् आगवय्र 2 अही ददतोवस दिवयशी , बयदबलोव्े शियददवयी रवी च दषियव्र 3 वव् परियवव् परियवव् भतपूर् िचवी िकुी पिृत्र 4 हे पभो, शयदव िहव्, ततय आ्ौ उकियव्, त्य ती पृदथििी, वव् च सतिेि रोपतदद, पजयी च आजयपतददर 5 आ्िस ्ृवे वि हसदवदि्वी शरिरी ्तय जििवस दव्शयदी ्तय द् वि पुरव् जिदिव् अभिव्र 6 ती वी सग् पदव वतदद, तव् वि ्द्रहसेव रोदपवी , पृदथवय् अगे आगिवयव् पूि्ि्र 7 ती वसै सियग् पेररय आजयी ्तियव् , वस उल्वी ्ृतय वतरिेि वलसव् वस िीशजेषु च िृमुी दवतुकियव्, तसयव् रयष्यदर, गोतयदर, जवय्, जयदव् च अदीखयवय् अभिव्र 8 पमे्ी जवय् सेचतय चरलव स, वि पुरव् आशत् ्ुि्लव स, वि आजयी च अिहे लतलव सर 9 पुव् ्यलयवरे ती जगदव दविदवयी उपरर जलपयिवि् आवतदद, वेषयी वयशी च ्ृवियव्र 10 वेषु पमे्ेषु तथय आ्िस िृमु् अभिव् , वथैि एवेषयी जलपलत् अभिव्र 11 वथयदप वेषु ए्ी वूही सगृहेर दह मकियव् , तसयव् दि् रयदि््य् जवय् उतनय्र 12 त्य पृदथवयी दविदव् पिृदय् अभिव्, वे्् बह दवयवी पयष, िहयव् जव् च अभिव्, व्य वे पुव् पथिे्् अपे्तय अदर्ी अभकय् भदिवुि् आरबिव्र 13 त्य वे वि पुरव् एवयिव् ्ु षी जििवी तयपतलव स, व्य ततय वेषु ए्् पुरष् अबयहि् इदव वयम् दचवोदव सर 14 वी ती दपती ्ृवियव्, ्ेिली वसै एि सेचयी प्श्तददर 15 वस िीशजी ््यदप व म्दद इदव पदवजयी ्ृतय वेव दह अववी दलनी ्ृवियव्र 16 वसै ततय इदहय्ी ्ती, इदहय्ी च तय्ूबी एदयिी च ्ति्र तय्ूबी वु ततय वी दचतय एदयिस दििपे सथयदपवी, अव् तय्ूब् िहवि जवदिूह् अभिव्र 17 त्य ती वस िीशजी दिस्े शयव् बदह् वतदद व्य ती वयव् ददवयईपि्वि् आवतददर 18 सग् परम ती पृदथििी दवरयत दि् जगव् चयलदततय गभिरी ्मदततय वमुगस पुरषयव् वय्ुली ्ृवियव्र 19 वि िदहिय अद्-भू्म-ियतु-शिवतो् चवु्य् रेषु गव्र तथय ती तय्ूबस िीशयत विसथयी ्यसदद, इसयएलस िीशस ्ृवे च पररशिी ्यसददर 20 वथयदप ती वे्् ्ु ष््ती व अप्वियव् तव् वि विसथय वेषु िली जवतदवर 21 पथि् आ्ि् ्ु ष््ती रयरतव् अदवकम परयदजव् अभिव्र व्् जयवय् दि् अदप वथैि भिवुर 22 एिी ्ु ब्लवय सथयदतती जयवि्; वथय िूल्ु भय् िेव जवयवयी ््ते दवति् (अदप); तेव द्् जवय् पलसथवय्, ्ु षय् च दवशलवतय दविदलव सर
23 व्य ्यलय् वविवय्, िषय् दर च दियरय्, व्य ती ्यऊ्वयि्ी ्यदि् उतयदपवियव्र 24 ततय वि वयमय वगरी दविय् त वत रूपी हदिी च अप्दतवुी आजयदपव्र 25 बहिष््् एवव् ्ृतय पुरदवियददव् तयी मकिव्र 26 आ्ि् वस दिय् दभ् िीशजै् तथय ्ृवी वथय दि्षु ्यत्षु अ्रोव्, तव् वेषयी अदप ्ु ष््त् आदिव्र 27 एिी ती वि वगरी शतुरयी हसे दिदप्वियव्र 28 वदह् वेषयी ्िय् दर बेदबलोवदवियददव् द्ी शेषयदव दलव, तेव वेषयी ददतोव्े शस आदरपमी भिदव? 29 त्य अही वत आगम अदीखयवयव् अरिय् व् दषियव्, व्य िि आवय अलसव् दतीशव् िष् बहि् ्ु षयव् दषियव् ्र््, तेव िि ््ती ियी दििली जयवि्र 30 ितय दषी तव् ततय वेषयी पयपी ्ृतय ्ु ष्वृ्रयी िुलक् ्ृवय, वि पजयवयी वयश् ्ृव्, शतूव् च रद्व्, व वु वव् दूदचव्र 31 अही व सरयदि तव् एष् ियग्् ्थी मक् भिेव्, वदह् वे ददतोव्े शे्् शेषय् दलव िय? 32 अथिय इसयएलस अदवररकी अन् ्ोऽदप जव् तयी जयवयदव? अथिय तय्ूब इि वि दलनषु ्ेव िीशज् दिशयदी ्ृवियव्? 33 वथयदप वेषयी िली व दशवे, वेषयी पररशिस िली वयलस, तव् अही वत वत अनजयवितयव् गतय पशयदि तव् वे रवेव पिहलव, वि आजयी व दचवतलवर 34 अव् ती असय्ी ्ु षवयी वुलयतयी वुलत, वेषयी जगव् दविदवयी चर वथय वि वयि इसयएल्े शे दिवय ्ुतयदप व ल्वेर 35 पृदथवयी दविदव् ््य वि दषौ पयपी व ्ृविव्? अथिय ्े जवय् वि आजयी पयदलविव्? 36 ती जयसदद तव् इसयएल् वयमय भिव् उप्े शी पयदलवियव्र द्वु पयष्ि वर अध्य 4 1 िि दििपी पेदषव् ्ू व् उरिएल् वयि उतरी ्तियव्र 2 अबििव्, वि ््ती जगदव ्ू री गतय परियवव् ियग् जयवुी िनवे? 3 व्य अही अि्ि्, आि् , िि पभोर द् ियी पमुियच, अही तयी तिदर ियगय् दर ्श्दतवुी, वि पुरव् तिदर उपिय् प्श्दतवुी च पेदषव्र 4 तसयव् तद् ती ियी ए्ी िकुी शकोदष वदह् अही तयी ्ृरु ि् इचदद ियग् ्श्दतषयदि, ्ु ष््ती ्ुव् आगचदव इदव तयी ्श्दतषयदिर 5 अही च अि्ि्, पभो ्थतवुर व्य द् ियी अि्व्, गच, अद्भयरी वौल, ियतुप्ोपी िय ियी , गवद्वी पुव् आहतर 6 व्य अही पमुियच, ्् िवुष् वव् ्वु् दिथ्् तव् ती िि वयदशी पृचदद? 7 द् ियी अि्व् , “तद् अही तयी पृचयदि तव् दिु्स िधे ्दव िहविदव दवियदसथयवयदव दलव, अथिय गभिरस आरिे ्दव सोवय् दलव, अथिय ्दव सोवय् आ्यशस उपरर दलव, ्ेषयी िय दवग्िय् दलव सग्: 8 ््यदचव् ती ियी ि्दद, अही ््यदप गभिरी व गव्, व च अदयदप वर्ी, व च ््यदप सग्ि् आरुर
9 वथयदप इ्यवि ी ितय तयी ्ेिली अद्ियतु्, तसयव् द्िदे ती गवियव्, तसयव् दिषतयव् ती दितोगी ्वु् व शकोदष, व्दप ती
29 तद् िषियवी व दिपत्सी भिदव, तदशुभी िषवे वव् सथयवी व गमवे, वदह् ददयिेव िषियवी व आगवुी शकोदवर
वयव् उतरी ्यवुी व शकोदषर 10 द् ियी अि्व् , “वि स्ितयदव िसूदव ततय दह पौरयदव च व जयवुी शकुथ;
30 तव् आ्िस ््ते आ्ियव् ्ु षबिजस रयनी रोदपवी , अदपत्वी द्तव् अभलकी जवतदव? तयिव् ि्वदित् व आगदिषदव वयिव् अदयदप द्तव् जवदतषदव?
11 व्य वि पयती ्थी परिस ियग् जयवुी शकोदव, इ्यवि ी च जगव् इ्यवि ी बदह् ्ू दषवी भिदव, िि दषौ तव् भषी दशवे वव् जयवुी
31 ्ु षबिजरयनेव द्तव् िहव् ्ु षी िली पयरि् इदव सतिेि दचवतर
शकोदव? 12 व्य अही वी अि्ि्, िती ्ु षवयतयी जिदिवुी ्ु ्खी च पयरुि्, द्िथ्ि् इदव व जयसयि्, वसयव् िती द्िदप व आदव् इदव
32 त्य ्रय् ् अदीखयवय् लचनय् भदिषलव, व्य वे द्तव् िहव् वलि् पूरदतषलव? 33 व्य अही पमुियच, ्थी ््य च एवयदव भदिषलव? द्िथ्
शेतेरि्र 13 द् ियी पमुियच, अही िवे दिवली गव्, िृ्य् च दलयही ्ृविव्र
असय्ी िषय् दर अलयदव ्ु षयदव च? 34 द् ियी पमुियच, परियवव् उपरर िय तरत, तव् वि तरतय वस
14 अबििव्, “आगच, दिु्ेर दह तुदी ्ुि््, तेव दिु्् असय्ी पुरव् पसथयत, असय्ी अदर्यदव ्यववयदव च ्ुि््र”
उपरर भदिवुी वथ् तव् ती बह अदवकयवियव्र 35 द्ी रदि्रयी पयरय् अदप स््ेषु एवयदव प्यदव व पृषिव्,
15 दिु्स जलपलत् अदप वथैि ्लदततय अि्व् , “आगच, िती गतय दिवलस ्यववयदव िशी ्ुि््, तेव वत अदप िती
“अही ््य तयिव् एवयदशी आशयी ्ररषयदि? असय्ी िलस वलस िली ््य आगचदव?
अन्े शी ्ुि््र 16 ्यषदिचयर् िृथय अभिव्, तव् अद्् आगम वी भ्तदव सर
36 वव् परी उररएल् परयव्ू व् वयव् उतरी ्तय अि्व्, “त्य तुषयदु बिजयवयी दीखय पूररवय भिदव व्य अदप द् जगव् वुलयतयी
17 दिु्स जलपयिवस दिचयर् अदप वथैि वथ्् अभिव् , तव् ियलु्तय उतयत वयव् दवियरतदव सर 18 तद् ती एवतो् िधे नयतयरिश् भिदद वदह् ्स नययी ्वु्
वौदलवियव्र” 37 द् ्यलयव् पररियरेव पररदिवियव्; दीखतय च ्यलयव् गदरवियव्; व च वयव् चयलतदव व च ्ोभतदव, तयिव् उकी
आरभेतदद? ्स िय दवनयी ्वु्ि् इचदद? 19 अही पमुियच, वौ ्ललवौ वतव् िूख्दचववि्, तव् भूदि्
पररियरी व दददी भिदवर 38 अथ अही पमुियच, हे पभो, भगिव्, िती दि् अरि्पूरय् ्र
्यषयत ्तय, दिु्स अदप जलपयिवी ददहवुी सथयवी िव्वेर 20 व्य द् ियी पमुियच, ततय दम्् नयत् ्ृव्, द्वु ततय अदप
39 पृदथवयी दविदवयी पयपयवयी ्यररयव् रदि्रयी वलय् व पूररवय् भिलवर
द्िथ् व नयत्? 21 तथय भूदि् ्यषयत, दिु्् च वस जलपयिवस ्ृवे ्तय, वथैि पृदथवयी दविदव् पृदथवयी दिदियवी दिवय अनव् द्िदप व
40 व्य द् ियी पमुियच, गभ्िवि लसतय् दििपी गतय वसय् विियदय् पूरय् ् दव् पृचवु, द्ी वसय् गभ्् वसय् अव् अदर्ी जनी रयरतदव ियर
अिगवुी शकुिलव, सगवपरर दविदव् ्ेिली दिषतयव् अिगवुी शकोदव ते सगवच्यतयव् उपरर भिलवर
41 अथ अही अि्ि्, व भगिव्, वव् दय व शकोदवर द् ियी अि्व्, “दचवयतयी पयरयवयी ््य् लसतय् गभ्ददशय् दलवर
22 व्य अही पमुियच, हे भगिव्, अही तयी पयथ्तयदि, िि बोर् भिवुर
42 तथय पदिगसय लसतय् पदिस आिश्वयतय् पलयतवी शिघी ्रोदव, वथैि एवयदव सथयवयदव सेषयी ्ृवे दिदप्वयदव िसूदव
23 तव् िि िव् उचिसूवयि् दिषते दजजयदय व आदिव्, अदपवु ते असय्ी दििपे दवमी गचलव वेषयी दिषते दजजयदयी ्वु् िि िव्
िोचदतवुी तरतलवर 43 आ्ौ पश, तव् ती ्ृरु ि् इचदद, वव् वे ्श्दतषवेर
आदिव्, अथय् व् इसयएल्े श् अनजयवितयवयी दवनवरपेर द्िथ् मक्, ततय दपतजवय् द्िथ् च ्तय् अभकरयष्ेषु, असय्ी
44 व्य अही पमुियच, तद् अही वि दषौ अवुगही पयरोदि, तद् दििदव, तद् च अही तोग् भिेति्र
पूि्जयवयी दवति् द्िथ् वष् भिदव, दललखवदलन् च द्िथ् दवषल् भिदवर 24 िती च दरडिरपेर दीदयरयव् बदह् गचयि्, असय्ी जििवी
45 ववो ियी ्श्तवु तव् अविवयव् अदर्ी भदिषदव, आगदिषियरयव् अदर्ी िय भदिषदवर 46 अविवी त्् अही जयवयदि, द्ी वु आगदिषियरी व जयवयदिर
दिसति् भती च अलस, व च ्तयतय् तोगय् स्र 25 वदह् द वस वयम् द्ी ्ररषदव, तेव िती आहवय् स्? एवेषयी
47 द् ियी अि्व्, ्द्रपयश् उदतष, अही तयी पदवरपी वयखयसयदिर
ितय पृषि्र 26 व्य द् ियी पमुियच, तथय तथय ती अनेषदे , वयिव् अदर्ी दिसतदेर तव् जगव् शिघी वविवुी गचदवर
48 वव् अही लसथतय दषियव्, पश िि पुरव् ए्् उष् जदलव् अ््ोष् गचदव स, व्य अही जयलयतय् गिवदिते अही पशव् रूि् दवशल् अभिव्र
27 भदिष्यले रदि्रयी पदवजयवयदव िसूदव व बोरदतवुी व
49 व्ववरी िि पुरव् जलतुक् िेघ् गतय वूियवेव बहिृदषी
शकुिलव, तव् अती दीदयर् अरि्् ्ु ब्लवयदभ् च पररपूर् अलसर 28 तथय वु दथ ngs तव् ती ियी पृचदद, अही तयी ि्यदि; तव् ्ु षी
पेदषवियव्र त्य च वूियवि िषय् अविवय व्य दबनि् दवशलय् अभिव्र
िषवे, द्वु वस दिवयश् अदयदप व आगव्र
50 व्य द् ियी अि्व्, “सेवैि दचवत; तथय िषय् दबन्ु ्् अदर्य, तथय अद्् रूियव् अदर््; द्वु दबनि् रूिश पृषव् दवषलव, अव्
18 वव् परी रोदर्यी खय्वु , व च असयव् मजवु, तथय गोपयल् कूरिृ्हसेषु सिेषी म्य गचदवर
तय पररियरी भूवी वव् अदर्ी अदवकयवि्र 51 व्य अही पयथ्तव् अि्ि्, द्ी ती वयि्यली तयिव् जिदिवुी शकोदि? अथिय वेषु द्वेषु द्ी भदिषदव?
19 व्य अही वी अि्ि्, िि ्ू री गच, िि दििपी िय आगचवुर द् िि िचवी शुतय िि दििपी गव्र 20 अही दरद्वयदव उपियदी ्ृतय शो्ी रो्वी च ्ृवियव्, तथय
52 द् ियी पमुियच, तव् ती ियी तयचदे वयदव दचहयदव अही तयी अीशव् ि्यदि, द्वु वि पयरदिषते अही तयी ्श्दतवुी व पेदषव्र अही दह व
उरिएल् ्ू व् िि आजयी ्तियव्र 21 दरद्वयववरी पुव् िि ््तदिचयरय् अविि ्ु ्लखवय् अभिव्र
जयवयदिर
22 वव् परियवव् बोरस आवयवी पयष पुव् परियवव् दह ियवय् लयपी ्वु् आरबियव्र 23 उियच हे भगिव् पृदथवय् दि्षु ्यषे षु दि्षु िृ्ेषु च शयदवी
अध्य 5 1 वथयदप दचहयदव आगचलव, पशवु, द्िदय् आगदिषलव तव् पृदथवयी दविदव् बहदीखय्य् गृहिवय् भदिषलव, दमस ियग्् च गुर् भदिषदव, भूदि् च दिशयदस िनय भदिषदवर 2 द्वु ततय इ्यवि ी तव् पशदद, तव् पूि् शुवी िय वसयव् अदप अरि्् िदर्व् भदिषदवर 3 तयी भूदिी ती इ्यवि ी िूली पशदद, दय दहदय वथ् ््ददर 4 द्वु तद् परियवव् तयी जिदिवुी पतचदव वदह् वृवितवुरहस अववरी ती पशदद तव् दूत् दहदय रयतौ, चन् च द्वे दतियरी प्यशवेर 5 ्यषयव् रकी पयवदतषदव, दशलय च सरी प्यसदव, पजय च वय्ुलय् भदिषलवर 6 ती पृदथवयी दविदवी व अपे्वे , द एि शयदवी ्ररषदव, पद्र् च ए्त पलयतवी ्ररषलवर 7 द्ोिदयगर् ितयव् बदह् द्ष रयतौ श्ी ्ररषदव, तव् बहि् व जयविव्, द्वु दि् वस ियरि ी शोषलवर 8 बहषु सथयवेषु च भि् भदिषदव, अद्् पुव् बहरय पेदषव् भदिषदव, िनजवु् ससथयवी पररिव्दतषलव, ियदद्लसतय् रय्दयव् जवदतषलवर 9 िरुरेषु लिरजली ल्वे, दि् दितयदर परसरी वयशदतषलवर व्य बुलद् दवगूहदव, बुलद् च सगुर््े दविव्वेर 10 अवे्ेषयी अलनषवे, वथयदप व ल्वे, व्य पृदथवयी अरि््, अदीति् च िर्वेर 11 ए्् भूदि् अदप अनी भूदिी पृचदव, िद्षदव, द्ी रि्् त् िवुषि् रिय् वय ्रोदव द् गव् through तय? व च ि्दवर 12 वलसव् दिते िवुषय् आशयी ्ररषलव, द्वु द्िदप व पयरुतु्, वे पररशिी ्ररषलव, द्वु वेषयी ियगय् ् व दददय् भदिषलवर 13 एवयदशयदव दचहयदव भिद् ्श्दतवुी िि अवुिदव् अलस; तद् ती पुव् पयथ्तदद, इ्यवि ी इि रो्दद, द्िदयव् अदप उपियदी ्रोदष, वदह् िहतरी िचवी शोषददर” 14 व्य अही जयगररव्, िि दि्शरिरे षु अमवी भती गव्, िि िव् च वय्ुलि् अभिव्, तेव वव् िूलच् वी जयवि्र 15 व्य ितय दह ियवय् लयपी ्वु् आगव् सग््ूव् ियी रयरतव् ियी दयनतदततय िि पय्तो् उपरर सथयदपवियव्र 16 द्वितरयतौ जवदेवयपदव् दलयदथएल् िि दििपि् आगम अि्व्, “ती ्ुत गव्? द्िथ् च वि िुखि् एवयिव् गुरि् अलस? 17 द्ी ती व जयवयदद तव् इसयएल् वेषयी बनव्े शे भिव् दििपी दिदप्व्?
्ुि्व्, ततय ए्िेि ्य्यिली दचवोदवर 24 दिशस दि्षु ्े शेषु ती ए्ी गव् दचवोदष, वस दि्षु पुषेषु ए्िेि ्ुिु्ी दचवोदषर 25 दिु्स दि्षु गभिरे षु ती ए्यी व्िी पूररवियव्, दि्षु दवदि्ववगरे षु ती ददतोववगरी सस ्ृवे पदिती ्ृवियव्र 26 दृषयवयी दि्षयी पद्रयी िधे ततय ए्् ्पोव् इदव वयि्ररी ्ृवियव्, दि्षयी पशूवयी िधे ए्िेषी ततय प्ति्र 27 दि्षु जवदिूहेषु ततय ए्ी पजयी पयरि्, एवसै पजयवयी ्ृवे ततय दि्षयी अवुिोद्वी दवतिी ्ति्र 28 इ्यवि ी भगिव्, द्िथ् ततय एवव् ए्ी जवी बह्् दिदप्वी? ए्लसव् िूले च ततय अने दजि्ृवय्, द्िथ् च वि ए्िेि जवी बहषु दि्िर्ि्? 29 ते वि पदवजयी मजलव, वि दलनषु व दिशदलव, वे वयव् प्यदवर 30 तद् ती सजवी बह ्े दष, वथयदप सहसेव वयव् ््तददर 31 एव्यवी ितय उकी व्य पूि्रयतौ त् ्ू व् िि दििपि् आगव् द् िि दििपी पेदषव्र 32 व्य ियी अि्व्, शरु, अही तयी उपद्दशषयदिर शरु त्् ि्यदि, अही तयी अदर्ी ि्यदिर 33 अही च अि्ि्, पभो ि्र व्य द् ियी अि्व्, “इसयएलस ्ृवे ती िवदद अविि वय्ुल् अददर 34 अही अि्ि्, हे भगिव्, द्वु अही बह ्ु ्खेव उकियव् तव् अही परियवव् ियग् जयवुी वस नयतस भयगी अनेृरुी च पररशिी ्ुि्व् पदवघियी िि ल्वयदव ियी पिडतलवर 35 द् ियी अि्व् , “व शकोदषर” अही च अि्ि्, द्िथ् भगिव्? व्य अही ्सयव् जयव्? अथिय िि ियवु् गभ्् द्िथ् िि दियदर् वयदिव्, तेव अही तय्ूबस पदिी, इसयएलस कयवी पररशिी च व दषियव्? 36 द् ियी अि्व् , “अदयदप व आगवयदव िसूदव िे गरत, दि्िरय् दव ्णयदव ियी दङ् गृु, शुषपुषयदर पुव् हररवयदव ्ुरर 37 दवििदलवसथयवयदव िे उ्् घयष वेषु दवरदयदव ियवयदव बदह् आवत, सरस पदवियी ्श्तवु, वव् अही तयी तव् जयवुि् पररशिी ्रोदव वव् भिद् पि्यदिर 38 अही अि्ि्, हे शयदवी रयरतव् पभु, एवयदव ्् जयसदव, द्वु तस िवुषै् दह दवियद् वयलस? 39 अही वु अबुलदियव् ्थी ि्यदि तव् ती ियी पृचदद? 40 व्य द् ियी अि्व्, “तथय ती ितय उकी द्िदप ्वु् व शकोदष, वथैि ती िि नयती, अवे िय िि पजयत पदवजयवी पेिी िय जयवुी व शकोदषर
41 अही अि्ि्, पश, हे भगिव्, वथयदप ती अनपत्वी आरद्वयवयी दििपे अददर
7 व्य अही पमुियच, ्यलदिचे ्् द्ी भदिषदव? अथ िय ््य पथिस अनस, व्ववरस च आरि् भदिषदव?
42 द् ियी अि्व् , “अही िि नयती िलतेव उपियदतषयदि, तथय अलविस दशदथलवय वयलस, वथैि पथिस शिघवय वयलसर 43 अथ अही पमुियच, द्ी ती दद् दृषयव् इ्यवि ी भिवश आगवुी
8 व्य द् ियी अि्व्, “अबयहियव् इदहय्पत्वी त्य तय्ूब् एदयि् च वस जन पयरुिव्, व्य तय्ूबस हस् पथिी एदयिस पयलष् रयरतदव सर
च व शकोदषर तथय ती शिघी सदिचयरी ्श्दतषदद? 44 व्य द् ियी पमुियच, पयरि दविय् वु् उपरर शिघी व भिेव्र व च
9 एदयि् जगव् अन्, तय्ूब् च व्ववरस आरि्र 10 िवुषस हस् पयलष्हसतो् िधे अलस, अन् प््, एस्य्, िय
दीदयर् वयव् दद् रयरतेव् तव् वत दृजवेर 45 अही च अि्ि्, तथय ततय भृमि् उकी तव् ती दि््् जििवी ््यदव, ततय दृषस पयदरव् दद् एि जििवी ्तियव्, पयरि च वव्
पृचवुर 11 ववोऽही पमुियच, हे पभो, तद् ितय वि दषौ अवुगह् लब्र 12 अही तयी पयथ्तयदि तव् ती वि ्यदयत वि दचहयवयी अवी ्श्तवु,
जवतदव स, वथैि इ्यवि ी वयव् अदप ददहवुी शकोदव इ्यवि ी दद् उपलसथव् भिवुर
तस ततय अलविरयतौ िि भयग् ्दश्व्र 13 व्य द् ियी अि्व्, पय्तो् उदतष, पच्सरी शरुर
46 व्य द् ियी अि्व्, लसतय् गभ् पृचवु, वयी च ि्वु , तद् ती पदिी ्रोदष वदह् द्िथ् व ए्त, द्वु परसरी द्िथ् पदिदद?
14 िहवि गदव् इि भदिषदव; द्वु तत ती दवषदद वव् सथयवी व चयलदतषवेर
अव् वयी पयथ्तवु तव् दय ्श बयल्यव् पदिवु व दद् र 47 अही अि्ि्, दय व शकोदव, द्वु ्यलयवरे र वव् ्व्वि्र
15 अवएि ि्वयी िय भैषि्, तव् िचवी अनस, पृदथवय् आरयर् च जयतवेर
48 व्य द् ियी अि्व् , “एििेि ितय पृदथवय् गभ्् ्तय ते ्यले िदपवय् भिलवर”
१६ द्िथ्ि् च? तव् एवेषयी ियवी ्मवे, चाली च भिदव, तव् एवव् जयवयदव तव् एवेषयी दिषतेषु अन् पररिव्वित् भदिवुि्
49 तथय बयल् िृदयवयी िसूदव व जवतदव, वथैि ितय दृषी जगव् दिदवतोगी ्ृवि्र 50 अही पृषियव् अि्ि्, ततय िि ियग् ्ती दृषय अही वि पुरव्
अह् दवर 17 वव् शुतय अही पय्तो् उतयत शृव् पशव् ए्् सर् ि्दव स, वस श्् बहजलस श्् इि आदिव्र
िद्षयदि, तव् असय्ी ियवय तसय् दिषते ततय बयदल्य इदव ्दथवय, दय इ्यवि ी ितद् दििपी गचदवर
18 ववोऽबििव्, पशव, द्िदय् आगचलव, त्य अही पृदथवयी दविदवयी च दििपी गवुी आरभेति्र
51 द् ियी पमुियच, पदूदवी लसती पृच, दय तयी ि्दवर 52 वयी ि्, ततय ते पदि् ्ृव् वे द्िथ्ि् पूि्जवय् ददशय्, द्वु
19 वेषयी दिषते पृलचवुी आरभेव तव् वेषयी अरि्र अनयतपूि््ी ्दवी ्ृविव् द्ी िय ददतोवस ्ु ्खी ््य पूर् भदिषदवर
नूवय् ््मय्? 53 दय तयी पमुियच, तौिवबलेव जयतियवय् ए्रपय्, ते च गभ्स दििलवयतयी तुग्यले जयतवे, वे अनथयर
20 त्य दिलुरी पयर्वे दीदयर् दियर् भदिषदव व्य अही एवयदव दचहयदव प्श्दतषयदिर 21 ए्िष्स बयल्य् सरे र िद्षलव, गभ्िवि् लसत्
54 अवएि ती भिद् पूि्जवयवयि् अपे्तय ्थी नूवय् ््मय् दलव इदव दचवतर
चवुिय् दयवयी िय अदितयव् जवदतषलव, वे च जिदिषलव, उतयदपवय् च भदिषलवर
55 ते तुषय्ी पशय्् भिद् नूवय् आगचलव वे तथय इ्यवि ी िृदय् भूतय तौिवस बली अदवकयवय् पयदरव् इि दलवर
22 दहदय रोदपवयदव सथयवयदव अरोदपवयदव दशवे, पूर्भ्यरय् दहदय शूनय् दशवेर
56 व्य अही अि्ि्, भगिव्, अही तयी पयथ्तयदि, तद् ितय भिव् दषौ अवुगह् पयर्, वदह् वि ्यदी ्श्तवु तेव ती सदृदषि्
23 वुरङ् श्ी ्यसदव, तव् शोषदव दर्् दहदय भतभिव् भदिषदवर
आचरददर
24 वलसव् ्यले दितयदर शतुिव् परसरी तुदी ्ररषलव, पृदथिि च वत दविदवयी दह भतभिवय सथयसदव, िरयरसोवय् दवशलय्
अध्य 6 1 द् ियी अि्व् , आ्ौ त्य पृदथिि दवदि्वय आदिव्, व्य जगव् दििय् लसथवय् िय ््यदप ियवय् व ियिलव सर 2 वस गज्वस लघुतस िय पूि् सग्स आरयरय् सथयदपवय्र 3 दुनरपुषयरयी दषे्, चलशकिवयी िय सथयपवयतय् पूि्, अदीखयवयवयी सग््ूवयवयी दङ् गहयव् पूि्ि्र 4 आ्यशस पररियरयवयी वयि्ररयव् पूि् ियतुस ऊर्वय् उतयदपवय्, ददतोववगरस दचिवि् उषय् ियर 5 ते िषय् दर अलनषवे स, ते च इ्यवि ी पयपी ्ुि्लव, वेषयी िु्रयव् पूि्, ते दिशयदी दवदररपेर दङ् गृहिविव्, वेषयी िु्री व ्ृवि्र 6 व्य ितय एवयदव िसूदव दिचयररवयदव, वयदव दिय् दर िदत एि दवदि्वय्, अनेव व ्लसीदशव् ्यरय दवदि्वय्र
भदिषलव, तत् घिय् तयिव् व रयिलवर 25 त् ्दशव् ितय भिद् ्दथवे्् दि््् अिदशषवे, द् पलयदतव् भदिषदव, िि िो्ी भिव् जगव् अवी च ््दवर 26 ते िवुषय् पयरय् वे वव् ््लव ते जनव् िृमुी व आसयद्विव्, वतियददवयी ््ती पररिम् अनयथ् परररिदवर 27 अशुभी दवषयवी भदिषदव, िावी च शयवी भदिषदवर 28 शदय वु पिुललवय भदिषदव, भषय भदिवय, वयि्यली तयिव् िलहिवी दमी च घोदषवी भदिषदवर 29 त्य च ितय दह दियदषवियव् , पश, अही तस पुरव् लसथवियव्, वस ्री शवै् शवै् पशव् आदि्र 30 एवयदव िचवयदव द् ियी अि्व् ; आगयदिदव रयतय् दिती तयी ्श्दतवुी आगव्र
31 तद् ती अदर्ी पयथ्तदद, पुव् दरद्वयदव उपियदी ्रोदष, वदह् अही तयी द्वे शुवयपे्तय िहतरयदर ि्यदिर
55 एवव् दि् ितय वि पुरव् उकी भगिव्, तव् ततय असय्ी ्ृवे जगव् दवदि्वि्
32 तवो दह वि ियरि परियवव् पुरव् शूतवे, तव् परयकिि वि रि््यत् दषियव्, वि तौिवयव् आर् भिव् पदवववय अदप दषियव्र
56 आ्ियव् आगवय् अने जवय् अदप ततय उकी तव् वे द्िदप व दलव, द्वु थू्ददशय् दलव, वेषयी पचुरवय च पयतयव् पदववस दबन्ु स उपिय ्ृवयर
33 अव् द् ियी पेदषवियव् तव् एवयदव दिय् दर भिद् जयपदतवुी तयी च ि्यदि तव् दयनतवय भि िय भति्
57 इ्यवि ी च भगिव्, पश, ते दवमी द्िदप व इदव पदददय् अनजयवत् असय्ी पभुतेव असयव् भ्दतवुी च आरबय्र
34 अवव्यलयव् शिघी व भिदद, व्थ् वथ् दचवदतवुी िय गव्यलेषु शिघी ्ुरर 35 अववरि् अही पुव् रोद्दि, दरद्वयदव च वथैि उपियदी
58 िती वु वि पजय् ते पथिजयवी वि ए्पुती वि उगी पेररी च आहविव्, वे वेषयी हसे ्तय्र 59 तद् दीदयर् असय्ी ्ृवे दवदि्व्, वदह् िती जगदव दह
्ृवियव्, तव् द् तव् दरयहतती ियी अि्व् वव् पूर् ्वु् शकोदिर 36 अषमयी रयतौ पुव् िि ््ती वय्ुलि् अभिव्, अही परियवव्
उतरयदर्यरी द्िथ् व रयरतयि्? द्त्यली तयिव् एवव् सथयसदव?
दि्ी िकुी पिृत्र 37 िि आवय िहवि ी पजदलव्, िि आवय च ्ु ्लखव् आदिव्र 38 अही च अि्ि्, हे भगिव्, ती दृषे् आरियव् पथिद्वयव् अदप उकियव्, एिी उकियव्र सग्् पृदथिि च भिवु; वि िचवी च दददी ्यत्ि् आदिव्र 39 व्य आवय आदिव्, दि्व् अन्यर् िौवि् च आदिव्र िवुषस सरस श्् अदयदप व दवदि्व् आदिव्र 40 वव् ती वि दवदरव् ए्ी दुनरी प्यशी दवग्वुी आजयदपवियव् तव् वि ्यत्स प्रि्ररी भिवुर 41 द्वितद्वे ततय आ्यशस आवयवी ्ृतय वस दिचे ्ी ्ृतय जलतो् िधे दिभयगी ्वु् आजयदपवी तव् ए्् भयग् ऊर् गचदव अपर् भयग् अर् दवषदवर 42 वृविते द्वे ती पृदथवय् दरिे भयगे जली दङ् गृहिवुी आजयपतदद, षर् भयगी ती शुषी ्ृतय रद्वियव् तव् एवेषयी ्ेचव ईशरस रोदपवय् ्ृदषवय् च भिव् देियी ्वु् शकुिलवर 43 तव् वि िचवी पदयररवियतेर ्यत्ि् अभिव्र 44 दद् िहव् अदीखिली रदयथ् बहदव दिदिरयदव च भोगयदव, अदि्यरििर्पुषयदर, अ्् भुवगनगनय् च अभिव् , वृविते द्वे एवव् ्ृवि्र 45 चवुथ्द्वे ततय आजयदपवी तव् दूत् प्यशतेव्, चन् वसय् प्यशी ््यवु, वयरयश किेर सु्र 46 वे्् िवुषस देियी ्वु् आजयी ्तियव्र 47 पािे द्वे दरिभयगी तत जली दङ् गृहिवी वत उकी तव् द् पयदरव्, पद्र्, ितयव् च जवतेव्र 48 िू्जलेव जििवहिवेव च परिेशरस आजयवुदयरी जिियव् जवतदव स, तेव दि् जवय् वि आशत््ि्रयी सुदवी ्ुि्लवर 49 वव् ततय ्ौ जििौ दवतुकौ, ए्ी हवो्ी, अपरी लेदितथवि् इदवर 50 ए्सयव् अनसयव् पृथ्् अ्रोव्, तव् दरिभयग् तत जली दङ् गृहिवि् आदिव्, वत वौ ्ौ अदप व रयरदतवुी शकुिव्र 51 ततय हवो्ी वृवितद्वे शुषी भयगी ्ती तव् द् वलसव् एि भयगे दविददव तलसव् दहसी पि्वय् दलवर 52 द्वु ततय लेदितथयवस दरिभयग् आ्् भयग् ्त्र तस च इचदद, ््य च भद्वुी पयदलवियव्र 53 षषे द्वे ती पृदथवयी आजयी ्तियव् तव् दय वि पुरव् पशि्, पशि्, दरिदृपय् च जवतेव्र 54 एवेषयी पशयव् आ्ि् अदप, त् ततय सदृषिवयी सयिि ्ृव्र
अध्य 7 1 ितय एवव् िचवी दियरी ्ृतय पूि्रयतौ िि दििपी पेदषव् ्ू व् िि दििपी पेदषव्र 2 द् ियी अि्व्, एस्, उदतष, तव् िचवी अही तयी िकुी आगव्, वव् शरुर 3 अही अि्ि्, हे ्े ि, ि्र व्य द् ियी अि्व्, दिु्् दिसृवे सथयवे सथयदपव् तव् द् गभिर् िहयव् च भिेव्र 4 द्वु पिेश्यरय् दी्िरय् ्, व्ििव् च आदव्र 5 वदह् ्ो दिु्ी गतय वी पशव् शयदवी ्वु् शकोदव? तद् द् दी्िर् व गचदव स वदह् द् ्थी दिसृवे आगवुी शकोदव स? 6 अनव् अदप अलस; वगरी दवि्तियवी दिसृवे ्ेते दवदहवी भिदव, दर्दलद् पूर् भिदवर 7 वस पिेश्यर् दी्िर््, पववयथ् भतङरसथयवे सथयदपव्, तथय ्द्रे अद््, ियिे च गभिर् जल् भिदवर 8 वतो् िधे ए्् एि ियग््, अद्जलतो् िधे अदप, एवयिव् लघु् तव् ्ेिली ओ वे िवुष् दद् वत गचवुर 9 तद् इ्यवि ी ्सैदचव् पुरषयत इ्ी वगरी उतरयदर्यरयथ् ्ती सयव्, तद् द् ््यदप वस पुरव् सथयदपवी दी्री व पयरदतषदव वदह् द् ्थी एवव् उतरयदर्यरी पयरसदव? 10 अही च अि्ि्, एिी भगिव्र व्य द् ियी अि्व्, “इसयएलस भयग् अदप वथैि अलसर” 11 तव् वेषयी ्ृवे अही जगव् दवदि्वियव्, त्य आ्ि् िि दवतियवयि् उल्वी ्ृवियव् व्य इ्यवि ी जयदपव्र 12 व्य दीदयरस पिेश्यरय् दी्िरय्,् शो्पदिपूरय् ्, वे अलय् ्ु षय्, दिपदतपूरय् ्, अविि ्ु ्ख्य् च अभिव्र 13 जेषलो्स पिेश्यरयदर दिसृवयदव दवशतयदव च आदव्, अिरिली च ््दव सर 14 तद् जिदिवय् एवयदव ्षयदव वथय् दव व पदिश पररशिी ्ुि्लव वदह् वेषयी ्ृवे सथयदपवयदव िसूदव ््यदप व पयरुतु्र 15 अथ द्ी ती ्िर् पुरष् इदव दृषय आवयवी दचवतदद? द्िथ् च चलदद, िम् एि वु? 16 ततय द्िथ्ि् आगदिषियरी िसु िव्ियवी व दिचयररवि्? 17 व्य अही पमुियच, हे पभु, ततय सदवतिेव दवरय् ररवी तव् रदि्र् एवयदव िसूदव पयरुतु्, द्वु अभकय् दिवशेतु्र
18 वथयदप रयदि््य् ्षयदव ्ु ्खयदव पयरुतु,् दिसृवयवयी आशयी च पयरुतु,् तव् ते ्ु षृवी ्ृविव् वे ्षयदव ्ु ्खी पयरुतु्, वथयदप
43 द्वु पलतद्िद् अस ्यलस अव् भदिषदव, आगदिषियरस अिृवस आरि् च भदिषदव, तलसव् भषवय
दिसृवयदव व पशलवर 19 द् ियी अि्व्र ईशरस उपरर ्ोऽदप नयतयरिश् वयलस, परियतरयव् उपरर बुलदियव् ्ोऽदप वयलसर
गविविर 44 अदीतिस अवे, अदिशयद् दछन्, रि्् िर्वे, दमी च उ्् भूवि्र 45 व्य ्दशव् दिवषी तयवुी, दिजती पयरी च पिडदतवुी व शकोदवर
20 अलसव् जििवे बहि् दिवशलव, तव् वे परिेश् िरद् त दवतिी सस दि्ी सथयदपवी वु अिहे लतलवर
46 व्य अही पमुियच, एवव् िि पथिी अलविी िचवी तव् पृदथििी आ्िस ्ृवे व ्तिवि, अनथय वसै ्तय ददव पयपी ्वु्
21 तव् आगवयवयी जवयवयी ्ृवे ईशर् ्षेव आजयी ्तियव् तव् वे आगवय् इि जिदिवुी द्ी ्ुतु्, ््ी व पयरुतु् इदव द्ी ्व्वि्र 22 वथयदप वे वस आजयपयल्य् व आदव्; द्वु वस दिरदी
दवियरदतवुी शेतेरि्र 47 इ्यवि ी ्यले िवुषयरयी द्ी लयभ् भिदव तव् वे भयरे व जििलव, िृमो् अववरी च ््ी पवि्वे?
उकियव्, वथ् च ्ललवियव्; 23 वेषयी ्ु ष्ि्रय सी िदाविव्; परिस दिषते च उकियव् तव्
48 हे आ्ि, ततय द्ी ्ृवि्? तव् तिेि पयपी ्ृवियव् , वथयदप ती ए्् व पदवव्, द्वु िती दि् तत् आगवय्र
द् वयलस; वस ियग् व जयवयदव सर 24 द्वु वे वस विसथयी अिहे लतलव, वस दलनी च
49 अिर् ्यल् पदवजयव् चेव् असय्ी द्ी लयभ्s िती िृमुी जवतलव ्यतय् दर ्ृविव्?
अङि्ृविव्र वस दिरयवेषु वे दिशयददर् व अभिव्, वस ्यतय् दर च व ्ृविव्र
50 असय्ि् अदवम आशय पदवजयवय अलस, त्य वु अमव्ु षय् दव् वथय् ् स्?
25 अव् हे एस्य्, शूनयदव शूनयदव, पूरय् दव च पूरय् दवर 26 पश, एष् दित् आगदिषदव तव् एवे ितय भिद् ्दथवय्
51 असय्ी ्ृवे आरोगस अभतस च दवियदसथयवयदव दवदहवय् दलव, त्य वु िती ्ु षवतय जिियि्?
दचहयदव भदिषलव, िरू् प्दरवय भदिषदव, दय च दवग्चवि दशवे, तय इ्यवि ी पृदथवय् दविृतय अलसर 27 त् ्दशव् पूिवक्ोषे्् िोचवे, द् िि आशत् ््दवर
52 ते च दयिरयवजििवी तयपतव् वेषयी र्रयथ् परियवव् िदहिय रद्वय भिदव, त्य वु िती दि््् ्ु षियग्षु गविव्? 53 तथय च सग्् प्श्दतवव् तस िली द्य सथयसदव, तलसव्
28 तव् िि पुत् तेशु् वस दह भिलद् दह प्दरव् भदिषदव, ते शेषय् च चवुश्विष््् अव् आवनी पयरुतु्र
अभति् औषरी च अलस, तव् िती वत व पदिशयि्? ५४ (अदपतसथयवेषु दह िती गविव्र)
29 एवेषु िषय् रयि् अववरी िि पुत् खिष् दि्ऽदप जििवतुकय् जवय् द्तवेर
55 ते च दीतिपतुकयवयी िुखयदव वयरयरयि् उपरर प्यशवे , असय्ी िुखी वु अन्यरयव् ्ृषवरी भदिषदव?
30 पूि्नयतेषु इि दीदयर् दरद्वयदव पुरयवविौवरपेर परररिदतषवे, तेव ्ोऽदप व दवषदवर 31 दरद्वयववरी त् दीदयर् अदयदप व जयगरदव द् पुवरतयव्
56 तवो िती जिदिवय् अरि् ्ुि्व् स्, व्य िती िृमो् अववरी व्थ् ्ु ्खी पयरुि् इदव व दचवतयि्र 57 वव् द ियी पमुियच, पृदथवयी जयव् िवुष् तव् तुदी ्ररषदव
भदिषदव, त् भष् द्तवे 32 पृदथिि सदुरयव् पुव् सथयपदतषदव, िौवदवियददवयी रज् वथय
वस लसथदव् एषय एिर 58 द तद् ततय उकी वथैि ्ु ्खी पयरसदव, द्वु तद् द् दिजती
गुरसथयवयदव वयव् पदवबदयव् पयरयव् िोचदतषलवर 33 परियवव् नयतपिठे प्दरव् भदिषदव, ्ु ्खी च गदिषदव,
लभवे वदह् िि िचवी पयरसदवर 59 तसयव् जििवे िूदय जिदिवे जवयव् पदव उकियव्, “जििवी
्िघ््ु्खस च अन् भदिषदवर 34 द्वु नयत् एि दवषदव, दमी सथयसदव, दिशयद् च दर्
दचवोवु, तेव ती जिदिषददर” 60 वथयदप वे वस दिशयदी व ्ृविव्, व च वस पशयव्
भदिषदवर 35 ्यत्ि् अवुिव्वे, िली च ्दश्वी भदिषदव, द्ि् च बलिव्
भदिष्यद्वय, व च िि ते वयव् उकियव्र 61 वेषयी दिवयशे वयदशी गुरती व भिेव्, तथय िो्यथ् पमदतवयवयी
भदिषदव, ्ु ष्ि् च ्ोऽदप दवति् व िहदवर 36 व्य अही अि्ि्, “अबयहि् पथिी द्ोिितयवयी ्ृवे पयदथ्वियव्, िूदय च पयवरे पयपी ्ृविव् दपवृरयी ्ृवे पयदथ्वियव्र
दिषते आवन् भदिषदवर 62 व्य अही पमुियच, अही जयवयदि, पभो, परियवव् ्तयलु् इदव उचवे, तव् द् वयव् लो्े अदयदप व आगवयव् पदव ्तयी ्रोदवर
37 अ्यवदिते इसयएलस ्ृवे तेशु् वस पशयव्र 38 शिूएल् ्यऊ्् च दिवयशयत, दोलोिव् च पदितसथयवि्
63 ते च वस दवतिी पदव गचलवर 64 द् रैत्ियव्, पयपी ्ृविव् दचरी दहदव, वस दृदषिव्र
आगदिषियरयवयी ्ृवेर 39 िषय् पयरयवयी ्ृवे हे दलतयद्; िृवयवयी ्ृवे च द् जिदिवुी शकोदवर 40 दवयहे ररबस ्यले पजयवयी ्ृवे इजद्तयह्, अवे्ेषयी ्ृवे च
65 द् पचुर् अलस तव् द् तत आिश्ी वत ्यवुी दज् अलस; 66 द् िहवि ्तयलु् तव् द् िव्ियवयवयि् अविवयवयी च आगयदिवयी च पदव अदर्यदर्ी ्तयी ्रोदवर
बहि्र
67 तद् द् सस ्तयी व िर्दतषदव वदह् जगव् वेषु
41 वथैि इ्यवि ी भषवय िदर्वय, ्ु षवय च िदर्वय, रदि्र् च अभकयवयि् ्ृवे पयदथ्विव्, इ्यवि ी अदप द्िथ् व भदिषदव?
उतरयदर्यररदभ् दह व सथयसदव सर 68 द च ्िवे; तद् द् सददयिेव एिि् अ्रोव् तव् अरि्
42 द् ियी पमुियच, एवव् िव्ियवी जििवी व अन् तत बह िदहिय िव्वेर अव् वे ्ु ब्लयवयि् ्ृवे पयदथ्विव्र
्ृविव् वे्् शदिवय् भिेतु्, वदह् िवुषयरयी ्शदहसभयग् जिदिव् व दवषे व्र
69 नयतयरिश् दव् तद् द् सिचवेव ससथयव् व ्िदव, दििय्यव् च व दवियरतदवर
21 तस ददीहयदवी अिूलि्; तस िदहिय व गमवे; तस पुरव् सग््ूवगरय् ्लमवय् दवषलवर
70 अदीखदिूहे अमलय् अिदशषय् भिेतु् दििव्र
22 तस देिय ियतुवय्ौ च पररदचवय; तस िचवी दमी , िचवी च दवमी; तस आजय दर्, दवति् भतङर् च अलस; 23 तस ददष् गभिरी शुषदव, कोर् च पि्वय् ्िदव; तस दमी दय्ि
अध्य 8 1 व्य द् ियी पमुियच, परियवव् अवे्ेषयी ्ृवे अती दीदयर् दवदि्वियव्, द्वु आगदिषियर् दीदयर् अलयवयी ्ृवेर 2 अही वे उपिी ि्यदि, एस्य्; तथय ती पृदथििी पृचदद व्य तयी ि्दव तव् दय बह रयली ््यदव तसयव् िृदत्यपयतयदर दवि्तवे, द्वु अली रज् तव् दुिर् भिदव, वथैि अस िव्ियवस जगव् ियग््र 3 अवे्य् दृषय् सु्, द्वु अलय् एि उदयररवय् भदिषलवर 4 ववोऽही पमुियच, हे िि आवय, अिगवुी पजयी गदसर 5 तव् ती शोवुि् अङि्ृवियव् भदिष्यरिी ्वु् च इचदद, तव् वि ्ेिली जिदिवस अदवररकी सथयवी वयलसर 6 हे भगिव्, तद् ती वि देि्ी व ्ु ्खी ््यदद तव् िती वि पुरव् पयथ्तयि्, ती च असयव् ््तयत बिजी, असय्ी अिगिवयत दीेृदवी च ््यदद, तथय वस िली पयरुतयव् िवुषस सथयवी रयरतव् भष् ्थी जिदिषदव? 7 तिेि दह, िती दि् वि हसेव ए्िेि ्ृवी तथय ततय उकि्र 8 त्य ियवु् गभ् शरिरी दवदि्वी भिदव, ती च वसय् अङी ््यदद, व्य वि पयरि अ्ौ जले च र्दव, वि ्ृदव् विियदयव् तयिव् वसय् दृदष् दहवेर 9 त्् र्दव रद्वय च व्् रद्वय भदिषदव, ्यल् आगचदव व्य रद्वय गभ्् वलसव् िर्ियवी ्वी पतचदवर 10 तवो ततय शरिरयङय्सयव् सविली ्िरी ्यववदिदव आजयदपवि्र 11 त्् ्ललवी िसु द्दा्यली तयिव् पोषवे, तयिव् ती वव् ्तयतय् ्ृवे व सथयपतददर 12 ती वव् सरि्र पयलदततय सदिरेत पोषतदद, सदििे्ेव च वस दुरयरी ्ृवियव्र 13 वि दृदषिव् वी िृगदतषदद, वि ्यत्िव् जििदतषददर 14 अव् तद् एवयिवय पररशिेर दवदि्वी वी वयशतदद वदह् वि आजयवुदयरी सथयपवी दुलभी तव् दवदि्वी िसु रद्वुी शकोदवर 15 अव् पभो, अही िद्षयदि; दयियनवतय िवुषि् सृशव् ती शेषवतय जयवयदद; द्वु वि जवयव् सृशव् , तस ्ृवे अही ्ु ्लखव् अलस; 16 वि उतरयदर्यरस च ्यररयव् अही शोचतयदिर इसयएलस च ्ृवे, तस ्ृवे अही गुर् अलस; तय्ूबस ्ृवे च, तस ्ृवे अही वय्ुल् अलस; 17 अव् अही भिव् पुरव् सस ्ृवे वेषयी ्ृवे च पयथ्दतषयदि, तव् अही ्े शे दविदवयी असय्ी पववी पशयदिर 18 द्वु आगयदिनयतयरिशस शिघवयी ितय शुवि्र 19 अव् िि ियरि ी शरुव, िि िचवी च अिगच, अही भिव् पुरव् िद्षयदिर एस्स िचवस आरि्, वस उतयपवस पूि्, अही च sदहयतवय, 20 हे पभो, त् अवव्यले दविददव, त् सग् ियतुवले च िसूदव ऊर्व् पशददर
भिदवर 24 हे भृमस पयथ्वयी शरु, वि पयदरव् तयचवयी शोवर 25 अही जिदिवे तयिव् अही िद्षयदि, तयिव् िि बुलद् अलस वयिव् अही उतरी ्यसयदिर 26 हे वि पजयवयी पयपी िय पश; द्वु ते तयी दमेव देिवेर 27 अनजयवितयवयी ्ु षयव् आदिषयरयव् िय पशवु, द्वु ते वि दय्ी केशेषु पयलतलव वेषयी ्यिवयि् अिलो्तर 28 ते वि पुरव् व्लि चरलव वेषयी दिषते िय दचवत, द्वु ते वि इचयवुदयरी वि भती जयविव् वेषयी सररी ्ुरर 29 पशूिव् जिदिवयवयी वयशी वि इचय िय भूव्; द्वु ते वि दवतिी सषवतय उपद्षिव् वयव् अिलो्दतवुीर 30 पशू्् अदप ्ु षवरी िनियवयवयी दिषते ती िय कोरी गृहयर; द्वु ते वि रि् िदहियतयी च दि््य दिशयदी ्ुि्लव, वेषयी पेि ्ुरर 31 िति् असय्ी दपवरश वयदशै् रोगै् ्िरय् भिेि, द्वु असय्ी पयदपव् ्यररयव् ती ्तयलु् इदव उचवेर 32 तवो तद् वि असयदु ्तयी ्वु्ि् इचदद वदह् ती असय्ि् अथय् व् रि््यत् व दिदियवयवयि् अवुगहि इदव उचवेर 33 तवो रदि्र् ततय दह बह द्ि् दवदहवय् दलव, वे स्ि्रय िली पयरुतु्र 34 द्ी दह िवुष् तव् ती वस अपदनवयी भिदद? द्ी िय भषय िीश् तव् ती वस पदव एवयिव् ्रु ् भिदद? 35 तव् दमव् वेषयी जनजयवेषु ्ोऽदप वयलस, द्वु द् ्ु षृवी ्ृवियव्; दिशयददषु च ्दशव् वयलस त् ्ु षृवी व ्ृवियव्र 36 तवो हे भगिव् द्ि्रयी दिशयदी व दिदियवयवयि् अवुगही ्ररषदद चेव् वि रि्् वि ददयि् च एवलसव् एि प्िदव्व् भदिषदवर 37 व्य द् ियी पमुियच, “्यदवचव िचवयदव भिलद् दम्् उकयदव, वि िचवयवुदयरी भदिषदवर” 38 तव् िृमो् पूि् नयतयव् पूि् दिवयशयव् पूि् ते पयपी ्ृविव् वेषयी सभयिी व दचवदतषयदिर 39 अही वु रयदि््यरयी सभयिी दृषय हष्दतषयदि, वेषयी विथ्तयतयि्, वेषयी िो्ी , िली च सररषयदिर 40 तथय ितय इ्यवि ी उकी वथय भदिषदवर 41 तथय ्ृष्् भूिौ बह बिजी रोपतदव, बहदव िृ्यव् रोपतदव, वथयदप ्यले द्् िषियवी िसु व उदतषदव, रोदपवी दि् व िूली व लभवे जगदव; वे दि् व उदयररवय् भदिषलवर 42 अही व्य पमुियच, तद् ितय अवुगह् पयर्, वदह् अही ि्यदिर 43 तथय ्ृष्स बिजी वषी भिदव, तद् वव् व उपरर आगचदव, वि िृदषी च दिते व गृहयदवर तद् िय अदविृदष् आगम वयी ्ू षतदवर 44 वि हसेव दवदि्व् सपदविय इदव उचियव् िवुष् अदप वथैि वशदव, तव् ती वस ददश् अदद, तस ्ृवे ती दि् दवदि्वियव् , ्ृष्स बिजस उपिय च ्ृवियव्र
45 असयदु िय कोरी ्ुर द्वु सजवी ्िस, सस उतरयदर्यरी च ्तयी ्ुर, तव् ती सदृषे् पदव ्तयलु् अददर
7 त् ्दशव् उदयरी पयरसदव, वस ्ि्रय दिशयदेव च पलयदतवुी शकुथ, तेव तूती दिशयदी ्ृविव्र
46 व्य द् ियी पमुियच, िव्ियवयदव िसूदव िव्ियवस ्ृवे दलव, आगदिषियरयवयी ्ृवे च आगदिषियरयदव दलवर 47 ती िि अपे्तय िि दृदषी पदव अदर्ी पेि ्वु् शकुथ इदव
8 उकदिप्े ्् रद्व् भदिषदव, िि ्े शे िि दिियवरे च िि िो्ी ््दव, तव् ितय वयदव िि ्ृवे आरिय्े ि पदिति्ृवयदवर 9 व्य वे िि ियग्स ्ु रपतोगी ्ुि्व् ्ररय् सु्, ते च वयव्
्ू री अलि् आगचदद, द्वु अही बहियरी तयी वस दििपी गव्, द्वु अरदि्र् ््यदप वर
द्पलव वे तयववयदु दविदलवर 10 ते जवय् सजििवे लयभी पयष ियी व जयवलवर
48 एवलसनदप ती परियवव् पुरव् आशत्चद्व् अददर 49 तव् ती तथयिव् दिवदतवियव् , रदि्रयी िधे बह िदहियिह् ् इदव व िनदेर
11 ते िि दवतिी दिरकिव्, त्य वेषयी सवववय आदिव्, पशयतयपस सथयवी च वेषयी ्ृवे उ्् घयदरवी भिदव स, वे व अिगचलव स, द्वु वव् अिहे लतलव सर
50 तवो दह उतर्यले ते लो्े दविदलव वेषयी बहदव िहय्ु ्खयदव भदिषलव, तव् वे िहवय गि्र गविव्र
12 द एि ्ु ्खेव िृमो् अववरी अिशी जयवयदवर 13 अव् ती िय ्ौवु्ी ्ुर तव् अभकय् ्थी ््य च ््ी पयरुतु्,
51 द्वु ती सतिेि अिगच, त्ददशयवयी िदहियि् अनेषर 52 तव् तुषय्ी ्ृवे सग्् उ्् घयदरव्, जििविृ्् रोदपव्,
द्वु रदि्र् ्थी उदयरी पयरुतु,् ्स जगव्, ्स ्ृवे जगव् दवदि्वि् इदव पृचवुर
आगदिषियर् दित् दजि्ृव्, पचुरवय दजि्ृवय, वगरी दवदि्वी, दिशयिी च अवुिवि् , आि् , दम्् ददयि् पजय चर
14 व्य अही पमुियचर 15 ितय पूि् उकी , इ्यवि ी ि्यदि, परी च ि्यदि, तव्
53 भिद् ्ु षस िूली िुद्वि्, ्ु ब्लवय पवङ् च भिद् दवगूर,् भष् दिसररयथ् वर्ी पलयदतव्र
दिवशियरयवयी िो्यरयी अपे्तय बहि् अदर्य् सु्र 16 तथय वरङ् दबन्ु व् अदर््र
54 ्ु ्खयदव वविवयदव अवे च अिृवदवदर् ्दश्व्र 55 अव् ती दिवशियवयवयी बहलवयतय् दिषते पुव् प्यव् िय पृचर 56 तव् वे िुलकी पयष परियवव् अिजयी ्ृतय वस दवतिस
17 द् ियी पमुियच, तथय ्ेती वथय बिजि्र तथय पुषयदर, वयदशय् िरय् ् अदप; तथय शदि््, वयदश् अदप ्यत््; तथय ्ृष्् सति्, वथैि वस ्ृदष् अदप दीदयरस ्यल् आदिव्र
अिियववी ्ृतय वस ियग् मकिव्र 57 अदप च वे वस रिय् ववयि् अपघदरविव्र
18 इ्यवि ी त्य ितय अदयदप व दवदि्वी जगव् दजि्ृवि्, वेषयी दवियदयथ्ि् अदप, व्य ्ोऽदप िि दिरदी व उकियव्र
58 वेषयी ््ते अि्व्, ईशर् वयलसर आि्, वव् च जयतय वे िृवय् भिेतु्र
19 व्य दि् आजयी पयलवे स, द्वु इ्यवि ी ते दीदयरे दृषय् दलव वेषयी आचयर् दवमबिजेव, अदििेचवितेव दवतिेव च भष् भिदवर
59 पूिवकयदव तथय तुषयव् गृहितु्, वथैि वेषयी ्ृवे वृषय, ्ु ्खी च दजि्ृवि्, तव् वस इचय वयदिव् तव् िवुषय् अशुदय् भिेतु्र 60 ते वु दृषयसेषयी दिदवे वेषयी दवदि्वस वयि ्ू दषविव्, वेषयी ्ृवे
20 ववोऽही दीदयरी दििेच वलसव् आगवयवयी तवयरयी ्यररयव् दी्री जयवि्र 21 अही वव् दृषय बह ्दिवियव् , गुचस ्य्यिली , िहयजवस
जििवी दजि्ृम ्ृवजवयी जयपतलव सर 61 अव् िि नयत् इ्यवि ी दििपे अलसर
िवसदवी च िि ्ृवे पयदलवियव्र 22 व्य िृथय जयव् जवदिूह् दिवशदवर िि ्य्यिली िि
62 एवयदव ितय दि््् िवुषे्् व ्दश्वयदव, द्वु भिद् भिद् ्दवपते्् चर अथ अही पमुियच अि्ि्र
िवसदवी च र्वु; तव् ितय िहवय पररशिेर वव् दददी ्ृवि्र 23 वथयदप तद् ती दरद्वयदव अदप दिरिदद, (द्वु वेषु उपियदी
63 पश, हे पभो, इ्यवि ी ततय अलविे ्यले तव् आशत् ्वु् आरभदे, वव् िि ्ृवे ्दश्वी, द्वु ्लसव् ्यले ती ियी व
व ्ररषददर 24 द्वु तत गृही व दवदि्वी वत पुष्ेती गतय ्ेिली ्ेतस
्दश्वियव्र
पुषयदर खय्वुर ियी दी व आसय्तवु, िदी व दपबवु, द्वु पुषियती खय्वु ;)
अध्य 9 1 व्य द ियी पमुियच, ्यली पतरेव पदिवी ्ुर, ितय पूि् ्दथवयवयी दचहयवयी भयगी दृषयर 2 व्य ती अिगचदद तव् द एि दित् तलसव् परियवय सेव दवदि्वी जगव् भिरी ्वु् आरभेवर 3 अवएि त्य जगदव भू्मय् ्ोलयहलय् च दशवेर 4 व्य ती दम्् अिगचदद तव् परियवव् वि पूि््यलयव् आर् वयदव िचवयदव उकियव्र 5 तथय जगदव दवदि्वस दि्स आरि् अव् च भिदव, अन् च प्र् भिदवर 6 एििेि परियवव् ्यलेषु चि्यरे षु शलकशयदलषु च पयरबय्, पभयिेषु दचहे षु च अवय् भिलवर
25 परियवव् दवमी पयथ्तस, व्य अही ततय दह आगम ियवय् लयपी ्ररषयदिर 26 वव् अही तथय आजयदपवियव् वथय अ्् थ इदव ्ेती गव्र वत च पुषयरयी िधे उपदिश ्ेतस ओषरि् खयद्वियव्, वसैि ियी दी च ियी वृरियव्र 27 दरद्वयववरी वृरेषु उपदिश िि ््ती पूि्िव् िि अव् वय्ुलि् अभिव्र 28 अही िुखी उ्् घयष परियवव् दि्ी िकुी पिृत्र 29 हे पभो, ती त् असयव् ्श्तदद, ती असय्ी दपवृ्् पयवरे , तत ्ोऽदप व प्यदव, वत िनय्े शे, त्य वे दिस्े शयव् दवग्वय्र 30 ती च उकियव्, हे इसयएल, ियी शरुर हे तय्ूबस िीशज्, िि िचवी दचदहववि्र
31 पशव, अही तुषयदु िि विसथयी िपतयदि, दय तुषयदु िली ्यसदव, तुषय्ी च वलसव् द्य गौरिी पयरसथर
5 ववोऽही धयवयदव म्य कुदय वयि् उकियव्र 6 ती दि््् अदप िूखय् लसतय, द्ी व पशदद असय्ी शो्ी,
32 असय्ी दपवर् ते विसथयी सि्ृविव्, वे वव् व पयलतलव स, वि दवतियव् व पयलतलव स, तददप वि विसथयतय् िली व वशदव स, वथयदप वव् व शकियव् तव् वव् भिव् एि आदिव्र
असय्ी द्ी भिदव? 7 ्थी असय्ी ियवय ददतोव् दि्भयरपूरय् , बह दिवदतवय, अविि पिडय शोचदव?
33 वेषु रोदपवी िसु व र्लव इदव ्यररव् ते वतयरिव् वेषयी दिवयश् अभिव्र
8 इ्यवि ी च िती दि् शोचव् ्ु ्लखवय् च स्, तव् िती दि् वय्ुलय् स्, द्ी ती ए्स पुतस दिषते ्ु ्लखव् अदद?
34 पशव, त्य भूिौ बिजी लभवे, दिु्े िय वयिी , ियी दी िय पेती िय तल्िदप पयती िय, वलसव् रोदपवी िय द्री िय वषी भिदव, व्य पथय अलसर
9 पृदथििी पृचवु दय तयी ि्दव तव् दय एि एवयिवय िर्ियवयवयि् पववे शोचवितयर 10 तव् पथिव् दि्ऽदप वसय् दवग्वय्, अने दि् अदप दवग्दिषलव,
35 त्दप रोदपवी िय वलसव् दवद्री िय पयरी िय वशदव, असयदु व दवषदव, द्वु असयदु वथय व घदरवि्र
पशव, वे पयत् दि् दिवयशी गचलव, वेषयी दिूह् दि्थय दविू्दलव्र 11 अव् एवयिवय जवदिूहस वषय वसय् अपे्तय अदर्ी शो्ी ््
36 तवो िती विसथयी सि्ृविव् पयपेव दिवशयि्, असय्ी ््ती च पयपेव दिवशयि्
्ुतय् व्र व च ती, त् ए्ेव दिवय ्ु ्लखव्? 12 द्वु तद् ियी ि्दद, िि शो्् पृदथवय् ददश् वयलस, तव्
37 वथयदप विसथय व वशदव, द्वु वत दवषदव वस बलि् र 38 त्य अही ््ते एवयदव िचवयदव उकियव् व्य अही वेतेर पशयव्
ितय िि गभ्स िली वषि्, तव् ितय पिडयदभ् उतनी, ्ु ्खै् च जदववि्र
पशव् ्द्रव् ए्यी लसती दषियव्, व्य दय शोचदव स, उचै् सरे र रोद्दव स, ््तेव च बह ्ु ्लखवय अभिव् िसयदर
13 द्वु पृदथिि व वथय, तव् पृदथवय् कियवुदयरी वलसव् दिदियव् जवदिूह् तथय आगव् वथय गव्र
दि्िरय् दव, वसय् दशरदद भस आदिव्र 39 ववोऽही िि दिचयरयव् गतय वसय् दििपी गवियव्र 40 वयि् अि्व्, “द्िथ् ती रोद्दष? द्िथ् ती िवदद एवयिव्
14 व्य अही तयी ि्यदि, तथय ततय पररशिेर पदि् ्ृव्र वथैि पृदथिि अदप सस िली िवुषि् इदव आ्ौ तयिव् वयी दवदि्वियव् वसै ्तिविर
्ु ्लखव् अदद? 41 दय ियी अि्व्, िहो्त, ियी मजवु, तव् अही सतिेि शो्ी
15 अव् इ्यवि ी स्ु ्खी सति् एि रयरत, तयी तव् घदरवी वव् दयहदेव दहवर
्रोदि, िि ्ु ्खी च िर्तयदि, तव् अही िवदद ्ु ्लखव् अलस, अविि विच् च अभिि्र
16 तव् तद् ती परिेश् िरद् त दवशती भदिष् तदव, वदह् ती ्यलयवरे सपुती पदवगृु लसतय् िधे पशीददव् भदिषददर
42 अही वयी अि्ि्, द्ी वि वयदर्? ियि् ि्वुर 43 दय ियी अि्व्, अही वि ्यद् िन् अभिि्, िि दतीशव् िषय् रयी पदव् अदप वयदिव्र
17 वव् भवु् दििपी वगरी गचर 18 दय ियी अि्व्, अही वव् व ्ररषयदि, अही वगरी व गदिषयदि, द्वु अत अही द्तियर् भदिषयदिर
44 वयदव दतीशव् िषय् दर अही द्ियरयतौ पदवघियी च अनव् द्िदप व ्ृवियव्, द्वु परियवव् पयथ्वयी ्ृवियव्र
19 अव एि अही वयी ि्व् अबििव्र 20 एिी िय ्ुर, द्वु उप्े शी पयरुवर ितय: ्दव दह ददतोवस
45 दतीशव् िषय् रयि् अववरी परिेशर् ियी वि ्यदि ी शुतय िि ्ु ्खी दृषय िि केशी दिचयत् पुती ्तियव्, अही च वस दिषते अविि
दिपतत्? तरशलेिस ्ु ्खस दिषते दयनतवय भिवुर 21 ती पशदद तव् असय्ी पदितसथयवी दिरसी , असय्ी िे्ि
पदन् अभिि्, वथैि िि पदव् अदप िि दि् पदविेदशव् अदप अभिव्, िती च िहवि ी गौरिी ्ृविव् दि्शलकियव् र
भ्ी, असय्ी िलनरी च वषि्र 22 असय्ी सोती भूिौ सथयदपवी, असय्ी गिवी िौवि् अभिव् ,
46 अही च िहवय पररशिेर वी पोदषवियव्र 47 व्य द् िृद् भूतय वस भयतय् भिवदिते आगव्, व्य अही भोजी
असय्ी आवनस दियलर्, असय्ी ्िपस प्यश् दवषभ्, असय्ी दलनदन्ू ्् ्ू दषव्, असय्ी पदितिसूदव ्ू दषवयदव, वस
्ृवियव्र
वयि च असयव् आहतदव पयत् अपदित् भिदव, असय्ी बयल्य् ललजवय् भिलव, असय्ी तयज्य् ्गय् भिलव, असय्ी लेिितय् बनवे गवय्, असय्ी ्ुियरर्य् ्ू दषवय्, असय्ी भयतय् ् च
अध्य 10 1 त्य िि पुत् सदिियह््े पदिष् व्य द् पदवतय िृव्र 2 वव् िती दि् ्िपय् पयदवविव्, िि दि् पदविेदशव् ियी दयनतदतवुी उलतवय्, अव् अही रयतौ द्वितद्वपत्वी दिशयिी ्ृवियव्र 3 त्य वे दि् ियी दयनतदतवुी मकिव्, व्य अही शयव् भिेति्र वव् अही रयतौ उतयत पलयदतवियव्, तथय ती पशदद, अत अलसव् ्ेते आगव्र 4 अहि् अरुवय वगरी व पमयगवुी , अदपवु अत सथयवुी, व खयद्वुि्, व दपदबवुी, अदपवु दवरवरी शो्ी ्वु् उपियदी ्वु् च तयिव् अही व िृव् वयिव् अदभपयती ्रोदिर
्दवगसय् भिलवर असय्ी दजवय् अप्वय्, असय्ी लघुबयलय् वषय्, असय्ी तुि्य् बनवे आविवय्, असय्ी बलिव् च ्ु ब्लय् भिलव; 23 दि््् िहति् ददतोविु्य इ्यवि ी गौरिी वषिवि अलसर तव् दय असयव् ्े दषरयी हसे दिदप्वय अलसर 24 अव् वि िहव् भयरी ्ोभत, ्ु ्खयवयी बहलवयी च ्ू री ्ुर, तेव परयकिि पुव् भिव् पदव ्तयलु् भिेव्, परियवय भिव् शियव् दिशयिी आरयिी च ्यसदवर
25 ितय वतय दह दियषरी ्ुि्व् वसय् िुखी दहदय अविि प्यशवे स, वसय् िुखी च सुरदव स, तेव अही वसय् भतभिव्
49 पश ती वसय् पदवरपी दषियव् , पुतस शो्ी ्ृतय वयी दयनतदतवुी पिृत्, एवेषयी तदलच्यवयी दिषतेषु एवयदव तयी ्ृवे
अभिि्, द्ी भिेव् इदव दचलववियव्र 26 दय दहदय अविि भतङरि् आकोशी ्ृविवि तव् वसय् लसतय् ्ोलयहलेव पृदथिि ्लमवयर
उ्् घयरवितय्र 50 तवो दह परियवव् पशदव तव् ती अदिचलवतय ्ु ्लखव् अदद, वसय् ्ृवे वि दि्््तेव पिदडव् अदद, वथैि द् तयी वसय्
27 अही पशव् पशयदि, दय िदहलय िि दि्ी पुव् व प्दरवय, द्वु वत ए्ी वगरी दवदि्वि् आदिव्, अ दिशयली सथयवी
िदहियवस ्यलवी वसय् दौनत्स च शोभवी ्दश्वियव्र 51 अव् अही तयी वलसव् ्ेते दवषवु इदव आजयदपवियव् तत गृही व
आरयरय्यी ्श्तदव स, व्य अही भिव् अभिि्, उचै् सरे र कनव् अि्ि्र 28 पथिी िि दििपि् आगव् उरिएल् ्ू व् ्ुत अलस? तव् द् ियी
दवदि्वि्र 52 अही जयवयदि तव् परियवय तयी एवव् प्श्दतषदवर 53 अव् अही तयी वलसव् ्ेती गवुि् आजयदपवियव् तत ्सयदप
बहदियदरषु पदवव्, िि अव् च ्त् परररव्, िि भत्वस पयथ्वय चर
भिवस आरयर् वयलसर 54 तव् परियवय तलसव् सथयवे सवगरी ्श्दतवुी आरभवे, वत
29 ितय एवव् िचवी ि्व् पशव, द् िि दििपि् आगम ियी अिलोद्वियव्र
्सदचव् भिवी सथयवुी व शकोदवर 55 अव् िय भती ्ुर, वि ््ती िय भतभिवी भिवु, द्वु पदिश
30 अही िृव इि शदतव्, िि बुलद् अप्वय, व्य द् ियी ्द्रहसेव गृहितय दयनतदततय िि पय्तो् उपदिश ियी
भिवस दौनत् िहती च पशवु, तथय भिव् वेतयदर ्ृरुी शकुिलवर
अि्व्र 31 द्ी तयी पिडतदव? द्िथ् च ती वय्ुल् अदद? द्िथ् च वि
56 व्य ती शोषदद तयिव् वि ्रय् ् जयतवेर 57 तव् ती बह्् अदप रन् अदद, परियवव् आहव् च अदद; वथय
अिगिवी वि ््तदिचयरय् च वय्ुलय्? 32 अही अि्ि्, तव् ततय ियी म्य, वथयदप अही वि िचवी ्ृवियव्, ्ेती गव्, पश, अही दषियव्, वथयदप पशयदि, तव् अही
च अलय् एि दलवर 58 श् रयतौ वु अतैि दवषदद; 59 परियवय भिद् उचिसूवयि् ्श्वयदव ्श्दतषदव, तव्
वकी ्वु् व शकोदिर 33 द् ियी अि्व् , पौरषेर उदतष, अही तयी उप्े शी ्यसयदिर
परियवव् अलविेषु द्वेषु पृदथवयी दविदवयी पदव ्ररषदवर अव् अही वयी रयतौ अपरी च दुरियव् तथय द् ियी आजयदपवियव्र
34 व्य अही अि्ि्, पभो िदत ि्; ्ेिली ियी िय मज, िय भूव् आशयतय् ्ुलणव् द्तवेर
अध्य 11
35 अही व जयवयदि इदव दषियव्, व जयवयदि इदव च शरोदिर 36 िि इलनती िय िदावी िय सरे िि आवय? 37 अव् अही तयी पयथ्तयदि तव् ती सस ्यदयत एवव् ्श्वी
1 व्य अही सरी दषियव्, व्य दिु्यव् ए्् गरड् आगव्, तस ्य्शप्प््, दतदशर् च आदिव्र
्श्तवुर 38 व्य द् ियी पमुियच, शरु, अही तयी दूचदतषयदि, तयी च ्थदतषयदि तव् ती द्िथ् भिव् अदद, तव् परियवय तयी बहगुरदिषतयव् प्यशदतषदवर 39 द् वि ियग्् दम्् इदव दषियव् तव् ती दवमी सजवस दिषते शोचदद, ददतोवस दिषते च िहवि ी शो्ी ्रोदषर 40 अव् ततय अरुवय दषस ्श्वस एष् अथ््र 41 ती लसती शोचवि ी दृषय वयी दयनतदतवुी पिृत्र 42 द्वु इ्यवि ी ती लसतय् पदवरपी व पशदद, द्वु भिद् दवदि्वी वगरी प्दरवि्र 43 तसयव् दय तयी सपुतस िृमो् दिषते ्थतदव स, वस दियरयवदि्ि्र 44 एषय लसती ततय दषय ददतोव्, दय तयी तसयव् ततय दवदि्वी वगरी पशददर 45 दय तयी ि्यदि तव् दय दतीशव् िषय् दर िनय अभिव्र 46 द्वु दतीशव् िषय् रयि् अववरी दोलोिव् वगरी दविय् त बदल्यवी ्ृवियव्, वव् िनस पुती जवतदव सर 47 दय तयी ्दथविवि तव् दय वी शिेव पोषतदव स, वव् तरशलेिवगरस दवियदसथयवि् आदिव्र 48 द्वु दय तयी अि्व् तव् िि पुत् दिियह््े आगम िृव् अभिव्, व्य एि तरशलेिस दिवयश् अभिव्र
2 अही दषियव्, दय च दर्पृदथवयी प्यव् पदयररविवि, दि् ियतुियवय् वसय् उपरर पिहलव स, दियगवय् च आदव्र 3 अही पशव् वसय् पीखयव् अने दिपरिवपद्र् उतनय्र वे च अलय् पीखय् लघु् च अभिव्र 4 द्वु वसय् दशर् दिशयिी ्ृवियव्, िधे दशर् अनसयव् अदप अदर्ी आदिव्, वथयदप वव् अिदशषै् दह दिशयिी ्ृवियव्र 5 अदप च अही पशव् गरड् पीखै् दह उडित पृदथवयी वत दविदवयी च रयजी ्ृवियव्र 6 अही दषियव् तव् सग्स अर् दिय् दर िसूदव वसय् अरिवय् दलव, व च ्दशव् वसय् दिरदी व ि्दव स, व च पृदथवयी ए्् पयरि अदप व ि्दव सर 7 अही पशव् गरड् पय्ु षु उतयत वसय् पीखयव् उकियव्र 8 ए््य एि व पवितियवय्, पमे्ी ससथयवे दव्यी ्ुि्वु, किेर च पशवुर 9 द्वु दशर् अलविपत्वी र्वुर 10 अही पशव् ियरि वसय् दशरदय व दवग्विवि, अदपवु वसय् शरिरस िधेव दवग्विविर 11 अही वसय् दिपरिवपद्र् गरदततय पशव् अषौ आदव्र 12 अही पशव् ्द्रपयश् ए्ी पीखी उतयत रयजी ्ृवियव् घ दिय् पृदथवयी उपरर;
13 व्य वस रयजी ्ृतय वस अन् आगव्, वस सथयवी पुव् व पय्ु भू्वि्र रयजी च ्ृतय िहव् दिती वविवियव् ;
उपरर शलकी रयरतदव सर एवयि्यली च द् िावय पृदथवयी दविददव सर
14 व्य वस रयजी जयवी व्य वस अन् पथििव् आगव्, तेव द् पुव् व पय्ु भू्व्र 15 ववससै ियरि आगम उकियव्र
41 पृदथवय दह ततय दमेव नयत् ्ृव्र 42 तव् ततय व्यव् पिदडवी , शयवी च ्दवी ्ृवियव् , िृषयियद्व् पेररय, िलप्यवृरयी दवियदसथयवयदव च वयशदततय, तेषयी ततय हयदव्
16 शरु ती पृदथवयी वयि्यली शयदवी ्ृवियव्र 17 ततो व ्दशव् वि ्यली व लभवे व्र् ियर
व ्ृवय, वेषयी दभदत् पयदववियव्र 43 अव् वि ्ु षृव् परियवव् दििपि् आगव्, वि अदभियव् च
18 वव् वृवित् उतयत पूि्िव् रयजी ्ृवियव्, पुव् अदप व पय्ु भू्व्र 19 दि्् शेषै् दह किेर गव्, तथय पमे्ी रयजी ्ृतय पुव् व पय्ु भू्वय्र
परयकिे आगव्र 44 परियवव् अदप गदि्वयव् ्यलयव् अिलोद्वियव्, पशव, वेषयी दियलर्, वस घृदरव्यतय् दर च दददयदवर
20 व्य अही पशव् ्यलयवरे ्द्रपयश् लसथवय् पीखय् शयदवी ्वु्र वेषु ्ेचव शयदवी ्ृविव्, द्वु द्दाव् ्यलयवरे वे पुव्
45 अव् हे गरड्, व वि घोरप्य्, व वि ्ु षय् पीखय्, व वि ्ु षदशरदय, व वि आहववखय्, व वि दि् वथ् शरिरि्र
व पय्ु भू्वय्र 21 वेषु ्ेचव सथयदपवय्, द्वु शयदवी व ्ृविव्र
46 दिय् पृदथिि वि दही दयव् िुकय भूतय पमयगचे व्, दय च वसय् दृदष्वु् नयतस ्तयतय् च आशयी ्वु् शकोदवर
22 अववरि् अही पशव् ्य्शप्ौ व च ्ौ लघुप्ौ व पय्ु भू्वौर 23 गरडस शरिरे पुव् व आदिव्, द्वु तिदर दशर् आदशवयदव, षर्
अध्य 12
लघुप्यदर च आदव्र 24 व्य अही दषियव् तव् षड् ्् ्ौ लघुप्ौ दिभज ्द्रपयश् दशरदद लसथवौ तव् चतयर् ससथयवे एि दवषलवर 25 अही दषियव्, प्स अर् ते पीखय् आदव्, वे सी सथयपदततय शयदवी ्वु् दचवतलव सर 26 अही पशव् ए्् सथयदपव् आदिव् द्वु शिघिेि द् पुव् व पय्ु भू्व्र 27 द्वित् पथियपे्तय शिघी गव्र 28 अही पशव् अिदशषौ ्ौ अदप रयजी ्वु् दचलवविवौर 29 वेव इती दचवतवो दिशयदिवयवयी दशर् िधे ए्् दशर् जयगररव्र वव् दह अनतो् दशरतो् अपे्तय िहतरि् आदिव्र 30 वव् परी वौ अनौ दशरौ वेव दह दीतोदजवौ दषौर 31 वव् परी दशर् वतय दह लसथवै् दह पररिम् वस प्स अर् प््ती खयद्वियव् तव् रयजी ्वु् इचदव सर 32 द्वु एवव् दशर् दर् पृदथििी भतभिवी ्ृतय पृदथवयी दिय् व् बहपिडवयदभ् दविदवयी शयदवी ्ृवियव्र वस च दि््् प्े्् अदर्ी जगव् शयदवी आदिव्र 33 व्ववरी अही दषियव्, िधे त् दशर् आदिव् द् दहदय प्िव् व पय्ु भू्व्र 34 द्वु वतो् दशरतो् अिदशषौ, ततो् अदप पृदथवयी वत दविदवयी च शयदवी ्ृविवौर 35 अही पशव् ्द्रपयश् दशर् ियिपयश् लसथवी दशर् खयद्वियव्र 36 व्य अही ए्यी ियरि ी दशरदयि् अबििव्, “भिव् पुरव् पश, तव् ती पशदद वव् दिचयरतर” 37 अही पशव् गज्व् ददीह् इि ्यववयव् बदह् पेदषव्, व्य अही दषियव् तव् द् गरडस दििपी िवुषस ियरि ी पेषदततय अि्व्र 38 शरु, अही ततय दह ियवय् लयपी ्ररषयदि, परियवय तयी ि्दवर 39 वेषु चवुरय् पशूवयी िधे तेषु ितय िि जगदव रयजी ्ृवि् , वेषु वेषयी ्यलस अन् आगवुी , वेषु द्ी व तिेि अिदशष्? 40 चवुथ् आगम भूव्यलयव् दिय् व् पशूव् दजतय िहवय भतेव जगव् उपरर, बह ्ु षेव उतिडवेव च पृदथवय् दिगस ्मयदस
1 ददीह् गरडी पदव एवव् िचवी ि्दव स, अही दषियव्र 2 पशवु, तव् दशर् अिदशषी चतयर् प्य् च पुव् व पय्ु भू्वौ, वौ वस दििपी गतय रयजी ्ृविवौ, वेषयी रयजी लघु, ्ोलयहलपूर् च आदिव्र 3 अही दषियव्, पश, वे पुव् व पय्ु भू्वय्, गरडस दि् शरिरी ्गी जयवि्, तेव पृदथिि िहवि ी भति् अभिव् , वव् अही िि िवद् केशयव् दियदरव्, िहवय भतयव् च जयगररव्र िि आवयवी पयहर 4 पश, परिेश् िरद् त ियगय् व् दिनतदद इदव ततय िि ्ृवे एवव् ्ृवि्र 5 पशव, वथयदप अही िवदद कयव्, आवय च अविि ्ु ब्ल् अलस; अद रयतौ ततय िहवय भतेव अही पिदडव् अभिि्, वसयव् िदत अली बली िव्वेर 6 अव् अही परियवव् पयथ्दतषयदि तव् द् ियी अनपत्वी दयनततदवर 7 अही च अि्ि्, पभु् त् शयदवी रयरतदव, तद् ितय पदय्् पूि् रि hy sight, तद् च अही ततय दह अनेषयी बहवयी पुरव् नयय् अलस, तद् च िि पयथ्वय खलु भिव् िुखस पुरव् उपरर आगवय; 8 वदह् ियी दयनतत, अस भतङरदषे् वयखयी सषी भे्ी च स्यदयत ्श्तवु, तेव ती िि आवयवी दम्् दयनततददर 9 ततय ियी अलवि्यलयव् ्श्दतवुी तोग् इदव नयत् ्ृव्र 10 द् ियी अि्व्, “दषे् अथ्् एष् एिर 11 द गरड् दिु्यव् आगचवी वव् रयजी तव् वि भयवु् ्यदवतलस ्श्वे दषि्र 12 द्वु वसै व वयखयवी, अव् इ्यवि ी तयी ि्यदिर 13 पशव, वयदव द्वयदव आगदिषलव तव् पृदथवयी रयजी उतदवे, वव् पूि् दि््् रयजे्् अदप वव् भतङरी भदिषदवर 14 वलसव् एि ्य्श रयजयव् किेर रयजी ्ररषलवर 15 तसयव् द्वित् रयजी ्वु् आरभेव, ्य्शयवयी ्सयव् अदप अदर्् दित् भदिषदवर 16 एव्् ्य्शप्य् जयपतलव तव् ततय दषि्र 17 त्् ियरि ी ततय िचवी शुवि्, दशरदय व दवग्वुी दषी, द्वु वस शरिरस िधेव दवग्वुी दषि्, वस अथ्् एष् एिर
18 व्ववरी वस रयजस ्यलयव् परी िहवि् ्लहय् उतदवे, वव् च दििलवयतय् दी्रे सथयसदव, वथयदप वव् व्य व पवदव,
42 दर्भदिष्यद्वयी िधे ती ्ेिली असय्ी ्ृवे अिदशष् अदद, तथय िृ्स दिूह्, अन्यरसथयवे ्िप्् इि, वूियवयव् रद्व्
अदपवु पुव् वस आरिे सथयसदवर 19 तसयव् ती वसय् प्ेषु लदव् अषौ लघु अरोपद्र् दषियव्, वस अथ्् एष्र
आशत् िय पोव् ियर 43 असय्ी दििपी ते ्ोषय् आगवय्, वे द्ी व पतय् रय्? 44 तद् ती असयव् मजदद, वदह् असय्ी ्ृवे द्तव् शेतेरी
20 वलसव् अषौ रयजयव् उतदवे, तेषयी ्यल् अल्, वेषयी िषय् दर शिघी च भदिषलवर
सयव्, तद् िती ददतोवस िधे ्गय् भिेि? 45 तव् वत िृवयवयी अपे्तय िती शेषय् व स्र वे च उचै् सरे र
21 वेषु ्ौ िध्यल् दििपी गचदव, चतयर् तयिव् वेषयी अन् दििपी व गचदव वयिव् तयिव् रद्वय् भदिषलव, द्वु ्ौ अनपत्वी रद्वय् भदिषलवर
रोद्विव्र ववोऽही वयव् पमुियच अहि्र 46 हे इसयएल, दयनतवय भि; हे तय्ूबस गृहे िय गुर् भिर 47 तव् परियवव् तुषय्ी सररी ्रोदव, परयकिि तुषयव् परि्े
22 ततय तिदर दशर् आदशवयदव दषयदव, वस अथ्् एष्र 23 वस अलविेषु द्वेषु परियवव् तिदर रयजयदव उतयष वेषु
व दिसृवियव्र 48 अही वु तुषयव् व मकियव् , व च भिद् दवग्वियव् , द्वु
बहदव िसूदव वििवि्ररी ्ररषदव, वेषयी पृदथवय् आदरपमी भदिषदवर
ददतोवस दिवयशयथ् पयथ्दतवुी, भिद् विचप्यथ््् ्तयी तयचदतवुि् अत आगव् उर अभतयरणि् र
24 ते वत दविदलव, वे्् पूि्जवयवयि् उपरर बह पिदडवय्, अव् वे गरडस दशर् इदव उचवेर
49 इ्यवि ी पमे्ी गृही गचवु, एवे्् द्वे्् परी अही भिव् दििपी आगदिषयदिर
25 ते दह वस ्ु षृवी दमय्दतषलव, वस अलवियवी च दियरी ्ररषलवर
50 वव् पजय् ितय तथय आजयदपवी वथय वगरी गविव्र 51 अही वु दरद्वयदव ्ेते दवशल् अभिि्, तथय ्ू व् ियी
26 ततय दषी तव् िहयदशर् पुव् व पय्ु भू्व्, वेषु ्शव शतवे द्तवे वथयदप ्ु ्खेव द्तवे इदव दूचतदवर 27 तवो ्े शेषे खड् गेव हदवषव्र
आजयदपवियव्र वेषु एि द्वेषु ्ेतपुषयरयी खयद्वियव्, िि ओषरिवयी ियी दी च खयद्वियव्र
28 तव् ए्स खड् ग् अनी भ्दतषदव, अवे वु खड् गेव सती पवदवर 29 तथय ्द्रपयश् लसथवस दशरस उपरर गचवौ प्तो् अर् प््ती दषियव्र 30 एवे एि जयपतदव तव् परियवव् वेषयी अनपत्वी पयदलवियव् , एवव् लघुरयजी, केशपूर् च, तथय ततय दषि्र 31 ददीह् ्यषय्् उतयत गज्व् गरडी ि्व् ततय शुवै् दि्् िचवै् वसय् अरि्स भत्तव् दष्र 32 एष् एि अदभदषक्, त् परियवव् वेषयी ्ु षवयतय् च ्ृवे अनपत्वी रद्व्, द् वयव् भत्दतषदव, वेषयी कूरवयदभ् च वयव् दवनदतषदवर 33 तव् द् वयव् नयते जिदिवयव् सस पुरव् सथयपदततय वयव् भत्दततय दीशोरदतषदवर 34 िि शेषी पजी िि दिियतयी दवपिदडवयव् ्तयपूि््ी िोचदतषदव, नयतद्वस आगिवपत्वी च वयव् आवनदतषदव, तस दिषते ितय तयी पयरिय्े ि उकि्र 35 एष् सर् ततय दष्, एवे च वयखय्र 36 ती ्ेिली परिस रहसी जयवुी तोग् अददर 37 अव् ततय दषयदव दिय् दर पुस्े दललखतय गोपतर 38 वयदव पजयवयी बुलदियव् वयव् उपद्शवु, तेषयी ््ती ती जयवयदद, एवयदव रहसयदव अिगम रद्वुी च शकुथर 39 द्वु परियवव् तव् द्िदप िकुि् इचदव वव् तयी ्श्दतवुी दरद्वयदव अदप अत पवि्सर वेव च द् सियग् गव्र 40 दरद्वयदव गवयदव अही पुव् वगरी व आगचयदि इदव दृषय दि् जवय् वयव् दिय् व् दङ् गृु ्ु्यव् बृहतियव् तयिव् िि दििपि् आगम अि्व्र 41 िती तयी द्ी अपरयरी ्ृविव्? द्ी च ्ु षृवी ततय ्ृवी तव् ती असयव् म्य अत अत उपदिशदद?
अध्य 13 1 दरद्वयववरी रयतौ सरी दषियव्र 2 पशव, दिु्यव् ियतु् उतन्, त् वस दिय् व् वरङयव् चयलतदव सर 3 अही पशव् द् िवुष् सग्दहसै् दह बलियव् अभिव् , त्य द् िुखी भदिवियव् व्य वस अर् दशियवयदव दिय् दर िसूदव ्लमवयदवर 4 त्य त्य वस िुखयव् ियरि दवग्चदव स, व्य वस ियरि ी शुतय दि् ्हलव स, तथय पृदथिि अद्ि् अवुभूत ्िरी भिदवर 5 व्ववरी अही दषियव्, पशवु, दिु्यव् दवग्वी पुरषी िशी ्वु् सग्चवुिय् तु्् अदीखय्य् जवय् दियगवय् 6 द्वु अही पशव् िहयपि्वी उ्िर् ्ृतय वलसव् उपरर उडित गव्र 7 द्वु तत पि्व् उ्िर्् अलस, वव् प्े शी िय सथयवी िय अही ्ृरु ि् इचयदि स, व शकियव्र 8 व्ववरी अही दषियव् , पशवु, ते वस िशि्ररयत दियगवय् दि् भतभिवय् अभिव्, वथयदप तुदी ्वु् दयहदी ्ृविव्र 9 आगवयवयी जवदिूहस दही दयी दृषय द् हसी व उतयदपवियव्, खड् गी, तुदतवी च व रयरतदव सर 10 द्वु ्ेिली ितय दषी तव् द् वस िुखयव् अद्दिसोरिव् बदह् पेदषवियव्, वस अररयव् च जलवी दव्शयदी पेदषवियव्, दजहयव् च सुदलङयव्, वूियवयव् च दवषयददवियव्र 11 वे दि् ए्त दिदशवय् आदव्; अद्दिसोर्, जलव् दव्शयद्, िहयव् वूियव् च; तुदयत दजयवयी जवदिूहस उपरर दही दयपूि््ी पदवतय वयव् पमे्ी ्गियव्, तेव दहदय अदीखजवदिूहे द्िदप व पवितवे, ्ेिली रज्, रूिगन् च, एवव् दृषय अही भिव् अभिि् .
12 व्ववरी अही वी पुरषी पि्वयव् अिवित् अनी शयवी जवदिूही आहत दषियव्र
37 अती िि पुत् वेषयी रयष्यरयी ्ु षयव् आदिषयरयव् भत्दतषदव, ते वेषयी ्ु षजििवस ्यररयव् वूियवे पदववय् दलवर
13 वव् परी बहजवय् वस दििपि् आगवय्, ्ेचव पदनय्, ्ेचव ्ु ्लखवय्, ्ेचव बदय्, अने ्ेचव अदप्वयवयी च आवतलव सर 14 ततय आ्ौ एि एवयदव आशत््यरर्यदर वि ्यदयत ्दश्वयदव,
38 वेषयी ्ु ल्चयरय्, तेव पिदडवय् भदिषलव, ते च जयलयददशय् पिदडवय् भदिषलव, वेषयी पुरव् सथयपदतषदव, िि ददशेव दवतिेव वयव् अशिेर वयशदतषदवर
िि पयथ्वयी गहिवुी तोगी च ियी गरतददर 15 अदयदप िि सरस वयखयी ्श्तवुर
39 ततय दषी तव् द् अनी शयलवपूर् जवदिूही वस दििपी दङ् गृहिवियव्र
16 तथय अही िि बोरेव गभ् गृहयदि, वेषु द्वेषु ते अिदशषय् भदिषलव, वेषयी दर्् अदप च ते अमजवे, वेषयी दर््! 17 तवो ते अदिदशषय् आदव्, वे भयरि् अवुभिलव सर
40 वयदव ्श गोतयदर, ते ओददतयरयजस ्यले स्े शयव् बलनव् विवय् आदव्, तय् अशूररयज् दलियवयदर् बदयव् विवियव्, द् वयव् जलयवयि् उपरर विवियव्, वथैि वे अन्े शी गविव् .
18 अवव्यलेषु ते िसूदव दीगृहिवयदव दलव, वेषयी पशयतयपयवयी च दिषते तव् द्िदप भदिषदव, वव् अही अिगचयदिर
41 द्वु वे अनजयवितदिु्यती म्य अन्े शी गदिषलव, तत िवुषय् ््यदप व दविदलवर
19 अव् वे िहवय दिपदतषु, अवे्ेषु आिश्वयदु च आगचलव, तथय एवेषयी सरयवयी ्थवि्र
42 वेव वत स्े शे ््यदप व पयदलवयदव दवतियदव पयलदतवुि्र 43 वव् वेवदय् दी्िर्सथयवेषु तूफेदरटगरी पदिषय्र
20 अनेषु द्वेषु घदरवयदव घरवयदव व पशव् दीदयरयव् िेघिव् गिवयव् अदप दी्रगसस एवेषु दिषतेषु आगवुी दु्री भिदवर द
44 वव् परियवव् वेषयी ्ृवे दचहयदव ्श्दततय जलपलती तयिव् वे पयरी व गचलव वयिव् दवशली ्ृवियव्र
च ियी पमुियचर 21 अही तयी ्श्वस वयखयी प्श्दतषयदि, ततय तव् पयदथ्वी वव्
45 वेव ्े शे दयर्िष्स िहयव् ियग्् आदिव्, व्े ि प्े श् अद्रेथ् इदव उचवेर
तयी पदव उ्् घयरदतषयदिर 22 तवो ततय पशयतयपयवयी दिषते उकी , वस अथ्् एष् एिर 23 त् वलसव् ्यले दिपदती दहवे द् आवयवी र्दव, ते दी्रे
46 वव् परी ्यलपत्वी वत दविदलव सर इ्यवि ी च त्य वे आगवुी आरभवेर 47 परियवव् पुव् पियहस सोवयव् सथगदतषदव, तेव वे गचलव,
पदववय् वे वयदशय् दलव तेषयी ्िय् दर दलव, दि्शलकियव् पदव दिशयद् च अलसर
अव् ती जवदिूही शयलवपूि््ी दषियव्र 48 ते वु वि पजयवयी मकय् वे िि दिियवरे दशवेर
24 अव् एवव् जयववी तव् वे िृवयवयी अपे्तय पशयतयपय् अदर्य् रनय् भिलवर
49 त्य द् दियगवयवयी रयष्यरयी दिूही वयशतदव व्य द् सजवयवयि् अिदशषयवयी र्री ्ररषदवर
25 अती ्श्वयथ््, तत ती दिु्िधियगचवी पुरषी दषियव्र 26 द एि परिेश्िर् िहयव् ऋवु् पयदलव्, त् सयववय सदृदषी िोचदतषदव, द् पृषव् अिदशषयव् आजयपदतषदवर
50 वव् द् वयव् िहवि ी आशत् ्श्दतषदवर 51 अथ अही अि्ि्, हे पभो, एवव् प्श्त, द्ी ितय दिु्िधयव् आगचवी पुरषी दषि्?
27 ततय दषी तव् वस िुखयव् ियतु,् अद््, वूियव् च इि दवग्वय्र 28 द् खड् गी तुदतवी िय व रयरतदव स, द्वु वस आगिवेव
52 द् ियी अि्व्, “तथय ती दिु्स गहवे िसूदव अनेृरुी व जयवुी शकोदष, वथैि पृदथवयी ्ोऽदप िि पुती वस दह लसथवयव् िय ्ृरुी
वस िशि्ररयत आगवयवयी दि्षयी जवदिूहयवयी वयश् ्ृव्र इदव वयखय्- १.
व शकोदव, ्ेिली द्िय्यले एि . 53 त्् ततय दष् सरस वयखय एषय ततय ्ेिलि् अत लघु्र
29 पशव, वे द्िदय् आगचलव, त्य परियवय पृदथवयी लसथवयव् िोचदतवुि् आरभेवर
54 तव् ती सियग् म्य िि दवतिे पतरि् पतोज वव् अनेदषवियव्र
30 द् पृदथवयी दविदवयी दिसति् आगदिषदवर 31 ्दशव् अनेव दह तुदी ्वु् पिृत्, ए्ेव वगरे व अनेव दह,
55 वि जििवी पजयपूि््ी किेर ियवरी बोरी आहवियव्र 56 अव् अही तयी परियवव् दवदरी ्दश्वियव्, अनदतद्वयवयी
ए्ेव सथयवेव अनेव, ए्ेव जवेव अनेव, ए्ेव प्े शेव अनेव दहर 32 त्य एवयदव घदरवयदव भदिषलव, ितय भिद् पूि् ्दश्वयदव
अववरी तयी पदव अनव् िद्षयदि, परयकिि च आशत् च पि्यदिर 57 वव् परियवव् ्यलयवरे ्ृवयवयी आशत््यररयवयी ्यररयव्
दचहयदव व्य भदिषदव, व्य िि पुत् प्िदव्व् भदिषदव, त् ततय आरोहरी दष्र
परियवव् सुदवी रनिय्ी च ्तय ्ेती गव्र 58 तव् द् वयदव ऋवौ पदववयदव िसूदव च शयदतदव, अही वत
33 त्य दि् जवय् वस ियरि ी शुृलव व्य पमे्ी जव् स्े शे परसरी तुदी म्य गदिषदवर 34 ततय दषिव् अदीखजवदिूह् आगवुी तुदेव वी दजवुि् इचु ््
दतद्वयदव उपदिषियव्र
दङ् गृहिव् भदिषदवर 35 द् वु ददतोवपि्वस दशखरे दवषदवर 36 ददतोव् आगम दिय् व् जवयव् दजि्ृम दवदि्व् दव् ्श्दतषवेर तथय ती अहसी उ्िर् पि्वी दषियव्र
अध्य 14 1 वृविते द्वे अही ओ्िृ्स अर् उपदिश िि दििपसथस गुलयव् श्् आगम अि्व् , “एस्य, एस्य्र” 2 अही च अि्ि्, अत अहि्, भगिव्, अही च पय्तो् उदतदषवियव्र
3 व्य द् ियी अि्व्, “अही गुले िूदयी पदव प्दरवियव्, वस दह ियवय् लयपी च ्ृवियव् त्य िि जवय् दिस्े शे देियी ्ुि्लव सर
29 आ्ौ असय्ी पूि्जय् दिस्े शे पर्े दशव् आदव्, तव् वे िुकय् अभिव्र
4 अही वी पेषदततय दिस्े शयव् सजवी वितय वी पि्वी पदव विवियव् तत ितय वी ्िघ््यली तयिव् रयररवि्र 5 अवे्यदव आशत््यर्यदर ्थतव् ्यलस अनस च
30 वे जििवस दवतिी सि्ृविव्, तव् वे व पयदलविव्, तव् तूती अदप वेषयी पशयव् उलद्विव्र 31 वव् ददतोव्े श् तुषय्ी िधे दचषेव दिभक्, द्वु तुषय्ी
रहसयदव वसै प्श्तव्र आजयपत च, . 6 एवयदव िचवयदव ती पि्दद, एवयदव च दवगूहददर
दपवरौ तुषय्ी च अरि् ्ृविवौ, परियवव् तुषयव् आजयदपवयव् ियगय् व् व पयदलविवौर
7 इ्यवि ी तयी ि्यदिर 8 ितय ्दश्वयदव दचहयदव सरयदव च शुवयदव वयखयवयदव च ््ते दवद्पददर
32 तवो रि् नयतयरिश् द भिद् ्ती िसु ्यलयवरे ्वियव्र 33 इ्यवि ी तूती तुषय्ी िधे भयवर् च अत दलवर 34 अव् तद् तूती सबुलदी िशि्ृम ््ती दुरयरदतषथ वदह् तूती
9 तव् ती दि््् अप्व् भदिषदद, वव् परी िि पुतेर दह भिलद् ददशै् दह च तयिव् ्यलस दियलर् व भदिषदवर
जिदिवय् भदिषलव, िृमो् अववरी ्तयी पयरुतु्र 35 तव् िृमो् अववरी नयत् आगदिषदव, त्य िती पुव् जिदिषयि्,
10 जगव् तौिवी वषि्, ्यल् िृद् भदिवुी आरभवेर 11 लो्् ्य्शरय दिभक्, वस ्शभयगय् गवय्, ्शभयगयरय् ् चर
व्य रदि्र् वयि प्दरवय् भदिषलव, अभकयवयि् ्यतय् दर च प्िदव्वयदव भदिषलवर
12 ्शियी शसयरय् व् परी व्् अिदशषि्र 13 अव् इ्यवि ी सगृही किेर सथयपदततय सजवी भत्त, ते
36 अव् चतयररी शव् द्िदयव् ्दशव् िि दििपी व आगचे व्, िय ियी अनेृरु ि्र
दिपदतगसयव् दयनतत, इ्यवि ी भषयचयरी पररमजवुर 14 िम्दचववयदव ततो दिदृज, िवुषस भयरी द्प, ्ु ब्लसभयिी
37 अथ वेव आजयवुदयरी पा पुरषयव् आ्यत िती ्ेती गतय वतैि लसथविव्र
दिदृजवुर 15 ते दिचयरय् वि भयरिवय् दलव, वयव् पररमज एवे्् ्यले्् पलयतवी ्वु् तररवि्र
38 परद्वे पश, ए्् ियरि ियी आहवियव्, “एस्य, वि िुखी उ्् घयष तव् अही तयी दपबयदि वव् दपबवुर” 39 वव् अही िुखी उ्् घयदरवियव्, व्य द् िि दििपी पूर् चष्ी
16 ततय दषय्ोऽदप िहतरयदर ्ु षृवयदव भदिष्तदवर 17 पशव, ितदय जगव् द्तव् ्ु ब्ली भदिषदव, वत दविदवयी
पयरोव्, तव् जलिव् पूर्ि् आदिव्, द्वु वस िर्् अद्िव् आदिव्र
जवयवयी उपरर ्ु षयदव वयिव् अदर्ी िर्दतषलवर 18 तव् ्यल् ्ू री पलयदतव्, लिज् च ्दठव् अलस, तव् ततय दषी
40 अही वि् आ्यत दपबव् दपबव् िि ््ती बोरी उकियव्, िि सवे पजय िदर्वय, तव् िि आवय िि सृदवी दरी ्रोदव सर
्श्वी शिघी भदिषदवर 19 व्य अही वि पुरव् पमुियचर 20 पश, भगिव्, अही ततय आजयवुदयरी गतय उपलसथवयवयी जवयव्
41 िि िुखी उ्् घयदरवि्, पुव् व दवििदलवि्र 42 परिेश् िर् वयव् पायव् जवयव् बोरी ्तियव्, वे च दवश् दचवयदव रयतौ अ्् भुवयदव ्श्वयदव दललखविव्, ते च वे चतयररी शव् द्िदय्
भत्दतषयदि, द्वु ते पशयव् जन पयरुतु,् वेषयी ्ो उप्े शी ्यसदव? एिी जगव् अन्यरे दविदलव ते च प्यशहिवय् दलवर
उपदिश द्िय दलखलव स, रयतौ च रोदर्यी खय्लव सर ४३ तथय ििर अही द्िय उकियव्, रयतौ च दजहयी व रयररवियव्र
21 अव् वि दवति् ्ग् अलस व ्दशव् जयवयदव तव् वि ्ृवी ्यत्ि् आरिी ियर
44 चतयररी शव् द्िदेषु वे द्शवचवु् पुस्यदव दललखविव्र 45 चतयररी शव् द्िदय् पूरय् ् अभिव् , व्य परियवय उकियव्,
22 द्वु तद् अही भिव् पुरव् अवुगही पयरोदि वदह् पदितयवयवी िदत पेषत, अही च वि दवतिे दललखवी तव् द्िदप जगदव आ्ौ
“तव् पथिी दललखवी वव् प्री ्ुरव, तेव तोगय् अतोगय् च वव् पठलवर
्ृवी वव् दि् दललखषयदि, तेव िवुषय् भिव् ियग् पयरुतु,् वे च त् उतरद्वेषु जिदिषदव द् जििवुर
46 द्वु दरदव् अलविय् र्वु, तेव पजयवयी िधे बुलदियव् वे्् एि वयव् प्यवुी शकुथर
23 द् ियी पमुियच, “गच, जवयव् दङ् गृु वयव् ि्, चतयररी शव् द्िदयव् तयिव् तयी व अनेषतलवर” 24 द्वु पश ती बहदभ् पेरििृ्यव् दजि्ुर, दरे तय, डयदबतय,
47 वेषु दह बुदे् िदव्, पजयतय् सोव्, जयवस पियह् च अलसर 48 अही च वथय ्ृवियव्र
देलेदितय, ए्यवुद्, अददएल् च एवे पा शिघी दललखवुी दजय् दलवर 25 अत आगच, अही वि ््ते बोर्िपी पजयलदतषयदि, तय तयिव् ती दललखवुी आरभदे वयदव ्यतय् दर व दवषयवय् भदिषलवर 26 वव् परी ती ्यदवचव िसूदव प्यशदतषदद, ्यदवचव िसूदव च गुररपेर जयदव्् प्श्दतषदद, श् अदते दललखवुी आरभदेर 27 वव् अही वस आजयवुदयरी दवग्म दिय् व् जवयव् दङ् गृु अि्ि्र 28 हे इसयएल, एवव् िचवी शरुर
अध्य 15 1 पश ती िि पजयवयी ्र्षु भदिष्यरििचवयदव ि्, तव् अही वि िुखी सथयपदतषयदि, इदव पभु् ि्दवर 2 वयदव च ्यग्पते दलखवु, तव् वे दिशयददर् दमय् च दलवर 3 तयी पदव ्लवयवयी िय भति्, अदिशयद् तयी िय केशी ्रोवु, ते तयी दिरदी ि्लवर 4 अदिशयददव् दि् अदिशयदेव द्तवेर 5 पश, पभु् ि्दव, अही जगदव वयदरी आवदतषयदि; खड् गी ्ु दभ््ी िररी दिवयशी चर
6 ्ु षवय दर् पृदथििी अदवशतेव ्ू दषविवि, वेषयी ्दव्ि्दर च दददयदव भिलवर
29 तत अरब-अजगर-रयष्यदर बहदभ् रथै् दह दवग्दिषलव, वेषयी जवदिूह् पृदथवयी ियतुिव् िहदव, तेव दि्ऽदप वयदव शृलव, वे
7 अव् पभु् ्थतदवर 8 अही वेषयी ्ु षवयी पदव दजहयी व रयरदतषयदि, तेषु वे ्ु षवतय वयतयिी ्ुि्लव, वेषु वेषयी ्ु ्खी व ्यसयदि ्ेिली दवरवरी
भतभिवय् ्लमवय् च भिेतु्र 30 अदप च कुदय् ्िय् दवतय् ्यषिरयहय् इि दवग्म िहवय दयिर्व आगम वेषयी दह तुदी ्ररषलव, अशूर्े शस भयगी च
दश्यतवुीर 9 अव् पभु् ि्दव, अही वयव् पदवशोरी ्ररषयदि, वेषयी िधे दि्
दिवयशदतषलवर 31 व्य अजगरय् ससभयिी सरव् उपरर हसी पयरुतु्; तद् च वेषयी
दव्वषी रकी िि ्ृवे गृहयदिर 10 पशव, िि पजय् िेषिव् िरयथ् विवय्, अही वयव् इ्यवि ी दिस्े शे दवियदी व ्ररषयदिर
उतिडवयथ् िहयशकय षडवी ्ुि्व् सी वयिव्दतषलवर 32 व्य एवे वय्ुलय् रकी पयवदतषलव, सशकय िौवी ्ृतय पलयदतषलवर
11 द्वु अही वयव् पबलहसेव पदयररवबयहवय च आवदतषयदि, दिस्े शी पूि्िव् वयदरदभ् प्म वस दिय् व् भूदिी वयशदतषयदिर
33 अशूर्े शयव् शतु् वयव् वयष वयव् ्ेचव भ्दतषदव, वेषयी देवयदु भती भती च वेषयी रयजयवयी िधे दििय्् च भदिषदवर
12 दिस्े श् शोचदव, वस आरयर् परिेश् िर् तव् वयदरी ््ी च आवदतषदव, वव् पहयरी ्ररषदवर
34 पूि्व् उतरव् ्द्रव् च िेघय् पशवु, वे च कोर-वूियव-पूरय् ् अविि घोरय् दशवेर
13 भूदि्ृष्य् शोचलव, तव् वेषयी बिजयदव दिसोरै ् अशपयवेव च भतङरव्तेर च ्िरय् भदिषलवर
35 वे परसरी पहयरी ्ररषलव, पृदथवयी व्तयरयी बहदीखयी सव्ती च पहरलवर खड् गयव् उ्रपत्वी च रकी भदिषदवर
14 दर्् जगव् वत दविदवयी च! 15 खड् ग् वेषयी दिवयशश दििपी गचदव, ए्् जव् उतयत तुदी
36 उष्स ्ूपी तयिव् िवुषयरयी गोबरि्र 37 पृदथवयी िहवि भती िेपवी च भदिषदव, ते कोरी पशलव वे भिवय्
्ररषदव t अन्, खड् गय् च हसेषुर 16 िवुषेषु दि्ोह् परसरी आकिरी च भदिषदवर व वे सरयजयव् व रयजपुतयव् व िनवे, वेषयी ्ि्रयी कि् च वेषयी दयिर् दवषदवर
भदिषलव, वेषयी उपरर िेप् आगदिषदवर 38 वव् ्द्रव् उतरव् पदशिय्् अन् भयग् च िहवि् वूियवय् आगदिषलवर
17 पुरष् वगरी गवुि् इचदव, व च शकोदवर 18 वेषयी गिय् व् वगरयदर वय्ुलयदव भदिषलव, गृहयदर वषयदव
39 पूि्व् पच्ियवय् उदिलव, वव् उ्् घयरदतषलव चर त् िेघ् द् कोरेव उतयदपवियव्, पूि्पदशिियतुी पदव भती जवदतवुी वयर्ी च
भदिषलव, िवुषय् भतभिवय् भदिषलवर 19 िवुष् सपररजवस पदव ्तयी व ्ररषदव, द्वु वेषयी गृहयदर
वषी भदिषदवर 40 िहयबलय् िेघय् ्ोपपूरय् ् वयर्य् च पिुललवय् भदिषलव, तेव
खड् गेव वयशदतषदव, वेषयी दमदती च लुणदतषदव, रोदर्यतय् अभयियव्, िहवय केशेव चर 20 पश, ईशर् ि्दव, अही पृदथवय् दिय् व् रयजयव् आहत ियी आ्री
वे दिय् व् पृदथििी वत दविदवयी च भतभिवय् ्ररषलवर वे च दिवचसथयवेषु घोरी वयर्ी दवद्पलवर 41 अद््, अशपयव्, उडतवखड् गय्, बहजली च तथय दिय् दर
्ररषयदि, ते दूतव्तयव् , ्द्रव्, पूि्व्, दलबयवद् च दलवर परसरी दििुखि्ृम वेषयी ्ृवयवयी पदव्यरी ्वु्र
्ेतयदर दिय् दर वद् च िहवय जलपचुरवयदभ् पूरय् ् भिेतु्र 42 वे वगरयव् पय्यरयव् च पि्वयव् पि्वयव् च, ्यषिृ्यव्,
21 तथय वे अद िि चतदववयवयी ्ृवे ्ुि्लव, वथैि अहिदप ्ररषयदि, वेषयी ्ोषे पदव्यरी ्ररषयदिर इदव परिेश् िर्
वृरिृ्यव्, वृरयव् च भङ् केर 43 वे दरवतय बयदबलोवी गतय वयी भतभिवयव् ्ररषलवर
परिेश् िर् ्थतदव; 22 िि ्द्रहस् पयदपव् व िुादव, पृदथवयी दव्वषशोदरवयवयी
44 वे वसय् दििपि् आगम वयी िेषदतषलव, वसय् उपरर वयर्ी दि्कोरी च पद्पलव, व्य रज् रूि् च सग् गदिषलव, वसय्
उपरर िि खड् ग् व दविव्दतषदवर 23 अद्् वस कोरयव् दवग्म पृदथवय् आरयरयदर पयदपव् च
पररव् दि् वसय् शोची ्ररषलवर 45 ते वसय् अरिवय् अिदशषय् दलव, वेषयी देियी ्ररषलव ते वयी
पजदलववृरिव् भ्तदवर 24 ते पयपी ्ुि्लव, िि आजयी व पयलतलव, वेषयी दर््! इदव भगियव् ि्दवर
भतभिवयव् ्ृविव्र 46 ती च एदशतय, त् बयदबलोवस आशयतय् भयगि अदद, वसय् वलकिदहिय च अददर
25 अही वयव् व ्िदतषयदि, हे बयल्य्, शलकव् गचवु, िि पदितसथयवी िय ्ू षतवुर
47 दर्् ती ्ृपर् तव् ततय वसय् ददश् ्ृव्र वि ्नयश िेशयिृवय अलङ् ्ृवय्, तेव वे ततय दह िेशयिृदती ्वु्ि् इचव्
26 तव् पभु् दिय् व् पयपी ्ुि्वी जयवयदव, अव् द् वयव् िृमुी दिवयशी च दिप्तदवर 27 तव् इ्यवि ी दर्पृदथवयी वयदर् आगवय्, तूती वेषु दवषथ, तव् तूती
वि ्यवय् पितवे, गौरिी च ्ुि्लवर 48 ती वसय् दि्षु ्यत्षु आदिषयरे षु च ्े दषवयी अवुदृम गव्, अव् परिेश् िर् ि्दवर
वस दिरदी पयपी ्ृविव्, वसयव् परिेश् िर् तुष् िय्ी व
49 अही तयी पदव वयदरी पेषदतषयदि; दिरिय ्यररदी ्ु दभ््ी खड् गी
िोचदतषदवर 28 ्षवी घोरी ्श्वी पूि्व् वस सरपी चर
वयदरी च दिवयशिृमुदभ् गृहयदर वयशदतवुीर 50 वि शलकिदहिय च पुषिव् शुषी भदिषदव, वि उपरर पेदषव् वयप् उतदवेर
51 ती ्ु ब्ल् भदिषदद तथय ्यरर्य वर्ल्वय तथय िित्ियव् ्यवय् च व पयरुतु् िे तय र
15 अद्् पजदलव् भिदव, तयिव् द् पृदथवय् आरयरी व ्हदव वयिव् व दवषभ् भदिषदवर
52 द्ी ितय तयी पदव ईषय् पूि््ी पिव्दतषयदि स, इदव पभु् ि्दवर 53 तद् ती ित् दव् िि दचवयव् व हवियव् सयव्, हसपहयरी उचै्,
16 तथय बलियव् रवुरय् ररर् बयर् पशयव् व पमयिव्वे, वथैि पृदथवयी पेदषवय् वयदर् पुव् व पमयगदिषदवर 17 दर्् िि! दर्् िि ! वेषु द्वेषु ्् ियी िोचदतषदव?
वेषयी िृवयवयी दिषते ि्व्र 54 वि िुखस दौनत् पदिशवु?
18 शो्यवयी िहविवयी शो्यवयी च आरि्; ्ु दभ््स िहयिृमुस च आरि्; तुदयवयि् आरि्, शलक् च भतेव सथयसदव; ्ु षयवयी
55 वि िेशयिृते् िली वि ि्दद भदिषदव, अव् ती पदव्यरी पयरसददर 56 तथय ततय िि चतदववयवयी ्ृवे ्ृवी, वथैि परिेश् िर् तयी
आरि् ! द्ी ्ररषयदि त्य एवे ्ोषय् आगदिषलव? 19 पशव, ्ु दभ््ी, वयदर्, केश,् ्ु ्खी च दीशोरवयथ् पहयररपेर पेदषवय् दलवर
्ुतय् व्, तयी ्ु षृवे च दिप्दतषदव 57 वि बयल्य् ्ुरयवय् ् द्तवे, ती खड् गेव पदवषदद, वि वगरयदर
20 एवेषयी दि्षयी ्यररयव् वे स्ु षवयी व दविव्दतषलव, व च प्ोपयवयी दिषते दवमी िनवेर
भ्य् भदिषलव, वि दि् खड् गेव ्ेते वशलवर 58 ते पि्वसथय् ्ुरयवय् ् द्तवे, सियी दि् खय्लव, सरकी च
21 पशवु, पृदथवयी भोजवयदव एवयिव् दसिदव भदिषलव, तव् वे सी दुलसथदवी िनवे, व्य अदप पृदथवयी ्ु षय्, खड् ग्, ्ु दभ््,् िहवि
दपबलव, रोदर्यतय् ्ुरयतय् जलवृषयतय् च ्यररयव्र 59 ती ्ु ्खि इि दिु्ेर आगम पुव् वयदरी पयरसददर
भि् च िर्दतषलवर 22 पृदथवयी दविदवयी बहि् ्ु दभ््ेर दिवशलवर अपरी च
60 गिवदिते वे दवलषतवगरी पदव पिहलव, वि भूदिभयगी दिवयशदतषलव, वि िदहियभयगी च भ्दतषलव, दिवषी बयदबलोवी
्ुरय्् पलयतवी खड् गी वयशदतषदवर 23 िृवय् गोबरिव् बदह् द्रय् भदिषलव, वेषयी दयनतव्वय् ्ोऽदप
पदव पमयगदिषलवर 61 ती वेषयी ्ृवे ्ूपिव् पयवदतषदद, वे च वि ्ृवे अद्िव् भदिषलवर
व भदिषदव, तव् पृदथिि वषय भदिषदव, वगरयदर च पयवदतषलवर 24 पृदथििी ्दष्वुी रोपदतवुी च ्ोऽदप ्दशव् अिदशषवे 25 िृ्य् िली ्यसलव, ्श वयव् दङ् गृहयदव?
62 तयी वि वगरयदर, वि भूदिी , वि पि्वी च भ्दतषदवर वि ्यषयदव वि िलयदव च दिय् दर िदहवय ्ुवेर
26 ्य्यिलयदव पकयदव भदिषलव, ्श वयव् प्यदव? तव् दिय् दर सथयवयदव िवुषयरयी ्ृवे दवज्वयदव भदिषलवर
63 वे वि दवयवयव् बदयव् वदतषलव, पश, वि तव् अलस वव् लुणदतषलव, वि िुखस दौनत् च ्ू षदतषलवर
27 तथय ए्् िवुष् अनी ्ृरु ि्, वस ियरि ी शोवुी च इचे व्र 28 वगरस ्श शेषय्, ्ेतस ्े च सथूलिृ्ेषु दशलयख्े षु च
अधयत 16
दवगूरौ भदिषव्र 29 तथय जैवुविृ्े पमे्ी िृ्ेषु तिदर िय चतयरर िय जैवुवयदव अिदशषयदव भिलवर
1 हे बेदबलोव एदशतय च दर््! दर्् वि दिस-दिररतय-्े शतो्! 2 बोरय्ेशिसै् बनवी ्ुरव, सदवदवी शोचवु, शोचतवु चर तव् भिव् दिवयश् दििपे अलसर 3 खड् ग् भिव् उपरर पेदषव्, ्् वी पदविव्दतवुी शकोदव? 4 तुषय्ी िधे अद्् पेदषव्, ्् वी शितेव्? 5 तुषय्ी दििपी वयदर् पेषवे, द्ी च वयव् ्ू रि्वु् शकोदव? 6 ्दशव् ्ुरयव्ददीही ्यषे दवषयदतदव िय? अथिय ्दशव् अद्ी ्ुियवस ्ूपेषु दवियरदतवुी शकोदव? 7 बलियव् रवुर्रस शररी पुव् वयिव्तेव्? 8 िहयबल् पभु् वयदरी पेषतदव, ्् वयव् दवषयददतवुी शकोदव? 9 वस कोरयव् अद्् दवग्दिषदव, ्् वी शिदतवुी शकोदव? 10 द दि्् तु्् पयवदतषदव, ्ो व दबभेव्? द गज्दव, ्ो व दबभेदव? 11 पभु् वज्दतषदव, वस ददनरौ ्् दि्थय चूर्रपेर वयदडव् व भदिषदव? 12 पृदथिि वस आरयरय् च ्मवे; दिु्् गभिरयव् वरङै ् उदतषदव, वस वरङय् वस ितय् च भगिव् दमुखे वस दयिर्स िदहियतयश पुरव् वय्ुलय् भिलवर 13 वस ्द्रहस् बलियव् त् रवुषी विदव, वस बयरय् विकरय् दलव, त्य वे दीदयरस अवेषु पहयरी पयरभवे व्य व गदिषलवर 14 पश, वयदर् पेदषव्, तयिव् पृदथवयी व आगदिषदव वयिव् पुव् व पमयगदिषलवर
30 अथ िय ्य्य्ेती दङ् गृहिवदिते ्ेचव दिूहय् अिदशषवे ते पतरपूि््ी ्य्य्ेती अनेषतलवर 31 वथैि वेषु द्वेषु खड् गेव सगृहयदर अनेष्ै् तत् चतयर् िय अिदशषय् भदिषलवर 32 पृदथिि दिरसी भदिषदव, वसय् ्ेतयदर च जिरय् दव भदिषलव, वसय् ियगय् ् दि् ियगय् ् च ्ि्पूरय् ् भदिषलव, तव् वत ्ोऽदप व गदिषदवर 33 ्नय् शोचलव, तेषु िरय् व दलवर लसत् शोदचषलव, पदवी दिवय; वेषयि् ्नय् शोदचषलव, तेषयी दहयत्य् व दलवर 34 तुदेषु वेषयी िरय् वषय् भदिषलव, वेषयी पवत् ्ु दभ््ेर वशलवर 35 हे भगिव् देि्य् एवयदव शरुव, अिगचवु चर 36 पश, भगिव् िचवी गृहयर, तेषयी ्े ियवयी दिषते पभु् उकियव्, वेषयी दिषते िय दिशयदी ्ुरवर 37 पश, दिपतत् दििपी गचलव, व दशदथलय्र 38 वििे ियदे गभ्िवि लसतय् पुती पदिदव, वथैि जनव् ्ौ िय तिदर िय घिय् वसय् गभ् पररव् िहवि् पिडय् भिलव, ते िे्वय् बयलस पदिस दिते ्री अदप व दशदथलय् भिलवर 39 वथैि पृदथवयी वयदर् दशदथल् व भदिषदव, जगव् शोचदव, दि्व् ्ु ्खयदव च आगदिषलवर 40 हे िि पजय् िि िचवी शरुव, तुषय्ी तुदयत दजी ्ुरव, वेषु ्ु षेषु पृदथवयी विथ्तयदत्य् इि भिवुर
41 त् दिकतदव द् पलयतवशिल् इि भिवु, किरयदव द् हयदवि् इि भिवुर
66 तूती द्ी ्ररषथ? अथिय परिेश्िरद्त द्िग््ूवयवयी दि्ी ्थी पयपी गोपदतषथ?
42 तो िदर्् िददव, तथय वस लयभी व लभवेर 43 त् रोपतदव द् व लरसवे इि, ्य्य्ेती रोपतदव तथय ्य्यिली व दङ् गृहयदवर
67 पशव, ईशर् एि नयतयरिश्, वसयव् भती ्ुरव, पयपी म्य सस अरि् दिसरवु, वेषु दवमी पुव् हस्ेपी व ्वु्, वथैि परिेशर् तुषयव् बदह् वेषदव, दि्केशयव् च िोचदतषदवर
44 ते दिियही ्ुि्लव, वेषयी दवयवी व पयरुतु्र ते च दिियही व ्ुि्लव, वे दिरिय इिर
68 पशव, तुषय्ी उपरर बहजवस पजदलव् कोर् पजदलव्, वे तुषयव् ्दवपतयव् अप्म दवलषतय् भूतय िूदव्पूज्िसूदव
45 अव् ते जवय् वथ् पररशिी ्ुि्लवर 46 तव् पर्े दशव् सिली लभवे, सरवी लुणतलव, सगृहयदर पयवदतषलव, सदवदवी च बदी ्ररषलव, तव् वे बनवे ्ु दभ््े च
पोषदतषलवर 69 ते वेषु अवुिनवे वे उपहयदय् दवलनवय् च पय्तो् प्य्यी च गदिषलवर
दवयवी पयरुतु्र 47 ते च सवयपयरी लुणवी ्ुि्लव, वे तथय तथय सवगरयदर,
70 तव् दि्त परे षु वगरे षु च भगिददतरयी उपरर िहव् दि्ोह् भदिषदवर
सगृहयदर, सदमतत्, सजवी च अलङ् ्ृवतलवर 48 वेषयी पयपस ्यररेव अही तथय तथय वेषयी पदव कुद् भदिषयदि,
71 वे उनतजवय् इि भदिषलव, ते ्दाव् व िुालव, द्वु भगिव् भतभिवयव् लुणतलव, वयशतलव चर
इदव पभु् ि्दवर 49 तथय िेशय दम्् पयियदर्ी द्् गुरयी च ईषय् ्रोदवर
72 वे सदम्् अपवय हरलव, सगृहयव् बदह् च द्पलवर 73 व्य वे जयसलव ते िि चतदववय्र वे च अ्ौ दुिर्िव् परिद्वय्
50 वथैि रि्् अरि् ्े दष, त्य दय सी भषी ्रोदव, वसय् िुखी पदव आरोपदतषदव, त्य द् आगचदव, त् पृदथवयी पमे्ी पयपी
भदिषलवर 74 हे िि दपतजवय् शरुव इदव पभु् ि्दव, पश, केशद्वयदव
पतरपूि््ी अनेषतदव, वस र्री ्ररषदवर 51 अव् तूती वस ददशय् व भिेतु्, वस ्यतय् दर िय व भिेतु्र 52 द्दा्दप पृदथवय् अरि्् अप्व् भदिषदव, तुषय्ी िधे रि््
दििपी गचलव, द्वु अही तुषयव् वसयतसयव् िोचदतषयदिर 75 तूती िय भती िय दीशती ्ुर; तव् ईशर् भिव् ियग््श््् अलस, 76 ते िि आजयी उप्े शी च पयलवे वेषयी ियग््श््् पभु् परिेशर्
रयजी ्ररषदवर 53 पयपि व ि्वु तव् द् पयपी व ्ृवियव्, तव् परिेश् िर् वस
ि्दव, तुषय्ी पयपी तुषयव् िय भयरतवु, तुषय्ी अरि् च िय उतयपतवुर
दशरदद अद्वयङयरी ्गी ्ररषदव, त् पभो् परिेश् िरद् त िदहिय च दमुखे ि्दव, “अही पयपी व ्ृवियव्र”
77 दर्् वेषयी पयपै् बदै ् इदवदभ् आिृवै् तथय ्ेती गुलै् आचयद्वी , वस ियग् च ्ि्ै् आिृवी, तेव ्ोऽदप व गचे व्!
54 पशवु, पभु् िवुषयरयी दिय् दर ्यतय् दर, वेषयी ्लवयी , वेषयी दिचयरयव्, वेषयी ््ती च जयवयदवर 55 ते वु िचवी ि्लव स, पृदथिि दृजवुर वव् च दवदि्वि्, सग््
78 अिसी म्य वेव भद्वुी अ्ौ दवद्षवेर
दृजवु; दृषय च र 56 वस िचवेव वयर्य् दवदि्वय्, वेषयी दीखयी द् जयवयदवर 57 द् गभिरी वस दवदरी च अनेषतदव; द् दिु्ी पररदिवियव् तव् वलसव् तव् अलसर 58 द् दिु्ी जलिधे दपरयत सिचवेव पृदथििी जले ललमवियव्र 59 द् सग् ्ोषिव् पदयरतदव; जलयवयि् उपरर द् वस आरयरी ्ृवियव्र 60 िरभूदिषु द् जलसोवय्, पि्वदशखरे षु ्ु्यदव च दवदि्वियव्, तेव पृदथवय् ददावयथ् उचदशलय्् जलपयिवयदव पिहलवर 61 द् िवुषि् अ्रोव्, शरिरस िधे स््ती सथयपदततय वसै दव्शयदी, जििवी, बोरी च ्तियव्र 62 आि्, दि्शलकियव् परिेश् िरद् त आव् िय, त् दिय् दर िसूदव दृजदव, पृदथवय् रहसेषु दिय् दर गुरिसूदव च अनेषतदवर 63 ते पयपी ्ुि्लव, पयपी गोपदतवुि् इचलव, तुषय्ी आदिषयरी तुषय्ी ््तेषु द्ी दचवतलव च, द् अिशी जयवयदवर 64 अव् परिेश् िर् तुष् िय्ी दिय् दर ्यतय् दर दम्् दिदिषृवियव्, तुष् िय्ी दिय् व् लजयी जवदतषदवर 65 त्य तुषय्ी पयपी दवषनी भदिषदव व्य तूती िवुषयरयी दि्ी ललजवय् भदिषलव, वलसव् द्वे तुषय्ी पयपी तुषय्ी अदभतोग्वय् र् भदिषलवर