Polish - Book of Jasher or the Book of the Upright or the Book of the Just Man

1PotemrzekłBóg:UczyńmyczłowiekanaNaszobraz, podobnegoNam.IstworzyłBógczłowiekanaswójobraz.

2IukształtowałBógczłowiekazprochuziemi,itchnąłw jegonozdrzadechżycia,istałsięczłowiekduszążyjącą, obdarzonąmową

3IrzekłPan:Niedobrzejestczłowiekowibyćsamemu; uczynięmuzatemodpowiedniądlaniegopomoc

4IzesłałPangłębokisennaAdama,igdyzasnął,wyjął jednozjegożeber,izbudowałnanimciało,ukształtował jeiprzyniósłjeAdamowi,agdyAdamobudziłsięzesnu, otostałaprzednimkobieta.

5Irzekł:Tajestkośćzmoichkościibędziesięnazywała niewiastą,botazmężczyznyzostaławziętaAdamzaś nazwałjąEwą,boonabyłamatkąwszystkichżyjących.

6IbłogosławiłimBóg,iwdniu,wktórymichstworzył, nadałimimionaAdamiEwa,poczymrzekłPanBóg: Bądźciepłodniirozmnażajciesię,inapełniajcieziemię.

7IwziąłPanBógAdamaijegożonęiumieściłichw ogrodzieEden,abygouprawialiistrzegliIwydałim rozkaz,mówiącdonich:Zkażdegodrzewaogrodu możeciejeść,alezdrzewapoznaniadobraizłaniewolno wamjeść,bogdytylkozniegozjecie,napewnoumrzecie

8AgdyBógimpobłogosławiłidałimrozkaz,odszedłod nich,aAdamijegożonamieszkaliwogrodzie,zgodniez rozkazem,jakiimdałPan

9Awąż,któregoBógstworzyłzniminaziemi,przyszedł donich,abyichpodburzyćdoprzekroczeniaprzykazania Boga,któreimdał

10Iwążzwabiłkobietę,inamówiłją,abyzjadłaowocz drzewapoznaniadobraizłaAkobietaposłuchałagłosu wężaiprzekroczyłasłowoBożeZerwałaowoczdrzewa poznaniadobraizłaizjadła.Wzięłateżzniegoidała swemumężowi,ionzjadł

11AAdamijegożonaprzekroczyliprzykazanieBoga, któreimdał.ABógotymwiedziałizapłonąłprzeciwko nimgniewem,iprzekląłich

12TegodniaPanBógwypędziłichzogroduEden,aby uprawializiemię,zktórejzostaliwzięci.Poszlii zamieszkalinawschódodogroduEdenAdampoznał swojążonęEwę,aonaurodziłamudwóchsynówitrzy córki.

13InazwałapierworodnegoKain,mówiąc:Otrzymałam mężczyznęodPana;adrugiemudałaimięAbel,bomówiła: Napróżnoprzyszliśmynaziemięinapróżnobędziemyz niejzabrani

14Chłopcyzaśpodrośliiojciecdałimziemięw posiadanieKainzaśuprawiałrolę,Abelzaśbyłpasterzem owiec

15Agdyminęłoniewielelat,złożyliPanuofiarę przybliżoną.Kainprzyniósłzplonówziemi,aAbel przyniósłzpierwocintrzodyswojej,zjejtłuszczuWtedy BógzwróciłsiękuAblowiijegoofierze,aogieńzstąpiłod Panazniebaistrawiłją

16AdoKainaijegoofiaryPanniezwróciłsięinieskłonił sięonkuniej,gdyżprzyniósłprzedPanagorszyplonziemi. KainzaśbyłzazdrosnyoswegobrataAblaztegopowodu iszukałpretekstu,abygozabić

17ApopewnymczasieKainiAbel,jegobrat,wybralisię pewnegodnianapole,abywykonaćswojąpracęObajbyli

napolu,Kainuprawiałizaorałswojąrolę,aAbelpasł swojątrzodę.Stadoprzechodziłoprzeztęczęśćziemi, którąKainzaorał,ibardzobolałoKainaztegopowodu 18IprzyszedłKaindoswegobrataAbla,rozgniewany,i rzekłdoniego:Cóżjestmiędzymnąatobą,że przychodzisz,abymieszkaćiprowadzićswojeowce,aby paśćmojąziemię?

19IodpowiedziałAbelswemubratuKainowi,mówiącmu: Cóżjestmiędzymnąatobą,żemaszjeśćmięsomojej trzodyiodziewaćsięwjejwełnę?

20Aterazzdejmijwełnęzmoichowiec,wktórąsię odziałeś,iodpłaćmizaichowoceimięso,którejadłeśA gdytouczynisz,odejdęztwojejziemi,jakpowiedziałeś.

21IrzekłKaindoswegobrataAbla:Jeżeliciędziśzabiję, ktobędzieżądałodemnietwojejkrwi?

22AbelodpowiedziałKainowi,mówiąc:Zaprawdę,Bóg, którynasstworzyłnaziemi,onpomścimojąsprawęi zażądamojejkrwiodciebie,jeślimniezabijesz,gdyżPan jestsędziąirozjemcą,iOnodpłaciczłowiekowiwedług jegozła,abezbożnemuwedługbezbożności,którą wyrządziłnaziemi

23Ateraz,jeślimnietuzabijesz,Bógzpewnościązna twojeukrytezamiaryiosądzicięzazło,które zapowiedziałeśmidziśwyrządzić

24AgdyKainusłyszałsłowa,którewypowiedziałAbel, bratjego,otogniewKainazapłonąłprzeciwkobratu swemuAblowi,ponieważpowiedziałotym

25Kainwięcpospieszyłiwstał,iwziąłżelaznączęść pługaswego,iniespodziewanieuderzyłniąswegobrata,i zabiłgoKainzaśrozlałkrewswegobrataAblanaziemię, akrewAblatryskałanaziemięprzedtrzodą.

26ApotemKainżałował,żezabiłswegobrata,ibardzo sięzasmucił,ipłakałnadnim,ibardzogotodręczyło

27WtedyKainpowstałiwykopałdółnapolu,itamzłożył ciałoswegobrata,iobsypałjeprochem

28APanwiedział,coKainuczyniłswemubratuUkazał sięKainowiirzekłdoniego:GdziejestAbel,brattwój, którybyłztobą?

29Kainudawał,żejeststróżembratamego,irzekł:„Nie wiem,czyżjestemstróżembratamego?”APanrzekłdo niego:„Cóżeśuczynił?Głoskrwibratatwegowołado mniezziemi,naktórejgozabiłeś”

30Bozabiłeśswegobrata,udawałeśprzedemnąisądziłeś wswymsercu,żecięniewidziałemiżenieznam wszystkichtwoichczynów

31Aletyuczyniłeśtoizabiłeśswegobratabezpowodu,a ponieważondobrzecimówił,bądźterazprzeklętyna ziemi,którarozwarłaswąpaszczę,abywchłonąćkrew twegobrata,przelanąztwojejręki,iwktórejgo pochowałeś

32Agdyzacznieszjąuprawiać,niedacijużsiłyjakna początku,gdyżziemiawydaciernieiosty,atybędzieszsię błąkałiwędrowałpoziemiażdodniaswojejśmierci

33WowymczasieKainodszedłodobliczaPanazmiejsca, wktórymprzebywał,iwędrował,iprzechadzałsiępo zieminawschódodEdenu,oniwszyscy,którzydoniego należeli.

34WowymczasieKainobcowałzeswojążoną,aona poczęłaiurodziłasyna,któremunadałimięHenoch,gdyż rzekł:WowymczasiePanzacząłdawaćmuodpoczyneki spokójnaziemi

35WowymczasieKaintakżezacząłbudowaćmiasto ZbudowałjeinazwałjeHenoch,wedługimieniaswego syna,gdyżwowychdniachPandałmuodpoczynekna ziemiiniewędrowałon,aninietułałsię,jaknapoczątku.

36AIradurodziłsięHenochowi,Iradzaśzrodził Mechujaela,aMechujaelzrodziłMetuszaela

ROZDZIAŁ2

1AbyłotowstotrzydziestymrokużyciaAdamanaziemi, gdyznówzbliżyłsiędoswejżonyEwyAonapoczęłai urodziłasynanajegopodobieństwoiobraz,inazwałago imieniemSet,gdyżmówiła:Bógdałmiinnegopotomkaw miejsceAbla,któregoKainzabił

2GdySetżyłstopięćlat,spłodziłsynaInazwałgoEnosz, gdyżwtymczasiesynowieludzcyzaczęlisięmnożyći dręczyćswojeduszeiserca,przekraczającgranicei buntującsięprzeciwkoBogu

3AzadniEnoszasynowieludzcynadalbuntowalisięi występowaliprzeciwkoBogu,potęgującgniewPanana synówludzkich

4Synowieczłowieczyposzliisłużyliinnymbogom,a zapomnielioPanu,któryichstworzyłnaziemiWowych czasachsynowieczłowieczysporządzalibożkizbrązu, żelaza,drewnaikamieniaioddawaliimpokłon,isłużyli im 5Ikażdyczłowiekuczyniłsobieswegobogaioddawałmu pokłon.SynowieludzcyopuściliPanapowszystkiedni życiaEnoszaijegosynówAgniewPanazapłonąłz powoduichuczynkówiobrzydliwości,któreczynilina ziemi.

6IsprawiłPan,żewodyrzekiGichonzalałyich,i zniszczyłich,ipochłonąłtrzeciączęśćziemiAmimoto synowieludzcynieodwrócilisięodswoichzłychdróg,a ręceichnadalwyciągałysię,abyczynićzłowoczachPana 7Awowychdniachniebyłoanisiewu,aniżniwanaziemi Synowieludzcyniemielichlebaigłódwowychdniach byłbardzowielki

8Aziarno,którezasialiwowychdniachnaroli,stałosię cierniami,ostemigłogiem.AlbowiemoddniAdama pochodziłotooświadczeniedotycząceziemi,przekleństwa Boga,którerzuciłnaziemięzpowodugrzechu,którego AdamdopuściłsięprzedPanem.

9Agdyludzienadalsiębuntowali,występowali przeciwkoBoguipsuliswojepostępowanie,wtedyi ziemiazostałaskażona.

10EnoszżyłdziewięćdziesiątlatizrodziłKenana; 11AKainandorósłimiałczterdzieścilat.Stałsięmądryi posiadłwiedzęiumiejętnośćwewszelkiejmądrości Panowałnadwszystkimisynamiludzkimiiprowadził synówludzkichdomądrościiwiedzyKainanbowiembył bardzomądrymczłowiekiemiposiadłzrozumieniewe wszelkiejmądrości,aswojąmądrościąpanowałnad duchamiidemonami

12AKenandziękiswejmądrościwiedział,żeBóg zniszczysynówludzkichzato,żezgrzeszylinaziemi,iże Panwdniachostatnichsprowadzinanichwodypotopu.

13WowychdniachKenanspisałnatablicachkamiennych to,comiałonastąpić,iumieściłjewswoichskarbcach

14AKenanpanowałnadcałąziemiąiskłoniłniektórych synówludzkichdosłużbyBogu

15GdyKainanmiałsiedemdziesiątlat,spłodziłtrzech synówidwiecórki.

16AotoimionasynówKainana:pierworodnynazywałsię Mahlallel,drugiEnan,atrzeciMered,aichsiostramibyły AdaiSilla.Otopięciorodzieci,któresięKainamurodziły. 17Lamek,synMetuszaela,spokrewniłsięzKainanem przezmałżeństwoipojąłjegodwiecórkizażonyAda poczęłaiurodziłaLamkowisyna,któregonazwałaJabal. 18Iznówpoczęłaiurodziłasyna,inazwałagoimieniem JubalAZilla,siostrajej,byławowychdniachniepłodnai niemiałapotomstwa

19Wowychbowiemdniachsynowieludzcyzaczęli odstępowaćodBogaiprzekraczaćprzykazania,któreOn dałAdamowi,abybyłpłodnyirozmnażałsięnaziemi 20Niektórzyzaśsynowieczłowieczydawaliswoim żonomnapój,którypowodowałbezpłodność,abymogły zachowaćswójwyglądiabyichpięknywyglądniezblakł 21Agdysynowieczłowieczydalipićswoimżonom,Zilla piłaznimi.

22Akobietyrodzącewydawałysięobrzydliwewoczach mężówswoichjakowdowy,pókimężowieichżyli,bo tylkodoniepłodnychbyłyprzywiązane.

23Agdyupłynęłydniilata,gdyZillasięzestarzała,Pan otworzyłjejłono

24Ipoczęła,iurodziłasyna,inazwałagoTubal-Kain, mówiąc:Gdyjużobumarłam,otrzymałamgood WszechmogącegoBoga

25Iznówpoczęłaiurodziłacórkę,inazwałająNaama, gdyżmówiła:Dopierogdyzwiędłam,znalazłamrozkoszi rozkosz

26Lamekbyłstaryiwpodeszłymwieku,ajegooczybyły takosłabione,żeniemógłwidziećProwadziłgojegosyn, Tubal-KainPewnegodniaLamekposzedłnapole,aznim byłjegosyn,Tubal-Kain.Agdyszliprzezpole,Kain,syn Adama,zbliżyłsiędonichLamekbowiembyłbardzo staryiniemógłwielewidzieć,ajegosyn,Tubal-Kain,był bardzomłody.

27IrzekłTubal-Kaindoojcaswego,abynaciągnąłłuki strzałamiugodziłKaina,któryjeszczebyłdaleko,izabił go,gdyżwydawałsięimbyćzwierzęciem.

28AstrzałyprzeszyłyciałoKaina,chociażbyłjeszcze dalekoodnich,ipadłnaziemię,iumarł

29APanodpłaciłKainowizazło,jakiewyrządziłswemu bratuAblowi,wedługsłowaPana,którewypowiedział

30AgdyKainumarł,LamekiTubalposzlizobaczyć zwierzę,którezabili,iujrzeli,aotoKain,ichdziad,leżał martwynaziemi

31Lamekbardzosięztegopowoduzasmuciłiklasnąwszy wręce,uderzyłswegosynaispowodowałjegośmierć

32AżonyLamekadowiedziałysię,couczyniłLamek,i usiłowałygozabić

33ŻonyLamekanienawidziłygoodtegodnia,gdyżzabił KainaiTubal-KainaŻonyLamekaodłączyłysięodniego iniesłuchałygowowychdniach

34Lamekprzyszedłdoswoichżoninalegał,abygo wysłuchaływtejsprawie

35IrzekłdoswoichżonAdyiSylli:Posłuchajciemojego głosu,żonyLameka,zwróćcieuwagęnamojesłowa,bo terazwyobrażaciesobieimówicie,żezabiłemczłowieka swoimiranamiidzieckoswoimisińcami,chociażnie wyrządziłemimżadnejkrzywdy,alewiedzcienapewno,

żejestemstaryisiwy,amojeoczysąciężkiezewzględu nawiekiżeuczyniłemtonieświadomie.

36ŻonyLamekaposłuchałygowtejsprawieipowróciły doniegozaradąswegoojcaAdama.Leczodtegoczasu niemiałymudzieci,wiedząc,żewowychdniachgniew Bożywzrastałprzeciwkosynomludzkim,abyich zniszczyćwodamipotopuzaichzłeuczynki

37AMahlallel,synKenana,żyłsześćdziesiątpięćlati spłodziłJereda;aJeredżyłsześćdziesiątdwalataispłodził Henocha

ROZDZIAŁ3

1EnochżyłsześćdziesiątpięćlatizrodziłMetuszelacha EnochzaśpozrodzeniuMetuszelachachodziłzBogiemi służyłPanu,agardziłzłymidrogamiludzkimi.

2AduszaHenochabyłapochłoniętanaukąPana,wiedząi zrozumieniemMądrzewięcodsunąłsięodsynów ludzkichitrzymałsięzdalaodnichprzezwieledni.

3Gdyzaświelelatminęło,gdyjeszczesłużyłPanui modliłsięprzedNimwswoimdomu,otoaniołPański zawołałnaniegozniebairzekł:Otojestem!

4IrzekłOn:Wstań,wyjdźzdomuswegoizmiejsca,w którymsięukrywasz,iukażsięsynomludzkim,abyśich nauczyłdrogi,którąmająiść,idzieła,któremająspełnić, abywejśćnadrogiBoże

5IpowstałEnochwedługrozkazuPana,iwyszedłze swegodomu,zeswegomiejscaizkomnaty,wktórejsię ukrywał,iudałsiędosynówludzkich,iuczyłichdróg Pana,awtymczasiezgromadziłsynówludzkichi zapoznałichznaukąPana.

6Irozkazałogłosićtopowszystkichmiejscach,gdzie mieszkalisynowieludzcy,mówiąc:Gdziejestczłowiek, którychcepoznaćdrogiPanaidobreuczynki?Niech przyjdziedoHenocha

7Izgromadzilisięwokółniegowszyscysynowieludzcy Wszyscybowiem,którzytegochcieli,przyszlidoHenocha. AHenochpanowałnadsynamiludzkimiwedługrozkazu PanaPrzychodziliwięcikłanialisięmu,aonisłuchali jegosłowa.

8AduchBożyspoczywałnaHenochuiuczyłon wszystkichswoichludzimądrościBożejiswoichdrógI synowieludzcysłużyliPanuprzezwszystkiedniHenocha, iprzychodzili,abysłuchaćjegomądrości

9Awszyscykrólowiesynówludzkich,zarównopierwsi, jakiostatni,wrazzeswymiksiążętamiisędziami,przyszli doHenocha,gdyusłyszeliojegomądrości,ioddalimu pokłon,atakżezażądaliodHenocha,abynadnimi królował,nacosięzgodził

10Zgromadziliwięcwszystkichstutrzydziestukrólówi książątiustanowiliHenochakrólemnadsobą,awszyscy bylipodjegowładząirozkazami.

11AHenochuczyłichmądrościiwiedzyorazdróg PańskichZaprowadziłmiędzynimipokójipokójpanował nacałejziemiprzezcałeżycieHenocha

12AHenochpanowałnadsynamiludzkimidwieście czterdzieścitrzylata,iczyniłsprawiedliwośćiprawość całemuswemuludowi,iwiódłgodrogamiPana

13AotopotomkowieHenocha,Matuzalema,Elizeuszai Elimeleka,trzechsynów;aichsiostramibyłyMelkai

NachmaMatuzalemzaśżyłosiemdziesiątsiedemlati spłodziłLameka.

14AbyłotowpięćdziesiątymszóstymrokużyciaLameka, gdyAdamumarł.Miałdziewięćsettrzydzieścilatwchwili śmierci.Dwajjegosynowie,HenochiMetuszelach,jego syn,pochowaligozwielkąokazałością,jakchowasię królów,wjaskini,którąwskazałmuBóg

15Iwtymmiejscuwszyscysynowieludzcypłakalii opłakiwaliAdama;stałosiętowięczwyczajemwśród synówludzkichażdodniadzisiejszego

16AAdamumarł,bozjadłzdrzewapoznaniadobraizła, onijegodzieciponim,jakzapowiedziałPanBóg

17AstałosiętowrokuśmierciAdama,którybyłdwieście czterdziestymtrzecimrokiempanowaniaHenocha,że Henochpostanowiłoddzielićsięodsynówludzkichiukryć się,jaknapoczątku,abysłużyćPanu.

18ItakuczyniłEnoch,lecznieukryłsięprzednimi zupełnie,lecztrzymałsięzdalaodsynówludzkichprzez trzydni,apotemprzyszedłdonichnajedendzień.

19Aprzeztrzydni,którespędziłwswojejkomnacie, modliłsięiwielbiłPana,Bogaswego,adnia,wktórym przyszedłiukazałsięswoimpoddanym,nauczałichdróg Pańskichiodpowiadałimnawszystkiepytania,którego pytalioPana

20Iczyniłtakprzezwielelat,apotemukrywałsięprzez sześćdniiukazywałsięswemuludowiraznasiedemdni; potemrazwmiesiącu,apotemrazwroku,ażwszyscy królowie,książętaisynowieludzcyzaczęligoszukaći zapragnęliponowniezobaczyćtwarzHenochaiusłyszeć jegosłowoLeczniemogli,gdyżwszyscysynowieludzcy bardzobalisięHenochaibalisiędoniegozbliżyćz powoduboskiejbojaźni,któramalowałasięnajegotwarzy Dlategoniktniemógłnaniegopatrzeć,gdyżobawialisię, żezostanieukaranyiumrze.

21Wszyscykrólowieiksiążętapostanowilizgromadzić synówludzkichiudaćsiędoHenocha,myśląc,żebędą mogliznimporozmawiać,gdypojawisięwśródnich,itak teżuczynili

22Inadszedłdzień,gdyHenochwyszedł,awszyscy zebralisięiprzyszlidoniego,aHenochprzemówiłdonich słowamiPana,aOnnauczyłichmądrościiwiedzy Pokłonilisięprzednimipowiedzieli:„Niechżyjekról!”

23Apopewnymczasie,gdykrólowie,książętaisynowie ludzcyrozmawializHenochem,aHenochnauczałichdróg Bożych,otoaniołPańskizawołałHenochazniebaichciał zabraćgodonieba,abymógłtampanowaćnadsynami Bożymi,takjakpanowałnadsynamiludzkiminaziemi

24GdywowymczasieHenochtousłyszał,poszedłi zwołałwszystkichmieszkańcówziemi,inauczyłich mądrościiwiedzy,idałimBożenauki,irzekłdonich: Zostałemwezwany,abywstąpićdonieba,dlategonie wiem,kiedymamwstąpić.

25Ateraznauczęwasmądrościiwiedzy,idamwam wskazówki,zanimwasopuszczę,jakpostępowaćnaziemi, abyściedziękitemużyliItakuczynił

26Inauczyłichmądrościiwiedzy,idałimwskazówki,i upomniałich,idałimustawyiprawa,abyjewypełnialina ziemi;iustanowiłpokójmiędzynimi,inauczyłichżycia wiecznego,imieszkałznimiprzezpewienczas,uczącich tegowszystkiego.

27AwtymczasiesynowieczłowieczybylizHenochem,a Henochrozmawiałznimi.Podnieślioczyizobaczylicośw rodzajuogromnegokoniazstępującegoznieba,akońten stąpałpopowietrzu.

28IopowiedzieliHenochowi,cowidzieli,aHenochrzekł donich:Zmojegopowodutenkońzstępujenaziemię Nadszedłczas,kiedyodejdęodwasiniebędzieciemnie jużwięcejwidzieć.

29WtedykońzstąpiłistanąłprzedHenochem,iwidzieli gowszyscysynowieludzcy,którzybylizHenochem 30IrozkazałHenochponownieogłosićgłos,mówiąc: Gdziejestmąż,którypragniepoznaćdrogiPana,Boga swego?NiechprzyjdziedziśdoHenocha,zanimzostanie odnaszabrany

31Izebralisięwszyscysynowieczłowieczyiprzyszli owegodniadoHenocha.Wszyscykrólowieziemiwrazze swymiksiążętamiidoradcamipozostaliznimowegodnia AHenochuczyłwtedysynówczłowieczychmądrościi wiedzy,iudzielałimboskichnauk.Inakazałimsłużyć Panuichodzićjegodrogamiprzezwszystkiedniswego życiaInadalutrzymywałmiędzynimipokój

32Potemwstał,wsiadłnakoniaiwyruszył,awszyscy synowieludzcyposzlizanim,okołoośmiusettysięcy mężów;szliznimjedendzieńdrogi

33Adrugiegodniarzekłdonich:«Wracajciedoswych namiotów,dlaczegochcecieiść?Możecieumrzeć»I niektórzyznichodeszliodniego,apozostaliszliznim sześćdnidrogi.AHenochmówiłdonichkażdegodnia: «Wracajciedoswychnamiotów,abyścieniepomarli»

Leczoniniechcieliwrócićiposzliznim

34Aszóstegodniapozostaliniektórzyzmężówi przylgnęlidoniego,irzeklidoniego:Pójdziemyztobą tam,dokądtypójdziesz,jakożyjePan,tylkośmierćnas rozdzieli.

35Itakbardzonalegali,żebyznimposzedł,żeprzestałdo nichmówićPoszliwięczaniminiechcieliwrócić

36Agdykrólowiepowrócili,kazaliprzeprowadzićspis ludności,abydowiedziećsię,ilumężczyznpozostałoz HenochemSiódmegodniaHenochwstąpiłdoniebaw wichrze,mająckonieirydwanyogniste.

37Aósmegodniawszyscykrólowie,którzybyliz Henochem,posłalipowróżbę,abysprowadzićstamtąd ludzi,którzybylizHenochem,domiejsca,zktórego wstąpiłdonieba

38Iwszyscycikrólowieudalisięnatomiejsceiznaleźli tamziemiępokrytąśniegiem,anaśnieguwielkiekamienie śnieżneWtedyjedenrzekłdodrugiego:Chodź,przebijmy sięprzezśniegizobaczmy,możeludzie,którzypozostaliz Henochem,umarliiterazznajdująsiępodkamieniami śnieżnymiSzukali,aleniemogligoznaleźć,ponieważ wstąpiłdonieba

ROZDZIAŁ4

1Aogółdni,któreHenochprzeżyłnaziemi,wynosił trzystasześćdziesiątpięćlat

2AgdyHenochwstąpiłdonieba,wszyscykrólowieziemi powstaliiwzięlijegosynaMatuzalema,inamaściligo,i uczyniligokrólemnadsobąwmiejscejegoojca

3AMatuzalempostępowałsprawiedliwieprzedBogiem, takjakgonauczyłjegoojciecHenochPrzezcałeswoje

życieuczyłsynówludzkichmądrości,wiedzyibojaźni Bożejiniezboczyłzdobrejdrogianinaprawo,anina lewo

4LeczwostatnichdniachpanowaniaMatuzalemasynowie ludzcyodwrócilisięodPana,skaziliziemię,rabowalii plądrowalisięwzajemnie,zbuntowalisięprzeciwkoBogu, przekroczyliJegoprzykazaniaizepsuliswojedrogi,nie słuchającgłosuMatuzalema,leczzbuntowalisię przeciwkoniemu

5IrozgniewałsięPannanichbardzo,iniszczyłichw owychdniach,takżeniebyłoanisiewu,aniżniwana ziemi

6Gdybowiemobsiewaliziemię,abyzdobyćżywnośćna swojeutrzymanie,otowyrosłyciernieiosty,którychnie siali

7Leczsynowieludzcynieodwrócilisięodswoichzłych dróg,aręceichnadalbyływyciągnięte,abyczynićzłow oczachBogaidrażniliPanaswoimizłymidrogamiAPan bardzosięrozgniewałiżałował,żestworzyłczłowieka.

8Ipomyślał,żeichwytępiiunicestwi,itakuczynił

9Wowychdniach,gdyLamek,synMetuszelacha,miałsto sześćdziesiątlat,umarłSet,synAdama.

10Aogółdni,któreprzeżyłSet,wynosiłdziewięćset dwanaścielat,iumarł

11Lamekmiałstoosiemdziesiątlat,gdypojąłzażonę Aszmuę,córkęElizeusza,synaHenocha,swegostryja,i onapoczęła

12Wowymczasiesynowieludzcyobsiewaliziemięi powstałoniewieleżywności,leczsynowieludzcynie odwrócilisięodswoichzłychdróg,leczsprzeniewierzyli sięizbuntowaliprzeciwkoBogu.

13AżonaLamekapoczęłaiurodziłamusynawowym czasie,ogodzinieobroturoku

14InadałmuimięNoe,gdyżrzekł:Zajegodniziemia zaznałaspokojuibyławolnaodskażeniaALamek,ojciec jego,nadałmuimięMenachem,gdyżrzekł:Tennas pocieszywnaszychdziełachiwżmudnymtrudziena ziemi,którąBógprzeklął

15Chłopiecpodrósłizostałodłączonyodpiersi,ichodził drogamiswegoojcaMatuzalema,doskonałyiprawyprzed Bogiem

16Wowychdniachwszyscysynowieludzcyodstąpiliod drógPana,rozmnażającsięnaziemisynamiicórkami. Jedendrugiegonauczałzłychpraktykinadalgrzeszył przeciwkoPanu

17Ikażdyczłowiekuczyniłsobieboga,irabowali,iłupili każdyswegobliźniego,jakrównieżswegokrewnego,i skaziliziemię,aziemiazostałanapełnionaprzemocą.

18Asędziowieichiprzywódcyposzlidocórekludzkichi siłąbraliichżonyodichmężówwedługswego upodobaniaSynowieludzcywowychdniachbralispośród bydłaziemi,zwierzątpolnychiptactwaniebieskiegoi nauczalimieszaniazwierzątjednegogatunkuzdrugim,aby rozgniewaćPanaABógwidziałcałąziemię,abyła skażona,gdyżwszelkieciałoskaziłoswojepostępowanie naziemi,wszyscyludzieiwszystkiezwierzęta

19IrzekłPan:Zgładzęczłowieka,któregostworzyłem,z powierzchniziemi,odczłowiekaażdoptactwa niebieskiego,wrazzbydłemizwierzętamipolnymi,bo żałuję,żejestworzyłem.

20Awszyscyludzie,którzychodzilidrogamiPana, pomarliwowychdniach,zanimPansprowadziłnaludzi zło,którezapowiedziałWyszłotobowiemodPana,aby niewidzielizła,którePanzapowiedziałosynachludzkich. 21INoeznalazłłaskęwoczachPana,iPanwybrałgoi jegosynów,abywzbudzićznichpotomstwona powierzchnicałejziemi

ROZDZIAŁ5

1Abyłotowosiemdziesiątymczwartymrokużycia Noego,gdyumarłHenoch,synSetaMiałondziewięćset pięćlatwchwiliśmierci.

2AwstosiedemdziesiątymdziewiątymrokużyciaNoego umarłKainan,synEnosza,agdyKainanmiałdziewięćset dziesięćlat,umarł.

3AwdwustutrzydziestymczwartymrokużyciaNoego umarłMahlallel,synKenanaAMahlallelmiałosiemset dziewięćdziesiątpięćlatiumarł.

4WowychdniachumarłJered,synMahalallela,wtrzysta trzydziestymszóstymrokużyciaNoegoJeredprzeżył dziewięćsetsześćdziesiątdwalata,iumarł.

5Wszyscyzaś,którzyposzlizaPanem,umarliwowych dniach,zanimzobaczylizło,jakieBógzapowiedziałna ziemi.

6Apoupływiewielulat,wczterystaosiemdziesiątym rokużyciaNoego,gdywszyscymężowie,którzyposzliza Panem,wymarlispośródsynówludzkichipozostałtylko Matuzalem,BógrzekłdoNoegoiMatuzalematymi słowami:

7Mówcieigłościesynomludzkimtesłowa:Takmówi Pan:Odwróćciesięodwaszychzłychdrógiporzućcie swojeuczynki,aPanpożałujezła,którezapowiedziałwam uczynić,ionosięniespełni.

8TakbowiempowiedziałPan:Otodajęwamokresstu dwudziestulat;jeżelinawróciciesiędoMnieiporzucicie swojezłedrogi,wtedyiJaodwrócęsięodzła,którewam zapowiedziałem,iononiebędzieistniało,mówiPan

9NoeiMatuzalemgłosiliwszystkiesłowaPanasynom ludzkim,dzieńpodniu,nieustannieimmówiąc.

10Leczsynowieludzcyniechcieliichsłuchaćinie nakłoniliuchadoichsłów,istalisięuparci

11IdałimPanczasstudwudziestulat,mówiąc:Jeżelisię nawrócą,wtedyBógodpokutujezazłoiniezniszczyziemi 12Noe,synLameka,wowychdniachpowstrzymywałsię odpoślubieniażony,abymiećpotomstwo,gdyż powiedział:Zaiste,terazBógzniszczyziemię,poco miałbymmiećdzieci?

13ANoebyłmężemsprawiedliwym,doskonałymwśród swegopokolenia,iPanwybrałgo,abyzjegopotomstwa wzbudzićpotomstwonapowierzchniziemi

14IrzekłPandoNoego:Weźsobieżonęispłodździeci, bowidziałem,żejesteśsprawiedliwyprzedemnąwtym pokoleniu

15Iwzbudziszpotomstwoidzieciswojeztobąwśrodku ziemiIposzedłNoeiwziąłsobieżonę,awybrałNaamę, córkęHenocha;miałaonapięćsetosiemdziesiątlat. 16ANoemiałczterystadziewięćdziesiątosiemlat,gdy pojąłNaamęzażonę

17IpoczęłaNaama,iurodziłasyna,inazwałgoJafet, gdyżrzekł:«Bógrozprzestrzeniłmnienaziemi»Iznów

poczęła,iurodziłasyna,inazwałgoSem,gdyżrzekł: «Bóguczyniłmnieresztką,abywzbudzićpotomstwo pośródziemi»

18ANoemiałpięćsetdwalata,gdyNaamaurodziłaSema, achłopcydorośliichodzilidrogamiPana,według wszystkiego,czegoichnauczyliMetuszelachiNoe,ich ojciec

19ALamech,ojciecNoego,umarłwowychdniach, jednaknieposzedłcałymsercemdrogąswegoojcaiumarł wstodziewięćdziesiątympiątymrokużyciaNoego 20AogółdniLamechawynosiłsiedemsetsiedemdziesiąt lat,iumarł

21Awszyscysynowieludzcy,którzyznaliPana,umarliw owymroku,zanimPansprowadziłnanichnieszczęście Panbowiemchciał,żebyumarli,abyniewidzieli nieszczęścia,jakieBógmiałsprowadzićnaichbracii krewnych,jaktozapowiedział

22WowymczasiePanrzekłdoNoegoiMatuzalema: Wyjdźcieigłościesynomludzkimwszystkiesłowa,które wampowiedziałemwowychdniachMożeodwrócąsięod swoichzłychdróg,aJabędężałowałzłainiesprowadzę gonanich.

23ANoeiMatuzalemwystąpiliipowiedzielidouszu synówludzkichwszystko,coBógonichpowiedział

24Leczsynowieludzcyniesłuchaliinienakłoniliuchado żadnegozichoświadczeń

25PotemrzekłPandoNoego:Koniecwszelkiegociała nadszedłprzedemnązpowoduzłychuczynkówjego.Oto zniszczęziemię

26Atyweźsobiedrzewogofer,idźnapewnemiejsce,i zbudujdużąarkę,iumieśćjąwtymmiejscu.

27Atakjąuczynisz:długośćjejbędzietrzystałokci, szerokośćpięćdziesiątłokci,awysokośćtrzydzieściłokci 28Iuczyniszsobiedrzwiotwartezboku,anałokieć zakończyszjeodgóryipokryjeszjewewnątrzizewnątrz smołą

29AotoJasprowadzępotopwódnaziemię,iwszelkie ciałozostaniewyniszczoneWszystko,cojestpodniebem, zginienaziemi

30Tyitwojarodzinapójdziecieizbierzeciepodwiepary zewszystkichistotżyjących,samcaisamicę,i przyprowadziciejedoarki,abyznichwyhodować potomstwonaziemi.

31Zbierzsobiewszelkążywność,którąjedząwszystkie zwierzęta,abybyłażywnośćdlaciebieidlanich 32Wybierzeszteżdlaswychsynówtrzydziewicespośród córekczłowieczych,ibędąoneżonamidlatwoichsynów

33IpowstałNoe,izbudowałarkęnamiejscu,gdzieBóg murozkazał,iuczyniłNoetak,jakmuBógrozkazał 34Wpięćsetdziewięćdziesiątympiątymrokuswegożycia Noeprzystąpiłdobudowyarki,abudowałająprzezpięć lat,takjakPanrozkazał.

35PotemNoewziąłtrzycórkiEliakima,syna Metuszelacha,zażonydlaswychsynów,jakPanrozkazał Noemu

36WtymczasieumarłMetuszelach,synHenochaMiał ondziewięćsetsześćdziesiątlat,gdyumarł.

ROZDZIAŁ6

1Wowymczasie,pośmierciMetuszelacha,Panrzekłdo Noego:Wejdźtyitwojarodzinadoarki,aJazgromadzę wokółciebiewszystkiezwierzętalądowe,zwierzętapolnei ptactwoniebieskie.Wszystkieprzyjdąiotocząarkę.

2Atypójdziesziusiądzieszprzydrzwiacharki,a wszystkiezwierzęta,bydłoiptakizbiorąsięiustawią przedtobą;ateznich,któreprzyjdąistanąprzedtobą, weźmieszioddaszwręceswoichsynów.Oni przyprowadząjedoarki,awszystko,costanieprzedtobą, zostawisz

3AnazajutrzPansprawił,żetosięstało,izwierzęta, dzikiezwierzętaiptactwoprzybyływwielkiejliczbiei otoczyłyarkę.

4Noeposzedłiusiadłprzywejściudoarki,iwprowadził doarkiwszystkieistotyżywe,którestałyprzednim,a wszystkie,którestałyprzednim,zostawiłnaziemi.

5Iprzyszłalwicazdwomamłodymi,samcemisamicą,i wszystkietrzypołożyłysięnaziemiprzedNoemAdwa młoderzuciłysięnalwicęiuderzyłyją,izmusiłyjądo ucieczkizeswojegomiejscaOnazaśodeszła,aone wróciłynaswojemiejscaipołożyłysięnaziemiprzed Noem.

6Alwicauciekłaistanęłanamiejsculwów

7AwidząctoNoe,bardzosięzdziwił,wstał,wziąłdwa szczeniętaiwprowadziłjedoarki.

8IwprowadziłNoedoarkiwszystkieistotyżywe,które byłynaziemi,takżeniepozostałażadnaoprócztej,którą Noewprowadziłdoarki.

9PodwieparyprzyszłydoNoegodoarki;spośród zwierzątczystychiptakówczystychwyprowadziłon siedempar,takjakmuBógnakazał.

10Awszystkiezwierzęta,bestieiptakipozostałytami otoczyłyarkęzewsząd,adeszczniespadłprzezsiedemdni 11AwowymdniuPansprawił,żecałaziemiazadrżała,i słońcesięzaćmiło,ifundamentyświatarunęły,icała ziemiagwałtowniesięporuszyły,ibłyskałybłyskawice,i grzmiało,iwszystkieźródłanaziemiwytrysnęły,czego mieszkańcyprzedtemniewiedzieliIBógdokonałtego potężnegodzieła,abyprzerazićsynówludzkich,abynie byłojużzłanaziemi.

12Leczsynowieludzcyniechcieliodwrócićsięodswoich złychdrógijeszczebardziejrozgniewaliPanawowym czasie,iniezwrócilinawetswychserckutemu wszystkiemu

13Agdyminęłosiedemdni,wsześćsetnymrokużycia Noego,wodypotopuspadłynaziemię.

14Itrysnęływszystkieźródłaotchłani,aupustyniebasię otworzyły,ideszczpadałnaziemięprzezczterdzieścidnii czterdzieścinocy

15ANoeijegodomownicyorazwszystkieżyweistoty, któreznimbyły,weszlidoarkizpowoduwódpotopu,a Panzamknąłzaniąarkę.

16Awszyscysynowieludzcy,którzypozostalinaziemi, byliwyczerpaninieszczęściemzpowodudeszczu,gdyż wodycorazbardziejnapływałynaziemię,azwierzętai bestiewciążotaczałyarkę

17Zgromadzilisięwięcsynowieczłowieczy,około siedmiusettysięcymężczyznikobiet,iprzyszlidoNoego, doarki

18IzawołaliNoego,mówiąc:Otwórznam,abyśmymogli wejśćdociebiedoarki,adlaczegomielibyśmyumrzeć?

19ANoeodpowiedziałimzarkidonośnymgłosem:Czyż niezbuntowaliściesięwszyscyprzeciwkoPanu,mówiąc, żeOnnieistnieje?DlategoPansprowadziłnawasto nieszczęście,abywaswytracićiwygładzićzpowierzchni ziemi.

20Czyżniejesttoto,oczymmówiłemwamsto dwadzieścialattemu:niechcieliściesłuchaćgłosuPana,a terazpragniecieżyćnaziemi?

21IrzeklidoNoego:JesteśmygotowipowrócićdoPana Tylkootwórznam,abyśmyżyli,anieumarli

22IodpowiedziałimNoe,mówiąc:Ototeraz,gdy widzicieutrapienieduszwaszych,chcecienawrócićsiędo Pana.Dlaczegonienawróciliściesięwciągutychstu dwudziestulat,którePandałwamjakowyznaczonyczas?

23Aterazprzychodzicieimówiciemiotymzpowodu utrapieniaduszwaszych,toiterazPanwasniewysłuchai niezwrócinawasuwagiwtymdniu,takżeniespełniąsię terazwaszeżyczenia

24Wtedysynowieczłowieczyprzystąpili,abywłamaćsię doarkiiwejśćzpowodudeszczu,boniemogliznieść deszczupadającegonanich

25IposłałPanwszystkiezwierzętaizwierzęta,którestały wokółarkiZwierzętatejednakpokonałyichiwypędziłyz tegomiejscaKażdyczłowiekrozszedłsięwswojąstronęi znowurozproszyłsiępopowierzchniziemi.

26Adeszczciąglepadałnaziemięipadałprzez czterdzieścidniiczterdzieścinocy,awodybardzosię wzmogłynaziemi,awszelkieciało,którebyłonaziemi lubwwodzie,wyginęło,czytoludzie,zwierzęta,zwierzęta pełzające,czyptakiniebieskie,apozostałtylkoNoeito, cobyłoznimwarce.

27Awodyprzybyłyibardzopodniosłysięnaziemi,i podniosłyarkę,iwyniosłasięzziemi

28Aarkaunosiłasięnapowierzchniwódirzucałasięna nie,takżewszystkieżyweistotywjejwnętrzubyły wymieszanejakpotrawawkotle

29Iwielkiniepokójogarnąłwszystkieżyweistoty,które byływarce,iarkabyłabliskarozbicia

30Awszystkieżyweistoty,którebyływarce, przestraszyłysię,lwyryczały,wołyryczały,wilkiwyły,a każdażywaistotawarcemówiłaiskarżyłasięwswoim własnymjęzyku,takżegłosyichniosłysiędalekoNoei jegosynowiepłakaliipłakaliwswoimucisku;bardzosię bali,żedotarlidobramśmierci

31INoemodliłsiędoPanaiwołałdoNiegoztego powodu,mówiąc:Panie,pomóżnam,boniemamysiły znieśćtegozła,którenasotoczyło,gdyżfalewodnenas otoczyły,groźnepotokinasprzeraziły,sidłaśmierci zastałynasOdpowiedznam,Panie,odpowiedznam, rozjaśnijswojeobliczekunamibądźdlanasłaskawy, odkupnasiwyzwól

32IwysłuchałPangłosuNoego,iwspomniałnaniego.

33Iwiatrpowiałnadziemią,awodysięuspokoiłyiarka odpoczęła

34Izamknęłysięźródłaotchłaniiupustynieba,adeszczz niebaustał

35Wowychdniachwodyopadłyiarkaspoczęłanagórach Ararat

36WtedyNoeotworzyłoknaarkiiwołałjeszczedoPana, aOnrzekł:Panie,którystworzyłeśziemięinieboi wszystko,cownichjest,wyprowadźnaszeduszeztego

zamknięciaizwięzienia,wktórymnasumieściłeś,bo jestembardzozmęczonywzdychaniem.

37IwysłuchałPangłosuNoegoirzekłdoniego:Gdy upłynierok,wtedywyruszysz.

38AgdyminąłcałyrokpobytuNoegowarce,wody wyschłynaziemi,aNoezdjąłprzykryciearki

39Awowymczasie,dwudziestegosiódmegodnia drugiegomiesiąca,ziemiawyschła,leczNoeijego synowieorazci,którzyznimbyli,niewyszlizarki, dopókiPanimnienakazał

40Inadszedłdzień,wktórymPanrozkazałimwyruszyć,i wszyscywyszlizarki

41Iposzli,iwrócili,każdydoswojejdrogiinaswoje miejsceNoeijegosynowiemieszkaliwkraju,któryim Bógwskazał,isłużyliPanuprzezwszystkieswojedniA PanbłogosławiłNoemuijegosynom,gdywychodziliz arki

42Irzekłdonich:Bądźciepłodniizaludniajciecałą ziemię;bądźciesilniirozmnażajciesięnaziemii rozmnażajciesięwniej

ROZDZIAŁ7

1AotoimionasynówNoego:Jafet,ChamiSemPo potopieurodziliimsięsynowie,gdyżprzedpotopempojęli żony

2OtosynowieJafeta:Gomer,Magog,Madaj,Jawan, Tubal,MeszekiTiras–siedmiusynów.

3SynamiGomerabyli:Askinaz,RefatiTegarma

4SynamiMagogabyli:ElichanafiLubal

5SynamiMadajabyli:Achon,Zeelo,ChazoniiLot.

6SynamiJawanabyli:Elizeusz,Tarszisz,Kittimi Dudonim

7SynamiTubalabyli:Aripi,KesediTaari.

8SynamiMeszekabyli:Dedon,ZaroniSzebaszni 9SynamiTirasabyli:Benib,Gera,LupirioniGilakSąto synowieJafetawedługichrodzin,aliczbaichwowych czasachwynosiłaokołoczterystusześćdziesięciuludzi

10AotosynowieChama:Kusz,Micraim,PutiKanaan, czterechsynów.SynamiKuszabyli:Seba,Chawila,Sabta, RamaiSatecha,asynamiRamybyli:SzebaiDedan 11SynamiEzawabyli:Lud,AnomiPatros,Chasloti Chaftor.

12SynamiPutabyli:Gebul,Hadan,BenachiAdan 13AsynamiKanaanabyli:Sydon,Chet,Amori,Gergashi, Hivi,Arkee,Seni,Arodi,ZimodiiChamothi.

14OtosynowieChamawedługichrodzinLiczbaichw owymczasiewynosiłaokołosiedmiusettrzydziestu mężczyzn

15AotosynowieSema:Elam,Aszur,Arpachszad,Ludi Aram,pięciusynówSynamiElamabyli:Suza,Machuli Harmon.

16SynamiAszarabyli:MirusiMokil,asynami Arpachszada:Szelach,AnariAszkol

17SynamiLudabyli:PetoriBizajon,asynamiAramabyli: Uz,Chul,GateriMasz

18OtosynowieSemawedługichrodzin.Aliczbaichw owychczasachwynosiłaokołotrzystumężów

19OtodziejeSema:SemspłodziłArpachszada,a ArpachszadspłodziłSzelacha,aSzelachspłodziłEbera. Eberowiurodzilisiędwajsynowie;imięjednegobyło

Peleg,gdyżzajegoczasówsynowieludzcyzostali podzieleni,awpóźniejszychdniachziemiazostała podzielona

20DrugiemuzaśimiębrzmiałoJoktan,cooznaczało,żeza jegoczasówżyciesynówludzkichuległozmniejszeniui osłabieniu

21OtosynowieJoktana:Almodad,Szelaf,Chazarmowet, Jerach,Hadurom,Ozel,Dikla,Obal,Abimael,Szeba,Ofir, ChawilaiJobabWszyscyonisąsynamiJoktana

22APeleg,bratjego,spłodziłJen,JenspłodziłSeruga, SerugspłodziłNachora,aNachorspłodziłTerachaTerach miałtrzydzieściosiemlatispłodziłHaranaiNachora 23AKusz,synChama,synaNoego,wziąłżonęwowych dniach,gdybyłjużstary,aonaurodziłasyna,któremu nadanoimięNimrod,gdyżmówiono:Wowymczasie synowieludzcyznowuzaczęlisiębuntowaćiodstępować odBoga,achłopiecdorósł,ajegoojciecbardzogo miłował,gdyżbyłonsynemjegostarości

24Aszatyskórzane,któreBóguczyniłdlaAdamaijego żony,gdywychodzilizogrodu,dałKuszowi

25PośmierciAdamaijegożonyszatyzostałydane Henochowi,synowiJareda,agdyHenochzostałzabrany doBoga,dałjeswemusynowiMetuszelachowi

26AgdyumarłMetuszelach,Noewziąłichi przyprowadziłdoarki,ibyliznim,ażwyszedłzarki.

27Agdyoniwychodzili,Chamukradłszatyswemuojcu Noemu,wziąłjeiukryłprzedswoimibraćmi

28AgdyChamzrodziłswegopierworodnegoKusza,dał mupotajemnieszaty,ipozostałyoneuKuszaprzezwiele dni

29Kusztakżeukryłjeprzedswoimisynamiibraćmi,a gdyKuszspłodziłNimroda,dałmuteszatyzmiłoścido niegoNimroddorósłigdymiałdwadzieścialat,włożyłte szaty.

30ANimrodstałsięsilny,gdywłożyłszaty,aBógdałmu potęgęisiłę,ibyłonpotężnymmyśliwymnaziemi,tak, byłonpotężnymmyśliwymnapolu,ipolowałna zwierzęta,ibudowałołtarze,iskładałnanichofiaryze zwierzątprzedPanem

31INimrodnabrałsił,ipowstałspośródswychbraci,i walczyłwbitwachswychbraciprzeciwkowszystkim otaczającymichwrogom

32APanwydałwjegoręcewszystkichwrogówjegobraci, aBógdawałmupowodzeniewjegobitwach,aonpanował naziemi

33Dlategoteżwowychczasachstałosiępowszechne,że gdyktośwyprowadzałtych,którychwyszkoliłdobitwy, mówiłdonich:JakBóguczyniłNimrodowi,którybył dzielnymmyśliwymnaziemiiktóryodnosiłzwycięstwaw bitwachprzeciwkoswoimbraciom,takniechBóg wzmocninasiwyzwolidzisiaj

34AgdyNimrodmiałczterdzieścilat,wybuchławojna międzyjegobraćmiasynamiJafetaiznaleźlisięoniw mocyswychnieprzyjaciół

35IwtymczasiewyruszyłNimrodizebrałwszystkich synówKuszaiichrodziny,okołoczterystusześćdziesięciu ludzi,atakżenająłodniektórychswoichprzyjaciółi znajomychokołoosiemdziesięciuludziidałimzapłatę,po czymwyruszyłznimidobitwyAgdybyłwdrodze, Nimrodumacniałsercaludzi,którzyszliznim.

36Irzekłdonich:Niebójciesięinielękajcie,bowszyscy nasiwrogowiezostanąwydaniwnaszeręce,awy uczynicieznimi,cosięwampodoba

37Wszystkichzaśmężów,którzywyruszyli,byłookoło pięciuset.Walczylionizeswymiwrogami,zniszczyliichi podporządkowalisobie,aNimrodustanowiłnadnimi stałychdowódcównaichmiejscach

38Wziąłwięcczęśćichdziecijakozabezpieczeniei wszyscyzostalisługamiNimrodaijegobraciNimrodi wszyscyludzie,którzymutowarzyszyli,wrócilidodomu

39AgdyNimrodradośniepowróciłzbitwy,pokonawszy swoichwrogów,wszyscyjegobraciaorazci,którzyznali gowcześniej,zebralisię,abyuczynićgokrólemnadsobąi włożylimunagłowękrólewskąkoronę

40Iustanowiłnadswoimipoddanymiiludemksiążąt, sędziówiwładców,wedługzwyczajukrólów.

41IustanowiłTeracha,synaNachora,księciemswego wojska,iwywyższyłgoponadwszystkichswoichksiążąt

42Agdykrólowałwedługpragnieniaswegosercai pokonałwszystkichotaczającychgonieprzyjaciół, postanowiłwrazzeswymidoradcamizbudowaćmiastona swójpałac,coteżuczynili.

43Iznaleźlidużądolinęnaprzeciwwschodu,izbudowali tamdużeirozległemiasto,aNimrodnazwałmiasto,które zbudował,Szinear,gdyżPangwałtowniewstrząsnąłjego wrogamiizniszczyłich

44ANimrodzamieszkałwSzinearipanowałbezpiecznie, iwalczyłzeswoimiwrogami,ipodbiłich,iodnosił sukcesywewszystkichswoichbitwach,ajegokrólestwo stałosiębardzowielkie

45Awszystkienarodyijęzykiusłyszałyojegosławiei zebrałysięwokółniego,ikłaniałysiędoziemi,iskładały muofiary,istałsięonichpanemikrólem,iwszyscy mieszkaliznimwmieścieSzinear,aNimrodpanowałna zieminadwszystkimisynamiNoego,awszyscybylipod jegowładząiradą

46Acałaziemiamówiłajednymjęzykiemijednością,lecz NimrodniechodziłdrogamiPanaibyłbardziej niegodziwyniżwszyscyludzie,którzybyliprzednim,od dnipotopuażdotychdni.

47Uczyniłteżbogówzdrewnaikamienia,ioddawałim pokłon,izbuntowałsięprzeciwkoPanu,iuczyłwszystkich swoichpoddanychorazludyziemiswoichzłychdróg.A jegosynMardonbyłjeszczezłyniżjegoojciec

48Akażdy,ktosłyszałoczynachMardona,synaNimroda, mawiałonim:Odbezbożnegopochodzibezbożność. Dlategostałosięprzysłowiemnacałejziemi,mówiącym: Odbezbożnegopochodzibezbożność.Iprzysłowieto utrwaliłosięwmowieludziodowegoczasuażdotąd 49ATerach,synNachora,książęwojskaNimroda,byłw owychdniachbardzowielkiwoczachkrólaijego poddanych,akróliksiążętakochaligoiwywyższaligo bardzo

50Terachwziąłwięcżonę,którejnaimiębyłoAmtelo, córkęKornebaŻonaTerachapoczęłaiurodziłamusynaw owychdniach

51Terachmiałsiedemdziesiątlat,gdygourodził,inazwał syna,którymusięurodził,Abram,ponieważkról wychowałgowowymczasieiwywyższyłgoponad wszystkichswoichksiążąt,którzyznimbyli.

ROZDZIAŁ8

1Atejnocy,którejnarodziłsięAbram,przyszliwszyscy słudzyTerachaiwszyscymędrcyNimrodaorazjego magowieijedliipiliwdomuTeracha,iradowalisięznim tejnocy

2Agdywszyscymędrcyimagowiewyszlizdomu Teracha,podnieślioczykuniebutejnocy,abypopatrzeć nagwiazdyIujrzeli,aotojednabardzowielkagwiazda, któranadeszłazewschoduibiegłaponiebie,ipochłonęła czterygwiazdyzczterechstronnieba

3Awszyscymędrcykrólewscyijegomagowiezdumieli siętymwidokiem,amędrcyzrozumielitęsprawęipoznali jejznaczenie

4Imówilijedendodrugiego:Tojesttylkoznakdziecka, którenarodziłosięTerachowitejnocy.Onbędzierósłi będziepłodny,irozmnażałsię,iposiądziecałąziemię,oni jegosynowienazawsze;onijegopotomstwopokonają wielkichkrólówiodziedzicząichziemie.

5Tejnocymędrcyizaklinaczeposzlidoswychdomów,a ranowszyscycimędrcyizaklinaczewstaliwcześniei zebralisięwwyznaczonymdomu.

6Irozmawializesobą,mówiąc:Ototozjawisko,któreśmy widzielizeszłejnocy,jestzakryteprzedkrólem,niezostało muoznajmione.

7Ajeślitasprawadotrzedokrólawpóźniejszychdniach, powienam:Dlaczegozatailiścieprzedemnątęsprawę? Wtedywszyscyponiesiemyśmierć.Chodźmywięcterazi opowiedzmykrólowi,cowidzieliśmy,ijegoznaczenie,a wtedybędziemybezpieczni

8Itakuczynili,iwszyscyprzyszlidokróla,ioddalimu pokłondoziemi,imówili:Niechżyjekról,niechżyjekról! 9Dowiedzieliśmysię,żeTerachowi,synowiNachora, księciatwegowojska,narodziłsięsyn.Wczorajwieczorem przyszliśmydojegodomu,jedliśmy,piliśmyicieszyliśmy sięznimtejnocy

10AgdysłudzytwoiwyszlizdomuTeracha,abyudaćsię doswoichdomówitamspędzićnoc,podnieśliśmyoczyku niebuiujrzeliśmywielkągwiazdęprzybywającąze wschodu,atasamagwiazdabiegłazwielkąprędkościąi pochłonęłaczterywielkiegwiazdyzczterechstronnieba 11Atwoisłudzyzdumielisięwidokiem,któryujrzeliśmy, ibardzosięprzestraszyli.Napodstawietegowidoku wydaliśmywyrokidziękinaszejmądrościzrozumieliśmy, żerzecztaodnosisiędodziecka,którenarodzisię Terachowi.Ondorośnie,rozmnożysięistaniesiępotężny, izabijewszystkichkrólówziemi,iodziedziczywszystkie ichziemie,onijegopotomstwonawieki.

12Ateraz,panienaszikrólu,otoprzedstawiliśmyci prawdęotymdziecku,którąwidzieliśmy

13Jeślikróluznazasłusznedaćojcuzapłatęzatodziecko, zabijemyje,zanimdorośnieirozmnożysięwkraju,ajego złoprzeciwnamsięspotęguje,amyinasisynowie zginiemyzpowodujegozła

14Królusłyszałichsłowaiwydałymusięonedobre PosłałwięcpoTerachaiTerachprzybyłprzedoblicze króla.

15IrzekłkróldoTeracha:Doniesionomi,żewczorajw nocynarodziłcisięsyniżeprzyjegonarodzinachniebiosa uczyniłyto,conależało.

16Aterazdajmichłopca,abyśmygozabili,zanimjego złowybuchnieprzeciwkonam,ajadamcizajegocenę całytwójdompełensrebraizłota

17IodpowiedziałTerachkrólowi,mówiącmu:Paniemóji królu,wysłuchałemtwoichsłów.Sługatwójuczyni wszystko,czegozażyczysobiekról

18Lecz,mójpanieikrólu,opowiemci,comisię przydarzyłowczorajwnocy,abyzobaczyć,jakąradęda królswemusłudze,apotemodpowiemkrólowinato,co właśniepowiedziałAkrólrzekł:Mów

19IrzekłTerachdokróla:Wczorajwnocyprzyszedłdo mnieAjon,synMoreda,irzekł:

20Dajmiwielkiegoipięknegokonia,któregodałcikról, ajadamcisrebro,złoto,słomęipaszęzajegowartośćI rzekłemdoniego:Poczekaj,ażzobaczękrólawsprawie twoichsłów,azobaczę,cokrólpowie,touczynię.

21Ateraz,mójpanieikrólu,otooznajmiłemcitęrzeczi zastosujęsiędorady,jakąmójkróldaswemusłudze

22AgdykrólusłyszałsłowaTeracha,zapłonąłgniewemi uznałgozagłupca

23AkrólodpowiedziałTerachowi,mówiącmu:Czyjesteś ażtakgłupi,ignoranckiipozbawionyrozumu,żeuczyniłeś to,żedałeśswegopięknegokoniazasrebroizłoto,alboza słomęipaszę?

24Czyżtakcibrakujesrebraizłota,żeczyniszto,bonie możeszzdobyćsłomyipaszydlaswegokonia?Czymże jestdlaciebiesrebroizłotoalbosłomaipasza,żemiałbyś oddaćtegopięknegokonia,któregocidałem,ajakiegonie manacałejziemi?

25Królprzestałmówić,aTerachodpowiedziałkrólowi tymisłowami:Takrzekłkróldoswegosługi:

26Błagamcię,mójpanieikrólu,cotojest,comi powiedziałeś,mówiąc:„Oddajswegosyna,abyśmygo zabili,ajadamcisrebroizłotozajegowartość?”.Comam zrobićzesrebremizłotempośmiercimegosyna?Kto mnieodziedziczy?Przecieżpomojejśmiercisrebroizłoto powrócądomegokróla,któryjedał.

27AgdykrólusłyszałsłowaTerachaiprzypowieść,którą tenprzytoczyłokrólu,zasmuciłogotobardzoirozgniewał sięztegopowodu,izapłonąłwnimgniew.

28ATerach,widząc,żegniewkrólazapłonąłprzeciwko niemu,odpowiedziałkrólowi,mówiąc:Wszystko,comam, jestwmocykróla.Cokolwiekkrólzechceuczynićswemu słudze,niechmutouczyniNawetmójsynjestwmocy króla,bezżadnejzapłatywzamian,onidwajjegobracia, starsiodniego.

29KrólodpowiedziałTerachowi:Nie,alekupiętwojego młodszegosynazapewnącenę.

30ITerachodpowiedziałkrólowi,mówiąc:Proszęcię, paniemójikrólu,pozwólswemusłudzeprzemówićprzed tobąiniechkrólwysłuchasłówswegosługiIrzekłTerach: Niechmójkróldamitrzydni,ażrozważętęsprawęi naradzęsięzmojąrodzinącodosłówmojegokrólaI nalegałusilnie,abykrólsięnatozgodził

31KrólposłuchałTerachaiuczyniłtak,idałmutrzydni czasuTerachzaśodszedłodkrólaiwróciłdoswojej rodziny,iopowiedziałimwszystkiesłowakróla.Alud bardzosięprzestraszył

32AtrzeciegodniakrólposłałdoTerachatakąwiadomość: Przyślijmiswegosynazacenę,jakcipowiedziałem.A jeślitegonieuczynisz,topoślęponiegoizabiję

wszystkich,którzysąwtwoimdomu,takżeniezostanieci anijedenpies.

33Terachwięcpospieszył,gdyżsprawabyłapilnazwoli króla,iwziąłdzieckoodjednegozeswoichsług,któremu tegodniaurodziłajegoniewolnica,iprzyprowadził dzieckodokróla,iotrzymałzaniezapłatę

34APanbyłzTerachemwtejsprawie,abyNimrodnie spowodowałśmierciAbrama.Królzabrałdziecko Terachowiizcałejsiłyrozbiłmugłowęoziemię,gdyż sądził,żetoAbramOdtegodnianiewiedzianootymi królotymzapomniał,ponieważbyłowoląOpatrzności, abyniedopuścićdośmierciAbrama

35TerachwziąłwięcpotajemnieswegosynaAbrama,jego matkęipiastunkęiukryłichwjaskini,aoncomiesiąc dostarczałimżywność

36APanbyłzAbramemwjaskini,aAbramdorósł. DziesięćlatspędziłAbramwjaskiniKrólzaśijego książęta,wróżbiciimędrcysądzili,żekrólzabiłAbrama

ROZDZIAŁ9

1WowychdniachHaran,synTeracha,najstarszybrat Abrama,wziąłsobieżonę

2Haranmiałtrzydzieścidziewięćlat,gdyjąpojąłŻona Haranapoczęłaiurodziłasyna,któremunadałimięLot.

3Iznówpoczęłaiurodziłacórkę,inazwałająimieniem MilkaIznówpoczęłaiurodziłacórkę,inazwałają imieniemSaraj.

4Haranmiałczterdzieścidwalata,gdyzrodziłSaraj;było towdziesiątymrokużyciaAbramaWtymczasieAbram, jegomatkaipiastunkawyszlizjaskini,gdyżkrólijego poddanizapomnieliosprawieAbrama

5GdywięcAbramwyszedłzjaskini,udałsiędoNoegoi jegosynaSemaipozostałunich,abyuczyćsięprawaPana ijegodrógNiktniewiedział,gdziejestAbramPrzez długiczasAbramsłużyłNoemuiswojemusynowiSemu 6AbramspędziłwdomuNoegotrzydzieścidziewięćlat,a AbramznałPanaodtrzeciegorokużyciaipostępował wedługdrógPanaażdodniaswojejśmierci,jakgo nauczyliNoeijegosynSem.Wszyscysynowieziemiw owychdniachbardzosprzeniewierzylisięPanu, zbuntowalisięprzeciwkoNiemuisłużyliinnymbogom,i zapomnielioPanu,któryichstworzyłnaziemi. Mieszkańcyziemiuczynilisobiewówczaskażdyswego bogabogówzdrewnaikamienia,którzyniemogliani mówić,anisłyszeć,aniwybawiać.Służyliimsynowie ludzcy,aonistalisięichbogami

7KróliwszyscyjegosłudzyorazTerachicałyjegodom bylipierwszymi,którzysłużylibogomdrewnianymi kamiennym

8Terachmiałdwunastubogówwielkich,drewnianychi kamiennych,podwanaściemiesięcywroku,ikażdemuz nichsłużyłcomiesiącKażdegomiesiącaTerachskładał swoimbogomofiaręzpokarmówiofiaręzpłynówTak czyniłTerachprzezwszystkiedni

9CałetopokoleniebyłozłewoczachPanaikażdyuczynił sobieswegoboga,leczopuściliPana,któryichstworzył.

10Inieznalazłsięwowychdniachnacałejziemiani jedenczłowiek,którybyznałPana(gdyżkażdysłużył swojemuBogu),opróczNoegoijegodomu.Wszyscyzaś, którzybylipodjegoradą,znaliPanawowychdniach

11AAbram,synTeracha,wowychdniachdoszedłdo potęgiwdomuNoego,aniktotymniewiedział,aPanbył znim

12APandałAbramowisercepełnezrozumienia,ipoznał on,żewszystkiedziełategopokoleniasąmarne,awszyscy ichbogowiesąmarniinieużyteczni

13Abramujrzałsłońceświecącenadziemiąirzekłsobie: Zaiste,tosłońce,któreświecinadziemią,jestBogiemi jemubędęsłużył

14IAbramsłużyłsłońcuwtymdniuimodliłsiędoniego Agdynastałwieczór,słońcezaszłojakzwykle,Abram pomyślałsobie:CzyżtoniemożebyćBóg?

15AAbramwciążjeszczemówiłdosiebie:KimjestTen, którystworzyłnieboiziemię?Ktostworzyłziemię? GdzieżOnjest?

16Anoczaćmiłasięnadnim,aonpodniósłoczyku zachodowi,północy,południuiwschodowiizobaczył,że słońcezniknęłozziemi,adzieństałsięciemny

17Abram,widzącprzedsobągwiazdyiksiężyc,rzekł: Zaprawdę,tojestBóg,którystworzyłcałąziemięi człowieka,aotoJegosłudzysąbogamiwokółNiego!I służyłAbramksiężycowiimodliłsiędoniegoprzezcałątę noc

18Arano,gdysłońceświeciłonadziemiąjakzwykle, Abramwidziałwszystko,coPanBóguczyniłnaziemi.

19IrzekłAbramdosiebie:Zaprawdę,toniesąbogowie, którzystworzyliziemięiwszystkichludzi,leczsąto słudzyBoga.IpozostałAbramwdomuNoego,itam poznałPanaiJegodrogiIsłużyłPanuprzezwszystkiedni swegożyciaAcałetopokoleniezapomniałooPanui służyłoinnymbogomdrewnianymikamiennym,i buntowałosięprzezwszystkieswojedni 20AkrólNimrodpanowałpewnie,acałaziemiabyłapod jegowładzą,icałaziemiabyłajednymjęzykiemisłowami jedności

21WtedywszyscyksiążętaNimrodaijegowielcy mężowieodbylinaradę:Put,Micraim,KusziKanaanwraz zeswymirodzinamiirzeklijedendodrugiego:Chodźcie, zbudujemysobiemiasto,awnimpotężnąwieżę,której szczytbędziesięgałnieba.Wtedystaniemysięsławnii będziemypanowaćnadcałymświatem,abyzłonaszych wrogówustało,abyśmymoglipotężnienadnimipanowaći abyśmyniezostalirozproszenipoziemizpowoduich wojen

22Wszyscywięcudalisięprzedkrólaipowiedzieli królowitesłowa,akrólprzychyliłsiędonichwtej sprawieitakuczynił

23Zgromadziłysięwięcwszystkierodziny,licząceokoło sześciusettysięcyludzi,iposzliszukaćrozległegokawałka ziemi,abyzbudowaćmiastoiwieżęSzukaliwcałejziemi inieznaleźliniczegopodobnegododolinynawschódod krainySzinear,oddalonejookołodwadnidrogi. Wyruszyliwięctamitamzamieszkali

24Izaczęliwyrabiaćcegłyirozpalaćogień,abybudować miastoiwieżę,którezamierzaliukończyć

25Abudowaniewieżybyłodlanichprzestępstwemi grzechem.Zaczęliwięcjąbudować,agdybudowali przeciwkoPanu,Bogunieba,wswychsercachmyślelio tym,abyzNimwalczyćiwstąpićdonieba

26Awszyscyciludzieiwszystkierodzinypodzielilisięna trzyczęściPierwszapowiedziała:Wstąpimydoniebai

będziemyznimwalczyć;drugapowiedziała:Wstąpimydo niebaiumieścimytamnaszychbogów,ibędziemyim służyć;atrzeciaczęśćpowiedziała:Wstąpimydoniebai uderzymygołukamiiwłóczniami.ABógznałwszystkie ichuczynkiiwszystkieichzłemyśliiwidziałmiastoi wieżę,którebudowali

27Agdybudowali,zbudowalisobiewielkiemiastoi bardzowysokąimocnąwieżę.Leczgdywchodzilinagórę, zaprawaicegłyniedocierałydobudowniczych,dopókinie ukończylionicałegorokuwznoszeniabudowliPotem docieralidobudowniczychidawaliimzaprawęicegłyI takczynionocodziennie

28Iotociwstępowali,ainnischodziliprzezcałydzień;a jeślicegławypadłaimzrąkirozbiłasię,wszyscynadnią płakali,ajeśliktośupadłiumarł,niktnaniegoniespojrzał 29APanznałichmyśli.Gdybudowali,rzucalistrzałyku niebu,awszystkiestrzałypadałynanich,pełnekrwiA gdyjeujrzeli,mówilijedendodrugiego:Zaprawdę, zabiliśmywszystkich,którzysąwniebie.

30TobowiemwyszłoodPana,abyichwprowadzićwbłąd ipoto,abyichwytracićzpowierzchniziemi

31Izbudowaliwieżęimiasto,iczynilitocodziennie,aż upłynęłowieledniilat

32PotemrzekłBógdosiedemdziesięciuaniołów,którzy staliprzedNimnaczeleidotych,którzybylibliskoNiego, tymisłowami:Zstąpmyipomieszajmyichjęzyki,aby jedenczłowieknierozumiałjęzykaswegobliźniegoItak imuczynili.

33Aodowegodniazapominalikażdyjęzykaswego bliźniegoiniemoglimówićjednymjęzykiemAgdy budowniczybrałzrąkswegobliźniegowapnolubkamień, którychniezamówił,budowniczywyrzucałjeirzucałna swegobliźniego,abytenumarł

34Itakczyniliprzezwieledni,iwtensposóbzabiliwielu znich

35IporaziłPantrzyoddziały,któretambyły,iukarałje wedługichuczynkówizamysłów.Ci,którzymówili: „Wstąpimydoniebaibędziemysłużyćnaszymbogom”, stalisiępodobnidomałpisłoniAtych,którzymówili: „Uderzymyniebostrzałami”,Panzabił,jednegoczłowieka rękądrugiegoAtrzecioddział,którymówił:„Wstąpimy doniebaibędziemyznimwalczyć”,Panrozproszyłpo całejziemi.

36Aci,którzypozostaliwśródnich,poznawszyi zrozumiewszyzło,jakienanichprzyszło,opuścilibudowlę irozproszylisiępocałejziemi.

37IzaprzestanobudowymiastaiwieżyDlategonazwano tomiejsceBabel,gdyżtamPanpomieszałjęzykcałej ziemiByłotonawschódodziemiSzinear

38Acodowieży,którązbudowalisynowieludzcy,to ziemiaotworzyłaswąpaszczęipochłonęłajednątrzeciąjej części,aogieńzstąpiłzniebaispaliłkolejnątrzeciączęść; pozostałazaśtrzeciaczęśćdodniadzisiejszego;jestonatą częścią,którabyławgórze,ajejobwódwynositrzydni marszu

39Iwielusynówludzkichzginęłowtejwieży,lud niezliczony.

ROZDZIAŁ10

1WowychdniachumarłPeleg,synEbera,w czterdziestymósmymrokużyciaAbrama,synaTeracha,a ogółemdniPelegabyłodwieścietrzydzieścidziewięćlat

2AgdyPanrozproszyłsynówludzkichzpowoduich grzechuprzywieży,otorozproszylisięnawieleoddziałów, awszyscysynowieludzcyzostalirozproszenipoczterech krańcachziemi

3Iwszystkierodzinystałysię,każdawedługswegojęzyka, swejziemiiswegomiasta

4Synowieczłowieczyzbudowaliwięcwielemiastwedług swychrodów,wewszystkichmiejscach,doktórych przybyli,inacałejziemi,gdzieichPanrozproszył 5Niektórzyznichzbudowalimiastawmiejscach,z którychpóźniejzostaliwytępieni,inazwalitemiasta swoimiimionami,imionamiswoichdziecilubimionami szczególnychwydarzeń.

6SynowieJafeta,synaNoego,poszliizbudowalisobie miastawmiejscach,wktórychzostalirozproszeni,i nazwaliwszystkieswojemiastaswoimiimionami. SynowieJafetapodzielilisięnapowierzchniziemina wielegrupetnicznychijęzyków

7AotosynowieJafetawedługichrodzin:Gomer,Magog, Medai,Jawan,Tubal,MeszekiTirasOtosynowieJafeta wedługichpokoleń

8AsynowieGomerawedługichmiastbyliFrancumami, którzymieszkaliwkrainieFranza,nadrzekąFranza,nad rzekąSena

9AsynowieRefatytoBartonim,którzymieszkająw krainieBartonianadrzekąLeda,którawpadadowielkiego morzaGichon,tojestOkeanosa

10SynamiTugarmybyłodziesięćrodzin,aotoichimiona: Buzar,Parzunac,Balgar,Elicanum,Ragbib,Tarki,Bid, Zebuc,OngaliTilmazWszyscyonirozprzestrzenilisięi osiedlilinapółnocy,gdziezbudowalisobiemiasta.

11InazwalimiastaswojewłasnymiimionamiSątoci, którzymieszkająnadrzekamiHithlahiItalakażdodnia dzisiejszego.

12ArodzinyAngoli,BalgariParzunac,mieszkająnad wielkąrzekąDubnee;anazwyichmiastsątakżewedług ichwłasnychimion.

13AsynamiJawanasąJawanici,którzymieszkająw krainieMakdonii,asynamiMedaiaresąOrelum,którzy mieszkająwkrainieCurson,asynamiTubalasąci,którzy mieszkająwkrainieTuskananadrzekąPasziah 14AsynamiMeszekabyliSzibaszni,asynamiTirasabyli Ruszasz,KuszniiOngolis.Wszyscyoniposzliizbudowali sobiemiastaSątomiastapołożonenadmorzemJabus, nadrzekąKura,którawpadadorzekiTragan.

15AsynamiEliszesąAlmanim,którzytakżeposzlii zbudowalisobiemiastaMiastatesąpołożonemiędzy góramiHiobaiSzibatmoWśródnichbylimieszkańcy Lumbardi,którzymieszkająnaprzeciwgórHiobai SzibatmoOnipodbiliziemięItalięipozostalitamażdo dniadzisiejszego

16AsynamiKittimsąRomimowie,którzymieszkająw dolinieKanopiinadrzekąTybr

17SynowieDudonimamieszkająwmiastachmorza GichonwkrainieBordna

18OtorodzinysynówJafetawedługichmiastijęzyków, gdyzostalirozproszenipozbudowaniuwieży,amiasta swojenazwaliwedługswoichimioninazwiskOtonazwy

wszystkichichmiastwedługichrodzin,którezbudowaliw owychdniachpozbudowaniuwieży.

19AsynamiChamabyli:Kusz,Micraim,PutiKanaan wedługichpokoleńimiast.

20Wszyscyciposzliizbudowalisobiemiasta,jakietylko znaleźliodpowiedniedlasiebiemiejsca,inazwaliswoje miastaimionamiswoichojców:Kusz,Micraim,Puti Kanaan.

21AsynamiEzawabyli:Ludim,Anamim,Lehabim, Naftuchim,Patrusim,KasluchimiKaftturim,siedem rodzin

22WszyscyonimieszkalinadrzekąSichor,tojest potokiemegipskim,izbudowalisobiemiasta,nadającim nazwywedługswoichimion

23SynowiePatrosaiKaslochazawieralimałżeństwa,aod nichwywodzilisięPelisztimowie,Azatimowie,Geraryci, GitimowieiEkroniciwedługwszystkichpięciurodzin;oni takżebudowalisobiemiastainazywaliswojemiasta imionamiswychojców,ażdodniadzisiejszego.

24SynowieKanaanatakżezbudowalisobiemiastai nazwalijeswoiminazwami:jedenaściemiastiniezliczona liczbainnych.

25AczterechmężówzroduChamaprzyszłodokrainy równinyOtoimionatychczterechmężów:Sodoma, Gomora,AdmaiSebojim.

26Mężowiecizbudowalisobieczterymiastawkrainie równinyinazwalimiastaswoimiimionami

27Aoniiichdzieciorazwszyscy,którzydonichnależeli, mieszkaliwtychmiastachBylipłodni,bardzosię rozmnożyliiżyliwpokoju

28PotemSeir,synHura,synaHiwi,synaKanaana, poszedłiznalazłdolinęnaprzeciwgóryParan,izbudował tammiastoOsiedliłsiętamonijegosiedmiusynóworaz jegodom.Miasto,którezbudował,nazwałSeir,według swegoimieniaTaknazywasięziemiaSeirażdodnia dzisiejszego

29OtorodzinysynówChamawedługichjęzykówimiast, gdyzostalirozproszeniposwoichkrajachpozburzeniu wieży

30TakżeniektórzyzsynówSema,synaNoego,ojca wszystkichsynówEbera,poszliizbudowalisobiemiasta wmiejscach,wktórychzostalirozproszeni,inazwali swojemiastaswoimiimionami.

31SynamiSemabyliElam,Aszur,Arpachszad,Ludi AramZbudowalionisobiemiastainazwaliwszystkie swojemiastaswoimiimionami.

32WtedywyruszyłAszur,synSema,wrazzeswoimi synamiicałąrodziną,wbardzolicznymgronie,idotarlido odległejkrainy,którąznaleźliWkrainie,doktórejdotarli, znajdowałasięrozległadolinaZbudowalisobiecztery miastainazwalijeodswoichimionimiejsc

33Aotonazwymiast,którezbudowalisynowieAszura: Niniwa,Resen,KalachiRechobotherAsynowieAszura mieszkająwnichażdodniadzisiejszego

34SynowieAramejczykówposzliizbudowalisobie miasto,inazwalijeUs,nacześćswegonajstarszegobrata, izamieszkaliwnim.JesttoziemiaUs,ażdodnia dzisiejszego

35Awdrugimrokupowybudowaniuwieżypewien człowiekzroduAszurów,imieniemBela,przybyłzkrainy Niniwa,abyzamieszkaćzeswojąrodziną,gdziekolwiek

mógłznaleźćmiejsceDotarliażnaprzeciwmiastrówniny, naprzeciwSodomy,itamsięosiedlili.

36Człowiektenpowstałizbudowałtammałemiasto,i nazwałjeBelawedługswegoimienia.Taknazywasię ziemiaZoar,ażdodniadzisiejszego.

37AotorodzinysynówSemawedługichjęzykaimiast, gdyzostalirozproszenipoziemipozbudowaniuwieży

38Apotemkażdekrólestwo,miastoirodzinasynów Noegozbudowałysobiewielemiast

39Iustanowilirządywewszystkichswoichmiastach,aby przestrzegaćichrozporządzeńTakczyniływszystkie rodzinysynówNoegonawieki

ROZDZIAŁ11

1ANimrod,synKusza,przebywałjeszczewkrajuSzinear, panowałnadnimimieszkałtam,ibudowałmiastawkraju Szinear

2Aotonazwyczterechmiast,którezbudował,inadałim nazwywedługzdarzeń,jakieimsięprzytrafiływczasie budowywieży

3InazwałpierwszeBabel,mówiąc:TampomieszałPan językcałejziemi;adrugiemunadałnazwęErech,gdyż stamtądBógichrozproszył

4TrzeciezaśnazwałEched,mówiąc,żenatymmiejscu rozegrałasięwielkabitwa;czwartezaśnazwałKalna,gdyż jegoksiążętaibohaterowiezostalitamzniszczeni,aoni rozgniewaliPana,zbuntowalisięiprzekroczylijego granice

5AgdyNimrodzbudowałtemiastawkrainieSzinear, umieściłwnichresztęswegoludu,swoichksiążątiswoich dzielnychmężów,którzypozostaliwjegokrólestwie

6ANimrodzamieszkałwBabeluitamodnowiłswe panowanienadresztąswychpoddanych,panując bezpiecznie,apoddaniiksiążętaNimrodanadalimuimię Amrafel,mówiąc,żeprzywieżyjegoksiążętailudzie poleglizjegoręki.

7MimotoNimrodnienawróciłsiędoPanaitrwałw niegodziwościinauczałniegodziwościsynówludzkichA Mardon,jegosyn,byłgorszyodswegoojcaipowiększał obrzydliwościswegoojca

8Isprawił,żesynowieczłowieczyzgrzeszyliDlatego powiedziano:Odbezbożnegopochodzibezbożność.

9Wtymczasiewybuchławojnamiędzyrodzinamisynów Chama,gdymieszkaliwmiastach,którezbudowali 10WtedyKedorlaomer,królElamu,odszedłodrodzin synówChama,walczyłznimiipodbiłichPrzybyłdo pięciumiastnarówninie,walczyłznimiipodbiłich,aoni bylipodjegowładzą

11Isłużylimulatdwanaście,ipłacilimupodatekroczny 12WtymczasieumarłNachor,synSeruga,w czterdziestymdziewiątymrokużyciaAbrama,syna Teracha

13AwpięćdziesiątymrokużyciaAbrama,synaTeracha, AbramwyszedłzdomuNoegoiudałsiędodomuswego ojca

14AbrampoznałPanaipostępowałwedługJegonakazów, aPan,Bógjego,byłznim

15ATerach,jegoojciec,wowychdniachbyłnadal wodzemwojskakrólaNimrodainadalczciłobcychbogów.

16AgdyAbramprzybyłdodomuswegoojca,ujrzał dwunastubogówstojącychwswoichświątyniach.I zapłonąłgniewAbrama,gdyujrzałtewizerunkiwdomu swegoojca.

17IrzekłAbram:JakożyjePan,żetewizerunkinie pozostanąwdomuojcamego,taksamopostąpizemną Pan,którymniestworzył,jeśliwciągutrzechdninie zniszczęichwszystkich.

18Abramodszedłodnich,agniewzapłonąłwnimAbram pospiesznieudałsięzkomnatynazewnętrznydziedziniec swegoojcaizastałojcasiedzącegonadziedzińcuwrazze wszystkimisługamiAbramprzyszedłiusiadłprzednim 19Abramzapytałojcaswego:„Ojcze,powiedzmi,gdzie jestBóg,którystworzyłnieboiziemię,iwszystkichsynów ludzkichnaziemi,iktórystworzyłciebieimnie?”Terach odpowiedziałsynowiswemuAbramowi:„Otoci,którzy nasstworzyli,sąznamiwdomu”

20IrzekłAbramdoojcaswego:Paniemój,pokażmije, proszę!ITerachwprowadziłAbramadokomnaty wewnętrznegodziedzińca,aAbramspojrzał,aotocała komnatabyłapełnabogówdrewnianychikamiennych: dwanaściewielkichposągówiniezliczonailośćinnych, mniejszychodnich

21IrzekłTerachdoswegosyna:Otooniuczynili wszystko,cowidzisznaziemi,onistworzylimnieiciebie, icałąludzkość

22Terachoddałpokłonbogomswoimiodszedłodnich,a znimposzedłtakżejegosynAbram.

23AgdyAbramodnichodszedł,poszedłdoswejmatki, usiadłprzedniąirzekłdoniej:Otomójojciecpokazałmi tych,którzystworzylinieboiziemię,iwszystkichsynów ludzkich

24Terazwięcpospieszsięiprzynieśkoźlęzestada,i przyrządźzniegosmacznąpotrawę,ajazaniosęjąbogom mojegoojcajakoofiarędospożycia;możedziękitemu stanęsiędlanichmiły

25Itakuczyniłajegomatka,iprzyniosłakoźlę,i przyrządziłazniegosmacznąpotrawę,iprzyniosłają AbramowiAbramzaśwziąłsmacznąpotrawęodswojej matki,izaniósłjąprzedbogówswegoojca,izbliżyłsiędo nich,abymoglizjeśćLeczjegoojciecTerachotymnie wiedział

26IspostrzegłAbrampewnegodnia,gdysiedziałwśród nich,żeniebyłounichanigłosu,anisłuchu,aniruchu,i niktznichniemógłwyciągnąćręki,abyjeść

27Abramdrwiłznichirzekł:Zapewnesmacznapotrawa, którąprzygotowałem,nieprzypadłaimdogustualbomoże byładlanichzamała,idlategoniechcielijeść.Jutro przygotujęświeżą,smacznąpotrawę,lepsząiwiększąod tej,abymmógłzobaczyćwynik

28AnastępnegodniaAbramdałrozkazswojejmatcew sprawiesmacznegomięsa.Matkajegowstała,wzięłatrzy dorodnekoźlętazestadaiprzyrządziłaznichpyszne, smacznemięso,takie,jakielubiłjejsyn,idałajeswemu synowiAbramowiLeczTerach,ojciecjego,otymnie wiedział

29Abramwziąłwięcodmatkismacznemięsoizaniósłje przedbogówswegoojcadokomnatyZbliżyłsiędonich, abymoglizjeść,ipołożyłjeprzednimiIsiedziałprzed nimicałydzień,myśląc,żemożeionizjedzą.

30Abramspojrzałnanich,aotoniemielianigłosu,ani słuchu,iżadenznichniewyciągnąłrękipomięso,abyje zjeść

31Wieczoremzaśtegodnia,wtymdomu,Abramzostał odzianyduchemBożym.

32Izawołał,irzekł:Biadamojemuojcuitemu przewrotnemupokoleniu,któregosercaskłaniająsięku marności,którzysłużąbożkomzdrewnaikamienia,które niemogąanijeść,aniwąchać,anisłyszeć,animówić, którychustaniemająmowy,oczyniewidzą,uszynie słyszą,ręcebezczuciainogi,któreniemogąsięporuszać Donichpodobnisąci,którzyjeuczyniliiktórymufają 33GdyAbramujrzałtowszystko,zapłonąłgniewemna ojcaswego;pośpieszył,wziąłsiekieręwrękęiprzybyłdo komnatybogów,izniszczyłwszystkiebożkiojcaswego

34Agdyrozbiłposągi,włożyłtopórwrękęwielkiego boga,którytambyłprzednimi,iwyszedłATerach,ojciec jego,wróciłdodomu,gdyżusłyszałudrzwiodgłos uderzeniatopora.WszedłwięcTerachdodomu,aby dowiedziećsię,ocochodziło

35ATerach,usłyszawszyodgłostoporawkomnacie posągów,pobiegłdokomnatyposągówispotkał wychodzącegoAbrama

36AgdyTerachwszedłdokomnaty,zobaczył,że wszystkiebożkisąpowaloneirozbite,atopórwręku największegoniebyłzłamany,asmacznapotrawa,którą przygotowałjegosynAbram,byłajeszczeprzednimi

37GdyTerachtozobaczył,zapłonąłwielkimgniewem; pośpieszyłwięczpokojuiwyszedłdoAbrama

38IzastałAbrama,synaswego,siedzącegojeszczew domu,irzekłdoniego:Cóżtozauczynekuczyniłeśmoim bogom?

39AbramodpowiedziałTerachowi,ojcuswemu,mówiąc: Nietak,paniemój.Przyniosłembowiemprzednich smacznemięso,agdysiędonichzbliżyłem,abyjedli, wszyscynarazwyciągnęliręce,abyjeść,zanimjeszcze Wielkiwyciągnąłrękę,abyjeść.

40Awielkiwidziałichuczynki,którychdokonaliprzed nim,izapłonąłprzeciwkonimwielkimgniewemPoszedł, wziąłsiekierę,którabyławdomu,podszedłdonichi wszystkichroztrzaskał,aotosiekierajestnadalwjego ręku,jakwidzisz

41IrozgniewałsięTerachnaswegosynaAbrama,gdyten topowiedziałIrzekłTerachwgniewiedoAbrama,swego syna:Cotozabajka,którąopowiadasz?Kłamieciemi

42Czywtychbogachjestduch,duszalubmoc,by uczynićwszystko,comipowiedziałeś?Czyżniesąz drewnaikamienia,iczyżsamichniestworzyłem?Czyż niemożeszkłamać,mówiąc,żetowielkibóg,którybyłz nimi,ichpowalił?Totywłożyłeśmutopórwręce,a potemmówisz,żepowaliłichwszystkich?

43Abramodpowiedziałojcuirzekłdoniego:Jakżewięc możeszsłużyćtymbożkom,którymniemaszmocy,by cokolwiekuczynić?Czybożki,którymufasz,mogącię wybawić?Czymogąusłyszećtwojemodlitwy,gdyje wzywasz?Czymogącięwyrwaćzrękitwoichwrogów?

Czybędątoczyćzaciebiebitwyprzeciwkotwoimwrogom, abyśsłużyłdrewnuikamieniowi,któreniemówiąaninie słyszą?

44Aterazzpewnościąniejestdobredlaciebieanidla synówludzkich,którzysąztobąspokrewnieni,czynićte

rzeczyCzyjesteśażtakgłupi,takbezmyślnylubtakmało rozumny,żesłużyszdrewnuikamieniowiipostępujesz wedługtegosposobu?

45IzapominacieoPanuBogu,którystworzyłnieboi ziemię,iktórywasstworzyłnaziemi,iprzezto sprowadzaciewielkiezłonawaszeduszeprzeztęsprawę, służąckamieniowiidrewnu?

46Czyżnasiojcowiewdawnychczasachniezgrzeszyliw tejsprawie?IPan,Bógwszechświata,sprowadziłnanich wodypotopuizniszczyłcałąziemię

47Jakwięcmożecietakpostępowaćisłużyćbogomz drewnaikamienia,którzyniemogąanisłyszeć,animówić, aniwyzwolićwaszucisku,ściągającnawasgniewBoga wszechświata?

48Terazwięc,mójojcze,powstrzymajsięodtegoinie sprowadzajzłanaswojąduszęinaduszeswegodomu.

49Abrampospieszyłiuciekłsprzedobliczaswegoojca, wziąłsiekierę,którabyłanajwiększymbożkiemjegoojca, rozbiłjąiuciekł.

50ATerach,widzącwszystko,couczyniłAbram, pospieszniewyszedłzeswegodomuiudałsiędokróla PrzybyłprzedNimrodaistanąłprzednim,aNimrododdał pokłonkrólowiAkrólrzekł:Czegochcesz?

51Irzekł:Proszęcię,paniemój,wysłuchajmnie Pięćdziesiątlattemuurodziłomisiędziecko,któretak postąpiłozmoimibogamiitakmówiłoTerazwięc,panie mójikrólu,poślijponiego,abystanąłprzedtobąiosądził gowedługprawa,abyśmymoglibyćuwolnieniodjegozła.

52Królposłałwięctrzechludzizeswoichsług,którzy poszliiprzyprowadziliAbramaprzedobliczekrólaA Nimrodiwszyscyjegoksiążętaisłudzysiedzielitegodnia przednim,aTerachrównieżsiedziałprzednimi

53IrzekłkróldoAbrama:„Cóżeśuczyniłswemuojcui jegobogom?”Abramodpowiedziałkrólowisłowami,które wypowiedziałdoswegoojca,mówiąc:„Wielkibóg,który byłznimiwdomu,uczyniłimto,cosłyszałeś”

54IrzekłkróldoAbrama:Czybyliwstaniemówić,jeśći czynić,jakpowiedziałeś?Abramodpowiedziałkrólowi:A jeśliniemająsiły,todlaczegoimsłużysziprzezswoje szaleństwadoprowadzaszsynówludzkichdobłędu?

55Czywyobrażaszsobie,żemogącięwybawićlub uczynićcośmałegolubwielkiego,abyśimsłużył?I dlaczegoniechceszpoczućBogacałegowszechświata, którycięstworzyłiwktóregomocyjestzabijaniei utrzymywanieprzyżyciu?

560głupi,prostyinieuczonykrólu,biadacinawieki.

57Myślałem,żenauczyszswesługidrogiprawości,lecz nieuczyniłeśtego,lecznapełniłeścałąziemięswoimi grzechamiigrzechamiswegoludu,którypostępujewedług twoichdróg

58Czyżniewieszalboniesłyszałeś,żetymzłem,które czynisz,zgrzeszylinasiprzodkowiewdawnychczasach,a Bógwiecznysprowadziłnanichwodypotopuiwytracił ichwszystkich,atakżezniszczyłcałąziemięzichpowodu? Atyitwójludpowstaniecieteraziuczyniciepodobnie, abysprowadzićgniewPana,Bogawszechświata,i sprowadzićzłonaciebieicałąziemię?

59Terazwięczaniechajtegozłegoczynu,którego dopuszczaszsię,isłużBoguwszechświata,botwojadusza jestwJegorękach,awtedybędziecidobrze.

60Ajeślitwojeniegodziwesercenieusłuchamoichsłów, abycięnakłonićdoporzuceniatwoichzłychdrógi służeniawiecznemuBogu,wtedyzginieszzewstydemw dniachostatnich,ty,twójludiwszyscy,którzysąztobą związani,słysząctwojesłowalubchodząctwoimizłymi drogami

61AgdyAbramprzestałmówićprzedkrólemiksiążętami, podniósłAbramoczykuniebuirzekł:Panwidzi wszystkichniegodziwychiosądziich

ROZDZIAŁ12

1GdykrólusłyszałsłowaAbrama,kazałgowtrącićdo więzieniaIAbramspędziłwwięzieniudziesięćdni

2Agdyminęłyowedni,królrozkazał,żebywszyscy królowie,książętainamiestnicyposzczególnychprowincji orazmędrcystawilisięprzednim,iusiedliprzednim,a Abramnadalprzebywałwwięzieniu

3Irzekłkróldoksiążątimędrców:Czysłyszeliście,co Abram,synTeracha,uczyniłswemuojcu?Takmupostąpił, ajakazałemgoprzyprowadzićprzedmojeoblicze,itak powiedział.Sercejegoniezwątpiłoiniedrgnąłwmojej obecności,aototerazjestwwięzieniu

4Azatemrozstrzygnij,jakisądnależyosądzićtego człowieka,któryzłorzeczyłkrólowi,którymówiłiczynił wszystko,cosłyszałeś

5Awszyscyonitakodpowiedzielikrólowi:Człowiek, którylżykróla,powinienzostaćpowieszonynadrzewie, aleponieważuczyniłwszystko,copowiedział,iwzgardził naszymibogami,musizostaćspalony,botakiejestprawo wtejsprawie.

6Jeślikróluznatozastosowne,niechrozkażeswoim sługomrozpalićogieńwdzieńiwnocywtwoimpiecu ceglanym,awtedywrzucimydoniegotegoczłowieka.I króltakuczynił,irozkazałswoimsługomrozpalićogieńw piecukrólewskim,tojestwKasdim,natrzydniitrzynoce; królrozkazałimteżwyprowadzićAbramazwięzieniai wyprowadzićgonaspalenie

7Awszyscysłudzykrólewscy,książęta,dostojnicy, namiestnicyisędziowieorazwszyscymieszkańcykraju, okołodziewięciusettysięcyludzi,stalinaprzeciwpieca, abywidziećAbrama

8Awszystkiekobietyidziecizgromadziłysięnadachach iwieżach,abyzobaczyć,cosiędziejezAbramemStanęli wszyscyrazemzdalekainiebyłonikogo,ktobynie przyszedłwtymdniu,abyprzyjrzećsiętemuwydarzeniu.

9AgdyAbramprzybył,magowiekrólewscyimędrcy ujrzeliAbramaizawołalidokróla,mówiąc:Panienasz, czyżtonietenczłowiek,októrymwiemy,żebył dzieckiem,przyktóregonarodzinachwielkagwiazda połknęłaczterygwiazdy,cooznajmiliśmykrólowi pięćdziesiątlattemu?

10Aotoijegoojciecprzekroczyłtwojerozkazyinaigrał sięzciebie,przyprowadzającciinnegochłopca,którego zabiłeś

11Gdykrólusłyszałichsłowa,bardzosięrozgniewałi rozkazałprzyprowadzićTerachaprzedsiebie.

12Królrzekł:Czysłyszałeś,comówiliczarownicy?

Powiedzmiterazszczerze,jaktozrobiłeś;ajeślipowiesz prawdę,zostanieszuniewinniony.

13Widząc,żegniewkrólatakbardzozapłonął,Terach rzekłdokróla:Paniemójikrólu,słyszałeśprawdęito,co powiedzielimędrcy,jestprawdąAkrólrzekł:Jakmogłeś dopuścićsiętegoczynu,złamaćmojerozkazyidaćmi dziecko,któregoniespłodziłeś,iżądaćzaniezapłaty?

14IodpowiedziałTerachkrólowi:Ponieważwtymczasie rozpaliłysięwemnieuczuciawzględemsynamego, wziąłemsynaniewolnicymojejiprzyprowadziłemgodo króla

15Akrólrzekł:Ktocitodoradził?Powiedzmi,nie ukrywajprzedemnąniczego,anieumrzesz

16ATerachbardzosięprzestraszyłwobecnościkrólai rzekłdokróla:ToHaran,mójnajstarszysyn,mito doradziłHaranzaśmiałwowymczasie,kiedyurodziłsię Abram,trzydzieścidwalata

17LeczHaranniedoradziłswemuojcuniczego.Terach bowiempowiedziałtokrólowi,abyocalićsweżycieprzed królemBardzosiębowiembałKrólzaśrzekłdoTeracha: Haran,twójsyn,którycitodoradził,niechzginiewogniu razemzAbramemSpadnienaniegowyrokśmierci,gdyż sprzeciwiłsięwolikrólaiuczyniłto 18WowymczasieHaranmiałochotępójśćwślady Abrama,leczzachowałtodlasiebie

19IrzekłHaranwsercuswoim:OtokrólpojmałAbramaz powodutego,coAbramuczynił.JeśliAbramprzemoże króla,pójdęzanim;ajeślikrólprzemoże,pójdęzakrólem 20AgdyTerachpowiedziałtokrólowioHaranie,synu swoim,królrozkazałpojmaćHaranarazemzAbramem.

21Iprzyprowadzonoobu,AbramaijegobrataHarana,aby ichwrzucićwogieńAbylitamwszyscymieszkańcykraju, słudzykrólewscy,książęta,wszystkiekobietyidzieci, którzystalinadnimiwtymdniu

22SłudzykrólewscywzięliAbramaijegobrataizdarliz nichwszystkieszaty,opróczdolnychszat,któremielina sobie

23Izwiązaliimręceinogilnianymipowrozami,asłudzy królewscypodnieśliichiwrzuciliobojedopieca.

24APanmiłowałAbramaizmiłowałsięnadnim;izstąpił Pan,iwybawiłAbramaodognia,iniespłonął

25Leczwszystkiepowrozy,którymigozwiązano, spłonęły,Abramzaśpozostałibłąkałsięwogniu

26AHaranumarł,gdygowrzuconowogień,izostał spalonynapopiół,gdyżsercejegoniebyłoszczerewobec PanaPłomieńogniarozprzestrzeniłsiętakżenatych mężów,którzygowrzuciliwogień,izostalispaleni,a dwunastumężówspośródnichzginęło.

27Abramprzechadzałsiępośródogniaprzeztrzydnii trzynoce.Wszyscysłudzykrólewscywidzieligo przechadzającegosiępośródogniaPrzybyliwięcidonieśli królowi:OtowidzieliśmyAbramaprzechadzającegosię pośródognia,anawetdolneszaty,któremiałnasobie,nie uległyspaleniu,tylkosznur,którymbyłzwiązany,został spalony

28Agdykrólusłyszałichsłowa,sercejegoosłabłoinie chciałimuwierzyćWysłałwięcinnychwiernychksiążąt, abyzbadalitęsprawęOnizaśposzliiobejrzeliją,i opowiedzielioniejkrólowi.Królwięcwstał,abypójśći zobaczyć,izobaczyłAbramaprzechadzającegosiętamiz powrotempośródognia,izobaczyłciałoHaranaspalone,i królbardzosięzdziwił.

29IrozkazałkrólwyprowadzićAbramazognia;słudzy jegoprzystąpili,abygowyprowadzić,leczniemogli,gdyż ogieńbyłdokoła,apłomieńzpiecaunosiłsiękunim

30Słudzykrólewscyucieklistamtąd,akrólichzgromił, mówiąc:PospieszciesięiwyprowadźcieAbramazognia,a nieumrzecie

31Iprzyszlisłudzykrólewscyjeszczeraz,aby wyprowadzićAbrama,leczpłomieńspadłnanichispalił imtwarze,takżeośmiuznichzginęło

32Agdykrólzobaczył,żejegosłudzyniemoglizbliżyć siędoognia,abyniespłonęli,zawołałkróldoAbrama: SługoBoga,któryjestwniebie,wyjdźspośródogniaistań tuprzedemną!Abramusłuchałgłosukróla,wyszedł spośródogniaiprzyszedł,istanąłprzedkrólem

33GdywięcAbramwyszedł,ujrzeligokróliwszyscy jegosłudzy,jakprzychodziłprzedkrólawdolnychszatach. Niebyłyonespalone,tylkosznur,którymbyłzwiązany, byłspalony

34IrzekłkróldoAbrama:Jaktosięstało,żeniezostałeś spalonywogniu?

35IrzekłAbramdokróla:Bógniebaiziemi,wktórym pokładamufnośćiktórymawszystkowswojejmocy,on mniewybawiłzognia,wktórymniewrzuciłeś

36AHaran,bratAbrama,zostałspalonynapopiół Szukanojegociałaiznalezionojespalone.

37AHaranmiałosiemdziesiątdwalata,gdyzginąłw ogniuKasdimKról,książętaimieszkańcykraju,widząc, żeAbramzostałocalonyzognia,przyszliioddalipokłon Abramowi

38IrzekłdonichAbram:Niekłaniajciesięmi,lecz kłaniajciesięBoguświata,którywasstworzył,isłużcie Mu,ichodźcieJegodrogami,botoOnmniewybawiłz tegoognia,toOnstworzyłduszeiduchywszystkichludzi, ukształtowałczłowiekawłoniejegomatkiiwydałgona świat,itoOnwybawiodwszelkiegobólutych,którzyMu ufają

39Arzecztawydałasiękrólowiiksiążętombardzo cudowna,żeAbramzostałocalonyzognia,aHaran spłonąłKrólzaśobdarowałAbramawielomadarami,aon dałmudwóchswoichgłównychsługzdomukrólewskiego; imięjednegobyłoOni,aimiędrugiegoEliezer

40Wszyscykrólowie,książętaisłudzydaliAbramowi wieledarów:srebra,złotaipereł,akrólijegoksiążętago odprawiliiodszedłwpokoju

41IwyszedłAbramodkrólawpokoju,alicznisłudzy królewscyposzlizanimiprzyłączyłosiędoniegookoło trzystuludzi

42Abrampowróciłtegodniaiudałsiędodomuswego ojca,oniludzie,którzymutowarzyszyliIsłużyłAbram Panu,Boguswemu,przezwszystkiedniswegożycia, chodziłJegodrogamiiprzestrzegałJegoprawa

43OdtegodniaAbramskłaniałsercasynówludzkich,aby służyliPanu

44WowymczasieNachoriAbrampojęlizażonycórki swegobrataHaranaŻonąNachorabyłaMilka,aimiężony AbramabrzmiałoSarajSaraj,żonaAbrama,była niepłodnainiemiaławowychczasachpotomstwa.

46Ipodniósłoczyswoje,iujrzałmęża,którywyglądałjak Abramiwychodziłzpieca;przyszedłistanąłprzedkrólem zdobytymmieczem,irzuciłsięnakrólazmieczem,akról uciekałprzedowymmężem,gdyżsiębałAgdyten uciekał,mążrzuciłjajkonagłowękróla,ajajkozamieniło sięwwielkąrzekę.

47Królowiprzyśniłosię,żewszystkiejegowojska zatonęływrzeceizginęły;królwięcuciekłwrazztrzema ludźmi,którzybyliprzednim,iocalał

48KrólzaśspojrzałnatychmężówBylioniodzianiw królewskieszaty,podobnedoszatkrólewskich,imieli wyglądorazmajestatkrólów

49Agdytakbiegli,rzekaznówzmieniłasięwjajkoprzed królem,azjajkawyszedłmłodyptak,któryprzybyłprzed króla,leciałmunadgłowąiwyłupiłkrólowioko

50Królzasmuciłsięnatenwidokiobudziłsięzesnu,a duchjegobyłzaniepokojonyipoczułwielkistrach.

51Aranokrólwstałzłoża,przerażony,irozkazał wszystkimmędrcomimagomprzyjśćdoniego,akról opowiedziałimswójsen.

52Amądrysługakrólewski,imieniemAnuki, odpowiedziałkrólowi,mówiąc:Tonicinnego,jaktylko złoAbramaijegopotomstwa,którewystąpiprzeciwko mojemupanuikrólowiwdniachostatnich

53Iotonadejdziedzień,gdyAbram,jegopotomstwoi synowiejegodomubędąwalczyćzmoimkrólem,ipobiją wszystkiewojskakrólewskieijegowojska

54Acodotego,copowiedziałeśotrzechmężach,których widziałeśpodobnychdosiebieiktórzyuciekli,toznaczy, żetylkotyucieknieszztrzemakrólamispośródkrólów ziemi,którzybędąztobąwbitwie

55Ato,cowidziałeśorzece,którazamieniłasięwjajko, jaknapoczątku,imłodyptakwydziobującycioko,nie oznaczanicinnego,jaktylkopotomstwoAbrama,którew późniejszychdniachzabijekróla.

56OtosenmojegokrólaiotojegowykładSentenjest prawdziwyiwykład,którycipodałtwójsługa,jest prawdziwy.

57Terazwięc,mójkrólu,zpewnościąwiesz,żeminęło jużpięćdziesiątdwalata,odkądtwoimędrcywidzielito przynarodzinachAbrama,ijeślimójkrólpozwoli Abramowipozostaćnaziemi,tobędzietonaszkodęmego panaikróla,gdyżprzezwszystkiedniżyciaAbramaanity, anitwojekrólestwoniebędzieciestabilni,gdyżbyłoto wiadomeodczasówjegonarodzinDlaczegowięcmój królgoniezabije,abyjegozłobyłoodciebie powstrzymanewpóźniejszychdniach?

58INimrodposłuchałgłosuAnukiegoipotajemniewysłał kilkuswoichsług,abyposzliipojmaliAbrama,i przyprowadziligoprzedkróla,abyponiósłśmierć.

59AEliezer,sługaAbrama,któregokrólmudał,byłw tymczasieukrólaiusłyszał,coAnukidoradziłkrólowii cokrólpowiedział,abyspowodowaćśmierćAbrama

60IrzekłEliezerdoAbrama:Pospieszsię,powstańiratuj swojąduszę,abyśniezginąłzrękikróla,gdyżtowłaśnie widziałonweśnieotobieitakwyjaśniłmutoAnuki,itak teżporadziłkrólowiotobie

45AgdyminęłydwalataodwyjściaAbramazognia,to jestwpięćdziesiątymdrugimrokujegożycia,otokról NimrodzasiadłwBabilonienatronie,akrólzasnąłiśniło musię,żestoizeswymiwojskamiiwojskamiwdolinie naprzeciwpiecakrólewskiego.

61AbramusłuchałgłosuEliezeraipośpieszył,iuciekłw poszukiwaniuschronieniadodomuNoegoiswegosyna

SemaTamsięukryłiznalazłbezpiecznemiejsceSłudzy królewscyprzyszlidodomuAbrama,abygoszukać,lecz niemogligoznaleźćPrzeszukaliwięccałykraj,leczgo nieznaleźli.

62AgdysłudzykrólewscyniemogliznaleźćAbrama, wrócilidokrólaLeczgniewkrólanaAbramaustał, ponieważgonieznaleźli,akrólwyrzuciłzpamięcisprawę dotyczącąAbrama.

63AbramukrywałsięwdomuNoegoprzezmiesiąc,aż królzapomniałotejsprawieAbramjednaknadalbałsię królaTerachzaśprzybyłpotajemniedodomuNoego,aby odwiedzićswegosynaAbramaTerachzaśbyłbardzo wielkiwoczachkróla.

64IrzekłAbramdoojcaswego:Czyżniewiesz,żekról zamierzamniezabićiwymazaćimięmojezziemizaradą swoichniegodziwychdoradców?

65Kogowięctumaszicomaszwtejziemi?Wstań, chodźmyrazemdoziemiKanaan,abyśmymoglizostać wybawienizjegoręki,abyśityniezginąłprzezniegow dniachostatecznych

66Czyżniewieszalboniesłyszałeś,żeNimrodniez miłościobdarzaciętącałączcią,alejedyniedlaswojego dobraobdarzaciętymwszystkimdobrem?

67Ajeśliuczyniciwiększedobroniżto,zaistesątotylko marnościtegoświata,gdyżbogactwoidostateknicnie pomogąwdniugniewuizłości

68Terazwięcposłuchajgłosumojego,wstańmyi chodźmydoziemiKanaan,pozazasięgiemkrzywdy NimrodaSłużPanu,którycięstworzyłnaziemi,abędzie cidobrzeOdrzućteżwszystkiepróżnerzeczy,zaktórymi gonisz.

69IAbramprzestałmówić,gdyNoeijegosynSem odpowiedzieliTerachowi,mówiąc:Prawdziwesąsłowa, któreAbramcipowiedział.

70TerachusłuchałgłosuswegosynaAbramaiuczynił wszystko,coAbrampowiedział,gdyżtakzamierzyłPan, abykrólniesprowadziłśmiercinaAbrama.

ROZDZIAŁ13

1TerachzabrałwięcswegosynaAbramaiswegownuka Lota,synaHarana,iSaraj,swojąsynową,żonęswegosyna Abrama,orazwszystkichdomownikówiwyruszyłznimiz UrKasdim,abyudaćsiędoziemiKanaanAgdydotarliaż doziemiHaran,pozostalitam,gdyżbyłatoziemiabardzo dobranapastwiskoiwystarczającadlatych,którzyim towarzyszyli

2MieszkańcyziemiCharanwidzieli,żeAbrambyłdobryi prawywobecBogailudzi,iżePan,Bógjego,byłznim NiektórzywięczmieszkańcówziemiCharanprzybylii przyłączylisiędoAbrama,aonuczyłichprawaPanai swoichdróg.MężowiecipozostaliuAbramawjegodomu iprzylgnęlidoniego

3AbramprzebywałwtymkrajuprzeztrzylataApo upływietrzechlatukazałsięAbramowiPanirzekłdo niego:JajestemPan,którycięwyprowadziłzUrKasdimi wyrwałcięzrękiwszystkichtwoichwrogów.

4Ateraz,jeślibędzieszsłuchałgłosumojegoibędziesz przestrzegałmoichprzykazań,ustawipraw,wtedysprawię, żetwoinieprzyjacieleupadnąprzedtobą,apomnożę potomstwotwojejakgwiazdynaniebieiześlę

błogosławieństwomojenawszystkiedziełarąktwoich,i niczegociniezabraknie.

5Wstańwięc,zabierzżonęiwszystko,codociebienależy, iidźdoziemiKanaanitampozostań,aJabędętamdla ciebieBogiemibędęcibłogosławił.Abramwstał,zabrał żonęiwszystko,codoniegonależało,iwyruszyłdoziemi Kanaan,takjakmuPanrozkazałAbrammiałpięćdziesiąt lat,gdywyszedłzCharanu.

6AbramprzybyłdoziemiKanaanizamieszkałwśrodku miasta,irozbiłtamnamiotypośródKananejczyków, mieszkańcówtejziemi

7AgdyAbramprzybyłdoziemiKanaan,ukazałmusię Panirzekłdoniego:Tojestziemia,którądałemtobiei potomstwutwemunawiekiUczyniępotomstwotwojetak licznejakgwiazdynaniebieidampotomstwutwemuw dziedzictwowszystkieziemie,którewidzisz.

8Abramzbudowałołtarznamiejscu,gdzieBógdoniego przemówił,iwzywałtamimieniaPana

9Wowymczasie,poupływietrzechlatpobytuAbramaw ziemiKanaan,wtymwłaśnierokuumarłNoe;byłto pięćdziesiątyósmyrokżyciaAbramaAwszystkichdni, któreprzeżyłNoe,byłodziewięćsetpięćdziesiątlat,i umarł

10IzamieszkałAbramwziemiKanaan,onijegożona,i wszyscy,którzydoniegonależeli,iwszyscy,którzymu towarzyszyli,atakżeci,którzyprzyłączylisiędoniego spośródmieszkańcówtejziemi;tylkoNachor,bratAbrama, iTerach,jegoojciec,iLot,synHarana,iwszyscy,którzy donichnależeli,mieszkaliwCharanie

11WpiątymrokupobytuAbramawziemiKanaan mieszkańcySodomyiGomoryorazwszystkichmiast równinyzbuntowalisięprzeciwkokrólowiElamu, KedorlaomerowiWszyscybowiemkrólowiemiast równinysłużyliKedorlaomerowiprzezdwanaścielati płacilimurocznypodatekLeczwowychdniach,w trzynastymroku,zbuntowalisięprzeciwkoniemu

12AwdziesiątymrokupobytuAbramawziemiKanaan wybuchławojnamiędzyNimrodem,królemSzinearu,a Kedorlaomerem,królemElamuNimrodwyruszył,aby walczyćzKedorlaomeremigopobić.

13Kedorlaomerbowiembyłwtymczasiejednymz książątwojskNimrodaGdycałylud,któryznajdowałsię przywieży,rozproszyłsię,aci,którzypozostali, rozproszylisiępocałejziemi,Kedorlaomerudałsiędo krainyElam,panowałnadniąizbuntowałsięprzeciwko swemupanu.

14Awowychdniach,gdyNimrodzobaczył,żemiastana równiniezbuntowałysię,wyruszyłzpychąigniewemna wojnęzKedorlaomeremNimrodzebrałwszystkich swoichksiążątipoddanych,okołosiedmiusettysięcyludzi, iwyruszyłprzeciwkoKedorlaomerowiKedorlaomer wyszedłmunaprzeciwzpięciomatysiącamiludzii przygotowywalisiędobitwywDolinieBabel,którajest międzyElamemaSzinearem

15Iwalczylitamwszyscycikrólowie,aNimrodijegolud zostalipobiciprzezludKedorlaomera,azludziNimroda poległookołosześciusettysięcy,awśródnichpadłMardon, synkrólewski

16ANimroduciekłipowróciłdoswegokrajupełen wstyduihańby,iprzezdługiczasbyłpoddany KedorlaomerowiKedorlaomerpowróciłdoswegokrajui

wysłałksiążątswegowojskadokrólów,którzymieszkali wokółniego,doAriocha,królaElasaru,idoTidala,króla Gojów,izawarłznimiprzymierze,aoniwszyscybyli posłusznijegorozkazom.

17AbyłotowpiętnastymrokupobytuAbramawziemi Kanaan,tojestwsiedemdziesiątymrokużyciaAbrama, gdyPanukazałsięAbramowiwowymrokuirzekłdo niego:JajestemPan,którywyprowadziłcięzUrKasdim, abycidaćtęziemięwposiadanie

18Terazwięcpostępujprzedemną,bądźnieskazitelnyi przestrzegajmoichprzykazań,botobieipotomstwutwemu dajętęziemięwdziedzictwo,odrzekiMicraimażdo wielkiejrzekiEufrat.

19Atyprzyjdzieszdoojcówswoichwpokojuiwdobrym wieku,aczwartepokoleniepowrócitudotejziemii odziedziczyjąnawieki.Abramzbudowałołtarziwzywał imieniaPana,którymusięukazał,izłożyłofiaryPanuna ołtarzu

20WtymczasieAbrampowróciłiudałsiędoCharanu, abyodwiedzićswegoojca,matkęirodzinęswegoojca PotemAbramijegożonaorazwszyscy,którzydoniego należeli,wrócilidoCharanu.ImieszkałAbramwCharanie pięćlat

21WieluzaśspośródmieszkańcówCharanu,około siedemdziesięciudwóchmężów,poszłozaAbramem,a AbramuczyłichprawaPanaiJegodróg,iuczyłich poznawaćPana

22WowychdniachukazałsięPanAbramowiwCharaniei rzekłdoniego:Otomówiłemdociebieprzed dwudziestomalaty,mówiąc:

23Wyjdźzziemitwojej,zmiejscatwegourodzeniaiz domutwegoojcadoziemi,którącipokazałem,abyjądać tobieitwoimsynomBotamwziemitejbędęci błogosławiłiuczynięcięwielkimnarodem,iuczynię wielkieimiętwoje,ibędąwtobiebłogosławioneplemiona ziemi

24Terazwięcwstań,wyjdźztegomiejsca,ty,twojażonai wszyscy,którzydociebienależą,takżekażdyurodzonyw twoimdomuiwszystkiedusze,którestworzyłeśw Charanie,iwyprowadźichstądzesobą,apotemwstańi wróćdoziemiKanaan

25AbramwięcpowstałizabrałswojążonęSaraji wszystkich,którzydoniegonależeli,iwszystkich,którzy musięurodziliwdomujego,idusze,którestworzyliw Charanie,iwyszli,abyudaćsiędoziemiKanaan

26AbramudałsięwięciwróciłdoziemiKanaan,zgodnie zesłowemPanaZnimposzedłteżLot,synHarana,brata swego.Abrammiałsiedemdziesiątpięćlat,gdywyszedłz Charanu,abywrócićdoziemiKanaan

27IprzybyłdoziemiKanaanwedługrozkazuPanadanego Abramowi,rozbiłnamiotyimieszkałnarówninieMamre AznimbyłLot,synjegobrata,iwszystko,codoniego należało

28APanukazałsięAbramowiponownieirzekł: PotomstwutwemudamtęziemięZbudowałwięctam ołtarzdlaPana,którymusięukazałZnajdujesięonażdo dniadzisiejszegonarówninieMamre.

ROZDZIAŁ14

1WowychczasachżyłwkrainieSzinearpewienczłowiek mądry,roztropnywewszelkiejmądrościiopięknym wyglądzie,leczbyłonbiednyiniedostatku;nazywałsię Rikajonibyłomuciężkoutrzymaćsięprzyżyciu.

2PostanowiłwięcudaćsiędoEgiptu,doOswirisa,syna Anoma,królaEgiptu,abypokazaćkrólowiswojąmądrość Możeznajdziełaskęwjegooczachizechcegopodnieśći zapewnićmuutrzymanie.IRikajontakuczynił.

3AgdyRikajonprzybyłdoEgiptu,wypytywał mieszkańcówEgiptuokróla,amieszkańcyEgiptu opowiedzielimuozwyczajukrólaEgiptuZwyczajem bowiembyło,żekrólEgiptuopuszczałswójpałac królewskiipokazywałsiępozanimtylkojedendzieńw roku,poczymwracałdoswegopałacu,abytampozostać 4Awdniu,wktórymkrólwyruszył,wydałwyrokwkraju, akażdy,ktomiałsprawędozałatwienia,przyszedłwtym dniudokróla,abyuzyskaćodpowiedźnaswojeżądanie

5AgdyRikajonusłyszałotymzwyczajuwEgipcieiże niebędziemógłprzyjśćdokróla,bardzosięzasmuciłibył bardzosmutny

6WieczoremRikajonwyszedłiznalazłdomwruinie, dawniejpiekarnięwEgipcie,ipozostałtamcałąnocw goryczyduszyicierpiącgłód,asenniepojawiłsięwjego oczach

7Rikajonrozważałwięc,corobićwmieście,dopókikról sięniepojawi,ijaktamsięutrzymać

8Aranowstałichodził,anaswejdrodzespotykałtych, którzysprzedawaliwarzywairóżnegatunkinasion,w którezaopatrywalimieszkańców

9Rikajonchciałuczynićtosamo,abyzapewnićsobie utrzymaniewmieście,lecznieznałzwyczajówludziibył wśródnichjakślepiec

10Poszedłwięcinabyłjarzyny,abyjesprzedaćizanie zapłacić,aotoczyłgozgrajainaśmiewalisięzniego.

Zabieralimujarzyny,anicmuniezostawiali

11Ipodniósłsięstamtądzgorzkimżalem,iwzdychając, poszedłdopiekarni,wktórejspędziłcałąpoprzedniąnoc,i tamprzespałdrugąnoc

12Tejnocyznowurozważałwsobie,jakuchronićsięod śmiercigłodowej,iobmyśliłplan,jakpostąpić.

13Arano,wstawszy,postanowiłdokonaćsprytnegoczynu Poszedłinająłtrzydziestusilnychmężówspośród motłochu,niosącychwrękachbroń,izaprowadziłichna szczytegipskiegogrobowca,itamichumieścił

14Irozkazałim,mówiąc:Takrzekłkról:Wzmocnijciesię ibądźciedzielnymiludźmi,iniechniktniebędzietu pochowany,dopókiniezostaniezapłaconadwustusztuk srebra,awtedybędziemógłzostaćpochowany.Imężowie cipostępowaliwedługrozkazuRikajonawobecludu Egiptuprzezcałyówrok

15WciąguośmiumiesięcyRikajonijegoludzie zgromadziliwielkiebogactwawsrebrzeizłocie.Rikajon zabrałteżwielkąliczbękoniiinnychzwierząt,wynajął więcejludziidałimkonie,aonipozostaliuniego

16Agdyminąłrokikrólwyruszyłdomiasta,zebralisię wszyscymieszkańcyEgiptu,abyporozmawiaćznimo dzieleRikajonaijegoludzi.

17Akrólwyruszyłwoznaczonymdniu,awszyscy Egipcjanieprzyszliprzedniegoiwołalidoniegotymi słowami:

18NiechkrólżyjewiecznieCotozarzecz,którączynisz wmieścieswoimsługom,żeniepozwalaszpogrzebać zwłok,dopókiniedasiętylesrebraizłota?Czy kiedykolwieknacałejziemi,odczasówdawnychkrólów, nawetodczasówAdama,ażdodniadzisiejszego,zdarzyło sięcośpodobnego,żezmarłychniegrzebanotylkoza ustalonącenę?

19Wiemy,żekrólowiemajązwyczajpobieraniapodatku odżywychkażdegorokuTyzaśnietylkotoczynisz,ale takżeodumarłychpobieraszpodatekkażdegodnia

20Teraz,królu,niemożemytegodłużejznosić,bocałe miastojestztegopowoduzniszczone,atyotymniewiesz?

21Agdykrólusłyszałwszystko,comówiono,bardzosię rozgniewałigniewjegozapłonąłzpowodutejsprawy,bo niconiejniewiedział

22Akrólrzekł:Ktoigdziejestten,któryśmiepopełniać tęniegodziwośćwmoimkrajubezmojegorozkazu?Z pewnościąmitopowiesz

23IopowiedzielimuowszystkichczynachRikajonaijego ludziAkrólzapłonąłgniewemirozkazałprzyprowadzić przedsiebieRikajonaijegoludzi

24Rikajonzabrałwięcokołotysiącadzieci,synówicórek, ubrałichwjedwabihaft,posadziłichnakonieiposłałdo królazapośrednictwemswoichludziWziąłteżwielką ilośćsrebra,złotaidrogichkamieni,atakżesilnegoi pięknegokoniajakodardlakróla,naktórymprzybyłprzed królaipokłoniłsięprzednimdoziemiKról,jegosłudzyi wszyscymieszkańcyEgiptuzdumiewalisiędziełem Rikajona,widzielijegobogactwaidar,któryprzyniósł królowi

25Królowibardzosiętospodobałoizdziwiłsiętym.Gdy Rikajonusiadłprzednim,królpytałgoowszystkieswoje dzieła,aRikajonmądrzewypowiadałwszystkieswoje słowaprzedkrólem,jegosługamiiwszystkimi mieszkańcamiEgiptu

26AgdykrólusłyszałsłowaRikajonaijegomądrość, Rikajonznalazłłaskęwjegooczachispotkałsięzłaskąi życzliwościąwszystkichsługkrólewskichorazwszystkich mieszkańcówEgiptuzpowoduswojejmądrościi wspaniałychmów.Iodtądbardzogokochali.

27KrólodpowiedziałirzekłRikajonowi:Niebędzieszjuż nazywałsięRikajon,leczbędzieszsięnazywałFaraon, gdyżpobierałeśpodatekodzmarłych.InazwałgoFaraon.

28KrólzaśijegopoddanikochaliRikajonazajego mądrośćinaradzalisięzewszystkimimieszkańcami Egiptu,abyustanowićgoprefektemprzykrólu.

29ItakuczyniliwszyscymieszkańcyEgiptuorazjego mędrcy,istałosiętoprawemwEgipcie.

30IustanowiliRikajonafaraonanamiestnikiempod rządamiOswirisa,królaEgiptu,aRikajonfaraonrządził Egiptem,codzienniewymierzającsprawiedliwośćcałemu miastu.KrólOswiriszaśrazwrokusądziłludnośćkraju, gdywychodził,bysięzjawić

31FaraonRikajonchytrzeuzurpowałsobiewładzęw Egipcieinałożyłpodateknawszystkichmieszkańców Egiptu

32AwszyscymieszkańcyEgiptubardzomiłowali Rikajonafaraonaiwydalidekret,abykażdegokróla,który miałpanowaćnadnimiiichpotomstwemwEgipcie, nazywaćFaraonem.

33Dlategowszyscykrólowie,którzypanowaliwEgipcie odtamtegoczasuażdodniadzisiejszego,nazywalisię faraonem

ROZDZIAŁ15

1WowymrokunastałwielkigłódwcałejkrainieKanaan, amieszkańcykrainyniemoglipozostaćprzyżyciuz powodugłodu,gdyżbyłonbardzodotkliwy

2Abramiwszyscy,którzydoniegonależeli,wyruszyliiz powodugłoduudalisiędoEgiptuPrzybywszydopotoku Egipcjanie,zatrzymalisiętamnajakiśczas,abyodpocząć odtrudówpodróży.

3AgdyAbramiSarajszlibrzegiempotokuEitzraim, Abramzauważył,żejegożonaSarajbyłabardzopiękna 4IrzekłAbramdoswejżonySaraj:SkoroBógstworzył cięztakpięknymobliczem,bojęsięEgipcjan,abymnie niezabili,aciebienieuprowadzili,gdyżniematubojaźni Bożej.

5Więctakwłaśnieuczynisz:będzieszmówić,żejesteś mojąsiostrą,każdemu,ktocięotozapyta,abymisię dobrzepowodziłoiabyśmyżyliinieponieśliśmierci.

6Abramwydałtensamrozkazwszystkim,którzyznim przybylidoEgiptuzpowodugłodu;takżeswemu bratankowiLotowidałtakirozkaz:JeśliEgipcjaniebędą ciępytaćoSaraj,powiedz,żejestonasiostrąAbrama

7AjednakAbramniezaufałimpomimotychwszystkich rozkazów,leczwziąłSaraj,umieściłjąwskrzyniiukrył wśródswychnaczyń,gdyżAbrambardzomartwiłsięo SarajzpowoduniegodziwościEgipcjan

8Abramzaśiwszyscyjegoludziewyruszyliodpotoku EgipskiegoiprzybylidoEgiptuLedwoweszlidobram miasta,gdystrażnicywystąpiliprzeciwkonimirzekli: Zanieściedziesięcinękrólowiztego,comacie,awtedy możeciewejśćdomiastaAbramici,którzymu towarzyszyli,takuczynili

9AAbramilud,któryznimbył,przybyłdoEgiptui przynieśliskrzynię,wktórejukrytabyłaSarajEgipcjanie zobaczyliskrzynię

10WtedysłudzykrólewscyprzystąpilidoAbramai zapytali:Comaszwtejskrzyni,czegoniewidzieliśmy? Otwórzterazskrzynięidajkrólowidziesięcinęze wszystkiego,cowniejjest.

11Abramrzekł:Tejskrzyninieotworzę,leczdamci wszystko,czegoodniejzażądaszSłudzyfaraona odpowiedzieliAbramowi:Toskrzyniazdrogimi kamieniami,dajnamzniejdziesięcinę

12Abramrzekł:Damciwszystko,czegozapragniesz,lecz skrzyninieotwieraj

13InalegalikrólewscyurzędnicynaAbrama,agdy dosięgnęliskrzyni,otworzylijąsiłąIujrzeli,aotow skrzyniznajdowałasiępięknakobieta.

14AgdyurzędnicykrólewscyujrzeliSaraj,byli zachwycenijejurodąWszyscyksiążętaisłudzyfaraona zebralisię,abyjązobaczyć,gdyżbyłabardzopiękna Urzędnicykrólewscypobiegliiopowiedzielifaraonowi wszystko,cowidzieli,ichwaliliSarajprzedkrólem. Faraonrozkazałjąprzyprowadzićikobietastanęłaprzed królem

15IujrzałfaraonSaraj,ispodobałamusięonabardzo,i byłzachwyconyjejpięknością,ikrólbardzosięzniej

cieszył,iobdarowałdaramitych,którzymuprzynieśli wieścioniej.

16Iprzyprowadzonotękobietędopałacufaraona,a AbramsmuciłsięzpowoduswojejżonyiprosiłPana,aby jąwybawiłzrękifaraona.

17WtedytakżeSarajmodliłasiętymisłowami:Panie Boże,TyśpowiedziałmojemupanuAbramowi,żeby odszedłzeswojejziemiizdomuswegoojcadoziemi Kanaan,iobiecałeśmu,żedobrzemuuczynisz,jeśli będziewypełniałTwojerozkazyOtouczyniliśmy,conam rozkazałeś,opuściliśmynasząziemięinaszerodzinyi udaliśmysiędoobcejziemi,doludu,któregoprzedtemnie znaliśmy.

18Przyszliśmydotegokraju,abyuniknąćgłodu,a spotkałomnietonieszczęścieTerazwięc,PanieBoże, wybawnasiocalzrękitegociemiężcy,iobdarzmnie dobremzewzględunaswojemiłosierdzie

19IwysłuchałPangłosuSaraj,iposłałPananioła,aby wyrwałSarajzrękifaraona.

20AgdykrólprzybyłiusiadłprzedSaraj,otoaniołPański stałnadnimiiukazałsięSaraj,irzekłdoniej:Niebójsię, gdyżPanwysłuchałtwojejmodlitwy.

21WtedykrólzbliżyłsiędoSarajirzekłdoniej:Kimjest dlaciebietenczłowiek,któryciętusprowadził?Aona odpowiedziała:Onjestmoimbratem.

22Irzekłkról:Naszymobowiązkiemjestuczynićgo wielkim,wywyższyćgoiwyświadczyćmuwszelkiedobro, jakienamrozkażesz.IwtymczasiekrólposłałAbramowi mnóstwosrebra,złotaidrogichkamieni,atakżebydło, sługiisłużąceIrozkazałkrólprzyprowadzićAbrama, któryzasiadłnadziedzińcupałacukrólewskiego,ikról wielcewywyższyłAbramatejnocy

23Królzbliżyłsię,abyprzemówićdoSaraj,iwyciągnął rękę,abyjejdotknąć,aleaniołuderzyłgomocno;tak przestraszyłsię,żepowstrzymałsięoddotknięciajej

24AgdykrólzbliżyłsiędoSaraj,aniołpowaliłgona ziemięitakpostępowałznimprzezcałąnoc,akrólbardzo sięprzestraszył

25Aaniołtejnocyporaziłokrutniewszystkichsług królewskichicałyjegodomzpowoduSaraj,ipowstałtej nocywielkilamentwśródludzizdomufaraona

26Afaraon,widzącnieszczęście,jakiegospotkało,rzekł: Zaiste,zpowodutejkobietyspotkałomnietonieszczęście. Oddaliłsięwięcodniejiprzemówiłdoniejsłowami miłymi

27IrzekłkróldoSaraj:Powiedzmi,proszę,coztym mężem,zktórymtuprzyszłaśASarajodpowiedziała:Ten człowiekjestmoimmężem,amówiłamci,żejestmoim bratem,gdyżbałamsię,abyśgoniezabiłprzez niegodziwość

28KrólzaśtrzymałsięzdalaodSarajiplagianioła Pańskiegoustałynaniminajegodomu.Faraonpoznał,że zostałdotkniętyzpowoduSaraj,ikrólbardzosiętemu dziwił

29AranokrólwezwałAbramairzekłdoniego:„Cóżeśmi touczynił?Czemupowiedziałeś:Tomojasiostra,dlatego wziąłemjąsobiezażonę,idlategotawielkaplagaspadła namnieinamójdom?”

31Królwziąłwięcdziewicę,którązrodziłzeswych nałożnic,idałjąSarajzaniewolnicę.

32Królrzekłdoswejcórki:Lepiejbędziedlaciebie,córko moja,byćsłużącąwdomutegoczłowieka,niżpaniąw moimdomu,skorowidzieliśmynieszczęście,którenas spotkałozpowodutejkobiety.

33AbramwięcpowstałiwyszedłzEgiptuwrazze wszystkimi,którzydoniegonależeliFaraonzaśrozkazał swoimludziom,abytowarzyszylimuiwszystkim,którzyz nimszli

34PotemAbramwróciłdoziemiKanaan,domiejsca, gdziezbudowałołtarzigdziepoprzedniorozbiłswój namiot

35Lotzaś,synHarana,brataAbrama,miałwielkiestado bydła,trzód,stadinamiotów,boPanobdarzyłjehojnością zewzględunaAbrama

36GdyAbrammieszkałwtejkrainie,pasterzeLota pokłócilisięzpasterzamiAbrama,gdyżichmajątekbył zbytwielki,abymoglipozostaćrazemwtejkrainie,a ziemianiemogłaichudźwignąćzpowoduichbydła.

37AgdypasterzeAbramaszlipaśćswojeowce,nie chcieliwchodzićnapolamieszkańcówtejziemiBydło natomiastpasterzyLotaszłoinaczej,gdyżpozwolonomu paśćsięnapolachmieszkańcówtejziemi

38Amieszkańcykrajuwidzielitocodzienniei przychodzilidoAbrama,ikłócilisięznimzpowodu pasterzyLota

39AbramrzekłdoLota:„Cóżmiczynisz,żemnie znieważaszdlamieszkańcówtejziemi,żekażeszswemu pasterzowipaśćtwojebydłonapolachobcychludów?Czy niewiesz,żejestemobcymwtejziemipośródsynów Kanaanuidlaczegomitoczynisz?”

40ZtegopowoduAbramkłóciłsięcodzienniezLotem LeczLotniechciałsłuchaćAbramaiAbramczyniłto samo.Przychodziliwięcmieszkańcykrajuidonieśliotym Abramowi

41AbramrzekłdoLota:Jakdługobędzieszdlamnie powodemzgorszeniadlamieszkańcówtejziemi?Teraz proszęcię,niechniebędziejużmiędzynamisporu,bo jesteśmykrewnymi

42Leczproszęcię,odłączsięodemnie,idźiwybierz sobiemiejsce,gdziebędzieszmógłmieszkaćzeswoim bydłemiwszystkim,codociebienależy,lecztyitwój domtrzymajciesięzdalaodemnie.

43Nielękajsięodejśćodemnie,bojeśliktośwyrządzici krzywdę,dajmiznać,apomszczętwojąsprawęnanim, tylkoodejdźodemnie

44GdyAbrampowiedziałLotowiwszystkietesłowa,Lot powstałipodniósłoczykurówninieJordanu

45Iwidział,żecałetomiejscebyłodobrzenawodnionei dobrezarównodlaludzi,jakidlabydła

46IposzedłLotodAbramadotegomiejsca,irozbiłtam swójnamiot,imieszkałwSodomieIbylioniodsiebie oddzieleni

47AbramzaśzamieszkałnarówninieMamre,którajestw Hebronie,irozbiłtamswójnamiot,ipozostałAbramna tymmiejscuprzezwielelat

30Aterazototwojażona,zabierzjąiwyjdźznaszejziemi, żebyśmywszyscyzjejpowoduniezginęli.Faraonzaś wziąłjeszczebydło,sługiiniewolnice,srebroizłoto,aby daćjeAbramowi,izwróciłmujegożonęSaraj.

ROZDZIAŁ16

1WtymczasieKedorlaomer,królElamu,wysłał poselstwodowszystkichsąsiednichkrólów,doNimroda, królaSzinearu,którywówczasbyłpodjegowładzą,do Tidala,królaGoim,idoAriocha,królaElasaru,zktórymi zawarłprzymierze,mówiąc:Przybądźciedomniei pomóżciemi,abyśmymoglipokonaćwszystkiemiasta Sodomyijejmieszkańców,bobuntująsięprzeciwkomnie odtrzynastulat

2Iwyruszyliciczterejkrólowiezewszystkimiswoimi obozami,okołoośmiusettysięcyludzi,iposzliswoim szlakiem,izabilikażdegoczłowieka,któregonapotkalina swejdrodze.

3ApięciukrólówSodomyiGomory:Szinab,królAdmy, Szemeber,królSeboim,Bera,królSodomy,Bersza,król Gomory,iBela,królZoaru,wyszliimnaprzeciwiwszyscy zebralisięwdolinieSiddim

4Dziewięciuzaśkrólówtychprowadziłowojnęwdolinie Siddim,akrólowieSodomyiGomoryzostalipobiciprzez królówElamu

5AdolinaSiddimbyłapełnadołówwapiennych,a królowieElamuścigalikrólówSodomy.KrólowieSodomy iichobozyuciekliiwpadlidodołówwapiennych,a wszyscy,którzypozostali,udalisięwgóry,abyznaleźć schronienie.PięciukrólówElamuścigałoichiścigałoaż dobramSodomy,izdobyliwszystko,cobyłowSodomie 6IsplądrowaliwszystkiemiastaSodomyiGomory,a takżezabraliLota,synabrataAbrama,ijegomajątek. ZabraliteżcałymajątekmiastSodomyiodeszliUnik, sługaAbrama,którybrałudziałwwojnie,widziałtoi opowiedziałAbramowiwszystko,cokrólowiezrobili miastomSodomy,iżeLotzostałprzeznichwziętydo niewoli

7Abramusłyszałtoipowstałwrazzokołotrzystu osiemnastomaludźmi,którzymutowarzyszyli,itejsamej nocyruszyłwpościgzatymikrólamiipokonałich,a wszyscyonipadliprzedAbramemijegoludźmi.Nie ocalałniktopróczczterechkrólów,którzyuciekli,ikażdy poszedłswojądrogą

8IodzyskałAbramcałymajątekSodomy,atakże odzyskałLotaijegomajątek,jegożonyidzieci,iwszystko, codoniegonależało,takżeLotowiniczegoniebrakowało 9Agdypowróciłpopokonaniutychkrólów,onijego ludzieprzeszliprzezdolinęSiddim,gdziekrólowie prowadziliwojnę

10WtedyBera,królSodomy,iresztajegoludzi,którzyz nimbyli,wyszlizdołówwapiennych,doktórychwpadli, abyspotkaćAbramaijegoludzi.

11Adonizedek,królJerozolimy,czyliSem,wyszedłze swoimiludźminaprzeciwAbramowiijegoludowi,z chlebemiwinem,ipozostalirazemwdolinieMelek

12IAdonizedekpobłogosławiłAbrama,aAbramdałmu dziesięcinęzewszystkiego,cozdobyłzłupówswoich wrogów,gdyżAdonizedekbyłkapłanemprzedBogiem

13WtedywszyscykrólowieSodomyiGomory,którzytam byli,wrazzeswoimisługami,przyszlidoAbramaiprosili go,abyimzwróciłichsługi,którychwziąłdoniewoli,i abymógłzabraćsobiecałymajątek

14AbramodpowiedziałkrólomSodomy,mówiąc:Jako żyjePan,którystworzyłnieboiziemię,któryodkupił duszęmojązewszelkiegoutrapienia,którymniedziś

wyrwałodmoichwrogówiwydałichwmojeręce,nie wezmęniczego,conależydowas,abyściejutroniemusieli sięchełpić,mówiąc:Abramwzbogaciłsięnamajątku naszym,któryocalił.

15BoPan,Bógmój,wktórympokładamufność, powiedziałdomnie:Niczegociniezabraknie,bobędęci błogosławiłwewszystkichdziełachrąktwoich

16Aterazotowszystko,codowasnależy,zabierzcietoi idźcie;jakożyjePan,niezabioręwamanijednejżywej duszy,nawettrzewikalubnitki,opróczkosztówżywności tych,którzywyruszylizemnąnawojnę,atakżeudziałów mężów,którzywyruszylizemną:Anara,Aszkolai Mamrego,oniiichludzie,jakrównieżci,którzypozostali, abypilnowaćtaboru;oniwezmąswojączęśćłupów

17KrólowieSodomyodpowiedzieliAbramowizgodnieze wszystkim,copowiedział,inalegalinaniego,abywziął wszystko,czegozapragnie,leczonniechciał

18PotemwyprawiłkrólówSodomyiresztęichludzii wydałimrozkazywsprawieLota,aoniudalisięnaswoje miejsca

19ALota,synabrataswego,takżeposłałzjegomajątkiem iposzedłznimi.Lotwróciłdoswegodomu,doSodomy,a Abramijegoludwrócilidoswegodomunarówninie Mamre,którajestwHebronie

20WtymczasiePanukazałsięAbramowiwHebroniei rzekłdoniego:Niebójsię,wielkajesttwojanagroda przedemnąNieopuszczęcię,dopókicięnierozmnożę, niepobłogosławięciinieuczyniętwojegopotomstwajak gwiazdnaniebie,którychniemożnazmierzyćanizliczyć 21Idamtwemupotomstwuwszystkietekraje,które widziszswymioczami,damjeimwdziedzictwonawieki. Tylkobądźmocnyiniebójsię,chodźprzedemnąibądź doskonały

22AwsiedemdziesiątymósmymrokużyciaAbrama,w tymrokuzmarłReu,synPelega,aReumiałdwieście trzydzieścidziewięćlat,iumarł

23ASaraj,córkaHarana,żonaAbrama,byławowych dniachniepłodnainieurodziłaAbramowianisyna,ani córki

24Agdywidziała,żeniemożerodzićpotomstwa,wzięła swojąniewolnicęHagar,którądałjejfaraon,idałająza żonęmężowiswemuAbramowi

25HagarbowiemnauczyłasięwszystkichdrógSaraj,tak jakSarajjąnauczyła,inieodstąpiłaodniejwniczym,by postępowaćdobrze

26IrzekłaSarajdoAbrama:OtoHagar,niewolnicamoja, idźdoniej,abyurodziłanakolanachmoichibymzniej miałapotomstwo.

27AgdyminęłodziesięćlatpobytuAbramawziemi Kanaan,tojestosiemdziesiątypiątyrokżyciaAbrama, SarajdałamuHagar

28AbramusłuchałradyżonyswojejSarajiwziąłzażonę swojąHagarAgdyAbramprzybyłdoniej,onapoczęła 29AgdyHagarzobaczyła,żepoczęła,bardzosię ucieszyła,apanijejzostaławzgardzonawjejoczachi rzekładosiebie:Tomożebyćtylkoto,żejestemlepsza przedBogiemniżSaraj,panimoja,gdyżprzezcałyczas, gdypanimojabyłazpanemmoim,niepoczęła,amniePan sprawił,żewtakkrótkimczasiepoczęłamzniego

30AgdySarajzobaczyła,żeHagarpoczęłazAbrama, zazdrościłaswejsłużebnicyimówiłasobie:Przecieżtonic innego,tylkoto,żeonajestlepszaodemnie

31IrzekłaSarajdoAbrama:Niechajbędzienatobiemoja wina,żegdymodliłeśsięprzedPanemopotomstwo, dlaczegoniemodliłeśsięzamnie,abyPandałmi potomstwozciebie?

32AgdyprzemawiamdoHagarwtwojejobecności,ona lekceważymojesłowa,gdyżjestbrzemienna,atynicjej niemówiszNiechPanrozsądzimiędzymnąatobązato, cośmiuczynił

33IrzekłAbramdoSaraj:Otoniewolnicatwojajestw twoimręku.Uczyńznią,cosięwydadobrewtwoich oczachISarajjąuciskała,aHagaruciekałaodniejna pustynię

34IznalazłjąaniołPańskiwmiejscu,doktóregouciekła, przystudniirzekłdoniej:Niebójsię,gdyżrozmnożę twojepotomstwo,gdyżurodziszsynainazwieszgo imieniemIzmael.WróćwięcdoSaraj,twojejpani,ipoddaj sięjejwładzy

35InazwałaHagarmiejscetejstudniBeer-Lachaj-Roj JestonabowiemmiędzyKadeszapustyniąBered. 36WówczasHagarwróciładodomuswegopana,apo upływiedniurodziłaAbramowisyna,któregoAbram nazwałIzmael.Abrammiałosiemdziesiątsześćlat,gdygo urodził

ROZDZIAŁ17

1Wowychdniach,wdziewięćdziesiątympierwszymroku życiaAbrama,synowieKittimwszczęliwojnęzsynami Tubala,gdyżgdyPanrozproszyłsynówludzkichpo powierzchniziemi,synowieKittimosiedlilisięna równinieKanopia,zbudowalitamsobiemiastai zamieszkalinadrzekąTybr

2AsynowieTubalamieszkaliwTuskanie,agraniceich sięgałyrzekiTybr.SynowieTubalazbudowalimiastow TuskanieinazwalijeSabina,odimieniaSabina,syna Tubala,swegoojca,imieszkalitamażdodniadzisiejszego 3WtymczasiesynowieKittimwypowiedzieliwojnę synomTubala,asynowieTubalazostalipobiciprzez synówKittimaSynowieKittimasprawili,żespośród synówTubalazginęłotrzystusiedemdziesięciumężczyzn.

4WtymczasiesynowieTubalazłożyliprzysięgęsynom Kittim,mówiąc:Niebędzieciezawieraćmałżeństwmiędzy namiiżadenmężczyznaniebędziewydawałswejcórkiza mążzażadnegozsynówKittim

5WszystkiebowiemcórkiTubalabyływowychdniach piękne,gdyżniebyłowtedynacałejziemikobiettak pięknychjakcórkiTubala

6Awszyscy,którzylubowalisięwpiękniekobiet,udali siędocórekTubalaibralisobieodnichżony.Asynowie ludzcy,królowieiksiążęta,którzybardzolubowalisięw piękniekobiet,braliwowychczasachżonyzcórekTubala

7Apoupływietrzechlatodchwili,gdysynowieTubala złożyliprzysięgęsynomKittim,żeniedadząimswych córekzażony,okołodwudziestumężczyznspośródsynów Kittimposzło,abypojąćniektórezcórekTubala,lecznie znaleźliżadnej

8SynowieTubalabowiemdotrzymaliprzysięgi,żenie będązawieraćznimimałżeństw,iniełamaliprzysięgi swojej

9AwdniachżniwsynowieTubalawyszlinaswojepola, abyzebraćplony.MłodzieńcyzKittimzebralisięiudali siędomiastaSabinaKażdymężczyznawziąłsobiemłodą kobietęspośródcórekTubalaiwrócilidoswoichmiast 10AsynowieTubalausłyszeliotymiwyruszyli,abyz nimiwalczyć,leczniemogliichpokonać,gdyżgórabyła odnichbardzowysokaAgdyzobaczyli,żeniemogąich pokonać,wrócilidoswojegokraju

11Agdynadszedłkoniecroku,synowieTubalaposzlii najęliokołodziesięciutysięcyludzizmiast,którebyły bliskonich,iwyruszylinawojnęzsynamiKittim 12SynowieTubalawyruszylinawojnęzsynamiKittim, abyzniszczyćichkrajiuciszyćich.Wtejwalcesynowie TubalaodnieślizwycięstwonadsynamiKittimSynowie Kittim,widząc,żesąbardzouciśnieni,wynieślisynów, którychmielizcórkamiTubala,namur,któryjużzostał zbudowany,abybylinaoczachsynówTubala

13AsynowieKittimrzeklidonich:Czyprzyszliście,aby walczyćzwłasnymisynamiicórkami,amyodtądażdotąd niebyliśmyuważanizawaszeciałoikości?

14GdysynowieTubalatousłyszeli,zaprzestaliwojnyz synamiKittimiodeszli.

15Wróciliwięcdoswoichmiast,awówczassynowie Kittimzebralisięizbudowalidwamiastanadmorzem JednonazwaliPurtu,adrugieAriza.

16Abram,synTeracha,miałwtedydziewięćdziesiąt dziewięćlat

17WtymczasieukazałmusięPanirzekłdoniego:Zawrę przymierzemiędzymnąatobąibardzorozmnożę potomstwotwojeAtakiejestprzymierze,którezawieram międzymnąatobą,żekażdychłopiecbędzieobrzezany,ty itwojepotomstwopotobie

18Gdybędziemiałoosiemdni,zostanieobrzezane,a przymierzetopozostaniewcielewaszymjakoprzymierze wieczne

19DlategoniebędzieszjużnazywałsięAbram,lecz Abraham,atwojażonaniebędziesięjużnazywałaSaraj, leczSara

20Będębłogosławiłwamobojguirozmnożępotobie potomstwotwoje,takżestanieszsięwielkimnarodemiz ciebiepochodzićbędąkrólowie

ROZDZIAŁ18

1Abrahamwstałiuczyniłwszystko,comuBógnakazał. Wziąłzesobąmężczyznzeswejrodzinyitych,których kupiłzapieniądze,iobrzezałich,jakmuPannakazał

2Iniepozostałnikt,któregobynieobrzezałIobrzezano ciałonapletkaAbrahamaijegosynaIzmaela.Izmaelmiał trzynaścielat,gdyobrzezanociałonapletka

3AtrzeciegodniaAbrahamwyszedłznamiotuiusiadł przywejściu,abykorzystaćzciepłasłońcaiznosićból ciała

4IukazałmusięPannarówninieMamreiposłałtrzech aniołów,którzymuusługiwaliOnzaśsiedziałuwejścia donamiotuPodniósłszyoczy,zobaczył,żezdaleka nadchodzątrzejmężowie.Wstałiwybiegłimnaspotkanie, pokłoniłsięimiwprowadziłichdoswegodomu

5Irzekłdonich:Jeśliterazznalazłemłaskęwwaszych oczach,wróćcieizjedzciekawałekchleba.Inalegałna nich,agdywrócili,dałimwodyiobmylisobienogi,i postawiłichpoddrzewemuwejściadonamiotu.

6Abrahampobiegłwięciwziąłcielę,delikatneipiękne,i pośpieszył,abyjezabić,idałjeswemusłudzeEliezerowi, abyjeprzyrządził

7IprzyszedłAbrahamdoSarydonamiotu,irzekłdoniej: Przygotujszybkotrzymiarynajlepszejmąki,zagniećjąi zróbplacki,żebyprzykryćnimigarnekzmięsemItak uczyniła

8Abrahampospieszyłiprzyniósłimmasło,mleko, wołowinęibaraninę,idałimtodojedzenia,zanimmięso cielęciabyłodostateczniegotowe,ijedli 9Agdyskończylijeść,rzekłjedenznichdoniego:Za życiawrócędociebie,atwojażonaSarabędziemiałasyna. 10Potemciludzieodeszliiudalisiędomiejsc,doktórych zostaliwysłani

11WowychdniachwszyscymieszkańcySodomyi Gomoryorazwszystkichpięciumiastbylinadzwyczaj niegodziwiigrzeszniwobecPanaDrażniliPanaswymi obrzydliwościami,astarzejącsię,pomnażalisięwsposób obrzydliwyipełenpogardyprzedPanemIch niegodziwośćiprzestępstwabyływowychdniachwielkie przedPanem.

12Awichkrajubyłabardzorozległadolina,okołopół dniadrogi,awniejbyłyźródławodyiwielezieleniwokół wody.

13AwszyscymieszkańcySodomyiGomoryprzychodzili tamczteryrazywroku,wrazzeswoimiżonami,dziećmii wszystkim,codonichnależało,iradowalisiętamprzy dźwiękachtamburynówitańców

14Awczasieradościwszyscypowstawaliichwytaliżony swychbliźnich,aniektórzydziewiczecórkiswychbliźnich, icieszylisięnimi,akażdymężczyznawidziałswążonęi córkęwrękachswegobliźniegoiniemówiłanisłowa

15Itakczyniliodranadowieczora,apotemwracalikażdy mężczyznadoswegodomuikażdakobietadoswego namiotuTakzawszeczyniliczteryrazywroku

16Także,gdydoichmiastprzybywałprzybyszi przywoziłdobra,którenabył,abyjetamsprzedać, mieszkańcytychmiastzbieralisię–mężczyźni,kobiety, dzieci,młodziistarzy–iszlidoowegoczłowieka,isiłą zabieralimudobra,dająckażdemupotrochu,aż wyczerpałysięwszystkiedobrawłaściciela,które przywiózłdokraju.

17Agdywłaścicieldóbrkłóciłsięznimi,mówiąc:«Coto zauczynek,którymiuczyniliście»,topodchodzilidoniego jedenpodrugim,każdypokazywałmutęmałąrzecz,którą wziął,inaśmiewalisięzniego,mówiąc:«Wziąłemtylkotę małąrzecz,którąmidałeś»Agdytowszyscyodnich usłyszeli,wstawałiodchodziłodnichzżalemigorycząw duszy,aoniwszyscypowstawaliiszlizanim,iwypędzali gozmiastazwielkimhałasemitumultem

18AbyłpewienczłowiekzkrainyElam,który podróżowałpowoli,siedzącnaswoimośle,któryniósł pięknypłaszczwróżnychkolorach,apłaszcztenbył przywiązanysznuremdoosła

19Aczłowiekówbyłwpodróży,przechodząculicami Sodomy,gdysłońcezaszłowieczorem,ipozostałtam,aby przenocować,leczniktniewpuściłgododomuAw

owymczasieżyłwSodomieczłowiekzłyizłośliwy, biegływczynieniuzła,anaimięmubyłoHedad.

20Apodniósłszyoczy,dostrzegłpodróżnegonaulicy miasta.Podszedłwięcdoniegoizapytał:Skąd przychodziszidokądidziesz?

21Aówczłowiekodpowiedziałmu:IdęzHebronudo Elamu,gdziemieszkamSłońcejużzaszło,aniktnie pozwoliłmiwejśćdoswegodomu,chociażmiałemchlebi wodę,atakżesłomęipaszędlamegoosłainiczegominie brakuje

22AHedadodpowiedziałmuirzekł:Wszystko,czegoci potrzeba,będęcizaspokajał,lecznaulicyniebędziesz nocowałcałąnoc.

23IHedadprzyprowadziłgodoswegodomu,zdjąłzosła płaszczipowróz,przyniósłjedoswegodomuidałosłu słomęipaszę,podczasgdypodróżnyjadłipiłwdomu Hedada,ispędziłtamnoc

24Aranopodróżnywstałwcześnie,abykontynuować podróż,gdyHedadrzekłdoniego:Poczekaj,pocieszsię kawałkiemchleba,apotemidźIczłowiektakuczynił Pozostałuniegoiobajjedliipilirazemprzezcałydzień, ażczłowiekwstał,abyodejść.

25IrzekłdoniegoHedad:«Dzieńsięchylikuzachodowi, lepiejbędzie,jeślizostaniesznanoc,abypocieszyćserce twoje».Inalegałnaniego,takżepozostałtamcałąnoc,a drugiegodniawstałwcześnie,abyodejśćHedadjednak nalegałnaniego,mówiąc:«Pocieszserceswojekawałkiem chleba,apotemidź».Ipozostałuniegoijadłuniegotakże drugiegodnia,poczymówczłowiekwstał,aby kontynuowaćswojąpodróż

26IrzekłdoniegoHedad:Otodzieńsięchyliku zachodowiPozostańzemną,abypocieszyćtweserce Ranowstańwcześnieiidźswojądrogą

27Leczczłowiektenniechciałzostać,leczwstałiosiodłał osłaAgdyonsiodłałosła,żonaHedadarzekładoswego męża:Ototenczłowiekspędziłunasdwadni,jedząci pijąc,anicnamniedał,aterazmiałbyodejśćodnas,nic namniedając?AHedadrzekłdoniej:Milcz

28Iczłowiektenosiodłałswegoosła,abyiść,ipoprosił Hedada,abydałmupowrózipłaszcz,abymógłje przywiązaćdoosła

29IrzekłdoniegoHedad:Comówisz?Aonmurzekł: Paniemój,dajmisznuripłaszczwielobarwny,który ukryłeśusiebiewdomu,abymgostrzegł

30AHedadodpowiedziałtemuczłowiekowi,mówiąc:Oto wykładtwojegosnu:Sznur,którywidziałeś,oznacza,że twojeżyciezostaniewydłużonejaksznur,apłaszcz barwionywszelkiegorodzajubarwamioznacza,że będzieszmiałwinnicę,wktórejzasadziszdrzewa wszelkichowoców

31Apodróżnyodpowiedział:Nie,paniemój,gdyżbyłem obudzony,kiedydałemcisznuripłaszcztkanywróżnych kolorach,którezdjąłeśzosła,abymijepowiesićHedad odpowiedział:Zpewnościąpowiedziałemciznaczenie twojegosnuijesttodobrysen,aotojegoznaczenie

32Synowieludzcydająmiczterysztukisrebra,cojest moimobowiązkiemzatłumaczeniesnów,aodciebie samegożądamtrzechsztuksrebra

33SłowaHedadarozgniewałyczłowiekaibardzogorzko zawołał,iprzyprowadziłHedadadoSeraka,sędziego Sodomy

34Człowiektenprzedstawiłswąsprawęsędziemu Serakowi,aHedadodpowiedział:Niejesttoprawdą,ale sprawamasiętakSędziazaśrzekłdopodróżnego:Ten człowiek,Hedad,mówiciprawdę,gdyżsłyniewmiastach ztrafnegowykładaniasnów.

35Aczłowiektenzawołałnasłowosędziegoirzekł:Nie tak,mójpanie!Tegobowiemdniadałemmusznuri płaszcz,którebyłynaośle,abyjeumieściłwswoimdomu. Iobajspieralisięprzedsędzią,jedenmówiąc:Taksię rzeczmiała,adrugitwierdząccoinnego

36IrzekłHedaddoowegoczłowieka:Dajmiczterysztuki srebra,którebioręzamojewykładaniesnów;niedamci żadnejzapłaty;aledajmikosztczterechposiłków,które spożyłeśwmoimdomu

37IrzekłówczłowiekdoHedada:Zapłacęcizato,co jadłemwtwoimdomu,tylkodajmisznuripłaszcz,które ukryłeśwswoimdomu

38AHedadodpowiedziałsędziemuirzekłowemu człowiekowi:Czyżniepowiedziałemciwykładutwojego snu?Sznuroznacza,żetwojednibędądługiejaksznur,a płaszczoznacza,żebędzieszmiałwinnicę,wktórej zasadziszwszelkiegorodzajudrzewaowocowe.

39OtowłaściwainterpretacjatwojegosnuTerazdajmi czterysrebrniki,którychpotrzebujęjakozadośćuczynienia, gdyżniedamciżadnegoodszkodowania.

40Aczłowiekten,słyszącsłowaHedada,zawołał:„Obaj siękłócąprzedsędziąSędziazaśwydałrozkazswoim sługom,którzyichbezceremonialniewyrzucilizdomu”.

41AoniodeszlikłócącsięodsędziegoUsłyszelito mieszkańcySodomyZebralisięwokółnichizaczęli krzyczećprzeciwkocudzoziemcowi,ibezceremonialnie wyrzuciligozmiasta

42Ijechałówczłowiekdalejnaswoimoślezgorzkąduszą, narzekającipłacząc.

43Agdyjechał,płakałnadtym,cogospotkałow zepsutymmieścieSodomie

ROZDZIAŁ19

1AmiastaSodomymiałyczterechsędziównacztery miasta,atakiebyłyichnazwy:SerakwmieścieSodomie, SzarkadwGomorze,ZabnakwAdmieiMenonwSeboim 2SługaAbrahamaEliezernadałimróżneimionainazwał SerakaSzakra,SzarkadaSzakrura,ZebnakaKezobim,a MenonaMaclodin

3NaprośbęczterechsędziówmieszkańcySodomyi GomorykazaliustawićnaulicachmiastłóżkaJeśliktoś przybyłdotychmiejsc,chwytaligoiprowadzilido jednegozeswoichłóżek,zmuszającgodospaniawnich

4Agdysiępołożył,trzejmężczyźnistawaliprzyjego głowie,atrzejprzyjegonogachimierzyligodługością łoża.Jeśliczłowiekbyłmniejszyodłoża,tychsześciu mężczyznrozciągałogonaobukońcachAgdydonich wołał,nieodpowiadalimu

5Ajeślibyłdłuższyodłoża,tozbliżalidosiebieobie stronyłoża,ażczłowiektendoszedłdobramśmierci

6Agdyonnadaldonichwołał,odpowiadalimu,mówiąc: Taksięstanieczłowiekowi,którywejdziedonaszegokraju

7Agdyludzieusłyszeliotymwszystkim,coczynili mieszkańcymiastSodomy,powstrzymalisięod przybywaniadoniej

8Agdydoichkrajuprzybywałbiedak,dawalimusrebroi złotoiogłaszaliwcałymmieście,abyniedawaćmuani kawałkachlebadojedzeniaAjeśliprzybyszmiałpozostać tamkilkadniiumrzećzgłodu,niemogączdobyćani kawałkachleba,topojegośmierciprzychodziliwszyscy mieszkańcymiastaizabieralisrebroizłoto,któremudali 9Aci,którzyrozpoznalisrebroizłoto,któremudali, zabralijezpowrotem,agdyumarł,zdarlizniegotakże szatyikłócilisięonie,aten,któryzwyciężyłnadbliźnim, zabierałje

10Potemzanieśligoipochowalipodkrzakaminapustyni Takpostępowaliprzezcałyczaszkażdym,ktoprzyszedł donichiumarłwichkraju.

11ApopewnymczasieSarawysłałaEliezeradoSodomy, abyodwiedziłLotaidowiedziałsię,jakmusiępowodzi 12EliezerudałsiędoSodomyispotkałpewnego mieszkańcaSodomy,którybiłsięzprzybyszem; mieszkaniecSodomyzdjąłzbiedakawszystkiejegoszatyi odszedł.

13IówbiedakwołałdoEliezeraiprosiłgoołaskęz powodutego,comuzrobiłczłowiekSodomy

14Irzekłdoniego:Dlaczegotakpostępujeciezbiednym człowiekiem,któryprzybyłdowaszegokraju?

15AczłowiekzSodomyodpowiedziałEliezerowi, mówiąc:Czytenczłowiekjesttwoimbratem,czyteż mieszkańcySodomyustanowiliciędziśsędzią,żemówisz otymczłowieku?

16Eliezerzaśpopadłwkonfliktzmężemsodomskimz powodubiedakaGdywięcEliezerprzybył,abyodebrać szatybiedakaodmężasodomskiego,pośpieszyłiuderzył Eliezerakamieniemwczoło.

17AkrewobficiepłynęłazczołaEliezeraGdywięców człowiekzobaczyłkrew,chwyciłEliezerairzekł:Dajmi zapłatęmojązato,żepozbyłemsiętejzłejkrwi,którabyła natwoimczole,botakijestzwyczajiprawownaszym kraju

18Eliezerodpowiedziałmu:Zraniłeśmnieiżądaszode mniezapłatyEliezerniechciałsłuchaćsłówczłowieka Sodomy

19CzłowiektenpochwyciłEliezeraizaprowadziłgodo Szakry,sędziegoSodomy,abygoosądził

20Iówczłowiekzwróciłsiędosędziegotymisłowami: Proszęcię,paniemój,takuczyniłtenczłowiek,gdyż uderzyłemgokamieniem,ażkrewpopłynęłamuzczoła,a onniechcemidaćzapłaty

21SędziazaśrzekłdoEliezera:Tenczłowiekmówici prawdę,dajmujegozapłatę,botakijestzwyczajw naszymkraju.Eliezerusłyszałsłowasędziegoipodniósł kamieńiuderzyłsędziego,akamieńtrafiłgowczołoZ czołasędziegoobficiepopłynęłakrewEliezerzaśrzekł: Jeżelitakijestzwyczajwtwoimkraju,todajtemu człowiekowito,cojabymmudał,bototypostanowiłeśi tytopostanowiłeś

22Eliezerzaśzostawiłczłowiekasodomskiegousędziego itenodszedł

23AgdykrólowieElamuprowadziliwojnęzkrólami Sodomy,królowieElamuzdobylicałąwłasnośćSodomyi uprowadziliLotawrazzjegowłasnościąGdydoniesiono otymAbrahamowi,tenposzedłirozpocząłwojnęz królamiElamu,iodebrałimcałąwłasnośćLota,atakże własnośćSodomy

24WtymczasieżonaLotaurodziłamucórkę,aonnazwał jąPaltit,gdyżpowiedział:Bógwybawiłgoicałyjegodom odkrólówElamuAPaltit,córkaLota,dorosłaijedenz mieszkańcówSodomywziąłjązażonę.

25Apewienbiedakprzybyłdomiasta,abyszukać utrzymania,ipozostałwmieściekilkadniWtedywszyscy mieszkańcySodomyogłosili,żewedługswegozwyczaju niedadzątemuczłowiekowianikawałkachlebado jedzenia,dopókiniepadniemartwynaziemięItak uczynili

26APaltith,córkaLota,zobaczyłategoczłowieka leżącegonaulicy,wygłodniałegozgłodu,aniktniechciał mudaćnic,abyutrzymaćgoprzyżyciu,ibyłonjużbliski śmierci

27Iduszajejnapełniłasięlitościądlategoczłowieka,i żywiłagopotajemniechlebemprzezwieledni,adusza owegoczłowiekaożyła

28Gdybowiemwychodziłapowodę,wkładałachlebdo dzbana,agdyprzychodziładomiejsca,gdziebyłżebrak, brałachlebzdzbanaidawałamujeśćTakczyniłaprzez wieledni

29AwszyscymieszkańcySodomyiGomorydziwilisię, jaktenczłowiekmógłwytrzymaćgłódprzeztyledni

30Imówilijedendodrugiego:Tomożebyćtylkoto,żeje ipije,gdyżżadenczłowiekniemożeznosićgłoduprzez tylednianiżyć,jaktenczłowiek,anawetjegotwarznie ulegazmianieTrzechmężówukryłosięwmiejscu,gdzie przebywałówbiedak,abydowiedziećsię,ktoprzyniósł muchlebdojedzenia

31TegodniaPaltit,córkaLota,wybrałasiępowodę, włożyłachlebdodzbanaiposzłanaczerpaćwodydodomu biedaka,wyjęłachlebzdzbanaidałabiedakowi,aongo zjadł

32Atrzejmężczyźniwidzieli,coPaltithzrobiłabiedakowi, irzeklidoniej:Totygowspierałaś,dlategonieumarłz głodu,aniniezmieniłsięjegowygląd,aninieumarłjak inni.

33Wtedytrzejmężowiewyszlizmiejsca,wktórymsię ukrywali,izabraliPaltitaorazchleb,którybyłwręku biedaka.

34WzięliwięcPaltitiprzyprowadzilijąprzedswoich sędziów,acipowiedzieliim:Takuczyniłaitoona dostarczałachlebatemubiedakowi,dlategonieumierał przezcałytenczasTerazwięcoznajmijcienam,jakakara należysiętejkobieciezato,żeprzekroczyłanaszeprawo

35MieszkańcySodomyiGomoryzebralisięirozpalili ogieńnaulicymiastaIwzięlikobietę,iwrzucilijądo ognia,ispłonęłanapopiół.

36AwmieścieAdmażyłapewnakobieta,którejuczynili tosamo

37PewienpodróżnyprzybyłbowiemdomiastaAdma,aby tamprzenocować,zzamiarempowrotudodomurano. Usiadłwięcnaprzeciwkodrzwidomuojcamłodejkobiety, abytampozostać,gdyżsłońcejużzaszło,gdyprzybyłdo tegomiejscaMłodakobietazobaczyłagosiedzącegoprzy drzwiachdomu

38Ipoprosiłją,bydałamusięnapić,aonamu odpowiedziała:Kimtyjesteś?Aonjejodpowiedział:Dziś szedłemdrogąidotarłemtutaj,gdysłońcezaszło,więc zatrzymamsiętunanoc,aranowstanęwcześnieiruszęw dalsządrogę

39Wtedymłodakobietaposzładodomuiprzyniosłatemu człowiekowichlebiwodę,abyjadłipił.

40SprawatadotarładomieszkańcówAdmyionisię zebrali,iprzyprowadzilimłodąkobietęprzedsędziów,aby jąosądzilizatenczyn.

41Sędziazaśrzekł:Wyrokśmiercimusizostaćwydanyna tękobietę,gdyżprzekroczyłanaszeprawoOtowięc,co sięzniądzieje.

42Wtedymieszkańcyowychmiastsięzebralii wyprowadzilimłodąkobietę,inamaścilijąmiodemod stópdogłów,zgodniezpostanowieniemsędziego,i postawilijąprzedrojempszczół,którebyływswoich ulach,apszczołyrzuciłysięnaniąijąużądliły,takżecałe jejciałospuchło

43Amłodakobietakrzyczałazpowodupszczół,lecznikt niezwróciłnaniąuwagianisięnadniąniezlitował,a krzykjejwzniósłsiędonieba

44IrozgniewałsięPannatoinawszystkieuczynkimiast Sodomy,gdyżmiałyonedostatekżywnościipanował wśródnichspokój,amimotoniechciaływspierać biednychipotrzebujących;wowychdniachichzłe uczynkiigrzechystałysięwielkieprzedPanem.

45IposłałPandwóchspośródaniołów,którzyprzyszlido domuAbrahama,abyzniszczyćSodomęijejmiasta

46Aaniołowie,gdyjużnajedlisięinapili,wyszliod wejściadonamiotuAbrahamaiwieczoremdotarlido SodomyLotzaśsiedziałwbramieSodomyGdyichujrzał, wstał,abysięznimispotkaćipokłoniłsiędoziemi.

47Inalegałnanichbardzo,iwprowadziłichdoswego domu,idałimżywność,którązjedli,iprzenocowaliw jegodomu.

48IrzeklianiołowiedoLota:Wstań,wyjdźztegomiejsca, tyiwszyscy,którzydociebienależą,abyśniezostał zgładzonyzpowodunieprawościtegomiasta,gdyżPan zniszczytomiejsce

49IchwycilianiołowiezarękęLota,zarękęjegożonę,za ręcejegodzieciizaręcewszystkich,którzydoniego należeli,iwyprowadziligo,ipostawilipozamiastami

50IrzeklidoLota:Uchodź,ratujswojeżycieIuciekł wrazzewszystkim,codoniegonależało.

51WtedyPanspuściłnaSodomęiGomoręinawszystkie temiastadeszczsiarkiiogniaodPanaznieba

52Izburzyłtemiasta,całąrówninęiwszystkich mieszkańcówmiastorazwszystko,corosłonaziemiAdo, żonaLota,obejrzałasię,abyzobaczyćzniszczeniemiast; litowałasiębowiemnadswymicórkami,którepozostaływ Sodomie,gdyżnieposzłyznią

53Agdysięobejrzała,stałasięsłupemsoliipozostajew tymmiejscuażdodniadzisiejszego

54Awoły,którestałynatymmiejscu,codziennielizały sólażdokończynswoich,aranosólwyrastałananowo;i znowująlizałyażdodniadzisiejszego.

55Lotzaśidwiejegocórki,któreznimpozostały,uciekli ischronilisięwjaskiniAdullam,ipozostalitamprzez pewienczas

56Abrahamwstałwięcrano,abyzobaczyć,cosięstałoz miastamiSodomy.Ispojrzał,aotodymzmiastunosiłsię wgóręjakdymzpieca

57Lotzaśijegodwiecórkipozostaływjaskiniiupiły swegoojcawinem,ispałyznim,bomówiły,żeniemana

ziemiczłowieka,którymógłbywzbudzićznichpotomstwo Sądziłybowiem,żecałaziemiazostałazniszczona.

58Iobcowałyobiezeswymojcem,ipoczęły,iurodziły synów.PierworodnanazwałasynaswegoimieniemMoab, gdyżrzekła:Zojcamojegogopoczęłam;onjestojcem Moabitóważdodniadzisiejszego

59MłodszazaśnazwałaswegosynaBenamiOntojest ojcemsynówAmmonaażdodniadzisiejszego.

60PotemLotidwiejegocórkiodeszlistamtądi zamieszkalipodrugiejstronieJordanuwrazzdwiema swoimicórkamiiichsynamiSynowieLotadorośliiposzli, ipojęlisobieżonyzziemiKanaanImielidzieci,ibyli płodni,irozmnażalisię.

ROZDZIAŁ20

1WowymczasieAbrahamwyruszyłzrówninyMamrei przybyłdokrajuFilistynów,izamieszkałwGerarzeByło towdwudziestympiątymrokupobytuAbrahamawkraju Kanaaniwsetnymrokujegożycia,gdyprzybyłondo GeraruwkrajuFilistynów

2Agdyweszlidokraju,rzekłdoSary,swejżony:Mów, żejesteśmojąsiostrą,jeśliktościęzapyta,abyśmymogli uniknąćnieszczęściamieszkańcówtegokraju

3AgdyAbrahamprzebywałwkrajuFilistynów,słudzy Abimeleka,królaFilistynów,zauważyli,żeSarajest niezwyklepięknaIzapytaliAbrahamaonią,aon odpowiedział:Onajestmojąsiostrą.

4IprzyszlisłudzyAbimelekadoAbimeleka,mówiąc: PewienczłowiekprzybyłzziemiKanaan,abyzamieszkać wtymkraju,amaonsiostrębardzopiękną.

5IusłyszałAbimelechsłowasługswoich,którzy wychwalaliSaręprzednim,iposłałAbimelechswoich sług,aoniprzyprowadziliSarędokróla.

6IprzyszłaSaradodomuAbimeleka,akrólzobaczył,że Sarajestpiękna,ispodobałamusiębardzo

7Wtedyprzystąpiłdoniejirzekłdoniej:Kimjestdla ciebietenczłowiek,zktórymprzyszłaśdonaszegokraju?

ASaraodpowiedziała:Onjestmoimbratemiprzyszliśmy zziemiKanaan,abyzamieszkaćtam,gdziemożemy znaleźćmiejsce

8IrzekłAbimelechdoSary:Otoziemiamojajestprzed tobą.Umieśćswegobratawdowolnejczęścitejziemi, któracisiępodoba,anaszymobowiązkiembędzie wywyższyćgoiwywyższyćponadwszystkieludytej ziemi,bojesttwoimbratem.

9IAbimelechposłałpoAbrahama,aAbrahamprzybyłdo Abimeleka.

10IrzekłAbimelechdoAbrahama:Otorozkazałem,aby cięuczczonowedługtwegoupodobaniazewzględuna twojąsiostręSarę

11IwyszedłAbrahamodkróla,atowarzyszekrólewscy szlizanim

12Wieczorem,zanimludziepołożylisięspać,królsiedział naswoimtronie,agłębokisengoogarnął,ipołożyłsięna tronie,ispałażdorana

13Iśniłomusię,żeaniołPańskiprzyszedłdoniegoz dobytymmieczemwrękuAniołstanąłnadAbimelekiemi chciałgozabićmieczemKrólprzeraziłsięwswoimśniei rzekłdoanioła:Czymzgrzeszyłemprzeciwkotobie,że przychodzisz,abymniezabićswoimmieczem?

14AniołzaśodpowiedziałAbimelekowiirzekł:Oto umieraszzpowodukobiety,którąwczorajprzyprowadziłeś doswegodomu,gdyżjestonamężatką,żonąAbrahama, któraprzyszładotwegodomu.Terazwięczwróćtemu człowiekowijegożonę,gdyżjestonajegożoną.Ajeślijej niezwrócisz,wiedz,żenapewnoumrzesztyiwszyscy, którzydociebienależą

15AtejnocypowstałwielkikrzykwkrajuFilistynów,a mieszkańcykrajuujrzelipostaćmężczyznystojącegoz dobytymmieczemwrękuIuderzyłonmieczem mieszkańcówkraju,iuderzałichnieustannie

16TejżenocyaniołPańskiporaziłcałąziemięFilistynów, atejżenocyinastępnegorankapowstałowielkie zamieszanie

17Izamknęłysięwszystkiełonaiwszystkieichujścia,a rękaPańskabyłanadnimizpowoduSary,żonyAbrahama, którąAbimelechwziąłzażonę

18AranoAbimelekwstałpełenprzerażenia,lękui wielkiegostrachu.Posłałposwoichsługiopowiedziałim swójsenLudziezaśbardzosięprzestraszyli

19Apewienmąż,stojącywśródsługkrólewskich, odpowiedziałkrólowi,mówiąc:Paniekrólu,oddajtę kobietęjejmężowi,gdyżjestonjejmężem,gdyżtosamo przydarzyłosiękrólowiEgiptu,gdytenczłowiekprzybył doEgiptu.

20Aożonieswojejrzekł:Onajestmojąsiostrą,botaki jestjegozwyczaj,gdyprzybywa,abyzamieszkaćwkraju, wktórymjestprzybyszem.

21Faraonposłałiwziąłtękobietęzażonę,alePan sprowadziłnaniegowielkiekary,dopókiniezwróciłtej kobietymężowi.

22Terazwięc,okrólu,dowiedzsię,cosięwczorajwnocy wydarzyłowcałymkrajuPowstałobowiemwielkie poruszenie,wielkibóliżal.Wiemy,żetozpowodu kobiety,którąpojąłeś

23Terazwięczwróćcietękobietęjejmężowi,abynasnie spotkałotosamo,cospotkałofaraona,królaegipskiego,i jegopoddanych,iabyśmyniezginęliAbimelekpospieszył izawołał,ikazałzawołaćSarę,iprzyszłaprzedniego,i kazałzawołaćAbrahama,iprzyszedłprzedniego.

24IrzekłdonichAbimelek:Cotozauczynek,żemówicie, iżjesteściebratemisiostrą,ajawziąłemsobietękobietę zażonę?

25Abrahamodpowiedział:Myślałem,żezpowodumojej żonyponiosęśmierćIwziąłAbimelekowceibydło,sługi iniewolniceoraztysiącsrebrnikówidałjeAbrahamowi,a tenzwróciłmuSarę

26IrzekłAbimelechdoAbrahama:Otocałaziemiaprzed tobą,zamieszkajwniej,gdziekolwieksobiewybierzesz

27AbrahamiSara,jegożona,wyszliodkrólazczciąi szacunkiemizamieszkaliwkrajuGerar

28AwszyscymieszkańcykrajuFilistynówisłudzy królewscynadalcierpielizpowoduplagi,którąaniołzesłał nanichprzezcałąnoczpowoduSary

29WtedyAbimelechposłałpoAbrahamairzekł:Módlsię terazdoPana,Bogaswego,zasługamitwoimi,abyusunął spośródnastęśmiertelność.

30AbrahammodliłsięzaAbimelekaizajegosługi,aPan wysłuchałmodlitwyAbrahamaiuzdrowiłAbimelekai wszystkichjegosług.

ROZDZIAŁ21

1Aoto,poupływierokuiczterechmiesięcypobytu AbrahamawziemiFilistynówwGerarze,Bógnawiedził Sarę.IwspomniałnaniąPan,ipoczęła,iurodziła Abrahamowisyna

2InadałAbrahamsynowi,któregomuurodziłaSara,imię Izaak.

3AbrahamobrzezałswegosynaIzaaka,gdymiałosiem dni,takjakBógnakazałAbrahamowiuczynićswemu potomstwuponimAAbrahammiałstolat,aSara dziewięćdziesiąt,gdyurodziłimsięIzaak

4Chłopiecpodrósłizostałodłączonyodpiersi.Abraham wyprawiłwielkąucztęwdniu,wktórymIzaakzostał odłączonyodpiersi

5ASemiEberorazcałalicznaludnośćkraju,Abimelech, królfilistyński,ijegosłudzy,iPikol,dowódcajegowojska, przyszli,abyjeść,pićiradowaćsięzuczty,którąAbraham wyprawiłwdniuodstawieniaodpiersiswegosynaIzaaka.

6TakżeTerach,ojciecAbrahama,iNachor,jegobrat, przybylizCharanu,oniiwszyscy,którzydonichnależeli, ibardzosięuradowali,gdydowiedzielisię,żeSarze narodziłsięsyn

7IprzyszlidoAbrahama,ijedliipilinauczcie,którą AbrahamwyprawiłwdniuodłączeniaIzaakaodpiersi.

8TerachiNachorradowalisięzAbrahamemipozostaliz nimprzezwieledniwkrajuFilistynów

9WtymczasieumarłSerug,synReu,wpierwszymroku pourodzeniusięIzaaka,synaAbrahama 10AogółdniSerugawynosiłdwieścietrzydzieści dziewięćlat,iumarł.

11WowymczasiedorósłIzmael,synAbrahamaMiałon czternaścielat,gdySaraurodziłaAbrahamowiIzaaka 12ABógbyłzIzmaelem,synemAbrahama.Izmaeldorósł inauczyłsięposługiwaćłukiem,stającsięłucznikiem 13AgdyIzaakmiałpięćlat,siedziałzIzmaelemuwejścia donamiotu.

14WtedyIzmaelprzyszedłdoIzaaka,usiadłnaprzeciw niego,wziąłłuk,naciągnąłgo,włożyłstrzałęizamierzał zabićIzaaka.

15ASarawidziałauczynek,któryIzmaelchciałuczynić jejsynowiIzaakowi,ibardzojątozasmuciłozpowodu syna.PosłałapoAbrahamairzekładoniego:Wypędźtę niewolnicęijejsyna,bojejsynniebędziedziedziczył razemzmoimsynem,botakwłaśniechciałmudziś uczynić.

16AbrahamusłuchałgłosuSaryiwstałwcześnierano,i wziąłdwanaściechlebówibukłakwody,idałHagar,i odesłałjąwrazzjejsynemHagarposzławięczeswoim synemnapustynięimieszkalinapustyniParanwrazz mieszkańcamipustyniIzmaelzaśbyłłucznikiemi mieszkałnapustyniprzezdługiczas.

17Potemonijegomatkaudalisiędoziemiegipskiejitam zamieszkaliAHagarwzięłazEgiptużonędlaswegosyna, anaimięjejbyłoMeriba

18ŻonaIzmaelapoczęłaiurodziłaczterechsynówidwie córki,aIzmael,jegomatka,jegożonaidzieciposzlii wrócilinapustynię

19Rozbiliwięcnamiotynapustyniitammieszkali,i wędrowali,apotemodpoczywalicomiesiącicorok.

20ABógdałIzmaelowitrzody,bydłoinamiotyze względunaAbrahama,ojcajego,iczłowiektenznacznie sięrozmnożył

21Izmaelmieszkałnapustyniiwnamiotach,podróżująci odpoczywającprzezdługiczas,atwarzyswegoojcanie widział

22PopewnymczasieAbrahamrzekłdoSary,swejżony: PójdęzobaczyćmegosynaIzmaela,gdyżbardzopragnęgo zobaczyć,gdyżjużdawnogoniewidziałem

23Abrahampojechałwięcnajednymzeswoich wielbłądównapustynię,abyszukaćswegosynaIzmaela, gdyżusłyszał,żeIzmaelmieszkawnamiocienapustyni wrazzewszystkimi,którzydoniegonależą.

24Abrahamudałsięwięcnapustynięiokołopołudnia dotarłdonamiotuIzmaelaGdywięczacząłsiędopytywać oIzmaela,zastałżonęIzmaelasiedzącąwnamiociez dziećmiNiebyłoznimijednakjejmężaIzmaelaanijego matki

25AbrahamzapytałżonęIzmaela:DokądposzedłIzmael? Aonaodpowiedziała:PoszedłnapolepolowaćAbraham zaśsiedziałjeszczenawielbłądzie,gdyżniechciałzejśćz ziemi,takjakprzysiągłswejżonieSarze,żeniezsiądziez wielbłąda

26IrzekłAbrahamdożonyIzmaela:Córkomoja,dajmi trochęwody,abymmógłsięnapić,bojestemzmęczony podróżą

27ŻonaIzmaelaodpowiedziałaAbrahamowiirzekła:Nie mamyaniwody,anichleba.Pozostaławięcwnamiociei niezauważyłaAbrahamaaniniezapytałago,kimjest

28Onazaśbiłaswojedzieciwnamiocieiprzeklinałaje PrzeklinałatakżeswegomężaIzmaelaiczyniłamu wymówkiAbrahamusłyszałsłoważonyIzmaela skierowanedoswoichdzieciibardzosięrozgniewałi niezadowolony.

29PotemAbrahamzawołałnakobietę,abywyszłado niegoznamiotu,akobietaprzyszłaistanęłanaprzeciw Abrahama,gdyżAbrahamsiedziałjeszczenawielbłądzie.

30IrzekłAbrahamdożonyIzmaela:GdytwójmążIzmael wrócidodomu,powiedzmutesłowa:

31PrzybyłtubardzostaryczłowiekzziemiFilistynów, abycięszukaćOtojegowyglądipostaćNiepytałemgo, kimjestWidzącjednak,żeciętuniema,odezwałsiędo mnietymisłowami:Kiedytwójmąż,Izmael,wróci, powiedzmu,coówczłowiekpowiedział:Kiedywrócisz dodomu,odłóżtengwóźdźznamiotu,którytuumieściłeś, iwbijnajegomiejsceinnygwóźdź.

32AgdyAbrahamdałkobiecieswojepolecenia,odwrócił sięiodjechałnawielbłądzie,zmierzająckudomowi.

33PotemIzmaelpowróciłzpościgu,onijegomatka,i wróciłdonamiotu,ajegożonarzekładoniegotesłowa:

34Pewienbardzostaryczłowiekprzybyłzziemi Filistynów,aotojegowyglądipostawa.Niepytałamgo, kimjest,awidząc,żeniemacięwdomu,rzekłdomnie: Kiedytwójmążwrócidodomu,powiedzmu,co powiedziałstarzec:Odłóżgwóźdźznamiotu,którytu postawiłaś,iwłóżnajegomiejsceinnygwóźdź

35AgdyIzmaelusłyszałsłowaswojejżony,poznał,żeto byłjegoojciec,ażonagonieszanowała

36Izmaelzrozumiałsłowa,któreojciecjegowypowiedział doswejżony,iposłuchałgłosuojca,iodrzuciłtękobietę,a onaodeszła

37PotemIzmaeludałsiędoziemiKanaaniwziąłsobie innążonę,iprzyprowadziłjądoswegonamiotu,do miejsca,wktórymwówczasmieszkał

38ApoupływietrzechlatAbrahamrzekł:Pójdęjeszcze razizobaczęIzmaela,synamego,bojużdawnogonie widziałem

39Wsiadłwięcnawielbłądaiudałsięnapustynię,aokoło południaprzybyłdonamiotuIzmaela.

40PotemzapytałoIzmaela,agdyżonajegowyszłaz namiotu,rzekła:Niemagotu,paniemój,gdyżposzedł polowaćnapoluipaśćwielbłądyAkobietarzekłado Abrahama:Wróć,paniemój,donamiotuizjedzkęschleba, boduszatwojazpewnościąjestzmęczonapodróżą.

41Abrahamrzekłdoniej:Niezatrzymamsię,bospieszę się,abykontynuowaćmojąpodróż,aledajmitrochęwody dopicia,bojestemspragniony.Ikobietapospieszyłasięi pobiegładonamiotuiprzyniosławodęichleb Abrahamowi,ipołożyłaprzednim,inamawiałago,aby jadł.Ijadłipił,isercejegozostałopocieszone,i pobłogosławiłswegosynaIzmaela

42Iskończyłjeść,ibłogosławiłPana,irzekłdożony Izmaela:GdyIzmaelwrócidodomu,powiedzmutesłowa: 43Pewienbardzostaryczłowiekprzybyłtuzkraju Filistynówipytałociebie,leczciętuniebyło Przyniosłemmuchlebiwodę,ijadł,ipił,isercejegosię pocieszyło

44Irzekłdomnietesłowa:Gdytwójmąż,Izmael,wróci dodomu,powiedzmu:Gwóźdźnamiotu,którymasz,jest bardzodobry,nieodsuwajgoodnamiotu

45AgdyAbrahamdokończyłwydawaniepoleceńkobiecie, odjechałdodomuswego,doziemiFilistynów.Agdy Izmaelprzybyłdojegonamiotu,jegożonawyszłamu naprzeciwzradościąiradosnymsercem

46Irzekładoniego:PrzybyłtustarzeczkrajuFilistynów, aotojegowyglądPytałociebie,leczciętuniebyło Wyniosłamwięcchlebiwodę,ijadł,ipił,isercejegosię pocieszyło.

47Irzekłdomnietesłowa:Gdytwójmąż,Izmael,wróci dodomu,powiedzmu:Gwóźdźnamiotu,którymasz,jest bardzodobry,nieodsuwajgoodnamiotu.

48IpoznałIzmael,żetobyłjegoojcieciżejegożonago uczciła,iPanbłogosławiłIzmaelowi

ROZDZIAŁ22

1WtedyIzmaelwstał,zabrałswojążonę,dzieci,bydłoi wszystko,codoniegonależało,iwyruszyłstamtąd,audał siędoswegoojcawkrajuFilistynów.

2AbrahamopowiedziałswemusynowiIzmaelowiotym, coIzmaeluczyniłzpierwszążoną,którąpojął

3IzmaelijegosynowiemieszkalizAbrahamemprzez długiczaswtejkrainie,aAbrahammieszkałdługiczasw krainieFilistynów

4AdniupłynęłyidoszłydodwudziestusześciulatPotem Abrahamijegosłudzyorazwszyscy,którzydoniego należeli,wyruszylizziemiFilistynówiprzenieślisięna wielkąodległość.PrzybyliażdoHebronuitampozostali. SłudzyAbrahamawykopalistudniezwodąAbrahami wszyscy,którzydoniegonależeli,mieszkalinadwodą SłudzyAbimeleka,królaFilistynów,usłyszeliwieść,że

słudzyAbrahamawykopalistudniezwodąwgranicach kraju.

5Iprzyszli,ipokłócilisięzesługamiAbrahama,iograbili ichzwielkiejstudni,którąwykopali.

6AAbimelech,królFilistynów,usłyszałotejsprawiei przybyłzPikolem,dowódcąswegowojska,i dwudziestomaludźmidoAbrahamaAbimelekrozmawiał zAbrahamemoswoichsługach,aAbrahamzganił Abimelekazpowodustudni,którąjegosłudzymuograbili 7IrzekłAbimelechdoAbrahama:JakożyjePan,który stworzyłcałąziemię,żeniesłyszałemoczynie,który słudzymoiuczynilisługomtwoim,ażdodniadzisiejszego 8PotemAbrahamwziąłsiedemjagniątidałje Abimelekowi,mówiąc:Weźje,proszę,zrąkmoich,aby byłydlamnieświadectwem,żetojawykopałemtęstudnię 9IwziąłAbimelechsiedemjagniąt,któredałmuAbraham, gdyżdałmutakżemnóstwobydłaistadIprzysiągł AbimelechAbrahamowicodostudni,dlategonazwałtę studnięBeer-Szeba,botamobajzłożylinaniąprzysięgę. 10ObajzawarliprzymierzewBeer-Szebie,poczym AbimelekiPikol,dowódcaswegowojska,orazwszyscy jegoludziepowrócilidokrajuFilistynów.Abrahamzaśi wszyscy,którzydoniegonależeli,mieszkaliwBeerSzebieprzezdługiczas

11AbrahamzasadziłwBeer-Szebiewielkigajizbudował doniegoczterybramyskierowanenaczterystronyświata, atakżezasadziłwnimwinnicę,takżegdyprzybywałdo Abrahamajakiśpodróżny,mógłwejśćdoktórejkolwiek bramynajegodrodze,tamprzebywać,jeść,pićinasycać się,poczymodchodził

12DomAbrahamabowiembyłzawszeotwartydlasynów ludzkich,którzyprzechodzilitamizpowrotemi przychodzilicodziennie,abyjeśćipićwdomuAbrahama 13AjeśliktośbyłgłodnyiprzyszedłdodomuAbrahama, Abrahamdawałmuchleba,abyjadł,piłinasyciłsięA jeśliktośnagiprzychodziłdojegodomu,Abraham odziewałgowszatywedługwłasnegowyboru,dawałmu srebroizłotoiopowiadałmuoPanu,którygostworzyłna ziemiTakpostępowałAbrahamprzezcałeswojeżycie 14Abrahamzaśijegosynowieorazwszyscy,którzydo niegonależeli,mieszkaliwBeer-Szebieirozbiłnamiotyaż doHebronu

15AbratAbrahama,Nachor,ijegoojciec,iwszyscy, którzydonichnależeli,mieszkaliwCharanie,bonie przybylizAbrahamemdoziemiKanaan 16ANachorowiurodzilisięsynowie,którychmuurodziła Milka,córkaHarana,siostraSary,żonyAbrahama

17Aotoimionatych,którzymusięurodzili:Uz,Buz, Kemuel,Kesed,Chazo,Pildasz,TidlafiBetuelSynów Milkibyłoośmiu,aurodziłaichNachorowi,bratu Abrahama

18ANachormiałnałożnicę,którejnaimiębyłoReuma,a urodziłaonaNachorowitakżeZebacha,Gachasza, TachaszaiMaachę–czterechsynów 19Asynów,którzyurodzilisięNachorowi,byłodwunastu, opróczcórek,atakżedzieci,któreimsięurodziływ Charanie.

20AsynamiUsa,pierworodnegoNachora,byli:Abi, Keref,Gadin,MelusiDebora,ichsiostra 21SynamiBuzabyli:Berachel,Naama,SzewaiMadonu. 22SynamiKemuelabyliAramiRechob

23SynamiKesedabyli:Anamlech,Meszaj,BenoniJifi; synamiChazozaśbyli:Pildasz,MechiiOfer.

24SynamiPildaszabyli:Arud,Chamum,MerediMoloch 25SynamiTidlafabyli:Muszan,KuszaniMutzi.

26AsynamiBetuelabyli:Sechar,Labaniichsiostra Rebeka

27OtorodzinysynówNachora,którzyimsięurodziliw Charanie.Aram,synKemuela,iRechob,jegobrat, wyruszylizCharanuiznaleźlidolinęwkrajunadrzeką Eufrat

28Izbudowalitammiasto,inazwalijeimieniemPetora, synaArama,którebrzmiAram-Naherayim,ażdodnia dzisiejszego.

29SynowieKesedatakżeposzli,abyzamieszkaćgdzieś, gdziemoglibyznaleźćmiejsceIgdyposzli,znaleźlidolinę naprzeciwkoziemiSzinear,itamzamieszkali.

30Izbudowalisobietammiasto,inazwalijeKesed wedługimieniaswegoojca,czylikrajKasdim,ażdodnia dzisiejszego.AKasdimowiemieszkaliwtymkrajuibyli płodni,ibardzosięrozmnożyli

31Terach,ojciecNachoraiAbrahama,poszedłiwziął sobieinnążonę,gdybyłjużstary,aimięjejbyłoPelila. Onapoczęłaiurodziłamusyna,któregonazwałimieniem Zoba

32ATerachżyłdwadzieściapięćlatpourodzeniusię Zoby

33ATerachumarłwtymroku,tojestwtrzydziestym piątymrokupourodzeniusięIzaaka,synaAbrahama.

34AdniTerachabyłodwieściepięćlat,izostał pochowanywCharanie

35Zoba,synTeracha,żyłtrzydzieścilatispłodziłArama, AchlisaiMerika

36Aram,synZoby,synaTeracha,miałtrzyżonyispłodził dwunastusynówitrzycórki.PanzaśdałAramowi,synowi Zoby,bogactwoiposiadłości,atakżemnóstwobydła, trzódistad,imążtenbardzosięrozmnożył

37Aram,synZoby,ijegobrat,icałajegorodzina wyruszylizCharanuiudalisię,abyzamieszkaćgdzieś, gdziemoglibyznaleźćmiejsce,gdyżmajątekichbyłzbyt wielki,abypozostaćwCharanie.Niemoglibowiem pozostaćwCharanierazemzeswoimibraćmi,synami Nachora

38PotemAram,synZoby,wyruszyłzeswoimibraćmii znaleźlidolinęwpewnejodległościodkrajuwschodniego itamzamieszkali

39ZbudowalitamtakżemiastoinazwalijeAram,od imieniaswegonajstarszegobrataItakjestAramZoba,aż dodniadzisiejszego.

40WowychczasachIzaak,synAbrahama,dorastał Abraham,ojciecjego,uczyłgodrogiPańskiej,abypoznał Pana,aPanbyłznim

41AgdyIzaakmiałtrzydzieścisiedemlat,jegobrat Izmaelwędrowałznimwnamiocie

42IzmaelchwaliłsięprzedIzaakiem,mówiąc:Miałem trzynaścielat,gdyPannakazałmemuojcu,abynas obrzezałUczyniłemwedługsłowaPana,które wypowiedziałdomegoojca,ioddałemswojąduszęPanu,i nieprzekroczyłemJegosłowa,któredałmemuojcu

43IzaakodpowiedziałIzmaelowi,mówiąc:Czemusię przedemnąchlubiszzpowodumałejcząstkiciałaswego, którąwziąłeśzeswegociała,jakcinakazałPan?

44JakożyjePan,BógmojegoojcaAbrahama,gdybyPan powiedziałmojemuojcu:WeźswegosynaIzaakaizłóżza niegoofiaręprzedemną,niewstrzymałbymsię,leczz radościąbymsięnatozgodził.

45IusłyszałPansłowa,któreIzaakwypowiedziałdo Izmaela,iwydałosiętodobrewoczachPana,ipostanowił wystawićAbrahamanapróbęwtejsprawie

46Inadszedłdzień,wktórymsynowieBożyprzybylii stawilisięprzedPanemPrzyszedłtakżeszatanzsynami BożymiprzedPana

47IrzekłPandoszatana:Skądprzychodzisz?Aszatan odpowiedziałPanu,mówiąc:Przechadzałemsiępoziemii przechadzałemsięponiej.

48IrzekłPandoszatana:Comaszdomniepowiedziećo wszystkichsynachziemi?AszatanodpowiedziałPanui rzekł:Widziałemwszystkichsynówziemi,którzyTobie służą,iwspominająCię,ilekroćczegośodCiebie potrzebują

49Agdyimdaszto,czegoodciebieżądają,siedzą spokojnie,opuszczającięijużotobieniepamiętają

50CzywidziałeśAbrahama,synaTeracha,który pierwotnieniemiałdzieci,asłużyłciibudowałołtarze, gdziekolwiekprzybył,iskładałnanichofiary,igłosił nieustannieimiętwojewszystkimsynomziemi?

51Ateraz,kiedyurodziłmusięsynIzaak,opuściłcię, wyprawiłwielkąucztędlawszystkichmieszkańcówkrajui zapomniałoPanu

52Bowśródwszystkiego,couczynił,niezłożyłciżadnej ofiary:anicałopalenia,aniofiarypojednania,aniwołu,ani baranka,anikozyzewszystkiego,cozabiłwdniu odstawieniaswegosynaodpiersi.

53Nawetodnarodzeniasynaswegoażdodziś,czyliod trzydziestusiedmiulat,niezbudowałprzedtobąołtarzaani niezłożyłciżadnejofiary,gdyżwidział,żedałeśto,oco prosiłprzedtobą,idlategocięopuścił

54IrzekłPandoszatana:Czyzwróciłeśuwagęnasługę megoAbrahama?Niemabowiemnikogotakiegojakonna ziemiMążtenjestnienagannyiprawyprzedemną, bogobojnyiunikającyzłaJakożyję,gdybymmu powiedział:Przyprowadźswegosynaprzedemną,nie odmówiłbymigo,tymbardziejgdybymmukazałzłożyć przedemnąofiaręcałopalnązeswegostadalubbydła 55IodpowiedziałszatanPanu,mówiąc:Mówwięcteraz Abrahamowitak,jakpowiedziałeś,azobaczysz,czy dzisiajnieprzekroczygranicinieodrzucisłówtwoich

ROZDZIAŁ23

1WowymczasiePanskierowałsłowodoAbrahamatymi słowami:Abrahamie!Aonrzekł:Otojestem 2Irzekłdoniego:Weźsynaswego,jedynegosynaswego, któregomiłujesz,Izaaka,iidźdokrajuMoriaizłóżgotam wofierzecałopalnejnajednejzgór,któracizostanie wskazana,botamujrzyszobłokichwałęPańską 3IrzekłAbrahamdosiebie:Jakżeżmamodłączyćsyna megoIzaakaodSary,matkijego,abygozłożyćwofierze całopalnejprzedPanem?

4IprzyszedłAbrahamdonamiotu,usiadłprzedSarą,żoną swoją,irzekłdoniejtesłowa: 5MójsynIzaakdorósłiodpewnegoczasunieuczyłsię służbydlaswegoBogaJutropójdęizaprowadzęgodo

SemaijegosynaEberaTambędziesięuczyłdrógPana NauczągobowiempoznawaćPanaiwiedzieć,żegdy będziesięnieustanniemodliłprzedPanem,Onmu odpowie.TampoznasposóbsłużeniaPanu,swemuBogu.

6IrzekłaSara:Dobrzepowiedziałeś.Idź,paniemój,i uczyńznim,jakpowiedziałeś,tylkonieodprowadzajgo odemniezbytdalekoiniepozwólmutamzbytdługo przebywać,gdyżduszamojajestzwiązanawjegoduszy.

7IrzekłAbrahamdoSary:Córkomoja,módlmysiędo Pana,Boganaszego,abynamwyświadczyłdobro 8IzabrałaSaraswegosynaIzaaka,ipozostałonuniej całąnocUcałowałagoiuściskała,idawałamupolecenia ażdorana.

9Irzekładoniego:Synumój,jakżeżduszamojamożesię odciebieodłączyć?Icałowałago,iobejmowała,idawała Abrahamowipoleceniacodoniego.

10IrzekłaSaradoAbrahama:Paniemój,proszęcię, zwróćuwagęnasynaswegoiskierujnaniegosweoczy, boniemaminnegosynaanicórkiopróczniego.

11Nieopuszczajgo!Jeślijestgłodny,nakarmgochlebem, ajeślipragnie,napojgowodąNiepozwólmuiśćpieszo anisiedziećnasłońcu.

12Niepozwólmuiśćsamemudrogąiniezmuszajgodo niczego,czegobypragnął,aleuczyńznim,jakcipowie

13IpłakałaSaracałąnocbardzoboleśniezpowoduIzaaka idawałamupoleceniaażdorana

14AranoSarawybrałasobiebardzopięknąiślicznąszatę spośródszat,któremiaławdomu,aktóredałjejAbimelek.

15IubraławnieswegosynaIzaaka,włożyłamunagłowę zawój,anawierzchzawojuumieściładrogikamieńidała imzapasynadrogę,aoniruszyliwdrogę.Izaakposzedłze swymojcemAbrahamem,aniektórzyzichsług towarzyszyliim,abyodprowadzićichzdrogi

16ISaraposzłaznimi,itowarzyszyłaimwdrodze,aby ichpożegnaćAonirzeklidoniej:Wróćdonamiotu

17AgdySarausłyszałasłowasynaswegoIzaaka,bardzo zapłakała.TakżeAbraham,mążjej,płakałznią,aichsyn płakałznimiwielkimpłaczemTakżeci,którzyszliznimi, bardzopłakali

18IchwyciłaSaraswegosynaIzaaka,objęłagowramiona ipłakałarazemznimIrzekłaSara:Ktowie,czy kiedykolwiekjeszczecięzobaczę?

19Ipłakalirazem:Abraham,SaraiIzaakorazwszyscy, którzyimtowarzyszyliwdrodze,płakalirazemznimi PotemSaraodwróciłasięodswegosyna,płaczącgorzko,a wszyscyjejsłudzyiniewolnicewrócilizniądonamiotu.

20AbrahamposzedłzsynemswymIzaakiem,abygo złożyćwofierzeprzedPanem,jakmunakazał.

21Abrahamwziąłwięczesobądwóchmłodzieńców, Izmaela,synaHagar,iEliezera,swegosługę,iposzli razemznimiAgdyszlidrogą,młodzieńcymówilido siebietesłowa:

22IrzekłIzmaeldoEliezera:TerazmójojciecAbraham idziezIzaakiem,abygozłożyćwofierzecałopalnejdla Pana,jakmunakazał

23Agdypowróci,damiwszystko,coposiada,abym odziedziczyłponim,bojestemjegopierworodnym.

24EliezerodpowiedziałIzmaelowiirzekł:Zaprawdę Abrahamodrzuciłcięwrazztwojąmatkąiprzysiągł,że nieodziedziczyszniczegozewszystkiego,coposiada. Komużwięcoddawszystko,coposiada,wrazze

wszystkimiswoimiskarbami,jeśliniemnie,swemusłudze, którybyłemwiernywjegodomu,służyłemmudniemi nocąiczyniłemwszystko,czegoodemnieżądał?Czyżnie zapiszemiposwojejśmiercicałegoswojegomajątku?

25AgdyAbrahamszedłdrogązeswymsynemIzaakiem, przyszedłszataniukazałsięAbrahamowiwpostacibardzo staregoczłowieka,pokornegoiskruszonegonaduchu PodszedłdoAbrahamairzekłdoniego:Czyjesteśgłupi czybezrozumny,żedziśchceszuczynićcośtakiego swemujedynemusynowi?

26Bógbowiemdałcisynawostatnichdniachtwegożycia, wtwojejstarości,atychceszpójśćizabićgodzisiaj, dlategożeniedopuściłsięgwałtu?Ichceszsprawić,by duszatwegojedynegosynazginęłazziemi?

27Czyniewieszinierozumiesz,żetarzeczniemoże pochodzićodPana?BoPanniemożeuczynićczłowiekowi naziemitakiegozła,żebymupowiedzieć:Idźizabijswoje dziecko

28AgdyAbrahamtousłyszał,zrozumiał,żetosłowo szatanausiłowałoodwieśćgooddrogiPańskiejLecz AbrahamnieusłuchałgłosuszatanaIzgromiłgo,także odszedł.

29IpowróciłszataniprzyszedłdoIzaakaUkazałsięmu podpostaciąmłodzieńca,urodziwegoidobrze wyglądającego.

30IprzystąpiłdoIzaakairzekłdoniego:Czyniewieszi nierozumiesz,żetwójstary,głupiojciecdziśbezpowodu wydajecięnarzeź?

31Terazwięc,mójsynu,niesłuchajgoiniezajmujsię nim,botogłupistarzec,atwojacennaduszaipiękna postaćniepowinnyzginąćzpowierzchniziemi.

32IzaakusłyszałtoirzekłdoAbrahama:Czysłyszałeś, ojczemój,cotenczłowiekpowiedział?Takwłaśnie powiedział.

33IodpowiedziałAbrahamsynowiswemuIzaakowi, mówiącmu:Strzeżsięgoiniesłuchajjegosłów,inie poświęcajmuuwagi,botojestszatan,któryusiłujenas dziśodwieśćodprzykazańBożych

34Abrahamjednaknadalgromiłszatanaiszatanodszedł odnich.Awidząc,żeniemożeichprzemóc,ukryłsię przednimiiprzeszedłprzednimidrogąIzamieniłsięw wielkistrumieńwodynadrodzeGdyAbraham,Izaaki dwajjegomłodzieńcydotarlidotegomiejsca,ujrzeli strumieńwielkiipotężnyjakpotężnewody

35Iweszlidopotokuiprzeszliprzezniego,awoda najpierwsięgałaichnóg.

36Weszliwięcgłębiejwpotok,awodasięgałaimażpo szyję,iwszyscysięprzestraszylizpowoduwody.Agdy przechodziliprzezpotok,Abrahamrozpoznałtomiejscei wiedział,żeprzedtemniebyłotamwody

37IrzekłAbrahamdoswegosynaIzaaka:Znamto miejsce,wktórymniebyłoanistrumienia,aniwody.Teraz więctenszatanczynitowszystkoznami,abynasodwieść odprzykazańBożych

38Abrahamzaśzgromiłgotymisłowami:NiechcięPan zgromi,szatanie!Odejdźodnas,bopostępujemywedług przykazańBożych.

39AszatanprzeraziłsięgłosuAbrahamaiodszedłodnich, amiejscetoznówstałosięsuchymlądem,jakbyłona początku.

40IposzedłAbrahamzIzaakiemdomiejsca,któremu Bógwskazał.

41AtrzeciegodniaAbrahampodniósłoczyiujrzałw oddalimiejsce,októrymmuBógpowiedział.

42Iukazałmusięsłupognia,sięgającyodziemidonieba, iobłokchwałynadgórą,achwałaPańskabyławidocznaw obłoku

43IrzekłAbrahamdoIzaaka:Synumój,czywidziszna tejgórze,którąwidzimyzdaleka,to,cojananiejwidzę?

44Izaakodpowiedziałojcuirzekł:Widzę,aotosłupognia iobłok,achwałaPańskawidocznajestnaobłoku

45IAbrahamdowiedziałsię,żejegosynIzaakzostał przyjętyprzezPanajakoofiaracałopalna.

46IrzekłAbrahamdoEliezeraidoIzmaela,synaswego: Czywytakżewidzicieto,comywidzimynagórze,która jestwoddali?

47Aoniodpowiedzieli:„Niewidzimyniclepszegood innychgórziemi”Abrahamwiedział,żePannieprzyjął ich,abyznimiiść,irzekłdonich:„Zostańcietuzosłem,a jaimójsynIzaakpójdziemynatamtągóręitamoddamy pokłonPanu,apotemwrócimydowas”

48EliezeriIsmaelpozostalinatymmiejscu,takjak rozkazałAbraham

49Abrahamwziąłwięcdrewnonaofiaręcałopalnąi włożyłjenaswegosynaIzaaka,aonwziąłogieńinóż,i obajposzlinatomiejsce

50Agdyjechali,rzekłIzaakdoojcaswego:Otowidzętu ogieńidrewno,leczgdziejestbaranek,którymabyć ofiarącałopalnąprzedPanem?

51IrzekłAbrahamsynowiswemuIzaakowi:Panwybrał cię,synumój,abyśzostałofiarącałopalnązamiastbaranka.

52Izaakrzekłdoojcaswego:Uczynięwszystko,cociPan powiedział,zradościąiradościąserca

53IrzekłAbrahamjeszczedoswegosynaIzaaka:Czyjest wsercutwoimjakaśmyślalbopostanowieniewtej sprawie,któreniejestsłuszne?Powiedzmi,proszę,synu mój.Nieukrywajtegoprzedemną,synumój.

54IzaakodpowiedziałswemuojcuAbrahamowiirzekłmu: Ojczemój,jakożyjePanijakożyjetwojadusza,niemaw moimsercunic,cobymnieskłoniłodozboczeniaaniw prawo,aniwlewoodsłowa,którePandociebie wypowiedział

55Anijedenczłonek,aniżadenmięsieńnieporuszyłsię przytym,iniemamwsercużadnejmyślianizłego zamiaruwtejsprawie

56Leczjajestemradosnyipogodnywsercuwtejsprawie imówię:BłogosławionyPan,którymniedziśwybrał, abymbyłofiarącałopalnąprzedJegoobliczem.

57AbrahambardzosięuradowałzesłówIzaakaiposzli dalej,iprzyszlirazemnatomiejsce,októrymPan powiedział

58IAbrahamprzystąpił,abyzbudowaćołtarznatym miejscu;iAbrahampłakał,aIzaakbrałkamienieizaprawę, ażdokończylibudowęołtarza

59Abrahamwziąłwięcdrewnoiułożyłjenaołtarzu,który zbudował

60PotemwziąłswegosynaIzaakaizwiązałgo,ażeby położyćgonadrwach,którebyłynaołtarzu,izabićgo jakoofiaręcałopalnąprzedPanem

61Izaakrzekłdoojcaswego:Zwiążmniemocno,apotem połóżmnienaołtarzu,abymsięnieobróciłinieporuszył,i

abymnieuwolniłsięodsiłynoża,któryuderzyłbywmoje ciało,iniezbezcześciłofiarycałopalnej.IAbrahamtak uczynił

62Izaakrzekłjeszczedoojcaswego:Ojczemój,gdymnie zabijeszispaliszwofierze,zabierzzesobąresztęmoich prochówizanieśjeSarze,mojejmatce,ipowiedzjej:To jestprzyjemnawońIzaakaNiemówjejtegojednak,gdy będziesiedziećprzystudnilubnajakimkolwiek wzniesieniu,abynierzuciłazamnąswejduszyinie umarła

63AAbrahamusłyszałsłowaIzaakaipodniósłgłos,i zapłakał,gdyIzaakwypowiedziałtesłowaIłzyAbrahama popłynęłynasynaswegoIzaaka,aIzaakgorzkopłakałi rzekłdoojca:Pospieszsię,ojczemój,iuczyńzemnąwolę Pana,Boganaszego,jakcinakazał

64IrozradowałosięserceAbrahamaiIzaakazpowodu tego,coimPannakazał;leczokogorzkopłakało,podczas gdysercesięradowało

65PotemAbrahamzwiązałswegosynaIzaakaipostawił gonaołtarzunadrwach,aIzaakwyciągnąłszyjęnaołtarz przedswymojcem,Abrahamzaśwyciągnąłrękę,aby wziąćnóżizabićswegosynanaofiaręcałopalnąprzed Panem

66Wtymczasieaniołowiemiłosierdziastanęliprzed PanemimówiliMuoIzaakutymisłowami:

670Panie,TyjesteśKrólemmiłosiernymi współczującymnadwszystkim,costworzyłeśwniebieina ziemi,iTywszystkopodtrzymujesz.Dajwięcokupi odkupieniezaswegosługęIzaaka,zmiłujsięizmiłujnad AbrahamemijegosynemIzaakiem,którzydzisiajpełnią Twojeprzykazania.

68Czywidziałeś,Panie,jakIzaak,synAbrahama,sługa Twój,zostałzwiązanynarzeźjakzwierzę?Niechwięc teraz,Panie,ogarnieichTwojalitość.

69WtymczasieukazałsięPanAbrahamowiizawołałna niegoznieba,irzekłdoniego:Niepodnośrękinachłopca inieczyńmuniczłego,boterazwiem,żeboiszsięBoga, czyniąctoiniewzbraniającsiędaćmiswegosyna,swego jedynegosyna

70AAbrahampodniósłoczyispojrzał,aotobaran uwikłanyrogamiwzaroślachTobyłbaran,któregoPan Bógstworzyłnaziemiwdniu,wktórymuczyniłziemięi niebo.

71OdtegobowiemdniaPanprzygotowałtegobaranana ofiaręcałopalnązamiastIzaaka

72AbaranszedłkuAbrahamowi,gdygoszatanpochwycił izaplątałjegorogiwzarośla,abyniemógłiśćku Abrahamowi,aAbrahamniemógłzabićswegosyna.

73AAbraham,widzącbaranazbliżającegosiędoniego,a szatangopowstrzymywał,poprowadziłgoiprzyprowadził przedołtarzIrozwiązałwiązaniesynaswegoIzaaka,i postawiłnajegomiejscubarana.Abrahamzabiłbaranana ołtarzuizłożyłgowofierzezamiastsynaswegoIzaaka 74IpokropiłAbrahamkrwiąbaranaołtarz,izawołał:To niechbędziepoliczonezakrewmojegosynaprzedPanem 75Awszystko,coAbrahamwtymczasieczyniłprzy ołtarzu,wołałimówił:Tojestwmiejscumojegosynai niechtodziśbędzieuznaneprzedPanemzamiejsce mojegosynaIAbrahamdokończyłcałąsłużbęprzy ołtarzu,asłużbazostałaprzyjętaprzedPanemipoczytana,

jakbybyławykonanaprzezIzaakaIPanbłogosławił Abrahamowiijegopotomstwuwtymdniu.

76IprzyszedłszatandoSary,iukazałsięjejwpostaci starca,bardzopokornegoicichego,podczasgdyAbraham byłjeszczezajętyskładaniemofiarycałopalnejprzed Panem

77Irzekłdoniej:Czyżniewiesz,coAbrahamuczyniłdziś ztwoimjedynymsynem?WziąłbowiemIzaaka,zbudował ołtarz,zabiłgoizłożyłgowofierzenaołtarzuIzaak płakałipłakałprzedojcemswoim,lecztenniespojrzałna niegoinieulitowałsięnadnim

78Iszatanpowtórzyłtesłowa,iodszedłodniejASara usłyszaławszystkiesłowaszatanaiwyobraziłasobie,że jesttojakiśstarzecspośródsynówludzkich,którzybyliz jejsynemiprzyszli,iopowiedzielijejterzeczy

79ISarapodniosłagłos,ipłakała,igorzkopłakałaz powoduswegosyna;irzuciłasięnaziemię,irzuciłaproch nagłowę,irzekła:„Osynumój,synumójIzaaku,obytoja umarładzisiajzamiastciebie”.Ipłakaładalej,irzekła: „Bolejęnadtobą,synumój,synumójIzaaku,obytoja umarładzisiajzamiastciebie”

80Aonadalejpłakałairzekła:Żalmiciebie,żecię wychowałamiwychowałam;terazradośćmojawżałobę potobiesięprzemieniła,ja,któratęskniłamzatobą, płakałamimodliłamsiędoBoga,ażcięurodziłamw dziewięćdziesiątymrokużycia;aterazsłużyłaśdziśzanóż iogień,abyjązłożyćwofierze

81Ajapocieszamsiętobą,synumój,żetojestsłowoPana, bowypełniłeśrozkazswegoBogaKtóżbowiemmoże przestąpićsłowonaszegoBoga,wktóregorękujestdusza każdejżywejistoty?

82Sprawiedliwyjesteś,Panie,Bożenasz,bowszystkie dziełaTwojesądobreisprawiedliweBoijaradujęsięze słowaTwojego,któreśnakazał,ichociażokomojegorzko płacze,toisercemojesięraduje

83ISarapołożyłagłowęswąnapiersijednejzeswoich służebnic,istałasięnieruchomajakkamień.

84Potemwstałaizasięgałainformacji,ażdotarłado HebronuWypytywaławszystkich,którychspotykałana drodze,leczniktniemógłjejpowiedzieć,cosięstałozjej synem

85IprzyszłazeswymisłużącymiisługamidoKireat-Arba, czyliHebronu,ipytałaoswegosyna.Pozostałatam, podczasgdywysłałaniektórezeswoichsług,abyszukały, dokądposzedłAbrahamzIzaakiemPoszłyszukaćgodo domuSemaiEbera,leczniemogłygoznaleźć.Szukały więcpocałymkraju,leczgotamniebyło

86IotoszatanprzyszedłdoSarywpostacistarca,stanął przedniąirzekłdoniej:Kłamstwocimówiłem,bo AbrahamniezabiłswegosynaionnieumarłAgdy usłyszałatęwieść,jejradośćzpowodusynastałasiętak wielka,żejejduszawyszłazradości;umarłaizostała przyłączonadoswegoludu

87AgdyAbrahamzakończyłswojąsłużbę,wróciłze swymsynemIzaakiemdoswychsług,wyruszyliiposzli razemdoBeer-Szeby,apotemwrócilidodomu 88AbrahamszukałSary,leczniemógłjejznaleźć.Zaczął więcwypytywaćoniąipowiedzianomu:Doszłaażdo Hebronu,abywasobojeszukać,dokądściebyli,botakjej powiedziano.

89AbrahamiIzaakudalisiędoniejdoHebronuigdy odkryli,żenieżyje,podnieśligłosigorzkonadnią zapłakaliIzaakzaśpadłnatwarzmatkiipłakałnadnią, mówiąc:Omatkomoja,matkomoja,jakżeśmnieopuściła idokądposzłaś?O,jakżeśmnieopuściła!

90AbrahamiIzaakpłakalibardzo,awszyscyichsłudzy płakalirazemznimizpowoduSaryIopłakiwalijąbardzo iciężko.

ROZDZIAŁ24

1ASarażyłastodwadzieściasiedemlat,gdyumarła Abrahamzaśpowstałprzedśmiercią,abyszukaćgrobudla swojejżony,SaryPotemposzedłiprzemówiłdosynów Cheta,mieszkańcówkraju,tymisłowami:

2Jestemuwasprzybyszemiosiedleńcemwwaszejziemi. Dajcieminawłasnośćgróbwwaszejziemi,abymmógł pochowaćmojązmarłąsprzedoczumoich

3WtedysynowieChetarzeklidoAbrahama:Otoziemiata jestprzedtobą;pochowajswojązmarłą,wybierającnasze groby,gdyżniktnieodmówicipochowaniaswojejzmarłej 4IrzekłdonichAbraham:Jeżelisięnatozgadzacie,to idźcieiwstawciesięzamnąuEfrona,synaZochara,i poprośgo,abymidałjaskinięMachpela,któraznajdujesię nakrańcujegopola,ajająodniegokupięzatyle,ile zażąda

5EfronmieszkałwśródsynówCheta,aoniposzlii wezwaligo,aonprzyszedłprzedAbrahama.Efronrzekł doAbrahama:Ototwójsługaspełniwszystko,czego zażądaszAbrahamodpowiedział:Nie,alekupięjaskinięi pole,któreposiadaszzacenę,abystałysięnazawsze posiadłościągrobu

6Efronodpowiedziałirzekł:Otopoleijaskiniasąprzed tobą,daj,cokolwiekzechcesz.AAbrahamrzekł:Tylkoza pełnąwartośćkupięjeztwojejrękiizrękitych,którzy wchodządobramytwegomiasta,izrękitwegopotomstwa nazawsze.

7AgdyEfroniwszyscyjegobraciatousłyszeli,Abraham odważyłEfronowiczterystasyklówsrebra,któremiałw rękachEfroniwrękachwszystkichswoichbraci.Abraham zaśspisałtęsprawę,atakżepoświadczyłjączterema świadkami

8Aotoimionaświadków:Amigal,synAbisznyChetyty, Adichorom,synAszunachaChiwwity,Abdon,syn AchiramaGomeryty,Bakdil,synAbudiszaCydonity 9Abrahamwziąłwięcksięgęzakupówiumieściłjąw skarbcachswoichAotosłowa,któreAbrahamnapisałw księdze: 10Żejaskiniaipole,któreAbrahamkupiłodEfrona Chetytyiodjegopotomstwaorazodtych,którzywyszliz jegomiasta,iodichpotomstwanazawsze,mająbyć nabytkiemdlaAbrahama,jegopotomstwaitych,którzy wyszlizjegolędźwi,naposiadaniegrobunawieki;i przyłożyłdotegopieczęć,ipoświadczyłtoświadkami

11Apoleijaskinia,którananimbyła,icałetomiejsce zostałypowierzoneAbrahamowiijegopotomstwuponim, synomCheta;otojestononaprzeciwMamrewHebronie, którejestwziemiKanaan

12PotemAbrahampochowałtamswojążonęSarę,a miejscetoiwszystkiejegogranicestałysięwłasnością Abrahamaijegopotomstwajakomiejscepochówku

13AbrahampochowałSaręzprzepychem,jakprzystałona pochówekkrólów.Pochowanojąwpięknychi wytwornychszatach

14AprzyjejmarachstaliSem,jegosynowieEberi Abimelech,atakżeAnar,AszkoliMamre,azajejmarami szliwszyscymożnikraju

15AgdySaramiałastodwadzieściasiedemlat,umarła, Abrahampogrążyłsięwwielkiejiciężkiejżałobiei odprawiałobrzędyżałobneprzezsiedemdni

16AwszyscymieszkańcykrajupocieszaliAbrahamai jegosynaIzaakazpowoduSary

17Agdyminęłydniżałoby,Abrahamwyprawiłswego synaIzaaka,któryudałsiędodomuSemaiEbera,aby uczyćsiędrógPanaiJegonaukAbrahampozostałtam trzylata

18WtedyAbrahamiwszyscyjegosłudzywyruszylii poszli,iwrócilidoBeer-SzebyAbrahamiwszyscyjego słudzypozostaliwBeer-Szebie

19AwrokunastępnymzmarłAbimelech,królfilistyński. Miałstodziewięćdziesiąttrzylatawchwiliśmierci Abrahamudałsięwięczeswoimludemdokraju Filistynówipocieszyłcałydomorazwszystkieswojesługi, poczymwróciłiposzedłdodomu

20ApośmierciAbimelekamieszkańcyGeraruwzięlijego synaBenmalika,którymiałzaledwiedwanaścielat,i położyligonamiejscujegoojca

21InazwanogoAbimelekiemwedługimieniajegoojca, gdyżtakibyłunichzwyczajwGerarze.IAbimelechzostał królemzamiastswegoojcaAbimelekaizasiadłnajego tronie

22WowychdniachumarłtakżeLot,synHarana,w trzydziestymdziewiątymrokużyciaIzaakaWszystkich dni,któreprzeżyłLot,byłostoczterdzieścilat,iumarł

23AotosynowieLota,którzymusięurodzilizjegocórek: imiępierworodnejbrzmiałoMoab,aimiędrugiejBenami

24PotemdwajsynowieLotaposzliiwzięlisobieżonyz ziemiKanaan,iurodziłyimsiędzieci.SynamiMoababyli: Ed,Majon,TarsiKanwil,czterejsynowieCisąojcami synówMoabaażdodniadzisiejszego

25IwszystkierodzinysynówLotaudałysię,aby zamieszkaćtam,gdzienapotkały,bobyłypłodnii rozmnożyłysiębardzo

26Poszliwięcizbudowalisobiemiastawkraju,wktórym mieszkali,inazwalimiasta,którezbudowali,swoimi własnymiimionami

27ANachor,synTeracha,brataAbrahama,umarłw owychdniach,wczterdziestymrokużyciaIzaakaA Nachormiałstosiedemdziesiątdwalata,poczymumarłi zostałpochowanywCharanie

28AgdyAbrahamusłyszał,żebratjegoumarł,bardzosię zasmuciłiopłakiwałbrataprzezdługiczas

29AbrahamzaśzawołałEliezera,swegosługęgłównego, abymuwydałrozporządzeniadotyczącedomuswegoTen przyszedłistanąłprzednim

30IrzekłmuAbraham:Otojestemstaryinieznamdnia śmiercimojej,gdyżposunąłemsięwdniachTerazwięc wstań,wyjdźiniebierzżonydlasynamegoztegomiejsca iztejziemi,spośródcórekKananejczyków,wśródktórych mieszkamy

31Aleidźdomojejziemi,domojejojczyzny,iweź stamtądżonędlamojegosynaAPan,Bógniebaiziemi,

któryzabrałmniezdomumojegoojcaiprzyprowadził mnienatomiejsce,irzekłdomnie:Potomstwutwemu damtęziemięwdziedzictwonawieki,Onpośleswojego aniołaprzedtobąiposzczęścitwojejsprawie,abyśznalazł żonędlamojegosynazmojejrodzinyizdomumojego ojca

32IodpowiedziałsługaswemupanuAbrahamowi, mówiąc:Otopójdędotwojejojczyznyidodomutwego ojcaistamtądwezmężonędlatwegosynaJeślijednakta kobietaniezechcepójśćzemnądotejziemi,czymam zabraćtwegosynazpowrotemdoziemi,wktórejsię urodziłeś?

33IrzekłAbrahamdoniego:Uważaj,abyśnie przyprowadzałtuponowniesynamego,boPan,przed którymsłużę,pośleaniołaswegoprzedtobąisprawi,że pójdzieszdobrze.

34IEliezeruczynił,jakmuAbrahamrozkazał,iprzysiągł Abrahamowi,panuswemu,wtejsprawieEliezerwstałi wziąłdziesięćwielbłądówspośródwielbłądówswegopana orazdziesięciuludzispośródsługswegopanaiwyruszyli doCharanu,miastaAbrahamaiNachora,abysprowadzić żonędlaIzaaka,synaAbrahama.Agdyichniebyło, AbrahamposłałdodomuSemaiEbera,acisprowadzili stamtądjegosynaIzaaka

35Izaakwróciłdodomuswegoojca,doBeer-Szeby,a EliezerijegoludzieprzybylidoCharanuZatrzymalisięw mieście,przywodopojuKazałonswoimwielbłądom uklęknąćprzywodzieitampozostały.

36WtedyEliezer,sługaAbrahama,modliłsiętymi słowami:BożeAbrahama,panamojego,poślijmnie, proszę,dziśszybkoiokażłaskępanumojemu,abyśdziś wybrałżonędlasynapanamojegozjegorodziny

37IwysłuchałPangłosuEliezeraprzezwzglądnaswego sługęAbrahama.PrzypadkiemspotkałcórkęBetuela,syna Milki,żonyNachora,brataAbrahamaIprzyszedłEliezer dojejdomu

38Eliezeropowiedziałimowszystkichswoichsprawachi otym,żejestsługąAbrahama,aonibardzosięzniego cieszyli

39IwszyscybłogosławiliPana,którysprawiłto,idalimu Rebekę,córkęBetuela,zażonędlaIzaaka

40Adziewczynatamiałabardzopięknywygląd,była dziewicą,aRebekamiaławówczasdziesięćlat.

41Betuel,Labanijegosynowiewyprawiliucztętejnocy, aEliezerijegoludzieprzyszli,jedli,piliicieszylisiętam tejnocy.

42AEliezerwstałranowrazzludźmi,którzymu towarzyszyli,izawołałcałydomBetuela,mówiąc: Wyprawciemnie,abymposzedłdomojegopanaOnizaś wstaliiwyprawiliRebekęijejpiastunkęDeborę,córkę Usa,idalijejsrebroizłoto,sługiisłużące,i pobłogosławiliją.

43IwyprawiliEliezerazjegoludźmiSłudzyzaśzabrali Rebekę,onzaśposzedłiwróciłdoswegopanadoziemi Kanaan

44IzaakwziąłRebekęizostałajegożonąIwprowadziłją donamiotu.

45Izaakmiałczterdzieścilat,gdypojąłzażonęRebekę, córkęswegostryjaBetuela

ROZDZIAŁ25

1WtymczasieAbraham,będącjużstary,pojąłsobie znowużonę,anaimięjejbyłoKetura,zziemiKanaan 2IurodziłamuZimrana,Jokszana,Medana,Midiana, JiszbakaiSzuacha–sześciusynów.SynamiZimranabyli: Abihen,MolichiNarim

3SynamiJokszanabyli:SzebaiDedan,synamiMedana zaś:Amida,Joab,Gochi,ElizeusziNothach;synami Midianazaśbyli:Efa,Efer,Chanoch,AbidaiEldaa 4SynamiJiszbakabyli:Makiro,BeyoduaiTator 5SynamiSzuachabyli:Bildad,Mamdad,MunaniMeban WszyscyonisąrodzinamisynówKetury,kobiety Kananejki,którąurodziłaAbrahamowiHebrajczykowi.

6Abrahamzaśodesłałwszystkichtychludziiobdarował ichdarami,aoniodeszliodjegosynaIzaaka,aby zamieszkaćgdzieś,gdziemoglibyzamieszkać.

7Iwszyscyoniudalisięwgórynawschódizbudowali sobiesześćmiast,wktórychmieszkająażdodnia dzisiejszego.

8LeczsynowieSzebyiDedana,synowieJokszana,wraz zeswymisynami,niemieszkalizeswymibraćmiwswoich miastach,leczwędrowaliiobozowaliwkrajachina pustyniachażdodniadzisiejszego

9SynowieMidianu,synaAbrahama,udalisięnawschód odkrajuKusziznaleźlitamdużądolinęwkrainie wschodniej;pozostalitamizbudowalimiasto,imieszkali wnim;tojestkrajMidianu,ażdodniadzisiejszego 10AMidianzamieszkałwmieście,którezbudował,oni pięciujegosynóworazwszyscy,którzydoniegonależeli

11AotoimionasynówMidianuwedługnazwichmiast: Efa,Efer,Chanoch,AbidaiEldaa.

12SynamiEfybyli:Methach,Meszar,AwiiTzanua,a synamiEfera:Efron,Zur,AliruniMedin,asynami Chanocha:Reuel,Rekem,Azi,AloszubiAlad.

13SynamiAbidybyli:Chur,Melud,Kerury,Molchi,a synamiEldaibyli:Miker,Reba,MalchijaiGabolOto imionaMidianitówwedługichrodzin.Apóźniejrodziny MidianitówrozprzestrzeniłysiępocałejkrainieMidian 14OtodziejeroduIzmaela,synaAbrahama,któregoHagar, niewolnicaSary,urodziłaAbrahamowi.

15Izmaelwziąłsobieżonęzziemiegipskiej,aimięjej byłoRiba,tosamoznaczyMeriba

16ARibaurodziłaIzmaelowiNebajota,Kedara,Adbeela, MibsamaiichsiostręBosmat

17IzmaelporzuciłswążonęRibę,aonaodeszłaodniegoi wróciładoEgiptu,dodomuswegoojca,itammieszkała, gdyżbyłabardzozławoczachIzmaelaiwoczachjego ojcaAbrahama.

18PotemIzmaelwziąłsobieżonęzziemiKanaan,ana imięjejbyłoMalchutUrodziłamuonaNiszmę,Dumę, Masę,Chadada,Temę,Jetura,NafiszaiKedmę

19OtosynowieIzmaelaitakiesąichimiona:dwunastu książątwedługichnarodówArodzinyIzmaelapóźniejsię rozprzestrzeniły,aIzmaelzabrałswojedzieciicały majątek,któryzyskał,atakżeduszeswoichdomownikówi wszystkich,którzydoniegonależeli,iposzlizamieszkać tam,gdziemoglibyznaleźćmiejsce.

20Iposzli,izamieszkalibliskopustyniParan,aich siedzibarozciągałasięodChawiliażdoSzur,któreleży naprzeciwEgiptu,gdyidziesiękuAsyrii.

21Izmaelijegosynowiemieszkaliwtymkraju,rodziłyim siędzieci,bylipłodniibardzosięrozmnożyli.

22AotoimionasynówNebajota,pierworodnegoIzmaela: Mend,Send,Majon.SynamizaśKedarabyli:Alyon, Kezem,ChamadiEli.

23SynamiAdbeelabyli:ChamadiJabin,asynami Mibsama:Obadiasz,EbedmelechiJuszOtorodziny synówRiby,żonyIzmaela.

24SynamiMiszmy,synaIzmaela,byli:Szamua,Zekarion iObed;synamiDumyzaśbyli:Kezed,Eli,Machmadi Amed

25SynamiMasybyli:Melon,MulaiEbidadon;synami Chadadabyli:Azur,MinzariEbedmelech;synamiTemy byli:Seir,SadoniJakol

26SynamiJeturabyli:Merit,Jaisz,AlyoiPachot;synami Nafiszabyli:Ebed-Tamed,AbijasafiMir;synamiKedmy byli:Kalip,TachtiiOmirCibylisynamiMalchut,żony Izmaela,wedługichrodzin

27OtorodzinyIzmaelitówwedługichpokoleń.Mieszkali oniwkrajach,wktórychzbudowalisobiemiasta,ażdo dniadzisiejszego

28ARebeka,córkaBetuela,żonaIzaaka,synaAbrahama, byławowychdniachniepłodnainiemiałapotomstwa IzaakmieszkałzeswoimojcemwziemiKanaan,aPanbył zIzaakiem.Arpachszadzaś,synSema,synaNoego,umarł wowychdniach,wczterdziestymósmymrokużycia IzaakaWszystkichdni,któreArpachszadprzeżył,było czterystatrzydzieściosiemlat,iumarł.

ROZDZIAŁ26

1AwpięćdziesiątymdziewiątymrokużyciaIzaaka,syna Abrahama,Rebeka,żonajego,byłajeszczeniepłodna 2IrzekłaRebekadoIzaaka:Zaprawdę,słyszałam,panie mój,żetwojamatka,Sara,byłaniepłodnawswych czasach,dopókipanmójAbraham,twójojciec,niemodlił sięzaniąiniepoczęłazniego.

3TerazwięcwstańitymódlsiędoBoga,aOnwysłucha twojejmodlitwyiwspomninanasprzezswoje miłosierdzie.

4IzaakodpowiedziałswejżonieRebece,mówiąc: AbrahamjużprosiłmniedoBoga,abymrozmnożyłjego potomstwo,terazwięctaniepłodnośćmusidotknąćnasz twegopowodu

5WtedyRebekarzekładoniego:Wstańityterazimódl się,abyPanwysłuchałtwojejmodlitwyidałmi potomstwoIzaakwysłuchałsłówswejżonyIzaakijego żonawstaliiudalisiędokrainyMoria,abysiętammodlić iszukaćPanaAgdydotarlinatomiejsce,Izaakwstałi modliłsiędoPanazpowoduswejżony,gdyżbyła niepłodna

6Izaakrzekł:Panie,Bożeniebaiziemi,któregodobroći miłosierdzienapełniająziemię,któryzabrałeśmegoojcaz domujegoojcaizmiejscajegourodzeniai przyprowadziłeśgodotejziemi,ipowiedziałeśmu: Potomstwutwemudamtęziemię!Iobiecałeśmu,i oznajmiłeśmu:Rozmnożępotomstwotwojejakgwiazdy naniebieijakpiasekmorski,niechsięterazsprawdzą twojesłowa,którepowiedziałeśdomegoojca

7BoTyjesteśPanem,Bogiemnaszym,kuTobie zwróconesąnaszeoczy,abyśdałnampotomstwoludzkie,

jaknamobiecałeśBoTyjesteśPanem,Bogiemnaszym,a oczynaszezwróconesątylkokuTobie.

8IwysłuchałPanmodlitwyIzaaka,synaAbrahama,iPan dałmusięubłagać,iRebeka,żonajego,poczęła.

9Apoupływieokołosiedmiumiesięcydziecizaczęłysię wjejłoniezmagać,aonabardzocierpiała,żebyłanimi zmęczona,irzekładowszystkichkobiet,którewówczas byływkraju:Czywamsięprzydarzyłocośpodobnegojak mnie?Aonejejodpowiedziały:Nie

10Irzekładonich:Dlaczegojestemsamawśród wszystkichkobiet,któresąnaziemi?Iposzładokrainy Moria,abyszukaćPanawtejsprawieUdałasięteżdo SemaijegosynaEbera,abyichwypytaćotęsprawęiaby onirównieższukaliPanawtejsprawiedotyczącejjej

11IprosiłaAbrahama,abysiędowiedziałodPanao wszystkim,cojąspotkało.

12IwszyscypytaliPanaotęsprawę,aoniprzynieślijej słowoodPanaipowiedzielijej:Dwojedziecijestwtwoim łonie,aznichpowstanądwanarody.Jedennaródbędzie silniejszyoddrugiego,awiększybędziesłużyłmłodszemu 13Agdynadszedłczasjejporodu,uklękłaiotowjejłonie byłybliźnięta,takjakjejPanzapowiedział.

14Iwyszedłpierwszysyn,całyczerwony,jakpłaszcz włochaty,iwszyscymieszkańcykrajunazwaligoEzaw, bomówili:Tenzostałukończonyjużodłonamatki.

15PotemprzyszedłjegobratichwyciłEzawazapiętę; dlategonazwanogoJakub

16AIzaak,synAbrahama,miałsześćdziesiątlat,gdyich zrodził

17Agdychłopcydoroślidopiętnastegorokużycia, zaczęliprzebywaćwtowarzystwiemężczyzn.Ezawbył człowiekiemprzebiegłymipodstępnym,atakże doświadczonymmyśliwymwpolu,Jakubzaśbył człowiekiemdoskonałymimądrym,mieszkającymw namiotach,pasącymtrzodyiuczącymsięprawPanaoraz przykazańojcaimatki

18Izaakisynowiejegodomumieszkalizojcemswoim AbrahamemwziemiKanaan,takjakimBógnakazał

19PotemIzmael,synAbrahama,poszedłzeswoimi synamiiwszystkim,codonichnależało,iwrócilitamdo krainyChawila,itammieszkali

20AwszyscysynowienałożnicAbrahamaposzlii zamieszkaliwkrainiewschodniej,gdyżAbrahamodesłał ichodswegosynaidałimdary,aoniposzli

21Abrahamoddałwszystko,comiał,swemusynowi Izaakowiiwszystkieswojeskarby.

22Idałmurozkaz,mówiąc:Czyniewieszinierozumiesz, żePanjestBogiemnaniebieinaziemi,aopróczNiegonie mainnego?

23Onmniewyprowadziłzdomumojegoojcaizmiejsca mojegourodzenia,dałmiwszystkierozkoszeziemi, wyrwałmniezradyniegodziwych,bowNimpokładałem ufność

24Iprzyprowadziłmnienatomiejsce,iwyzwoliłmniez UrKasdimIrzekłdomnie:Potomstwutwemudam wszystkieteziemie,aonijeodziedziczą,jeślibędą przestrzegaćmoichprzykazań,moichustawimoichpraw, którecinakazałemiktóreimbędęnakazywał

25Terazwięc,synumój,słuchajgłosumojegoi przestrzegajprzykazańPana,Bogatwego,którecidałem.

Niezbaczajzdrogiprawejaniwprawo,aniwlewo,aby dobrzedziałosiętobieitwoimsynompotobienawieki. 26PamiętajocudownychdziełachPanaioJegodobroci, którąnamokazał,gdynaswyrwałzrękinaszychwrogówi gdyPan,Bógnasz,sprawił,żewpadliwnaszeręce. Przestrzegajwięcterazwszystkiego,cocinakazałem,inie odstępujodprzykazańBogatwego,iniesłużnikomu innemuopróczNiego,abydobrzesiędziałotobiei potomstwutwemupotobie

27NauczajsynówswoichiswojepotomstwoprawPanai przykazańJego,wskażimdrogęprostą,którąmają postępować,abydobrzeimsiępowodziłonawieki

28Izaakodpowiedziałojcuswemuirzekłmu:Conakazał mójPan,touczynięinieodstąpięodprzykazańPana, Bogamojego,będęprzestrzegałwszystkiego,comi nakazał.IbłogosławiłAbrahamswemusynowiIzaakowii swoimsynomIuczyłAbrahamJakubaprawPanaiJego dróg

29WtymwłaśnieczasieumarłAbraham,wpiętnastym rokużyciaJakubaiEzawa,synówIzaakaAbrahammiał stosiedemdziesiątpięćlatiumarłZostałprzyłączonydo swegoluduwsędziwości,sędziwyisytydni,ajego synowie,IzaakiIzmael,pochowaligo

30AgdymieszkańcyKanaanuusłyszeli,żeAbraham umarł,przyszliwszyscy,ichkrólowie,książętaiwszyscy ichludzie,abypochowaćAbrahama

31AwszyscymieszkańcyziemiHaraniwszystkierodziny domuAbrahama,wszyscyksiążętaimożnowładcyoraz synowieAbrahamaznałożnic,wszyscyprzybyli,gdy usłyszeliośmierciAbrahama,iodwdzięczylisię Abrahamowizajegołaskę,ipocieszylijegosynaIzaaka,i pochowaliAbrahamawjaskini,którąkupiłodEfrona Chetytyijegosynów,abymiećgonawłasnośćjako miejscepochówku.

32AwszyscymieszkańcyKanaanuiwszyscy,którzyznali Abrahama,opłakiwaliAbrahamaprzezcałyrok,a mężczyźniikobietyopłakiwaligo.

33Awszystkiemałedzieciiwszyscymieszkańcykraju płakalizpowoduAbrahama,boAbrahambyłdobrydla nichwszystkichisprawiedliwywobecBogailudzi.

34Iniepowstałżadenczłowiek,którybysiębałBogatak jakAbraham,gdyżonbałsięBogaswegoodmłodości swojejisłużyłPanu,ipostępowałwedługwszystkichJego drógprzezcałeswojeżycie,oddzieciństwaażdodnia swojejśmierci

35APanbyłznimiwybawiłgoodradyNimrodaijego ludu,agdytenprowadziłwojnęzczteremakrólamiElamu, pokonałich.

36IprzyprowadziłwszystkiedzieciziemidosłużbyBożej, inauczyłichdrógPańskich,isprawił,żepoznaliPana

37Izałożyłgaj,izasadziłwnimwinnicę,awswym namiociezawszeprzygotowywałpokarminapójdlatych, którzyprzechodziliprzeztenkraj,abymoglisięnasycićw jegodomu

38ItakPanBógwybawiłcałąziemięzewzględuna Abrahama

39ApośmierciAbrahamabłogosławiłBógjegosynowi Izaakowiijegosynom,aPanbyłzIzaakiem,takjakbyłz jegoojcemAbrahamemIzaakbowiemprzestrzegał wszystkichprzykazańPana,jaknakazałmujegoojciec

AbrahamNiezboczyłaninaprawo,aninalewozprawej drogi,którąnakazałmujegoojciec.

ROZDZIAŁ27

1AEzawwowymczasie,pośmierciAbrahama,często wybierałsięwpole,abypolować

2ANimrod,królBabilonu,tensam,którynazywałsię Amrafel,takżeczęstowyruszałzeswoimiludźmina polowaniewpoluiprzechadzałsięzeswoimiludźmiw chłodziednia

3ANimrodobserwowałEzawaprzezwszystkiedni,gdyż wsercuNimrodazrodziłasięzazdrośćprzeciwkoEzawowi przezwszystkiedni

4PewnegodniaEzawwybrałsięnapole,abypolować,i spotkałNimrodaspacerującegopopustynizdwoma swoimiludźmi

5Awszyscyjegomocarzeijegoludbyliznimnapustyni, leczoddalilisięodniegonapewnąodległośćirozeszlisię wróżnychkierunkach,abypolowaćEzawzaśukrywałsię przedNimrodemiczyhałnaniegonapustyni

6ANimrodijegoludzie,którzyznimbyli,nieznaligo. CzęstoteżNimrodijegoludzieprzechadzalisiępopolu, gdybyłochłodniej,abydowiedziećsię,gdziejegoludzie polująnapolu.

7ANimrodidwajjegoludzie,którzymutowarzyszyli, przyszlinamiejsce,wktórymbyli,gdyEzawnagle wyskoczyłzeswegoukrycia,dobyłmieczaipośpieszył, pobiegłdoNimrodaiodciąłmugłowę

8IstoczyłEzawzaciętąwalkęzdwomaludźmi,którzy bylizNimrodem.Gdyzawołalidoniego,Ezawzwróciłsię kunimizabiłichmieczem

9AwszyscymocarzeNimroda,którzyopuściligo,aby udaćsięnapustynię,usłyszeliwołaniezdalekai rozpoznaligłosytychdwóchmężówPobiegliwięc,aby dowiedziećsię,cobyłoprzyczyną,gdyznaleźliswego królaidwóchmężów,którzymutowarzyszyli,leżących martwychnapustyni

10AgdyEzawujrzałmocarzyNimrodanadchodzącychz daleka,uciekłiwtensposóbocalał.Ezawzabrałteżcenne szatyNimroda,któreojciecNimrodaprzekazałNimrodowi idziękiktórymNimrodpanowałwcałymkraju,ipobiegł,i ukryłjewswoimdomu.

11Ezawwziąłwięcteszatyipobiegłdomiastazpowodu ludziNimrodaPrzybyłdodomuswegoojcazmęczonyi wyczerpanywalką.Byłjużbliskiśmiercizesmutku,gdy zbliżyłsiędoswegobrataJakubaiusiadłprzednim 12IrzekłdoswegobrataJakuba:„Otoumrędziś,apoco mipierworodztwo?”JakubpostąpiłmądrzezEzawemw tejsprawieiEzawsprzedałJakubowiswojepierworodztwo, botakuczyniłPan

13AdziałEzawawjaskininapoluMachpela,który AbrahamkupiłodsynówChetajakowłasnośćjako cmentarz,równieżEzawsprzedałJakubowi,aJakubkupił towszystkoodswegobrataEzawazacenę,jakąmu zapłacono

14Jakubopisałtowszystkowksiędzeipoświadczyłto świadkami,izapieczętowałją,ipozostałaonawrękach Jakuba

15AgdyumarłNimrod,synKusza,jegoludziepodnieśli go,przyprowadziliipochowaliwjegomieścieA

wszystkichdni,któreprzeżyłNimrod,byłodwieście piętnaścielat,poczymumarł.

16Adni,wktórychNimrodpanowałnadludemtejziemi, byłystoosiemdziesiątpięćlat.IzginąłNimrododmiecza Ezawawhańbieipogardzie,apotomstwoAbrahama sprowadziłonaniegośmierć,takjakwidziałweśnie 17ApośmierciNimrodajegokrólestwopodzieliłosięna wieleczęści,awszystkieteczęści,nadktórymipanował Nimrod,zostałyzwróconeodpowiednimkrólomkraju, którzyodzyskalijepośmierciNimroda,awszyscyludziez domuNimrodaprzezdługiczasbyliniewolnikami wszystkichinnychkrólówkraju

ROZDZIAŁ28

1Awowychdniach,pośmierciAbrahama,wowymroku PansprowadziłciężkigłódnaziemięGdygłódszalałw ziemiKanaan,IzaakpostanowiłudaćsiędoEgiptuz powodugłodu,takjakuczyniłjegoojciecAbraham.

2TejżenocyukazałsięPanIzaakowiirzekłdoniego:Nie idźdoEgiptu,alewstańiidźdoGeraru,doAbimeleka, królafilistyńskiego,ipozostańtam,ażustaniegłód.

3IzaakwstałiposzedłdoGeraru,takjakmuPanrozkazał, ipozostałtamcałyrok

4AgdyIzaakprzybyłdoGeraru,mieszkańcykraju zauważyli,żeRebeka,jegożona,jestbardzopięknaI zapytaliIzaakaojegożonę,aonodpowiedział:Tomoja siostra,gdyżbałsięmówić,żejestjegożoną,aby mieszkańcykrajuniezabiligozjejpowodu

5WtedyksiążętaAbimelekaposzliichwalilikobietęprzed królem,leczonimnieodpowiedziałiniezwróciłuwagina ichsłowa

6Leczgdyusłyszał,żeIzaaknazwałjąswojąsiostrą,król zachowałtowsobie.

7AgdyIzaakprzebywałjużtrzymiesiącewtymkraju, Abimelekspojrzałprzezoknoizobaczył,aotoIzaakbawił sięzRebeką,swojążoną.Izaakbowiemmieszkałw zewnętrznymdomunależącymdokróla,takżedomIzaaka znajdowałsięnaprzeciwkodomukrólewskiego

8IrzekłkróldoIzaaka:Cóżeśnamuczynił,mówiąco swojejżonie:Onajestmojąsiostrą?Jakżełatwomógłby któryśzmożnychluduzniąwspółżyć,awtedy sprowadziłbyśnanaswinę.

9IzaakrzekłdoAbimeleka:Obawiałemsiębowiem,żenie umręzpowodumojejżony,dlategopowiedziałem:Ona jestmojąsiostrą.

10WtymczasieAbimelechwydałrozkazwszystkim swoimksiążętomimożnym,abywzięliIzaakaijegożonę Rebekęiprzyprowadziliichprzedkróla

11Królrozkazał,abyubraliichwszatykrólewskieikazali imjeździćpoulicachmiasta,iwołaliprzednimipocałym kraju:„Ototenczłowiekiotojegożona;ktokolwiek dotknietegoczłowiekalubjegożony,poniesieśmierć” Izaakwróciłzżonądopałacukrólewskiego,aPanbyłz Izaakiem,którystalesiępowiększałiniczegomunie brakowało

12APansprawił,żeIzaakznalazłłaskęwoczach Abimelekaiwoczachwszystkichswoichsług,aAbimelek czyniłdobrzeIzaakowi,boAbimelekpamiętało przysiędzeiprzymierzu,któreistniałomiędzyjegoojcem aAbrahamem

13IrzekłAbimelechdoIzaaka:Otocałaziemiajestprzed tobą;mieszkajtam,gdziecisiętowydadobre,ażwrócisz doswojejziemiIdałAbimelechIzaakowipola,winnicei najlepszączęśćziemiGerar,abyobsiewał,żąłijadłpłody ziemi,ażprzeminądnigłodu.

14Izaakobsiałowąziemięiwowymrokuotrzymał stokrotnyplon,aPanmubłogosławił

15Iczłowiektenstałsięwielki,takżeposiadałtrzodyi stada,iwielkąliczbęsług

16Agdydnigłoduprzeminęły,ukazałsięIzaakowiPani rzekłdoniego:Wstań,wyjdźztegomiejscaiwróćdo swojejziemi,doziemiKanaanIzaakwstałiwróciłdo HebronuwziemiKanaan,oniwszyscy,którzydoniego należeli,jakmurozkazałPan

17Potem,wowymroku,którybyłosiemnastymrokiem życiaJakubaiEzawa,umarłSzelach,synArpachszada. Wszystkichdni,któreprzeżyłSzelach,byłoczterysta trzydzieścitrzylataiumarł

18WtymczasieIzaakposłałswegomłodszegosyna JakubadodomuSemaiEbera,atennauczyłsięprawa PanaJakubpozostałwdomuSemaiEberaprzez trzydzieścidwalata.NatomiastEzaw,jegobrat,nie poszedł,gdyżniechciałiść,ipozostałwdomuswegoojca wziemiKanaan

19Ezawpolowałnieustannienapolach,abyzdobyćto,co mógłupolowaćTakczyniłEzawprzezcałyczas 20AEzawbyłmężempodstępnymiprzebiegłym, polującymnasercaludzkieizwodzącymich.Ezawbył mężemdzielnymnapoluizbiegiemczasuudałsię,jak zwykle,napolowanieDotarłażdopólSeir,tojestEdomu 21IpozostałwkrainieSeir,polującnapoluprzezroki czterymiesiące

22IujrzałEzawwkrainieSeircórkępewnegoczłowieka Kananejskiego,aimięjejbyłoJehudit,córkaBeeriego, synaEfera,zroduCheta,synaKananejskiego

23IwziąłjąEzawzażonę,iprzybyłdoniejCzterdzieści latmiałEzaw,gdyjąpojął,iprzyprowadziłjądoHebronu, dokrainyswegoojca,itamzamieszkał

24Istałosięwowychdniach,wstodziesiątymrokużycia Izaaka,tojestwpięćdziesiątymrokużyciaJakuba,wtym rokuumarłSem,synNoegoSemmiałsześćsetlatw chwiliswojejśmierci

25AgdySemumarł,Jakubwróciłdoojcaswego,do Hebronu,któryjestwziemiKanaan

26AwpięćdziesiątymszóstymrokużyciaJakuba,gdy przybyliludziezHaranu,doniesionoRebeceojejbracie Labanie,synuBetuela

27ŻonaLabanabowiembyławowychdniachniepłodnai nierodziładzieci,atakżeżadnazjegoniewolnicnie rodziłamudzieci

28APanwspomniałpotemnaAdinę,żonęLabana,i poczęłaiurodziładwiecórki.InazwałLabanimiona swoichcórek:starszejLea,amłodszejRachel

29AludzieciprzyszliiopowiedzielitoRebeceARebeka bardzosięcieszyła,żePannawiedziłjejbrataiżema dzieci

ROZDZIAŁ29

1Izaak,synAbrahama,zestarzałsięipodupadłwlatach,a oczyjegozpowodustarościstałysięciężkie,takżenie mógłwidzieć

2WowymczasieIzaakzawołałswegosynaEzawairzekł: Weź,proszę,swojąbroń,swójkołczaniswójłuk,wstańi idźnapoleiupolujmijakąśzwierzynę,iprzyrządźmi smacznąpotrawę,iprzynieśmiją,abymzjadłiabymmógł cipobłogosławić,zanimumrę,bojużsięzestarzałemi osiwiałem

3IEzawtakuczyniłWziąłwięcswojąbrońiwyszedłw pole,abyupolowaćzwierzynę,wedługzwyczaju,i przyniósłjąojcu,zgodniezjegopoleceniem,abymu pobłogosławił.

4ARebekausłyszaławszystkiesłowa,któreIzaakmówił doEzawa,ipospieszyła,izawołałaswegosynaJakuba,i rzekła:TakmówiłtwójojciecdotwegobrataEzawa,itak słyszałamPospieszsięwięcipowiedzcito,cocipowiem 5Wstań,idź,proszę,dotrzodyiprzynieśmidwadorodne koźlęta,ajaprzyniosęsmacznemięsodlatwegoojca.Ty zaśprzyniesieszsmacznemięso,abyzjadł,zanimtwójbrat wrócizpolowania,abytwójojciecciępobłogosławił

6Jakubpospieszyłiuczyniłtak,jakmumatkanakazała: przygotowałsmacznąpotrawęizaniósłjąojcu,zanim jeszczeEzawwróciłzpościgu

7IzaakrzekłdoJakuba:Kimjesteś,synumój?Aonrzekł: JestemtwoimpierworodnymEzawemUczyniłem,jakmi kazałeśWstańwięc,proszęcię,ijedzzmojego upolowanegozwierzęcia,abyduszatwojamogłami błogosławić,takjakmipowiedziałeś

8Izaakwstał,jadłipił,isercejegozostałopocieszone,i pobłogosławiłJakuba,aJakubodszedłodojcaswego.A gdyIzaakpobłogosławiłJakuba,atenodszedłodniego, otoEzawpowróciłzpolowaniazpolaOntakże przyrządziłsmacznąpotrawęiprzyniósłjąojcuswemu, abyjązjadłiabygopobłogosławił 9IzaakzapytałEzawa:„Ktoupolowałzwierzynęi przyniósłmijąprzedtwoimprzybyciem,ikomu pobłogosławiłem?”Ezawdowiedziałsię,żejegobrat Jakubtakpostąpił,izapłonąłgniewemEzawanaswego brataJakuba,żetentakpostąpiłwobecniego.

10IrzekłEzaw:CzyżniesłusznienazywasięJakub? Dwukrotniemniebowiemwyparł:zabrałmoje pierworództwo,aterazzabrałmojebłogosławieństwo.I EzawbardzopłakałAgdyIzaakusłyszałgłospłaczącego synaswegoEzawa,rzekłdoEzawa:Cóżmamzrobić,synu mój?Twójbratprzyszedłpodstępnieizabrałtwoje błogosławieństwoEzawzaśznienawidziłswegobrata Jakubazpowodubłogosławieństwa,któredałmujego ojciec,izapłonąłprzeciwkoniemuwielkimgniewem 11JakubbardzosiębałswegobrataEzawaipowstał,i uciekłdodomuEbera,synaSema,iukryłsiętamz powoduswegobrata.Jakubmiałsześćdziesiąttrzylata, gdywyszedłzziemiKanaanzHebronuCzternaściezaślat ukrywałsięwdomuEberazpowoduswegobrataEzawai tamuczyłsiędrógPanaiJegoprzykazań 12AgdyEzawzobaczył,żeJakubuciekłiuniknąłgo,iże Jakubpodstępnieuzyskałbłogosławieństwo,wtedyEzaw bardzosięzasmuciłirozgniewałsięnaswegoojcaimatkę Wstał,wziąłswojążonęiodszedłodswegoojcaimatkido krainySeir,itamzamieszkał.TamteżEzawujrzałkobietę spośródcórekChetytów,imieniemBosmat,córkęElona

Chetyty,iwziąłjązażonęopróczswojejpierwszejżony,i nazwałjąAda,mówiąc,żewowymczasie błogosławieństwoodniegoodeszło

13EzawmieszkałwkrainieSeirsześćmiesięcy,nie widzącswegoojcaiswejmatki.PotemEzawwziąłswoje żony,wyruszyłiwróciłdokrainyKanaanObieswoje żonyumieściłwdomuswegoojcawHebronie

14ŻonyEzawadrażniłyIzaakaiRebekęswymi uczynkamiirozdrażniałyichNiechodziłybowiem drogamiPana,leczsłużyłybogomswegoojca, drewnianymikamiennym,wedługtego,czegonauczyłich ojciecByłyonegorszeodswegoojca

15Iposzliwedługzłychpragnieńsercswoich,składali ofiaryipalilikadzidłoBaalowi,aIzaakiRebekamielitego dość

16IrzekłaRebeka:Znudziłomisiężyciemojezpowodu córekChetytówJeżeliJakubweźmiesobiezażonęjednąz córekChetytów,któresącórkamitejziemi,topocomi życie?

17WowymczasieAda,żonaEzawa,poczęłaiurodziła musynaEzawnazwałwięcurodzonegomusynaElifaz Miałonbowiemsześćdziesiątpięćlat,gdygourodziła.

18WowychdniachumarłIzmael,synAbrahama,w sześćdziesiątymczwartymrokużyciaJakubaIzmael przeżyłstotrzydzieścisiedemlat,poczymumarł.

19AgdyIzaakusłyszał,żeIzmaelumarł,opłakiwałgoi lamentowałnadnimprzezwieledni

20Agdyminęłoczternaścielat,odkądJakubzamieszkałw domuEbera,zapragnąłodwiedzićswegoojcaimatkęI przybyłdodomuswegoojcaimatkiwHebronieEzawzaś wowymczasiezapomniałotym,coJakubmuuczynił, zabierającmuwówczasbłogosławieństwo

21AgdyEzawujrzałJakubawracającegodoojcaimatki, przypomniałsobie,coJakubmuzrobił,ibardzosięna niegorozgniewał,iszukałsposobu,żebygozabić 22AIzaak,synAbrahama,byłjużstaryipodeszływ latach.IrzekłEzaw:Terazzbliżasięczasśmiercimojego ojcaAkiedyumrze,zabijęmojegobrataJakuba 23IdoniesionootymRebece,którapospieszyłaiposłała poswegosynaJakuba,irzekłamu:Wstań,idźiuciekajdo CharanudomojegobrataLabana,ipozostańtamprzez jakiśczas,ażprzeminiegniewtwojegobratanaciebie,i wtedywrócisz.

24WtedyIzaakzawołałJakubairzekłdoniego:Niebierz sobieżonyspośródcórekKanaanu,botaknakazałnam naszojciecAbrahamzgodniezesłowemPana,któremu dał,mówiąc:PotomstwutwemudamtęziemięJeślitwoi synowiezachowająprzymierze,któreztobązawarłem,toi Jadotrzymamtwoimsynomtego,cociprzyrzekłem,iich nieopuszczę

25Terazwięc,synumój,posłuchajgłosumojegoi wszystkiego,cocinakazuję,iniebierzsobieżonyspośród córekKanaanuWstań,idźdoCharanu,dodomuBetuela, ojcatwojejmatki,iweźsobiestamtądżonęspośródcórek Labana,bratatwojejmatki

26Uważajwięc,abyśniezapomniałoPanu,Bogutwoim, iowszystkichJegodrogachwkraju,doktóregoidziesz,i abyśniezwiązałsięzludemtegokraju,nieposzedłza marnościąinieopuściłPana,Bogaswego

27Agdyprzyjdzieszdokraju,abytamsłużyćPanu,nie odstępujaninaprawo,aninalewooddrogi,którąci nakazałemiktórejsięnauczyłeś

28NiechajBógWszechmogącysprawi,żeznajdzieszłaskę woczachnarodówziemi,abyśmógłtamznaleźćżonę wedługswegowyboru,dobrąiprawąwdrogachPańskich 29NiechBógudzielitobieitwemupotomstwu błogosławieństwaojcatwegoAbrahamaiuczynicię płodnym,irozmnożycię,iobyśstałsięlicznymludemw kraju,doktóregoidziesz,iniechBógsprawi,żewrócisz dotegokraju,kraju,wktórymmieszkałtwójojciec,z dziećmiiwielkimbogactwem,zradościąizadowoleniem 30IzaakdokończyłwydawaniepoleceńJakubowii błogosławiłgo,idałmuwieledarów,wrazzesrebremi złotem,ipozwoliłmuodejśćJakubusłuchałojcaswegoi matki,ucałowałich,wstałiposzedłdoPaddan-Aram.Miał zaśJakubsiedemdziesiątsiedemlat,gdywyszedłzziemi KanaanzBeer-Szeby

31AgdyJakubodszedł,abyudaćsiędoCharanu,Ezaw zawołałswegosynaElifazairzekłmupotajemnie:Teraz śpieszsię,weźmieczwrękęiścigajJakuba,wyprzedzgo nadrodzeiczyhajnaniego,izabijgomieczemswoimw jednejzgór,izabierzwszystko,codoniegonależało,i wróć

32AElifaz,synEzawa,byłmężemżwawymiwprawnym wposługiwaniusięłukiem,takjaknauczyłgoojciec;był teżznanymmyśliwymwpoluidzielnymmężem

33Elifazuczyniłtak,jakmunakazałojciec.AmiałElifaz wówczastrzynaścielatPowstałwięcElifaz,poszedłi zabrałzesobądziesięciubraciswejmatkiiruszyłwpościg zaJakubem.

34IszedłzaJakubem,iczyhałnaniegonagranicyziemi Kanaan,naprzeciwmiastaSychem

35AJakubujrzał,żeElifazijegoludziegościgają,i zatrzymałsięwmiejscu,doktóregozdążał,aby dowiedziećsię,cotojest,gdyżniewiedział,ocochodzi Elifazzaśdobyłmieczairuszyłnaprzód,onijegoludzie, wstronęJakubaAJakubrzekłdonich:Cowamjest,żetu przyszliścieicoznaczy,żeścigaciewaszemiecze?

36ElifazzbliżyłsiędoJakubaiodpowiedziałmu,mówiąc: Takminakazałmójojciec,dlategoteraznieodstąpięod rozkazów,któremidałmójojciecAgdyJakubzobaczył, żeEzawnakazałElifazowiużyciesiły,Jakubzbliżyłsięi błagałElifazaijegoludzi,mówiącmu:

37Otowszystko,comamicodalimimójojciecimoja matka,weźtosobieiodejdźodemnie,iniezabijajmnie,a niechcitobędziepoczytanezasprawiedliwość

38APansprawił,żeJakubznalazłłaskęwoczachElifaza, synaEzawa,ijegoludziUsłuchalionigłosuJakubainie zabiligoElifazzaśijegoludziezabraliwszystko,co należałodoJakuba,łączniezesrebremizłotem,które przywiózłzesobązBeer-Szeby;niezostawilimunic.

39ElifazijegoludzieodeszliodniegoiwrócilidoEzawa doBeer-SzebyOpowiedzielimuwszystko,coimsię przydarzyłowsprawieJakuba,ioddalimuwszystko,co zabraliJakubowi

40EzawrozgniewałsięnaswegosynaElifazainaludzi swoich,którzyznimbyli,żeniezabiliJakuba

41AoniodpowiedzieliEzawowiirzekli:PonieważJakub prosiłnaswtejsprawie,abyśmygoniezabijali,przeto zlitowaliśmysięnadnimizabraliśmywszystko,codo

niegonależało,iprzynieśliśmydociebieEzawzaśwziął całesrebroizłoto,któreElifazzabrałJakubowi,iumieścił jewswoimdomu

42GdyEzawzobaczył,żeIzaakpobłogosławiłJakubowii dałmutakieprzykazanie:Niebierzsobieżonyspośród córekKanaanu,iżecórkiKanaanusązłewoczachIzaaka iRebeki, 43PotemudałsiędodomuswegostryjaIzmaelaioprócz starszychswoichżonwziąłzażonęMachlat,córkęIzmaela, siostręNebajota

ROZDZIAŁ30

1IwyruszyłJakub,idącdalejswojądrogądoCharanu,i doszedłażdogóryMoria,itamspędziłnocwpobliżu miastaLuz.TejnocyukazałsiętamJakubowiPanirzekł doniego:JajestemPan,BógAbrahamaiBógIzaaka,ojca twegoZiemię,naktórejleżysz,oddajętobieipotomstwu twemu.

2AotoJajestemztobąibędęcięstrzegł,dokądkolwiek pójdziesz,irozmnożętwojepotomstwojakgwiazdyna niebie,isprawię,żewszyscytwoiwrogowieupadnąprzed tobą,agdybędąztobąwalczyć,nieprzemogącię,i sprowadzęcięzpowrotemdotegokrajuzradością,z dziećmiiwielkimbogactwem.

3IobudziłsięJakubzesnu,ibardzosięuradował widzeniem,któremiał,inazwałtomiejsceBetel 4IJakubpodniósłsięzowegomiejscabardzouradowany, agdyszedł,nogijegoczułysięlekkiezradościiposzedł stamtąddokrainysynówWschodu,apotempowróciłdo Charanuiusiadłprzystudnipasterza.

5Iznalazłtamludzi,którzyszlizCharanu,abypaśćswoje trzodyJakubzaśzapytałich,aonimuodpowiedzieli: JesteśmyzCharanu.

6Irzekłdonich:CzyznacieLabana,synaNachora?Aoni odpowiedzieli:Znamygo,aotojegocórkaRachelaidzie, abypaśćtrzodęswegoojca.

7GdyOnjeszczeznimirozmawiał,nadeszłaRachela, córkaLabana,abypaśćowceojcaswego,gdyżbyła pasterką.

8AgdyJakubujrzałRachelę,córkęLabana,brataswej matki,pobiegł,pocałowałjąipodniósłgłos,izacząłpłakać 9JakubpowiedziałRacheli,żejestsynemRebeki,siostry jejojcaRachelapobiegłaiopowiedziałatoojcuJakubzaś płakał,gdyżniemiałniczesobą,comógłbyprzynieśćdo domuLabana.

10AgdyLabanusłyszał,żeprzybyłsynjegosiostry, Jakub,pobiegł,ucałowałgoiuściskał,wprowadziłgodo domuidałmuchleba,aonjadł 11IopowiedziałJakubLabanowi,comuuczyniłjegobrat EzawicomuuczyniłjegosynElifazwdrodze 12JakubprzebywałwdomuLabanaprzezjedenmiesiąc. JadłipiłwdomuLabana,apotemLabanrzekłdoJakuba: Powiedzmi,jakabędzietwojazapłata,bojakmożeszmi służyćzadarmo?

13Labanniemiałsynów,tylkocórki,ajegoinneżonyi niewolnicewowychdniachbyłyjeszczeniepłodne.Oto imionacórek,któreurodziłamujegożonaAdina:starsza nazywałasięLea,amłodszaRachelaLeamiałałagodne oczy,Rachelazaśbyłapięknaiurocza,iJakubjąkochał.

14IrzekłJakubdoLabana:Będęcisłużyłsiedemlatza Rachelę,twojąmłodszącórkę.ILabanprzystałnato,i JakubsłużyłLabanowisiedemlatzaRachelę,córkęswoją 15AwdrugimrokupobytuJakubawCharanie,tojestw siedemdziesiątymdziewiątymrokużyciaJakuba,wtym rokuzmarłEber,synSemaMiałonczterystasześćdziesiąt czterylatawchwiliśmierci

16AgdyJakubusłyszał,żeEberumarł,bardzosię zasmuciłiopłakiwałgoprzezwieledni

17AwtrzecimrokupobytuJakubawCharanie,Bosmat, córkaIzmaela,żonyEzawa,urodziłamusyna,iEzaw nazwałgoReuel

18AwczwartymrokupobytuJakubawdomuLabana, PannawiedziłLabanaiwspomniałnaniegozewzględuna JakubaIurodzilimusięsynowiePierworodnymbyłBeor, drugimAlib,atrzecimChorasz.

19APandałLabanowibogactwoisławę,synówicórki,a człowiektenbardzosięwzbogaciłdziękiJakubowi

20AJakubwowychdniachsłużyłLabanowiprzy wszelkiejpracywdomuinapolu,abłogosławieństwo Panaspoczywałonawszystkim,conależałodoLabanaw domuinapolu.

21AwpiątymrokuumarławziemiKanaanJehudit,córka Beeriego,żonaEzawa,aniemiałasynów,tylkocórki

22Aotoimionacórek,któreurodziłaEzawowi:starsza nazywałasięMarcit,amłodszanazywałasięPutt 23AgdyJehudytaumarła,Ezawpowstałiposzedłdo Seiru,abypolowaćwpolu,jakmiałwzwyczaju.IEzaw mieszkałwkrainieSeirprzezdługiczas

24WszóstymrokuEzawwziąłsobiezażonę,oprócz swychpoprzednichżon,Achlibę,córkęZebeonaChiwwity, isprowadziłjądoziemiKanaan

25AAchlibamapoczęłaiurodziłaEzawowitrzechsynów: Jisraela,JaalaanaiKoracha.

26WowychdniachwziemiKanaanwybuchłspórmiędzy pasterzamiEzawaapasterzamimieszkańcówziemi Kanaan,gdyżbydłoidobytekEzawabyłyzbytliczne,aby mógłpozostaćwziemiKanaan,wdomuswegoojca,a ziemiaKanaanniemogłagowyżywićzpowodujego bydła.

27AgdyEzawzobaczył,żejegokłótniazmieszkańcami ziemiKanaansięwzmaga,powstałizabrałswojeżony, swoichsynówiswojecórkiorazwszystko,codoniego należało,atakżebydło,któreposiadał,icałyswójmajątek, którynabyłwziemiKanaan,iodszedłodmieszkańcówtej ziemidoziemiSeir.Ezawiwszystko,codoniegonależało, zamieszkałowziemiSeir

28OdczasudoczasuEzawodwiedzałswegoojcaiswą matkęwziemiKanaanEzawzawierałmałżeństwaz Chorytami,acórkiswojeoddawałsynomSeira,Choryty 29StarszązaśswącórkęMarzitdałAna,synowiZebeona, brataswejżony,aPutadałAzarowi,synowiBilhana ChorytyEzawzamieszkałwięcnagórzewrazzeswymi synamiibylipłodni,irozmnożylisię

ROZDZIAŁ31

1WsiódmymrokusłużbaJakuba,którąsłużyłLabanowi, dobiegłakońcaWtedyJakubrzekłdoLabana:Dajmi mojążonę,bodnimojejsłużbysięwypełniły.ILabantak

uczyniłZwołaliwięcLabaniJakubwszystkich mieszkańcówowejmiejscowościiwyprawiliucztę.

2WieczoremzaśLabanprzyszedłdodomu,apotem przyszedłtamJakubiuczestnicywesela.Labanzgasił wszystkieświatła,którebyływdomu.

3IrzekłJakubdoLabana:Czemunamtoczynisz?A Labanodpowiedział:Takijestunaszwyczajwtymkraju

4PotemLabanwziąłswącórkęLeęiprzyprowadziłjądo Jakuba,atenprzyszedłdoniej,aJakubniewiedział,żeto jestLea

5IdałLabancórkęswojąLeę,niewolnicęswojąZilpę,za niewolnicę

6Awszyscyludzienauczciedowiedzielisię,coLaban uczyniłJakubowi,leczniepowiedzieliotymJakubowi

7TejnocyprzyszliwszyscysąsiedzidodomuJakuba,jedli ipili,iradowalisię,igraliprzedLeąnatamburynachiw tańcach,iodpowiadaliprzedJakubem,Heleą,Heleą 8Jakubusłyszałichsłowa,leczniezrozumiałich znaczenia.Pomyślałjednak,żemożetakijestzwyczajw tymkraju

9AsąsiedzimówilitesłowaprzedJakubemwnocy,i wszystkieświatła,którebyływdomuLabanatejnocy, zgasły

10Arano,gdynastałdzień,Jakubzwróciłsiękuswojej żonieizobaczył,żetobyłaLea,którależałanajegołonie. IrzekłJakub:Ototerazwiem,comówilisąsiedziwczoraj wnocy:Helea,mówili,ajaniewiedziałem 11IzawołałJakubLabanairzekłmu:Cóżeśmiuczynił?

PrzecieżsłużyłemcizaRachelęCzemumnieoszukałeśi dałeśmiLeę?

12IodpowiedziałLabanJakubowi,mówiąc:Nietaksięu nasterazczyni,żebyoddawaćmłodsząprzedstarsząJeśli więcchceszzabraćijejsiostrę,zabierzjądosiebieza służbę,którąbędzieszmisłużyłprzeznastępnesiedemlat.

13IJakubtakuczynił,atakżewziąłsobieRachelęzażonę isłużyłLabanowijeszczeprzezsiedemlatAJakub przyszedłdoRacheliikochałRachelębardziejniżLeę,i dałjejLabanswojąniewolnicęBilhęzasłużącą

14AgdyPanwidział,żeLeazostałaznienawidzona, otworzyłPanjejłonoipoczęła,iurodziłaJakubowiw owychdniachczterechsynów

15Aotoichimiona:Reuben-Symeon,LewiiJudaPotem zaśprzestałarodzić.

16WowymczasieRachelabyłaniepłodnainiemiała potomstwaZazdrościławięcswejsiostrzeLeiAgdy Rachelazobaczyła,żenierodziJakubowidzieci,wzięła swąniewolnicęBilhęiurodziłaJakubowidwóchsynów, DanaiNaftalego.

17AgdyLeazobaczyła,żeprzestałarodzić,wzięłatakże swojąniewolnicęZilpęidałająJakubowizażonęJakub takżeprzybyłdoZilpyionatakżeurodziłaJakubowi dwóchsynów,GadaiAsera.

18IwowychdniachLeaznowupoczęłaiurodziła JakubowidwóchsynówijednącórkęAotoichimiona: Issachar,ZebuloniDina,ichsiostra

21IwysłuchałjąBóg,iotworzyłjejłono,iRachela poczęła,iurodziłasyna,irzekła:Panzdjąłzemniehańbę; inadałamuimięJózef,mówiąc:ObyPandodałmijeszcze jednegosynaJakubmiałzaśdziewięćdziesiątjedenlat, gdygourodziła

22WowymczasieRebeka,matkaJakuba,wysłałado JakubaswojąpiastunkęDeborę,córkęUsa,idwóchsług Izaaka

23IprzyszlidoJakubadoCharanuirzeklimu:Rebeka posłałanasdociebie,abyśwróciłdodomuswegoojca,do ziemiKanaan.IJakubusłuchałich,botakmupowiedziała jegomatka

24Wtymczasieminęłosiedemlat,wktórychJakubsłużył LabanowizaRachelę.Poczternastulatachpobytuw CharanieJakubrzekłdoLabana:Dajmimojeżonyi pozwólmiodejść,abymmógłwrócićdomojejziemi,gdyż otomojamatkawysłaładomniewiadomośćzziemi Kanaan,abymwróciłdodomumojegoojca

25IrzekłmuLaban:Nietak,proszęcięJeśliznalazłem łaskęwtwoichoczach,nieopuszczajmnie.Ustalmi zapłatęswoją,ajacijądam,atypozostańumnie

26IrzekłdoniegoJakub:Oto,comidaszjakozapłatę:oto, żedzisiajobejdęcałątwojątrzodęiwybioręzniejkażdą jagnięcinęcętkowaną,łaciatąiczarnąspośródowiecikóz Jeżelitodlamnieuczynisz,wrócęibędępasłtwojątrzodę ibędęjejstrzegłtak,jaknapoczątku.

27ILabantakuczynił,izabrałzeswegostadawszystko, copowiedziałJakub,idałmu

28Jakuboddałwszystko,cozabrałzestadaLabana,w ręceswoichsynów,aJakubpasłresztęstadaLabana

29AgdysłudzyIzaaka,którychwysłałdoJakuba, zobaczyli,żeJakubniewróciznimidoziemiKanaan,do swegoojca,odeszliodniegoiwrócilidoojczyzny,do ziemiKanaan

30DeborapozostałazJakubemwCharanieiniewróciła zesługamiIzaakadoziemiKanaanPozostałaDeboraz żonamiidziećmiJakubawCharanie

31JakubsłużyłLabanowijeszczeprzezsześćlat.Agdy owcesięrodziły,Jakuboddzielałodnichowcecętkowane iłaciate,jaktopostanowiłuLabanaItakJakubczyniłu Labanaprzezsześćlat.Człowiektenbardzosięrozmnożył imiałbydło,służąceiniewolników,wielbłądyiosły

32JakubmiałdwieściesztukbydłaBydłojegobyłodużei piękne,ibardzopłodne,iwszystkierodzinysynów ludzkichpragnęłynabyćtrochębydłaJakuba,gdyżbyli niezwyklezamożni.

33Iprzychodziłowielusynówludzkich,abykupićcośz trzodyJakuba,aJakubdawałimowcęzasługęlubza służącą,zaosłalubzawielbłąda,lubzacokolwiekJakub odnichzażądał,aonimudawali.

34AJakubzdobyłbogactwo,chwałęiposiadłościdzięki tymtransakcjomzsynamiludzkimi,asynowieLabana zazdrościlimutegozaszczytu

35ApopewnymczasieusłyszałsłowasynówLabana, mówiących:Jakubzabrałwszystko,conależałodonaszego ojca,iztego,conależałodonaszegoojca,nabyłcałątę chwałę

36IJakubwidziałobliczeLabanaijegosynów,aotonie byłoonowobecnichwowychdniachtakiejakprzedtem

19ARachelawowychdniachbyłajeszczeniepłodnaI modliłasięwówczasdoPanatymisłowami:PanieBoże, wspomnijnamnieinawiedźmnie,proszęCię,boteraz mójmążmnieodrzuci,bonieurodziłammudzieci 20Teraz,PanieBoże,wysłuchajbłaganiamojego,które jestprzedTobą,iwejrzyjnaudrękęmoją,idajmi potomstwojaksłużebnice,abymniemusiałajużnosić hańbymojej.

37Agdyminęłosześćlat,ukazałsięJakubowiPanirzekł doniego:Wstań,wyjdźztejziemiiwróćdoziemiswej ojczyzny,aJabędęztobą

38WtedyJakubwstałiwsadziłnawielbłądyswojedzieci, żonyiwszystko,codoniegonależało,iwyruszył,aby udaćsiędoziemiKanaan,doswegoojcaIzaaka 39Labanniewiedział,żeJakubodniegoodszedł,gdyż tegodniaLabanstrzygłowce.

40Rachelazaśukradławizerunkiswegoojca,zabrałajei ukryłanawielbłądzie,naktórymsiedziała,iodeszła 41Aotosposóbwykonaniatychwizerunków:Najpierw bralipierworodnegoizabijaligo,potemusuwaliwłosyz jegogłowy,potembralisóliposypywaligłowęsolą, namaszczalijąolejem,potembralimałątabliczkę miedzianąalbozłotąipisalinaniejimię,atabliczkę umieszczalipodjęzykiem,potembraligłowęwrazz tabliczkąpodjęzykiemiwkładalijądodomu,zapalali przedniąświatłaikłanialisięjej

42Agdysięprzednimkłaniają,przemawiadonichwe wszystkichsprawach,októregoproszą,mocąimieniaw nimzapisanego

43Niektórzyzaśsporządzająwizerunkiludzizezłotai srebraiudająsiędonichwznanychsobieczasach,a wizerunkiteprzejmująwpływgwiazdiprzepowiadająim przyszłość.Wtensposóbpowstaływizerunki,któreRachel ukradłaswemuojcu

44Rachelazaśukradłatebożki,którenależałydojejojca, abyLabanniedowiedziałsięznich,dokądposzedłJakub.

45IwróciłLabandodomu,ipytałoJakubaijego domowników,leczgonieznalezionoLabanszukałwięc swoichwizerunków,abysiędowiedzieć,dokądposzedł Jakub,leczniemógłichznaleźćUdałsięwięcdoinnych wizerunkówiwypytywałje,aonemupowiedziały,że Jakubuciekłodniegodoswegoojca,doziemiKanaan.

46WtedyLabanpowstał,zabrałswychbraciiwszystkie swesługiiwyruszyłwpogońzaJakubem,ażdogoniłgo nagórzeGilead.

47IrzekłLabandoJakuba:Cóżeśmiuczynił,uciekająci oszukującmnie,uprowadzającmojecórkiiichdziecijak jeńcówwojennych?

48Atyniepozwoliłeśmiichucałowaćiodprawićz radością,leczukradłeśmimoichbogówiodszedłeś

49JakubodpowiedziałLabanowi,mówiąc:Obawiałemsię, żenieodbierzeszmisiłątwoichcórekTerazwięc,u któregokolwiekztych,uktóregoznajdzieszswojebogi, tenmusiumrzeć.

50Labanszukałwizerunkówisprawdzałwszystkie namiotyisprzętyJakuba,leczichnieznalazł.

51IrzekłLabandoJakuba:Zawrzemyrazemprzymierze, którebędzieświadectwemmiędzymnąatobąJeżeli będzieszkrzywdziłmojecórkilubweźmieszsobieinne żonyopróczmoichcórek,toBógbędzieświadkiem międzymnąatobąwtejsprawie

52Wzięliwięckamienieiułożyliznichkopiec,aLaban rzekł:Tenkopiecbędzieświadectwemmiędzymnąatobą DlategonazwałgoGilead

53JakubiLabanzłożyliofiaręnagórzeijedlitamprzy stosie,apotempozostalinagórzeprzeznocLabanwstał wcześnieranoipłakałzeswoimicórkami,icałowałje,po czymwróciłnaswojemiejsce.

54Ipospieszył,iwysłałswegosynaBeora,którymiał siedemnaścielat,iAbichorofa,synaUsa,synaNachora,a znimibyłodziesięciuludzi

55Ipospieszyli,iposzlidrogąprzedJakubem,iprzybyli innądrogądokrainySeir.

56IprzyszlidoEzawairzeklidoniego:Takrzekłtwój bratikrewny,Laban,synBetuela,brattwojejmatki:

57Czysłyszałeś,comiuczyniłtwójbratJakub,który najpierwprzyszedłdomnienagiigoły?Ajawyszedłem najegospotkanieiwprowadziłemgodomojegodomuz honoramiUczyniłemgowielkimidałemmudwiemoje córkizażony,atakżedwiemojesłużące

58IbłogosławiłmuBógzewzględunamnie,ibardzosię rozmnożył,imiałsynów,córkiisłużące

59Miałteżwielkiestadoowiecibydła,wielbłądyiosły,a takżemnóstwosrebraizłota.Agdyzobaczył,żejego mająteksiępowiększa,opuściłmnie,podczasgdyja poszedłemstrzycmojeowce,aonwstałiuciekłpo kryjomu.

60Potemposadziłnawielbłądachswojeżonyidzieci, powiódłteżcałeswojebydłoimajątek,którynabyłw mojejziemi,ipodniósłszyobliczeswoje,postanowiłudać siędoswegoojcaIzaaka,doziemiKanaan

61Iniepozwoliłmiucałowaćmoichcórekiichdzieci,i poprowadziłmojecórkijakbrankipojmanemieczem, ukradłtakżemoichbogówiuciekł

62AterazzostawiłemgonagórzepotokuJabuk,jegoi wszystko,codoniegonależało;niczegomuniebrakuje.

63Jeślichceszpójśćdoniego,idźwtedy,atamgo znajdzieszimożeszznimuczynić,cozapragnietwoja dusza.IprzybyliposłańcyLabanaiopowiedzieliEzawowi wszystkoto

64AEzawusłyszałwszystkiesłowaposłańcówLabanai zapłonąłwielkimgniewemnaJakuba.Przypomniałsobieo swojejnienawiściigniewzapłonąłwnim

65Ezawpospieszyłwięcizabrałswojedzieci,sługii duszezeswegodomu,wliczbiesześćdziesięciuludzi,i poszedł,izwołałwszystkichsynówSeiraChorytyiichlud, wliczbietrzystuczterdziestuludzi,izabrałcałątęliczbę czterystuludzizdobytymimieczami,iruszyłnaJakuba, abygozabić

66Ezawpodzieliłtęliczbęnakilkaczęściiwziął sześćdziesięciumężówspośródswoichdzieciisługoraz duszeswegodomujakojednągłowęioddałichpodopiekę Elifaza,swegonajstarszegosyna

67AresztęgłówoddałpodopiekęsześciusynomSeira Chorytyiustanowiłkażdegomężczyznęnaczelejego pokoleńijegodzieci.

68Icałytenobózruszył,takjakbył,aEzawszedłmiędzy nimikuJakubowiiwyprowadzałichzdużąszybkością 69AposłańcyLabanaodeszliodEzawaiudalisiędo ziemiKanaan.IprzybylidodomuRebeki,matkiJakubai Ezawa

70Idonieślijej,mówiąc:OtotwójsynEzawwyruszył przeciwkoswemubratuJakubowizczterystuludźmi Usłyszałbowiem,żetennadciągaWyruszył,abyznim walczyć,pobićgoizabraćwszystko,coma.

71Rebekapospieszyłaiwysłałasiedemdziesięciudwóch ludzispośródsługIzaaka,abyspotkaliJakubanadrodze, gdyżmyślała:Byćmoże,Ezawbędziewalczyłwdrodze, gdygospotka

72Iposłańcyciruszyliwdrogę,abyspotkaćJakuba,i spotkaligonadrodzepotokupoprzeciwnejstroniepotoku Jabuk,aJakub,gdyichujrzał,rzekł:Tenobózjestmi przeznaczonyodBoga.InazwałJakubtomiejsce Machnaim.

73Jakubpoznałcałyludswegoojca,ucałowałichi uściskał,iposzedłznimi,ipytałichoswegoojcaimatkę, aoniodpowiedzieli,żemająsiędobrze.

74AposłańcyrzeklidoJakuba:Rebeka,twojamatka, posłałanasdociebieztąwiadomością:Słyszałam,synu mój,żetwójbratEzawwyruszyłprzeciwkotobiewdrogę zludźmispośródsynówSeiraChoryty

75Dlatego,synumój,posłuchajgłosumegoizastanówsię nadswojąradą,cozrobiszAgdyprzyjdziedociebie,proś go,niemówdoniegopochopnie,leczdajmudarztego,co posiadasziztego,czymBógcięobdarzył.

76Agdycięzapytaotwojesprawy,nieukrywajprzednim niczego,możeodwrócisięodswegogniewunaciebieity wtensposóbocaliszswojąduszę,tyiwszyscy,którzydo ciebienależą,gdyżtwoimobowiązkiemjestgoczcić, wszakjestontwoimstarszymbratem

77AgdyJakubusłyszałsłowamatkiswojej,które powiedzielidoniegoposłańcy,podniósłgłosigorzko zapłakał,iuczyniłtak,jakmumatkanakazała

ROZDZIAŁ32

1WowymczasieJakubwysłałposłańcówdoswegobrata EzawawstronękrainySeiriprzemówiłdoniegosłowami błagania

2Irozkazałim,mówiąc:Takpowieciepanumemu, Ezawowi:TakmówisługatwójJakub:Niechniesądzipan mój,żebłogosławieństwo,którymmniepobłogosławiłmój ojciec,wyszłominadobre.

3DwadzieścialatbowiembyłemuLabana,aonmnie oszukałidziesięćrazyzmieniałmizapłatęOtym wszystkimjużdoniesionomojemupanu.

4Isłużyłemmuwjegodomuzwielkimtrudem,leczBóg wkońcuwejrzałnamojąnędzę,namójtrudinapracę moichrąkisprawił,żeznalazłemłaskęiupodobaniew swoichoczach

5Apóźniej,dziękiwielkiemumiłosierdziuiłaskawości Boga,nabyłemwoły,osłyibydło,atakżesługiisłużące.

6Aterazwracamdomojejziemi,domojegodomu,do mojegoojcaimojejmatki,którzysąwziemiKanaan Posłałemdomojegopana,abydowiedziałsięotym wszystkim,abyznalazłłaskęwoczachmojegopanaiaby niemyślał,żesamzsiebiezdobyłembogactwoalboże błogosławieństwo,którymobdarzyłmniemójojciec, wyszłominadobre

7PosłańcyzaśudalisiędoEzawaiznaleźligonagranicy ziemiEdom,zdążającegokuJakubowi;astałotam czterystumężówzsynówSeiraChorytyzobnażonymi mieczami

8AposłańcyJakubapowtórzyliEzawowiwszystkiesłowa, któreJakubpowiedziałimoEzawie

9Ezawodpowiedziałimzpychąipogardą,mówiącim: Słyszałemidowiedziałemsię,coJakubuczyniłLabanowi, którywywyższyłgowswoimdomuidałmuswojecórki zażony,izrodziłsynówicórki,idziękiswoimśrodkom bardzopomnożyłmajątekibogactwawdomuLabana

10Agdyzobaczył,żemawielkiebogactwoiżejego majątekjestwielki,uciekłzdomuLabanawrazze wszystkim,codoniegonależało,iuprowadziłcórki Labanasprzedobliczaichojca,jakbrankimiecza,nie mówiącmuotym.

11NietylkoLabanowitakpostąpiłJakub,aletakżeimnie takpostąpiłidwukrotniemniewyparł,ajamammilczeć?

12Dlategodziśwychodzęzobozami,abygospotkaći uczynięznimwedługpragnieniamojegoserca

13PosłańcywróciliiprzyszlidoJakuba,ipowiedzielimu: Przyszliśmydotwegobrata,doEzawa,ipowiedzieliśmy muwszystkietwojesłowaAontaknamodpowiedział: Otoidziecinaprzeciwzczterystuludźmi.

14Terazwięcwiedzizobacz,comaszczynić,imódlsię doBoga,abycięwybawiłodniego

15AgdyJakubusłyszałsłowabrataswego,któreten wypowiedziałdoposłańcówJakuba,przestraszyłsię bardzoizasmuciłsię

16ImodliłsięJakubdoPana,Bogaswego,irzekł:Panie, Bożeojcówmoich,AbrahamaiIzaaka,powiedziałeśmi, gdyodchodziłemzdomuojcamojego,mówiąc:

17JajestemPan,BógAbrahama,ojcatwego,iBógIzaaka. Tobiedajętęziemięipotomstwotwojepotobie,iuczynię potomstwotwojetaklicznymjakgwiazdynaniebie,i rozprzestrzeniszsięnaczterystronynieba,awtobieiw potomstwietwoimbędąbłogosławionewszystkieplemiona ziemi

18Ispełniłeśswojesłowo,idałeśmibogactwa,dziecii bydło,wedługnajgorętszychpragnieńsercamego,dałeś swemusłudze;dałeśmiwszystko,ocoprosiłemcię,także niczegominiebrakowało.

19Atypóźniejrzekłeśdomnie:Wróćdoswoichrodziców idoswojejojczyzny,anadalbędęcidobrzeczynił

20Ateraz,skoroprzybyłemiwybawiłeśmniezrąk Labana,wpadnęwręceEzawa,którymniezabije,tak,jaki matkimoichdzieci

21Terazwięc,PanieBoże,wybawmnie,proszę,takżez rękimojegobrataEzawa,gdyżbardzosięgoboję

22Ajeśliwemnieniemasprawiedliwości,uczyńtoprzez wzglądnaAbrahamaiojcamojegoIzaaka.

23Wiembowiem,żezłaskiimiłosierdziazdobyłemto bogactwo;dlategoterazproszęcię,wybawmniedziś swojąłaskąiwysłuchajmnie.

24IprzestałJakubmodlićsiędoPana,aOnpodzieliłludzi, którzybyliznim,wrazzetrzodamiibydłem,nadwa obozyipołowęoddałpodopiekęDameseka,synaEliezera, sługiAbrahama,abyurządziłobózwrazzjegodziećmi,a drugąpołowęoddałpodopiekęswegobrataEliana,syna Eliezera,abyurządziłobózwrazzjegodziećmi

25Idałimtakirozkaz:Trzymajciesięzdaleka, rozkładającobozy,iniezbliżajciesięzbytniojedendo drugiego.GdybowiemEzawnatrafinajedenobózigo wybije,drugiobóz,znajdującysięzdalaodniego, uciekniemu

26Jakubpozostałtamtejnocyiprzezcałąnocdawał swymsługompoleceniacodowojskaiswoichdzieci

27IwysłuchałPanmodlitwyJakubawowymdniu,i wybawiłgoPanzrękijegobrataEzawa

28IposłałPantrzechaniołówspośródaniołówniebieskich, którzywyprzedziliEzawaiprzyszlidoniego.

29AniołowieciukazalisięEzawowiijegoludowijako dwatysiącemężówjadącychnakoniachuzbrojonychwe wszelkisprzętwojennyWoczachEzawaiwszystkich jegoludziukazalisięjakopodzieleninaczteryobozy, którymprzydzielonoczterechwodzów.

30Iwyruszyłjedenobóz,izobaczyliEzawa nadchodzącegozczterystuludźmiwstronęswegobrata Jakuba.IobóztenruszyłwstronęEzawaijegoludu,i przestraszyłich,takżeEzawzestrachuspadłzkonia,a wszyscyjegoludzieodłączylisięodniegowtymmiejscu, gdyżbardzosiębali

31Acałyobózwołałzanimi,gdyuciekaliprzedEzawem, awszyscywojownicyodpowiedzieli,mówiąc:

32ZaistejesteśmysługamiJakuba,któryjestsługąBoga,a któżmożenamsięprzeciwstawić?IrzekłdonichEzaw:A więc,mójpanibratJakubjestwaszympanem,któregonie widziałemoddwudziestulat,ateraz,kiedyprzybyłem,aby gozobaczyć,czytraktujeciemniewtensposób?

33Aaniołowieodpowiedzielimu,mówiąc:NażyciePana!

GdybynieJakub,októrymmówisz,żejesttwoimbratem, niepozostawilibyśmynikogozciebieitwojegoluduLecz tylkozewzględunaJakubanicimnieuczynimy.

34IobóztenodszedłodEzawaijegoludzi,iruszyłEzaw ijegoludzieoddalilisięodnichnaodległośćokołoligi, gdynadciągnąłkuniemudrugiobózzwszelkiegorodzaju broniąOnitakżepostąpilizEzawemijegoludźmitak,jak pierwszyobózpostąpiłznimi

35Agdyoniodeszli,abyiśćdalej,otonadciągnął naprzeciwniegotrzeciobóziwszyscysięprzestraszyli,a Ezawspadłzkonia,acałyobózzawołał:Czyżjesteśmy sługamiJakuba?KtojestsługąBoga?Któżmożenam sprostać?

36Ezawodpowiedziałim,mówiąc:AwięcJakub,mójpan, awaszpan,jestmoimbratem.Oddwudziestulatnie widziałemjegoobliczaDziśusłyszałem,żenadchodzi,i wyszedłemmunaprzeciwAwyczyniciemicośtakiego?

37Aonimuodpowiedzieli,mówiąc:NażyciePana! GdybyJakubniebyłtwoimbratem,jakmówiłeś,nie pozostawilibyśmypotobieitwoichludziachżadnejresztki LeczzpowoduJakuba,októrymmówisz,żejesttwoim bratem,niebędziemysięwtrącaćanidociebie,anido twoichludzi

38Atrzeciobóztakżeodszedłodnich,aonijegoludzie szlidalejdrogąkuJakubowiGdynadszedłczwartyobóz, onitakżepostąpiliznimijegoludźmitak,jakpoprzednio 39AgdyEzawujrzałzło,któreczterejaniołowie wyrządzilijemuijegoludziom,bardzosięuląkłswego brataJakubaiwyszedłmunaprzeciwwpokoju.

40EzawukryłswojąnienawiśćdoJakuba,gdyżbałsięo swojeżyciezpowoduswegobrataJakubaimniemał,że czteryobozy,którenapotkał,byłysługamiJakuba

41Jakubpozostałtejnocyzeswoimisługamiwich obozachipostanowiłzeswoimisługamidaćEzawowidar zewszystkiego,comiałprzysobie,izcałegoswojego majątkuRanoJakubwstał,onijegoludzie,iwybrali spośródbydładardlaEzawa

42Aoto,ileJakubwybrałzeswegostada,abydaćswemu bratuEzawowi,darów:zestadawybrałdwieście czterdzieścisztuk,zwielbłądówiosłówwybrałpo trzydzieści,azestadwybrałpięćdziesiątkrów.

43Potempodzieliłjewszystkienadziesięćstad,akażdy rodzajumieściłosobnoioddałwręcedziesięciusług swoich,każdestadoosobno

44Iwydałimtakirozkaz,mówiąc:Trzymajciesięjeden oddrugiegozdalekaizostawcieodstępymiędzystadami. AgdyEzawici,którzyznimsą,spotkająwasizapytają: Czyjejesteście?Dokądidziecieidokogonależyto wszystko,cojestprzedwami,odpowiecieim:Jesteśmy sługamiJakubaiwychodzimynaprzeciwEzawawpokoju, aotoJakubidziezanami

45Ato,comamyprzedsobą,jestdarem,któryJakub posłałswemubratuEzawowi

46Ajeśliwampowiedzą:Dlaczegoonzwlekazwyjściem naprzeciwswegobrataizobaczeniemjegotwarzy,to powiedzcieim:Zpewnościązradościąidziezanami naprzeciwswegobrata,bopowiedział:Ułagodzęgodarem, którydoniegotrafi,apotemzobaczęjegotwarz,może mnieprzyjmie

47Całydarprzeszedłwięcwręcejegosługioniszliprzed nimtegodnia,aonspędziłnoczeswoimiobozamiprzy brzegupotokuJabukWstałwśrodkunocy,zabrałswoje żony,swojesłużąceiwszystko,codoniegonależało,i przeprowadziłichtejsamejnocyprzezbródJabuk

48Agdywszystko,codoniegonależało,przeszłoprzez potok,Jakubpozostałsam.Wyszedłmunaprzeciwjakiś mążiwalczyłznimtejnocyażdośwituJakubowizaśod walkizerwałsięstawbiodrowy

49Agdynastałświt,ówczłowiekzostawiłtamJakuba, pobłogosławiłgoiodszedłJakubzaświtałiprzeszedł przezpotok,przystanąłnajegobiodrze

50Agdyminąłpotok,wzeszłosłońceiprzybyłdomiejsca, gdzieprzebywałyjegobydłoidzieci

51IszliażdopołudniaAgdyszli,ofiaraprzeszłaprzed nimi.

52IpodniósłJakuboczyispojrzał,aotoEzawbyłz daleka,szedłzwielomaludźmi,okołoczterystu,iJakub bardzosiębałswegobrata.

53Jakubpośpieszyłwięcirozdzieliłswedziecipomiędzy żonyisłużebnice,acórkęswąDinęumieściłwskrzynii oddałwręceswoichsług.

54Iwyszedłprzedswojedzieciiżony,abyspotkaćswego brata,ipokłoniłsiędoziemiTak,pokłoniłsięsiedemrazy, ażzbliżyłsiędoswegobrata.ABógsprawił,żeJakub znalazłłaskęiuznaniewoczachEzawaijegoludzi,bo BógwysłuchałmodlitwyJakuba

55AstrachprzedJakubemijegostrachpadłnajegobrata EzawaEzawbowiembardzobałsięJakubazpowodutego, coaniołowieBożyuczyniliEzawowi,igniewEzawana Jakubazmieniłsięwdobroć

56AgdyEzawujrzałJakubabiegnącegokuniemu, równieżpobiegłkuniemuiobjąłgo,aonrzuciłmusięna szyję;icałowalisię,ipłakali.

57ABógnapełniłsercamężów,którzyprzyszlizEzawem, bojaźniąiłaskąwzględemJakubaIonitakżeucałowali Jakubaiuściskaligo

58TakżeElifaz,synEzawa,iczterejjegobracia,synowie Ezawa,płakalizJakubemicałowaligo,iobejmowaligo, gdyżstrachprzedJakubempadłnanichwszystkich

59AEzawpodniósłoczyizobaczyłkobietyiich potomstwo,synówJakuba,idącychzaJakubemi kłaniającychsięEzawowidrogą

60IrzekłEzawdoJakuba:Ktocisąztobą,mójbracie? Czytotwoisynowie,czysłudzy?Jakubodpowiedział Ezawowi:Tosąmojedzieci,któreBógłaskawiedał twemusłudze.

61AgdyJakubrozmawiałzEzawemijegoludźmi,Ezaw, widząccałyobóz,rzekłdoJakuba:Skądwziąłeścałyten obóz,któryspotkałemwczorajwnocy?AJakub odpowiedział:Znalezieniełaskiwoczachmojegopanajest tym,coBógłaskawieobdarzyłtwegosługę

62DardotarłdoEzawa,aJakubnalegałnaEzawa, mówiąc:Weź,proszę,dar,któryprzyniosłempanumemu AEzawrzekł:Pocomamtakizamiar?Zachowajto,co masz,dlasiebie.

63IrzekłJakub:Obowiązkiemmoimjestdaćcito wszystko,skorowidziałemtwojątwarz,abyśnadalżyłw pokoju.

64Ezawodmówiłprzyjęciadaru,aJakubrzekłdoniego: Proszęcię,paniemój,jeśliznalazłemłaskęwtwoich oczach,toprzyjmijmójdarzrękimojej,gdyżwidziałem twojątwarz,jakbymwidziałtwarzpodobnądoboga, ponieważbyłeśmiłaskawy

65IEzawwziąłtendar,aJakubtakżedałEzawowisrebro, złotoiwonnążywicę;nalegałbowiemnaniegotakusilnie, żeEzawjeprzyjął

66Ezawpodzieliłbydło,którebyłowobozie,ipołowędał ludziom,którzyznimprzyszli,gdyżprzybyliza wynagrodzeniem,drugązaśpołowęoddałwręceswoich synów.

67Srebro,złotoiwonnążywicędałwręceElifaza, najstarszegosynaswego,aEzawrzekłdoJakuba: Zostańmyztobąipowolipójdziemyztobą,ażprzyjdziesz domnie,abytamzamieszkaćrazem

68IJakubodpowiedziałswemubratuirzekł:Uczyniętak, jakmówimójpan,alemójpanwie,żedziecisądelikatne, atrzodyistadawrazzeswymimłodymi,któresązemną, idąpowoli;gdybyszłyszybko,wszystkiebyzdechły;ty bowiemznaszichciężarizmęczenie.

69Przetoniechpójdziemójpanprzedswymsługą,aja pójdępowolizewzględunadzieciitrzodę,ażdotrędo siedzibymojegopanawSeir.

70IrzekłEzawdoJakuba:Umieszczęprzytobieczęść ludu,którymitowarzyszy,abyciępilnowaliwdrodzei nieślitwójtrudiciężar.Aonrzekł:Pococito,panie,jeśli mogęznaleźćżyczliwośćwtwoichoczach?

71OtoJaprzyjdędociebiedoSeiru,abytamzamieszkać, jakmówiłeś.Idźwięczeswoimludem,bopójdęzatobą.

72IJakubpowiedziałtoEzawowi,abyoddzielićgood niegowrazzludźmi,apotemmógłwrócićdodomuswego ojca,doziemiKanaan

73IusłuchałEzawgłosuJakuba,iwróciłEzawwrazz czterystuludźmi,którzymutowarzyszyli,wdrogędo Seiru,aJakubiwszyscyjegoludziedotarlitegodniaażdo najdalszychkrańcówziemiKanaanwjejgranicachi pozostałtamprzezpewienczas

ROZDZIAŁ33

1AgdypopewnymczasieJakubodszedłzgranickraju, przybyłdokrajuSzalem,tojestdomiastaSychem,które jestwkrajuKanaan,iodpoczywałprzedmiastem.

2Ikupiłkawałekpola,któretambyło,odsynówChamora, ludutejziemi,zapięćsyklów.

3IzbudowałsobietamJakubdom,irozbiłtamswój namiot,ipostawiłszałasydlaswegobydła.Dlategonazwał tomiejsceSukkot.

4JakubzaśpozostałwSukkotrokisześćmiesięcy

5Wtymczasieniektórekobietymieszkającewtejkrainie udałysiędomiastaSychem,abytańczyćiradowaćsięz córkamimieszkańcówmiastaAgdywychodziły,także RachelaiLea,żonyJakuba,wrazzeswoimirodzinami, przyszły,abypatrzećnaradośćcórekmiasta

6ADina,córkaJakuba,takżeposzłaznimiizobaczyła córkimiasta.Onepozostałytamprzedtymicórkami, podczasgdywszyscymieszkańcymiastastaliprzynich, abypatrzećnaichradośćBylitamteżwszyscywielcy obywatelemiasta.

7ASychem,synChamora,książętegokraju,takżestał tam,abyichwidzieć

8IujrzałSychemDinę,córkęJakuba,siedzącązeswoją matkąprzedcórkamimiastaDziewczynatabardzomusię spodobałaIzapytałtamswoichprzyjaciółiswójlud, mówiąc:Czyjatocórkasiedziwśródkobiet,którejnie znamwtymmieście?

9Irzekłydoniego:Zaiste,tojestcórkaJakuba,syna IzaakaHebrajczyka,któryoddłuższegoczasumieszkaw tymmieścieAgdyrozeszłasięwieść,żecórkitegokraju wychodzą,abysięradować,poszłazeswojąmatkąi służącymi,abyusiąśćwśródnich,jaktowidzisz.

10ASychemujrzałDinę,córkęJakuba,igdynanią spojrzał,całajegoduszazwróciłasiękuDinie

11Posłałwięcponiąikazałjąporwać.Dinaprzyszłado domuSychema,aonjąporwał,obcowałzniąiupokorzył ją;bardzojąumiłowałiumieściłjąwswoimdomu

12PrzybyliwięciopowiedzielitęsprawęJakubowi.Agdy Jakubusłyszał,żeSychemzhańbiłjegocórkęDinę,wysłał dwunastusług,abysprowadziliDinęzdomuSychemaCi poszliiprzyszlidodomuSychema,abyzabraćstamtąd Dinę

13Agdyprzyszli,Sychemwyszedłdonichzeswoimi ludźmiiwypędziłichzeswegodomu.Niepozwoliłim zbliżyćsiędoDinySamzaśSychemsiedziałprzyDinie, całowałjąiobejmowałnaichoczach

14WtedysłudzyJakubawróciliiopowiedzielimu:Gdy przybyliśmy,onijegoludziewypędzilinas,aSychemtak uczyniłzDinąnanaszychoczach

15AJakubwiedział,żeSychemzhańbiłjegocórkę,lecz nicniepowiedziałSynowiejegopaślibydłonapolu, Jakubzaśmilczałażdoichpowrotu.

16Azanimsynowiewrócili,Jakubposłałdwiesłużące spośródcórekswoichsług,abyzaopiekowałysięDinąw domuSychemaipozostałyprzyniejSychemzaśposłał trzechswoichprzyjaciółdoojcaswego,Hamora,syna Chiddekema,synaPereda,zpoleceniem:Weźmitę dzieweczkęzażonę

17PotemprzyszedłChamor,synChiddekemaChiwwity, dodomuswegosynaSychema,iusiadłprzednimA Chamorrzekłdoswegosyna:Sychemie,czyżniema żadnejkobietywśródcórekludutwego,abyśwziąłsobie kobietęhebrajską,któraniejestzludutwego?

18IrzekłdoniegoSychem:Weźmijąjedyną,bojestmi miławmoichoczach.IuczyniłChamorwedługrozkazu swegosyna,gdyżbyłprzezniegobardzomiłowany

19IwyszedłChamordoJakuba,abyznimporozmawiać wtejsprawie.AgdywyszedłzdomuswegosynaSychema, zanimjeszczeprzyszedłdoJakuba,abyznimrozmawiać, otosynowieJakubawracalizpola,gdytylkousłyszelio czynieSychema,synaChamora.

20Amężowiecibardzosięzasmucilizpowoduswej siostryiwszyscywrócilidodomurozgniewani,zanim jeszczenadszedłczas,abyzgromadzićswebydło

21Przyszliwięciusiedliprzedojcemswoim,imówilido niegozapalczywie,mówiąc:Zaiste,śmierćnależysiętemu człowiekowiijegodomowi,gdyżPan,Bógcałejziemi, nakazałNoemuijegosynom:Niechniktniekradnieinie cudzołoży,aotoSychemdopuściłsięnierząduznaszą siostrą,aniktzmieszkańcówmiastanieprzemówiłdo niegoanisłowa

22Typrzecieżwieszirozumiesz,żenaSychema,najego ojcainacałemiastospadniekaraśmiercizpowodutego, couczynił

23Agdyonirozmawialiotymprzedojcemswym,oto przyszedłHamor,ojciecSychema,abypowiedzieć JakubowisłowaswegosynaoDinie,iusiadłprzed Jakubemiprzedjegosynami.

24IrzekłdonichChamor,mówiąc:Sychem,mójsyn, pragniewaszejcórkiDajciemujązażonęispowinować sięznami.Dajcienamwaszecórki,amydamywamnasze córkiizamieszkacieznamiwnaszejziemi,abędziemy jednymludemwtejziemi

25Boziemianaszajestbardzorozległa;mieszkajciewięc wniej,handlujciewniej,nabywajciejąiróbciewniej,co chcecie,aniktniebędziewamprzeszkadzał,mówiącdo wassłowo.

26IprzestałChamormówićdoJakubaijegosynów,aoto Sychem,jegosyn,przyszedłzanimiusiadłprzednimi

27IrzekłSychemdoJakubaijegosynów:Obyznalazłsię wwaszychoczachłaskaiabyściedalimiswącórkę,a cokolwiekmipowiecie,todlaniejuczynię

28Prośmnieoobfityposagidar,adamcigo.Cokolwiek mipowiesz,touczynięKtokolwieksprzeciwisiętwojemu rozkazowi,umrze;dajmitylkotępannęzażonę

29SymeoniLewiodpowiedzielipodstępnieChamorowii Sychemowi,jegosynowi,mówiąc:Wszystko,cościenam powiedzieli,uczynimydlawas

30Aotonaszasiostrajestwtwoimdomu,aletrzymajsię odniejzdaleka,dopókiniepoślemywtejsprawiedo naszegoojcaIzaaka,bobezjegozgodynicniemożemy uczynić

31OnbowiemznadrogiojcanaszegoAbrahamai cokolwieknampowie,powiemywam,nieukrywającprzed waminiczego.

32SymeoniLewipowiedzielitoSychemowiijegoojcu, abyznaleźćpretekstizasięgnąćrady,conależyuczynić Sychemowiijegomiastuwtejsprawie

33GdySychemijegoojciecusłyszelisłowaSymeonai Lewiego,wydałoimsiętodobre.Wyszliwięc,abywrócić dodomu

34Agdyodeszli,synowieJakubarzeklidoojcaswego: Otowiemy,żeśmierćnależysiętymniegodziwcomiich

miastu,gdyżprzekroczylito,coBógprzykazałNoemu, jegodzieciomijegopotomstwuponich.

35Atakżedlatego,żeSychemdopuściłsiętegoczynu wobecnaszejsiostryDiny,kalającją,gdyżtakaohyda nigdyniebędziemiałamiejscawśródnas.

36Terazwięcwiedzizobacz,cozrobisz,iposzukajradyi pretekstu,conależyznimizrobić,abywytracićwszystkich mieszkańcówtegomiasta.

37IrzekłdonichSymeon:Otodobraradadlawas: Powiedzcieim,abyobrzezalikażdegomężczyznęwśród nich,takjakmyjesteśmyobrzezaniAjeśliniezechcątego uczynić,zabierzemyodnichnaszącórkęiodejdziemy

38Ajeślisięnatozgodząizechcątouczynić,togdyjuż będąprzybicibólem,zaatakujemyichmieczami,jaktych, którzysąspokojniiłagodni,izabijemykażdego mężczyznęspośródnich.

39RadaSymeonaspodobałasięimiSymeonorazLewi postanowiliuczynićznimito,coimzaproponowano

40AnastępnegorankaSychemiChamor,ojciecjego, przyszliponowniedoJakubaijegosynów,aby porozmawiaćoDinieiusłyszeć,cosynowieJakuba odpowiedząnaichsłowa.

41SynowieJakubazaśrzeklidonichpodstępnie: PowiedzieliśmynaszemuojcuIzaakowiwszystkiewasze słowa,asłowawaszespodobałymusię.

42AOnrzekłdonas:TakmunakazałAbraham,jego ojciec,odBoga,Panacałejziemi,żejeśliktoś,ktoniejest jegopotomkiemichcewziąćzażonęjednązjegocórek, musiobrzezaćkażdegoswojegomężczyznę,takjakmy jesteśmyobrzezani,iwtedymożemydaćmunaszącórkę zażonę.

43Opowiedzieliśmywamterazwszystkienasze postępowanie,którenampowiedziałnaszojciecNie możemybowiemuczynićtego,oczymnammówiliście,by wydaćnaszącórkęzaczłowiekanieobrzezanegoByłoby tobowiemdlanashańbą

44Leczmyzgodzimysięnato,abyśmydaliwamnaszą córkę,atakżeweźmiemysobiewaszecórkiizamieszkamy pośródwas,ibędziemyjednymludem,jakmówiliście, jeślinasposłuchacieizgodziciesiębyćjakmy,obrzezając każdegomężczyznę,któryuwasbędzie,takjakmy jesteśmyobrzezani

45Ajeślinieusłuchacienasiniedokonacieobrzezania każdegomężczyzny,takjakmyjesteśmyobrzezani,jak nakazaliśmy,toprzyjdziemydowas,zabierzemywam naszącórkęiodejdziemy.

46ASychemijegoojciecChamorusłyszelisłowasynów Jakubairzecztabardzoimsięspodobała.Pospieszyliwięc, abyspełnićwolęsynówJakuba,gdyżSychembardzo kochałDinęicałajegoduszabyładoniejprzywiązana

47ASychemijegoojciecChamorpospieszylidobramy miastaizebraliwszystkichmężówswegomiasta,i powiedzieliimsłowasynówJakuba,mówiąc:

48Przyszliśmydotychmężów,synówJakuba,i rozmawialiśmyznimioichcórce,acimężowiezgodzili sięspełnićnaszeżyczenia,aotonaszaziemiajestdlanich bardzorozległa,będąwniejmieszkaćihandlować,amy będziemyjednymludem;będziemybraliichcórki,anasze córkidamyimzażony

49Aletylkopodtymwarunkiemcimężczyźnizgodząsię touczynić,żekażdymężczyznawśródnaszostanie

obrzezany,takjakonisąobrzezani,jaknakazałimichBóg, agdywykonamyichpolecenieipoddamysięobrzezaniu, wtedyzamieszkająpośródnaswrazzeswoimbydłemi dobytkiem,amybędziemyznimijednymludem.

50Agdywszyscymieszkańcymiastausłyszelisłowa SychemaijegoojcaChamora,wszyscymieszkańcymiasta przyjęlitępropozycjęizgodzilisięnaobrzezanie,gdyż SychemijegoojciecChamorcieszylisięunichwielkim poważaniem,jakoksiążętakraju

51AnastępnegodniaSychemiChamor,jegoojciec, wstaliwcześnieranoizgromadziliwszystkichmężczyzn swegomiastawśrodkumiastaIwezwalisynówJakuba, którzytegodniainastępnegoobrzezalikażdego mężczyznę,któryunichmieszkał

52IobrzezaliSychemaijegoojcaChamoraorazpięciu braciSychema,poczymkażdypowstałiposzedłdodomu, gdyżtasprawawyszłaodPanaprzeciwkomiastuSychem, aodPanapochodziłaradaSymeonawtejsprawie,abyPan wydałmiastoSychemwręcedwóchsynówJakuba.

ROZDZIAŁ34

1Aliczbawszystkichmężczyzn,którzyzostaliobrzezani, wynosiłasześciusetczterdziestupięciumężczyzni dwieścieczterdzieścisześciorodzieci.

2LeczChiddekem,synPereda,ojciecChamora,isześciu jegobracinieusłuchaliSychemaijegoojcaChamoraNie dalisięobrzezać,gdyżpropozycjasynówJakubawydała imsięodrażająca,aichgniewbardzosięwzmógł,że mieszkańcymiastaichnieposłuchali

3Wieczoremzaśdrugiegodniaznaleźliośmioromałych dzieci,któreniebyłyobrzezane,gdyżichmatkiukryłyje przedSychememijegoojcemChamoremoraz mieszkańcamimiasta.

4ASychemijegoojciecChamorposłali,abyich przyprowadzonoprzednich,abyichobrzezanoWtedy Chiddekemijegosześciubracirzucilisięnanichz mieczamiichcieliichzabić

5IzamierzalizabićtakżeSychemaijegoojcaChamora,i zamierzalizabićDinęrazemznimizpowodutejsprawy.

6Irzeklidonich:Cóżtojest,couczyniliście?Czyniema kobietwśródcórekwaszychbraci,Kananejczyków,że chceciewziąćsobiecórkiHebrajczyków,którychprzedtem nieznaliście,ichcecieczynićto,czegowamnienakazali wasiojcowie?

7Czysądzisz,żeosiągnieszpowodzeniedziękitemu,co zrobiłeś?Acoodpowieszwtejsprawieswoimbraciom Kananejczykom,którzyjutroprzyjdądociebieibędącięo topytać?

8Ajeśliwaszczynniewydasięimsprawiedliwyidobry, cóżzrobiciedlawaszegożyciaijadlanaszegożycia,skoro nieusłuchaliścienaszegogłosu?

9Ajeślimieszkańcykrajuiwszyscywasibracia,synowie Chama,usłysząowaszympostępowaniuipowiedzą: 10ZpowodukobietyhebrajskiejSychemijegoojciec Chamororazwszyscymieszkańcyichmiastauczynilito, czegoniewiedzieliiczegoichprzodkowieimnienakazali. Dokądwięcucieknieszigdzieukryjeszswojąhańbęprzez wszystkiedniswojeprzedtwymibraćmi,mieszkańcami ziemiKanaan?

11Terazwięcniemożemyznieśćtego,couczyniliście,ani niemożemydźwigaćnasobietegojarzma,któregonie nałożylinanasnasiprzodkowie

12Otojutropójdziemyizbierzemywszystkichnaszych braci,braciKananejczyków,którzymieszkająwtejziemi, iwszyscyprzyjdziemy,izabijemywasiwszystkich, którzywwaspokładająufność,abyniepozostałżaden ostatekzwasaniznich.

13AgdyChamor,jegosynSychemiwszyscymieszkańcy miastausłyszelisłowaChiddekemaijegobraci,bardzosię przestraszylioswojeżyciezpowoduichsłówiżałowali tego,cozrobili

14WtedySychemijegoojciecChamorodpowiedzieli swemuojcuChiddekemowiijegobraciom,mówiąc: Wszystkiesłowa,któreścienampowiedzieli,sąprawdą

15Niemówciewięciniemyślciewsercachwaszych,żez miłościdoHebrajczykówuczyniliśmyto,czegonam ojcowienasinienakazali

16Leczponieważwidzieliśmy,żeniemająonizamiarui chęciprzystaćnanaszeżyczeniadotycząceichcórki,jeśli chodziozabraniejejzesobą,jaktylkopodtymwarunkiem, wysłuchaliśmyichgłosówiuczyniliśmyto,cowidziałeś, abyuzyskaćodnichto,czegochcieliśmy

17Agdyotrzymamyodnichto,ocoprosili,wówczas powrócimydonichiuczynimyimto,conampowiedziałeś.

18Prosimywaszatem,abyściepoczekaliizwlekali,aż naszeciałazostanąuzdrowioneiznówstaniemysięsilni,a wtedywyruszymyrazemprzeciwkonimiuczynimyimto, cojestwwaszychinaszychsercach

19ADina,córkaJakuba,usłyszaławszystkietesłowa, któremówiliChiddekemijegobracia,icoim odpowiedzieliChamor,jegosynSychemimieszkańcyich miasta

20Ipospieszyła,iposłałajednązeswoichsłużących,którą jejojciecposłał,abysięniąopiekowała,doJakuba,jejojca, idojejbraci,mówiąc:

21TakradziliChiddekemijegobraciawtwojejsprawie,a takodpowiedzieliimChamor,Sychemimieszkańcy miasta

22AgdyJakubusłyszałtesłowa,zapłonąłgniewemi oburzyłsięnanich,agniewjegozapłonąłprzeciwkonim 23SymeoniLewizaśprzysięgli,mówiąc:NażyciePana, Bogacałejziemi,jutrootejporzeniepozostaniewcałym mieścieanijedenostatek

24Adwudziestumłodzieńców,którzyniebyliobrzezani, ukryłosię.CimłodzieńcywalczylizSymeonemiLewim. SymeoniLewizabiliosiemnastuznich,adwóchuciekło przednimiischroniłosięwdołachwapiennych,którebyły wmieścieSymeoniLewiszukaliich,leczichnieznaleźli 25SymeoniLewiobchodzilimiastoipozabijalimieczem wszystkichmieszkańców,niepozostawiającnikogoprzy życiu.

26Ipowstałwielkipopłochwmieście,akrzyk mieszkańcówmiastawznosiłsiędonieba,awszystkie kobietyidzieciwołałygłośno

27SymeoniLewiwymordowaliwszystkichmieszkańców miasta,niepozostawiającwcałymmieścieanijednego mężczyzny

28IzabiliHamoraijegosynaSychemaostrzemmiecza,a DinęwyprowadzilizdomuSychemaistamtądodeszli.

29SynowieJakubaposzliiwrócili,inatknęlisięna pomordowanych,izłupilicałyichmajątek,którybyłw mieścieinapolu

30Agdyonizabieraliłupy,trzystumężówstanęłoi rzucałonanichprochemikamieniami.Symeonzwróciłsię kunimipozabijałichwszystkichostrzemmieczaSymeon zwróciłsiędoLewiegoiwszedłdomiasta

31Izabraliichowce,wołyibydło,atakżeresztękobieti dzieci,iwyprowadziliichwszystkich,otworzylibramę, wyszliizzapałemprzyszlidoswegoojcaJakuba

32AgdyJakubzobaczyłwszystko,couczynilimiastu,i zobaczyłłupy,któreimzabrali,rozgniewałsięnanich bardzoirzekłdonich:Cóżmiuczyniliście?Otoznalazłem odpoczynekwśródKananejczyków,mieszkańcówtejziemi, aniktznichniezaczepiałmnie

33Aterazsprawiliście,żestałemsięwstrętnydla mieszkańcówtejziemi,wśródKananejczykówi Peryzzytów,ijestemtylkomałągrupą,aoniwszyscy zbiorąsięprzeciwkomnieizabijąmnie,gdyusłysząo waszympostępowaniuwobecichbraci,ajaimójdom zostaniemyzgładzeni

34WtedySymeoniLewiorazwszyscyichbraciaznimi odpowiedzieliswemuojcuJakubowiirzeklidoniego:Oto mieszkamywtymkraju,aczySychemmiałbypostąpićtak znasząsiostrą?Dlaczegomilczysznawszystko,couczynił Sychem?Czymiałbypostąpićznasząsiostrąjakz nierządnicąnaulicy?

35Aliczbakobiet,któreSymeoniLewiuprowadzilido niewolizmiastaSychemiktórychniezabili,wynosiła osiemdziesiątpięć,bonieznałymęża

36Awśródnichbyłamłodadziewczynaopięknejtwarzyi pięknychrysachtwarzy,którejbyłonaimięBunaSymeon wziąłjązażonęAliczbamężczyzn,którychwzięlido niewoliiniezabili,wynosiłaczterdziestusiedmiu,aresztę zabili

37Wszyscymłodzieńcyiwszystkiemłodekobiety, którychSymeoniLewiuprowadzilidoniewolizmiasta Sychem,stalisięsługamisynówJakubaiichsynóważdo dnia,wktórymsynowieJakubawyszlizziemiegipskiej 38AgdySymeoniLewiwyszlizmiasta,dwajmłodzieńcy, którzypozostali,ukrylisięwmieścieinieumarliwśród mieszkańcówmiasta,powstaliMłodzieńcyweszlido miastaiprzechadzalisięponim,iznaleźlimiasto spustoszone,bezżadnychmężczyzn,ajedyniepłaczące kobietyMłodzieńcycizawołaliirzekli:Otozło,które synowieJakubaHebrajczykawyrządzilitemumiastu, niszczącdziśjednozmiastkananejskich,aniebojącsięo swojeżyciewcałejziemiKanaan.

39Amężowieciwyszlizmiastaiudalisiędomiasta TapnachPrzybywszytam,opowiedzielimieszkańcom Tapnachwszystko,coichspotkało,iwszystko,cosynowie JakubauczynilimiastuSychem.

40WieśćtadotarładoJaszuba,królaTapnaku,iwysłałon ludzidomiastaSychem,abyzobaczylitychmłodzieńców Królbowiemnieuwierzyłichopowieściirzekł:Jakdwóch ludzimogłozniszczyćtakwielkiemiasto,jakimjest Sychem?

41PosłańcyJaszubawróciliidonieślimu:Przyszliśmydo miasta,aonojestzburzoneNiematamanijednego mężczyzny,tylkopłaczącekobiety.Niematamteżżadnej

trzodyanibydła,bowszystko,cobyłowmieście,zabrali synowieJakuba.

42Jaszubzdziwiłsięirzekł:Jaktomożliwe,żedwaj ludziemoglidokonaćczegośtakiego,niszcząctakwielkie miasto,ażadenczłowiekniemógłimsięprzeciwstawić?

43CzegośpodobnegoniebyłoodczasówNimrodainawet odnajdawniejszychczasównicpodobnegoniemiało miejsca.IrzekłJaszub,królTapnach,doswegoludu: Bądźcieodważni,amypójdziemywalczyćztymi Hebrajczykamiiuczynimyimtosamo,cooniuczynili miastu,ipomścimysprawęmieszkańcówmiasta

44AJaszub,królTapnach,naradziłsięwtejsprawieze swoimidoradcami,aonimupowiedzieli:Samniezdołasz przemócHebrajczyków,gdyżmusząbyćsilni,aby wykonaćtozadaniewcałymmieście

45Jeślidwóchznichspustoszycałemiasto,aniktnie stawiłimczoła,toczyżnietaksamojakty,gdywystąpisz przeciwkonim,oniwszyscypowstanąprzeciwkonami naszniszczą?

46Leczjeślipośleszdowszystkichkrólów,którzynas otaczają,ipozwoliszimsięzebrać,wtedypójdziemyz nimiibędziemywalczyćzsynamiJakuba,atyich przemożesz

47AJaszubusłyszałsłowaswoichdoradców,asłowate spodobałysięjemuijegoludowi,itakuczynił.Jaszub, królTapnaku,wysłałwięcposłańcówdowszystkich królówamoryckich,którzyotaczaliSychemiTapnak,ztą wiadomością:

48Chodźzemnąipomóżmi,amypobijemyJakuba Hebrajczykaiwszystkichjegosynówizgładzimyichz ziemi,botakuczyniłmiastuSychem,aczytyotymnie wiesz?

49AwszyscykrólowieAmorytówusłyszeliozłu,jakie synowieJakubawyrządzilimiastuSychem,ibardzosię zdumieli

50WtedyzebrałosięsiedmiukrólówAmorytówwrazz całymswymwojskiem,okołodziesięciutysięcyludziz dobytymimieczami,iprzyszli,abywalczyćzsynami JakubaGdyJakubusłyszał,żekrólowieAmorytówzebrali się,abywalczyćzjegosynami,Jakubbardzosię przestraszyłitogoprzygnębiło

51IzawołałJakubnaSymeonaiLewiego,mówiąc:Cóżto zaczyn,któregościedokonali?Czemuwyrządziliściemi krzywdę,sprowadzającnamniewszystkichsynów Kanaanu,abymnieimójdomwygubili?Byłemspokojny, jaimójdom,awyściemiuczynilitęrzeczirozgniewali przeciwkomniemieszkańcówtejziemiswoim postępowaniem.

52Judaodpowiedziałojcu,mówiąc:Czyżmoibracia SymeoniLewizabiliwszystkichmieszkańcówSychem bezpowodu?Czyżniestałosiętakdlatego,żeSychem upokorzyłnasząsiostręiprzekroczyłrozkazBoganaszego wobecNoegoijegosynów,gdyżSychemuprowadził nasząsiostręsiłąidopuściłsięzniącudzołóstwa?

53ASychemdopuściłsięcałegotegozła,aniktz mieszkańcówjegomiastaniezwróciłsiędoniego,mówiąc: „Dlaczegotoczynisz?Przecieżztegopowodumoibracia poszliizdobylimiasto,aPanwydałjewichręce,bojego mieszkańcyprzekroczyliprzykazanianaszegoBoga”Czyż więcnapróżnotowszystkouczynili?

54Aterazdlaczegosięboiszismucisz,idlaczegojesteś niezadowolonyzmoichbraci,idlaczegozapłonął przeciwkonimtwójgniew?

55Zaprawdę,naszBóg,którywydałwichręcemiasto Sychemijegomieszkańców,taksamowydawnaszeręce wszystkichkrólówkananejskich,którzynadchodzą przeciwkonam,iuczynimyimto,comoibraciauczynili Sychem.

56Bądźciewięcwobecnichspokojniiodrzućcieswoje obawy,leczzaufajciePanu,Bogunaszemu,imódlciesię doNiego,abynampomógłiwybawiłnas,anaszych wrogówwydałwnaszeręce

57WtedyJudazawołałjednegozesługswegoojca:Idźi zobacz,gdziesięznajdującikrólowie,którzynadchodzą przeciwkonam,wrazzeswoimiwojskami

58Iposzedłsługa,ispojrzałwdal,iwstąpiłnagórę Sichon,iujrzałwszystkieobozykrólówstojącenapolach WróciłsięwięcdoJudyirzekł:Otokrólowiestojąnapolu zewszystkimiswoimiobozami,ludbardzoliczny,jak piaseknabrzegumorza

59WtedyJudarzekłdoSymeonaiLewiegoorazdo wszystkichswychbraci:Wzmocnijciesięibądźciesynami dzielnymi,boPan,Bógnasz,jestznamiNiebójciesięich 60Niechkażdystanieprzednami,uzbrojonywbroń wojenną,włukimiecz,apójdziemywalczyćztymi nieobrzezanymiludźmiPanjestnaszymBogiem,Onnas wybawi

61Ipowstali,iprzypasalisobiebrońwojenną,każdy wielkiimały,abyłoichjedenastusynówJakubaiwszyscy słudzyJakubaznimi

62AwszyscysłudzyIzaaka,którzybylizIzaakiemw Hebronie,przyszlidonichwszyscyuzbrojeniwrozmaite narzędziawojenne,asynowieJakubaiichsłudzy,w liczbiestudwunastumężów,ruszylikutymkrólom,a Jakubtakżeszedłznimi

63SynowieJakubaposłalidoojcaswegoIzaaka,syna Abrahama,doHebronu,czyliKireat-Arba,ipowiedzieli: 64BłagamyCięzanamidoPana,Boganaszego,abynas uchroniłprzedrękamiKananejczyków,którzynadchodzą przeciwkonam,iabywydałichwnaszeręce.

65WtedyIzaak,synAbrahama,modliłsiędoPanaza swoichsynówirzekł:PanieBoże,Tyobiecałeśmojemu ojcu,mówiąc:Rozmnożępotomstwotwojejakgwiazdyna niebie,iTytakżemitoobiecałeśispełniłeśswojesłowo, gdyterazkrólowieKanaanuzebralisię,abywypowiedzieć wojnęmoimsynom,gdyżniedopuścilisięgwałtu.

66Terazwięc,PanieBoże,Bożecałejziemi,zmień,proszę, radętychkrólów,abyniewalczylizmoimisynami.

67Iwstrząśnijsercamitychkrólówiichludustrachem moichsynówiponiżichpychę,abysięodwróciliodmoich synów

68Amocnąrękąiwyciągniętymramieniemwybawmoich synówiichsługiodnich,bowTwoichrękachjestmoci potęga,abytegodokonać

69SynowieJakubaiichsłudzywyruszylikutymkrólomi zaufaliPanu,BoguswemuAgdyszli,Jakub,ichojciec, takżemodliłsiędoPanatymisłowami:PanieBoże,Boże potężnyiwywyższony,którykrólujeszoddnidawnych, odtądażdotądinawieki;

70TyjesteśTym,którywzniecawojnyisprawia,żeone ustają,wTwojejręcejestmocipotęga,abywywyższyći

powalić;obymojamodlitwazostałaCiprzyjęta,abyś zwróciłsiędomniezeswoimmiłosierdziem,abywywrzeć wrażenienasercachtychkrólówiichludustrachemmoich synów,przerazićichiichobozy,aswojąwielkąłaską wyzwolićwszystkichtych,którzyTobieufają,botoTy możeszpodporządkowaćnamludziiposkromićnarody podnasząwładzą

ROZDZIAŁ35

1Wtedyprzybyliwszyscykrólowieamoryccyistanęlina polu,abysięnaradzićzeswoimidoradcami,cozrobićz synamiJakuba.Wciążbowiembalisięichimówili:Oto dwóchznichzabiłocałemiastoSychem

2IwysłuchałPanmodlitwIzaakaiJakuba,inapełniłserca wszystkichdoradcówkrólewskichwielkimstrachemi trwogą,takżejednomyślniezawołali:

3Czyjesteśdziśgłupi,czyniemaszwsobiezrozumienia, żebędzieszwalczyłzHebrajczykami,idlaczegomaszsię cieszyćzeswojejdzisiejszejzagłady?

4OtodwajznichprzyszlidomiastaSychembezstrachui bezlęku,ipozabijaliwszystkichmieszkańcówmiasta,tak żeniktniestanąłimnadrodzeJakżewięcmożeszwalczyć znimiwszystkimi?

5Zpewnościąwiesz,żeichBógbardzoichmiłujei uczyniłdlanichwielkierzeczy,jakichnieuczynionood dnistarożytnych,iżewśródwszystkichbogównarodów niemanikogo,ktomógłbydokonaćtakichwielkich czynówjakJego

6Zaiste,wybawiłichojcaAbrahama,Hebrajczyka,zręki Nimrodaizrękicałegojegoludu,którywielokrotnie usiłowałgozabić

7Wybawiłgotakżezognia,wktórywrzuciłgokról Nimrod,ajegoBóggozniegowybawił.

8Aktóżinnymógłbyuczynićcośpodobnego?Czyżnie AbrahamzabiłpięciukrólówElamu,gdycidotknęlisyna jegobrata,którywowychczasachmieszkałwSodomie?

9Iwziąłswegosługę,którybyłwiernywjegodomu,i kilkuludzizejegoludu,ijednejnocyścigalikrólów Elamu,izabiliich,asynowijegobratazwrócilicały majątek,którymuzabrali

10Azpewnościąwiesz,żeBógtychHebrajczykówjestw nichbardzouradowany,aonitakżesąwNimuradowani, bowiedzą,żewybawiłichodwszystkichichwrogów

11AotoAbraham,powodowanymiłościądoswegoBoga, wziąłswegojedynegoiukochanegosynaizamierzał złożyćgowofierzecałopalnejswemuBoguGdybyBóg nieprzeszkodziłmuwtym,uczyniłbytozmiłoścido swegoBoga

12ABógwidziałwszystkiejegodziełaiprzysiągłmu,i obiecałmu,żewybawijegosynówicałejegopotomstwo odwszelkiegonieszczęścia,jakiemogłobyichspotkać, ponieważontouczyniłizmiłościdoswegoBogastłumił swojewspółczuciedlaswegodziecka 13Aczyniesłyszałeś,couczyniłichBógfaraonowi, królowiEgiptu,iAbimelekowi,królowiGeraru,gdywzięli żonęAbrahama,którypowiedziałoniej:Onajestmoją siostrą,abygozniejniezabiliiabyniemyśleliotym,że jąpojmązażonę?IuczyniłimBógiichludowiwszystko, oczymsłyszałeś.

14Iotowidzieliśmynawłasneoczy,żeEzaw,bratJakuba, przybyłdoniegozczterystuludźmi,abygozabić,gdyż przypomniałsobie,żeodebrałmubłogosławieństwojego ojca.

15Iwyszedłmunaprzeciw,gdytenwracałzSyrii,aby zabićmatkęzdziećmiAktóżgowyrwałzjegorąk,jeśli niejegoBóg,wktórympokładałufność?Ongowyrwałz rękijegobrata,atakżezrękijegowrogów,izpewnością znowuichochroni

16Któżniewie,żetoichBógnatchnąłichmocą,aby wyrządzićmiastuSychemzło,októrymsłyszałeś?

17Czyżwięcdwóchludzimogłoowłasnychsiłach zniszczyćtakwielkiemiastojakSychem,gdybynieich Bóg,wktórympokładaliufność?Powiedziałiuczyniłim towszystko,abywymordowaćmieszkańcówmiastawich mieście.

18Czyzdołaszprzemóctych,którzywyszliztwojego miasta,abywalczyćzewszystkimi,nawetjeślitysiącrazy więcejprzyjdziecinapomoc?

19Zpewnościąwieszirozumiesz,żenieprzychodzisz, abyznimiwalczyć,aleprzychodzisz,abywalczyćzich Bogiem,któryichwybrał,iwszyscyprzychodziciedziśpo to,abyzostaćwytraceni

20Terazwięcpowstrzymajciesięodzła,którechceciena siebiesprowadzić,ilepiejbędziedlawasniewalczyćz nimi,choćbyichbyłoniewielu,boichBógjestznimi

21AgdykrólowieAmorytówusłyszeliwszystkiesłowa swoichdoradców,sercaichnapełniłysięstrachem.Balisię synówJakubainiechcieliznimiwalczyć

22Inakłoniliuszukusłowomswoichdoradców,isłuchali wszystkichichsłów,asłowadoradcówbardzospodobały siękrólom,itakuczynili

23Królowiewięcodwrócilisięizaprzestaliwalkiz synamiJakuba.Nieśmielibowiemzbliżyćsiędonich,aby znimiwalczyćBardzosięichbowiembali,asercaich topniaływnichzestrachuprzednimi

24TakbowiemwyszłoimnadobreodPana,gdyż wysłuchałmodlitwsługswoich,IzaakaiJakuba,gdyż zaufaliMuIwszyscycikrólowiepowrócilitegodniaze swymiobozami,każdydoswegomiasta,iniewalczyliw tymczasiezsynamiJakuba

25SynowieJakubastaliwtymdniuażdowieczora naprzeciwgórySichona.Awidząc,żekrólowiecinie wyruszyli,abyznimiwalczyć,synowieJakubawrócilido swoichdomów

ROZDZIAŁ36

1WtymczasieukazałsięPanJakubowiirzekł:Wstań,idź doBetelitampozostań,izbudujtamołtarzPanu,któryci sięukazałiktórywybawiłciebieitwoichsynówzudręki 2WtedyJakubwrazzeswoimisynamiiwszystkimi, którzydoniegonależeli,wyruszyliiprzybylidoBetel wedługrozkazuPana

3Jakubmiałdziewięćdziesiątdziewięćlat,gdyprzybyłdo BetelIJakub,ijegosynowie,icałylud,któryznimbył, pozostaliwBetelwLuz.ZbudowałtamołtarzdlaPana, którymusięukazałIprzebywaliJakubijegosynowiew Betelsześćmiesięcy

4WtymczasieumarłaDebora,córkaUsa,piastunka Rebeki,którabyłazJakubem.IJakubpochowałjąpod Betel,poddębem,którytambył

5WtymczasieumarłatakżeRebeka,córkaBetuela,matka Jakuba,wHebronie,zwanymKireat-Arba,izostała pochowanawjaskiniMachpela,którąAbrahamkupiłod synówCheta

6AżycieRebekitrwałostotrzydzieścitrzylata,gdy umarłaGdyJakubusłyszał,żejegomatkaRebekaumarła, bardzoopłakiwałswojąmatkęiodbyłwielkążałobępo niejipoDeborze,jejpiastunku,poddębem,inazwałto miejsceAllon-Bachut

7WowychdniachumarłLabanSyryjczyk,gdyżBóg ukarałgozazłamanieprzymierza,jakiezawarłzJakubem 8Jakubmiałstolat,gdymusięukazałPan,pobłogosławił goinadałmuimięIzrael.ARachela,żonaJakuba,poczęła wowychdniach

9WtymczasieJakubiwszyscyjegoludziewyruszyliz Betel,abyudaćsiędodomuswegoojca,doHebronu.

10Agdyonibyliwdrodzeipozostawałaimjeszcze krótkadrogadoEfraty,Rachelaurodziłasynaiciężko porodziła,iumarła.

11IpochowałjąJakubnadrodzedoEfraty,tojestw Betlejem,iustawiłpomniknajejgrobie,którytamjestaż dodniadzisiejszego.ARachelamiałaczterdzieścipięćlat iumarła

12InazwałJakubsyna,któregomuurodziłaRachela, imieniemBeniamin,gdyżurodziłmusięwkrainiepo prawejstronie

13ApośmierciRacheliJakubrozbiłswójnamiotw namiociejejniewolnicyBilhy.

14ZtegopowoduRubenzazdrościłswejmatceLeii rozgniewałsię;wgniewieswoimpowstał,poszedłdo namiotuBilhyistamtądzabrałłożeswegoojca.

15Wtymczasiepierworództwo,atakżeurządkrólewskii kapłańskizostałyodebranesynomRubena,gdyż zbezcześciłłożeswegoojca.Pierworodztwozaśprzypadło Józefowi,urządkrólewskiJudzie,akapłaństwoLewiemu, gdyżRubenzbezcześciłłożeswegoojca

16OtodziejepotomkówJakuba,którzymusięurodziliw Paddan-AramSynówJakubabyłodwunastu

17SynamiLeibyli:pierworodnyRuben,Symeon,Lewi, Juda,Issachar,ZebuloniichsiostraDina;synamiRacheli zaśbyli:JózefiBeniamin

18SynamiZilpy,niewolnicyLei,byliGadiAszer,a synamiBilhy,niewolnicyRacheli,byliDaniNaftali.Oto synowieJakuba,którzymusięurodziliwPaddan-Aram

19Jakubijegosynowieorazwszyscy,którzydoniego należeli,wyruszyliiprzybylidoMamre,czyliKireat-Arba, którejestwHebronie,gdzieprzebywaliAbrahamiIzaak,a Jakubijegosynowieorazwszyscy,którzydoniego należeli,mieszkaliuswegoojcawHebronie.

20PotemjegobratEzawijegosynowieorazwszystko,co doniegonależało,udalisiędokrainySeiritam zamieszkali,amieliposiadłościwkrainieSeirAsynowie EzawabylipłodniibardzosięrozmnożyliwkrainieSeir 21OtodziejepotomkówEzawa,którzymusięurodziliw ziemiKanaanSynówEzawabyłopięciu 22AdaurodziłaEzawowijegopierworodnegoElifaza,a takżeurodziłamuReuela,aAchlibamaurodziłamuJeusza, JaalamaiKoracha

23OtosynowieEzawa,którzymusięurodziliwziemi Kanaan.SynamiElifaza,synaEzawa,byli:Teman,Omar, Sefo,Gatam,KenaziAmaleks,asynamiReuela:Nachat, Zerach,SzamaiMizza.

24SynamiJeuszabyli:Timna,Alwa,Jetet;synami Jaalamazaśbyli:Alach,FinoriKenaz

25SynamiKorachabyli:Teman,Mibsar,MagdieliEram OtorodzinysynówEzawawedługichksięstwwkrainie Seir

26AotoimionasynówSeiraChoryty,mieszkańcówziemi Seir:Lotan,Szobal,Sibeon,Ana,Diszan,EzeriDiszon Byłoichsiedmiusynów

27AsynamiLotanabyli:Chori,HemaniichsiostraTimna. TimnaprzyszładoJakubaijegosynów,leczniechcielijej słuchaćOnazaśposzłaizostałanałożnicąElifaza,syna Ezawa,iurodziłamuAmaleka.

28SynamiSzobalabyli:Alwan,Manachat,Ebal,Szefoi Onam,asynamiSibeona:AjjaiAnaTowłaśnieAna znalazłJemitównapustyni,gdypasłosłySibeona,swego ojca

29Agdypasłosłyswegoojca,wyprowadzałjena pustynięoróżnychporach,abyjepaść.

30Ipewnegodniaprzyprowadziłichnajednąpustynięnad brzegiemmorza,naprzeciwkopustyniludu,igdyichpasł, otonadeszłabardzogwałtownaburzazdrugiejstrony morzaispadłanaosły,któretamsiępasły,iwszystkiesię zatrzymały

31Apotemwyszłozpustynipodrugiejstroniemorza okołostudwudziestuwielkichistrasznychzwierząti wszystkieprzyszłydomiejsca,gdziebyłyosły,itamsię rozsiadły.

32Atezwierzęta,odśrodkawdół,miałykształtsynów ludzkich,aodśrodkawgóręniektóremiaływygląd niedźwiedzi,aniektórewyglądkeephas,zogonamiztyłu, spomiędzyichramion,sięgającymidoziemi,jakogony ducheephath,itezwierzętaprzychodziły,wsiadałyi jechałynatychosłach,iwyprowadzałyje,itakpozostało ażdodniadzisiejszego

33AjednoztychzwierzątzbliżyłosiędoAnyiuderzyło jąogonem,poczymuciekłoztamtegomiejsca.

34Agdyzobaczyłtodzieło,przestraszyłsiębardzoo swojeżycieiuciekł,ischroniłsięwmieście

35Iopowiedziałswoimsynomibraciomwszystko,comu sięprzydarzyło,iwieluludziposzłoszukaćosłów,lecznie mogliichznaleźćOdnastępnegodniaAnaijegobracia niechodzilijużwtomiejsce,gdyżbardzobalisięoswoje życie

36AsynamiAny,synaSeira,byli:Diszonijegosiostra Achlibama;synamiDiszonabyli:Chemdan,Eszban,Jitran iCheran;synamiEzerabyli:Bilhan,ZaawaniAkan; synamiDiszonabyli:UsiAran

37OtorodzinysynówSeiraChorytywedługichksięstww krainieSeir

38EzawijegosynowiemieszkaliwkrainieSeir,Horyty, mieszkańcatejziemiMieliwniejposiadłości,bylipłodni ibardzosięrozmnożyliJakubzaśijegosynowieoraz wszyscy,którzydonichnależeli,mieszkalizeswymojcem IzaakiemwkrainieKanaan,jakPannakazałichojcu Abrahamowi

ROZDZIAŁ37

1AwstopiątymrokużyciaJakuba,tojestwdziewiątym rokupobytuJakubazeswymisynamiwziemiKanaan, przybyłonzPaddan-Aram.

2WowychdniachJakubwyruszyłzHebronuwrazze swoimisynamiiposzli,anastępniewrócilidomiasta Sychem,oniiwszyscy,którzydonichnależeli,itam zamieszkali,gdyżsynowieJakubanabyliwmieście Sychemdobreitłustepastwiskadlaswegobydła,gdyż miastoSychemzostałowówczasodbudowaneibyłownim okołotrzystumężczyznikobiet

3AJakubijegosynowieorazwszyscy,którzydoniego należeli,mieszkaliwtejczęścipola,którąJakubkupiłod Chamora,ojcaSychema,gdytenprzybyłzPaddan-Aram, zanimSymeoniLewizdobylimiasto

4Awszyscykrólowiekananejscyiamoryccy,którzy otaczalimiastoSychem,usłyszeli,żesynowieJakuba znówprzybylidoSychemitamzamieszkali

5Irzekli:CzyżsynowieJakubaHebrajczykaprzyjdą jeszczerazdomiastaizamieszkająwnim,skoro wymordowalijegomieszkańcówiwypędziliich?Czyż mająterazwrócićiwypędzićtakżetych,którzymieszkają wmieście,czyichzabić?

6IznowuzebralisięwszyscykrólowieKanaanu,iprzyszli, abystoczyćwojnęzJakubemijegosynami.

7AJaszub,królTapnach,posłałtakżedowszystkich sąsiadującychzesobąkrólów:doElana,królaGaasz,do Jihuriego,królaSzilo,doParathona,królaChazar,do Susiego,królaSarton,doLabana,królaBetchoranu,ido Szabira,królaOtnejmy,ztąwiadomością:

8Przybądźciedomnieipomóżciemi,azabijemyJakuba Hebrajczykaijegosynów,iwszystkich,którzydoniego należą,boznowuprzyszlidoSychem,abyjezająći wymordowaćjegomieszkańców,jakpoprzednio.

9Zebralisięwięcwszyscycikrólowieiprzybylize wszystkimiswoimiobozami,ludemtaklicznym,jak piaseknabrzegumorza,awszyscyonistalinaprzeciw Tapnach

10IwyruszyłprzeciwkonimJaszub,królTapnach,z całymswymwojskiemirozłożyłsięobozemznimi naprzeciwTapnachpozamiastemWszystkichtychkrólów podzielilinasiedemoddziałów,takżebyłosiedemobozów przeciwkosynomJakuba.

11IwysłalidoJakubaijegosynatęwiadomość: Przyjdźciewszyscydonas,abyśmymogliporozmawiaćna równinieipomścićsprawęmężówzSychem,których zabiliściewichmieście;aterazpowróćciedomiasta Sychem,zamieszkajciewnimiwymordujciejego mieszkańców,jakpoprzednio

12SynowieJakubausłyszelitoizapłonąłwielkigniewich zpowodusłówkrólówKanaanuAdziesięciusynów Jakubapośpieszyłoipowstało,każdyznichprzypasał swojąbrońwojenną;aznimibyłostudwóchichsług przygotowanychdoboju

13Iruszyliwszyscycimężowie,synowieJakuba,wrazze swymisługami,kutymkrólom,aJakub,ichojciec,byłz nimi.StanęliwszyscynastosiewSychem.

14IJakubmodliłsiędoPanazaswoichsynów,wyciągnął ręcedoPanairzekł:Boże,TyjesteśBogiem Wszechmogącym,TyjesteśnaszymOjcem,Tynas stworzyłeśijesteśmydziełemTwoichrąkProszęCię,

wybawmoichsynówprzezswojemiłosierdziezrękiich wrogów,którzydziśprzychodzą,abyznimiwalczyći wybawićichzichręki,gdyżwTwojejręcejestsiłai potęga,abywybawićniewieluodwielu.

15Dajmoimsynom,twoimsługom,siłęsercaimoc,aby walczylizichwrogami,abyichposkromiliisprawili,że ichwrogowieupadnąprzednimi,iniedopuść,abymoi synowieiichsłudzyzginęlizrąksynówKanaanu.

16Ajeślisiętobiewydajesłusznepozbawićżyciamoich synówiichsług,tozróbtowswymwielkimmiłosierdziu przezręceswoichsług,abyniezginęlidzisiajzrękikrólów Amorytów

17AgdyJakubprzestałmodlićsiędoPana,ziemia zatrzęsłasięzmiejsca,asłońcesięzaćmiło,awszyscyci królowieprzestraszylisięiogarnęłaichwielkatrwoga

18IwysłuchałPanmodlitwyJakuba,aPanwzbudziłw sercachwszystkichkrólówiichwojskstrachitrwogę przedsynamiJakuba

19BoPansprawił,żeusłyszeligłosrydwanówigłos potężnychkonisynówJakubaigłoswielkiegowojska, któreimtowarzyszyło

20Akrólowiecizostaliprzerażeniwielkimstrachemna widoksynówJakubaigdystalinaswoichmiejscach,oto synowieJakubaruszylinanichwliczbiestudwunastu ludzi,wydającpotężnyiprzeraźliwyokrzyk.

21AgdykrólowieujrzelisynówJakubanadciągającychku nim,ogarnęłaichjeszczewiększapanikaibyliskłonnido odwrotuprzedsynamiJakuba,jaknapoczątku,ido niewalczeniaznimi

22Leczoniniecofnęlisię,mówiąc:Byłobydlanashańbą, gdybyśmydwarazycofnęlisięprzedHebrajczykami.

23SynowieJakubaprzystąpiliwięciruszylinaprzeciw wszystkimtymkrólomiichwojskomIujrzeli,aotolud tenbyłbardzopotężny,licznyjakpiasekmorski.

24WtedysynowieJakubazawołalidoPanairzekli: Pomóżnam,Panie,pomóżnamiwysłuchajnas,gdyżw Tobiepokładamyufność,iniedozwólnamzginąćzręki tychnieobrzezanychludzi,którzydziśwyszliprzeciwko nam

25SynowieJakubaprzypasalisobiebrońwojenną,każdy wziąłwrękętarczęioszczepiprzystąpilidobitwy

26AJuda,synJakuba,pobiegłpierwszyprzedswoimi braćmiidziesięciusługswoichznim,iwyruszył przeciwkotymkrólom

27TakżeJaszub,królTapnach,pierwszywyruszyłze swoimwojskiemprzedJudą,aJudaujrzałJaszubaijego wojskonadciągającekuniemuGniewJudyzapłonął,a gniewzapłonąłwnim.Podszedłwięcdobitwy,wktórej Judanarażałsweżycie

28AJaszubicałejegowojskozbliżalisiędoJudy,a jechałnabardzosilnymimocnymkoniuJaszubbył bardzowalecznymmężem,pokrytymżelazemibrązemod stópdogłów

29Siedzącnakoniu,ciskałstrzałamiobiemarękamiz przoduiztyłu,jaktomiałwzwyczajuwewszystkich bitwach,inigdyniechybiałmiejsca,wktórewycelował strzały.

30AgdyJaszubprzybył,abywalczyćzJudąiwypuszczał wielestrzałprzeciwkoJudzie,PanzwiązałrękęJaszuba,a wszystkiestrzały,którewypuścił,odbijałysięodjegoludzi.

31MimotoJaszubwciążzbliżałsiędoJudy,abywyzwać gostrzałami.Odległośćmiędzynimiwynosiłaokoło trzydziestułokciGdyJudazobaczył,żeJaszubwypuszcza wniegostrzały,pobiegłdoniegozcałąswojągniewną mocą.

32WtedyJudapodniósłzziemiwielkikamień,którego wagawynosiłasześćdziesiątsyklów,ipobiegłJudaku Jaszubowi,akamieńuderzyłgowtarczę,takżeJaszub zostałogłuszonytymciosemispadłzkonianaziemię

33TarczazaśpękławręceJaszubaiwskuteksiły uderzeniaodbiłasięnaodległośćokołopiętnastułokci,i upadłaprzeddrugimobozem

34Akrólowie,którzyprzyszlizJaszubem,ujrzelizdaleka siłęJudy,synaJakuba,ito,couczyniłJaszubowi,ibardzo siębaliJudy

35ZgromadzilisięwięcprzyobozieJaszuba,widzącjego zamieszanieJudazaśdobyłmieczaizabiłczterdziestu dwóchludzizobozuJaszubaCałyobózJaszubauciekł przedJudąiniktniestanąłmunadrodze.OpuściliJaszuba iuciekliprzednim,aJaszubnadalleżałtwarządoziemi 36AJaszubwidząc,żewszyscyludziezjegoobozu uciekliodniego,pośpieszyłipowstałpełenstrachu przeciwkoJudzie,istanąłnaprzeciwJudy

37IstoczyłJaszubwalkęzJudą,ustawiająctarczę naprzeciwkotarczy,iwszyscyludzieJaszubauciekli,gdyż bardzobalisięJudy

38Jaszubwziąłwłóczniędoręki,abyuderzyćJudęw głowę,leczJudaszybkoprzyłożyłtarczędogłowy, chroniącjąprzedwłóczniąJaszuba,takżetarczaJudy otrzymałacioswłóczniJaszuba,asamatarczarównież uległapęknięciu.

39AgdyJudazobaczył,żejegotarczajestrozszczepiona, szybkodobyłmieczaiuderzyłJaszubawkostki,iodciął munogi,takżeJaszubupadłnaziemię,awłócznia wypadłamuzręki

40WtedyJudaszybkopodniósłwłócznięJaszuba,odciął niąmugłowęirzuciłjątużujegostóp.

41AgdysynowieJakubazobaczyli,coJudauczynił Jaszubowi,wszyscyrzucilisięnaszeregiinnychkrólów,a synowieJakubawalczylizwojskiemJaszubaizwojskami wszystkichkrólów,którzytambyli

42SynowieJakubasprawili,żepadłopiętnaścietysięcy ichludzi,ipobiliich,jakgdybysięuderzałowdynie; resztazaśuciekła,byratowaćżycie

43AJudastałnadalprzycieleJaszubaizdarłzniego pancerz.

44Judatakżezdjąłżelazoimiedź,którebyłynaJaszubie,i otodziewięciumężówspośróddowódcówJaszuba przybyło,abywalczyćzJudą

45WtedyJudapośpieszyłipodniósłkamieńzziemi,i uderzyłnimjednegoznichwgłowę,takżeczaszkajego zostałazłamana,aciałospadłozkonianaziemię.

46Aośmiupozostałychdowódców,widzącsiłęJudy, bardzosięprzestraszyłoiuciekliJudazaśzdziesięcioma ludźmiścigałich,dogoniłichizabił

47SynowieJakubawciążatakowaliwojskakrólewskiei zabiliwieluznich,leczkrólowieciodważniestaliuboku swychdowódcówiniecofalisięzeswoichmiejsc Krzyczeliprzeciwkotymzeswoichwojsk,którzyuciekali przedsynamiJakuba,leczniktichniesłuchał,gdyżbalisię oswojeżycie,abysaminiezginęli

48AwszyscysynowieJakuba,popokonaniuwojsk królewskich,wróciliistawilisięprzedJudą,aJudajeszcze zabijałośmiudowódcówJaszubaizdzierałznichszaty

49IujrzałLewi,jakElon,królGaasz,ruszyłkuniemuz czternastomadowódcami,abygozabić.LeczLewinie miałcodotegopewności

50AElonijegodowódcypodeszlibliżej,aLewiobejrzał sięizobaczył,żebitwatoczysięodtyłu.Pobiegłwięc Lewizdwunastomaswoimisługamiiposzli,izabiliElona ijegodowódcówostrzemmiecza

ROZDZIAŁ38

1WtedyprzybyłJihuri,królSzilo,abywspomócElonai zbliżyłsiędoJakuba,aJakubnaciągnąłłuk,którytrzymał wręku,istrzałąugodziłJihuri'ego,powodującjegośmierć.

2AgdyJihuri,królSzilo,umarł,czterechpozostałych królówuciekłozeswegostanowiskawrazzresztą dowódcówiusiłowałosięwycofać,mówiąc:Niemamy jużsiłprzeciwkoHebrajczykom,potymjakzabilitrzech królówiichdowódców,którzybylipotężniejsiodnas

3AgdysynowieJakubaujrzeli,żepozostalikrólowie ruszylizeswegomiejsca,ruszylizanimiwpościgJakub takżeprzybyłzmiejsca,gdziestał,zstosuSychemiścigał królów,izbliżylisiędonichzeswoimisługami.

4Akrólowieidowódcyorazresztaichwojsk,widząc,że synowieJakubazbliżająsiędonich,balisięoswojeżyciei uciekali,ażdotarlidomiastaChazar.

5SynowieJakubaścigaliichażdobramymiastaChazari zadaliwielkąklęskękrólomiichwojskom,okołoczterech tysięcyludzi.Podczasgdyonibiliwojskokrólewskie, Jakubbyłzajętystrzelaniemzłukuiograniczałsiędobicia królów,izabiłichwszystkich

6IzabiłParathona,królaChazar,ubramymiastaChazar,a potemporaziłSusiego,królaSarton,iLabana,króla Betchorin,iSzabira,królaMachnejmy;wszystkichich zabiłstrzałami,każdegopojednejstrzałzie,takżepomarli.

7AsynowieJakubawidząc,żewszyscykrólowiepolegli, aonizostalirozbiciiodstąpili,kontynuowaliwalkęz wojskamikrólewskiminaprzeciwkobramyChazarizabili okołoczterystuichludzi

8AwtejbitwiezginęłotrzechmężówspośródsługJakuba GdyJudazobaczył,żetrzechjegosługzginęło,bardzosię zasmuciłizapłonąłwnimgniewnaAmorytów 9Wszyscyzaśmężowie,którzypozostalizwojsk królewskich,bardzobalisięoswojeżycie.Ucieklii wyłamalibramęmurówmiastaChazar,awszyscyweszli domiasta,abysięschronić.

10IukrylisięwśrodkumiastaChazar,gdyżmiasto ChazarbyłobardzodużeirozległeAgdywszystkiete wojskaweszłydomiasta,synowieJakubapobieglizanimi ażdomiasta.

11Aczterechdzielnychmężów,doświadczonychwboju, wyszłozmiastaistanęłouwejściadomiasta,mającw rękachdobytemieczeiwłócznieUstanowilioniszyki naprzeciwsynówJakubainiepozwoliliimwejśćdo miasta.

12WtedyNeftalipodbiegł,wszedłmiędzynichimieczem zabiłdwóchznich,ajednymciosemodciąłimgłowy

13Potemzwróciłsiękudwómpozostałym,aonijuż uciekli.Rzuciłsięwięczanimiwpościg,dogoniłich, uderzyłizabił

14SynowieJakubaprzyszlidomiastaiujrzeli,aotobył taminnymurgraniczącyzmiastem.Szukaliwięcbramyw murze,leczniemoglijejznaleźćJudawięcwskoczyłna szczytmuru,aSymeoniLewiposzlizanimiwszyscy trzejzeszlizmurudomiasta.

15SymeoniLewizabiliwszystkichmężczyzn,którzy szukalischronieniawmieście,atakżemieszkańcówmiasta, ichżonyidzieci,ostrzemmieczazabili,akrzykmiasta wznosiłsiędonieba

16DaniNaftaliwyskoczylinamur,abyzobaczyć,cojest przyczynątegohałasunarzekań,gdyżsynowieJakuba martwilisięoswoichbraciisłyszeli,jakmieszkańcy miastamówiązpłaczemibłaganiem:Zabierzciewszystko, comamywmieście,iodejdźcie,tylkoniezabijajcienas

17AgdyJuda,SymeoniLewiprzestalibićmieszkańców miasta,weszlinamurizawołaliDanaiNaftalego,którzy bylinamurze,orazpozostałychswoichbraciSymeoni Lewiopowiedzieliimowejściudomiasta,awszyscy synowieJakubaprzyszli,abyzabraćłupy.

18SynowieJakubazabraliłupyzmiastaChazar,trzodyi bydłoorazmienie,zabraliwszystko,comożnabyło uprowadzić,itegodniaodeszlizmiasta.

19AnastępnegodniasynowieJakubaudalisiędoSarton, gdyżusłyszeli,żeludziezSarton,którzypozostaliw mieście,zebralisię,abywalczyćznimizazabicieichkróla. Sartonbyłobardzowysokimiufortyfikowanymmiastemi miałogłębokiwałotaczającyje

20Asłupwałumiałokołopięćdziesięciułokcidługości,a jegoszerokośćczterdzieściłokciIniebyłomiejsca,aby ktokolwiekwszedłdomiastazpowoduwałuAgdy synowieJakubaujrzeliwałmiasta,szukaliwnimwejścia, lecznieznaleźli

21Wejściedomiastabowiembyłoztyłuikażdy,kto chciałwejśćdomiasta,przychodziłtądrogą,okrążałcałe miastoidopieropotemwchodziłdomiasta

22SynowieJakubazaświdząc,żeniemogąznaleźćdrogi domiasta,zapłonęliwielkimgniewem.Mieszkańcyzaś miasta,widząc,żesynowieJakubaidądonich,bardzosię ichbali,słyszelibowiemoichsileiotym,couczynili Chazar.

23MieszkańcymiastaSartonniemogliwyjśćnaprzeciw synomJakuba,którzyzebralisięwmieście,abyznimi walczyć,abyniedostaćsiędomiasta.Leczgdyzobaczyli, żenadchodząwprostnanich,bardzosięichbali,gdyż słyszelioichsileiotym,cozrobiliChazar.

24MieszkańcySartonuszybkowięczabralimostna drodzemiejskiejzjegomiejsca,zanimprzybylisynowie Jakuba,iwprowadziligodomiasta

25SynowieJakubaprzyszliiszukaliwejściadomiasta, leczniemogligoznaleźćMieszkańcymiastaweszliwięc naszczytmuruiujrzeli,aotosynowieJakubaszukali wejściadomiasta

26AmieszkańcymiastazmurulżylisynówJakubai przeklinaliich.AsynowieJakubausłyszeliteobelgii bardzosięrozgniewali,agniewichzapłonąłwnich

27SynowieJakubarozgniewalisięnanichiwszyscy powstali,iprzeskoczyliwałsiłąswejsiły,idziękiswej mocyprzekroczyliczterdzieściłokciszerokościwału

28Agdyprzeszliprzezwałistanęlipodmuremmiasta, odkryli,żewszystkiebramymiastasązamknięte żelaznymiwrotami

29SynowieJakubaprzystąpiliwięc,abywyważyćbramy brammiasta,leczmieszkańcyniepozwoliliim,gdyżz wierzchołkamururzucalinanichkamieniamiistrzałami

30Aliczbaludu,którybyłnamurze,wynosiłaokoło czterystuludzi.GdysynowieJakubaspostrzegli,że mieszkańcymiastaniepozwalająimotworzyćbram, rzucilisiędoucieczkiiwspięlinaszczytmuru,Judazaś wszedłnajpierwnawschodniączęśćmiasta

31AGadiAserszlizanimażdozachodniegonarożnika miasta,SymeoniLewizaśkupółnocy,aDaniRubenku południowi

32Amężowie,którzybylinaszczyciemuru,mieszkańcy miasta,widząc,żesynowieJakubazbliżająsiędonich, uciekliwszyscyzmuru,zeszlidomiastaiukrylisięw środkumiasta

33WtedyIssachariNaftali,którzypozostalipodmurem, przystąpiliiwyważylibramymiasta,irozpaliliogieńw bramachmiasta,ażstopiłosiężelazoWtedywszyscy synowieJakubaweszlidomiasta,oniiwszyscyichludzie, iwalczylizmieszkańcamimiastaSarton,izabijaliich ostrzemmiecza,aniktnieobroniłsięprzednimi

34Aokołodwustumężówuciekłozmiastaiwszyscy poszliiukrylisięwpewnejwieżywmieścieJudazaś ścigałichażdowieżyizburzyłwieżę,którazawaliłasięna mężów,iwszyscyzginęli.

35SynowieJakubaposzliwięcdrogąnadachtejwieżyi ujrzeli,aotowoddaliwmieściebyłainna,potężnai wysokawieża,ajejszczytsięgałnieba.SynowieJakuba pospieszyliwięcizeszli,iprzyszlizewszystkimiswoimi ludźmidotejwieżyiznaleźlijąwypełnionąokołotrzystu mężczyznami,kobietamiidziećmi.

36SynowieJakubazadaliwielkąklęskętymludziomw wieży,takżeuciekliprzednimi

37ASymeoniLewiścigaliich,ażwyszłodonichz miejsca,wktórymsięukryli,dwunastudzielnychmężów

38AdwunastumężówstanęłodowalkizSymeonemi Lewim,leczSymeoniLewiniemogliichprzemóc.Ci dzielnimężowierozbilitarczeSymeonaiLewiego,ajeden znichuderzyłLewiegomieczemwgłowę,gdyLewi szybkoprzyłożyłrękędogłowy,gdyżbałsięmiecza. MieczuderzyłwrękęLewiegoiniewielebrakowało,a rękaLewiegozostałabyodcięta

39WtedyLewichwyciłmieczowegodzielnegomężaisiłą wyrwałgomężowi,iuderzyłnimwgłowęmocarza,i odciąłmugłowę.

40Iprzystąpiłojedenastumężów,abywalczyćzLewim, gdyżwidzieli,żejedenznichzostałzabitySynowie Jakubawalczyli,leczsynowieJakubaniemogliich przemóc,gdyżmężowiecibylibardzosilni.

41SynowieJakubawidząc,żeniemogąichprzemóc, Symeonwydałgłośnyiprzeraźliwykrzyk,ajedenastu potężnychmężówosłupiałonadźwiękkrzykuSymeona

42AJudazdalekausłyszałgłoskrzykuSymeonaNaftalii JudapobiegliztarczamidoSymeonaiLewiegoizobaczyli, jakwalcząztymimocnymiludźmi,leczniemogliich pokonać,boichtarczezostałyrozbite

43AgdyNeftalizobaczył,żetarczeSymeonaiLewiego zostałypołamane,wziąłdwietarczeodswoichsługi przyniósłjeSymeonowiiLewiemu

44Symeon,LewiiJudawalczylitegodniawszyscytrzej przeciwkojedenastubohateromażdozachodusłońca,lecz niemogliichprzemóc

45IdoniesionootymJakubowi,aonbardzosięzasmuciłi modliłsiędoPana.PotemonijegosynNaftaliwyruszyli przeciwkotymdzielnymmężom

46IzbliżyłsięJakub,naciągnąłłukizbliżyłsiędo dzielnychmężów,izabiłtrzechzichludziłukiem,a pozostałychośmiusięwycofało,aotowojnatoczyłasię przeciwkonimzprzoduiztyłu,aonibardzobalisięo swojeżycieiniemoglistawićczołasynomJakuba,więc uciekliprzednimi

47AwczasieucieczkispotkaliDanaiAsera,którzy nadchodziliwprostnanichNaglenapadlinanich, walczyliznimiizabilidwóchznichJudazaśijegobracia ścigaliich,apozostałychzabili.

48IwróciliwszyscysynowieJakubaichodzilipomieście, szukając,czyznajdąjakichśmężczyznIznaleźliokoło dwudziestumłodychmężczyznwjaskiniwmieście.Gadi Aserzabiliichwszystkich,aDaniNaftalinapadlina resztęmężczyzn,którzyuciekliiocalelizdrugiejwieży,i zabiliichwszystkich.

49SynowieJakubawymordowaliwszystkich mieszkańcówmiastaSarton,alekobietyidzieci pozostawiliwmieścieiniezabiliich.

50AwszyscymieszkańcymiastaSartonbyliludźmi silnymi,jedenznichgoniłtysiąc,adwóchznichnie uciekałoprzeddziesięciomatysiącamipozostałych mężczyzn

51SynowieJakubawymordowaliwszystkich mieszkańcówmiastaSartonostrzemmiecza,takżeniktnie stanąłprzeciwkonim,akobietypozostawiliwmieście 52SynowieJakubazabralicałyłupzmiastaizabrali,co chcieli,izabralizmiastatrzody,bydłoimajątek.Synowie JakubauczyniliSartonowiijegomieszkańcomto,co uczyniliChazarowiijegomieszkańcom,poczym odwrócilisięiodeszli.

ROZDZIAŁ39

1AgdysynowieJakubawyruszylizmiastaSarton, przebyliokołodwustułokci,gdynapotkalinadciągających kunimmieszkańcówTapnach.Wyruszylibowiem,abyz nimiwalczyć,gdyżpobilikrólaTapnachiwszystkichjego ludzi.

2Wtedywszyscy,którzypozostaliwmieścieTapnach, wyszli,abywalczyćzsynamiJakubaimyśleli,żeudaim sięodebraćłupyizdobycze,którezdobyliwChazari Sarton.

3ApozostalimężowiezTapnachwalczylizsynami Jakubanatymmiejscu,asynowieJakubaichpobili,aoni uciekliprzednimiOnizaśścigaliichażdomiastaArbelan, leczwszyscyonipadliprzedsynamiJakuba

4SynowieJakubawróciliiprzybylidoTapnach,aby zabraćłupyzTapnachGdyzaśprzybylidoTapnach, dowiedzielisię,żemieszkańcyArbelanuwyszliim naprzeciw,abyzabraćłupyswychbraci.SynowieJakuba zostawiliwięcwTapnachdziesięciuswoichludzi,aby

splądrowalimiasto,asamiwyruszyliprzeciwko mieszkańcomArbelanu.

5WyruszyliwięcmężowiezArbelanuzeswoimiżonami, abywalczyćzsynamiJakuba,gdyżichżonybyły doświadczonewwalce.Wyruszyłowięcokołoczterystu mężczyznikobiet

6IwszyscysynowieJakubakrzyczelidonośnymgłosemi wszyscypobieglikumieszkańcomArbelanu,głosem donośnymistrasznym

7AmieszkańcyArbelanuusłyszeligłoskrzykusynów Jakuba,aichrykpodobnybyłdowrzaskulwówidoryku morzaijegofal

8Astrachiprzerażenieogarnęłyichsercazpowodu synówJakubaibardzosięichbali,icofnęlisię,iuciekli przednimidomiasta,synowiezaśJakubaścigaliichażdo bramymiastainatknęlisięnanichwmieście.

9SynowieJakubawalczyliznimiwmieście,awszystkie ichkobietystrzelałyprocądosynówJakubaWalkabyła międzynimibardzozaciętaprzezcałydzieńażdo wieczora

10SynowieJakubaniemogliichprzemócisynowie Jakubaomalniezginęliwtejbitwie.Wtedysynowie JakubawołalidoPanaipodwieczórbardzozyskalinasile SynowieJakubazabiliostrzemmieczawszystkich mieszkańcówArbelanu,mężczyzn,kobietyidzieci.

11SynowieJakubazaatakowalitakżeresztęludu,która uciekłazSarton,wArbelanSynowieJakubapostąpiliz ArbelanemiTapnakiemtak,jakpostąpilizChazariSarton. Gdykobietyzobaczyły,żewszyscymężczyźninieżyją, wybiegłynadachymiastaizaczęłyrzucaćkamieniamijak deszczemnasynówJakuba.

12SynowieJakubapospieszyliiweszlidomiasta,i pochwyciliwszystkiekobiety,iwybilijeostrzemmiecza SynowieJakubazabralicałyłupizdobycz,trzody,bydłoi bydło

13SynowieJakubauczyniliMachnajmietosamo,co uczyniliTapnach,ChazariSzilo.Odwrócilisięstamtądi odeszli

14ApiątegodniasynowieJakubausłyszeli,żemieszkańcy Gaaszuzebralisięprzeciwkonim,abywalczyć,gdyżzabili ichkrólaiichwodzówWmieścieGaaszubowiembyło czternastuwodzów,asynowieJakubazabiliichwszystkich wpierwszejbitwie.

15SynowieJakubategodniaprzypasalibrońwojennąi wyruszylidobitwyzmieszkańcamiGaaszAwGaasz mieszkałsilnyipotężnyludAmorytów.Gaaszbyło najsilniejszyminajlepiejufortyfikowanymmiastemze wszystkichmiastAmorytówimiałotrzymury.

16SynowieJakubaprzybylidoGaaszizastalibramy miastazamknięte,aokołopięciusetludzistojącychna szczyciezewnętrznegomuruiludlicznyjakpiasekna brzegumorza,czyhającywzasadzcenasynówJakubaz zewnątrz,ztyłumiasta

17SynowieJakubaprzystąpiliwięc,byotworzyćbramy miastaGdysięzbliżali,otoci,którzyczyhaliwzasadzce zamiastem,wyszlizeswychmiejsciotoczylisynów Jakuba.

18SynowieJakubazaśzostaliotoczenipomiędzyludem Gaasz,abitwatoczyłasięzarównoodfrontu,jakiodtyłu Wszyscyzaśludzie,którzybylinamurze,rzucalinanichz murustrzałyikamienie

19Judawidząc,żemężowieGaaszstająsiędlanichzbyt ciężcy,wydałprzeraźliwyipotężnykrzyk,awszyscy mężowieGaaszprzerazilisięgłosemkrzykuJudy,aludzie padalizmurównadźwiękjegopotężnegokrzyku,a wszyscy,którzybylinazewnątrziwmieście,bardzobali sięoswojeżycie

20AgdysynowieJakubazbliżalisię,bywyważyćbramy miasta,mężowieGaaszurzucalinanichkamieniamii strzałamizeszczytumuruizmusiliichdoucieczkiod bramy

21SynowieJakubazwrócilisięprzeciwkomężomGaasz, którzybyliznimispozamiasta,ipobiliichstrasznie,jakby sięuderzałowdynie.Niemoglionistawićczołasynom Jakuba,gdyżogarnąłichstrachiprzerażenienadźwięk krzykuJudy

22SynowieJakubazabiliwszystkichmężczyzn,którzy bylipozamiastem,asynowieJakubawciążzbliżalisię, abywkroczyćdomiastaiwalczyćpodmuramimiejskimi Nieudałoimsięto,gdyżwszyscymieszkańcyGaasz, którzypozostaliwmieście,otoczylimuryGaaszze wszystkichstronSynowieJakubaniemogliwięczbliżyć siędomiasta,abywalczyćznimi.

23SynowieJakubazbliżylisiędonarożnikamuru,aby walczyćpodnimMieszkańcyGaaszurzucalinanich strzałyikamienie,niczymulewnedeszcze,iucieklispod muru

24AmieszkańcyGaaszu,którzybylinamurze,widząc,że synowieJakubaniemogąichprzemócspodmuru,zaczęli urągaćsynomJakubatymisłowami:

25Cocijestwtejbitwie,żeniemożeszzwyciężyć?Czyż możeszuczynićpotężnemumiastuGaaszijego mieszkańcomto,couczyniłeśmiastomAmorytów,które niebyłytakpotężne?Przecieżtymsłabymwśródnasto właśnieuczyniłeśizabiłeśichuwejściadomiasta,bonie mielisiły,gdyprzeraziłichdźwięktwojegokrzyku

26Aczyterazbędzieciemogliwalczyćnatymmiejscu?Z pewnościąwszyscytuzginiecie,amypomścimysprawę tychmiast,którezniszczyliście

27MieszkańcyGaaszubardzolżylisynówJakubailżyli ichwrazzichbogami,rzucającnanichzmurustrzałamii kamieniami

28AJudaijegobraciausłyszelisłowamieszkańców Gaasziichgniewbardzosięwzmógł.Judazaśzazdrościł swemuBoguztegopowoduizawołał:Panie,pomóż,ześlij pomocnaminaszymbraciom

29Ibiegłzcałejsiły,zobnażonymmieczemwręku,i zerwałsięzziemi,idziękiswejsilewspiąłsięnamur,a mieczjegowypadłmuzręki.

30WtedyJudakrzyknąłnamur,awszyscyludzie,którzy bylinamurze,przestraszylisięiniektórzyznichspadliz murudomiastaizginęliCizaś,którzyjeszczebylina murze,widzącsiłęJudy,bardzosięprzestraszyliiuciekli, byratowaćżycie,domiasta,abyznaleźćschronienie

31Aniektórzynabraliodwagi,bywalczyćzJudąna murzeigdyzobaczyli,żeJudaniemamieczawręku, postanowiligozabićZamierzalizrzucićgozmurudojego braci.Dwudziestuludzizmiastaprzyszłoimnapomoci otoczyliJudę,awszyscykrzyczelinadnimipodeszlido niegozobnażonymimieczamiPrzeraziliJudę,aJuda wołałdoswoichbracizmuru.

32Jakubijegosynowiewyciągnęliłukspodmurui uderzylitrzechludzi,którzybylinaszczyciemuru.Juda zaśwołałdalej:Panie,pomóżnam,Panie,wybawnas!I wołałdonośnymgłosemnamurze,akrzyktensłychać byłozdaleka.

33Apotymkrzykupowtórzyłjeszczerazkrzyk,a wszyscyludzie,którzyotaczaliJudęnaszczyciemuru, przestraszylisięikażdynadźwiękkrzykuJudyorazjego drżeniawyrzuciłmieczzręki,iuciekł

34WtedyJudawziąłmiecze,którewypadłyimzrąk,i walczyłznimi,izabiłdwudziestuichludzinamurze

35Aokołoosiemdziesięciumężczyznikobietwyszłoz miastanamuriwszyscyotoczyliJudę.APanwzbudziłw ichsercachstrachprzedJudąiniemoglisiędoNiego zbliżyć

36Jakubiwszyscy,którzyznimbyli,wyciągnęliłukspod muruizabilidziesięciuludzinamurze,aonipadlipod muremprzedJakubemijegosynami

37Alud,którybyłnamurze,widząc,żedwudziestuich ludzipoległo,pobiegłkuJudziezdobytymimieczami,lecz niemógłdoniegodotrzeć,gdyżbardzosiębałpotęgiJudy

38Ajedenzichmocarzy,imieniemArud,zbliżyłsię,aby uderzyćJudęmieczemwgłowę,leczJudaszybko przyłożyłtarczędogłowy,amieczuderzyłwtarczęi rozłupałasięonanadwieczęści.

39Amocarzten,pozadaniuciosuJudzie,uciekł,by ratowaćżycie,gdyżJudasięprzestraszył;nogijego poślizgnęłysięnamurzeiwpadłmiędzysynówJakuba, którzybylipodmurem;synowieJakubauderzyligoizabili 40AgłowaJudyzaczęłabolećodciosuzadanegoprzez mocarza,iJudaomalnieumarł.

41AJudawołałnamurzezpowodubólu,jakisprawiłcios, gdyDangousłyszał,izapłonąłwnimgniewPodniósłsię ipobiegłzdaleka,izerwałsięnaziemię,iwspiąłsięna murzcałąsiłąswegogniewu

42AgdyDanprzybyłpodmurwpobliżuJudy,wszyscy ludzie,którzystalinamurzeprzeciwkoJudzie,uciekli,i weszlinadrugimur,irzucalistrzałyikamienienaDanai Judęzdrugiegomuru,iusiłowaliichwypędzićzmuru

43StrzałyikamienietrafiłyDanaiJudę,aoniomalnie zginęlinamurzeAgdziekolwiekDaniJudauciekaliz muru,byliatakowanistrzałamiikamieniamizdrugiego muru.

44Jakubzaśijegosynowiestaliciągleuwejściadomiasta, podpierwszymmurem,iniemoglinaciągnąćłukuna mieszkańcówmiasta,gdyżniemogliichzobaczyć,gdyż bylinadrugimmurze

45ADaniJuda,gdyniemoglijużznieśćkamieniistrzał, którespadałynanichzdrugiegomuru,obajrzucilisięna drugimurwpobliżumieszkańcówmiastaAgdy mieszkańcymiasta,którzybylinadrugimmurze,zobaczyli, żeDaniJudaprzyszlidonichnadrugimur,wszyscy krzyknęliizeszliwdół,międzymury

46AJakubijegosynowieusłyszeligłosokrzyków mieszkańcówmiasta,abędącjeszczeuwejściadomiasta, zaniepokoilisięoDanaiJudę,którychniewidzieli,gdyż bylinadrugimmurze.

47WtedyNeftaliwyruszyłzwielkąsiłąigniewem,irzucił sięnapierwszymur,abyzobaczyć,cobyłoprzyczyną krzyku,którysłyszeliwmieście.AIssachariZebulon

zbliżylisię,abywyważyćbramymiasta,otworzylibramyi weszlidomiasta.

48WtedyNaftaliskoczyłzpierwszegomurunadrugii przyszedł,abypomócswymbraciomimieszkańcomGaasz, którzybylinamurze.Widząc,żeNaftalibyłtrzecim,który przyszedł,abypomócswymbraciom,uciekliwszyscyi zeszlidomiasta,aJakubiwszyscyjegosynowieoraz wszyscyichmłodzieńcyprzyszlidonichdomiasta.

49Juda,DaniNaftalizeszlizmurudomiastaiścigali mieszkańcówmiastaSymeonzaśiLewibylispozamiasta iniewiedzieli,żebramajestotwartaStamtądposzlina murizeszlidoswychbracidomiasta

50Amieszkańcymiastazeszliwszyscydomiasta,a synowieJakubaprzyszlidonichzróżnychstroni rozgorzałaprzeciwkonimbitwaodprzoduiodtyłu SynowieJakubazadaliimokrutnąklęskęizabiliokoło dwudziestutysięcymężczyznikobietŻadenznichnie mógłsięstawićczołasynomJakuba

51Akrewpłynęłaobficiepomieścieibyłajakstrumień wody,ikrewpłynęłajakstrumieńażdokrańcówmiastai docieraładopustyniBetchorin

52AmieszkańcyBetchorinuujrzelizdalekakrew wypływającązmiastaGaaszIpobiegłookoło siedemdziesięciumężówspośródnich,abyzobaczyćkrew, iprzyszlinamiejsce,gdziebyłakrew.

53Ipodążaliśladamikrwi,ażdoszlidomurówmiasta Gaasziwidzielikrewwypływającązmiasta,isłyszeligłos wołaniamieszkańcówGaasz,gdyżwznosiłsiędonieba,a krewpłynęłaobficiejakstrumieńwody

54AwszyscysynowieJakubawciążjeszczebili mieszkańcówGaaszizabijaliichażdowieczora,około dwudziestutysięcymężczyznikobietAmieszkańcy Chorinurzekli:ZpewnościątosprawkaHebrajczyków,bo wciążjeszczeprowadząwojnęwewszystkichmiastach Amorytów

55LudziecipośpieszyliipobieglidoBetchorin,każdy wziąłswojąbrońwojennąiwołalidowszystkich mieszkańcówBetchorinOnitakżeprzypasaliswojąbroń wojenną,abyruszyliiwalczylizsynamiJakuba

56AgdysynowieJakubadokonalimorduna mieszkańcachGaasz,obchodzilimiasto,abyobrabować wszystkichzabitychAgdyweszlidonajgłębszejczęści miastaiposzlidalej,spotkalitrzechbardzosilnychmężów, awichrękuniebyłomiecza

57SynowieJakubaprzyszlinamiejsce,gdziebyli,lecz mężowiemocniuciekli,ajedenznichporwałZebulona, któregozobaczyłjakomłodegochłopcainiskiegowzrostu, icałąswąsiłąpowaliłgonaziemię.

58IJakubpobiegłdoniegozmieczem,iuderzyłgo mieczempodbiodrami,iprzeciąłgonadwoje,aciałojego upadłonaZebulona

59AdrugizbliżyłsięischwyciłJakuba,abygopowalićna ziemięJakubzaśzwróciłsiękuniemuizawołałdoniego, podczasgdySymeoniLewipobiegliiuderzyligo mieczemwbiodra,ipowaliligonaziemię

60Amocarzówpodniósłsięzziemizgniewnąsiłą,aJuda nadciągnąłdoniego,zanimzdążyłstanąćnanogach,i uderzyłgomieczemwgłowę,takżegłowajegozostała rozłupanaionumarł

61Atrzecimocarz,widząc,żejegotowarzyszezostali zabici,uciekłprzedsynamiJakuba,asynowieJakuba

ścigaligopomieścieAgdymocarzuciekał,znalazłjeden zmieczymieszkańcówmiasta,podniósłgoizwróciłsię przeciwkosynomJakubaiwalczyłznimitymmieczem

62AmocarzówpobiegłdoJudy,abyugodzićgomieczem wgłowę,leczwrękuJudyniebyłotarczy.Agdyon zamierzałgougodzić,Naftaliszybkowziąłtarczęi przyłożyłjądogłowyJudy,amieczmocarzatrafiłwtarczę Naftalego,aJudauniknąłmiecza.

63SymeoniLewirzucilisięnamocarzazmieczamii zadalimupotężneciosy,aobamieczewbiłysięwciało mocarzaiprzecięłyjewzdłużnadwoje

64WtedysynowieJakubazaatakowalitrzechmocarzyi wszystkichmieszkańcówGaasz,adzieńchyliłsięku zachodowi

65SynowieJakubaobchodziliGaaszizabralicałyłupz miasta,nawetdzieciikobiety,którymniepozwolili przeżyćSynowieJakubauczyniliGaaszowitosamo,co uczyniliSartonowiiSzilo

ROZDZIAŁ40

1SynowieJakubazabraliwięccałyłupzGaaszuinocą wyszlizmiasta

2WyruszylioniwkierunkuzamkuBethchorin,a mieszkańcyBethchorinszlikuzamku,abyichspotkać.Tej nocysynowieJakubawalczylizmieszkańcamiBethchorin nazamkuBethchorin

3AwszyscymieszkańcyBethchorinbylidzielnymi mężami,żadenznichnieuciekałprzedtysiącemludzi Walczylionitejnocyozamek,aichkrzykisłychaćbyło tejnocyzdaleka,aziemiatrzęsłasięodichkrzyków. 4AwszyscysynowieJakubabalisiętychludzi,gdyżnie byliprzyzwyczajenidowalkiwciemnościachByliwięc bardzozmieszaniisynowieJakubawołalidoPana, mówiąc:Pomóżnam,Panie,wybawnas,abyśmynie zginęlizrękitychnieobrzezanychludzi

5IwysłuchałPangłosusynówJakuba,aPansprowadził wielkistrachizamieszanie,abyporwaćmieszkańców BethchorinIwalczylimiędzysobąwciemnościachnocy, bijącsięwzajemniewwielkiejliczbie.

6SynowieJakuba,wiedząc,żePanzesłałducha przewrotnościnatychludziiżewalcząkażdyzeswoim bliźnim,wyruszylispośródoddziałówmieszkańców BethchorinidotarliażdozboczazamkuBethchorinidalej, itambezpieczniespędzilitęnoczeswoimimłodzieńcami

7AmieszkańcyBethchorinwalczylicałąnoc,jeden człowiekzeswymbratem,adrugizeswymsąsiadem,i wołalizewsządnazamek,aichkrzykbyłosłychaćz daleka,acałaziemiazadrżałaodichgłosu,bobyli potężniejsiniżwszystkieludyziemi

8Awszyscymieszkańcymiastkananejskich,Chetytów, Amorytów,Chiwwitówiwszyscykrólowiekananejscy,a takżeci,którzymieszkalipodrugiejstronieJordanu, usłyszelitejnocygłosokrzyków

9Irzekli:ZpewnościątosąbitwyHebrajczyków,którzy walcząprzeciwkosiedmiumiastom,któredonichdotarły KtomożestawićczołatymHebrajczykom?

10Awszyscymieszkańcymiastkananejskichiwszyscy, którzybylipodrugiejstronieJordanu,bardzosiębali synówJakubaimówili:Otostaniesięznamitosamo,co

stałosięztamtymimiastami,gdyżktóżmożesięoprzeć ichwielkiejsile?

11AkrzykiChorytówtejnocybyłybardzogłośneicoraz bardziejsięwzmagały.Bilisięzesobąażdoranaiwieluz nichzostałozabitych.

12AnastałranekiwszyscysynowieJakubawstalio świcieiposzlidozamku,ipobilipozostałychChorytóww okrutnysposób,takżewszyscyzostalizabiciwzamku.

13Agdynadszedłszóstydzień,wszyscymieszkańcy Kanaanuujrzelizdalekawszystkichmieszkańców BetchorinleżącychmartwychnazamkuwBetchorin, porozrzucanychjaktrupyjagniątikóz

14SynowieJakubawyprowadziliwięccałyłup,który zabralizGaasz,iposzlidoBetchorinIznaleźlimiasto pełneludzi,jakpiasekmorskiWalczyliznimi,asynowie Jakubabiliichtamażdowieczora.

15SynowieJakubauczyniliBethchorinowitak,jak uczyniliGaaszowiiTapnakowi,itak,jakuczynili Chazarowi,SartonowiiSzilo.

16SynowieJakubazabralizesobąłupyzBethchorinicały łupzmiastitegodniawrócilidoSychem

17SynowieJakubawróciliwięcdomiastaSychemi pozostalipozamiastemTamodpoczęlipowojniei spędzilitamcałąnoc

18Wszyscyzaśichsłudzyicałyłup,któryzabralizmiast, wyszlipozamiastoinieweszlidoniego,myśląc:Może znówwybuchnieprzeciwnamwalkaiprzyjdzie,abynas oblegaćwSychem.

19Jakubijegosynowieorazichsłudzypozostalitejnocyi następnegodnianaczęścipola,którąJakubkupiłod Chamorazapięćsyklów,izabralizesobąwszystko,co zdobyli

20Acałyłup,któryzdobylisynowieJakuba,byłnaczęści polatakwielkijakpiaseknabrzegumorza.

21Amieszkańcykrajupatrzylinatozdaleka,awszyscy mieszkańcykrajubalisięsynówJakuba,którzytouczynili, gdyżżadenkrólodczasówstarożytnychnieuczyniłczegoś podobnego

22Siedmiukrólówkananejskichpostanowiłozawrzeć pokójzsynamiJakuba,gdyżbardzobalisięoswojeżycie zpowodusynówJakuba

23Awowymdniu,siódmym,Jafia,królHebronu, potajemniewysłałdokrólaAj,dokrólaGibeonu,dokróla Szalem,dokrólaAdulamu,dokrólaLakiszu,dokróla Chazaruidowszystkichkrólówkananejskich,którzyim podlegali,następującepismo:

24Wyruszzemnąiprzyjdźdomnie,apójdziemydo synówJakuba.Zawręznimipokójizawręznimi przymierze,abywszystkiewaszeziemieniezostały zniszczonemieczemsynówJakuba,takjaktouczynili Sychemiokolicznymmiastom,jaksłyszałeśiwidziałeś 25Agdyprzyjdzieciedomnie,nieprzychodźciez wielomaludźmi,leczniechkażdykrólprzyprowadzi trzechswoichdowódców,akażdydowódcaniech przyprowadzitrzechswoichurzędników

26PrzyjdźciewszyscydoHebronu,amypójdziemyrazem dosynówJakubaibędziemyichprosić,abyzawarliznami pokój

27Iwszyscycikrólowieuczynilitak,jakpoleciłimkról Hebronu,gdyżwszyscybylipodjegoradąirozkazem. ZebralisięteżwszyscykrólowieKanaanu,abyudaćsiędo

synówJakubaizawrzećznimipokójSynowieJakuba wróciliiudalisięnaczęśćpola,którabyławSychem, gdyżniepokładaliufnościwkrólachtejziemi

28SynowieJakubawróciliipozostalinapoluprzez dziesięćdni,aniktnieprzybył,abyznimiwalczyć.

29AgdysynowieJakubazauważyli,żeniemaśladu wojny,zebralisięwszyscyiudalisiędomiastaSychem SynowieJakubapozostaliwSychem.

30Agdyminęłoczterdzieścidni,zebralisięwszyscy królowieAmorytówzewszystkichswychmiejscowościi przybylidoHebronu,doJafii,królaHebronu

31Aliczbakrólów,którzyprzybylidoHebronu,aby zawrzećpokójzsynamiJakuba,wynosiładwudziestu jedenkrólów,aliczbadowódców,którzyznimiprzyszli, wynosiłasześćdziesięciudziewięciu,aludziichbyłostu osiemdziesięciudziewięciu.Wszyscycikrólowieiludzie ichodpoczywaliugóryHebron

32WtedywyruszyłkrólHebronuztrzemaswoimi dowódcamiidziewięciomaludźmiikrólowieci postanowiliudaćsiędosynówJakuba,abyzawrzećpokój

33IrzeklidokrólaHebronu:Idźprzednamizeswoimi ludźmiimówwnaszymimieniudosynówJakuba,amy pójdziemyzatobąipotwierdzimytwojesłowaIkról Hebronutakuczynił

34AsynowieJakubausłyszeli,żewszyscykrólowie KanaanuzebralisięiodpoczęliwHebronieWysłaliwięc czterechswoichsługjakozwiadowców,mówiąc:Idźciei zwiadujcietychkrólów,izbadajcieichludzi,czyjestich wielu,czymałoAjeślijestichniewielu,policzcieich wszystkichiwróćcie

35SłudzyJakubaposzlipotajemniedotychkrólówi uczynili,jakimrozkazalisynowieJakubaTegodnia powrócilidosynówJakubaipowiedzieliim:Przyszliśmy dotychkrólów,leczjestichniewielu.Policzyliśmyich wszystkichiotobyłoichdwustuosiemdziesięciuośmiu, królówiludzi

36IrzeklisynowieJakuba:Jestichniewielu,dlategonie pójdziemydonichwszyscyRanosynowieJakubawstalii wybralisześćdziesięciudwóchspośródswoichludzi,a dziesięciusynówJakubaposzłoznimi.Przypasalibroń wojenną,bomówili:Idą,abystoczyćznamiwojnęNie wiedzielibowiem,żeidą,abyzawrzećznimipokój

37SynowieJakubaiichsługiudalisiędobramySychem, kutymkrólom,aichojciecJakubbyłznimi

38Agdywyruszyli,otokrólHebronuitrzejjegodowódcy orazdziewięciuludziznimszlidrogąnaprzeciwsynów JakubaSynowieJakubapodnieślioczyiujrzelizdaleka Jafię,królaHebronu,ijegodowódców,nadciągającychku nimSynowieJakubazaśzajęlistanowiskoprzybramie Sycheminieposzlidalej

39AkrólHebronuijegodowódcyposuwalisięnaprzód, ażzbliżyłsiędosynówJakuba.Onijegodowódcyoddali impokłondoziemiKrólzaśHebronuijegodowódcy zasiedliprzedJakubemijegosynami

40SynowieJakubarzeklidoniego:Cocięspotkało,królu Hebronu?Dlaczegoprzybyłeśdonasdzisiaj?Czegoodnas żądasz?AkrólHebronurzekłdoJakuba:Proszęcię,panie mój,wszyscykrólowiekananejscyprzybylidziś,aby zawrzećztobąpokój

42AkrólHebronudowiedziałsięzesłówsynówJakuba, żeniewierząjegosłowom.PodszedłwięckrólHebronu bliżejdoJakubairzekłdoniego:Proszęcię,paniemój, upewnijsię,żewszyscycikrólowieprzybylidociebiena warunkachpokojowychNieprzybylibowiemze wszystkimiswoimiludźmianinieprzynieślizesobąbroni wojennej,leczprzybyli,abyszukaćpokojuupanamojego ijegosynów

43SynowieJakubaodpowiedzielikrólowiHebronu, mówiąc:Poślijdowszystkichtychkrólów,ajeślipowiesz namprawdę,niechkażdyznichprzyjdzieprzednami osobnoJeślizaśprzyjdądonasnieuzbrojeni,będziemy wiedzieć,żepragnąodnaspokoju

44AJafia,królHebronu,wysłałjednegozeswoichludzi dokrólówWszyscyoniprzyszliprzedsynówJakubai pokłonilisięimdoziemiKrólowieciusiedliprzed Jakubemijegosynamiiprzemówilidonichtymisłowami:

45Słyszeliśmyowszystkim,couczyniliściekrólom Amorytówswoimmieczeminiezwyklesilnąręką,także niktniemógłsięwamprzeciwstawić.Baliśmysięwaso naszeżycie,abynamnieprzydarzyłosiętosamo,coim

46Przyszliśmywięcdowas,abyzawrzećmiędzynami przymierzepokoju,aterazzawrzyjcieznamiprzymierze pokojuiprawdy,żeniebędzieciesięwtrącaćdonas,tak jakmyniewtrącaliśmysiędowas

47SynowieJakubapoznali,żeprzybylidonich,aby szukaćunichpokojuUsłuchaliichwięcizawarliznimi przymierze

48SynowieJakubazaśprzysięgliim,żeniebędąsięz nimimierzyć,iwszyscykrólowiekananejscyrównieżim przysięgli,isynowieJakubauczyniliichdannikiemod tegodniainaprzyszłość.

49Potemprzyszliwszyscydowódcytychkrólówze swoimiludźmiprzedJakuba,niosącdarydlaJakubaijego synów,ioddalimupokłonażdoziemi.

50WtedykrólowiecinalegalinasynówJakubaiprosili ich,abyzwrócilicałyłup,któryzdobyliwsiedmiu miastachAmorytów.IsynowieJakubatakuczynili. Zwróciliwszystko,cozdobyli:kobiety,dzieci,bydłoicały łup,któryzabraliPotemwysłaliich,aoniodeszli,każdy doswegomiasta.

51Iwszyscycikrólowieponownieoddalipokłonsynom Jakuba,iwysłalilubprzynieśliimwieledarówwowych dniach.SynowieJakubawysłalitychkrólówiichludzi,a oniodeszliodnichwpokojudoswoichmiastSynowie Jakubatakżewrócilidoswegodomu,doSychem.

52IodtegodniapanowałpokójmiędzysynamiJakubaa królamiKanaanu,ażdoczasu,gdysynowieIzraela posiedliziemięKanaan

ROZDZIAŁ41

1Agdynastałkoniecroku,synowieJakubawyruszyliz SychemiprzybylidoHebronu,doswegoojcaIzaaka,i tamzamieszkali,lecztrzodyswojeibydłopaślicodziennie wSychem,gdyżwowychczasachbyłytamdobreitłuste pastwiskaJakubzaś,jegosynowieicałaichrodzina mieszkaliwdolinieHebronu.

41SynowieJakubausłyszelisłowakrólaHebronuinie chcieliprzystaćnajegopropozycję,gdyżsynowieJakuba nieuwierzylimu,leczsądzili,żekrólHebronumówiłdo nichpodstępnie.

2Awowychdniach,wowymroku,byłtostoszóstyrok życiaJakuba,wdziesiątymrokupowyjściuJakubaz Paddan-Aram,umarłaLea,żonaJakubaMiałapięćdziesiąt jedenlat,gdyumarławHebronie.

3IpochowałjąJakubijegosynowiewjaskininapolu MachpelawHebronie,którąAbrahamkupiłodsynów Chetanawłasnośćjakomiejscepochówku

4SynowieJakubamieszkalizeswymojcemwdolinie Hebronu,awszyscymieszkańcykrajupoznaliichsiłęi sławaichrozeszłasiępocałymkraju

5Józef,synJakuba,ijegobratBeniamin,synowieRacheli, żonyJakuba,byliwowychdniachjeszczemłodziinie wyruszalizeswymibraćmipodczaswalkwewszystkich miastachAmorytów

6AgdyJózefzobaczyłsiłęswoichbraciiichwielkość, chwaliłichiwywyższał,leczsiebieuważałzawiększego odnichiwynosiłsięnadnichTakżeJakub,jegoojciec, miłowałgobardziejniżktóregokolwiekzeswoichsynów, gdyżbyłonsynemjegostarości,azmiłościdoniego sprawiłmuszatęwwielukolorach

7AgdyJózefspostrzegł,żeojcieckochagobardziejniż braci,zacząłsięwywyższaćnadbraciidoniósłojcuonich złewieści

8AsynowieJakuba,widząccałepostępowanieJózefa względemnichito,żeojciecichkochałgobardziejniż kogokolwiekznich,znienawidziligoiniemogliprzez całyczasrozmawiaćznimprzyjaźnie

9Józefmiałsiedemnaścielaticiąglewywyższałsięponad swoichbraciimyślałotym,żebywywyższyćsięnadnich

10Wowymczasieprzyśniłmusięseniprzyszedłszydo swychbraci,opowiedziałimswójsen,mówiącim: Przyśniłmisięsen,wktórymwiązaliśmysnopynapolu,a mójsnoppodniósłsięipołożyłnaziemi,awaszesnopy otoczyłygoioddałymupokłon.

11Abraciajegoodpowiedzielimuirzekli:Cooznaczaten sen,którycisięprzyśnił?Czywyobrażaszsobiewsercu swoim,żebędzieszkrólowałnadnami?

12Aonprzyszedłiopowiedziałtęrzeczojcuswemu JakubowiAJakub,usłyszawszytesłowazjegoust, ucałowałJózefaipobłogosławiłgo.

13AgdysynowieJakubazobaczyli,żeojciecich błogosławiłJózefaigoucałował,iżebardzogokochał, zaczęlimuzazdrościćinienawidzićgojeszczebardziej.

14PotemJózefmiałjeszczejedenseniopowiedziałgo ojcuwobecnościbraci,irzekłJózefdoojcaibraci:Oto znowumiałemsen,wktórymsłońce,księżycijedenaście gwiazdoddałomipokłon

15AojciecjegousłyszałsłowaJózefaijegosen.Widząc, żejegobracianienawidziliJózefaztegopowodu,Jakub zganiłJózefaprzedjegobraćmiztegopowodu,mówiąc: Cooznaczatensen,którycisięśnił,itowywyższaniesię przedtwoimibraćmi,którzysąstarsiodciebie?

16Czywyobrażaszsobiewsercuswoim,żeja,twoja matkaijedenastutwoichbraciprzyjdziemyioddamyci pokłon,żemówiszterzeczy?

17Abraciajegozazdrościlimuzpowodujegosłówi snówinadalgonienawidzili.Jakubzaśzachowałsnyw swymsercu

18SynowieJakubawybralisiępewnegodnia,abypaść trzodęswegoojcadoSychem,gdyżwowychczasachbyli jeszczepasterzamiLeczgdysynowieJakubategodnia

paslitrzodęwSychem,onisięspóźniliNadszedłbowiem czasgromadzeniabydła,aonijeszczenieprzybyli.

19AJakubwidział,żejegosynowiepozostaliwSychem,i mówiłsobie:MożemieszkańcySychempowstali,aby walczyćznimi,idlategodziśzwlekajązprzybyciem.

20IzawołałJakubswegosynaJózefaidałmutakirozkaz: OtotwoibraciapasąsiędzisiajwSychemijeszczenie wrócili.Idźwięcterazizobacz,gdziesą,iopowiedzmio powodzeniutwoichbraciiopowodzeniutrzody

21IposłałJakubswegosynaJózefadodolinyHebronu,a JózefprzybyłposwoichbracidoSychem,leczniemógł ichznaleźćJózefchodziłpopolu,którebyłowpobliżu Sychem,abyzobaczyć,dokądzawrócilijegobracia,lecz zgubiłdrogęnapustyniiniewiedział,wktórąstronęiść 22AniołPańskiznalazłgobłąkającegosiępodrodzew kierunkupola.IrzekłJózefdoaniołaPańskiego:Szukam moichbraciCzyniesłyszałeś,gdzieonipasą?Irzekłanioł PańskidoJózefa:Widziałemtwoichbraci,jaktupasli,i słyszałem,jakmówili,żepójdądoDotanu,bytamsiępaść.

23JózefusłuchałgłosuaniołaPańskiegoiudałsiędo swychbraciwDotanie,izastałichtam,jakpaslitrzodę 24Józefposzedłdoswychbraci,alezanimzdążyłsiędo nichzbliżyć,onipostanowiligozabić

25IrzekłSymeondoswoichbraci:Otomążsnów przychodzidziśdonas.Chodźciewięcterazizabijmygo,i wrzućmygodojednegozdołów,któresąnapustyniA gdyojciecjegobędziegoszukał,powiemy,żedzikie zwierzęgopożarło.

26ARubenusłyszałsłowaswoichbracioJózefieirzekł donich:„Nieczyńcietego,bojakżeżmożemypatrzećna naszegoojcaJakuba?Wrzućciegodotegodołu,abytam umarł,aleniepodnieścienaniegoręki,abyprzelaćjego krew”IRubenpowiedziałto,abygowyrwaćzichrąki sprowadzićzpowrotemdoojca.

27AgdyJózefprzybyłdoswychbraci,usiadłprzednimi, aonirzucilisięnaniego,schwyciligoipowalilinaziemię, izdarlizniegowielekolorówszaty,którąmiałnasobie.

28Iwzięligoiwrzucilidostudni,awstudniniebyło wody,tylkowężeiskorpionyJózefprzestraszyłsięwężyi skorpionów,którebyływstudni.IJózefzawołał donośnymgłosem,aPanukryłwężeiskorpionyw ścianachstudni,iniewyrządziłyJózefowiżadnejkrzywdy 29Józefzawołałzdołudoswoichbraciirzekłdonich: „Cóżwamuczyniłemiczymzgrzeszyłem?Czemunie boiciesięPanawobecmnie?Czyżniejestemzwaszych kościiciała,aJakubniejestwaszymojcem,moimojcem? Czemumitoczyniciedzisiajijakżemożeciepatrzećna naszegoojcaJakuba?”

30Iwołałdalej,wołającswychbracizotchłani,irzekł: Judo,SymeonieiLewi,braciamoi,podnieściemniez ciemności,wktórejmnieumieściliście,iprzyjdźciedziś, abysięnademnązmiłować,synowiePanaisynowie Jakuba,ojcamegoAjeślizgrzeszyłemwobecwas,czyż niejesteściesynamiAbrahama,IzaakaiJakuba?Jeśli zobaczylisierotę,zlitowalisięnadnią,albogłodnego,dali muchlebdojedzenia,albospragnionego,dalimuwodydo picia,albonagiego,okryliszatami!

31Ajakżewięcmożeszpowstrzymaćlitośćnadswym bratem?PrzecieżjestemztwojejkrwiikościJeślija zgrzeszyłemwobecciebie,tonapewnotosamouczyniszz powodumojegoojca

32Józefzaśprzemawiałdonichzjamy,leczbraciajego niemogligosłuchaćaniskłonićuszudosłówJózefa.Józef zaśpłakałipłakałwjamie

33IrzekłJózef:Obymójojciecdowiedziałsiędziśo czynie,którymoibraciamiuczynili,iosłowach,któremi dziśpowiedzieli

34Awszyscyjegobraciausłyszelijegowołanieipłaczw jamieotchłani.Iposzlijegobracia,iucieklizjamie otchłani,abyniesłyszećwołaniaJózefaijegopłaczuw jamieotchłani

ROZDZIAŁ42

1Poszliwięciusiedlipoprzeciwnejstronie,wodległości strzałuzłuku,iusiedlitam,abyzjeśćchlebAgdyjedli, naradzalisię,coznimzrobić,czygozabić,czyteż przyprowadzićzpowrotemdoojca

2Gdyodbywalinaradę,podnieślioczyiujrzeli,aotoz dalekanadciągałagrupaIzmaelitówdrogąGileadu, zstępującądoEgiptu

3IrzekłdonichJuda:Jakiżzyskodniesiemy,jeśli zabijemynaszegobrata?MożeBógbędziegoodnas wymagałOtorada,którąmuprzedstawiliście,aktórą macieznimzrobić:OtotagromadaIzmaelitówzstępująca doEgiptu,

4Terazwięcchodźmyiwydajmygoim,aniepodnoście naniegoręki,aonigozaprowadzązesobąizginiepośród ludutejziemi,amyniezabijemygowłasnymirękami. Propozycjaspodobałasięjegobraciomipostąpiliwedług słowaJudy

5Agdyonirozmawialiotym,zanimjeszczedotarłado nichgrupaIzmaelitów,przeszłooboknichsiedmiukupców zMidianuAgdyprzechodzili,odczulipragnienie Podnieśliwięcoczyiujrzelidół,wktórymzamkniętybył JózefIspojrzeli,aotowszelkiegorodzajuptakioblepiały go 6AMidianicipobieglidostudni,abynapićsięwody,bo myśleli,żejestwniejwodaAgdyprzyszliprzedstudnię, usłyszeligłosJózefawołającegoipłaczącegowstudni Zajrzeliwięcdostudniiujrzeli,aotobyłtammłodzieniec opięknymwyglądzieidobrymwyglądzie 7Izawołalidoniegoirzekli:Kimtyjesteśiktociętu sprowadziłiktocięumieściłwtejjamienapustyni?I wszyscyonipomogliwskrzesićJózefa,iwyciągnęligoz jamy,izabraligo,iposzliswojądrogą,iminęlijegobraci 8Aonirzeklidonich:Dlaczegotoczynicie,zabierając namnaszegosługęiodchodząc?Przecieżtomy wrzuciliśmytegomłodzieńcadostudni,bozbuntowałsię przeciwkonam,awyprzychodzicie,wyprowadzaciegoi odprowadzacieOddajcienamwięcteraznaszegosługę

9AMidianiciodpowiedzieliirzeklidosynówJakuba:Czy tojestwaszsługa,czyteżtenczłowieksłużywam?Może wszyscyjesteściejegosługami,boonjestpiękniejszyi piękniejszyniżktórykolwiekzwasDlaczegowięc wszyscymówiciedonaskłamstwa?

10Terazwięcniebędziemysłuchaćwaszychsłówinie będziemysięwamizajmować,boznaleźliśmymłodzieńca wdolenapustyniizabraliśmygo;pójdziemywięcdalej 11WtedypodeszlidonichwszyscysynowieJakuba, powstaliirzekli:„Oddajcienamnaszegosługę,adlaczego wywszyscymaciezginąćodmiecza?”WtedyMidianici

krzyknęliprzeciwkonim,dobylimieczyiruszylidowalki zsynamiJakuba.

12AotoSymeonpowstałzmiejscaswegonaprzeciwnich, skoczyłnaziemię,dobyłmieczaizbliżyłsiędo Midianitów,iwydałprzednimiprzeraźliwyokrzyk,także krzykjegosłychaćbyłozdaleka,aziemiazadrżałaod krzykuSymeona

13AMidianiciprzestraszylisięSymeonaihałasujego krzyku,upadlinatwarzibardzosięprzestraszyli

14IrzekłdonichSymeon:Zaprawdę,jajestemSymeon, synJakubaHebrajczyka,którywrazzmoimbratem zniszczyłemmiastoSychemimiastaAmorytówTaki mnieuczyniBóg,żegdybywszyscywasibracia,lud MidianuikrólowieKanaanu,przyszlizwami,niemogliby walczyćzemną

15Terazwięcoddajnammłodzieńca,któregozabrałeś, abymniewydałciałatwojegoptactwuniebieskiemui dzikimzwierzętom

16AMidianicibalisięjeszczebardziejSymeonaiprzyszli dosynówJakubazprzerażeniemistrachem,isłowami pełnymiżalu,mówiąc:

17Przecieżpowiedziałeś,żetenmłodzieniecjesttwoim sługąiżezbuntowałsięprzeciwkotobie,idlatego wrzuciłeśgodostudniCóżwięczrobiszzesługą,który zbuntowałsięprzeciwkoswemupanu?Sprzedajgonam,a damyciwszystko,czegozaniegozażądaszPanu spodobałosiętouczynić,abysynowieJakubaniezabili swegobrata.

18AMidianiciwidzieli,żeJózefbyłpięknyimiałpiękny wyglądZapragnęligozcałegosercaichcieligokupićod jegobraci.

19SynowieJakubausłuchaliMidianitówisprzedaliim brataswegoJózefazadwadzieściasrebrnikówPonieważ bratich,Ruben,niebyłznimi,MidianicizabraliJózefai ruszylidalejdoGileadu

20Agdyszlidrogą,Midianiciżałowalitego,couczynili, żekupilimłodzieńca.Imówilijedendodrugiego:Co myśmyuczynili,żeukradliśmyHebrajczykomtego młodzieńca,któryjestpięknyidobrzezbudowany?

21Byćmożetenmłodzienieczostałskradzionyzziemi HebrajczykówDlaczegowięctouczyniliśmy?Ajeślibędą goszukaćiznajdągownaszychrękach,zginiemyprzez niego.

22Terazzpewnościąsprzedaligonamdzielniisilni ludzie,tacyjakty,którychsiłęwidziałeśdziś;byćmoże ukradligozjegokrajuswojąsiłąipotężnymramieniem,i dlategosprzedaligonamzaniewielkąkwotę,jakąim daliśmy.

23Agdytakrozmawiali,ujrzeli,aotozgrajaIzmaelitów, któranadciągałapierwsza,iktórąwidzielisynowieJakuba, zdążałakuMidianitomAMidianicimówilijedendo drugiego:Chodźcie,sprzedamytegomłodzieńcazgrai Izmaelitów,któranadchodzikunam,aweźmiemyzaniego toniewiele,cozaniegodaliśmy,ibędziemyuwolnieniod jegozła

24TakteżuczyniliidotarlidoIzmaelitów,aMidianici sprzedaliJózefaIzmaelitomzadwadzieściasrebrników, któredalizaniegojegobraciom

25PotemMidianiciruszyliwdrogędoGileadu,a IzmaelicizabraliJózefaipozwolilimujechaćnajednymz wielbłądów,izaprowadziligodoEgiptu

26Józefusłyszał,żeIzmaelicizmierzajądoEgiptu,i ubolewał,ipłakałzpowodutego,żebędzietakdalekood ziemiKanaan,odswegoojcaPłakałgorzko,jadącna wielbłądzie.Jedenzichludzizauważyłgoikazałmuzejść zwielbłądaiiśćpieszo.PomimotoJózefnieprzestawał płakaćipłakał,imówił:Omójojcze,mójojcze

27WtedyjedenzIsmaelitówwstałiuderzyłJózefaw policzek,leczonnadalpłakał.Józefzaśbyłzmęczonyna drodzeiniemógłiśćdalejzpowodugoryczyduszy Wszyscywięcbiligoidręczylinadrodzeiprzerażaligo, abyprzestałpłakać

28APanwidziałambicjęJózefaijegoudrękęZesłałPan natychmężówciemnośćizamęt,arękakażdego,ktogo uderzył,uschła

29Imówilijedendodrugiego:Cotozarzecz,którąBóg namuczyniłwdrodze?Niewiedzieli,żespotkałoichtoz powoduJózefaIposzlidalejdrogą,iprzeszliprzezdrogę Efraty,gdziepochowanabyłaRachela

30AgdyJózefdotarłdogrobuswejmatki,pośpieszyłi pobiegłdogrobuswejmatki,padłnagróbizacząłpłakać

31IJózefzawołałgłośnonadgrobemswejmatki,irzekł: Omatkomoja,matkomoja,ty,któramnieurodziłaś, obudźsięterazipowstań,izobaczswegosyna,jakzostał sprzedanywniewolę,aniemanadnimnikogo,ktobysię zmiłował.

32Powstańizobaczswegosyna,zapłaczzemnązpowodu moichudrękizobaczsercamoichbraci

33Obudźmojąmatkę,obudźsię,obudźsiędlamnieze snuiskierujswewalkiprzeciwkomoimbraciomO,jakże mniezdarlizszatyijużdwarazysprzedalizaniewolnika,i oddzieliliodojca,aniemanikogo,ktobysięnademną zlitował

34PowstańiprzedłóżimprzedBogiemswojąsprawę,a zobaczysz,kogoBógusprawiedliwiwsądzie,akogo potępi

35Powstań,matkomoja,powstań,obudźsięzesnui zobaczojcamego,jakjegoduszajestdziśprzymnie,i pocieszgo,iukojjegoserce

36IJózefmówiłdalejtesłowa,iJózefgłośnopłakał,i gorzkopłakałnadgrobemswojejmatki.Iprzestałmówić, azgoryczysercastałsięjakkamieńnadgrobem

37IJózefusłyszałgłosmówiącydoniegospodziemi, któryodpowiedziałmuzgorycząsercaigłosempełnym płaczuimodlitwytymisłowami:

38Synumój,synumójJózefie,słyszałemgłostwego płaczuigłostwegonarzekania,widziałemtwojełzy.Znam twojeudręki,synumój,ismucimnietoztwegopowodu,a domegosmutkudołożyłsięwielkismutek.

39Terazwięc,synumój,Józefie,synumój,miejnadzieję wPanuiczekajnaNiego,iniebójsię,boPanjestztobą,i wybawicięzewszelkiegoutrapienia

40Wstań,synumój,idźdoEgiptuzeswoimipanamiinie bójsię,boPanjestztobą,synumójImówiładalejdo Józefatymisłowami,imilczała

41Józefusłyszałtoibardzosiętemuzdziwił,inie przestawałpłakaćPotemjedenzIzmaelitówzobaczyłgo płaczącegoiszlochającegonagrobie,izapłonąłnaniego gniewem,iwypędziłgostamtąd,iuderzyłgo,iprzeklął

42IrzekłJózefdomężów:Obyznalazłosięwwaszych oczachłaska,abyściemniezaprowadzilizpowrotemdo domumojegoojca,aonobdarzywaswielkimibogactwami

43Aonimuodpowiedzieli,mówiąc:Czyżniejesteś niewolnikiem?Gdziejesttwójojciec?Gdybyśmiałojca, niebyłbyśjużdwarazysprzedanyzaniewolęzatakniską cenę.Igniewichnadalpłonąłprzeciwkoniemu,inadalgo biliikarcili,aJózefgorzkopłakał.

44APanwidziałudrękęJózefaiPanjeszczerazuderzył tychmężówiukarałichSprowadziłteżPanciemnośćna ziemię,abłyskawicerozbłysłyigrzmotyrozległysię,a ziemiazadrżałaodgłosugrzmotówigwałtownegowiatru Ludziecibyliprzerażeniiniewiedzieli,dokądmająiść 45Azwierzętaiwielbłądystanęły,aonijeprowadzili, leczoneniechciałyiśćBilije,takżeklęczałynaziemiA ludziemówilijedendodrugiego:CóżtoBógnamuczynił? Jakiesąnaszeprzestępstwaijakiegrzechy,żenasto spotkało?

46Ajedenznichodpowiedziałirzekłim:Byćmożez powodugrzechu,jakimbyłodręczenietegoniewolnika, zdarzyłosięnamtodzisiaj;terazwięcbłagajcieGousilnie, abynamprzebaczył,awtedydowiemysię,zczyjego powoduspotykanastozło,ajeśliBógzmiłujesięnad nami,wtedybędziemywiedzieli,żewszystkotospotyka naszpowodugrzechu,jakimbyłodręczenietego niewolnika

47Itakuczynilimężowie,błagaliJózefainalegalina niego,abyimprzebaczył.Ipowiedzieli:Zgrzeszyliśmy wobecPanaiwobecciebie,dlategoterazraczprosićtwego Boga,abyoddaliłodnastęśmierć,ponieważ zgrzeszyliśmywobecNiego.

48IJózefuczyniłwedługichsłów,aPanwysłuchałJózefa iodsunąłplagę,którązesłałnatychludzizpowoduJózefa Zwierzętapowstałyzziemiipoprowadziłyje,aoniposzli dalejSzalejącaburzaucichła,aziemiauspokoiłasię Mężczyźnizaśwyruszyliwpodróż,abyzejśćdoEgiptuI wiedzieli,żetonieszczęściespotkałoichzpowoduJózefa.

49Imówilimiędzysobą:Otowiemy,żetozpowodujego cierpieniaspotkałonastonieszczęście;dlaczegowięc mamysprowadzaćtęśmierćnanaszedusze?Naradźmysię, cozrobićztymniewolnikiem

50Aktośodpowiedziałirzekł:Zpewnościąkazałnam odprowadzićgodojegoojca.Chodźmywięcteraz, odprowadzimygoipójdziemydomiejsca,którenam wskaże,izabierzemyodjegorodzinyzapłatę,którąza niegodaliśmy,iodejdziemy.

51Aktośodpowiedziałznowuirzekł:Ototaradajest bardzodobra,aleniemożemyjejwykonać,bodrogajest odnasbardzodalekainiemożemyzboczyćznaszejdrogi.

52Aktośinnyodpowiedziałirzekłim:Takajestrada, którąmamyprzyjąć,nieodstąpimyodniej:otodziś idziemydoEgiptu,agdytamwejdziemy,sprzedamygo tamzawysokącenęibędziemyuwolnieniodjego nieszczęścia

53Ispodobałosiętomężom,więctakuczynilii kontynuowalipodróżdoEgiptuzJózefem

ROZDZIAŁ43

1AgdysynowieJakubasprzedaliswegobrataJózefa Midianitom,zawstydzilisięnimiżałowaliswoichczynów Szukaligo,abygosprowadzićzpowrotem,leczniemogli goznaleźć.

2IwróciłRubendostudni,wktórejznajdowałsięJózef, abygowyciągnąćizwrócićojcu.Rubenstałprzystudnii niesłyszałanisłowaZawołałwięc:Józefie!Józefie!Nikt nieodpowiedziałaniniewypowiedziałanisłowa.

3WtedyRubenrzekł:Józefumarłzestrachualbojakiś wążgozabiłIzstąpiłRubendostudniiszukałJózefa,lecz nieznalazłgowstudni;leczwyszedł

4WtedyRubenrozdarłswojeszatyirzekł:„Chłopcanie ma,jakwięcmampogodzićojcazjegośmiercią?”Poszedł więcdoswoichbraciizastałichzasmuconychzpowodu Józefainaradzającychsię,jakpogodzićojcazjego śmierciąWtedyRubenrzekłdoswoichbraci: „PrzyszedłemdostudniiotoniebyłotamJózefa,cowięc powiemynaszemuojcu?Ojciecsambędzieszukałchłopca umnie”

5Abraciajegoodpowiedzielimu,mówiąc:Takitak uczyniliśmy,apotemsercanaszezpowodutegoczynunas uderzyły;siedzimyteraziszukamypretekstu,jakpojednać ztymnaszegoojca.

6IrzekłdonichRuben:Cóżtouczyniliście,żesiwewłosy naszegoojcazstąpiłydogrobuzpowodusmutku? Niedobrze,żeścieuczynili.

7IusiadłznimiRuben,aoniwszyscypowstaliiprzysięgli sobienawzajem,żeniepowiedząotymJakubowiI powiedzieliwszyscy:Jeśliktośdoniesieotymnaszemu ojculubjegodomowialbodoniesieotymkomukolwiekz mieszkańcówtejziemi,tomywszyscypowstaniemy przeciwkoniemuizabijemygomieczem.

8SynowieJakubabalisięsiebienawzajemwtejsprawie, odnajmłodszegoażdonajstarszego,iżadennie wypowiedziałanisłowa,aleukrylitęsprawęwswych sercach

9Potemzaśzasiedli,abypostanowićiwymyślić,co powiedziećswemuojcuJakubowiwzwiązkuztym wszystkim

10IrzekłdonichIssachar:Otoradadlawas,jeśliwamsię wydajesłuszneuczynićtęrzecz:weźcieszatę,któranależy doJózefa,rozdarcieją,zabijciekozłaiumoczciegowjego krwi

11Iwyślijcietonaszemuojcu,aon,gdytozobaczy,powie, żezłyzwierzgopożarł;rozdzierajciewięcjegoszatę,a jegokrewbędzienajegoszacieUczyniwszyto,uwolnimy sięodszemrańnaszegoojca.

12RadaIssacharaspodobałasięimiposłuchaligo,i uczyniliwedługsłowaIssachara,któreimdał

13Pospieszyliwięc,wzięliszatęJózefairozdarliją,zabili kozłaiumoczyliszatęwekrwikozła,anastępniepodeptali jąwprochu.PosłaliszatędoswegoojcaJakubaprzez Naftalegoirozkazalimupowiedziećtesłowa:

14ZabraliśmybydłoidoszliśmyażdodrogidoSychemi dalej,gdyznaleźliśmytęszatęnadrodzenapustyni, umazanąkrwiąiprochem;terazwięcdowiedzsię,czyto szatatwegosyna,czynie

15IposzedłNeftaliiprzyszedłdoojcaswego,atendałmu szatęipowiedziałmuwszystko,comupolecilijegobracia

16AJakubujrzałszatęJózefairozpoznałją,ipadłtwarzą naziemię,iznieruchomiałjakkamień,apotempodniósł sięizawołałgłośnym,płaczliwymgłosem:Toszata mojegosynaJózefa!

17Jakubpośpieszyłwięciposłałjednegozeswoichsług doswoichsynów.Cizaśposzlidonichispotkaliich,jak szlidrogązetrzodą

18SynowieJakubaprzyszlidoojcaswegowieczoremioto szatyichbyłypodarte,anagłowachichkurz;izastaliojca swegokrzyczącegoipłaczącegodonośnymgłosem 19IrzekłJakubdoswoichsynów:Powiedzciemiszczerze, jakąkrzywdęnaglemisprowadziliściedzisiaj?Aoni odpowiedzieliswemuojcuJakubowi,mówiąc:Szliśmy dziśpozgromadzeniutrzodyidoszliśmyażdomiasta SychemdrogąprzezpustynięIznaleźliśmytęszatęna ziemipełnąkrwiDowiedzieliśmysięotymiposłaliśmy dociebie,gdybyśmógłsięotymdowiedzieć.

20AJakubusłyszałsłowaswoichsynówizawołał donośnymgłosem,mówiąc:Toszatamojegosyna!Dziki zwierzgopożarł.Józefzostałrozszarpany,gdyżwysłałem godziś,abysiędowiedział,czywamsiędobrzewiedziei czytrzodomnicsięniedzieje,iabymiprzyniósłodwas wieści.Poszedłwięc,jakmunakazałem,adziś przydarzyłomusięto,gdymyślałem,żemójsynjestz wami

21SynowieJakubaodpowiedzieli,mówiąc:Nieprzyszedł donasiniewidzieliśmygoodczasu,gdyodciebie odeszliśmy,ażdotąd

22AgdyJakubusłyszałichsłowa,znowuzawołałgłośno, wstałirozdarłszatyswoje,włożyłwórnabiodraswojei płakałgorzko,iżałował,ipodniósłgłosswójwpłaczu,i zawołałipowiedziałtesłowa:

23SynumójJózefie,osynumójJózefie,posłałemciędziś, bydowiedziećsię,cosięstałoztwoimibraćmi,aoto zostałeśrozszarpany.Mojarękasprawiłatomojemu synowi

24Bolejęnadtobą,mójsynuJózefie,bolejęnadtobą Jakżebyłeśmimiłyzażycia,aterazjakniezmiernie gorzkajestdlamnietwojaśmierć

25O,gdybymumarłzamiastciebie,Józefie,mójsynu,bo bardzomnieboliztwegopowodu,mójsynu,omójsynu, mójsynuJózefie,mójsynu,gdziejesteśidokądcię przyprowadzono?Powstań,powstańzeswegomiejscai przyjdźizobaczmójsmutekztwegopowodu,omójsynu Józefie

26Przyjdźterazipoliczłzy,którepłynązmoichoczu,na policzkachmoich,iprzynieśjeprzedPana,abyodwrócił sięodemnieJegogniew

270Józefie,mójsynu,jakżezginąłeśzrękiTego,przez któregoniktniezginąłodpoczątkuświataażdodnia dzisiejszego?Zostaliściebowiemuśmierceniprzezwroga, zadającmuśmierćzokrucieństwem;leczjawiem,że spotkałociętozpowodumnóstwamoichgrzechów

28Powstańterazizobacz,jakgorzkijestmójbólociebie, mójsynuChoćtoniejacięwychowałem,niejacię ukształtowałem,niedałemcitchnieniaaniduszy,aleto Bógcięukształtował,zbudowałtwojekościipokryłje ciałem,itchnąłwtwojenozdrzadechżycia,apotemdał cięmnie

29TerazzaprawdęBóg,którymiciebiedał,zabrałcięode mnieitocięspotkało

30AJakubmówiłdalejtesamesłowaoJózefieigorzko zapłakał,padłnaziemięizamilkł

31AwszyscysynowieJakuba,widzącnieszczęścieojca swego,żałowalitego,couczynili,igorzkopłakali

32WtedyJudapodniósłgłowęojcaswegozziemii położyłjąnaswoichkolanach,iotarłłzyojcaswegozjego policzków,iJudapłakałbardzogłośno,agłowaojcajego spoczywałanajegokolanachnieruchomajakkamień.

33SynowieJakuba,widzącudrękęojcaswego,podnieśli głosswójipłakali,aJakubleżałjeszczenaziemijak kamień

34Wtedywszyscyjegosynowie,jegosłudzyidziecijego sługipowstaliistanęliwokółniego,abygopocieszyć,lecz onniedałsiępocieszyć

35IpowstałcałydomJakubaiopłakiwałbardzoJózefai nieszczęścieswegoojcaWieśćtadotarładoIzaaka,syna Abrahama,ojcaJakuba.Ipłakałonicałajegorodzinaz powoduJózefaWyruszyłonzmiejsca,wktórymmieszkał wHebronie,awrazznimjegoludzie,ipocieszałswego synaJakuba,lecztenniechciałdaćsiępocieszyć.

36PotemJakubpodniósłsięzziemi,ałzyspływałymupo policzkachirzekłdoswoichsynów:Wstańcie,weźcie mieczeiłukiiidźcienapole.Szukajcie,czyznajdziecie ciałomojegosynaiprzynieściejedomnie,abymmógłje pochować

37Szukajcietakżezwierzątipolujcienanie.Pierwsze, którewamprzyjdzie,schwytajcieiprzyprowadźciedo mnieMożePanzlitujesiędziśnadmoimnieszczęściemi przygotujeprzedwamito,którerozszarpałomojegosyna,i przyprowadziciejedomnie,ajapomszczęsprawęmojego syna

38Synowiejegouczynilitak,jakimnakazałojciec:wstali wcześnierano,wzięlikażdyswójmiecziłukdorękii wyszlinapole,abyupolowaćdzikiezwierzęta

39AJakubpłakałichodziłpodomu,iuderzałsięrękami, mówiąc:Józefie,synumój,Józefie,synumój!

40SynowieJakubaposzlinapustynię,abyschwytać zwierzęta.Aotonadszedłdonichwilk.Pochwyciligoi przyprowadzilidoswegoojca,mówiącmu:„Tojest pierwszywilk,któregoznaleźliśmyPrzyprowadziliśmygo dociebie,jaknamkazałeś,leczciałatwegosynanie mogliśmyznaleźć”

41IwziąłJakubzwierzęzrąkswoichsynów,izawołał głośnympłaczliwymgłosem,trzymajączwierzęwręku,iz gorzkimsercemmówiłdozwierzęcia:Czemupożarłaś megosynaJózefa?Jaktosięstało,żenieulękłaśsięBoga ziemiinieszczęścia,jakiezgotowałmimójsynJózef?

42Atypożarłeśmegosynazanic,boonniedopuściłsię przemocy,iprzeztouczyniłeśmniewinnymzjego powodu,dlategoBógbędzieupomniałtego,któryjest prześladowany

43IotworzyłPanpaszczęzwierzęcia,abypocieszyć Jakubajegosłowami,aonoodpowiedziałoJakubowii rzekłodoniegotesłowa:

44JakożyjeBóg,którynasstworzyłnaziemi,ijakożyje twojadusza,paniemój,niewidziałemtwegosynainie rozszarpałemgonakawałki,alezdalekiejkrainy przybyłem,abyszukaćmegosyna,którydziśodszedłode mnie,iniewiem,czyżyje,czyumarł

45Adziśprzyszedłemnapole,abyszukaćsynamego,a twoisynowiemnieznaleźli,pochwycilimnieipomnożyli mójból,adziśprzyprowadzilimnieprzedciebie,ioto powiedziałemciwszystkiemojesłowa

46Ateraz,synuczłowieczy,jestemwtwojejręceiuczyń zemnątegodniato,couznaszzadobrewswoichoczach

AlenażycieBoga,którymniestworzył,niewidziałem twojegosynaanigonierozdarłem,aniteżciałoludzkienie weszłodomoichustprzezwszystkiednimojegożycia

47AgdyJakubusłyszałsłowazwierzęcia,zdumiałsię bardzoiwypuściłzwierzęzeswojejręki,aonoodeszło.

48AJakubpłakałiopłakiwałJózefadzieńpodniu,i opłakiwałsynaswegoprzezwieledni

ROZDZIAŁ44

1SynowieIzmaela,którzykupiliJózefaodMidianitów, którzykupiligoodjegobraci,udalisięzJózefemdo EgiptuidotarlidogranicEgiptu.Gdysięzbliżalido Egiptu,spotkaliczterechmężówspośródsynówMedana, synaAbrahama,którzywyruszylizziemiegipskiejw swojejpodróży.

2Izmaelicirzeklidonich:Czychceciekupićodnastego niewolnika?Irzekli:OddajciegonamIwydaliimJózefa, aonigozobaczyliizobaczyli,żebyłtobardzourodziwy młodzieniecKupiligowięczadwadzieściasyklów

3IzmaelicizaśkontynuowaliswąpodróżdoEgiptu,atego samegodniawrócilidoEgiptutakżeMedanici.Wtedy Medanicirzeklidosiebie:Otosłyszeliśmy,żePotifar, urzędnikfaraona,dowódcastrażyprzybocznej,szuka dobregosługi,którybymuusługiwałiustanowiłgo zarządcąswegodomuiwszystkiego,codoniegonależy 4Terazwięcchodźmyisprzedajmygomuzatyle,ile zechcemy,jeślitylkoonnamdato,czegobędziemy potrzebowaćzaniego

5IposzliowiMedanimowieiprzyszlidodomuPotifara,i powiedzielimu:Słyszeliśmy,żeszukaszdobregosługi, którybyciusługiwałOtomamysługę,którycisię spodobaJeślimożeszdaćnamto,czegozapragniemy, sprzedamycigo.

6IrzekłPotifar:Przyprowadźciegodomnie,ajago zobaczęijeślimisięspodoba,damwam,ilebędziecie żądaćzaniego.

7PotemposzliMedanici,przyprowadziliJózefaipostawili goprzedPotifarem,którygozobaczyłibardzomusię spodobał.IPotifarrzekłdonich:Powiedzciemi,czego żądaciezategomłodzieńca?

8Irzekli:ŻądamyzaniegoczterystusrebrnikówAPotifar rzekł:Damcije,jeśliprzyniesieszmidokumentsprzedaży iopowieszmijegodzieje,bobyćmożezostałskradziony, botenmłodzieniecniejestaniniewolnikiem,anisynem niewolnika,awidzęwnimwyglądczłowiekapięknegoi przystojnego

9WtedyMedaniciposzliiprzyprowadzilidoniego Izmaelitów,którzygoimsprzedali,ipowiedzielimu:On jestniewolnikiem,amygoimsprzedaliśmy

10IusłyszałPotifarsłowaIzmaelitów,żeoddałsrebro Medanitom,aMedaniciwzięlisrebroiodeszli,także Izmaeliciwrócilidoswoichdomów

11PotifarwziąłwięcJózefaiprzyprowadziłgodoswego domu,abymuusługiwałJózefznalazłłaskęwoczach Potifaraiobdarzyłgozaufaniem,iustanowiłgozarządcą swegodomu,iwszystko,coposiadał,oddałwjegoręce.

12APanbyłzJózefemistałsięonczłowiekiem zamożnym,aPanbłogosławiłdomowiPotifarazewzględu naJózefa.

13Potifarzaśzostawiłwszystko,comiał,wrękuJózefa,a Józefbyłtym,którywszystkozałatwiałiwydawał,i wszystkowdomuPotifarabyłoregulowanewedługjego woli.

14Józefzaśmiałosiemnaścielat,byłmłodzieńcemo pięknychoczachiurodziwymwyglądzieiniebyło podobnegodoniegowcałejziemiegipskiej

15Wtymczasie,gdyJózefprzebywałwdomuswegopana ichodziłpodomuorazusługiwałswemupanu,Zelicha, żonajegopana,podniosłaoczykuJózefowiispojrzałana niegoOtobyłtomłodzieniecpięknyidobrzezbudowany

16Onazaśpożądałajegopięknościwswoimsercu,acała jejduszabyłazachwyconaJózefemizwodziłagodzieńpo dniuZelichazwodziłaJózefacodziennie,leczJózefnie podniósłoczu,abyspojrzećnażonęswegopana 17Zulejkazaśrzekładoniego:Jakżepięknyjesttwój wyglądipostać!Doprawdy,przyjrzałamsięwszystkim sługom,aniewidziałamtakpięknegoniewolnikajaktyI rzekłdoniejJózef:Zaprawdę,Ten,którymniestworzyłw łoniemojejmatki,stworzyłcałyrodzajludzki

18Irzekładoniego:Jakpięknesątwojeoczy,którymi oczarowałeśwszystkichmieszkańcówEgiptu,mężczyzni kobiety!Aonrzekłdoniej:Jakpięknesąone,gdyjeszcze żyjemy,leczgdyjeujrzyszwgrobie,napewnoodnich odejdziesz.

19Irzekładoniego:Jakpiękneimiłesąwszystkietwoje słowa!Weźteraz,proszę,harfę,którajestwdomu,izagraj naniej,abyśmyposłuchalitwoichsłów.

20Irzekłdoniej:O,jakpiękneimiłesąmojesłowa,gdy głoszęchwałęBogamojegoiJegochwałę!Aonarzekłado niego:O,jakpięknesąwłosynatwojejgłowie!Otozłoty grzebień,któryjestwdomu,weźgo,proszę,iuczesz włosynaswojejgłowie

21Irzekłdoniej:Jakdługobędzieszmówićtesłowa? Przestańmówićdomnietesłowa,wstańizajmijsię swoimisprawamidomowymi

22Irzekładoniego:Niemanikogowmoimdomuinie maniczego,cobyspełniałotwojesłowaitwojąwolę Jednakpomimotegowszystkiegoniemogła przyprowadzićJózefadosiebie,aonteżniezwróciłnanią uwagi,leczskierowałwzrokswójwdół,naziemię

23ZelicyazaśgorącopragnęłaJózefa,abysięznią położył.AgdyJózefsiedziałwdomuiwykonywałswoje obowiązki,ZelicyaprzyszłaiusiadłaprzednimI codziennienamawiałagoswąrozmową,abysięznią położyłlubżebynaniąpatrzył.LeczJózefniechciałjej słuchać

24Irzekładoniego:Jeżelinieuczyniszwedługmoich słów,toukarzęciękarąśmierciinałożęnaciebiejarzmo żelazne

25IrzekłdoniejJózef:Zaprawdę,Bóg,którystworzył człowieka,rozwiązujekajdanyjeńcówiOnmniewybawiz twegowięzieniaiztwegosądu

26Agdyniemogłagoprzekonaćinakłonić,ajejdusza wciążbyłaprzywiązanadoniego,jejpożądaniewtrąciłoją wciężkąchorobę

27Iprzyszłydoniejwszystkiekobietyegipskieizapytały ją:Dlaczegojesteśwtymstanieupadku?Niczegocinie brakujeCzyżtwójmążjestwielkimipoważanym księciemwoczachkróla?Czyżtobiemabrakować czegokolwiek,czegopragnietwojeserce?

28Zulejchaodpowiedziałaim,mówiąc:Dziśdowieciesię, skądwziąłsiętenniepokój,zpowoduktóregomnie widzicieIkazałaswoimsłużebnicomprzygotowaćposiłek dlawszystkichkobiet.Onazaśwyprawiładlanichucztę,a wszystkiekobietyjadływdomuZulejchy.

29Idałaimnożedoobieraniacytrynijedzeniaich,i rozkazała,abyubrałyJózefawkosztowneszatyiaby ukazałsięprzednimi.IJózefprzyszedłnaichoczy,i wszystkiekobietyspojrzałynaJózefainiemogłyoderwać odniegooczuIwszystkiepocięłysobieręcenożami,które miaływrękach,iwszystkiecytryny,któremiaływrękach, byłypełnekrwi

30Iniewiedzieli,couczynili,alepatrzylinapiękność Józefainieodwracaliodniegooczu

31AZelicha,widząc,couczynili,rzekładonich:Cotoza uczynek,któregosiędopuściliście?Otodałamwamdo jedzeniacytryny,awywszyscypokaleczyliściesobieręce 32Awszystkiekobietywidziałyswojeręce,aotobyły pełnekrwi,akrewichspływałanaichszaty.Irzekłydo niej:Tensługawtwoimdomuoszukałnasiniemogłyśmy odwrócićodniegooczuzpowodujegopiękności

33Irzekładonich:Zaiste,przydarzyłosięwamtow chwili,gdyścienaniegospojrzeli,iniemogliściesię powstrzymaćodniego;jakżewięcmogęsiępowstrzymać, skoroonciąglejestwmoimdomuiwidzęgodzieńpo dniu,jakwchodziiwychodzizmojegodomu?Jakżewięc mogęnieupaść,anawetniezginąćzpowodutego?

34Irzeklijej:Słowatesąprawdziwe,boktóżmoże zobaczyćtępięknąpostaćwdomuipowstrzymaćsięod niej?Czyżniejestontwoimniewolnikiemisługąwtwoim domu?Czemuwięcniemówiszmu,cojestwtwoimsercu, ipozwalasz,bytwojaduszazginęłazpowodutejsprawy?

35Aonaimodpowiedziała:Codzienniepróbujęgo przekonać,leczonniechcespełnićmoichżyczeń. Obiecałammuwszystko,conajlepsze,amimotoniemogę sięznimwżadensposóbskontaktowaćJestemwięcw złymstanie,jakwidzicie.

36Zelichazaściężkozachorowałazpowoduswejmiłości doJózefaibyłastraszniezakochanazjegopowoduA wszyscydomownicyZelichyijejmążnicotymnie wiedzieli,żeZelichachorowałazpowoduswejmiłoścido Józefa

37Ipytalijąwszyscydomownicy,mówiąc:Czemujesteś choraiczemuciźle,iczemuciniczegoniebrakuje?Aona imodpowiedziała:Niewiem,cosięzemnądzieje,żez każdymdniemnarastawemnie.

38Iprzychodziłydoniejcodzienniewszystkiekobietyijej przyjaciółki,irozmawiałyznią,aonaimpowiedziała:To możesięstaćtylkodziękimiłościJózefaAonejejrzekły: Zwabgoipochwyćpotajemnie,możecięusłuchaiuchroni odśmierci

39ZelichazaścorazbardziejkochałaJózefaistawałasię corazsłabsza,ażwkońcuzabrakłojejsił,byustać

40PewnegodniaJózefwykonywałpracęswegopanaw domu,gdyZelichzjawiłasiępotajemnieiniespodziewanie napadłananiegoJózefwystąpiłprzeciwkoniej,aonbył odniejpotężniejszyipowaliłjąnaziemię.

41AZelichapłakałazpragnieniasercaswegokuniemui błagałagozpłaczem,ałzyspływałyjejpopoliczkach,i mówiładoniegogłosembłagalnymizgorycząduszy, mówiąc:

42Czykiedykolwieksłyszałeś,widziałeślubwiedziałeśo takpięknejkobieciejakja,lublepszejodemnie,która codzienniedociebiemówi,popadawruinęzmiłoścido ciebie,obdarzacięwszystkimitymizaszczytami,atynadal niechceszsłuchaćmojegogłosu?

43Ajeślitozestrachuprzedtwoimpanem,abycięnie ukarał,tonaBoga,żadnakrzywdaniespotkacięodtwego panaztegopowodu;terazwięcposłuchajmnieizgódźsię przezwzglądnazaszczyt,któryciobdarzyłem,iuchroń mnieodtejśmierciDlaczegowięcmiałbymumieraćz twojegopowodu?Iumilkła

44Józefodpowiedziałjej,mówiąc:Zaniechajmniei zostawtęsprawęmojemupanu.Przecieżmójpanniewie, comamwdomu,bowszystko,codoniegonależy,oddałw mojeręceJakżewięcmamtouczynićwdomumojego pana?

45Boiwdomuswoimobdarzyłmniewielkączcią, ustanowiłmniezarządcądomuswegoiwywyższyłmnie,i niemawtymdomunikogowiększegoodemnie,amójpan niczegominieodmówił,opróczciebie,którajesteśjego żonąJakwięcmożeszmówićdomnietesłowa?Jakmogę popełnićtakwielkiezłoigrzechwobecBogaitwegomęża?

46Terazwięcpowstrzymajsięodemnieiniemówwięcej takichsłów,bonieusłuchamtwoichsłówLeczZelicha niechciałasłuchaćJózefa,gdytenmówiłdoniejtesłowa, leczonacodzienniegonamawiała,abyjejposłuchał

47ApotempotokEgipskinapełniłsiępobrzegi,iwszyscy mieszkańcyEgiptuwyszli,atakżekróliksiążętawyszliz tamburynamiitańcami,gdyżbyłatowielkaradośćw EgipcieiświętowczasiezalaniamorzaSichorIchodzili tam,abysięradowaćprzezcałydzień.

48AgdyEgipcjaniewyszlinadrzekę,abysięradować,jak tobyłowichzwyczaju,poszliznimiwszyscyludziez domuPotifara.LeczZelichaniechciałaiśćznimi,bo powiedziała:JestemchoraPozostałasamawdomuinie byłozniąnikogoinnegowdomu

49Iwstała,iposzładoswojejświątyniwdomu,iubrała sięwszatyksiążęce,inałożyłanagłowędrogocenne kamieniezkamienionyksowych,inkrustowanesrebremi złotem,iupiększyłaswojątwarziskóręwszelkiego rodzajukobiecymipłynamioczyszczającymi,i perfumowałaświątynięidomkasjąikadzidłem,i rozrzuciłamirręialoes,apotemusiadłauwejściado świątyni,wprzejściudomu,którymprzechodziłJózef,aby wykonaćswojąpracę,iotoJózefprzybyłzpolaiwszedł dodomu,abywykonaćpracęswegopana.

50Iprzyszedłnamiejsce,przezktóremiałprzejść,i zobaczyłcałąpracęSelichii,izawrócił.

51Zelichazaśzobaczyła,żeJózefodwracasięodniej,i zawołaładoniego:Cocijest,Józefie?Przyjdźdoswojej pracy,aotouczynięcimiejsce,ażdojdzieszdoswego miejsca.

52Józefwróciłiwszedłdodomu,astamtądudałsięna swojemiejsceiusiadł,abyjakzwyklewykonaćpracę swegopana,gdynagleZelichprzyszładoniegoistanęła przednimwksiążęcychszatach,azapachjejszatrozniósł sięażnaodległość.

53Ipospieszyła,chwyciłaJózefaijegoszatyirzekłado niego:Nażyciekróla,jeśliniespełniszmojejprośby, umrzeszdziś!Ipospieszyła,wyciągnęładrugąrękęi wyciągnęłamieczspodszat,iwłożyłagoJózefowina

szyję,irzekła:Wstańispełnijmojąprośbę,bojeślinie, umrzeszdziś!

54Józefprzestraszyłsięjej,botakpostąpiła,izaczął uciekaćprzednią.Onajednakchwyciłagozaprzódszaty. Naskutekstrachuprzeducieczkąszata,którąchwyciła Zelicha,rozdarłasięJózefzaśzostawiłszatęwręku Zelichyiuciekł,gdyżsiębał

55AgdyZelichazobaczyła,żeszataJózefabyłarozdartai żezostawiłjąwjejręku,asamuciekł,zlękłasięoswoje życie,abywieśćoniejnierozeszłasięWstaławięci postąpiłachytrze:zdjęłaszaty,wktórebyłaubrana,i włożyłainneszaty

56WzięławięcszatęJózefaipołożyłająoboksiebie,a samaposzłaiusiadłanamiejscu,naktórymsiedziaław czasieswojejchoroby,zanimjeszczedomownicywyszli nadrzekę.Przywołałateżmłodegochłopca,którybył wtedywdomu,irozkazałamuzwołaćdosiebie domowników

57Agdyichujrzała,rzekładonichdonośnymgłosemi błaganiem:Patrzcie,jakiegoHebrajczykaprzyprowadził domniepanwaszdodomu,boprzyszedłdziś,abypołożyć sięzemną.

58Gdybowiemtywyszedłeś,onprzyszedłdodomui widząc,żeniemanikogowdomu,podszedłdomnie, chwyciłmnieizamierzałzemnąspać.

59Wtedychwyciłemjegoszatyirozdarłemje,i zawołałemnaniegodonośnymgłosem;agdypodniosłem głosmój,onzląkłsięoswojeżycie,zostawiłswojąszatę przedemnąiuciekł

60Ludziezaśzjejdomunicniemówili,leczichgniew zapłonąłbardzoprzeciwkoJózefowi.Poszliwięcdojego panaiopowiedzielimusłowajegopodstępu

61IprzyszedłPotifarrozgniewanydodomu,ażonajego zawołaładoniego:Comiuczyniłeś,żeprzyprowadziłeśdo megodomusługę,któryprzyszedłdomniedzisiaj,abyze mnąigrać?Tosamouczyniłmidzisiaj

62APotifarusłyszałsłowaswejżonyikazałukaraćJózefa surowymichłostamiItakmuuczyniono

63Agdygobili,Józefzawołałdonośnymgłosem, podniósłoczykuniebuirzekł:PanieBoże,Tywiesz,że jestemniewinnytegowszystkiego,dlaczegowięcmiałbym dzisiajumrzećzpowodukłamstwa,zrękitych nieobrzezanych,niegodziwychludzi,którychznasz?

64AgdyludziePotifarabiliJózefa,onwołałipłakał,a byłotamdzieckowwiekujedenastumiesięcyPan otworzyłustadzieckaionowypowiedziałtesłowaprzed ludźmiPotifara,którzybiliJózefa,mówiąc:

65Czegochceszodtegoczłowiekaidlaczegowyrządzasz mutozło?Mojamatkamówikłamstwairozpowiada kłamstwaTaksiętoprzedstawiało

66Chłopiecopowiedziałimdokładniewszystko,cosię wydarzyło,ikażdegodniapowtarzałimwszystkiesłowa Zelicy,któreJózefusłyszałodniego

67Awszyscymężczyźniusłyszelisłowadzieckaibardzo siędziwilijegosłowom,adzieckoprzestałomówići zamilkło

68APotifarzawstydziłsiębardzosłowamiswegosynai rozkazałswymludziom,abyjużniebiliJózefaIprzestali bićJózefa

69PotifarwziąłJózefairozkazałpostawićgoprzed kapłanami,którzybylisędziamikrólewskimi,abygo osądziliwtejsprawie

70WtedyPotifariJózefprzyszliprzedkapłanów,którzy bylisędziamikrólewskimi,aonrzekłdonich:Rozsądźcie, proszę,jakisądnależysięsłudze,botakuczynił

71AkapłanirzeklidoJózefa:Dlaczegouczyniłeśto swemupanu?AJózefodpowiedziałim:Nietak,panowie moi,taksięrzeczmiałaPotifarzaśrzekłdoJózefa: Przecieżpowierzyłemwtwojeręcewszystko,comoje,i niczegocinieodmówiłem,opróczmojejżonyJakwięc mogłeśdopuścićsiętakiegozła?

72Józefodpowiedział:Nie,paniemój.JakożyjePani jakożyjetwojadusza,paniemój!Słowo,któreusłyszałeś odswejżony,jestnieprawdziweTakbowiem przedstawiałasięsprawategodnia.

73Minąłjużrok,odkądjestemwtwoimdomuCzy zauważyłeśwemniejakąśnieprawośćlubcoś,comogłoby skłonićciędożądaniaodemnieżycia?

74IpowiedzielikapłanidoPotifara:Poślij,proszę,iniech przyniosąnamrozdartąszatęJózefa,abyśmyzobaczylina niejrozdarcie.Jeżelirozdarciejestzprzoduszaty,to znaczy,żejegotwarzbyłanaprzeciwniej,aonamusiała gochwycić,abyprzyszedłdoniej,atwojażonapodstępem spełniławszystko,copowiedziała.

75IprzynieśliszatęJózefaprzedkapłanów-sędziów Zobaczyli,aotorozdarciebyłoprzedJózefemWszyscy kapłani-sędziowiewiedzieli,żeonagonalegała,irzekli: Nienależyskazywaćtegoniewolnikanaśmierć,gdyżnic niezrobił,lecznależygowtrącićdowięzieniazpowodu pogłosek,jakierozeszłysięprzezniegoprzeciwkotwojej żonie

76APotifarusłyszałichsłowaiumieściłgowwięzieniu, gdzieprzebywająwięźniowiekrólewscy.IJózefprzebywał wwięzieniudwanaścielat

77Amimotożonajegopananieodwróciłasięodniegoi nieprzestawaładoniegomówićdzieńpodniu,abyjej słuchaćApoupływietrzechmiesięcyZelichanadal przychodziładoJózefadodomuodosobnieniadzieńpo dniuinamawiałago,abyjejsłuchał.Zelicharzekłado Józefa:Jakdługobędzieszprzebywałwtymdomu?Teraz posłuchajmojegogłosu,awyprowadzęcięztegodomu

78Józefodpowiedziałjej,mówiąc:Lepiejdlamnie pozostaćwtymdomu,niżsłuchaćtwoichsłówizgrzeszyć przeciwkoBoguAonamuodpowiedziała:Jeślinie spełniszmojejwoli,wyłupięcioczy,założękajdanyna twojenogiiwydamcięwręcetych,którychprzedtemnie znałeś.

79Józefodpowiedziałjejirzekł:OtoBógcałejziemi możemniewybawićodwszystkiego,comożeszmi uczynić,bootwieraoczyniewidomym,rozwiązuje związanychichroniwszystkichprzybyszów,którzynie znająkraju

80AgdyZelichaniezdołałaprzekonaćJózefa,byjej posłuchał,przestałagonamawiać;Józefnadalpozostawał wzamknięciuwdomuodosobnieniaJakub,ojciecJózefa, iwszyscyjegobracia,którzymieszkaliwziemiKanaan, nadalopłakiwaliipłakaliwowychdniachzpowoduJózefa, gdyżJakubniedawałsiępocieszyćposwoimsynuJózefie Jakubgłośnopłakałipłakałiżałowałprzezwszystkiete dni

ROZDZIAŁ45

1Awowymczasie,wtymroku,wktórymJózefudałsię doEgiptupotym,jaksprzedaligojegobracia,Ruben,syn Jakuba,udałsiędoTimnyiwziąłsobiezażonęEliuram, córkęAviego,Kananejczyka,iprzybyłdoniej

2AEliuram,żonaRubena,poczęłaiurodziłamuHenocha, Palu,ChecronaiKarmiego,czterechsynów;aSymeon, bratjego,wziąłzażonęswojąsiostręDinę,któraurodziła muMemuela,Jamina,Ohada,JakinaiZochara,pięciu synów

3PotemprzyszedłdoBuny,kobietyKananejki,tejsamej, którąSymeonpojmałzmiastaSychemBunaprzebywała przedDinąiusługiwałajejSymeonzaśprzybyłdonieji urodziłamuSaula.

4WtymczasieJudaudałsiędoAdulamuiprzybyłdo pewnegomieszkańcaAdulamu,imieniemChiraTamJuda ujrzałcórkęczłowiekazKanaanu,imieniemAlijat,córkę SzuyWziąłjąiprzyszedłdoniejAlijaturodziłaJudzie trzechsynów:Era,OnanaiSzilo

5PotemLewiiIssacharudalisiędokrainywschodnieji pojęlizażonycórkiJobaba,synaJoktana,synaEbera Jobab,synJoktana,miałdwiecórki;imięstarszejbyło Adina,aimięmłodszejbyłoArida.

6LewizaśwziąłAdinę,aIssacharwziąłAridęPrzybyli więcdoziemiKanaan,dodomuswegoojca,aAdina urodziłaLewiemuGerszona,KehataiMerariego,trzech synów

7AridaurodziłaIssacharowiTolę,Puwę,Hiobai Szomrona,czterechsynów.Danzaśudałsiędokrainy MoabuiwziąłzażonęAflalet,córkęChamudanaMoabity, isprowadziłjądokrainyKanaan

8Aflaletbyłaniepłodnainiemiałapotomstwa.AleBóg wspomniałpotemnaAflalet,żonęDana,ipoczęła,i urodziłasyna,inazwałagoimieniemChuszim 9PotemGadiNaftaliudalisiędoCharanuiwzięlisobie stamtądcórkiAmurama,synaUsa,synaNachora,zażony 10AotoimionacórekAmurama:starszanazywałasię Merima,amłodszaUzit.NaftaliwziąłMerimę,aGad wziąłUzitizaprowadziłjedoziemiKanaan,dodomuich ojca

11AMerimaurodziłaNaftaliemuJachzeela,Guniego, JazeraiSzalema,czterechsynów;aUziturodziłaGadowi Sefiona:Chagiego,Szuniego,Ezbona,Eriego,Arodiegoi Araliego,siedmiusynów.

12AserwyruszyłiwziąłzażonęAdon,córkęAflala,syna Hadada,synaIzmaela,iprzyprowadziłjądoziemiKanaan. 13WowychdniachumarłaAdon,żonaAseraNiemiała potomstwaPośmierciAdonaAserudałsięnadrugą stronęrzekiipojąłzażonęHadurę,córkęAbimaela,syna Ebera,synaSema.

14Amłodakobietamiałaurodziwywyglądibyłakobietą rozsądną,abyłażonąMalkiela,synaElama,synaSema 15HaduraurodziłaMalkielowicórkę,którejnadałimię SerachPotemMalkielumarł,aHaduraodeszłai zamieszkaławdomuswegoojca.

16ApośmierciżonyAseraposzedłipojąłHaduręzażonę iprzyprowadziłjądoziemiKanaanZabrałteżzsobąjej córkęSerach,któramiałatrzylataiwychowywałasięw domuJakuba

17Adziewczynamiałapięknywyglądipostępowała wedługświętychdrógsynówJakuba.Niczegojejnie brakowało,aPandałjejmądrośćirozsądek

18AHadura,żonaAszera,poczęłaiurodziłamuJimnę, Jiszwę,JiszwiegoiBerię–czterechsynów.

19ZabulonudałsięwięcdoMidianuiwziąłzażonę Meriszę,córkęMolada,synaAbidy,synaMidianu,i przyprowadziłjądoziemiKanaan.

20AMeruszaurodziłaZabulonowiSereda,Elonai Yachleela;trzechsynów

21IposłałJakubdoArama,synaZoby,synaTeracha,a tenwziąłdlaswegosynaBeniaminaMechalię,córkę Aramejską,iprzyszłaonadoziemiKanaan,dodomu JakubaBeniaminmiałzaśdziesięćlat,gdywziąłzażonę Mechalię,córkęAramejską

22AMechaliapoczęłaiurodziłaBeniaminowiBelę, Bechera,Aszbela,GeręiNaamanapięciusynów BeniaminposzedłpotemiwziąłzażonęAribat,córkę Szomrona,synaAbrahama,opróczswejpierwszejżony. AribaturodziłaBeniaminowiAchi,Wosza,Mupima, ChupimaiOrda;pięciusynów

23WowychdniachJudaudałsiędodomuSemaiwziął Tamar,córkęElama,synaSema,zażonędlaswego pierworodnego,Era

24IprzyszedłErdoswojejżonyTamar,aonazostałajego żoną,leczgdyprzyszedłdoniej,jawniezniszczyłswoje potomstwoAjegouczynekbyłzływoczachPanaiPan gozabił.

25ApośmierciEra,pierworodnegosynaJudy,Judarzekł doOnana:Idźdożonytwegobrataipoślubjąjako najbliższegokrewnego,awtensposóbwzbudzisz potomstwoswemubratu

26OnanwziąłTamarzażonęiprzyszedłdoniejOnan takżeuczyniłto,couczyniłjegobrat;leczczynjegobył zływoczachPanaiOnantakżegozabił

27AgdyOnanumarł,JudarzekłdoTamar:Pozostańw domutwegoojca,ażdorośniemójsynSzilo.IJudanie miałjużupodobaniawTamar,byoddaćjąSzilo,gdyż myślał:Byćmożeionumrzejakjegobracia

28Tamarwstałaiodeszła,izamieszkaławdomuswego ojcaIprzebywałaTamarwdomuswegoojcaprzez pewienczas

29Agdyminąłrok,umarłaAlijat,żonaJudy.WtedyJuda poczułsiępocieszonypośmierciswojejżonyipośmierci AlijatposzedłJudazeswoimprzyjacielemHirądoTimny, abystrzycswojeowce.

30ATamarusłyszała,żeJudaposzedłdoTimny,aby strzycowce,aSzilobyłojużdorosłe.Judazaśniemiałw niejupodobania

31Tamarwstała,zrzuciłazsiebieszatywdowie,włożyła nasiebiezasłonęizasłoniłasięcała,poczymposzłai usiadłanapublicznejdrodze,którajestprzydrodzedo Timny

32Judazaśprzechodził,zobaczyłjąiwziąłją,iprzyszedł doniej,aonapoczęłaprzezniego,agdynadszedłczas porodu,okazałosię,żewjejłoniebyłybliźniętaInazwał pierwsząPerec,adrugąZara.

ROZDZIAŁ46

1WowychdniachJózefprzebywałjeszczewwięzieniuw ziemiegipskiej.

2Wtymczasiestaliprzedfaraonemsłudzy,przełożeni podczaszychiprzełożenipiekarzykrólaegipskiego.

3Apodczaszywziąłwinoipostawiłjeprzedkrólem,aby wypił,apiekarzpołożyłchlebprzedkrólem,abyzjadł,a królpiłwinoijadłchleb,onijegosłudzyorazministrowie, którzyjedliprzystolekrólewskim.

4Agdyonijedliipili,podczaszyipiekarzpozostalitam Słudzyfaraonaznaleźliwielemuchwwinie,które przyniósłpodczaszy,awchlebiepiekarzaznaleziono kamieniesaletry

5DowódcastrażyprzybocznejustanowiłJózefa pomocnikiemdworzanfaraonaIsłudzyfaraona przebywaliwwięzieniuprzezrok

6Apodkoniecroku,obuimsięśniłopewnejnocy,w miejscuodosobnienia,wktórymprzebywali,aranoJózef przyszedłdonich,abysięnimizająć,jakzwykle,i zobaczyłich,aotoichtwarzebyłyprzygnębioneismutne.

7Józefzapytałich:Dlaczegodziśjesteściesmutnii przygnębieni?Aonimuodpowiedzieli:Mieliśmysen,a niemanikogo,ktobygowyjaśnił.Józefrzekłdonich: Opowiedzciemi,proszę,waszsen,aBógdawam odpowiedźwpostacipokoju,jakiejpragniecie

8IpodczaszyopowiedziałJózefowiswójsen,mówiąc: Widziałemweśnie,aotoprzedemnąwielkawinorośl,ana tejwinorośliwidziałemtrzygałęzieWinoroślszybko zakwitłaiosiągnęładużąwysokość,ajejgronadojrzałyi stałysięwinogronami

9Wziąłemwięcwinogrona,wycisnąłemjedoczaryi włożyłemjądorękifaraona,aonwypił.WtedyJózefrzekł doniego:Trzygałęzie,którebyłynawinorośli,majątrzy dni

10Jednakpoupływietrzechdnikrólrozkażecię wyprowadzićiprzywrócicięnatwójurządDaszkrólowi winodopicia,takjaknapoczątku,gdybyłeśjego podczaszym.Okażmijednakłaskęwtwoichoczachi wspomnijomniefaraonowi,gdycisiędobrzepowodzi Okażmiłaskęidoprowadźdowyprowadzeniamnieztego więzienia,gdyżzostałemuprowadzonyzziemiKanaani sprzedanyjakoniewolnikwtymmiejscu

11Atakżeto,cocipowiedzianoożoniemojegopana,jest kłamstwem,bowsadzilimniedotegolochubezpowodu. ApodczaszyodpowiedziałJózefowi,mówiąc:Jeżelikról postąpizemnądobrze,jaknapoczątku,jakmiostatnio tłumaczyłeś,touczynięwszystko,czegozażądasz,i wyprowadzęcięztegolochu

12Apiekarz,widząc,żeJózeftrafniewytłumaczyłsen podczaszego,takżepodszedłiopowiedziałJózefowicały swójsen

13Irzekłdoniego:Weśniemiałemtrzybiałekoszena głowie.Ispojrzałem,aotownajwyższymkoszubyły wszelkiegorodzajupieczonemięsadlafaraona,aotoptaki jadłyjezmojejgłowy

14IrzekłdoniegoJózef:Trzykosze,którewidziałeś,to trzydniZatrzydnifaraonskrócicigłowęipowiesicięna drzewie,aptakibędąjadłyzciebieciało,jaktowidziałeś weśnie

15Wowychdniachkrólowamiałaurodzićiwtymdniu urodziłasynakrólowiEgiptu.Irozgłoszono,żekról

otrzymałswegopierworodnegosyna,acałyludEgiptu wrazzurzędnikamiisługamifaraonawielcesięradował.

16Atrzeciegodniapojegonarodzinachfaraonwyprawił ucztędlaswoichurzędnikówisługorazdlawojskziemi Zoariziemiegipskiej.

17PrzyszliwięcwszyscymieszkańcyEgiptuisłudzy faraona,abyjeśćipićzkrólemnauczciejegosynaiaby cieszyćsięradościąkróla.

18Awszyscyurzędnicykrólewscyijegosłudzycieszyli sięwtymczasieprzezosiemdninauczcieiweselilisię przydźwiękachwszelkiegorodzajuinstrumentów muzycznych,tamburynówitańcachwpałacukrólewskim przezosiemdni.

19Apodczaszy,któremuJózefwyjaśniłsen,zapomniało Józefieiniewspomniałonimkrólowi,jaktoobiecał,gdyż rzecztawyszłaodPana,abyukaraćJózefazato,żezaufał człowiekowi

20Józefpozostałjeszczedwalatawwięzieniu,aż ukończyłdwanaścielat.

ROZDZIAŁ47

1AIzaak,synAbrahama,żyłjeszczewowychdniachw ziemiKanaanByłonbardzostary,miałstoosiemdziesiąt lat.Ezaw,jegosyn,bratJakuba,mieszkałwziemiEdomui onijegosynowiemieliwniejposiadłościpośródsynów Seira

2Ezawusłyszał,żezbliżasięczasśmiercijegoojca. Przybyłwięconijegosynowieorazcałarodzinadoziemi Kanaan,dodomuswegoojcaJakubzaśijegosynowie wyruszylizHebronu,gdziemieszkali,iwszyscyprzyszli doswegoojcaIzaakaZastaliEzawaijegosynóww namiocie

3JakubijegosynowieusiedliprzedojcemswymIzaakiem, aJakubopłakiwałjeszczeswegosynaJózefa

4IzaakrzekłdoJakuba:Przyprowadźmiswoichsynów, abymimbłogosławił.IprzyprowadziłJakubjedenaścioro swoichsynówprzedswegoojcaIzaaka

5IpołożyłIzaakręcenawszystkichsynachJakuba,iobjął ich,icałowałkażdegozosobna,ibłogosławiłimwtym dniu,irzekłdonich:NiechBógwaszychojcówwam błogosławiirozmnożywaszepotomstwotaklicznejak gwiazdynaniebie.

6IzaakpobłogosławiłtakżesynomEzawa,mówiąc:Niech Bógsprawi,żestanieszsiępostrachemistrachemdla wszystkich,którzycięzobaczą,idlawszystkichtwoich wrogów

7IzaakzawołałJakubaijegosynów,aoniwszyscy przyszliiusiedliprzedIzaakiemAIzaakrzekłdoJakuba: Pan,Bógcałejziemi,rzekłdomnie:Potomstwutwemu damtęziemięwdziedzictwo,jeślitwoisynowiebędą przestrzegaćmoichustawimoichdróg,idotrzymamim przysięgi,którązłożyłemojcutwemuAbrahamowi

8Terazwięc,synumój,uczswoichsynówiwnukówbać sięPanaipostępowaćdobrądrogą,którapodobasięPanu, BogutwemuBojeślibędzieszprzestrzegałdrógPanai Jegoustaw,toPandochowaciswegoprzymierzaz Abrahamemibędzieczyniłdobrzetobieitwojemu potomstwuprzezwszystkiedni

9AgdyIzaakprzestałwydawaćpoleceniaJakubowiijego synom,wyzionąłducha,umarłizostałprzyłączonydoludu swego

10JakubiEzawpadlinatwarzojcaswegoIzaakaipłakali. Izaakmiałstoosiemdziesiątlat,gdyumarłwziemiKanaan, wHebronieSynowiejegozanieśligodojaskiniMachpela, którąAbrahamkupiłodsynówChetanawłasnośćjako miejscepochówku.

11WszyscykrólowieziemiKanaanposzlizJakubemi Ezawem,abypochowaćIzaakaWszyscykrólowie KanaanuokazaliIzaakowiwielkącześćzokazjijego śmierci

12SynowieJakubaisynowieEzawachodzilibosopo okolicy,chodzącinarzekając,ażdoszlidoKireat-Arba

13JakubiEzawpochowaliojcaswegoIzaakawjaskini Machpela,którajestwKireat-ArbawHebronie,i pochowaligozwielkączcią,jaktoczynisięprzy pogrzebachkrólów

14Jakubijegosynowie,Ezawijegosynowieoraz wszyscykrólowieKanaanupogrążylisięwżałobie, pochowaligoiopłakiwaliprzezwieledni

15AgdyIzaakumarł,zostawiłswoimsynomswojebydło, swójdobytekiwszystko,codoniegonależałoIrzekł EzawdoJakuba:Oto,proszęcię,wszystko,copozostawił namnaszojciec,podzielimynadwieczęści,ajabędęmógł wybraćIJakubrzekł:Takuczynimy

16Jakubwziąłwięcwszystko,coIzaakpozostawiłw ziemiKanaan,bydłoimienie,ipodzieliłtonadwieczęści przedEzawemijegosynami,irzekłdoEzawa:Ototo wszystkomaszprzedsobą,wybierzsobiepołowę,którą chceszwziąć.

17IrzekłJakubdoEzawa:Posłuchaj,proszę,coci powiem:Pan,Bógniebaiziemi,powiedziałdonaszych ojców,AbrahamaiIzaaka,tymisłowami:Potomstwu twemudamtęziemięwposiadanienawieki

18Terazwięcwszystko,cozostawiłnamojciec,jestprzed tobą,iotocałaziemiajestprzedtobą;wybierzzniej,coci siępodoba

19Jeżelipragnieszcałejtejziemi,weźjądlasiebiei swoichsynównazawsze,ajawezmętobogactwo.Jeżeli pragnieszbogactwa,weźjedlasiebie,ajawezmętę ziemiędlasiebieidlaswoichsynów,abyjąodziedziczyli nazawsze.

20ANebajot,synIzmaela,przebywałwtedywkrajuze swoimisynami,aEzawposzedłtegodniairadziłsięgo, mówiąc:

21TakmówiłdomnieJakubitakmiodpowiadałTeraz dajnamswąradę,aposłuchamy.

22IrzekłNebajot:CocipowiedziałJakub?Otowszyscy synowieKanaanumieszkająbezpieczniewswojejziemi,a Jakubmówi,żeodziedziczyjąwrazzeswympotomstwem powszystkiedni.

23Idźwięcterazizabierzcałemienieojcatwego,a Jakuba,bratatwego,zostawwkraju,jakpowiedział

24EzawwięcwstałiwróciłdoJakuba,iuczyniłwszystko, coporadziłNebajot,synIzmaelaEzawzabrałcałemienie, któreIzaakpozostawił,dusze,zwierzęta,bydłoimajątek,i całemienieNiedałnicswemubratuJakubowiJakubzaś wziąłcałąziemięKanaanodpotokuegipskiegoażdorzeki Eufratiwziąłjąnawłasnośćwieczną,dlaswoichdziecii dlaswegopotomstwaposobie,nawieki

25JakubwziąłteżodswegobrataEzawajaskinię MachpelawHebronie,którąAbrahamkupiłodEfrona,aby stałasiędlaniegoijegopotomstwamiejscemwiecznego posiadłości.

26IJakubzapisałwszystkowksiędzekupna,ipodpisałją, ipoświadczyłtowszystkoczteremawiernymiświadkami 27Aotosłowa,któreJakubzapisałwksiędze,mówiąc: ZiemiaKanaaniwszystkiemiastaChetytów,Chiwwitów, Jebusytów,Amorytów,PeryzzytówiGergaszytów, wszystkiesiedemnarodówodrzekiEgipskiejażdorzeki Eufrat

28MiastoHebron,Kireat-Arba,ijaskinię,którasięwnim znajduje,całekupiłJakubodswegobrataEzawazacenę, nawłasnośćidziedzictwodlaswegopotomstwanawieki

29IwziąłJakubksięgękupna,podpis,przykazania, ustawyiobjawionąksięgęiumieściłjewnaczyniu glinianym,abymogłyprzetrwaćprzezdługiczas,ioddałje wręceswoichsynów

30Ezawzabrałwszystko,copozostawiłmuojciecpo swojejśmierci,poswoimbracieJakubieZabrałcały majątek:ludziizwierzęta,wielbłądyiosły,wołyibaranki, srebroizłoto,kamienieiwonnążywicęorazcałe bogactwo,którenależałodoIzaaka,synaAbrahamaNie pozostałonic,czegoEzawniezabrałbysobieze wszystkiego,copozostawiłIzaakposwojejśmierci.

31Ezawzabrałtowszystkoiwróciłzeswoimisynamido krajuSeirChoryty,dalekoodswegobrataJakubaiswoich synów.

32EzawmiałwięcposiadłościwśródsynówSeiraiod tegodnianiepowracałjużdoziemiKanaan

33AcałaziemiaKanaanstałasiędziedzictwemsynów izraelskichnawieki,aEzawiwszyscyjegosynowie odziedziczyligóręSeir

ROZDZIAŁ48

1Wowychdniach,pośmierciIzaaka,Panrozkazałi sprowadziłgłódnacałąziemię

2Wtymczasiefaraon,królegipski,siedziałnaswoim troniewziemiegipskiej,leżałnaswoimłożuiśniłymusię snyIśniłomusięfaraonowi,żestoinadbrzegiemrzeki Egipskiej

3Agdytakstał,zobaczył,aotosiedemtłustychi dorodnychkrówwyszłozrzeki

4Asiedeminnychkrów,chudychibrzydkich,wyszłoza nimiiowesiedembrzydkichpołknęłosiedempięknych, leczwyglądichnadalbyłchoryjaknapoczątku

5Iobudziłsię,iznowuzasnął,iśniłomusięporazdrugi. Zobaczył,aotosiedemkłosówwyrosłonajednejźdźble, twardychidobrych,asiedemcienkichkłosów, zniszczonychwiatremwschodnim,wyrosłoponich,a cienkiekłosypochłonęłypełne,ifaraonobudziłsięzesnu.

6Aranokrólprzypomniałsobieswojesnyijegoduch zasmuciłsięzpowodutychsnówKrólpospieszyłwięci posłałpowszystkichmagówegipskichimędrców,aoni przybyliistanęliprzedfaraonem

7Królzaśrzekłdonich:Miałemsny,aniemanikogo,kto byjewytłumaczyłAonirzeklidokróla:Opowiedzswoje snysługomswoim,abyśmymogliichwysłuchać

8Królopowiedziałimswojesny,aoniwszyscy jednogłośnieodpowiedzielikrólowi:Niechkrólżyje wiecznie!Aotowykładtwoichsnów

9Siedemdorodnychkrów,którewidziałeś,oznacza siedemcórek,któreurodziszwdniachostatnich,asiedem krów,którewidziałeś,jakwyszłyzanimiipołknęłyje, oznacza,żecórki,którecisięurodzi,umrązażyciakróla 10Ato,cowidziałeśwdrugimśnieosiedmiupełnych, dorodnychkłosachzbożawyrastającychnajednejłodydze -takiejestichznaczenie-żezbudujeszsobiew późniejszychdniachsiedemmiastwziemiegipskiejAto, cowidziałeśosiedmiuzniszczonychkłosachzboża,które wyrosłyponichipochłonęłyje,gdypatrzyłeśnaniena własneoczy,jestznakiem,żemiasta,którezbudujesz, zostanązniszczonewpóźniejszychdniach,zażyciakróla 11Agdymówilitesłowa,królniesłuchałichinie przywiązywałdonichserca,gdyżkrólwiedziałwswej mądrości,żeniedawaliwłaściwejinterpretacjisnówA gdyskończylimówićprzedkrólem,królodpowiedziałim, mówiąc:„Cotojest,comimówiliście?Zpewnością kłamaliścieimówiliściekłamstwaTerazwięcpodajcie właściwąinterpretacjęmoichsnów,abyścieniezginęli”.

12Potemkrólwydałrozkaziposłałpokolejnychmędrców, aoniprzyszliistanęliprzedkrólemKrólopowiedziałim swojesny,aoniwszyscyodpowiedzielimuzgodniez pierwsząinterpretacjąGniewkrólazapłonąłibardzosię rozgniewałIrzekłdonich:Zpewnościąkłamieciei mówiciekłamstwo.

13Królrozkazałrozesłaćpocałejziemiegipskiej następująceogłoszenie:Królijegowielcyludzie postanowili,żekażdymądrymąż,któryumieirozumie wykładnięsnów,aniestawisiędziśprzedkrólem, poniesieśmierć

14Aczłowiekowi,któryprzedstawikrólowiwłaściwą interpretacjęjegosnów,zostaniedanewszystko,czego zażądaodkrólaWszyscymędrcyziemiegipskiejstawili sięprzedkrólem,atakżewszyscymagowieiczarownicy, którzybyliwEgipcie,wGoszen,wRamzes,w Tachpanches,wZoarzeiwewszystkichmiejscowościach nagranicyEgiptu,iwszyscystanęliprzedkrólem.

15Wtedywszyscydostojnicy,książętaisłudzykróla zebralisięzewszystkichmiastEgiptuiusiedliprzed królem.Królzaśopowiedziałswojesnyprzedmędrcamii książętamiWszyscyzaś,którzysiedzieliprzedkrólem, zdumielisiętymwidzeniem

16Awszyscymędrcy,którzybyliprzedkrólem,byli podzieleniwswoimtłumaczeniujegosnówNiektórzyz nichtłumaczylijekrólowi,mówiąc:Siedemdorodnych krówtosiedmiukrólów,którzyzwolikrólazostaną wyniesieninadEgipt

17Asiedemchudychkrówtosiedmiuksiążąt,którzy powstanąprzeciwkonimwdniachostatnichiichzniszczą; asiedemkłosówzbożatosiedmiuwielkichksiążątEgiptu, którzywpadnąwręcesiedmiusłabszychksiążątswych nieprzyjaciółwwojnachnaszegopana,króla

18Aniektórzyznichtaktłumaczylikrólowi:Siedem dobrychkrówoznaczapotężnemiastaEgiptu,asiedem chudychkrówoznaczasiedemnarodówziemiKanaan, któreprzyjdąprzeciwkosiedmiumiastomEgiptuwdniach ostatnichizniszcząje.

19Ato,cowidziałeśwdrugimśnie,osiedmiudorodnych imizernychkłosach,jestznakiem,żerządywEgipcie powrócąznówdotwegopotomstwa,jaknapoczątku

20Azajegopanowaniamieszkańcymiastegipskich zwrócąsięprzeciwkosiedmiumiastomKanaanu, silniejszymodnich,izniszcząje,awładzawEgipcie powrócidotwegopotomstwa

21Aniektórzyznichrzeklidokróla:Otowykładtwoich snów:Siedemdorodnychkrówoznaczasiedemkrólowych, któreweźmieszzażonywdniachostatnich,asiedem tyjącychkrówoznacza,żewszystkietekobietyumrąza życiakróla

22Asiedemdorodnychimizernychkłosów,które widziałeśwdrugimśnie,toczternaściorodzieciWdniach ostatnichpowstanąibędąwalczyćmiędzysobą,asiedmiu znichuderzynasiedmiupotężniejszych.

23Aniektórzyznichpowiedzielikrólowitesłowa: Siedemdorodnychkrówoznacza,żeurodzicisię siedmiorodzieci,aonezabijąsiedmiorospośróddzieci twoichdzieciwpóźniejszychdniachSiedemdorodnych kłosówzboża,którewidziałeśwdrugimśnie,tociksiążęta, zktórymisiedmiusłabszychksiążątbędziewalczyćiich zniszczywpóźniejszychdniach,ipomścisprawętwoich dzieci,awładzapowrócidotwojegopotomstwa

24Królwysłuchałwszystkichsłówmędrcówegipskichi ichwykładusnów,leczżadenznichniewydałsiękrólowi przyjemny

25Akrólwiedziałwswejmądrości,żeniewszystkiete słowabyłytrafne,gdyżPanzesłałnanichzamiar,aby udaremnićsłowamędrcówegipskich,abyJózefmógł wyjśćzwięzieniaiabystałsięwielkiwEgipcie.

26Królzaśzauważył,żeżadenzmędrcówimagów egipskichnieprzemawiałdoniegowłaściwieWtedy zapłonąłgniewkrólaigniewjegozapłonąłwnim.

27Królrozkazał,abywszyscymędrcyimagowieodeszli przednimIwszyscyodeszliprzedkrólemzewstydemi hańbą.

28KrólrozkazałrozesłaćpocałymEgipcierozkaz,aby wytraconowszystkichmagów,którzybyliwEgipcie,iaby niktznichniepozostałprzyżyciu.

29Wtedypowstalidowódcystrażykrólewskiej,każdy dobyłmieczaizaczęlizabijaćmagówegipskichimędrców

30PotemprzyszedłMerod,naczelnypodczaszykrólewski, oddałpokłonkrólowiiusiadłprzednim

31Irzekłpodczaszydokróla:Niechkrólżyjenawieki,a jegowładzaniechbędziewywyższonawkraju.

32Rozgniewałeśsięnaswegosługęwowychdniach,a minęłojużdwalata,ioddałeśmnienaprzełożonego;jateż przezpewienczasprzebywałemnaprzełożonympiekarzy

33Abyłznamipewiensługahebrajski,należącydo dowódcystraży,imieniemJózef,gdyżpanjegorozgniewał sięnaniegoioddałgodowięzienia,aontamnam usługiwał

34Apopewnymczasie,gdybyliśmynaoddziale,pewnej nocyśniłynamsięsny,mnieiprzełożonemupiekarzy Każdyznasśniłwedługswojegosnu

35Aranoprzyszliśmyiopowiedzieliśmyjeowemusłudze, aonwytłumaczyłnamnaszesnyKażdemusen odpowiadałdokładniejegosnom,jeślijedobrzetłumaczył

36Itak,jaknamtowyjaśnił,taksięstało,iżadnezjego słówniepozostałobezwpływunaziemię

37Ateraz,mójpanieikrólu,niezabijajluduegipskiego zadarmo;otoniewolniktenjestnadaluwięzionywdomu przezdowódcęstraży,swegopana,wwięzieniu

38Jeślikróluznatozastosowne,niechpośleponiego,aby stawiłsięprzedtobąipodałciprawdziwąwykładnięsnu, którycisięprzyśnił

39Królusłyszałsłowaprzełożonegopodczaszychi rozkazał,abyniezabijaćmędrcówegipskich.

40Królrozkazałsługomswoim,abyprzyprowadziliprzed niegoJózefa,akrólrzekłdonich:Idźciedoniegoinie straszciego,abysięniezakłopotałinieumiałmówić poprawnie

41SłudzykrólewscyposzliwięcdoJózefaipospiesznie wyprowadziligozlochuSłudzykrólewscyogoliligo,aon zmieniłszatęwięziennąiprzyszedłprzedkróla

42Akrólsiedziałnaswymkrólewskimtroniew królewskiejszacie,przepasanyzłotymefodem,apiękne złoto,którebyłonanim,błyszczało,akarbunkuł,rubini szmaragd,razemzewszystkimidrogimikamieniami,które byłynagłowiekróla,oszałamiaływzrok,aJózefbardzo dziwiłsiękrólowi

43Atron,naktórymsiedziałkról,byłpokrytyzłotem, srebremikamieniamionyksowymi,amiałsiedemdziesiąt stopni

44Abyłtakizwyczajwcałejziemiegipskiej,żekażdy człowiek,któryprzychodziłrozmawiaćzkrólem,czybył księciem,czyteżkimśpoważanymwoczachkróla, wchodziłnatronkrólewskiażdotrzydziestegopierwszego stopnia,akrólschodziłdotrzydziestegoszóstegostopniai rozmawiałznim

45Jeżelinależałdoludu,wchodziłnatrzecistopień,akról schodziłnaczwartyiznimrozmawiałPonadto zwyczajembyło,żekażdy,ktoumiałmówićwszystkimi siedemdziesięciomajęzykami,wchodziłnasiedemdziesiąt stopniiwchodziłnagórę,ażdotarłdokróla

46Ajeśliktośniemógłukończyćsiedemdziesięciu, pokonywałtylestopni,ileznałjęzyków.

47AbyłwEgipciewowychczasachzwyczaj,żenikt,kto bynieumiałmówićsiedemdziesięciomajęzykami,nie sprawowałnadnimiwładzy.

48AgdyJózefstanąłprzedkrólem,pokłoniłsiękrólowi doziemiiwszedłnatrzecistopień,królzaśusiadłna czwartymstopniuirozmawiałzJózefem.

49IrzekłkróldoJózefa:Miałemsen,aniemanikogo,kto bygowłaściwiewytłumaczyłDziśrozkazałem,aby przyszlidomniewszyscymagowieEgiptuijegomędrcy,i opowiedziałemimmojesny,aleniktmiichwłaściwienie wytłumaczył.

50Adziśpotymusłyszałemotobie,żejesteśmądrym człowiekiemiżepotrafiszprawidłowowyjaśnićkażdysen, którysłyszysz

51Józefodpowiedziałfaraonowi,mówiąc:Niechfaraon opowiemusny,któremiał,boprzecieżwykładnianależy doBogaIopowiedziałfaraonswojesnyJózefowi:seno krowachisenokłosach,akrólzamilkł

52WtedyJózefzostałodzianyduchemBożymprzed królemiwiedziałwszystko,comiałospotkaćkrólaodtego dnia,iznałwłaściwąinterpretacjęsnukróla,iprzemawiał przedkrólem

53Józefznalazłłaskęwoczachkróla,akrólnakłoniłucha iserca,iusłyszałwszystkiesłowaJózefaIrzekłJózefdo

króla:„Niesądź,żetodwasny,bototylkojedensenTo bowiem,coBógpostanowiłuczynićwcałejkrainie, pokazałkrólowiwjegośnieOtowłaściwainterpretacja twojegosnu:

54Siedemdorodnychkrówikłosówzbożatosiedemlat,a siedemchudychkrówikłosówzbożatotakżesiedemlat Jesttojedensen

55Otosiedemnadchodzącychlat:nastaniewielkaobfitość wkraju,apotemnastaniesiedemlatgłodu,bardzo ciężkiegogłoduIcałaobfitośćzostaniezapomnianaw kraju,agłódwyniszczymieszkańcówkraju

56Królmiałjedensenisentenpowtórzyłsięfaraonowi, boBógpostanowiłtęrzecziBógwkrótcejąspełni.

57Dlategoterazdamciradęiuratujętwojąduszęidusze mieszkańcówkrajuodnieszczęściagłodu,abyśposzukałw swoimkrólestwieczłowiekabardzoroztropnegoimądrego, któryznawszystkiesprawyrządzenia,iustanowiłgo nadzorcąnadziemiąegipską

58Amąż,któregoustanowisznadEgiptem,niech ustanowipodsobąurzędników,abyzbieraliwszelką żywnośćnalatapomyślne,którenadchodzą,iniech gromadzązbożeiskładająjewwyznaczonychprzezciebie spichlerzach

59Niechajprzechowujątężywnośćprzezsiedemlatgłodu, abyjąmogliznaleźćty,twójludicałatwojaziemia,iaby tyitwojaziemianiezostaliściewytracenizpowodugłodu 60Niechteżbędzienakazanewszystkimmieszkańcom kraju,abykażdyzbierałplonyswegopola,wszelkiego rodzajużywność,przezsiedemdobrychlatiabyskładaliją wswoichspichlerzach,abymoglijąznaleźćwdniach głoduiabymoglizniejżyć.

61Otowłaściwainterpretacjatwojegosnuiradadanaciw celuzbawieniatwojejduszyiduszwszystkichtwoich poddanych.

62KrólodpowiedziałJózefowiirzekł:„Któżmówiikto wie,żetwojesłowasąprawdziwe?”Irzekłkrólowi:„To będziedlaciebieznakiem,żewszystkiemojesłowasą prawdziweiżemojaradajestdlaciebiedobra”

63Ototwojażonasiedzidziśnadłonemmatkiiurodzici syna,atybędzieszsięznimcieszył.Kiedytwójsynopuści łonomatki,twójpierworodnysyn,którysięprzeddwoma latyurodził,umrze,atybędzieszpocieszonysynem,który cisiędziśnarodzi.

64AJózefdokończyłtesłowamówiącdokróla,pokłonił siękrólowiiwyszedłAgdyJózefodszedłodkróla,znaki, októrychJózefpowiedziałkrólowi,spełniłysięwtym dniu

65Akrólowaurodziłasynawtymdniu,akrólusłyszał radosnąnowinęoswymsynuiuradowałsięAgdy zwiastunodszedłodkróla,słudzykrólewscyznaleźli pierworodnegosynakrólależącegomartwegonaziemi 66Awpałacukrólewskimrozległsięwielkilamenti wrzawa,akróltousłyszałirzekł:Cotozawrzawaicoza lamentsłyszałemwpałacu?Ipowiedzianokrólowi,że umarłjegopierworodnysynWtedykrólzrozumiał,że wszystkiesłowa,którewypowiedziałJózef,byłyprawdą,i królpocieszyłsiępostraciesynadzieckiem,któremusię urodziłowowymdniu,takjakJózefprzepowiedział

ROZDZIAŁ49

1Potemkrólposłałizwołałwszystkichswoich urzędnikówisługi,wszystkichksiążątimożnowładców królewskich,aoniwszyscystawilisięprzedkrólem

2Irzekłimkról:Otowidzieliścieisłyszeliściewszystkie słowategoHebrajczykaiwszystkieznaki,które przepowiedział,żesięspełnią,ażadnezjegosłównie pozostałoniespełnione

3Wiesz,żesenzostałcidokładniewyjaśnionyinapewno sięsprawdziTerazwięcposzukajradyidowiedzsię,co maszzrobić,abykrajzostałwybawionyodgłodu

4Szukajciewięcizobaczcie,czyznajdziesięktoś podobnydowas,wktóregosercujestmądrośćiwiedza,a Jaustanowięgonadkrajem.

5Słyszeliściebowiem,cotenHebrajczykdoradziłwtej sprawie,abyocalićkrajodgłodu,ajawiem,żekrajnie zostanieocalonyodgłodu,jeśliniezaradątego Hebrajczyka,którymidoradził

6Iwszyscyodpowiedzielikrólowi,mówiąc:Rada,którą dałtenHebrajczykwtejsprawie,jestdobra;terazwięc, panienaszikrólu,otocałykrajjestwtwojejręce;uczyń, cowydajesiędobrewtwoichoczach

7Tego,któregowybierzeszioktórymwieszwswej mądrości,żejestmądryizdolnydouratowaniakraju dziękiswejmądrości,tegokrólustanowiswoim podwładnymnadkrajem.

8Irzekłkróldowszystkichdowódców:Sądzę,żeskoro BógdałpoznaćHebrajczykowiwszystko,copowiedział, niemawcałymkrajunikogotakroztropnegoimądrego jakon;jeśliuznacietozadobre,ustanowięgonadkrajem, gdyżonzbawikrajswojąmądrością

9Wszyscyzaśurzędnicyodpowiedzielikrólowi,mówiąc: ZpewnościąjestnapisanewprawachEgiptuiniewolno ichnaruszać,żeżadenczłowiekniebędziepanowałnad Egiptemaniniebędziedrugipokrólu,jeśliniebędzieznał wszystkichjęzykówsynówludzkich

10Ateraz,panienaszikrólu,ototenHebrajczykpotrafi mówićtylkopohebrajsku,jakwięcmożebyćnaszym przełożonym,drugimpodrządami,człowiek,którynawet nieznanaszegojęzyka?

11Terazprosimycię,poślijponiego,niechstanieprzed tobąiwystawgonapróbęwewszystkim,auczyń,jak uznaszzasłuszne

12Irzekłkról:Jutrosiętostanie,arzecz,którą powiedzieliście,jestdobraIwszyscyurzędnicyprzyszli tegodniaprzedkróla

13AtejnocyPanposłałjednegozeswoichaniołów służebnych,atenprzybyłdoziemiegipskiejdoJózefa AniołPańskistanąłnadJózefem,aotoJózefleżałwnocy nałóżkuwdomuswegopana,wlochu,gdyżpanjego ponownieumieściłgowlochuzpowodujegożony

14Aniołzbudziłgozesnu,aJózefpodniósłsięistanąłna nogach,aotoaniołPańskistanąłnaprzeciwniego.Anioł PańskirozmawiałzJózefeminauczyłgowszystkich językówludzkichtejnocy,inadałmuimięJózef

15IodszedłodniegoaniołPański,aJózefwróciłipołożył sięnaswoimłóżkuJózefzdumiałsięwidzeniem,które miał.

16Aranokrólwezwałwszystkichswoichurzędnikówi sługi,aoniwszyscyprzybyliiusiedliprzedkrólemKról rozkazałteż,abyprzyprowadzonoJózefa.Słudzy królewscyposzliiprzyprowadziliJózefaprzedfaraona

17Królwystąpiłiwstąpiłnastopnietronu,aJózef przemawiałdokrólawewszystkichjęzykach,aJózef podszedłdoniegoimówiłdokróla,ażstanąłprzedkrólem nasiedemdziesiątymstopniuiusiadłprzedkrólem.

18KrólzaśbardzosięuradowałzpowoduJózefa,a wszyscyurzędnicykrólewscybardzosięcieszylizkrólem, gdyusłyszeliwszystkiesłowaJózefa

19Iwydałosiękrólowiiurzędnikomsłuszne,aby ustanowićJózefadrugimpokróluwładcąnadcałąziemią egipskąIrzekłkróldoJózefatymisłowami:

20Teraztymidoradziłeś,abymwyznaczyłmądregomęża nadziemiąegipską,abyjegomądrośćwybawiłakrajod głodu;terazwięc,skoroBógdałcipoznaćtowszystkoi wszystkiesłowa,któremówiłeś,niemawcałymkraju mężarozsądnegoimądregojakty

21IniebędzieszjużnazywałsięJózef,leczbędzieszmiał naimięSafnatPaneachBędzieszdrugipomnieiwedług twegosłowabędądokonywanewszystkiesprawymojego rządu,anatwojesłowomójludbędziewychodziłiwracał.

22Takżemoisłudzyiurzędnicybędąotrzymywaćzpod twojejrękimiesięcznązapłatę,atobiebędzieoddawał pokłoncałyludkraju.Tylkonamoimtroniebędęwiększy odciebie

23Potemkrólzdjąłpierścieńzeswejrękiiwłożyłgona rękęJózefa.UbrałJózefawszatękrólewską,włożyłmuna głowęzłotąkoronęizawiesiłmunaszyizłotyłańcuch

24Irozkazałkrólsługomswoim,abyjechalinimna drugimrydwanienależącymdokróla,któryjechał naprzeciwrydwanukrólewskiego,ikazałgojechaćna wielkimisilnymkoniuspośródkonikrólewskichi prowadzonogopoulicachziemiegipskiej.

25Królrozkazał,abywszyscygrającynatamburynach, harfachiinnychinstrumentachmuzycznychwyruszyliz Józefem.Tysiąctamburynów,tysiącmecholotówitysiąc nebalitówszłozanim

26Apięćtysięcymężów,zbłyszczącymiwrękach mieczami,szłoigrałoprzedJózefem,adwadzieścia tysięcymożnychkrólewskich,przepasanychpasamize skórypokrytymizłotem,szłopoprawejstronieJózefa,a dwadzieściatysięcypojegolewejstronie,awszystkie kobietyidziewczętachodziłypodachachlubstałyna ulicach,grająciradującsięzJózefa,iprzyglądałysię wyglądowiJózefaijegourodzie.

27Ludziezaśkrólaszliprzednimizanim,perfumując drogękadzidłem,kasjąiwszelkiegorodzajudrogimi perfumami,rozrzucającmirręialoeswzdłużdrogi,a dwudziestumężówgłosiłoprzednimtesłowapocałej krainiedonośnymgłosem:

28Czywidzisztegoczłowieka,któregokrólwybrałna swegozastępcę?Onbędziesprawowałwładzęwe wszystkichsprawachrządzenia,aten,ktoprzekroczyjego rozkazylubnieoddamupokłonudoziemi,umrze,gdyż zbuntujesięprzeciwkokrólowiijegozastępcy

29Agdyheroldowieprzestaliwołać,wszyscymieszkańcy EgiptupokłonilisiędoziemiprzedJózefemizawołali: NiechżyjekróliniechżyjejegodruginastępcaIwszyscy mieszkańcyEgiptupokłonilisięwzdłużdrogi,agdy heroldowiesiędonichzbliżyli,pokłonilisięiradowalisię, uderzającwwszelkiegorodzajutamburyny,mecholinebal przedJózefem.

30AJózef,siedzącnakoniu,podniósłoczykuniebui zawołał:„Onpodnosibiedakazprochu,podnosinędzarza zgnojuPanieZastępów,szczęśliwyczłowiek,któryw Tobiepokładaufność”.

31Józefzaśprzeszedłcałąziemięegipskąwrazzesługami iurzędnikamifaraona,aonipokazalimucałąziemię egipskąiwszystkieskarbykrólewskie

32Józefpowróciłistawiłsięwtymdniuprzedfaraonem, akróldałJózefowiposiadłośćwziemiegipskiej, posiadłośćpóliwinnicDałteżkrólJózefowitrzytysiące talentówsrebraitysiąctalentówzłota,kamienieonyksowe, wonnążywicęiwieledarów

33Następnegodniakrólrozkazałwszystkimmieszkańcom Egiptu,abyzłożyliJózefowiofiaryidary,aktoby przekroczyłrozkazkrólewski,poniósłśmierćZbudowano więcwzniesienienaulicymiastairozłożonotamszaty,a ktokolwiekcośprzyniósłJózefowi,kładłtonawzniesieniu

34Acałyludegipskirzucałcośnawyżynę:jeden człowiekzłotykolczyk,adrugipierścienieikolczykioraz różnenaczyniazłoteisrebrne,kamienieonyksoweiwonną żywicęKażdydawałcośztego,coposiadał

35Józefwziąłtowszystkoiumieściłwswoichskarbcach. Wszyscyzaśurzędnicyimożnowładcykrólawywyższali Józefaiobdarowywaligowielomadarami,gdyżkról wybrałgonaswojegozastępcę.

36WtedykrólposłałdoPotifery,synaAchirama,kapłana zOn,atenwziąłjegomłodącórkęOsnatidałjąJózefowi zażonę.

37Adziewczynatabyłabardzopiękna,dziewica,której mężczyznanieznał,iJózefwziąłjązażonęKrólzaśrzekł doJózefa:Jajestemfaraoneminiktopróczciebienie odważysiępodnieśćrękianinogi,abysprawowaćrządy nadmoimludemwziemiegipskiej

38Józefmiałtrzydzieścilat,gdystanąłprzedfaraonem. PotemJózefodszedłsprzedobliczakrólaizostałdrugim pokróluwEgipcie

39KróldałJózefowistusług,abymuusługiwaliwjego domuJózeftakżeposłałikupiłwielusług,którzy pozostaliwdomuJózefa

40Józefzbudowałsobiewspaniałydom,podobnydo domówkrólewskich,przeddziedzińcempałacu królewskiego,awdomuurządziłwielkąświątynię,bardzo ozdobnązwygląduiwygodnąnamiejscezamieszkania. TrzylataJózefbudowałswójdom

41Józefuczyniłsobiewspaniałytronzdużejilościzłotai srebra,ipokryłgokamieniamionyksowymiiwonną żywicą,iuczyniłnanimpodobiznęcałejziemiegipskiej orazpodobiznęrzekiegipskiej,któranawadniacałąziemię egipskąIJózefsiedziałbezpiecznienaswoimtroniew swoimdomu,aPanpomnażałmądrośćJózefa

42AwszyscymieszkańcyEgiptu,słudzyfaraonaijego książętabardzomiłowaliJózefa,gdyżtarzeczpochodziła odPanawzględemJózefa

43Józefmiałteżwojsko,któreprowadziłowojnę, wystawiajączastępyioddziaływliczbieczterdziestu tysięcysześciusetludzi,zdolnychdonoszeniabroni,by pomóckrólowiiJózefowiwwalcezwrogiem,oprócz dworzankrólewskich,jegosługiniezliczonejliczby mieszkańcówEgiptu

44Józefzaśrozdałswoimwojownikomicałemuswemu wojskutarczeioszczepy,czapki,pancerzeikamieniedo procy

ROZDZIAŁ50

1WtymczasiesynowieTarszyszawystąpiliprzeciwko synomIzmaelaiwypowiedzieliimwojnę.Isynowie TarszyszałupiliIzmaelitówprzezdługiczas

2AsynówIzmaelabyłowowychdniachniewieluinie moglionizwyciężyćsynówTarszisza,ibylisrodze uciskani

3StarcyIzmaelitówwysłaliwięcdokrólaEgiptupismo następującejtreści:Przyślij,proszę,doswoichsług dowódcówiwojska,abynampomogliwwalcezsynami Tarszisz,gdyżoddłuższegoczasujesteśmywyniszczani.

4FaraonwysłałJózefazdzielnymiludźmiiwojskiem, któreznimbyło,atakżeswoichdzielnychludzizdomu królewskiego.

5IudalisiędokrainyChawila,dosynówIzmaela,abyim pomócprzeciwkosynomTarszyszaSynowieIzmaela walczylizsynamiTarszysza,aJózefpobiłTarszyszytówi podbiłcałąichziemięSynowieIzmaelamieszkająwniej ażdodniadzisiejszego

6AgdyziemiaTarsziszzostałapodbita,wszyscy Tarsziszczycyuciekliidotarlidogranicyswychbraci, synówJawana,aJózefwrazzewszystkimiswoimi wojownikamiiwojskiempowróciłdoEgiptu,anie zabrakłoanijednegoznich

7AwdrugimrokupanowaniaJózefanadEgiptem,Pan obdarowałkrajwielkimdobrobytemprzezsiedemlat,tak jakJózefzapowiedziałPanbowiembłogosławiłwszelkim plonomziemiwowychdniachprzezsiedemlatJedliibyli bardzonasyceni.

8WtymczasieJózefmiałpodsobąurzędników,którzy zbieraliwszelkążywnośćzdobrychlat,gromadzilizboże każdegorokuiumieszczalijewskarbcachJózefa.

9Ailekroćzbieraliżywność,Józefrozkazał,aby przynosilizbożewkłosachitakżetrochęziemizpola,aby sięniezepsuło.

10Józefpostępowałwedługtegoplanukażdegorokui gromadziłzbożewobfitości,jakpiasekmorski,gdyżjego zapasybyłyogromneiniemożnabyłoichzliczyć.

11WszyscymieszkańcyEgiptugromadziliwswoich spichlerzachwszelkążywnośćwwielkiejobfitościprzez siedemdobrychlat,lecznieczynilizniątego,coJózef.

12Acałążywność,którąJózefiEgipcjaniezgromadziliw ciągusiedmiulatobfitości,zgromadzonowkrajuw spichlerzachnasiedemlatgłodu,abywyżywićcałykraj

13MieszkańcyEgiptunapełnilizbożemkażdyswój schowekiswojeukrycie,abymiećcojeśćwczasiegłodu

14Józefrozmieściłcałążywność,którązgromadził,we wszystkichmiastachEgiptu,zamknąłwszystkiespichlerze iustanowiłnadnimistraże

15AżonaJózefa,Osnat,córkaPotifery,urodziłamu dwóchsynów,ManassesaiEfraimaJózefmiałtrzydzieści czterylata,gdyichzrodził.

16AchłopcydorastaliipostępowaliwedługJego wskazówekNiezboczylizdrogi,którejnauczyłichojciec, aninaprawo,aninalewo.

17APanbyłzchłopcami,aonidorastaliinabierali zrozumieniaibiegłościwewszelkiejmądrościiwe wszystkichsprawachrządzeniaWszyscyurzędnicy królewscyiwielcymężowiespośródmieszkańcówEgiptu wywyższalichłopcówibylioniwychowywaniwśród synówkrólewskich

18Asiedemlatobfitości,którepanowaływkraju, dobiegłokońca,aponichnadeszłosiedemlatgłodu,jak zapowiedziałJózef,igłódpanowałwcałymkraju

19AwszyscyEgipcjaniewidzieli,żewziemiegipskiej nastałgłód,iwszyscyEgipcjanieotworzyliswojeskłady zboża,bogłódichbardzowzmógł

20Istwierdzili,żecałażywność,jakabyławich spichlerzach,byłapełnarobactwainienadawałasiędo jedzeniaGłódzaśwzmógłsięwcałymkrajuPrzyszli więcwszyscymieszkańcyEgiptuipłakaliprzedfaraonem, gdyżgłódbyłdlanichbardzociężki

21Irzeklidofaraona:Dajżywnościsługomtwoim, dlaczegomamypomrzećzgłodunatwoichoczach,myi naszedzieci?

22Iodpowiedziałimfaraon,mówiąc:Czemuwołaciedo mnie?CzyżJózefnierozkazał,abyzapasyzbożana siedemlatobfitościbyłygromadzonenalatagłodu? Czemunieusłuchaliściejegogłosu?

23IodpowiedzieliEgipcjaniekrólowi,mówiąc:Jakożyje twojadusza,panienasz,twoisłudzyuczyniliwszystko,co rozkazałJózef,boitwoisłudzyzebraliwszystkieplonyze swoichpólwciągusiedmiulatobfitościizgromadzilijew spichlerzachażdodniadzisiejszego

24Agdygłódogarnąłtwojesługi,otworzyliśmynasze magazyny,aotowszystkienaszeplonybyłypełne robactwainienadawałysiędojedzenia

25Agdykrólusłyszałowszystkim,cospotkało mieszkańcówEgiptu,bardzosięprzestraszyłgłoduibył bardzoprzerażonyIodpowiedziałkrólEgipcjanom, mówiąc:Skorotowszystkowamsięprzydarzyło,idźciedo Józefa,zróbciewszystko,cowampowie,inie przekraczajciejegorozkazów

26WtedywyszliwszyscymieszkańcyEgiptuiprzyszlido Józefa,irzeklidoniego:Dajnamżywności,dlaczego mamyumrzećzgłoduprzedtobą?Przecieżzbieraliśmy plonyprzezsiedemlat,jaknakazałeś,igromadziliśmyje,a taksiętoznamistało.

27AgdyJózefusłyszałwszystkiesłowaEgipcjanito,co ichspotkało,otworzyłwszystkieswojezapasyplonówi sprzedałjeEgipcjanom.

28Głódpanowałwcałymkraju,agłódbyłwewszystkich krajach,tylkowziemiegipskiejmożnabyłosprzedawać plony

29WszyscymieszkańcyEgiptuprzychodziliwięcdo Józefa,abykupowaćzboże,gdyżgłódbyłcorazwiększyi całeichzbożeniszczało.Józefwięccodzienniesprzedawał jewszystkimmieszkańcomEgiptu

30AwszyscymieszkańcyziemiKanaaniFilistyni,icizza Jordanu,imieszkańcywschodu,iwszystkiemiasta bliskichidalekichkrajówusłyszeli,żewEgipciejest zboże.IwszyscyprzychodzilidoEgiptu,abykupować zboże,gdyżgłódichbardzognębił

31Józefotworzyłwięcmagazynyzbożaiustanowiłnad nimizarządców,aonicodzienniestaliisprzedawali wszystkim,którzyprzychodzili

32Józefwiedział,żejegobraciarównieżprzybędądo Egiptu,abykupićzboże,gdyżgłódpanowałnacałejziemi. Józefrozkazałwięccałemuswemuludowi,aby rozgłoszonotopocałejziemiegipskiej,mówiąc:

33Akról,jegodrugisługaiichwielcyludziezarządzili, abykażdy,ktochcekupićzbożewEgipcie,niewysyłał swoichsługdoEgiptu,abykupowali,leczjegosynowie,a takżekażdyEgipcjaninlubKananejczyk,któryprzyjdziez któregokolwiekzeskładówpozakupiezbożawEgipciei pójdzie,abyjesprzedaćwcałymkraju,umarł,gdyżnikt niemożekupować,jaktylkonautrzymanieswojegodomu 34Akażdy,ktobędzieprowadziłdwalubtrzyzwierzęta, umrze,gdyżczłowiekmożeprowadzićtylkoswojewłasne zwierzę

35JózefpostawiłstrażnikówprzybramachEgiptuiwydał imtakirozkaz:Jeżeliktośprzychodzikupićzboże,niech niewchodzi,dopókiniezostaniezapisanejegoimię,imię jegoojcaiimięojcajegoojcaAwszystko,cobędzie zapisanewciągudnia,wieczoremprzyślijciemiichimiona, abymmógłjepoznać

36Józefustanowiłurzędnikówwcałejziemiegipskieji rozkazałimwykonywaćwszystkieteczynności.

37Józefuczyniłtowszystkoiustanowiłteustawy,aby wiedział,kiedyjegobraciaprzybędądoEgiptu,abykupić zboże.LudzieJózefazaścodzienniesprawiali,że rozgłaszanootymwEgipcietesłowaiustawy,któreJózef nakazał

38Awszyscymieszkańcywschoduizachodukrajuoraz całejziemiusłyszelioustawachiprawach,któreJózef ustanowiłwEgipciePrzybywaliwięcmieszkańcy najdalszychzakątkówziemiikupowalizbożewEgipcie dzieńpodniu,apotemodchodzili

39Wszyscyurzędnicyegipscyuczynilitak,jakrozkazał Józef.Strażnicybramspisywałyimionawszystkich,którzy przychodzilidoEgiptukupićzboże,orazimionaichojców iprzynosiłyjecodzienniewieczoremprzedJózefa

ROZDZIAŁ51

1ApotemJakubusłyszał,żewEgipciejestzboże,i zawołałswoichsynów,abyposzlidoEgiptuikupilizboże, gdyżinanichpanowałgłód,izawołałswoichsynów, mówiąc:

2Otosłyszę,żewEgipciejestzbożeiwszyscy mieszkańcyziemiidątam,abyjekupićDlaczegowięc terazokazujeciesięzadowoleniwobeccałejziemi?Idźciei wydoEgiptuikupciedlanastrochęzbożaspośródtych, którzytamprzychodzą,abyśmyniepomarli.

3SynowieJakubaposłuchaligłosuojcaswegoiwyruszyli, abypójśćdoEgiptuikupićzbożeodinnych,którzytam przybyli

4IJakub,ichojciec,dałimtakirozkaz:Gdywchodzicie domiasta,niewchodźciewszyscyrazemdojednejbramy, zewzględunamieszkańcówtejziemi

5SynowieJakubawyruszyliwięciudalisiędoEgiptu SynowieJakubauczyniliwszystko,coimnakazałojciec, leczJakubnieposłałBeniamina,gdyżmyślał,żemożego spotkaćnadrodzejakieśnieszczęście,podobniejakjego brataIdziesięciusynówJakubawyruszyło

6AgdysynowieJakubabyliwdrodze,żałowalitego,co uczyniliJózefowi,imówilidosiebie:Wiemy,żenaszbrat

JózefudałsiędoEgiptuBędziemygowięcszukać, dokądkolwiekpójdziemy.Jeśligoznajdziemy,zabierzemy goodjegopanajakookup,ajeślinie,tosiłąiumrzemyza niego.

7SynowieJakubazgodzilisięnatoiwzmocnilisięprzez wzglądnaJózefa,abygouwolnićzrękijegopana SynowieJakubaudalisiędoEgiptuAgdyzbliżylisiędo Egiptu,rozdzielilisięiprzeszliprzezdziesięćbramEgiptu. Strażnicybramspisaliichimionategodniai przyprowadziliichdoJózefawieczorem

8Józefodczytałimionazrąkstrażnikówmiastaizobaczył, żejegobraciaweszliprzezdziesięćbrammiastaWtedy Józefrozkazałogłosićtowcałejziemiegipskiej,mówiąc: 9Wyjdźciewszyscystrażnicyskładówzbożowych, pozamykajciewszystkiespichlerze,atylkojedenniech pozostanieotwarty,abyprzychodzącymoglizniego kupować

10ItakuczyniliwowymczasiewszyscynadzorcyJózefa, ipozamykaliwszystkiespichlerze,pozostawiająctylko jedenotwarty

11Józefdałspisaneimionaswoichbracitemu,którybył ustanowionynadotwartymskładem,irzekłdoniego:Jeśli ktośprzychodzidociebiekupićzboże,pytajgooimię,a gdyludzieotychimionachprzyjdądociebie,chwytajichi posyłaj.Itakuczynili.

12AgdysynowieJakubaprzybylidomiasta,zebralisięw mieście,abyszukaćJózefa,zanimkupiązboże

13IudalisiędomurównierządniciszukaliJózefaw murachnierządnicprzeztrzydni,gdyżsądzili,żeJózef pojawisięwmurachnierządnic,gdyżJózefbyłbardzo urodziwyiwyglądałbardzokorzystnie.SynowieJakuba szukaliJózefaprzeztrzydni,leczniemogligoznaleźć

14Amąż,którybyłzarządcąskładuotwartego,szukał imion,któremupodałJózef,leczichnieznalazł.

15IposłałdoJózefatęwiadomość:Minęłyjużtrzydni,a mężowie,którychimionamipodałeś,nieprzybyliJózef więcwysłałsługi,abyodszukalitychmężówwcałym EgipcieiprzyprowadziliichprzedJózefa

16SłudzyJózefaudalisiędoEgiptu,leczniemogliich znaleźć.PrzybyliwięcdoGoszen,leczichtamniebyło. UdalisięwięcdomiastaRamses,leczrównieżniemogli ichznaleźć

17Józefposłałszesnastusług,abyszukalijegobraci.Ci rozeszlisiępoczterechkątachmiastaiczterechsług weszłododomunierządniciznaleźlitamdziesięciu mężczyznszukającychswegobrata.

18Aczterejmężowiewzięlijeiprzyprowadziliprzed niego,ioddalimupokłonażdoziemi.Józefzaśsiedziałna troniewswojejświątyni,odzianywkrólewskieszaty,ana głowiemiałwielkązłotąkoronę,awokółniegosiedzieli wszyscymożnimężowie

19AsynowieJakubaujrzeliJózefa,ajegopostać,urodai dostojnośćobliczawydałysięcudownewichoczachI znowuoddalimupokłonażdoziemi

20Józefujrzałswychbraciipoznałich,leczonigonie poznaliByłbowiemwichoczachbardzowielki,dlatego goniepoznali.

21Józefprzemówiłdonichtymisłowami:Skąd przybywacie?Aoniwszyscyodpowiedzieli:Słudzytwoi przybylizziemiKanaan,abykupićzboże,gdyżgłód panujenacałejziemiSłudzytwoiusłyszeli,żewEgipcie

jestzboże,więcprzybyliwrazzinnymiprzybywającymi, abykupićzbożenaswojeutrzymanie.

22Józefodpowiedziałim,mówiąc:Jeżeliprzybyliściepo to,abykupić,jakmówicie,todlaczegoprzechodzicieprzez dziesięćbrammiasta?Byćmożeprzybyliścietylkopoto, abyrozejrzećsiępokraju

23WszyscyrazemodpowiedzieliJózefowi,mówiąc:Nie, paniemój,mamyrację.Twoisłudzyniesąszpiegami,lecz przyszliśmykupićzboże,gdyżtwoisłudzysąbraćmi, synamijednegoczłowiekawziemiKanaan,anaszojciec nakazałnam,mówiąc:Gdyprzyjdzieciedomiasta,nie wchodźcierazemdojednejbramyzewzględuna mieszkańcówtejziemi.

24Józefodpowiedziałimponownieirzekł:Towłaśnie wampowiedziałem:Przyszliście,abyrozejrzećsiępokraju Przeszliścieprzezdziesięćbrammiastaiprzyszliście,aby zobaczyćnagośćkraju

25Zaiste,każdy,ktoprzychodzikupićzboże,odchodzi,a wyjużtrzydnijesteściewtymkraju,acóżwyrobiciew murachnierządnic,wktórychprzebywacieodtrzechdni? Zaiste,szpiedzytakpostępują

26IrzeklidoJózefa:Niechajnaszpantakniemówi,bo jestnasdwunastubraci,synównaszegoojcaJakuba,w ziemiKanaan,synaIzaaka,synaAbrahamaHebrajczyka,a otonajmłodszyjestdziśznaszymojcemwziemiKanaan, ajednegoniema,bozaginąłodnasMyśleliśmy,żemoże jestwtejziemiSzukamygowięcpocałejziemii dotarliśmynawetdodomównierządnic,abygotamszukać.

27Józefrzekłdonich:CzyższukaliścieGopocałejziemi, żetylkowEgipciepozostałwamtylkojedenkraj,w którymmoglibyścieGoszukać?Icóżteżmiałbyczynić waszbratwdomachnierządnic,gdybybyłwEgipcie?

Czyżniemówiliście:JesteściezsynówIzaaka,syna Abrahama?CóżwięcbędączynićsynowieJakubaw domachnierządnic?

28Irzeklidoniego:Ponieważusłyszeliśmy,żeIzmaelici ukradligonam,idoniesiononam,żegosprzedaliw Egipcie,atwójsługa,naszbrat,jestbardzourodziwyi dobrzewygląda,myśleliśmywięc,żezpewnością przebywawdomachnierządnic,dlategotwoisłudzyudali siętam,abygoszukaćidaćzaniegookup

29Józefodpowiedziałimjeszcze,mówiąc:Zaprawdę, kłamiecieimówicieosobie,żejesteściesynamiAbrahama. Jakożyjefaraon,jesteścieszpiegamiDlategoweszliście dodomównierządnic,abyniebyćpoznanymi

30IrzekłdonichJózef:Jeśligoznajdziecieipanjego zażądaodwaswielkiejceny,czydaciejązaniego?Aoni odpowiedzieli:Będziedane.

31Irzekłim:Ajeślipanjegoniezechceodstąpićodniego zawielkącenę,comuzrobiciezjegopowodu?Aonimu odpowiedzieli:Jeślinamgoniewyda,zabijemygo,a naszegobrataweźmiemyiodejdziemy.

32IJózefrzekłdonich:Towłaśniewampowiedziałem: jesteścieszpiegami,boprzyszliście,abywymordować mieszkańcówtejziemiSłyszeliśmybowiem,żedwajwasi braciazabiliwszystkichmieszkańcówSychemwziemi Kanaanzpowoduwaszejsiostry,awyterazprzychodzicie, abyuczynićtosamowEgipciezpowoduwaszegobrata

33Dopieropotympoznam,żejesteścieuczciwymiludźmi, jeśliwyśleciedodomujednegospośródwas,aby przyprowadziłwaszegonajmłodszegobrataodwaszego

ojcaiprzyprowadziłgodomnieWtedypoznam,żemacie rację.

34Józefzawołałsiedemdziesięciuswoichwojownikówi rzekłdonich:Zabierzcietychludziiprzyprowadźcieich nastraż.

35Wtedymocarzewzięlidziesięciumężów,pochwycili ichiwrzucilidowięzieniaPozostalitamtrzydni

36AtrzeciegodniaJózefkazałichwyprowadzićz więzieniairzekłdonich:Uczyńcietodlasiebie,jeśli jesteścieuczciwymiludźmi,abyściemogliżyćJedenz waszychbracizostaniezamkniętywwięzieniu,awy pójdziecieizabierzeciezbożedlawaszegodomudoziemi Kanaan.Przyprowadzicieteżwaszegonajmłodszegobrata iprzyprowadziciegodomnie,abymwiedział,żejesteście uczciwymiludźmi,kiedytoczynicie

37Józefwyszedłodnichiprzyszedłdokomnaty,i rozpłakałsiębardzo,gdyżogarnęłagolitośćnadnimi Umyłtwarz,wróciłdonichiwziąłodnichSymeona,i kazałgozwiązać.LeczSymeonniechciałsięnatozgodzić, gdyżbyłbardzopotężnymczłowiekieminiemogligo związać

38Józefwezwałswoichdzielnychludziisiedemdziesięciu dzielnychludziprzyszłoprzedniegozdobytymimieczami wrękach,asynowieJakubaprzestraszylisięich

39Józefrzekłdonich:Schwytajcietegoczłowiekai wsadźciegodowięzienia,dopókinieprzyjdąponiego jegobraciaWtedydzielniludzieJózefapospieszylii chwyciliSymeona,abygozwiązać.Symeonzaśwydał głośnyiprzeraźliwykrzyk,akrzyktenbyłosłychaćz daleka

40AwszyscydzielnimężowieJózefaprzestraszylisięna dźwięktegokrzyku,takżeupadlinatwarze,ibardzosię przestraszyli,iuciekli

41Wszyscyzaśludzie,którzybylizJózefem,uciekli,gdyż bardzobalisięoswojeżyciePozostalitamtylkoJózefi jegosynManassesManasses,synJózefa,widzącsiłę Symeona,bardzosięrozgniewał.

42WtedyManasses,synJózefa,wystąpiłprzeciwko Symeonowiiuderzyłgopięściąwkark,takiżSymeon uspokoiłswojązłość.

43ManassespochwyciłSymeona,chwyciłgogwałtownie, związałizaprowadziłdowięzienia;awszyscysynowie Jakubazdumielisięczynemmłodzieńca.

44IrzekłSymeondobraciswoich:Niechniktzwasnie mówi,żetojestkaradlaEgipcjanina,ależetojestkaradla domumojegoojca.

45PotemJózefrozkazałzawołaćtego,którybył ustanowionynadspichlerzem,abynapełniłichworki zbożem,iletylkomogliunieść,iabykażdemuzpowrotem włożyłpieniądzedoworka,atakżeabydałimżywnośćna drogęItakimuczynił

46Józefdałimtakirozkaz:Uważajcie,abyścienie przekroczylimojegorozkazuinieprzyprowadziliwaszego brata,jakwampowiedziałemGdyprzyprowadzicie waszegobratadomnie,wtedypoznam,żejesteście uczciwymiludźmiibędziecieporuszaćsiępokraju,aja zwrócęwamwaszegobrataipowróciciewpokojudo waszegoojca

47Aoniwszyscyodpowiedzieli,mówiąc:Uczynimytak, jakrozkazałnaszpan.Ioddalimupokłonażdoziemi.

48Ikażdyczłowiekwsadziłswezbożenaosłaiwyruszył, abyudaćsiędoziemiKanaan,doswegoojca.Gdyzaś przybylidogospody,Lewirozłożyłswójworek,abydać paszęswemuosłu.Gdyzobaczył,żewworkujegowciąż znajdowałysiępieniądze,itowpełnejwadze.

49Ibardzosięprzestraszyłówczłowiekirzekłdoswych braci:Zwróconomipieniądze,otosąwmoimworkuA mężowiebardzosięprzestraszyliimówili:CóżtoBógz namiuczynił?

50Iwszyscyrzekli:GdzieżjestłaskaPanawobecnaszych ojców,wobecAbrahama,IzaakaiJakuba,żePanwydał nasdziśwręcekrólaegipskiego,abyknułprzeciwkonam?

51IrzekłdonichJuda:Zaistejesteśmygrzesznikamiprzed Panem,Bogiemnaszym,gdyżsprzedaliśmynaszegobrata, naszewłasneciałoCzemuwięcmówicie:Gdzieżjestłaska Pananadnaszymiojcami?

52ARubenrzekłdonich:Czyżniepowiedziałemwam: Niegrzeszcieprzeciwkochłopcu,awyniechceciemnie słuchać?TerazBógżądategoodnas,ajakśmieszmówić: GdzieżjestłaskaPanawobecnaszychojców,skoro zgrzeszyliścieprzeciwkoPanu?

53Ispędzilinocwtymmiejscu,aranowstaliwcześniei załadowalizbożenaswojeosły,ipoprowadzilije,i pojechali,idotarlidodomuswegoojcawziemiKanaan

54IwyruszyłJakubijegodomownicy,abyspotkaćswych synów,leczJakubzauważył,żeniemaznimiichbrata SymeonaWtedyJakubrzekłdoswychsynów:Gdziejest waszbratSymeon,któregoniewidzę?Iopowiedzielimu jegosynowiewszystko,coichspotkałowEgipcie

ROZDZIAŁ52

1Agdyweszlidodomu,każdyotworzyłswójworeki ujrzeli,żekażdymatamsakiewkęzpieniędzmi.Tobardzo ichprzeraziło,podobniejakichojca

2IrzekłdonichJakub:Cóżściemiuczynili?Posłałem waszegobrataJózefa,abysiędowiedziałowaszym zdrowiu,awymipowiedzieliście:Dzikizwierzgopożarł 3Symeonzaśposzedłzwami,abykupićżywności,awy mówicie,żekrólEgiptukazałgouwięzićichceciepojmać Beniamina,abyijegozabić,isprawić,żemojesiwewłosy zstąpiądogrobuzpowoduBeniaminaijegobrataJózefa 4Terazwięcmójsynniepójdziezwami,gdyżjegobrat nieżyje,aonpozostałsamimożegospotkaćnieszczęście wdrodze,którąpójdziecie,takjakspotkałojegobrata 5WtedyRubenrzekłdoojcaswego:Zabijeszobumoich synów,jeślinieprzyprowadzętwegosynainiepostawię goprzedtobą.AJakubrzekłdosynówswoich:Zostańcie tutajinieidźciedoEgiptu,gdyżmójsynniepójdziez wamidoEgiptuinieumrzejakjegobrat

6IrzekłdonichJuda:Powstrzymajciesięodniego,aż skończysiężniwo,awtedypowie:Zabierzciewaszego brata,gdyonznajdzieswojeżycieiżycieswojejrodzinyw niebezpieczeństwiezpowodugłodu

7Wowychdniachgłódbardzosięwzmógłwcałymkrajui wszyscymieszkańcyziemiposzlidoEgiptu,abykupować żywność,gdyżgłódbardzosięwśródnichwzmagał. SynowieJakubapozostaliwKanaanierokidwamiesiące, ażskończyłysięichzbioryzboża

8Agdyjużskończylizbioryzboża,całarodzinaJakuba zostałauszczuplonazgłoduZebralisięwszyscysynowie

JakubaizbliżylisiędoJakuba,iotoczyligo,irzeklido niego:Dajnamchleba,dlaczegomamywszyscyzginąćz głodunatwoichoczach?

9Jakubusłyszałsłowasynówswegosynairozpłakałsię głośno,iogarnęłagolitośćnadnimi.ZawołałwięcJakub swoichsynów,aoniwszyscyprzyszliiusiedliprzednim 10IrzekłdonichJakub:Czyniewidzieliście,jaksynowie wasipłakalidziśnademnąimówili:Dajcienamchleba,a niema?Wróćciewięcterazikupcienamtrochężywności 11Judaodpowiedziałojcuirzekł:Jeżelipośleszznami naszegobrata,topójdziemyikupimydlaciebiezboża,a jeżeligoniepoślesz,toniepojedziemyZpewnością bowiemkrólEgiptunałożyłnanastakieprzykazanie:Nie zobaczyciemojegooblicza,jeśliniebędziezwamiwasz brat,gdyżkrólEgiptujestpotężnymimożnymkrólem,a jeślipójdziemydoniegobeznaszegobrata,wszyscy zostaniemyuśmierceni

12Czyżniewiesziczyżniesłyszałeś,żetenkróljest bardzopotężnyimądry,iżeniemadrugiegotakiegojak onnacałejziemi?Otowidzieliśmywszystkichkrólów ziemi,aniewidzieliśmynikogopodobnegodotegokróla, królaEgiptu.Zpewnościąwśródwszystkichkrólówziemi niemawiększegoniżAbimelech,królFilistynów,ajednak królEgiptujestwiększyipotężniejszyodniego,a Abimelechamożnaporównaćtylkodojednegozjego urzędników

13Ojcze,niewidziałeśjegopałacuanijegotronu,ani wszystkichjegosługstojącychprzednim.Niewidziałeś tegokrólanajegotroniewjegoprzepychuikrólewskim wyglądzie,ubranegowkrólewskieszaty,zwielkązłotą koronąnagłowie.Niewidziałeśczciichwały,któredał muBóg,gdyżniemapodobnegodoniegonacałejziemi 14Ojcze,niewidziałeśmądrości,zrozumieniaiwiedzy, jakieBógdałsercuswemu,aniniesłyszałeśsłodkiego głosuJego,gdydonasmówił 15Niewiemy,ojcze,ktomuoznajmiłnaszeimionai wszystko,conasspotkało,aonjeszczepytałociebie, mówiąc:Czytwójojciecjeszczeżyjeiczymasiędobrze? 16Niewidziałeś,jakonsprawowałwładzęwEgipcie,nie pytającotoswegopana,faraona;niewidziałeśteżbojaźni istrachu,jakiewzbudzałwśródwszystkichEgipcjan 17Agdyodniegoodeszliśmy,groziliśmy,żeuczynimy Egiptowitosamo,copozostałymmiastomAmorytów,i niezmierniesięrozgniewaliśmynawszystkiejegosłowa, któremówiłonasjakoszpiegachAgdyterazznowu staniemyprzednim,jegostrachpadnienanaswszystkichi niktznasniebędziemógłdoniegoprzemówićaniwmałej, aniwwielkiejsprawie.

18Terazwięc,ojcze,poślijznamichłopca,apójdziemyi kupimycijedzenienanaszeutrzymanie,abyśmynie umarlizgłoduJakubrzekł:Czemutakźlemnie potraktowałeś,mówiąckrólowi,żemaszbrata?Comi zrobiłeś?

19WtedyJudarzekłdoswegoojcaJakuba:Oddajchłopca podmojąopiekę,amywyruszymyipójdziemydoEgiptu, ikupimyzboże,apotemwrócimyAgdywrócimy,a chłopcaniebędzieznami,będęponosićtwojąwinęna wieki

20Czywidziałeś,jakwszystkienaszedziecipłakałyz głodunadtobą,atyniemaszsiły,abyjenasycić?Teraz okażimlitośćipoślijznaminaszegobrata,apójdziemy

21BowjakiżsposóbokażesięnatobiedobroćPana względemnaszychprzodków,skoromówisz,żekról Egiptuzabierzetwojegosyna?JakożyjePan,nieopuszczę go,dopókigonieprzyprowadzęiniepostawięprzedtobą; alemódlsięzanamidoPana,abyobszedłsięznami łaskawieisprawił,żezostaniemyprzyjęciłaskawiei życzliwieprzezkrólaEgiptuijegoludziGdybyśmy bowiemniezwlekali,zpewnościąwrócilibyśmyporaz drugiztwoimsynem

22IrzekłJakubdosynówswoich:UfamPanuBogu,że waswybawiisprawi,żebędzieciesłyszeliłaskęukróla egipskiegoiuwszystkichjegoludzi

23Terazwięcwstańiidźdoowegoczłowieka,iweźdla niegowręcedarztego,comożnazdobyćwkraju,i przynieśgoprzedniegoNiechBógWszechmogącyokaże wammiłosierdzieprzednimiwyślezwamiwaszychbraci, BeniaminaiSymeona

24Wtedypowstaliwszyscymężowieizabraliswegobrata Beniamina,iwzięliwsweręcewielkidarznajlepszych dóbrziemi,atakżewzięlipodwójnąporcjęsrebra

25IdałJakubsuroweprzykazanieswoimsynomcodo Beniamina,mówiąc:Strzeżciesięgonadrodze,którą idziecie,inieoddzielajciesięodniegoaniwEgipcie,ani wczasiepodróży

26WtedyJakubpodniósłsięodsynówswoich,wyciągnął ręceimodliłsiędoPanazasynówswoich,mówiąc:Panie, Bożeniebaiziemi,wspomnijnaprzymierzeTwojez ojcemnaszymAbrahamem,wspomnijnaprzymierze mojemuojcuIzaakowiiokażłaskęsynommoiminie wydawajichwręcekrólaegipskiegoUczyńto,proszęCię, Boże,przezwzglądnaswojemiłosierdzieiodkup wszystkichmoichsynów,iwyzwólichzmocyEgiptu,i odeślijimdwóchbraci

27AwszystkieżonysynówJakubaiichsynowiepodnieśli oczykuniebuiwszyscypłakaliprzedPanem,wołającdo Niego,abywybawiłichojcówzrękikrólaegipskiego 28IspisałJakubpismokrólowiegipskiemuidałjewręce Judyiwręcesynówswoichkrólowiegipskiemu,mówiąc: 29OdtwegosługiJakuba,synaIzaaka,synaAbrahama Hebrajczyka,księciaBoga,dopotężnegoimądregokróla, któryodsłaniatajemnice,królaEgiptu-pozdrowienie 30Niechbędziewiadomemojemupanu,królowiEgiptu, żewziemiKanaanpanujewielkigłód.Posłałemwięcdo ciebiemoichsynów,abykupiliodciebietrochężywności nanaszeutrzymanie

31Bomoisynowieotoczylimnie,aja,będącbardzostary, niewidzęswoimioczami,gdyżmojeoczystałysiębardzo ociężałezewzględunawiek,atakżeodcodziennego płaczuzamoimsynem,zaJózefem,któryzaginąłprzede mnąIrozkazałemmoimsynom,abyniewchodzilido brammiasta,gdyprzybędądoEgiptu,zewzględuna mieszkańcówtejziemi.

32Irozkazałemimtakże,abyposzlipoEgipcieiszukali mojegosynaJózefa,możegotamznajdąItakuczynili,a tyuważałeśichzaszpiegówkraju

33Czyżniesłyszeliśmyotobie,żewyjaśniłeśsenfaraona iżemówiłeśmuprawdę?Jakżewięcniewieszwswej mądrości,czymoisynowiesąszpiegami,czynie?

34Terazwięc,mójpanieikrólu,otoposłałemmegosyna przedtobą,takjakmówiłeśmoimsynom;proszęcię,abyś

miałgonaoku,dopókiniepowrócidomniewpokojuze swoimibraćmi.

35Czyżniewiesziczyniesłyszałeś,couczyniłnaszBóg faraonowi,gdytenzabrałmojąmatkęSarę,icouczynił Abimelekowi,królowifilistyńskiemu,zjejpowodu,a takżecouczyniłnaszojciecAbrahamdziewięciukrólom Elamu,jakichwszystkichpobiłwrazzniewielkąliczbą ludzi,którzymutowarzyszyli?

36Acozrobilidwajmoisynowie,SymeoniLewi,ośmiu miastomAmorytówijakjezniszczylizpowoduichsiostry Diny?

37AtakżezewzględunaswegobrataBeniamina pocieszalisiępostraciejegobrataJózefa.Cóżwięcdla niegouczynią,gdyzobaczą,żerękajakiegośludubierze nadnimigóręzjegopowodu?

38Czyżniewiesz,króluEgiptu,żemocBożajestznamii żeBógzawszewysłuchujenaszychmodlitwinieopuszcza naspowszystkiedni?

39Agdymoisynowiedonieślimiotym,jakpostąpiłeśz nimi,niewołałemdoPanaztwojegopowodu,bowtedy zginąłbyśwrazzeswoimiludźmi,zanimmójsyn Beniaminprzybyłbyprzedtobą.Leczpomyślałemsobie, żeskoromójsynSymeonjestwtwoimdomu,tomoże powinieneśokazaćmużyczliwośćDlategonieuczyniłem citego.

40Terazwięc,otoBeniamin,mójsyn,przychodzido ciebiezmoimisynamiUważajnaniegoispójrznaniego, awtedyBógskierujesweoczynaciebieinacałetwoje królestwo

41Terazpowiedziałemciwszystko,comamwsercu,aoto moisynowieidądociebiezeswymbratem.Przebadajdla nichcałąziemięipozwólimwrócićwpokojudoichbraci 42IoddałJakubtenzapissynomswoimpodopiekęJudy, abygodałkrólowiEgiptu.

ROZDZIAŁ53

1SynowieJakubapowstali,zabraliBeniaminaicałydar, poszliiprzybylidoEgiptuistanęliprzedJózefem

2Józefzobaczył,żeznimijestjegobratBeniamin,i pozdrowiłich,aludzieciprzyszlidodomuJózefa 3IJózefrozkazałzarządcyswegodomu,abydałjeśćjego braciom,ionimtouczynił.

4Agdynastałopołudnie,Józefposłałpotychludzi,aby przyszliprzedniegozBeniaminemLudzieciopowiedzieli zarządcydomuJózefaosrebrze,któreznaleźliwswoich workach,aonrzekłdonich:«Będziewamdobrze,nie bójciesię».IprzyprowadziłdonichichbrataSymeona.

5Symeonzaśrzekłdoswychbraci:PanEgipcjanokazał miwielkąłaskęNietrzymałmniewwięzach,jaktosami widzieliścieWyszedłszybowiemzmiasta,wypuściłmnie iokazałmiłaskęwswoimdomu.

6JudawziąłBeniaminazarękęiprzyszliprzedJózefa,i oddalimupokłondoziemi

7IdalimężowiedarJózefowi,iwszyscyusiedliprzednim, aJózefrzekłdonich:Czywamsiędobrzewiedzie,czy waszymdzieciomwiedziesiędobrze,czywaszemu staremuojcuwiedziesiędobrze?Aoniodpowiedzieli:W porządkuJudazaśwziąłdar,któryposłałJakub,iwręczył gowręceJózefa.

8Józefprzeczytałlistipoznałpismoswegoojca,ichciało musiępłakać.Wszedłdowewnętrznejizbyirozpłakałsię bardzo,apotemwyszedł

9PodniósłwięcoczyiujrzałswegobrataBeniamina,i rzekł:Czytojestwaszbrat,októrymmimówiliście?

BeniaminzbliżyłsiędoJózefa,aJózefpołożyłmurękęna głowieirzekłdoniego:NiechBógbędziedlaciebie łaskawy,synumój.

10AgdyJózefujrzałswegobrata,synaswejmatki,znowu chciałomusiępłakaćWszedłwięcdokomnatyitam płakałUmyłtwarz,wyszedłipowstrzymałsięodpłaczu Powiedział:Przygotujcieposiłek

11Józefmiałteżpuchar,zktóregopił.Byłonzesrebra, piękniezdobionykamieniamionyksowymiiwonnążywicą IJózefuderzyłwpucharnaoczachswychbraci,gdy zasiedlidoposiłkuznim.

12IrzekłJózefdomężów:Potymkielichupoznałem,że pierworodnyRuben,Symeon,Lewi,Juda,Issachari Zebulonsądziećmijednejmatki;usiądźciedojedzenia wedługwaszychurodzin

13Potemwymieniłpozostałychwedługichurodzeniai rzekł:Wiem,żetenwasznajmłodszybratniemabrata,aja, podobniejakon,niemambrata;niechwięconzasiądziedo stołuzemną

14IBeniaminwstąpiłprzedJózefaiusiadłnatronie,a mężowieciwidzieliczynyJózefaizdumiewalisięnimi JedliipiliwtymczasiezJózefem,aonpotemdałimdary JózefdałjedendarBeniaminowi.ManassesiEfraim widzieliczynyswegoojcaionitakżedalimudaryOsnat dałmujedendar,adarówwrękuBeniaminabyłopięć

15Józefprzyniósłimwinodopicia,leczoniniechcielipić irzekli:Oddnia,wktórymzaginąłJózef,niepiliśmywina iniejedliśmyżadnychprzysmaków

16Józefzłożyłimprzysięgęimocnoichnamawiał,aoni piliznimobficietegodnia,apóźniejJózefzwróciłsiędo swegobrataBeniamina,abyznimporozmawiać,a BeniaminwciążsiedziałnatronieprzedJózefem.

17IrzekłdoniegoJózef:Czyzrodziłeśjakieśdzieci?Aon rzekł:Sługatwójmadziesięciusynów,aotoichimiona: Bela,Becher,Aszbal,Gera,Naaman,Achi,Rosz,Mupim, ChupimiOrdNadałemimimionaodimieniamojego brata,któregoniewidziałem

18Irozkazałimprzynieśćmumapęgwiazd,dziękiktórej Józefznałwszystkieczasy,irzekłJózefdoBeniamina: Słyszałem,żeHebrajczycyznająwszelkąmądrośćCzyty wieszcośnatentemat?

19ABeniaminrzekł:Twójsługawietakżeowszelkiej mądrości,którejnauczyłmniemójojciec.Józefzaśrzekł doBeniamina:Spójrzteraznatonarzędzieidowiedzsię, gdziewEgipcieprzebywatwójbratJózef,októrym mówiłeś,żeudałsiędoEgiptu

20ABeniaminspojrzałnateninstrumentzmapągwiazd niebaibyłmądry,ispojrzałnaniego,abysiędowiedzieć, gdziejestjegobratIpodzieliłBeniamincałykrajegipski naczteryczęści,istwierdził,żetym,którysiedziałna tronieprzednim,byłjegobratJózefIBeniaminbardzosię zdziwił.AgdyJózefzauważył,żejegobratBeniaminjest takzdumiony,rzekłdoBeniamina:Cowidziałeśidlaczego sięzdumiałeś?

21IrzekłBeniamindoJózefa:Widzę,żeJózef,mójbrat, siedzituzemnąnatronieIrzekłdoniego:JajestemJózef,

twójbrat,niemówtegoswoimbraciomOtopoślęcięz nimi,gdybędąodchodzić,ikażęichprzyprowadzićz powrotemdomiasta,aciebiezabioręodnich

22Ajeśliodważąsięnarażaćswojeżycieiwalczyćza ciebie,wtedybędęwiedział,żeżałujątego,comizrobili,i damsięimpoznaćAjeślicięopuszczą,gdycięwezmę, wtedyzostanieszzemną,ajabędęsięznimispierał,i odejdą,ajaniedamsięimpoznać.

23WtymczasieJózefwydałrozkazswemuurzędnikowi, abynapełniłichworkiżywnością,abykażdemuwłożył pieniądzedoworka,adoworkaBeniaminawłożyłpuchari abydałimżywnośćnadrogęItakimuczyniono

24Anastępnegodniamężowiewstaliwcześnierano, załadowalizbożenaswojeosłyiwyruszylizBeniaminem, aoniwrazzeswymbratemBeniaminemudalisiędoziemi Kanaan.

25NieucieklijeszczedalekoodEgiptu,gdyJózefwydał rozkazzarządcyswegodomu,mówiąc:Wstań,ścigajtych ludzi,zanimucieknądalekoodEgiptu,ipowiedzim: Dlaczegoukradliściekielichmojegopana?

26WtedypowstałurzędnikJózefa,podszedłdonichi powtórzyłimwszystkiesłowaJózefa.Agdytousłyszeli, bardzosięrozgniewaliirzekli:Ten,uktóregoznajdziesię kielichpanatwego,tenumrze,amytakżestaniemysię niewolnikami.

27Pośpieszyliwięcikażdyzdjąłswójworekzeswego osła,izajrzelidoswoichtoreb,awtorbieBeniamina znalezionopuchar.Wszyscyrozdarliswojeszatyiwrócili domiasta,ibiliBeniaminanadrodze,bijącgonieustannie, ażwszedłdomiastaIstanęliprzedJózefem

28WtedyzapłonąłgniewJudyirzekł:Tenczłowiek sprowadziłmniezpowrotemtylkopoto,abymdziś zniszczyłEgipt

29AmężowieprzyszlidodomuJózefaizastaliJózefa siedzącegonatronie,awszyscydzielnimężowiestalipo jegoprawejilewejstronie

30IrzekłdonichJózef:Cóżtozaczyn,żezabraliściemój srebrnypuchariodeszliście?Wiem,żewzięliściemój puchar,abyprzeztopoznać,wktórejczęścikraju przebywawaszbrat.

31IrzekłJuda:Cóżmamypowiedziećpanunaszemu,co mamymówićijakmamysięusprawiedliwić?DziśBóg znalazłwinęwszystkichtwoichsługidlategouczyniłnam dziśtęrzecz

32WtedyJózefpowstał,pochwyciłBeniaminaisiłąodbił goodjegobraci.Potemprzyszedłdodomuizamknął drzwiprzednimiRozkazałteżzarządcyswegodomu,aby impowiedział:Takrzekłkról:Idźciewpokojudowaszego ojcaOtozabrałemczłowieka,wktóregoręceznaleziono mójpuchar

ROZDZIAŁ54

1GdyJudazobaczył,coJózefznimizrobił,podszedłdo niego,wyważyłdrzwiiprzyszedłzeswoimibraćmiprzed Józefa

2IrzekłJudadoJózefa:Niechtoniewydasięzłew oczachpanamojegoCzytwójsługaniezechceprzemówić dociebie?IrzekłdoniegoJózef:Mów

3IprzemawiałJudaprzedJózefem,ajegobraciastalitam przednimiIrzekłJudadoJózefa:Zpewnością,gdyporaz

pierwszyprzyszliśmydonaszegopana,abykupić żywności,uważałeśnaszaszpiegówkrajui przyprowadziliśmydociebieBeniamina,atydodziśdnia znaskpisz.

4Terazwięcniechkrólposłuchamoichsłówipośle naszegobrata,abyposzedłznamidonaszegoojca,aby twojaduszaniezginęładziśwrazzewszystkimiduszami mieszkańcówEgiptu.

5Czyżniewiesz,codwajmoibracia,SymeoniLewi, uczynilimiastuSychemisiedmiumiastomAmorytówz powodunaszejsiostryDiny,icouczynilizpowoduswego brataBeniamina?

6Jazaś,zmojąsiłą,większyipotężniejszyodnichobu, przybędędziśdociebieitwojejziemi,jeśliniechcesz wysłaćnaszegobrata

7Czyniesłyszałeś,couczyniłfaraonowinaszBóg,który naswybrał,zpowoduSary,naszejmatki,którązabrał naszemuojcu,żenaniegoijegodomzesłałciężkieplagi, takżeEgipcjanieażdodniadzisiejszegoopowiadająsobie nawzajemotymdziwie?TaksamouczynitobienaszBóg zpowoduBeniamina,któregodziśzabrałeśjegoojcu,iz powodunieszczęść,któredziśsprowadzasznanasw swojejziemiBonaszBógwspomninaswojeprzymierzez naszymojcemAbrahamemisprowadzinaciebie nieszczęście,bodziśzasmuciłeśduszęnaszegoojca.

8Terazwięcposłuchajciesłów,któredziśdowas skierowałem,iodeślijcienaszegobrata,abyodszedł,w przeciwnymrazietyiludtwojejziemizginiecieodmiecza, gdyżniemożeciewszyscymiećnademnąprzewagi

9JózefodpowiedziałJudzie,mówiąc:Czemutakszeroko otworzyłeśustaidlaczegochełpiszsięnadnami,mówiąc: Siłajestztobą?Nażyciefaraona,gdybymrozkazał wszystkimmoimdzielnymludziomwalczyćztobą,na pewnotyicitwoibraciaugrzęźlibyściewbłocie.

10IrzekłJudadoJózefa:Zaiste,tobieiludowitwemu przystoibaćsięmnieJakożyjePan,jeślirazdobyję miecza,tonieschowamgo,ażdziśwybijęcałyEgipt; zacznęodciebieizakończęnafaraonie,twoimpanu

11Józefodpowiedziałmuirzekł:Zaiste,siłanienależy tylkodociebie;jajestemsilniejszyipotężniejszyodciebie; jeżelidobędzieszmiecza,przyłożęgodotwojejszyiido szyiwszystkichtwoichbraci

12Judarzekłdoniego:„Jeślidziśotworzęustaprzeciwko tobie,połknęcię,abyśzostałzgładzonyzziemiizginął dziśztwegokrólestwa”Józefodpowiedział:„Jeśli otworzyszusta,mamsiłęimoc,abyzamknąćciusta kamieniem,takżeniebędzieszmógłwykrztusićanisłowa; zobacz,ilekamienijestprzednami,zaprawdę,mogęwziąć kamień,wepchnąćcigodoustizłamaćciszczęki”

13IrzekłJuda:Bógniechbędzieświadkiemmiędzynami, żedotądniepragnęliśmywalczyćztobą,tylkodajnam naszegobrata,aodejdziemyodciebie.Józefodpowiedział: Nażyciefaraona,choćbywszyscykrólowieKanaanu przyszlizwami,niewyrwieciegozmojejręki

14Idźwięcterazdoojca,abrattwójbędziemi niewolnikiem,bookradłdomkrólewskiJudarzekł:Coto tobieikrólowi?Przecieżkrólrozsyłazeswegodomupo całymkrajusrebroizłoto,czytowpodarkach,czyna wydatki,atywciążgadaszoswoimkielichu,który włożyłeśdosakiewkinaszegobrata,imówisz,żecigo ukradł

15NiedajBoże,abynaszbratBeniaminalbo którykolwiekzpotomstwaAbrahamadopuściłsiętakiej kradzieżytobielubkomukolwiekinnemu,czytokrólowi, czyksięciu,czyjakiemukolwiekczłowiekowi.

16Terazwięczaprzestańtegooskarżenia,abycałaziemia nieusłyszałatwoichsłów,mówiących:Królegipski poróżniłsięzludźmioniewielkąilośćsrebra,oskarżyłich iwziąłichbratazaniewolnika.

17Józefodpowiedziałirzekł:Weźtenkielichiodejdźode mnie,abrataswegozostawwniewoli;bozłodziejowi przystoibyćniewolnikiem

18IrzekłJuda:Czemuniewstydziszsięsłówswoich,że opuszczasznaszegobrataizabieraszswójkielich?Zaiste, choćbyśnamdałswójkielich,anawettysiącrazywięcej, nieopuścimynaszegobratazasrebro,którejestwczyjejś ręce,inieumrzemyzjegopowodu.

19Józefodpowiedział:Dlaczegoopuściłeśswegobratai sprzedałeśgozadwadzieściasrebrników,itoażdodnia dzisiejszego?Dlaczegowięcnieuczynisztegosamego temuswemubratu?

20IrzekłJuda:NiechPanbędzieświadkiemmiędzymnąa tobą,żeniechcemytwoichwojen;terazwięcoddajnam naszegobrata,aodejdziemyodciebiebezkłótni

21Józefodpowiedziałirzekł:Choćbysięzwołaliwszyscy królowiekraju,niezdołająwyrwaćtwegobratazmojej rękiJudazaśrzekł:Copowiemynaszemuojcu,gdy zobaczy,żenaszbratnieidzieznami,ibędziesięztego powodusmucił?

22IJózefodpowiedziałirzekł:Oto,copowieszojcu swemu:Linapobiegłazawiadrem

23IrzekłJuda:Zaistejesteśkrólem,adlaczegomówiszte rzeczy,wydającfałszywywyrok?Biadakrólowi,któryjest podobnydociebie

24Józefodpowiedziałirzekł:Niemawtymsłowiefałszu, którewypowiedziałemowaszymbracieJózefieWszyscy bowiemsprzedaliściegoMidianitomzadwadzieścia srebrnikówiwszyscyzaprzeczyliścieojcuswemu,mówiąc doniego:Dzikiezwierzęgopożarło,Józefzostał rozszarpany

25WtedyJudarzekł:OtoogieńSemapłoniewsercumoim; terazspalęcałąwasząziemięogniemJózefzaś odpowiedziałirzekł:Zaiste,twojabratowaTamar,która zabiłatwoichsynów,ugasiłaogieńSychem.

26IrzekłJuda:Jeśliwyrwęchoćjedenwłoszciałaswego, napełnięcałyEgiptjegokrwią

27Józefodpowiedziałirzekł:Takmaszzwyczajczynićze swymbratem,któregosprzedałeś,iumoczyłeśjegoszatę wekrwi,iprzyniosłeśjąswemuojcu,abymógł powiedzieć,żedzikiezwierzęgopożarło,aotojegokrew 28GdyJudausłyszałtęrzecz,bardzosięrozgniewałi gniewjegozapłonąłwnim,aotoprzednimnatym miejsculeżałkamień,któregowagawynosiłaokoło czterystusyklówGniewJudyzapłonąłiwziąłkamień jednąrękąirzuciłgowniebo,alewąrękązłapałgo 29Potempodłożyłgopodjegonogiiusiadłnanimzcałej siłyswojej,akamieńtenobróciłsięwprochodsiłyJudy 30Józef,widzącpostępekJudy,bardzosięprzestraszył. RozkazałwięcManassesowi,synowiswemu,abyuczyniłz kamieniem,podobniejakuczyniłJudaWtedyJudarzekł doswychbraci:Niechniktzwasniemówi,żeten

człowiekjestEgipcjaninem,leczzpowoduswegoczynu należydorodzinynaszegoojca.

31Józefrzekł:Nietylkowamdanajestsiła,boimy jesteśmymężamimocnymi,dlaczegowięcchceszsię chełpićnadnamiwszystkimi?JudazaśrzekłdoJózefa: Poślij,proszę,naszegobratainierujnujdziśswojegokraju 32Józefodpowiedziałimirzekł:Idźcieipowiedzcieojcu waszemu,żedzikiezwierzępożarłogo,jakmówiliścieo braciewaszym,Józefie

33WtedyJudaodezwałsiędoswegobrataNaftalegoi rzekłdoniego:Pospieszsię,idźterazipoliczwszystkie uliceEgiptu,aprzyjdźiopowiedzmi!ASymeonrzekłdo niego:Niechtasprawaniewydacisięnieszczęściem.Ja pójdęnagórę,podniosęzgóryjedenwielkikamieńizwalę gonawszystkichwEgipcie,iwybijęwszystkich,którzysą wnim.

34Józefsłyszałwszystkietesłowa,któremówiliprzed nimjegobracia,leczniewiedzieli,żeJózefjerozumie, gdyżmyśleli,żenieumiemówićpohebrajsku.

35Józefbardzosięprzestraszyłsłówswychbraci,że zniszcząEgiptRozkazałwięcswemusynowi Manassesowi:Idźszybkoizbierzdomniewszystkich mieszkańcówEgiptuiwszystkichdzielnychmężówNiech przybędądomniekonnoipieszo,zwszelkiegorodzaju instrumentamimuzycznymi.IManassesposzedłitak uczynił

36IpostąpiłNaftali,jakmurozkazałJuda,gdyżNaftali byłzwinnyjakchyżyjeleńiwspinałsięnakłosy,także niełamałysiępodnim

37PotemposzedłipoliczyłwszystkieuliceEgiptu,i stwierdził,żejestichdwanaście.Pośpieszyłwięci oznajmiłtoJudzie,aJudarzekłdoswychbraci: Pospieszciesięiprzywdziejciekażdyswójmiecznabiodra, amyprzejdziemyprzezEgiptipobijemyichwszystkich,a nieocalejeanijedenznich

38IrzekłJuda:OtoJazniszczęmojąsiłątrzyulice,awy każdyzniszczyciejednąulicę.AgdyJudamówiłtesłowa, otomieszkańcyEgiptuiwszyscydzielnimężowieprzyszli donichzewszelkimiinstrumentamimuzycznymii donośnymokrzykiem.

39Aliczbaichwynosiłapięciusetjeźdźcówidziesięć tysięcypiechotyorazczterystuludzi,którzyumieli walczyćbezmieczaiwłóczni,ajedyniegołymirękamii siłą

40Iprzyszliwszyscydzielnimężowiezwielkąwrzawąi okrzykami,iotoczylisynówJakuba,iprzeraziliich,a ziemiazadrżałaoddźwiękuichokrzyków

41AgdysynowieJakubaujrzelitewojska,bardzosię przestraszylioswojeżycieJózefuczyniłto,aby przestraszyćsynówJakubaiuspokoićich

42AJudawidząc,żeniektórzyzjegobracisą przestraszeni,rzekłdonich:Czemusięboicie,skorołaska Bożajestznami?AgdyJudazobaczył,żewszyscy EgipcjanieotoczyliichnarozkazJózefa,abyich przestraszyć,tylkoJózefwydałimrozkaz,mówiąc:Nie dotykajcienikogoznich

43WtedyJudapospieszył,dobyłmieczaiwydałgłośnyi gorzkiokrzyk,uderzyłmieczem,rzuciłsięnaziemięi nadalkrzyczałprzeciwkocałemuludowi

44Agdytouczynił,Pansprawił,żestrachJudyijego bracipadłnadzielnychmężówinacałylud,któryich otaczał

45Agdytylkorozległsiękrzyk,wszyscyuciekli, przestraszylisięipadalijedennadrugiego,awieluznich zginęło,padającWszyscyzaśuciekliprzedJudąijego braćmiorazprzedJózefem

46Agdyoniuciekali,Judaijegobraciaścigaliichażdo domufaraonaiwszyscyuciekli,aJudaznowuusiadłprzed Józefemiryczałnaniegojaklew,iwydawałnaniego głośnyiprzeraźliwykrzyk

47Akrzyktenusłyszelizdalekawszyscymieszkańcy Sukkot,acałyEgiptzadrżałnadźwiękkrzyku,amury EgiptuiziemiGoszenzawaliłysięodwstrząsuziemi FaraontakżespadłzeswegotronunaziemięWszystkie brzemiennekobietyEgiptuiziemiGoszenporoniły,gdy usłyszałyodgłoswstrząsu,gdyżbardzosiębały

48Iposłałfaraondoniesienieztąwiadomością:«Cotoza rzecz,którasiędziśwydarzyławziemiegipskiej?»Agdy przyszli,opowiedzielimuwszystkoodpoczątkudokońca Afaraonprzeraziłsię,zdziwiłibardzosięprzestraszył 49Agdyusłyszałotymwszystkim,jegostrachjeszczesię wzmógłiposłałdoJózefawiadomość:„Sprowadziłeśdo mnieHebrajczyków,abyzniszczylicałyEgiptCozrobisz ztymzłodziejskimsługą?Odprawgoipozwólmuiśćz jegobraćmi,abyśmyniezginęlizpowoduichzła,my,tyi całyEgipt”

50Ajeśliniechcesztegouczynić,pozbądźsięwszystkich moichkosztownościiidźznimidoichkraju,jeślicisię podoba,boonidziśzniszczącałymójkrajiwymordują całymójlud;nawetwszystkiekobietyegipskieporoniłyz powoduswegokrzyku;zobacz,cooneuczyniłysamym swoimkrzykiemimową;ponadto,jeślibędąwalczyć mieczem,zniszcząkraj;wybierzwięcteraz,cochcesz,czy mnie,czyHebrajczyków,czyEgipt,czyziemię Hebrajczyków

51PrzybyliwięciopowiedzieliJózefowiwszystkiesłowa faraona,któretenonimpowiedziałJózefbardzosię przestraszyłsłówfaraonaJudaijegobraciastaliprzed Józefemoburzeniirozgniewani,awszyscysynowie JakubaryczelinaJózefa,jakrykmorzaijegofal

52JózefbardzosiębałswoichbraciifaraonaSzukałwięc pretekstu,abydaćsiępoznaćswoimbraciom,abynie zniszczylicałegoEgiptu

53IJózefwydałrozkazswemusynowiManassesowi,a ManassesposzedłizbliżyłsiędoJudy,ipołożyłrękę swojąnajegoramieniu,agniewJudyucichł

54IrzekłJudadoswychbraci:Niechajniktzwasnie mówi,żetoczynmłodzieńcaegipskiego,gdyżjesttoczyn domumojegoojca

55AJózefwidząc,żegniewJudyustał,podszedł,aby przemówićdoJudyłagodnymjęzykiem.

56JózefodpowiedziałJudzie:Zaiste,mówiszprawdęi dziśpotwierdziłeśswojezapewnieniaoswojejsile,ioby twójBóg,którymawtobieupodobanie,pomnożyłtwój dobrobytPowiedzmijednakszczerze,dlaczegospośród wszystkichtwoichbracispieraszsięzemnązpowodu chłopca,skorożadenznichniepowiedziałmionimani słowa

57JudazaśodpowiedziałJózefowi,mówiąc:Musisz wiedzieć,żebyłemgwarantemtegochłopcawobecjego

ojca,mówiąc:Jeśligodoniegonieprzyprowadzę,będę ponosiłjegowinęnawieki.

58Dlategozwróciłemsiędociebiespośródwszystkich moichbraci,gdyżwidziałem,żeniechciałeśpozwolićmu odejśćodciebie;terazwięcobyśznalazłłaskęwtwoich oczach,abyśgoposłał,abyposzedłznami,aotopozostanę jakojegozastępca,abysłużyćciwewszystkim,czego zapragniesz,bogdziekolwiekmniepoślesz,pójdę,aby służyćcizwielkąenergią

59Wyślijmnieterazdopotężnegokróla,któryzbuntował sięprzeciwkotobie,adowieszsię,couczynięmuijego krajowiNawetjeślimajazdę,piechotęlubniezwyklesilny lud,zabijęichwszystkichiprzyniosęprzedciebiegłowę króla

60Czyżniewieszalboczyniesłyszałeś,żenaszojciec AbrahamwrazzeswymsługąEliezerempobiliwciągu jednejnocywszystkichkrólówElamuwrazzichwojskami, niepozostawiającanijednegoprzyżyciu?Odowegodnia siłanaszegoojcazostałanamdanawdziedzictwo,dlanasi naszegopotomstwanawieki

61AJózefodpowiedziałirzekł:Prawdęmówisziniema kłamstwawtwoichustach,boinampowiedziano,że HebrajczycymająmociżePan,ichBóg,mawnich wielkieupodobanieKtóżwięcmożesięimprzeciwstawić?

62Leczpodtymwarunkiemwyślęwaszegobrata,jeśli przyprowadziciedomniejegobrata,synajegomatki,o którymmówiliście,żeodszedłodwasdoEgiptuAgdy przyprowadziciedomniejegobrata,jazabioręgonajego miejsce,gdyżniktzwasniebyłporęczycielemzaniegou waszegoojcaAgdyonprzyjdziedomnie,wyślęzwami jegobrata,zaktóregobyliścieporęczycielami.

63AgniewJudyzapłonąłprzeciwkoJózefowi,gdyten wypowiedziałtesłowa,azoczujegonapłynęłakrewze złościirzekłdobraciswoich:Jakżetenczłowiekchcedziś zagładyswojejicałegoEgiptu!

64SymeonzaśodpowiedziałJózefowi,mówiąc:Czyżnie powiedzieliśmycinapoczątku,żeniewiemy,dokąd konkretnieposzedł,aniczyżyje,czyumarł,idlaczegomój panmówitakierzeczy?

65AJózef,obserwującobliczeJudy,dostrzegł,żegniew jegozacząłpłonąć,gdymupowiedział:Przyprowadźdo mnietwegodrugiegobratazamiasttegobrata

66Józefrzekłdoswychbraci:Przecieżpowiedzieliście,że waszbratalboumarł,albozaginąłGdybymgodziś wezwałistanąłprzedwami,czydalibyściemigozamiast jegobrata?

67IJózefzacząłmówićiwołać:Józefie,Józefie,przyjdź dziśprzedemnieiukażsięswoimbraciom,iusiądźprzed nimi

68AgdyJózefwypowiedziałtesłowaprzednimi, spojrzelikażdywinnąstronę,abyzobaczyć,skądJózef przyjdziedonich.

69Józefprzyglądałsięwszystkimichsprawomirzekłdo nich:Czemusięrozglądacietuitam?JajestemJózef, któregosprzedaliściedoEgiptuNiechwięcteraznie smuciwasto,żemniesprzedaliście,gdyżBógwysłałmnie przedwamijakowsparciewczasiegłodu.

70Abraciajegoprzestraszylisięgo,gdyusłyszelisłowa Józefa,aJudabardzosięgoprzestraszył

71AgdyBeniaminusłyszałsłowaJózefa,byłjużprzed nimiwgłębidomu,aBeniaminpodbiegłdoswegobrata Józefa,objąłgoirzuciłmusięnaszyję,iobojepłakali 72AgdybraciaJózefazobaczyli,żeBeniaminrzuciłsię bratunaszyjęipłakałrazemznim,onitakżerzucilisięna Józefaiobjęligo,ipłakaligłośnorazemzJózefem

73IusłyszanogłoswdomuJózefa,żesątobraciaJózefaI bardzosiętospodobałofaraonowi,gdyżobawiałsięich, abyniezniszczyliEgiptu

74FaraonposłałwięcswojesługidoJózefa,abymu pogratulowaćzpowodujegobraci,którzydoniego przybyliPrzybyliteżwszyscydowódcywojskioddziałów, którzybyliwEgipcie,abyradowaćsięzJózefem,acały EgiptbardzosięcieszyłzpowodubraciJózefa

75WtedyfaraonposłałswojesługidoJózefaztym poleceniem:Powiedzswoimbraciom,abysprowadzili wszystkich,którzydonichnależą,iniechprzyjdądomnie, ajaumieszczęichwnajlepszejczęściziemiegipskiejItak uczynili.

76Józefrozkazałzarządcyswegodomu,abyprzyniósł jegobraciomdaryiszatyIprzyniósłimwieleszat królewskichiwieledarów,iJózefrozdzieliłjemiędzy swoichbraci

77Potemdałkażdemuzeswychbraciszatynazmianęze złotaisrebraoraztrzystasrebrników,aJózefrozkazałim wszystkimubraćsięwteszatyiprzyprowadzićprzed faraona

78Agdyfaraonzobaczył,żewszyscybraciaJózefasą dzielnymimężamiipięknymiludźmi,bardzosięuradował 79Potemodeszliodfaraona,abyudaćsiędoziemiKanaan, doswegoojca,aichbratBeniaminbyłznimi.

80Józefpowstałidałimjedenaścierydwanówodfaraona, aJózefdałimswójrydwan,naktórymjechałwdniu swojejkoronacjiwEgipcie,abysprowadzićswegoojcado EgiptuJózefposłałteżdowszystkichsynówswychbraci szatywedługichliczbyipostosztuksrebradlakażdegoz nich,atakżeposłałszatydlażonswychbracispośródszat żonkróla

81Idałkażdemuzeswychbracidziesięciuludzi,aby poszliznimidoziemiKanaanisłużyliim,ichsynomi wszystkim,którzydonichnależeli,gdyprzybędądo Egiptu

82JózefzaśposłałprzezswegobrataBeniaminadziesięć szatdlaswychdziesięciusynów,częśćwiększąod pozostałychsynówJakuba

83Iposłałkażdemupięćdziesiątsrebrnikówidziesięć rydwanównarachunekfaraona,aojcuswemuposłał dziesięćosłówobjuczonychwszelkimiluksusamiEgiptui dziesięćoślicobjuczonychzbożem,chlebemiżywnością dlaojcaswegoidlawszystkich,którzyznimbyli,jako zapasynadrogę

84IposłałswejsiostrzeDinieszatyzesrebraizłota, kadzidło,mirrę,aloesibiżuteriękobiecąwwielkiejilości; posłałjeteżodżonfaraonadożonBeniamina

85Rozdałteżwszystkimswymbraciom,atakżeich żonom,wszelkiegorodzajukamienieonyksoweiwonną żywicę,azewszystkichcennychrzeczy,jakiemieliwielcy ludziewEgipcie,niepozostałoniczkosztownościoprócz tego,coJózefposłałdodomuswegoojca

86Iwyprawiłswychbraci,aoniposzli.Wysłałteżznimi swegobrataBeniamina

87Józefzaśposzedłznimi,abyimtowarzyszyćwdrodze dogranicEgiptuirozkazałimwsprawieswegoojcaiswej rodziny,abyudalisiędoEgiptu

88Irzekłdonich:Niekłóćciesięwdrodze,botowyszło odPana,abyuchronićwielkiludodgłodu,gdyżjeszcze pięćlatbędziegłoduwkraju

89Idałimtakirozkaz:GdyprzyjdzieciedoziemiKanaan, nieprzychodźcienagledoojcamegowtejsprawie,lecz postąpijciemądrze

90JózefprzestałimwydawaćpoleceniaiwróciłdoEgiptu, asynowieJakubazradościąiweselemwrócilidoswego ojcaJakubadoziemiKanaan

91Iprzyszlidogranickraju,imówilijedendodrugiego: Comamyzrobićwtejsprawieprzednaszymojcem?Jeśli nagleprzyjdziemydoniegoipowiemymuotym,to bardzosięzlęknienaszymisłowamiinamnieuwierzy.

92Iszli,ażzbliżylisiędoswoichdomówispotkaliSerach, córkęAszera,wychodzącąimnaprzeciwDziewczynętę cechowaławielkadobroćidelikatność,umiałateżgraćna harfie

93Izawołaliją,aonastanęłaprzednimiipocałowałaich Aoniwzięlijąidalijejharfę,mówiąc:Idźterazprzed naszegoojca,usiądźprzednimiuderzajwharfę,ipowiedz tesłowa

94Irozkazalijej,abyposzładoichdomu.Aonawzięła harfęipośpieszyłaprzednimi,aprzyszedłszy,usiadłaprzy Jakubie

95Igrałapięknieiśpiewała,isłodkomówiła:Józef,mój stryj,żyjeipanujewziemiegipskiej,inieumarł

96Ionapowtarzałaiwypowiadałatesłowa,aJakub usłyszałtesłowaiwydałymusięonemiłe.

97Słuchał,jakonapowtarzałatesłowadwaitrzyrazy,a radośćnapełniłaserceJakubasłodycząjejsłów,aduch Bożyspocząłnanimiwiedział,żewszystkiejejsłowasą prawdą

98IJakubpobłogosławiłSerach,gdymówiładoniegote słowa,irzekłdoniej:Córkomoja,obyśmierćnigdycię niezwyciężyła,boożywiłaśmojegoduchaMówtylko przedemnątak,jakmówiłaś,bouradowałaśmnie wszystkimiswoimisłowami.

99Iśpiewaładalejtesłowa,aJakubsłuchałispodobało musięto,iradowałsię,aduchBożybyłnanim

100Gdyjeszczezniąrozmawiał,otoprzyszlidoniego jegosynowiezkońmi,rydwanami,wszatachkrólewskichi sługamibiegnącymiprzednimi

101Jakubwyszedłimnaprzeciwiujrzałswoichsynów ubranychwszatykrólewskie,atakżewszystkieskarby, któreJózefimposłał.

102Irzeklidoniego:Dowiedzsię,żenaszbratJózefżyjei żeonrządziwziemiegipskiej,iżeonmówiłdonasto,co tobieprzekazaliśmy

103AJakubusłyszałwszystkiesłowaswoichsynówi sercejegozabiłomocniejnaichsłowa,gdyżniemógłim uwierzyć,dopókiniezobaczyłwszystkiego,coJózefim dał,icomuposłał,iwszystkichznaków,któreim zapowiedział

104Iotworzyliprzednimipokazalimuwszystko,co JózefprzysłałKażdemudalito,coJózefmuprzysłałIon poznał,żemówiliprawdę,iniezmierniesięuradował opowieściąoswoimsynu.

105IrzekłJakub:Wystarczymi,żemójsynJózefjeszcze żyje.Pójdęgozobaczyć,zanimumrę.

106Synowiejegoopowiedzielimuwszystko,coich spotkało,aJakubrzekł:PójdędoEgiptu,abyzobaczyć synamegoijegopotomstwo.

107Jakubwstałiwłożyłszaty,któreJózefmuprzysłał; umyłsięiogolił,apotemwłożyłnagłowęzawój,który Józefmuprzysłał.

108WszyscydomownicyJakubaiichżonywłożyliszaty, któreJózefimprzysłał,ibardzosięcieszylizJózefa,że jeszczeżyjeipanujewEgipcie,

109AwszyscymieszkańcyKanaanuusłyszeliotym wydarzeniuiprzybyli,ibardzosięcieszylizJakubem,że jeszczeżyje

110IJakubwyprawiłimucztę,któratrwałatrzydni WszyscykrólowieKanaanuimożnowładcykrajujedli,pili iradowalisięwdomuJakuba

ROZDZIAŁ55

1PotemJakubrzekł:PójdęizobaczęsynamegowEgipcie, apotemwrócędoziemiKanaan,októrejBógmówił Abrahamowi,gdyżniemogęopuścićziemi,wktórejsię urodziłem

2IstałosiędoniegosłowoPańskietejtreści:Idźdo EgiptuwrazzcałąswojąrodzinąitampozostańNiebój sięiśćdoEgiptu,boJauczynięciętamwielkimnarodem 3IrzekłJakubdosiebie:Pójdęizobaczę,czywsercusyna megojestjeszczebojaźńBożapośródwszystkich mieszkańcówEgiptu

4IrzekłPandoJakuba:NiebójsięJózefa,boonnadal pozostajeprawy,abymisłużyć,jaksiętowydadobrew twoichoczachIJakubbardzosięcieszyłzsynaswego 5WowymczasieJakubrozkazałswoimsynomi domownikom,abyudalisiędoEgiptuwedługsłowaPana danegomuIpowstałJakubwrazzeswoimisynamii całymswoimdomem,iwyszedłzziemiKanaanzBeerSzebyzradościąiweselemserca,iudalisiędoziemi Egiptu

6AgdysięzbliżylidoEgiptu,JakubposłałJudęprzed sobądoJózefa,abymupokazałsytuacjęwEgipcieIJuda uczyniłwedługsłowaswegoojca,pośpieszyłipobiegł,i przybyłdoJózefa.Wyznaczonoimmiejscewziemi Goszendlacałegojegodomu,aJudapowróciłiprzybył drogądoswegoojca

7Józefzaprzęgałwózizwołałwszystkichswoich wojowników,sługiiwszystkichurzędnikówEgiptu,aby wyruszyćnaspotkanieswegoojcaJakuba.WEgipcie ogłoszonorozkazJózefa:Wszyscy,którzyniewyrusząna spotkanieJakuba,zginą

8AnastępnegodniaJózefwyruszyłzcałymwojskiem egipskim,wielkimipotężnym,wszyscyubranibyliw szatyzcienkiegolnuipurpury,mielizesobąsprzęt wojskowyzesrebraizłotaoraznarzędziawalki 9IwyszliwszyscynaprzeciwJakuba,zwszelkiego rodzajuinstrumentamimuzycznymi,zbębnamii tamburynami,rozrzucającmirręialoeswzdłużcałejdrogi. Iwszyscypostępowaliwtensposób,aziemiadrżałaodich krzyków

10Iwszystkiekobietyegipskiewyszłynadachyimury Egiptu,abyspotkaćJakubaAnagłowieJózefabyła

królewskakoronafaraona,gdyżfaraonposłałmują,abyją włożył,gdybędzieszedłnaspotkaniezeswymojcem.

11AgdyJózefzbliżyłsięnapięćdziesiątłokcidoswego ojca,zsiadłzwozuiposzedłkuojcu.Agdywszyscy dowódcyEgiptuimożnowładcyzobaczyli,żeJózefudał siępieszokuojcu,onirównieżzsiedliiposzlipieszoku Jakubowi

12AgdyJakubzbliżyłsiędoobozuJózefa,ujrzałobóz, któryzbliżałsiędoniegozJózefemTomusięspodobałoi Jakubzdziwiłsiętym

13IrzekłJakubdoJudy:Kimjestówmąż,któregowidzę wobozieegipskim,odzianegowszatykrólewskie,w czerwonejszacieizkoronąkrólewskąnagłowie,który zsiadłzeswegorydwanuizmierzakunam?Juda odpowiedziałojcuswemu:Totwójsyn,królJózefI uradowałsięJakub,widzącchwałęswegosyna.

14IzbliżyłsięJózefdoojcaswegoipokłoniłsięojcu swemu,awszyscymężowieobozupokłonilisięwrazznim doziemiprzedJakubem.

15AotoJakubpobiegłipośpieszyłdoswegosynaJózefa, rzuciłmusięnaszyjęiucałowałgo,iobojepłakaliJózef takżeobjąłswegoojcaiucałowałgo,iobojepłakali,a wszyscymieszkańcyEgiptupłakalirazemznimi

16IrzekłJakubdoJózefa:Terazumręwradości,gdy ujrzętwojeoblicze,żejeszczeżyjeszijesteśwchwale.

17SynowieJakuba,ichżony,ichdzieci,ichsłudzyicały domJakubabardzopłakalizJózefemCałowaligoibardzo płakaliznim.

18PotemJózeficałyjegoludwrócilidodomu,doEgiptu, aJakub,jegosynowieiwszyscysynowiejegodomu przybylizJózefemdoEgiptu.Józefosiedliłichw najlepszejczęściEgiptu,wkrainieGoszen

19IrzekłJózefdoojcaswegoidobraciswoich:Pójdęi oznajmięfaraonowi:Braciamoiirodzinaojcamojegooraz wszyscy,którzydonichnależą,przybylidomnieiotosą wkrainieGoszen

20Józeftakuczyniłiwziąłspośródswychbraci:Rubena, IssacharaZebulonaiswegobrataBeniaminaiustanowił ichprzedfaraonem

21Józefzaśrzekłdofaraona:Braciamoiirodzinaojca mojego,iwszyscy,którzydonichnależą,atakżeich trzodyibydło,przybylidomniezziemiKanaan,aby przebywaćwEgipcie,gdyżgłódbyłdlanichbardzo dotkliwy

22IrzekłfaraondoJózefa:Osadźojcatwegoibraci twoichwnajlepszejczęścikraju,nieodmawiajimżadnego dobra,apozwólimjeśćztłuszczukraju

23Józefodpowiedział,mówiąc:Otoumieściłemichw krainieGoszen,gdyżsąpasterzami;niechwięcpozostaną wGoszen,abypaśćswojetrzodyosobnoodEgipcjan

24IrzekłfaraondoJózefa:Uczyńzbraćmitwoimi wszystko,cocipowiedzą.IsynowieJakubapokłonilisię faraonowi,iwyszliodniegowpokojuPotemJózef przyprowadziłswegoojcaprzedfaraona

25IprzybyłJakub,ioddałpokłonfaraonowi,i pobłogosławiłJakubfaraonowi,atenwyszedłI zamieszkałJakubiwszyscyjegosynowie,icałyjegodom wkrainieGoszen

26Wdrugimroku,tojestwstotrzydziestymrokużycia Jakuba,Józefutrzymywałswegoojca,swychbraciicały

domswegoojca,dostarczającchlebaswoimdzieciom przezwszystkiednigłodu;niczegoimniebrakowało.

27JózefdałimnajlepszączęśćcałejziemiNajlepsze rzeczywEgipciemieliprzezwszystkiedniJózefa.Józef dawałimtakżeicałemudomowiswegoojcaszatyi ubranianakażdyrokIsynowieJakubamieszkali bezpieczniewEgipcieprzezwszystkiedniswegobrata 28JakubijegosynowiezawszejadaliprzystoleJózefa. NieodchodziliteżodstołuJózefaanidniem,aninocą, oprócztego,cosynowieJakubaspożywaliwswoich domach

29AwszyscyEgipcjaniejedlichlebwczasiegłoduz domuJózefa,gdyżwszyscyEgipcjaniesprzedaliwszystko, codonichnależało,zpowodugłodu

30JózefnabyłwięcwszystkieziemieipolaEgiptuza chlebzewzględunafaraonaizaopatrywałcałegoEgiptw chlebprzezwszystkiednigłoduZebrałteżcałesrebroi złoto,jakieotrzymywałzazboże,którekupowaliwcałym kraju.Zgromadziłteżwielezłotaisrebra,atakżeogromną ilośćkamienionyksowych,wonnejżywicyicennychszat, któreprzywożonoJózefowizkażdejczęścikraju,gdy wyczerpałysięichpieniądze.

31Józefzabrałwięccałesrebroizłoto,jakiemuwpadłow ręce,okołosiedemdziesięciudwóchtalentówzłotaisrebra, atakżekamienieonyksoweiwonnążywicęwwielkiej ilościPoszedłiukryłjewczterechczęściach:jednączęść ukryłnapustyniprzyMorzuCzerwonym,ajednączęść przyrzecePerat,atrzeciąiczwartączęśćukryłnapustyni naprzeciwpustyniPersjiiMedii

32Wziąłwięcczęśćpozostałegozłotaisrebraidał wszystkimswymbraciom,całemudomowiswegoojcai wszystkimkobietomzdomuswegoojca,aresztęprzyniósł dodomufaraona,okołodwudziestutalentówzłotaisrebra 33Józefoddałfaraonowicałezłotoisrebro,któremu pozostało,afaraonumieściłjewskarbcuPotemustałgłód wkrajuSialiiżęliwcałymkrajuikażdegoroku otrzymywalizwykłąilość;niczegoimniebrakowało.

34JózefmieszkałwięcbezpieczniewEgipcie,acałykraj byłpodjegozarządemOjciecjegoiwszyscyjegobracia mieszkaliwziemiGoszeniwzięlijąwposiadanie.

35Józefzaśbyłjużbardzostary,podeszływlatach,adwaj jegosynowie,EfraimiManasses,przebywalistalewdomu JakubawrazzdziećmisynówJakuba,swymibraćmi,aby uczyćsiędrógPanaiJegoprawa

36Jakubijegosynowiezamieszkaliwziemiegipskiej,w krainieGoszen,iposiedliją,ibylipłodni,irozmnożylisię wniej

ROZDZIAŁ56

1ImieszkałJakubwziemiegipskiejsiedemnaścielatA dniJakubailatjegożyciabyłostoczterdzieścisiedemlat. 2WtymczasieJakubzachorowałiumarł,więcposłałpo swegosynaJózefazEgiptuiJózefprzybyłzEgiptuiJózef przybyłdoswegoojca

3IrzekłJakubdoJózefaidojegosynów:Otojaumieram, aBógwaszychprzodkównawiedziwasiprzyprowadzi waszpowrotemdoziemi,którąPanprzysiągłdaćwami waszymsynompowasTerazwięc,gdyumrę, pochowajciemniewjaskini,którajestwMachpelaw Hebronie,wziemiKanaan,bliskomoichprzodków

4IJakubkazałprzysiącswoimsynom,żegopochowająw MachpelawHebronie,ijegosynowieprzysięglimuto.

5Idałimtakirozkaz:SłużciePanu,Boguwaszemu,bo Ten,którywybawiłwaszychojców,wybawiwasrównież zewszelkiegonieszczęścia.

6IrzekłJakub:Zawołajciedomniewszystkichwaszych synówIprzyszliwszyscysynowieJakuba,iusiedliprzed nim,aJakubimbłogosławiłirzekłdonich:NiechPan, Bógojcówwaszych,obdarzywastysiąckrotniei pobłogosławiwam,iniechwamudzielibłogosławieństwa ojcawaszegoAbrahamaIwyszliwszyscysynowieJakuba wowymdniu,potymjakimpobłogosławił

7AnastępnegodniaJakubznowuwezwałswoichsynów,a oniwszyscyzebralisięiprzyszlidoniego,iusiedliprzed nimItegodniaJakubpobłogosławiłswoichsynówprzed swojąśmiercią,każdegoznichpobłogosławiłwedług swegobłogosławieństwaOtojestnapisanewksiędze PrawaPańskiegoodnoszącejsiędoIzraela

8IrzekłJakubdoJudy:Wiem,synumój,żejesteśmężem potężnymwśródbracitwoichPanujnadnimi,asynowie twoibędąpanowaćnadsynamiswoiminawieki

9Tylkouczswoichsynówłukuiwszelkiejbroniwojennej, abymogliwalczyćwbitwachswegobrata,którybędzie panowałnadswoimiwrogami

10IJakubwydałwowymdniutakirozkazswoimsynom: OtodziśzostanęprzyłączonydoludumojegoZabierzcie mniezEgiptuipochowajciemniewjaskiniMachpela,jak wamrozkazałem.

11Uważajciejednak,proszę,abyżadenzwaszychsynów mnienienosił,tylkowysami,itakmipostąpicie,gdy będziecienieśćmojeciało,abyzabraćjedoziemiKanaan, abymniepochować

12Juda,IssachariZebulonbędąnieśćmojemaryod stronywschodniej;Ruben,SymeoniGadodpołudnia; Efraim,ManassesiBeniaminodzachodu;Dan,Aseri Naftaliodpółnocy

13NiechLewiniebędziezwami,gdyżonijegosynowie będąnosićarkęprzymierzaPańskiegozIzraelitamiw obozieNiechniebędzieteżJózef,mójsyn,gdyżjakkról, takabędziejegochwała;ichmiejscezajmiejednakEfraim iManasses

14Takmiuczynisz,gdymniezabierzesz;niezaniedbuj niczegoztegowszystkiego,cocinakazuję.Gdytakmi uczynisz,Panwspomninaciebieinatwoichsynówna wieki

15Awy,synowiemoi,czcijciekażdyswegobrataiswego krewnego,inakazujciewaszymsynomiwnukomwaszych powas,abysłużyliPanu,Boguwaszychojców,po wszystkiedni

16Abyśprzedłużyłdniswojenatejzieminawieki,tyi twoisynowie,iwnukitwoichsynów,gdybędzieszczynił to,codobreiprawewoczachPana,Bogatwego,ichodził wszystkimiJegodrogami

17Aty,Józefie,synumój,przebacz,proszę,krzywdy twoichbraciiwszystkieichwystępki,któreciwyrządzili, gdyżBógprzeznaczyłtodlatwojegodobraidobratwoich dzieci.

18Asynumój,niezostawiajswoichbracimieszkańcom Egiptuinierańichuczuć,gdyżjaoddajęichwręceBogai wtwojąrękę,abyśichstrzegłprzedEgipcjanami.Synowie Jakubaodpowiedzieliswemuojcu,mówiąc:Ojczenasz,

wszystko,conamnakazałeś,takuczynimyObytylkoBóg byłznami.

19IrzekłJakubdosynówswoich:NiechBógbędziez wami,gdyprzestrzegaćbędzieciewszystkichdrógjego. Nieodstępujcieoddrógjegoaninaprawo,aninalewo, czyniącto,codobreiprawewoczachjego

20Bowiem,żenawas,ludzi,przykońcudni,spadną liczneiciężkieudrękinaziemi.SłużcietylkoPanu,aOn waswybawiodwszelkiegoudręczenia

21AgdytypójdzieszzaBogiem,abymusłużyć,i będzieszuczyłswoichsynówiwnuków,abyznaliPana, wtedywzbudziciPanitwoimsynomsługęspośródtwoich synów,iwybawicięPanrękąswojązwszelkiego utrapienia,iwyprowadzicięzEgiptu,isprowadzicięz powrotemdoziemitwoichojców,abyśjąbezpiecznie odziedziczył.

22IJakubprzestałwydawaćrozkazyswoimsynom,i schowałnogiswojewłożu,iumarł,izostałprzyłączony doluduswego.

23IJózefrzuciłsięnaojcaswego,izacząłpłakaćnadnim, icałowałgo,iwołałgorzkimgłosem,irzekł:Ojczemój, ojczemój!

24Żonyjegosynaicałajegorodzinaprzyszliirzucilisię naJakuba,ipłakalinadnim,iwołalibardzogłośnoo Jakuba.

25WtedywszyscysynowieJakubapowstalirazemi rozdarliszatyswoje,iwszyscywłożyliworynabiodra swoje,iupadlinatwarzeswoje,irzucaliprochnagłowy swojekuniebu

26IdoniesionootymżonieJózefa,Osnat;onawstała, nałożyławóriprzyszławrazzewszystkimiEgipcjankami, iopłakiwałaJakuba

27AwszyscymieszkańcyEgiptu,którzyznaliJakuba, przyszlitegodnia,gdyusłyszelitęrzecz,icałyEgipt płakałprzezwieledni

28TakżezziemiKanaanprzybyłykobietydoEgiptu,gdy usłyszały,żeJakubumarł,iopłakiwałygowEgipcieprzez siedemdziesiątdni

29PotemJózefrozkazałsługomswoim,lekarzom,aby zabalsamowaliojcajegomirrą,kadzidłemiwszelkiego rodzajuwonnościamiiperfumamiIdoktorzy zabalsamowaliJakuba,takjakimrozkazałJózef

30Acałyludegipski,starsiiwszyscymieszkańcyziemi GoszenpłakaliiopłakiwaliJakuba,awszyscyjego synowieidziecijegodomuopłakiwaliiopłakiwaliswego ojcaJakubaprzezwieledni.

31AgdyJózefposiedemdziesięciudniachpłaczuustał, rzekłdofaraona:Pójdęipochowamojcamegowziemi Kanaan,jakmiprzysiągł,apotemwrócę

32WtedyfaraonposłałJózefazrozkazem:Idźipochowaj swegoojca,jakcirozkazałijakciprzysiągłIwyruszył Józefzewszystkimiswymibraćmi,abyudaćsiędoziemi KanaanipochowaćswegoojcaJakuba,takjakimrozkazał 33IrozkazałfaraonogłosićwcałymEgipcie:Ktokolwiek niewyruszyzJózefemijegobraćmidoziemiKanaan,aby pochowaćJakuba,umrze

34AcałyEgiptusłyszałozarządzeniufaraonaiwszyscy razempowstali,awszyscysłudzyfaraonaistarsijego domuorazwszyscystarsiziemiegipskiejposzlizJózefem Wszyscyteżurzędnicyidostojnicyfaraonaposzlijako

słudzyJózefaiudalisię,abypochowaćJakubawziemi Kanaan.

35SynowieJakubanieśliwięcmary,naktórychonleżał Synowiejegouczynilimudokładnietak,jakimnakazał ojciec.

36Marezaśbyłyzeszczeregozłota,adookoławyłożone byłykamieniamionyksowymiiwonnążywicąPrzykrycie marbyłohaftowanezłotyminićmi,ananichbyłyhaczyki zkamienionyksowychiwonnejżywicy

37IwłożyłJózefnagłowęswegoojcaJakubawielkązłotą koronę,adojegorękiwłożyłzłoteberło,iotoczylimary, jaktobyłowzwyczajukrólówzaichżycia

38Aprzednimszływszystkiewojskaegipskiewtym szykuNajpierwwszyscydzielnimężowiefaraonaidzielni mężowieJózefa,azanimiresztamieszkańcówEgiptu Wszyscyonibyliprzepasanimieczamiiwyposażeniw pancerze,anasobiemieliozdobywojenne

39Awszyscypłaczącyizawodzącyszliwpewnej odległościnaprzeciwmar,płaczącinarzekając,areszta luduszłazamarami

40Józefijegodomownicyszlibosoipłaczącprzymarach, aresztasługJózefaobchodziłago.Każdymiałnasobie ozdoby,awszyscybyliuzbrojeniwbrońwojenną

41ApięćdziesięciusługJakubaszłoprzedmaramii rozsypywalinadrodzemirrę,aloesiwszelkiegorodzaju perfumyWszyscyzaśsynowieJakuba,którzynieślimary, kroczylipowonnościach,asłudzyJakubaszliprzednimi, rozsypującwonnościnadrodze.

42Józefwyruszyłzciężkimobozemitakpostępowali każdegodnia,ażdotarlidoziemiKanaanPrzybylido klepiskaAtad,którebyłopodrugiejstronieJordanu.Itam opłakiwalibardzowielkąiciężkążałobę

43IusłyszeliotymwszyscykrólowieKanaanuiwyruszyli wszyscy,każdyzeswegodomu.Byłotrzydziestujeden królówKanaanuikażdyprzybyłzeswymiludźmi,aby opłakiwaćipłakaćnadJakubem

44IujrzeliwszyscycikrólowiemaryJakuba,aotokorona JózefabyłananichWłożylitakżeswojekoronynamaryi otoczylijekoronami

45Iwszyscycikrólowiewywołalinaowymmiejscu wielkąiciężkążałobępoJakubiewrazzsynamiJakubai Egiptu,gdyżwszyscykrólowieKanaanuznaliodwagę Jakubaijegosynów.

46IdotarładoEzawawieść,żeJakubumarłwEgipcie,a synowiejegoicałyEgiptprowadzągodoziemiKanaan, abygopochować.

47Ezawusłyszałtęrzecz,aprzebywałwówczasnagórze Seir.Powstałwięcwrazzeswoimisynamiicałymswoim ludem,icałymswoimdomem,ludembardzolicznym Przybyli,abyopłakiwaćJakubaiopłakiwaćgo

48AgdyEzawprzybył,opłakiwałswegobrataJakuba,i całyEgipticałyKanaanznowupowstaliiopłakiwaliz EzawemwielkążałobępoJakubienaowymmiejscu

49Józefijegobraciaprzyprowadzilistamtądswegoojca JakubaiudalisiędoHebronu,abypochowaćJakubaw jaskini,wktórejprzebywalijegoojcowie

50IprzybylidoKireat-Arba,dojaskini.Agdytam wchodzili,Ezawzeswymisynamistanąłnadrodze Józefowiiswymbraciom,blokującimdrogęwjaskinii mówiąc:Jakubniebędziewniejpochowany,bonależy onadonasidonaszegoojca

51JózefijegobraciausłyszelisłowasynówEzawai bardzosięrozgniewali.JózefprzystąpiłwięcdoEzawai rzekł:„Cotozasłowa,którewypowiedzieli?Przecieżmój ojciecJakubkupiłjąodciebiezawielkiebogactwopo śmierciIzaaka,dwadzieściapięćlattemu,atakżecałą ziemięKanaanodciebieiodtwoichsynów,apotobieod twegopotomstwa”

52IkupiłjąJakubdlaswychsynówidlaswego potomstwanawłasnośćnawiekiCzemuwięcmówiszte rzeczydzisiaj?

53Ezawodpowiedział:Kłamstwapowiadaszikłamstwa szerzysz,boniczegoniesprzedałemwtymkraju,jak mówisz,iżadenmójbratJakubniekupiłodemnieniczego wtymkraju

54Ezawzaśmówiłterzeczy,abyzwieśćJózefaswoimi słowami.WiedziałbowiemEzaw,żeJózefaniebyłowtedy, gdyEzawsprzedałJakubowiwszystko,comiałwziemi Kanaan

55IrzekłJózefdoEzawa:Zpewnościąmójojciec umieściłterzeczyuciebiewdokumenciekupnai potwierdziłtendokumentświadkami,iotosąoneunasw Egipcie.

56IodpowiedziałEzaw,mówiącmu:Przynieśświadectwo; wszystko,cownimznajdziesz,takuczynimy

57JózefzawołałswegobrataNaftalegoirzekł:Pospiesz sięszybko,niezatrzymujsię!Uciekaj,proszę,doEgiptui przynieśwszystkieksięgi:księgękupna,księgę zapieczętowanąiksięgęotwartą,atakżewszystkie pierwszeksięgi,wktórychspisanesąwszystkietransakcje pierworództwa

58Iprzyprowadźichdonas,abyśmysięodnich dowiedzieliwszystkichsłówEzawaijegosynów,które wypowiedzielidzisiaj

59IusłuchałNaftaligłosuJózefa,ipośpieszył,ipobiegł, abyzejśćdoEgiptuANaftalibyłlżejszynanogachniż wszystkiejelenie,którebyłynapustyni,boszedłpo kłosachzboża,niemiażdżącich.

60GdyEzawzobaczył,żeNaftaliposzedłpoksięgi,oni jegosynowiewzmogliopór,atakującjaskinięEzawicały jegoludwystąpiliprzeciwkoJózefowiijegobraciom,aby walczyć

61IwalczyliwszyscysynowieJakubailudegipskiz Ezawemijegoludźmi,isynowieEzawaijegoludzie zostalipobiciprzezsynówJakuba,asynowieJakubazabili czterdziestuludzizluduEzawa

62AChuszim,synDana,synaJakuba,przebywałwtym czasiezsynamiJakuba,leczbyłoddalonyodmiejsca bitwyookołostołokci,gdyżprzebywałzsynamiJakuba przymarachJakuba,abyichstrzec

63AChuszimbyłniemyigłuchy,leczrozumiałgłos przerażeniawśródludzi

64Izapytał:Dlaczegoniechowacieumarłychicotoza wielkiezmartwienie?Aoniodpowiedzielimusłowami EzawaijegosynówPobiegłwięcdoEzawawśrodku bitwyizabiłEzawamieczem,agłowajegoodciętazostała daleko,iEzawpadłwśródluduwalczącego

65AgdyChuszimtouczynił,synowieJakubaodnieśli zwycięstwonadsynamiEzawaisynowieJakuba pochowaliswegoojcaJakubasiłąwjaskini,asynowie Ezawatowidzieli.

66AJakubzostałpochowanywHebronie,wjaskini Machpela,którąAbrahamkupiłodsynówChetana własnośćjakomiejscepochówku,izostałpochowanyw bardzokosztownychszatach.

67Ażadnemukrólowinieoddawanotakiejczci,jakąJózef oddałswemuojcupojegośmierci,gdyżpochowałgoz wielkączcią,należnąkrólom

68Józefijegobraciaobchodziliżałobępoojcuprzez siedemdni

ROZDZIAŁ57

1PotemsynowieEzawawalczylizsynamiJakuba. SynowieEzawawalczylizsynamiJakubawHebronie Ezawleżałmartwyiniezostałpochowany

2Abitwamiędzynimibyłaciężka,asynowieEzawa zostalipobiciprzezsynówJakuba,asynowieJakubazabili osiemdziesięciumężówzsynówEzawa,aanijedenzrodu synówJakubaniezginął.RękaJózefaprzeważyłanad całymrodemsynówEzawaipojmałSefo,synaElifaza, synaEzawa,ipięćdziesięciujegoludzi,izwiązałich żelaznymiłańcuchami,iwydałwręceswoichsług,abyich zaprowadzilidoEgiptu

3AgdysynowieJakubauprowadziliSefoijegoluddo niewoli,wszyscypozostalibardzobalisięoswojeżycie, uciekajączdomuEzawa,abyioniniezostalipojmani UciekliwięcwszyscywrazzElifazem,synemEzawa,i jegoludem,atakżezciałemEzawa,iudalisięwdrogęku górzeSeir

4IprzybylidogórySeiripochowaliEzawawSeirLecz głowyjegoniezabralizesobądoSeiru,gdyżzostała pochowanawtymmiejscu,gdzierozegrałasiębitwaw Hebronie

5AgdysynowieEzawauciekliprzedsynamiJakuba, synowieJakubaścigaliichażdogranicSeiru,lecznie zabilianijednegoczłowiekaspośródsiebie,gdyżciało Ezawa,którenieślizesobą,wywołałowśródnich zamieszanieUciekliwięc,asynowieJakubaodwrócilisię odnichiprzyszlidomiejsca,gdziebyliichbraciaw Hebronie,ipozostalitamtegodniainastępnegodnia,aż odpoczęliodbitwy

6AtrzeciegodniazebraliwszyscysynowieSeiraChoryty, atakżewszyscysynowieWschodu,mnóstwoludujak piasekmorskiPoszliizeszlidoEgiptu,abywalczyćz Józefemijegobraćmiiwyzwolićswychbraci

7AJózefiwszyscysynowieJakubausłyszeli,żesynowie EzawaisynowieWschoduwyruszylinawojnę,aby wyzwolićswychbraci.

8Józef,jegobraciaidzielnimężowieegipscywyruszylii walczyliwmieścieRamsesJózefijegobraciazadali straszliwąklęskęsynomEzawaisynomWschodu

9Izabilispośródnichsześćsettysięcymężów,awśród nichzabiliwszystkichdzielnychmężówsynówSeira ChorytyPozostałoichtylkoniewielu,zabiliteżwielu synówwschoduisynówEzawa;aElifaz,synEzawa,i synowiewschoduwszyscyuciekliprzedJózefemijego braćmi.

10Józefijegobraciaścigaliich,ażdotarlidoSukkotW Sukkotzabilijeszczetrzydziestuludzi,aresztauciekłai każdyudałsiędoswegomiasta.

11Józef,jegobraciaidzielnimężowieegipscyodwrócili sięodnichzradościąiradosnymsercem,bopokonali wszystkichswoichwrogów

12Sefo,synElifaza,ijegoludziebylijeszcze niewolnikamisynówJakubawEgipcie,aichbólesię wzmogły

13AgdysynowieEzawaisynowieSeirawrócilidoswojej ziemi,synowieSeirazobaczyli,żewszyscywpadliwręce synówJakubailuduegipskiegozpowoduwojnysynów Ezawa

14SynowieSeirazaśrzeklidosynówEzawa:Widzieliście idlategowiecie,żetenobózpowstałzwaszegopowodu,a nieocalałanijedenmocarz,anijedenwprawnywojownik. 15Terazwięcwyjdźcieznaszejziemi,wyjdźcieodnasdo ziemiKanaan,doziemi,wktórejmieszkaliwasiojcowie Dlaczegowięcwasisynowiemająodziedziczyćw przyszłościdziedzictwonaszychsynów?

16LeczsynowieEzawaniechcielisłuchaćsynówSeirai synowieSeiramyśleliotym,abyznimiwalczyć.

17SynowieEzawawysłalipotajemniedoAngeasa,króla Afryki,zwanegoDinhabą,ztąwiadomością:

18Przyślijdonasswoichludzi,niechprzyjdądonas,amy będziemywalczyćrazemzsynamiSeiraChoryty,gdyżoni postanowiliwalczyćznami,abywypędzićnasztegokraju

19IuczyniłtakAngeas,królDinhaby,gdyżwowych czasachbyłżyczliwienastawionydosynówEzawaI wysłałAngeaspięciusetdzielnychżołnierzypiechotydo synówEzawaiośmiusetjeźdźców.

20PotemsynowieSeiraposłalidosynówWschoduido synówMidianuztąwiadomością:Widzieliście,conam uczynilisynowieEzawa,zpowoduktórychomalnie zostaliśmywszyscywytępieniwwalcezsynamiJakuba 21Terazwięcprzyjdźciedonasipomóżcienam,amy będziemyznimiwalczyćrazemiwypędzimyichzkraju,i pomścimysprawęnaszychbraci,którzyzginęliwbitwieze swoimibraćmi,synamiJakuba

22AwszyscysynowieWschoduusłuchalisynówSeirai przyszłodonichokołoośmiusetmężówzdobytymi mieczamiWtymczasiesynowieEzawawalczylizsynami SeiranapustyniParan.

23WtedysynowieSeiraodnieśliprzewagęnadsynami Ezawa,awtymdniusynowieSeirazabiliwbitwieokoło dwustuludzizluduAngeasa,królaDinhaby.

24AdrugiegodniasynowieEzawaprzyszliznowu,aby walczyćporazdrugizsynamiSeiraIporazdrugiwalka byładlasynówEzawazaciętaibardzoichtodręczyłoz powodusynówSeira

25AgdysynowieEzawaspostrzegli,żesynowieSeirasą silniejsiodnich,niektórzymężowiespośródsynówEzawa odwrócilisięipomoglisynomSeira,ichwrogom 26AwdrugiejbitwiepodAngeasem,królemDinhaby, padłojeszczepięćdziesięciuośmiumężówzludusynów Ezawa

27AtrzeciegodniasynowieEzawausłyszeli,żeczęśćich braciodstąpiłaodnich,abywalczyćznimiwdrugiej bitwieIsynowieEzawazasmucilisię,gdyotymusłyszeli 28Irzekli:Comamyuczynićnaszymbraciom,którzy odwrócilisięodnas,abypomócsynomSeira,naszym wrogom?WtedysynowieEzawaponownieposłalido Angeasa,królaDinhaby,ztąwiadomością:

29Wyślijdonasjeszczeinnychludzi,abyśmyrazemz nimiwalczylizsynamiSeira,gdyżonijużdwarazybyli odnasciężsi

30AngeasznowuposłałdosynówEzawaokołosześciuset dzielnychludzi,aoniprzybyli,abypomócsynomEzawa.

31ApodziesięciudniachsynowieEzawaznowutoczyli wojnęzsynamiSeiranapustyniParanBitwabyłabardzo ciężkadlasynówSeira.WtymczasiesynowieEzawa odnieśliprzewagęnadsynamiSeiraSynowieSeirazostali pobiciprzezsynówEzawaizabilispośródnichokoło dwóchtysięcyludzi

32WszyscydzielnimężowiesynówSeirazginęliwtej bitwie,awmiastachpozostałotylkoichmłodedzieci.

33WtedywszyscyMidianiciisynowieWschodurzucili siędoucieczkizpolabitwyiopuścilisynówSeira,i uciekli,gdyzobaczyli,żebitwajestdlanichciężka. SynowieEzawazaśścigaliwszystkichsynówWschodu,aż dotarlidoichkraju

34SynowieEzawazabilispośródnichjeszczeokoło dwustupięćdziesięciuludzi,azrodusynówEzawapoległo wtejbitwieokołotrzydziestuludziNieszczęścietospadło nanich,gdyichbraciaodwrócilisięodnich,abypomóc synomSeiraChorytySynowieEzawaponownieusłyszeli ozłychczynachswoichbraciiponownieopłakiwalitę sprawę.

35Astałosię,żepobitwiesynowieEzawazawrócilii wrócilidodomuwSeir,asynowieEzawazabilitych, którzypozostaliwziemisynówSeira;zabilitakżeichżony idzieci,niepozostawiającprzyżyciunikogooprócz pięćdziesięciuchłopcówidziewcząt,którympozwoliliżyć; isynowieEzawaichniezabili,leczchłopcystalisięich niewolnikami,adziewczętapojęlizażony

36AsynowieEzawazamieszkaliwSeirzenamiejscu synówSeira,iodziedziczyliichziemię,iwzięlijąw posiadanie

37PotemsynowieEzawazabraliwszystko,conależałodo synówSeirawkraju,takżeichtrzody,ichwołyiich dobytek,iwszystko,conależałodosynówSeira,zabrali synowieEzawaIzamieszkalisynowieEzawawSeirze,na miejscusynówSeira,ażdodniadzisiejszego.Podzielili więcsynowieEzawakrajnaczęścimiędzypięciusynów Ezawa,wedługichrodzin

38Istałosięwowychdniach,żesynowieEzawa postanowiliukoronowaćnadsobąkrólawziemi,którą posiedliIrzeklimiędzysobą:Nie,boonbędziepanował nadnamiwnaszejziemi,amybędziemypodjegoradąi onbędzietoczyłnaszebitwyznaszymiwrogamiItak uczynili.

39IwszyscysynowieEzawaprzysięgli,mówiąc:Nie będzienadnimikrólowałniktzichbraci,leczczłowiek obcy,któryniejestichbratemDuszebowiemwszystkich synówEzawabyłyrozgoryczone,każdyprzeciwkoswemu synowi,bratuiprzyjacielowi,zpowoduzła,jakiego doznaliodswychbraci,gdywalczylizsynamiSeira

40PrzetosynowieEzawazłożyliprzysięgę,mówiąc:Od tegodniainaprzyszłośćniebędąwybieraćkrólaspośród swychbraci,leczkogośzobcegokraju,ażdodnia dzisiejszego

41AbyłtammążzroduAngeasa,królaDinhaby;imię jegobrzmiałoBela,synBeora;byłtomążbardzowaleczny, pięknyiurodziwy,mądrywewszelkiejmądrości,mąż

rozsądnyiroztropny;iniebyłonikogowrodzieAngeasa podobnegodoniego.

42IwzięligowszyscysynowieEzawa,namaściligoi ukoronowaligonakróla,ioddalimupokłon,irzeklido niego:Niechżyjekról!Niechżyjekról!

43Irozłożyliprześcieradło,iprzynieślikażdemu mężczyźniekolczykizezłotaisrebra,albopierścienie, albobransolety,iuczyniligobardzobogatymwsrebroi złoto,wkamienieonyksoweiwonnążywicę,iuczynilimu tronkrólewski,iwłożylimunagłowękrólewskąkoronę,i zbudowalidlaniegopałac,izamieszkałwnim,izostał królemnadwszystkimisynamiEzawa

44AsynowieAngeasawzięlizapłatęodsynówEzawaza wojnęiposzli,iwróciliwtymczasiedoswegopanado Dinhaby

45BelazaśpanowałnadsynamiEzawaprzeztrzydzieści latSynowieEzawamieszkaliwtymkrajuzamiastsynów Seiraimieszkalitambezpiecznieażdodniadzisiejszego

ROZDZIAŁ58

1Astałosięwtrzydziestymdrugimrokuodprzybycia IzraelitówdoEgiptu,tojestwsiedemdziesiątym pierwszymrokużyciaJózefa,wtymrokuumarłfaraon, królegipski,akrólowałponimjegosynMagron.

2FaraonrozkazałJózefowiprzedswojąśmiercią,aby zostałojcemjegosynaMagronaiabyMagronpozostawał podopiekąJózefaijegoradą.

3IcałyEgiptzgodziłsięnato,abyJózefzostałkrólemnad nimi,gdyżwszyscyEgipcjaniekochaliJózefaodtąd,tylko Magron,synfaraona,zasiadałnatronieswegoojca,ion zostałkrólemwowychdniachposwymojcu

4Magronmiałczterdzieścijedenlat,gdyobjąłwładzę,a czterdzieścilatpanowałwEgipcie.IcałyEgiptnazywałgo Faraonem,wedługimieniajegoojca,jaktobyłowEgipcie wzwyczajuczynićzkażdymkrólem,którynadnimi panował.

5Gdywięcfaraonobjąłwładzęposwymojcu,oddał prawaEgiptuiwszelkiesprawyrządzeniawręceJózefa, takjakmunakazałjegoojciec.

6JózefzostałkrólemEgiptu,sprawowałbowiempieczę nadcałymEgiptem,acałyEgiptbyłpodjegoopiekąiradą PośmiercifaraonacałyEgiptskłaniałsiękuJózefowii bardzogokochał,abynadnimpanował

7Leczbyliwśródnichtacy,którzygonielubiliimówili: Żadenobcyniebędzienadnamipanował.Wowych czasachcaławładzawEgipcieprzypadłaJózefowi,po śmiercifaraona.Onsprawowałwładzęirobiłwkraju,co musiępodobało,bezniczyjejingerencji

8CałyEgiptbyłpodwładząJózefa,aJózefprowadził wojnęzewszystkimiotaczającymigowrogamiipodbiłich RównieżcałykrajiwszystkichFilistynóważdogranic KanaanupodbiłJózefWszyscybylipodjegowładząi płaciliJózefowidorocznypodatek

9Afaraon,królegipski,zasiadłnatroniezamiastswego ojca,leczpodlegałwładzyiradzieJózefa,takjakna początkupodlegałwładzyswegoojca.

10Panowałontylkowziemiegipskiej,podzarządem Józefa,leczJózefpanowałwtymczasienadcałymkrajem, odEgiptuażdowielkiejrzekiPerat.

11IJózefowipowodziłosięwewszystkim,coczynił,a Panbyłznim.ObdarzyłgoPandodatkowąmądrością, czcią,chwałąimiłościąwsercachEgipcjaniwcałym kraju.Józefpanowałnadcałymkrajemprzezczterdzieści lat.

12Awszystkiekrajefilistyńskie,Kanaan,Sydoniz drugiejstronyJordanu,przynosiłyJózefowidaryprzez wszystkiejegodni,acałykrajbyłwrękuJózefai przynosilimucorocznądaninęwedługustalonegoprawa, gdyżJózefwalczyłzewszystkimiotaczającymigo wrogamiipodporządkowałichsobie,acałykrajbyłw rękuJózefa,aJózefsiedziałpewnienaswoimtroniew Egipcie.

13Awszyscyjegobracia,synowieJakuba,mieszkali bezpieczniewkrajuprzezwszystkiedniJózefaByli płodniibardzosięrozmnożyliwkrajuisłużyliPanuprzez wszystkieswojedni,jaknakazałimichojciecJakub 14Istałosię,gdypowieludniachilatachsynowieEzawa mieszkalispokojniewswojejziemipodpanowaniem swegokrólaBely,żesynowieEzawabylipłodnii rozmnożylisięwkrajuPostanowiliwyruszyćiwalczyćz synamiJakubaicałymEgiptem,atakżewyzwolićswego brataSefo,synaElifaza,ijegoludzi,gdyżwowychdniach bylionijeszczeniewolnikamiJózefa

15SynowieEzawaposłalidowszystkichsynówWschodu izawarliznimipokójIprzyszlidonichwszyscysynowie Wschodu,abyiśćzsynamiEzawadoEgiptunawojnę

16PrzybyliteżdonichsynowieAngeasa,królaDinhaby,i posłalitakżedosynówIzmaela,aonitakżedonich przybyli

17IzebrałsięcałytenludiprzybyłdoSeiru,abypomóc synomEzawawbitwieObóztenbyłbardzowielkiiciężki odludzi,licznyjakpiasekmorski,okołoośmiusettysięcy ludzi,piechotyijazdy.Wszystkieteoddziałyzeszłydo Egiptu,abywalczyćzsynamiJakubairozłożyłysię obozemobokRamzesa

18Józefwyruszyłwięczbraćmiswymiidzielnymi mężamiEgiptu,okołosześciusetludzi,iwalczyłznimiw krainieRamsesSynowieJakubawalczyliznowuzsynami EzawawpięćdziesiątymrokuodprzybyciasynówJakuba doEgiptu,tojestwtrzydziestymrokupanowaniaBelinad synamiEzawawSeirze

19IwydałPanwszystkichmocarzyEzawaisynów WschoduwręceJózefaijegobraci,asynowieEzawai synowieWschoduzostalipobiciprzezJózefa

20AzluduEzawaisynówWschodu,którzyzostalizabici, padłoprzedsynamiJakubaokołodwustutysięcyludzi,a ichkrólBela,synBeora,zginąłznimiwbitwie.Gdyzaś synowieEzawazobaczyli,żeichkrólpoległwbitwiei zginął,osłabłyimręcewwalce

21Józefzaś,jegobraciaicałyEgiptnadalbililudziz domuEzawa,awszyscyludzieEzawabalisięsynów Jakubaiuciekaliprzednimi

22JózefzaśijegobraciaorazcałyEgiptścigaliichprzez dzieńdrogiizabilijeszczeokołotrzystuludzi,zabijając ichpodrodze;potemjednakodwrócilisięodnich

23JózefiwszyscyjegobraciawrócilidoEgiptu.Nie zabrakłoimanijednegoczłowieka,leczspośródEgipcjan padłodwunastumężów

24AgdyJózefwróciłdoEgiptu,rozkazałdodatkowo związaćSefoijegoludzi,izakutoichwkajdany,co jeszczebardziejspotęgowałoichból

25AwszyscysynowieEzawaisynowieWschodu powrócilizawstydzeni,każdydoswegomiasta,gdyż wszyscydzielnimężowie,którzybyliznimi,polegliw bitwie

26AgdysynowieEzawazobaczyli,żeichkrólzginąłw bitwie,pospieszyliiwybralipewnegoczłowiekaspośród synówWschodu;imięjegobrzmiałoJobab,synZaracha,z krainyBocra,iustanowiligokrólemnadsobąwmiejsce ichkrólaBeli

27AJobabzasiadłnatronieBelijakokrólwjegomiejscei panowałJobabwEdomienadwszystkimisynamiEzawa przezdziesięćlatOdtegodniasynowieEzawanie wyruszalijużnawojnęzsynamiJakuba,gdyżsynowie EzawaznaliodwagęsynówJakubaibardzosięichbali 28LeczodtegodniasynowieEzawanienawidzilisynów Jakuba,anienawiśćiwrogośćbyłamiędzynimibardzo silnaprzezwszystkiedni,ażdodniadzisiejszego

29Astałosiępotychdziesięciulatach,żeJobab,syn ZarachazBocry,umarł,asynowieEzawawzięlipewnego męża,imieniemChuszam,zkrainyTeman,iustanowiligo królemnadsobąwmiejsceJobabaIChuszampanowałw EdomienadwszystkimisynamiEzawaprzezdwadzieścia lat

30AJózef,królEgiptu,ijegobracia,iwszyscysynowie IzraelamieszkaliwowychdniachbezpieczniewEgipcie, wrazzewszystkimisynamiJózefaijegobraćmi,nie napotykającżadnychprzeszkódaninieszczęść,aziemia egipskazaznaławowychczasachspokojuodwojny,która toczyłasięzadniJózefaijegobraci

ROZDZIAŁ59

1AotoimionasynówIzraela,którzymieszkaliwEgipcie, aktórzyprzybylizJakubem.WszyscysynowieJakuba przybylidoEgiptu,każdyzeswojąrodziną

2SynamiLeibyli:Ruben,Symeon,Lewi,Juda,Issachari ZebulonorazichsiostraDina.

3SynamiRachelibyliJózefiBeniamin 4SynamiZilpy,służebnicyLei,byliGadiAser 5SynamiBilhy,niewolnicyRacheli,byliDaniNaftali. 6Aotoichpotomstwo,któreimsięurodziłowziemi Kanaan,zanimprzybylidoEgiptuzeswymojcem Jakubem.

7SynamiRubenabyli:Chanoch,Pallu,ChetzroniKarmi 8SynamiSymeonabyli:Jemuel,Jamin,Ohad,Jakin, ZochariSaul,synKananejki

9SynamiLewiegobyli:Gerszon,KehatiMerariorazich siostraJokebed,któraimsięurodziła,gdyszlidoEgiptu 10SynamiJudybyli:Er,Onan,Szela,PeresiZarach. 11AEriOnanumarliwziemiKanaanSynamizaśPereca byliChezroniChamul

12SynamiIssacharabyli:Tola,Puwa,HiobiSzomron 13SynamiZebulonabyli:Sered,EloniJachleel,asynem DanabyłChuszim.

14SynamiNaftalegobyli:Jachzeel,Guni,JeceriSzilam 15SynamiGadabyli:Zifion,Chaggi,Szuni,Ezbon,Eri, ArodiiAreli.

16AsynamiAszerabyli:Jimna,Jiszwa,Jiszwi,Beriaiich siostraSerach;synamizaśBeriibyli:CheberiMalchiel.

17SynamiBeniaminabyli:Bela,Becher,Aszbel,Gera, Naaman,Achi,Rosz,Mupim,ChupimiOrd.

18SynamiJózefa,którzymusięurodziliwEgipcie,byli: ManassesiEfraim

19Wszystkichzaśdusz,którewyszłyzbioderJakuba, byłosiedemdziesiąt.Tobylici,którzyprzybylizJakubem, ojcemswoim,doEgiptu,abytamzamieszkaćJózefi wszyscyjegobraciamieszkalibezpieczniewEgipciei jedliznajlepszychproduktówEgiptuprzezwszystkiedni życiaJózefa

20Józefmieszkałwziemiegipskiejdziewięćdziesiąttrzy lata,apanowałJózefnadcałymEgiptemosiemdziesiątlat

21AgdyzbliżałysiędniśmierciJózefa,posłałonpo swoichbraciicałydomswojegoojca,aoniwszyscy zebralisięiusiedliprzednim

22IrzekłJózefdoswychbraciidocałegodomuswego ojca:Otojaumieram,aBógzpewnościąnawiedziwasi wyprowadziwasztejziemidoziemi,którąprzysiągłdać waszymojcom

23AgdywasnawiedziBóg,abywaswyprowadzićstąddo ziemiwaszychojców,wtedyzabierzstądmojekościze sobą

24JózefzobowiązałsynówIzraeladozłożeniaprzysięgiw imieniuswegopotomstwa,mówiąc:Bógnapewnowas wspomoże,awyzabierzeciestądmojekościzesobą

25Potemnastąpiłoto,żeJózefumarłwtymroku, siedemdziesiątympierwszymrokuodprzybyciaIzraelitów doEgiptu

26Józefmiałstodziesięćlat,gdyumarłwziemiegipskiej. Wtedywszyscyjegobraciaiwszyscyjegosłudzypowstali izabalsamowaliJózefa,wedługswegozwyczaju,ajego braciaicałyEgiptopłakiwaligoprzezsiedemdziesiątdni.

27IwłożyliJózefadotrumnywypełnionejkorzeniamii wszelkiegorodzajuperfumami,ipochowaligonad brzegiemrzekiSichor,atakżejegosynówiwszystkich jegobraciCałarodzinajegoojcaobchodziłaponim siedmiodniowążałobę

28AstałosiępośmierciJózefa,żewowychdniach wszyscyEgipcjaniezaczęlipanowaćnadsynamiIzraela,a faraon,królEgiptu,którypanowałposwymojcu,przyjął wszystkieprawaEgiptuisprawowałwładzęwEgipcie wedługswegouznania,ipanowałpewnienadswoim ludem

ROZDZIAŁ60

1Agdynadszedłrok,byłtosiedemdziesiątydrugirokod chwili,gdyIzraelicizstąpilidoEgiptu,pośmierciJózefa, Sefo,synElifaza,synaEzawa,uciekłzEgiptu,onijego ludzie,iodeszli.

2IprzybyłdoAfryki,czylidoDinhaby,doAngeasa,króla Afryki,aAngeasprzyjąłichzwielkimihonoramii ustanowiłSefowodzemswegowojska

3SefozaśznalazłłaskęwoczachAngeasaiwoczachjego ludu.ISefobyłwodzemwojskaAngeasa,królaAfryki, przezdługiczas

4SefoprzekonałAngeasa,królaAfryki,abyzebrałcałe swojewojsko,poszedłwalczyćzEgipcjanamiisynami Jakubaipomściłnanichsprawęswoichbraci

5LeczAngeasniechciałsłuchaćSefo,gdyżznałsiłę synówJakubaiwiedział,cozrobilijegowojskupodczas wojnyzsynamiEzawa

6ASefobyłwowychdniachbardzowielkiwoczach Angeasaiwoczachcałegoswegoluduiustawicznie namawiałichdowojnyzEgiptem,leczoniniechcieli

7Izdarzyłosięwowychdniach,żewkrajuKittim,w mieściePuzimna,żyłpewienczłowiek,któregoimię brzmiałoUzuSynowieKittimwynieśligonabóstwoi umarł,niemającsyna,tylkojednącórkę,którejimię brzmiałoJania

8Adziewczynatabyłanadzwyczajpiękna,urodziwai mądra;niebyłonikogowcałymkraju,ktobyjej dorównywałpodwzględemurodyimądrości

9AludzieAngeasa,królaAfryki,ujrzelijąiprzyszli,i chwalilijąprzednim.AngeasposłałwięcdosynówKittim iprosił,abymógłjąsobiewziąćzażonę,aludzieKittim zgodzilisiędaćmujązażonę

10AgdyposłańcyAngeasawyruszylizziemiKittim,aby ruszyćwdrogę,otoposłańcyTurnusa,królaBibentu, przybylidoKittimTurnus,królBibentu,równieżwysłał swoichposłańców,abypoprosiliJanięorękę,abypojąłją zażonęWszyscyjegoludzierównieżmująwychwalali Wysłałwięcdoniejwszystkieswojesługi

11SłudzyTurnusaprzybylidoKittimiprosilioJanię,aby jązabraćdoTurnusa,ichkróla,zażonę

12MieszkańcyKittimodpowiedzieliim:Niemożemyjej dać,boAngeas,królAfryki,prosiłją,żebypojąćjąza żonę,zanimprzybyliście,iżebyśmymujądaliTerazwięc niemożemypozbawićAngeasadziewczyny,abydaćją Turnusowi.

13BoboimysiębardzoAngeasa,abynieprzyszedłna wojnęprzeciwkonaminiezgładziłnas,aTurnus,twójpan, niebędziemógłnaswyrwaćzjegoręki.

14AgdyposłańcyTurnusausłyszeliwszystkiesłowa dzieciKittim,zwrócilisiędoswegopanaipowtórzylimu wszystkiesłowadzieciKittim.

15SynowieKittimwysłaliwięcdoAngeasapismoz wiadomością:OtoTurnusposłałpoJanię,abypojąłjąza żonę.Oto,comuodpowiedzieliśmy.Dowiedzieliśmysię, żezebrałcałeswojewojsko,abywyruszyćprzeciwkotobie nawojnęizamierzaprzejśćdrogąSardunii,abywalczyćz twoimbratemLukiem,apotemwyruszy,abywalczyćz tobą

16AAngeasusłyszałsłowasynówKittim,któredoniego przesłaliwpiśmie,izapłonąłgniewem,powstał,zebrał całeswojewojskoiprzybyłprzezwyspymorskie,drogą doSardunii,doswegobrataLucusa,królaSardunii.

17ANiblos,synLucusa,usłyszał,żenadchodzijegostryj Angeas,iwyszedłmunaprzeciwzciężkąarmią,iucałował goiuściskał,aNiblosrzekłdoAngeasa:Kiedybędziesz pytałmojegoojcaojegopowodzenieioto,kiedypójdęz tobąwalczyćzTurnusem,poprośgo,abymniemianował dowódcąswojegowojskaIAngeastakuczynił,iprzyszedł doswegobrata,ajegobratwyszedłmunaprzeciw,i zapytałgoopowodzenie

18AngeaszapytałswegobrataLukasa,jakmusiępowodzi iczymamianowaćjegosynaNiblosawodzemswego wojskaLukustakuczyniłAngeasijegobratLukus powstaliiruszylikuTurnusowi,abywalczyć.Byłoprzy nichwielkiewojskoiciężkilud

19Iprzybyłnaokrętach,iprzybylidoprowincjiAsztaras, aotoTurnusprzybyłprzeciwkonim,gdyżwyruszyłdo Sarduniiizamierzałjązniszczyć,anastępnieudaćsię stamtąddoAngeas,abyznimwalczyć.

20AngeasiLukus,bratjego,spotkaliTurnusawdolinie Kanopii,abitwawtymmiejscubyłamiędzynimizaciętai zacięta

21AbitwabyłaciężkadlaLucusa,królaSardunii,icałe jegowojskopoległo,atakżejegosynNibloszginąłwtej bitwie

22AjegowujAngeasrozkazałswoimsługom,abyzrobili złotątrumnędlaNiblosaiumieściligowniejIAngeas znówstoczyłbitwęzTurnusem,leczAngeasbyłsilniejszy odniegoizabiłgo,anastępnieuśmierciłcałyjegolud ostrzemmieczaAngeaspomściłsprawęNiblosa,syna swegobrata,isprawęwojskaswegobrataLucusa.

23AgdyTurnusumarł,ręcetych,którzyprzeżylibitwę, osłabłyiuciekliprzedAngeasemijegobratemLukusem

24AAngeasibratjegoLukusścigaliichażdodrogi, którajestmiędzyAlfanuaRomah,iwybiliostrzemmiecza całewojskoTurnusa

25Lukus,królSardunii,rozkazałswoimsługom,aby wykonalitrumnęzbrązuizłożyliwniejciałojegosyna Niblosa,ipochowaligowtymmiejscu

26Izbudowalinanimwysokąwieżęprzydrodze,i nazwalijąimieniemNiblos,ażdodniadzisiejszego,i pochowalitamrównieżTurnusa,królaBibentu,wtym miejscu,razemzNiblosem.

27AotonadrodzemiędzyAlfanuiRomahjestgrób Niblosapojednejstronie,agróbTurnusapodrugiejstronie, amiędzynimijestbruk,któryistniejeażdodnia dzisiejszego

28AgdyNibloszostałpochowany,Lukus,jegoojciec, powróciłzeswymwojskiemdoswejkrainySardunii,a Angeas,jegobrat,królAfryki,udałsięzeswymludemdo miastaBibentu,tojestmiastaTurnus

29MieszkańcyBibentuusłyszeliojegosławieibardzosię gobaliWyszlimunaprzeciwzpłaczemibłaganiem MieszkańcyBibentuprosiliAngeasa,abyichniezabijałi nieniszczyłichmiasta.Itakuczynił,gdyżBibentuw owychczasachuważanozajednozmiastdzieciKittim Dlategoniezniszczyłmiasta

30LeczodtegodniawojskakrólaAfrykiwyruszałydo Kittim,abyjezłupićisplądrować,azakażdymrazem,gdy wyruszali,towarzyszyłimSefo,dowódcawojskaAngeasa

31PotemAngeaszawróciłzeswoimwojskiemiprzybyli domiastaPuzimnaAngeaswziąłstamtądzażonęJanię, córkęUzu,iprzyprowadziłjądoswegomiastawAfryce.

ROZDZIAŁ61

1Wowymczasiefaraon,królegipski,rozkazałcałemu swemuludowi,abymuzbudowanopotężnypałacw Egipcie

2RozkazałteżsynomJakuba,abypomogliEgipcjanomw budowieEgipcjaniewięcwybudowalipięknyiwspaniały pałac,którymiałstaćsięsiedzibąkrólewską.Onzaś zamieszkałwnimiodnowiłswojąwładzę,ipanował bezpiecznie

3AZebulon,synJakuba,umarłwowymroku,tojestw siedemdziesiątymdrugimrokupoprzybyciusynów

izraelskichdoEgiptuZebulonumarłwwiekustu czternastulatiwłożonogodotrumny,ioddanowręce jegosynów

4Awsiedemdziesiątympiątymrokuzmarłjegobrat Symeon.Miałstodwadzieścialat,gdyumarł.Iontakże zostałwłożonydotrumnyioddanywręceswoichsynów 5Sefo,synElifaza,synaEzawa,wódzwojskaAngeasa, królaDinhaby,codziennienamawiałAngeasa,aby przygotowałsiędobitwyzsynamiJakubawEgipcie Angeasniechciałtegouczynić,gdyżjegosłudzy opowiedzielimuocałejpotędzesynówJakuba,jakąim wyrządziliwbitwiezsynamiEzawa

6ASefowowychdniachcodziennienamawiałAngeasa dowalkizsynamiJakuba

7PopewnymczasieAngeasusłuchałsłówSefoizgodził sięnawalkęzsynamiJakubawEgipcie.Angeas zgromadziłcałyswójlud,ludlicznyjakpiaseknabrzegu morza,ipowziąłdecyzję,bywyruszyćdoEgiptuiwalczyć 8AwśródsługAngeasabyłpewienmłodzieniec piętnastoletni,imieniemBalaam,synBeoraMłodzieniec tenbyłbardzomądryiznałsięnasztuceczarnoksięskiej 9IrzekłAngeasdoBalaama:Zaczarujdlanas,proszę, czary,abyśmywiedzieli,ktozwyciężywwalce,doktórej terazidziemy

10IrozkazałBalaam,abymuprzyniesionowosku,i uczyniłzniegopodobiznęrydwanówijeźdźców, wyobrażającychwojskoAngeasaiwojskoegipskie,i umieściłjewmisternieprzygotowanejwodzie,którąmiał wtymcelu,iwziąłwrękęgałęziemirtu,iposługującsię swojąchytrością,połączyłjenadwodą,iukazałymusięw wodziepodobnewizerunkiwojskAngeasapadająceprzed podobnymiwizerunkamiEgipcjanisynówJakuba

11IopowiedziałtoBalaamAngeasowiAngeaszaś zwątpiłinieuzbroiłsię,abypójśćdoEgiptunawojnę,lecz pozostałwswoimmieście

12AgdySefo,synElifaza,zobaczył,żeAngeaszwątpiłw wyruszeniedowalkizEgipcjanami,Sefouciekłprzed AngeasemzAfrykiiudałsiędoKittim

13WszyscymieszkańcyKittimprzyjęligozwielkim szacunkiemiwynajmowaligodowalkiprzezcałyczas. SefowowychdniachstałsięniezwyklebogatyWojska królaAfrykiwowychdniachrozprzestrzeniałysięcoraz bardziej.SynowieKittimzebralisięiudalinagórę KuptycjazpowoduwojskAngeasa,królaAfryki,które zbliżałysiędonich

14PewnegodniaSefozgubiłmłodąjałówkęiposzedłjej szukać,iusłyszał,jakryczywokółgóry

15IposzedłSefoizobaczył,aotoustópgórybyławielka jaskinia,aprzywejściudojaskiniznajdowałsięwielki kamieńSeforozłupałkamieńiwszedłdojaskiniI zobaczył,aotowielkiezwierzępożerającewołu;odśrodka wgóręwyglądałojakczłowiek,aodśrodkawdół przypominałozwierzęSeforzuciłsięnazwierzęizabiłje mieczami

16AmieszkańcyKittimusłyszeliotymibardzosię uradowali,irzekli:Comamyzrobićtemuczłowiekowi, któryzabiłzwierzę,którepożerałonaszebydło?

17Izgromadzilisięwszyscy,abypoświęcićmujeden dzieńwrokuinazwaligoSefo,wedługjegoimienia,irok porokuskładalimuwtymdniuofiaryzpłynówidary.

18WtymczasieJania,córkaUzu,żonakrólaAngeasa, zachorowała,ajejchorobabardzodotknęłaAngeasaijego urzędnikówAngeaszapytałwięcswoichmędrców:„Co mamzrobićJaniijakjąwyleczyćzchoroby?”.Amędrcy odpowiedzielimu:„Ponieważpowietrzewnaszymkraju niejesttakiejakpowietrzewziemiKittim,anaszawoda niejesttakajakichwoda,dlategokrólowazachorowała” 19Zpowoduzmianypowietrzaiwodyzachorowała,a takżedlatego,żewswoimkrajupiłatylkowodę pochodzącązPurmy,którąjejprzodkowiedoprowadzili mostami

20IAngeaswydałrozkazswoimsługom,abyprzynieśli muwnaczyniachwodyPurmynależącedoKittimi zważylitewodywrazzewszystkimiwodamiAfryki,i stwierdzili,żewodytesąlżejszeodwódAfryki

21AAngeas,widzącto,rozkazałwszystkimswoim urzędnikomzwołaćtysiąceidziesiątkitysięcykamieniarzy, iwyciosaliniezliczonąilośćkamieniPrzybyli budowniczowieizbudowaliniezwyklemocnymost,i przenieśliźródłowodyzkrainyKittimdoAfrykiWodata byładlakrólowejJaniidlawszystkichjejpotrzeb,abyz niejpić,piec,myćsięikąpać,atakżepodlewaćnią wszelkienasiona,zktórychmożnauzyskaćżywność,oraz wszelkieowoceziemi

22Królrozkazał,abyziemięzKittimsprowadzono dużymiłodziami,atakżeprzywiezionokamienie,abyje wykorzystaćdobudowyBudowniczowiezbudowali pałacedlakrólowejJani,akrólowazostałauzdrowionaze swojejchoroby

23Agdyroksięskończył,wojskaafrykańskienadal przybywałydokrajuKittim,abyjakzwykleplądrować. Sefo,synElifaza,usłyszałonichiwydałrozkazywich sprawie,iwalczyłznimi,leczoniuciekliprzednim,aon wyzwoliłodnichkrajKittim.

24AsynowieKittimawidzielimęstwoSefoipostanowili, żeSefozostanieichkrólemAdopókionpanował,oni podbijaliTubalaiwszystkieokolicznewyspy.

25AichkrólSefowyruszyłnaichczeleirozpoczęliwojnę zTubalemiwyspami,ipodbilije,agdywrócilizbitwy, odnowilijegorządyizbudowalidlaniegobardzowielki pałac,którymiałbyćjegokrólewskąsiedzibąisiedzibą,i postawilidlaniegowielkitronSefozaśpanowałnadcałą krainąKittiminadkrainąItaliiprzezpięćdziesiątlat.

ROZDZIAŁ62

1Wowymroku,wsiedemdziesiątymdziewiątymod przybyciaIzraelitówdoEgiptu,zmarłwziemiegipskiej Ruben,synJakubaRubenmiałstodwadzieściapięćlat, gdyumarłWłożonogodotrumnyiwydanowręcejego synów

2AwosiemdziesiątymrokuzmarłjegobratDan.Miałsto dwadzieścialat,gdyumarłIontakżezostałwłożonydo trumnyioddanywręceswoichdzieci

3WtymrokuumarłChuszam,królEdomu,aponim panowałHadad,synBedada,przeztrzydzieścipięćlatW osiemdziesiątympierwszymrokuumarłwEgipcieIssachar, synJakubaIssacharmiałstodwadzieściadwalataw chwiliśmierciiwłożonogodotrumnywEgipcie,a następnieoddanowręcejegosynów.

4WosiemdziesiątymdrugimrokuzmarłAszer,bratjego Miałstodwadzieściatrzylatawchwiliśmierci.Złożono godotrumnywEgipcieiwydanowręcejegosynów

5WosiemdziesiątymtrzecimrokuGadumarł.Miałsto dwadzieściapięćlat,gdyumarł.Włożonogodotrumnyw Egipcieioddanowręcejegosynów

6Astałosięwosiemdziesiątymczwartymroku,tojest pięćdziesiątymrokupanowaniaHadada,synaBedada, królaEdomu,żeHadadzwołałwszystkichsynówEzawai przygotowałcałeswojewojsko,okołoczterystutysięcy ludzi,iudałsiędoziemiMoabu,iwyruszył,abywalczyćz Moabitamiinałożyćnanichdaninę

7AsynowieMoabuusłyszelitęrzeczibardzosię przestraszyliPosłaliwięcdosynówMidianu,abyim pomogliwwalcezHadadem,synemBedada,królem Edomu.

8AHadadprzybyłdoziemiMoabu,aMoabisynowie Midianuwyszlimunaprzeciwiustawilisięwszyku bojowymprzeciwkoniemunapoluMoabu.

9HadadwalczyłzMoabemipadłowielupoległych spośródMoabitówiMidianitów,okołodwustutysięcy ludzi.

10AbitwazMoabembyłabardzociężka,agdyMoabici zobaczyli,żewalkajestdlanichciężka,osłabli,odwrócili sięipozostawiliMidianitów,abyprowadziliwalkę.

11SynowieMidianuniewiedzieliozamiarachMoabu, leczwzmocnilisięwwalceiwalczylizHadademicałym jegowojskiem,awszyscyMidianicipadliprzednim.

12HadadzaśzadałwszystkimMidianitomciężkąklęskęi pozabijałichostrzemmiecza,niepozostawiającnikogo przyżyciuztych,którzyprzyszlipomócMoabowi.

13GdyzaśwszyscysynowieMidianuzginęliwbitwie,a synowieMoabuuciekli,Hadaduczyniłwówczascałego Moabudaninądlasiebie.Moabicistalisiępodjegowładzą ipłacilirocznypodatek,zgodnieznakazem,poczym Hadadwróciłdoswegokraju

14Agdynastałkoniecroku,gdyresztaluduMidianu, którabyławkraju,usłyszała,żewszyscyichbraciapolegli wbitwiezHadademwobronieMoabu,gdyżsynowie MoabuodstąpiliodbitwyiopuściliMidian,abywalczyć, wtedypięciuksiążątMidianupostanowiłowrazzresztą swychbraci,którzypozostaliwswejziemi,walczyćz Moabem,abypomścićsprawęswychbraci.

15SynowieMidianuposłalidowszystkichswoichbraci, synówWschodu,awszyscyichbracia,wszyscysynowie Ketury,przybyli,abypomócMidianowiwwalcez Moabitami

16AsynowieMoabuusłyszelitęrzeczibardzosię przestraszyli,żewszyscysynowieWschoduzebralisię przeciwkonim,abywalczyćWysłaliwięcsynowieMoabu doziemiEdomulistzposelstwemdoHadada,synaBedada, mówiąc:

17Przyjdźcieterazdonasipomóżcienam,amy pokonamyMidianitów,gdyżoniwszyscyzebralisięrazem iprzyszliprzeciwkonamzewszystkimiswoimibraćmize Wschodu,abywalczyć,abypomścićsprawęMidianitów, którzypolegliwbitwie.

18WtedyHadad,synBedada,królEdomu,wyruszyłz całymswymwojskiemiprzybyłdoziemiMoabu,aby walczyćzMidianitami.MidianiciisynowieWschodu

walczylizMoabitaminapoluMoabu,abitwamiędzynimi byłabardzozacięta.

19HadadpobiłwszystkichsynówMidianuisynów WschoduostrzemmieczaiHadadwtymczasiewyzwolił MoabzrękiMidianu,apozostalizMidianuisynowie WschoduuciekliprzedHadademijegowojskiemHadad zaśścigałichażdoichkrajuizadałimwielkąrzeź,a zabicipadalinadrodze.

20HadadwyzwoliłMoabzrękiMidianitów,gdyż wszyscysynowieMidianitówpolegliodmieczaHadad więcodwróciłsięiwróciłdoswegokraju 21OdtegodniasynowieMidianunienawidzilisynów Moabu,gdyżcipolegliwbitwieonich.Itrwałamiędzy nimiwielkaiciężkanieprzyjaźńprzezcałyczas

22WszyscyzaśMidianici,którychznaleziononadrodze ziemiMoabu,zginęliodmieczaMoabu,iwszyscy Moabici,którychznaleziononadrodzeziemiMidianu, zginęliodmieczaMidianuTakpostępowałMidianz Moabem,aMoabzMidianemprzezwieledni.

23Istałosięwowymczasie,żeJuda,synJakuba,umarłw Egipcie,wosiemdziesiątymszóstymrokuodprzybycia JakubadoEgiptu.Judamiałstodwadzieściadziewięćlatw chwiliśmierciZabalsamowanogoiwłożonodotrumny,a następniewydanogowręcejegosynów

24WosiemdziesiątymdziewiątymrokuzmarłNaftali, mającstotrzydzieścidwalataWłożonogodotrumnyi oddanowręcejegosynów

25Astałosięwdziewięćdziesiątympierwszymrokuod przybyciaIzraelitówdoEgiptu,tojestwtrzydziestymroku panowaniaSefo,synaElifaza,synaEzawa,nadKittimami, żesynowieAfrykinapadlinaKittimów,abyichzłupić, lecznienapadlinanichprzeztrzynaścielat

26Iprzybylidonichwowymroku,aSefo,synElifaza, wyszedłdonichzkilkomaswoimiludźmiizadałim druzgocącąklęskęWojskaafrykańskieuciekłyprzed Sefonem,apoleglipadaliprzednimSefoijegoludzie ścigaliich,idącdalejiraniącich,ażzbliżylisiędoAfryki.

27AgdyAngeas,królAfryki,usłyszałoczynieSefo, bardzosiętymrozgniewałibałsięSefoprzezcałyczas

ROZDZIAŁ63

1WdziewięćdziesiątymtrzecimrokuzmarłwEgipcie Lewi,synJakubaMiałLewistotrzydzieścisiedemlat, gdyumarłWłożonogodotrumnyiwydanowręcejego synów.

2AstałosiępośmierciLewiego,gdycałyEgiptzobaczył, żesynowieJakuba,braciaJózefa,pomarli,wszyscy EgipcjaniezaczęlignębićsynówJakubaiuprzykrzaćim życieodowegodniaażdodniaichwyjściazEgiptuI zabraliimzrąkwszystkiewinniceipola,któreJózefim dał,iwszystkiewystawnedomy,wktórychmieszkałlud izraelski,icałytłuszczEgiptuEgipcjaniezabraliwszystko synomJakubawowychdniach

3AwowychdniachrękacałegoEgiptustałasięjeszcze bardziejciężkawobecIzraelitów,aEgipcjaniekrzywdzili Izraelitów,ażIzraelicistraciliżyciezpowoduEgipcjan.

4Istałosięwowychdniach,wstodrugimrokupo przybyciuIzraelitówdoEgiptu,żeumarłfaraon,król egipski,akrólowałponimMelol,jegosyn,iwszyscy

dzielnimężowieEgiptuicałepokolenie,któreznałoJózefa ijegobraci,wowychdniachzginęli.

5Anaichmiejscenastałoinnepokolenie,którenieznało synówJakubaiwszelkiegodobra,jakieimwyświadczyli,i całejichpotęgiwEgipcie.

6DlategocałyEgiptzacząłodtegodniauprzykrzaćżycie synomJakubaidręczyćichwszelkiegorodzajuciężką pracą,bonieznaliswoichprzodków,którzyichwybawili wczasachgłodu

7AtotakżebyłoodPanadlasynówizraelskich,abyimto wyszłonadobrewichostatnichdniach,abywszyscy synowieizraelscypoznaliPana,Bogaswego

8Aabypoznaliznakiicuda,którePanuczyniwEgipcie dlaluduswego,Izraela,abysynowieizraelscybalisię Pana,Bogaswoichojców,ichodziliwszystkimiJego drogami–oniiichpotomstwoponich–powszystkiedni.

9Melolmiałdwadzieścialat,gdyobjąłrządy,apanował dziewięćdziesiątczterylataIcałyEgiptnazywałgo Faraonem,wedługimieniajegoojca,jaktobyłow zwyczajuzkażdymkrólempanującymnadnimiwEgipcie 10WtymczasiewszystkiewojskaAngeasa,królaAfryki, wyruszyły,aby,jakzwykle,obrabowaćkrajKittim.

11ASefo,synElifaza,synaEzawa,usłyszałichwieśći wyruszyłprzeciwkonimzeswymwojskiem,iwalczyłz niminadrodze.

12ISefopobiłwojskakrólaAfrykiostrzemmiecza,nie pozostawiającnikogoprzyżyciu,aanijedenniepowrócił doswegopanadoAfryki.

13AAngeasusłyszałotym,coSefo,synElifaza,uczynił całemuswemuwojsku,żejewytraciłZwołałwięcAngeas wszystkieswojewojska,wszystkichmężówziemi afrykańskiej,ludlicznyjakpiaseknadbrzegiemmorza 14WtedyAngeasposłałdoswegobrataLucusa wiadomość:Przyjdźdomniezewszystkimiswoimiludźmi ipomóżmipokonaćSefoiwszystkichsynówKittim, którzyzniszczylimoichludziLukusprzybyłzcałąswoją armią,bardzodużąsiłą,abypomócswemubratu AngeasowiwalczyćzSefoisynamiKittim

15GdySefoisynowieKittimusłyszelitęrzecz,bardzosię przestraszyliiwielkatrwogapadłanaichserca.

16SefowysłałteżlistdoziemiEdomudoHadada,syna Bedada,królaEdomu,idowszystkichsynówEzawatej treści:

17Słyszałem,żeAngeas,królAfryki,przybywadonasze swoimbratem,abystoczyćznamiwojnęBardzosięgo boimy,gdyżjegoarmiajestbardzowielka,zwłaszczaże onrównieżprzybywaprzeciwkonamzeswoimbratemi swoimwojskiem.

18Terazwięcitychodźzemnąipomóżmi,abędziemy walczyćrazemprzeciwkoAngeasowiijegobratu LukusowiWybawisznaszichrąkJeślijednaknie,wiedz, żewszyscyzginiemy.

19SynowieEzawawysłalilistdosynówKittimaidokróla Sefa,mówiąc:NiemożemywalczyćzAngeasemijego ludem,gdyżprzymierzepokojutrwamiędzynamiod wielulat,odczasówBeli,pierwszegokróla,iodczasów Józefa,synaJakuba,królaEgiptu,zktórymwalczyliśmy podrugiejstronieJordanu,gdypochowałswegoojca 20GdySefousłyszałsłowaswychbraci,synówEzawa, powstrzymałsięodnich.SefozaśbardzosiębałAngeasa.

21AngeaszaśiLukus,bratjego,wystawiliwszystkie swojesiły,okołoośmiusettysięcyludzi,przeciwkoKittim. 22WtedywszyscysynowieKittimrzeklidoSefo:Módl sięzanamidoBogatwoichprzodków,możenaswybawiz rękiAngeasaijegowojska,gdyżsłyszeliśmy,żejestOn wielkimBogiemiżewybawiawszystkich,którzywNim pokładająufność

23IusłyszałSefoichsłowa,iSefozwróciłsiędoPana,a Onrzekł:

240Panie,BożemoichprzodkówAbrahamaiIzaaka,dziś wiem,żeTyjesteśprawdziwymBogiem,awszyscy bogowienarodówsąmarniinicnieznaczący

25WspomnijmidziśnaprzymierzetwojezAbrahamem, naszymojcem,którezawarliznaminasiprzodkowie,i okażmidziśłaskęprzezwzglądnaAbrahamaiIzaaka, naszychojców,iwybawmnieisynówKittimzrękikróla Afryki,którywyruszyprzeciwkonamnawojnę

26IwysłuchałPangłosuSefoiwejrzałnaniegoze względunaAbrahamaiIzaaka,iwyrwałPanSefoisynów KittimzrękiAngeasaijegoludu

27TegodniaSefowalczyłzAngeasem,królemAfryki,iz całymjegoludem,aPanwydałcałyludAngeasawręce Kittimów

28AbitwapodAngeasembyłaciężka,aSefozabił wszystkichludziAngeasaijegobrataLucusaostrzem miecza,azginęłoichażdowieczorategodniaokoło czterystutysięcyludzi

29AgdyAngeaszobaczył,żewszyscyjegoludziezginęli, wysłałlistdowszystkichmieszkańcówAfryki,aby przyszlidoniegoipomoglimuwbitwieWliścienapisał: Wszyscy,którzyznajdująsięwAfryce,niechprzybędądo mnieoddziesiątegorokużyciawzwyż;niechwszyscy przyjdądomnie,ajeślinieprzybędzie,zginie,awszystko, coma,wrazzcałymjegodomem,królzabierze.

30AwszyscypozostalimieszkańcyAfrykiprzerazilisię słówAngeasaiwyszłozmiastaokołotrzystutysięcy mężczyznichłopcówoddziesiątegorokużyciaiprzyszli doAngeasa

31PoupływiedziesięciudniAngeaswznowiłwalkęz SefoisynamiKittim.Bitwamiędzynimibyłabardzo zaciętaizacięta

32ZwojskaAngeasaiLucusaSefowysłałwswojeręce wielurannych,okołodwóchtysięcyludzi,awbitwietej poległSozyftar,dowódcawojskaAngeasa

33AgdySosiftarpadł,wojskaafrykańskieodwróciłysię, byuciec,iuciekli,aAngeasijegobratLukusbyliznimi.

34ASefoisynowieKittimścigaliichipobiliichciężko nadrodze,okołodwustuludzi.ŚcigaliteżAzdrubala,syna Angeasa,któryuciekłzeswymojcem,izabilidwudziestu jegoludzinadrodzeAzdrubalzaśuciekłsynomKittim,a onigoniezabili

35AngeaszaśiLukus,jegobrat,uciekliwrazzresztą swoichludziiwprzerażeniuiprzerażeniuprzybylido AfrykiAngeaszaścałyczasobawiałsię,abySefo,syn Elifaza,nieposzedłznimnawojnę

ROZDZIAŁ64

1ABalaam,synBeora,byłwtymczasiezAngeasemw bitwie.Gdyzaśzobaczył,żeSefogórujenadAngeasem, uciekłstamtądiprzybyłdoKittim

2ASefoisynowieKittimprzyjęligozwielkim szacunkiem,gdyżSefoznałmądrośćBalaama.Sefo obdarowałBalaamawielomadarami,aonpozostałuniego 3AgdySefopowróciłzwojny,rozkazałpoliczyć wszystkichsynówKittim,którzyznimwalczyli,iotonie zabrakłoanijednego 4IuradowałsięSefoztegopowodu,odnowiłswe królestwoiwyprawiłucztęwszystkimswoimpoddanym. 5LeczSefoniepamiętałoPanuiniezważałnato,żePan pomógłmuwwalceiżewybawiłgoorazjegoludzręki królaAfryki,leczchodziłdrogamisynówKittimi niegodziwychsynówEzawa,służącinnymbogom,których nauczyligojegobracia,synowieEzawa.Dlatego powiedziano:Odniegodziwegopochodziniegodziwość

6Sefopanowałwięcpewnienadwszystkimidziećmi Kittim,lecznieznałPana,którywybawiłgoicałyjegolud zrękikrólaAfrykiWojskaAfrykinieprzychodziłyjuż więcejdoKittim,abyłupić,jakzwykle,gdyżznałysiłę Sefo,którywszystkichichpobiłostrzemmiecza.Dlatego AngeasbałsięSefo,synaElifaza,idzieciKittimprzez całyczas

7GdySefopowróciłzwojnyizobaczył,żeodniósł zwycięstwonadwszystkiminarodamiAfryki,pokonując ichwbitwieostrzemmiecza,wtedySefoporadziłwrazz synamiKittim,abyudalisiędoEgiptu,abywalczyćz synamiJakubaizfaraonem,królemEgiptu

8Sefobowiemusłyszał,żemocarzeegipscypomarli,że Józefijegobracia,synowieJakuba,pomarli,awszyscyich synowie,synowieIzraela,pozostaliwEgipcie

9Sefozaśmyślał,żepójdziewalczyćznimiizcałym Egiptem,abypomścićsprawęswychbraci,synówEzawa, którychJózefwrazzbraćmiswymiicałymEgiptempobił wziemiKanaan,gdyszlidoHebronu,abypochować Jakuba.

10IwysłałSefoposłańcówdoHadada,synaBedada,króla Edomu,idowszystkichjegobraci,synówEzawa,ztym poleceniem:

11Czyżniepowiedziałeś,żeniebędzieszwalczyłz królemAfryki,bojestonczłonkiemtwojegoprzymierza? Otowalczyłemznimipobiłemgoicałyjegolud.

12DlategoterazpostanowiłemwalczyćzEgiptemi synamiJakuba,którzytamsą,ipomścićsięnanichzato, coJózef,jegobraciaiprzodkowienamzrobiliwziemi Kanaan,gdyudalisiędoHebronu,abypochowaćswego ojca

13Ateraz,jeślichcecieprzyjśćdomnieipomócmiw walceznimiizEgiptem,pomścimysprawęnaszychbraci 14IposłuchalisynowieEzawasłówSefo,izebralisię synowieEzawa,ludbardzoliczny,iposzli,abypomóc SefoisynomKittimwbitwie

15SefowysłałdowszystkichsynówWschoduido wszystkichsynówIzmaelatakiesamesłowa.Zebralisięi przyszlizpomocąSefoisynomKittimwwojniez Egiptem

16Iwyruszyliwszyscycikrólowie:królEdomuisynowie Wschodu,iwszyscysynowieIzmaela,iSefo,królKittim,i rozstawiliwszystkieswojewojskawHebronie.

17Aobózbyłbardzociężki,rozciągałsięnadługość trzechdnidrogi,aludbyłtaklicznyjakpiaseknabrzegu morza,któregoniemożnazliczyć.

18Iwyruszyliwszyscycikrólowiewrazzeswymi wojskami,iruszylinawojnęzcałymEgiptem,irozłożyli sięobozemwdoliniePatros

19IusłyszałcałyEgiptwieśćotym,ioniteżsięzebrali, całaludnośćziemiegipskiejiwszystkichmiastegipskich, okołotrzystutysięcyludzi

20Mężowieegipscyposłalitakżedosynówizraelskich, którzywowychdniachprzebywaliwkrainieGoszen,aby przybylidonichiruszylinawojnęztymikrólami

21Wtedyzebralisięmężowieizraelscywliczbieokołostu pięćdziesięciuludziiruszylidowalki,abypomóc Egipcjanom

22Wyruszyliwięcmężowieizraelscyiegipscy,około trzystutysięcymężówistupięćdziesięciumężów,iruszyli przeciwkotymkrólom,abywalczyć,iustawilisię naprzeciwkoziemiGoszen,naprzeciwPatros.

23EgipcjanienieuwierzyliIzraelitom,żenakłoniąichdo wspólnejwalkiwobozach,bowszyscyEgipcjaniemówili: Byćmożesynowieizraelscywydadząnaswręcesynów EzawaiIzmaela,bosąoniichbraćmi

24IrzekliwszyscyEgipcjaniedoIzraelitów:Zostańcie tutajrazemnaswymstanowisku,amypójdziemywalczyć zsynamiEzawaiIzmaelaAjeślicikrólowieprzemogą nas,towywszyscywyruszcienanichipomóżcienamI takuczyniliIzraelici.

25ASefo,synElifaza,synaEzawa,królaKittim,iHadad, synBedada,królaEdomu,iwszystkieichobozy,iwszyscy synowieWschodu,isynowieIzmaela,ludlicznyjakpiasek, rozłożylisięobozemwdoliniePatrosnaprzeciw Tachpanches

26ABalaam,synBeoraSyryjczyka,przebywałtamw obozieSefo,gdyżprzybyłzKittimaminawojnęA BalaambyłmężembardzopoważanymwoczachSefoi jegoludzi.

27IrzekłSefodoBalaama:Wróżbijnam,abyśmy wiedzieli,ktozwyciężywbitwie,myczyEgipcjanie

28WtedyBalaampodjąłsięsztukiwróżbiarskiej,ajego wiedzabyłabiegła,leczpopadłwobłędidziełojegoległo wgruzach

29Ijeszczerazpróbował,leczmusięnieudało.Wtedy Balaamzwątpiłiporzuciłdzieło,iniedokończyłgo,boto wyszłoodPana,abySefoijegoludwpadliwręcesynów izraelskich,którzyzaufaliPanu,Boguswychojców,w swejwojnie

30SefoiHadadustawiliswewojskawszykubojowym,a wszyscyEgipcjaniesamiruszyliprzeciwkonim,około trzystutysięcyludzi,aniebyłoznimianijednego człowiekazIzraela.

31WszyscyEgipcjaniewalczyliztymikrólaminaprzeciw PatrosaiTachpanchesaBitwazEgipcjanamibyłaciężka 32AkrólowiebylisilniejsiodEgipcjanwtejbitwiei okołostuosiemdziesięciumężówegipskichpoległotego dnia,aokołotrzydziestumężówzsiłkrólewskich,i wszyscymężowieegipscyuciekliprzedkrólamiTakwięc synowieEzawaiIzmaelaścigaliEgipcjan,wciążichbijąc, ażdomiejsca,gdzieznajdowałsięobózsynówizraelskich

33WtedywszyscyEgipcjaniewołalidoIzraelitów, mówiąc:Pośpieszcienamzpomocąiwybawcienaszręki Ezawa,IzmaelaisynówKittim

34Astupięćdziesięciumężówspośródsynówizraelskich uciekłozeswegomiejscapostojudoobozówtychkrólów,

asynowieizraelscywołalidoPana,Bogaswego,abyich wybawił.

35IwysłuchałPanIzraela,iwydałPanwszystkichmężów królewskichwichręce.IwalczyliIzraeliciprzeciwkotym królom,izabiliIzraeliciokołoczterechtysięcymężów królewskich

36APanwywołałwielkieprzerażeniewoboziekrólów, takżepadłnanichstrachprzedsynamiizraelskimi.

37Awszystkiewojskakrólewskieuciekłyprzed Izraelitami,aIzraeliciścigaliichibiliażdogranicziemi Kusz

38AIzraelicizabilinadrodzejeszczedwatysiąceludzi, leczzIzraelitówniezginąłanijeden.

39AgdyEgipcjaniezobaczyli,żeIzraeliciwalczyliz królamiztakmałąliczbąludziiżebitwabyładlanich bardzociężka,

40WszyscyEgipcjaniebardzobalisięoswojeżyciez powoduwielkiejbitwyiwszyscyEgipcjanieuciekli Każdymężczyznaukryłsięprzedzgromadzonymisiłami. UkrylisięnadrodzeipozostawiliIzraelitów,abywalczyli

41WtedyIzraelicizadaliludziomkrólewskimstraszliwą klęskę,aonipowypędzeniuichdogranicyziemiKusz musielisięwycofać

42IcałyIzraeldowiedziałsię,couczyniliimmężowie egipscy,żeuciekliprzednimipodczaswojnyipozostawili ich,abywalczylisami

43TakżeiIzraelicipostępowalichytrzeigdywracaliz bitwy,spotkalinadrodzeEgipcjanitamichzabili.

44Agdyichzabijali,mówiliimtesłowa:

45Czemuodeszliścieodnasizostawiliścienas,małą garstkęludzi,abywalczyćztymikrólami,którzymieli wielkinaród,abynaspokonać,abyściemogliwtensposób uratowaćswojedusze?

46AgdyIzraelicispotkalipewnegoczłowiekanadrodze, Izraelicimówilidosiebie:Uderzcie,uderzcie,botojest IzmaelitaalboEdomita,albozsynówKittim!Istanęlinad nimizabiligo,ipoznali,żetoEgipcjanin.

47Izraelicipostępowalichytrzewtensposóbwobec Egipcjan,ponieważEgipcjanieopuściliichwwalcei uciekliprzednimi.

48Asynowieizraelscyzabilinadrodzeokołodwustu ludzispośródmężówegipskich

49Awszyscymężowieegipscywidzielizło,które wyrządziliimIzraelici,iwszyscyEgipcjaniebardzobali sięIzraelitów,gdyżwidzieliichwielkąmocito,żeani jedenczłowiekznichniezginął.

50IwszyscyIzraelicipowrócilizradościądoGoszen,a resztaEgipcjantakżepowróciła,każdynaswojemiejsce.

ROZDZIAŁ65

1Istałosiępotychwydarzeniach,żewszyscydoradcy faraona,królaegipskiego,iwszyscystarsiEgiptuzebrali sięiprzyszliprzedkróla,ipokłonilisiędoziemi,iusiedli przednim

2WtedydoradcyistarsiEgipturzeklidokróla:

3OtoludIzraelitówjestliczniejszyipotężniejszyodnas,a tywieszocałymzłu,którenamwyrządzilinadrodze,gdy wracaliśmyzbitwy

4Widziałeśteżichwielkąsiłę,botasiłapochodziodich ojcówGdyżniewielumężówstanęłoprzeciwkoludowi

licznemujakpiasekipobiłoichostrzemmiecza,aznich samychniepadłanijeden.Gdybywięcbyliliczni, wówczaszostalibycałkowiciewyniszczeni

5Terazwięcdajcienamradę,coznimizrobić,aż stopniowoichwytępimyspośródnas,abyniestalisiędla naszbytliczniwtymkraju

6BojeślisynowieIzraelarozmnożąsięwkraju,stanąsię dlanasprzeszkodą,ajeśliwybuchniejakakolwiekwojna, wówczasoni,posiadającwielkąsiłę,przyłącząsiędo naszegowrogaprzeciwkonam,będąwalczyćprzeciwko nam,wytępiąnaszkrajuiopuszczągo

7WtedykrólodpowiedziałstarszymEgiptuirzekłdonich: OtopostanowieniepowzięteprzeciwkoIzraelowi,od któregonieodstąpimy

8OtowkrajuznajdująsięPitomiRamzes,miasta nieufortyfikowane.Odnasiodnaszależy,czyje odbudujemyiumocnimy

9Terazwięcityidź,postępujchytrzeprzeciwkonimina rozkazkrólaogłośwEgipcieiwGoszen,mówiąc: 10WszyscymężowieEgiptu,Goszen,Patrosiwszyscyich mieszkańcy!KrólrozkazałnamodbudowaćPitomi Ramsesiumocnićjedowalki.KtozwaszcałegoEgiptu, zsynówIzraelaizewszystkichmieszkańcówmiastzechce budowaćznami,tenotrzymacodziennienarozkazkróla swojązapłatę.Wywięcidźciepierwsi,postępujciechytrze, zbierzciesięiprzybądźciedoPitomiRamses,aby budować

11Agdybędzieciebudować,sprawcie,abynarozkaz królacodziennieogłaszanowcałymEgipcietakie obwieszczenie

12AgdyprzyjdąniektórzyzsynówIzraela,abybudować ztobą,daszimzapłatękażdegodniaprzezkilkadni

13Agdyjużbędąbudowaćzwamizaswójcodzienny zarobek,wyrywajciesięodnichkażdegodnia,jedenpo drugim,potajemnie,apotempowstańcieizostańcieich nadzorcamiiurzędnikami,apotempozwólcieimbudować bezwynagrodzenia;ajeśliodmówią,zmuszajcieichze wszystkichsiłdobudowania

14Ajeślitouczynicie,dobrzenambędzie,jeśliumocnimy nasząziemięprzeciwkosynomizraelskim,gdyżwskutek zmęczeniaprzybudowaniuipracyliczbasynów izraelskichbędziemalała,gdyżbędziecieichpozbawiać żonzdnianadzień.

15IusłyszeliwszyscystarsiEgipturadękrólewską,arada tawydałasiędobrawichoczach,woczachsługfaraonai woczachcałegoEgiptu.Iuczyniliwedługrozkazukróla.

16Wszyscysłudzyodeszliodkrólaisprawili,że ogłoszonowcałymEgipcie,wTachpanchesiGoszen,iwe wszystkichmiastachotaczającychEgipt,następujące ogłoszenie:

17Widzieliście,conamzrobilisynowieEzawaiIzmaela, którzyprzyszliprzeciwkonamwalczyćichcielinas wytępić

18Terazwięckrólrozkazałnamumocnićkraj,zbudować miastaPithomiRamsesiumocnićjenawypadek,gdyby ponownieprzyszliprzeciwkonam

19JeśliktokolwiekzwaszcałegoEgiptulubspośród synówizraelskichprzyjdzie,abybudowaćznami,będzie miałzapłatęodkrólaustalonąnakażdydzień,zgodniez jegorozkazemdlanas.

20GdyEgiptiwszyscyIzraeliciusłyszeliwszystko,co mówilisłudzyfaraona,przyszliEgipcjanieiIzraelici,aby budowaćzesługamifaraona:PitomemiRamzesemLecz żadenzsynówLewiegonieprzybyłzeswoimibraćmi,aby budować.

21Wszyscysłudzyfaraonaijegoksiążętaprzyszli najpierwpodstępnie,abybudowaćzcałymIzraelemjako najemnicydniówkowi,iodpoczątkudawaliIzraelowi zapłatęzadzieńpowszedni

22AsłudzyfaraonabudowalirazemzcałymIzraelemi przezmiesiączajmowalisiętąpracąrazemzIzraelem 23Apodkoniecmiesiącawszyscysłudzyfaraonazaczęli potajemnieodchodzićodIzraelitówkażdegodnia.

24AIzraelicikontynuowalipracęwtymczasie,lecz otrzymaliwówczasswojądziennązapłatę,gdyżniektórzy zmężówegipskichwykonywalijeszczewtymczasiepracę zIzraelemEgipcjaniewięcdawaliIzraelowiwowych dniachswojązapłatę,abyoni,Egipcjanie,ich współpracownicy,moglirównieżotrzymaćzapłatęza swojąpracę

25Apoupływierokuiczterechmiesięcywszyscy EgipcjanieodstąpiliodsynówIzraela,takżesynowie Izraelapozostalisamiprzypracy

26AgdywszyscyEgipcjanieodstąpiliodsynówIzraela, onipowróciliistalisięichciemiężycielamioraz urzędnikaminadnimi,aniektórzyznichstalinadsynami Izraelajakonadzorcy,abyodbieraćodnichwszystko,co imdawalijakozapłatęzaichpracę.

27EgipcjaniepostępowaliwtensposóbzIzraelitami każdegodnia,abyichudręczyćprzypracy

28AwszyscyIzraelicisamiwykonywalitępracę,a EgipcjanieodtądniedawaliIzraelitomżadnego wynagrodzenia

29Agdyniektórzymężowieizraelscyodmówilipracy, ponieważnieotrzymalizapłaty,wtedypoborcyisłudzy faraonazaczęliichgnębićibićciężkimirazami,izmuszać ich,abywracalidopracyzeswoimibraćmi.Tak postępowaliwszyscyEgipcjaniezsynamiizraelskimi przezcałyczas

30AwszyscyIzraelicibardzosiębaliEgipcjanztego powoduiwszyscyIzraelicipowrócili,ipracowalisami, bezwynagrodzenia

31AsynowieizraelscyodbudowaliPitomiRamses,i wszyscysynowieizraelscywykonalitępracę,jedni wyrabialicegły,innibudowaliIsynowieizraelscy odbudowaliiumocnilicałąziemięegipskąijejmury.I synowieizraelscyzajmowalisiętąpracąprzezwielelat,aż nadszedłczas,gdyPanwspomniałnanichiwyprowadził ichzEgiptu

32LeczsynowieLewiegoniewykonywalitejpracyrazem zeswymibraćmiIzraelaodpoczątkuażdodniawyjściaz Egiptu.

33GdyżwszyscysynowieLewiegowiedzieli,że EgipcjaniepodstępniemówiliIzraelitomwszystkiete słowaDlategosynowieLewiegopowstrzymalisięod przystępowaniadopracyzeswymibraćmi

34Egipcjaniezaśniezwrócilijużuwaginato,aby synowieLewiegopracowali,gdyżniebylioninapoczątku zeswoimibraćmiPrzetoEgipcjaniezostawiliichw spokoju.

35Aręcemężówegipskichbyłyzwróconezciągłą surowościąprzeciwkosynomizraelskimpodczastejpracy, aEgipcjaniezmuszalisynówizraelskichdopracyz surowością.

36EgipcjaniezaśutrudnialiżycieIzraelitomciężkąpracą przyzaprawieicegłachorazprzywszelkiegorodzaju pracachpolowych

37SynowieIzraelanazywaliMelola,królaEgiptu, „Merorem,królemEgiptu”,gdyżzajegoczasów Egipcjanieutrudnialisobieżyciewszelkiegorodzaju pracami

38Egipcjaniewykonywalizwielkąsurowościąwszelkie prace,którewykonywaliIzraelici,abyichdręczyć.Lecz imbardziejichdręczyli,tymbardziejIzraelicisięrozrastali irozrastaliEgipcjaniezaśsmucilisięzpowoduIzraelitów

ROZDZIAŁ66

1WtymczasieumarłHadad,synBedada,królaEdomu,a ponimkrólowałSamlazMesreki,zkrajusynówWschodu 2Wtrzynastymrokupanowaniafaraona,królaegipskiego, tojestwstodwudziestympiątymrokuodprzybycia IzraelitówdoEgiptu,SamlapanowałnadEdomem osiemnaścielat

3Agdyobjąłpanowanie,zgromadziłswewojska,aby walczyćzSefonem,synemElifaza,izsynamiKittim,gdyż ciprowadziliwojnęzAngeasem,królemAfryki,i zniszczylicałejegowojsko.

4Leczonniewalczyłznim,gdyżsynowieEzawa powstrzymaligo,mówiąc:OnjestichbratemIusłuchał SamlagłosusynówEzawa,wróciłzwszystkimiswoimi siłamidoziemiEdominiewalczyłzSefem,synemElifaza 5Iusłyszałfaraon,królegipski,tęrzecz,irzekładoniego: Samla,królEdomu,postanowiłwalczyćzKittim,apotem wyruszy,bywalczyćzEgiptem

6AgdyEgipcjanieusłyszelitęsprawę,zwiększyliciężar pracynasynachizraelskich,abyIzraeliciniepostąpiliz nimitak,jakpostąpiliznimiwwojniezsynamiEzawaza dniHadada

7WtedyEgipcjanierzeklidoIzraelitów:Pospieszciesięi wykonajcieswojedzieło,idokończcieswojedzieło,i umocnijciekraj,abysynowieEzawa,wasibracia,nie przyszlidowalkiznami,gdyżzwaszegopowoduwyruszą przeciwkonam

8Izraeliciwięcwykonywalipracęmężówegipskichdzień podniu,aEgipcjaniegnębiliIzraelitów,abyichuszczuplić wkraju

9AgdyEgipcjaniecorazbardziejobciążaliIzraelitów,tak iIzraelicisięrozmnażaliibogacili,icałyEgiptbyłpełen Izraelitów

10Awstodwudziestympiątymrokupoprzybyciu IzraelitówdoEgiptuwszyscyEgipcjaniewidzieli,żeich zamiarnieosiągnąłskutkuprzeciwkoIzraelowi,leczżesię rozrastaliirozrastali,aziemiaegipskaiziemiaGoszen napełniałysięsynamiizraelskimi

11WtedywszyscystarsiEgiptuijegomędrcyprzyszli przedkróla,oddalimupokłoniusiedliprzednim.

12WtedywszyscystarsiEgiptuijegomędrcyrzeklido króla:Niechkrólżyjenawieki!Tybowiemudzieliłeśnam radyprzeciwkosynomizraelskimipostąpiliśmyznimi wedługrozkazukróla

13Awmiaręjakwzrastałapraca,takrozrastałosięirosło ichnaziemi,iotocałykrajbyłniminapełniony.

14Terazwięc,panieikrólunasz,oczycałegoEgiptu zwróconesąnaciebie,abyśudzieliłimradywswojej mądrości,dziękiktórejmoglibyzyskaćprzewagęnad IzraelemizniszczyćgolubwytępićzkrajuAkról odpowiedziałim,mówiąc:Dajcienamradęwtejsprawie, abyśmywiedzieli,comamyznimizrobić.

15Apewienurzędnik,jedenzdoradcówkrólewskich, imieniemHiob,zMezopotamii,zziemiUz,odpowiedział królowitymisłowami:

16Jeślikróluznatozasłuszne,niechposłucharadyswego sługi.Akrólrzekłdoniego:Mów!

17IprzemówiłHiobprzedkrólem,książętamii wszystkimistarszymiEgiptutymisłowami:

18Otoradakróla,którąonpoprzedniodałwsprawiepracy synówizraelskich,jestbardzodobra,iniepozbawiajich pracynazawsze

19Aotorada,wedługktórejmożecieichzłagodzić,jeśli króluznazasłuszneichukarać

20Otooddawnaobawialiśmysięwojnyimówiliśmy:Gdy Izraelrozplenisięwkraju,wypędząnaszniego,jeśli wybuchniewojna

21Jeślikróluznatozasłuszne,niechwyjdziedekret królewskiiniechzostaniewpisanydoprawEgiptu, któregoniemożnaodwołać,żezakażdegosyna urodzonegowIzraelukrewmabyćprzelananaziemię 22Agdytakuczynisz,togdywszyscysynowieIzraela płcimęskiejwymrą,ustaniezłoichwojen;niechkróltak uczyniipoślepowszystkiehebrajskiepołożneiniechim nakaże,abywykonałytęrzecz.Arzecztaspodobałasię królowiiksiążętom,ikróluczyniłwedługsłowaHioba 23Wtedykrólposłałpołożnehebrajskie,abyjezawołano JednaznichnazywałasięSzefra,adrugaPua.

24Iprzyszłypołożneprzedkrólaistanęłyprzednim 25Królzaśrzekłdonich:Gdybędzieciesprawować położnąnadkobietamihebrajskimiizobaczyciejena stołkach,tojeśliurodzisięsyn,zabijeciego,ajeślicórka, tozostanieprzyżyciu

26Jeślizaśnieuczynisztego,tospalęciebieiwszystkie twojedomyogniem

27LeczpołożnebałysięBogainiesłuchałykróla egipskiegoanijegosłów.Ailekroćkobietyhebrajskie rodziłypołożnejsynalubcórkę,położnaczyniławszystko, cokonieczne,bydzieckożyłoTakczyniłypołożneprzez wszystkiedni.

28Idoniesionootymkrólowi,aonposłałpopołożnei rzekłdonich:Dlaczegotouczyniłyścieipozostawiłyście dzieciprzyżyciu?

29Apołożneodpowiedziałyirzekłyrazemprzedkrólem: 30Niechkrólniesądzi,żekobietyhebrajskiesąjak kobietyegipskie,gdyżwszyscysynowieizraelscysą zdrowiizanimprzyjdziedonichpołożna,rodząAcodo nas,twoichsłużebnic,odwieludniżadnakobieta hebrajskanieurodziłaunas,gdyżwszystkiekobiety hebrajskiesądlasiebiepołożnymi,ponieważsązdrowe 31Faraonusłyszałichsłowaiuwierzyłimwtejsprawie. Położneodeszłyodkróla,aBógobdarzyłjepomyślnością Ludzaśrozmnożyłsięirozmnożyłbardzo

ROZDZIAŁ67

1ByłwziemiegipskiejmążzroduLewiego,imieniem Amram,synKehata,synaLewiego,synaIzraela

2IposzedłtenczłowiekiwziąłzażonęJokebed,córkę Lewiego,siostryojcaswego,amiałaonastodwadzieścia sześćlatIprzybyłdoniej

3Ipoczęłatakobietaiurodziłacórkę,inazwałają imieniemMiriam,gdyżwowymczasieEgipcjanieuczynili gorzkimpośmiewiskowśródIzraelitów

4Iznówpoczęłaiurodziłasyna,inadałamuimięAaron, gdyżzadnijejpoczęciafaraonzacząłprzelewaćkrew synówIzraela

5WowymczasieumarłSefo,synElifaza,synaEzawa, królKittim,akrólowałponimJaneas

6Aczas,wktórymSefopanowałnadsynamiKittim, wynosiłpięćdziesiątlat;potemumarłizostałpochowany wmieścieNabnawkrainieKittim

7AponimkrólowałJaneas,jedenzmężówrycerskichz Kittim,apanowałpięćdziesiątlat.

8ApośmiercikrólaKittimuciekłBalaam,synBeora,z krajuKittimiudałsiędoEgiptu,dofaraona,króla egipskiego.

9Faraonprzyjąłgozwielkimszacunkiem,gdyżsłyszało jegomądrościObdarzyłgowięcpodarkamiiuczyniłgo doradcą,iobdarzyłgowielkimszacunkiem.

10ImieszkałBalaamwEgipcie,cieszącsięszacunkiemu wszystkichdostojnikówkrólewskich,adostojnicy wywyższaligo,bowszyscypragnęlipoznaćjegomądrość.

11AwstotrzydziestymrokuodprzybyciaIzraelitówdo Egiptufaraonowiśniłosię,żesiedzinaswymkrólewskim tronie.Podniósłwięcoczyizobaczyłstarcastojącego przednim,awrękachstarcabyławaga,taka,jakiej używająkupcy

12Starzecwziąłwięcwagęipowiesiłjąprzedfaraonem.

13WtedystarzeczebrałwszystkichstarszychEgiptu, wszystkichdostojnikówiwielmożów,związałichrazemi umieściłnajednejwadze.

14Potemwziąłkoźlę,któredawałomleko,ipołożyłjena drugiejwadze,akoźlęgórowałonadwszystkimi

15Faraonzdumiałsiętymstrasznymwidzeniem,żekoźlę górowałonadwszystkimiAgdysięfaraonobudził, stwierdził,żetobyłtylkosen

16Faraonwstałwięcrano,zwołałwszystkieswojesługii opowiedziałimsenLudziezaśbardzosięprzestraszyli

17Irzekłkróldowszystkichswoichmędrców: Wytłumaczciemiproszęsen,którymiałem,abymmógłgo poznać

18WtedyBalaam,synBeora,odpowiedziałkrólowiirzekł mu:Tonicinnegonieoznacza,jaktylkowielkie nieszczęście,któreprzyjdzienaEgiptwdniachostatnich

19GdyżnarodzisięIzraelowisyn,któryzniszczycały Egiptijegomieszkańców,iwyprowadziIzraelitówz Egiptumocnąręką

20Terazwięc,królu,poradźsiętejsprawy,abyśzniweczył nadziejęsynówizraelskichiichoczekiwanie,zanim spadnienaEgipttonieszczęście

21IrzekłkróldoBalaama:CóżmamyuczynićIzraelowi? Przecieżnapoczątkujakośsięprzeciwkonim naradzaliśmyiniemogliśmyichprzemóc

22Terazwięcudzielęwamtakżerady,jakichpokonać, abyśmymoglinadnimizwyciężyć

23IodpowiedziałBalaamkrólowi,mówiąc:Poślijterazi zawołajdwóchtwoichdoradców,amyzobaczymy,cooni myśląwtejsprawie,apotemtwójsługawypowiesię

24Wtedykrólposłałizawołałdwóchswoichdoradców: ReuelaMidianitęiHiobaUzytę.Oniprzybyliiusiedli przedkrólem

25Królrzekłdonich:Otosłyszeliściesen,którymiałem,i jegowykład.Terazwięcporadźcieidowiedzciesię,co należyuczynićsynomizraelskim,abyśmymogliich pokonać,zanimichzłowybuchnieprzeciwkonam

26IodpowiedziałkrólowiReuelMidianita,mówiąc:Niech żyjekról,niechkrólżyjenawieki!

27Jeżelikróluznatozadobre,niechzaniechadziałań przeciwkoHebrajczykom,niechodnichodejdzieiniech niewyciągaprzeciwkonimręki

28Tosąbowiemci,którychPanwybrałoddawnaiwziął jakolosswegodziedzictwaspośródwszystkichnarodów ziemiikrólówziemiAktóżwyciągnąłrękęnanich bezkarnie,naktórychichBógsięniepomścił?

29Czywiesz,żegdyAbrahamprzybyłdoEgiptu,faraon, poprzednikrólEgiptu,ujrzałSarę,swojążonę,iwziąłjąza żonę,ponieważAbrahampowiedział:«Onajestmoją siostrą»Bałsiębowiem,abymężowieegipscyniezabili gozpowodujegożony

30AgdykrólegipskipojmałSarę,Bóguderzyłgoijego domciężkimiplagami,ażzwróciłAbrahamowijegożonę SaręWtedyzostałonuzdrowiony

31AAbimelekaGerarytę,królaFilistynów,ukarałBógz powoduSary,żonyAbrahama,którazatkałakażdełonood człowiekaażdozwierzęcia

32GdyichBógprzyszedłdoAbimelekaweśnienocnymi przeraziłgo,abyoddałAbrahamowiSarę,którąwziął;a potemwszyscymieszkańcyGeraruzostaliukaraniz powoduSary,aAbrahammodliłsiędoswegoBogaza nich,aOnprzebłagałGoiuzdrowiłich

33AAbimelechuląkłsięwszystkiegozła,jakieprzyszło naniegoinajegolud,iwróciłdoAbrahama,jegożony Sary,iobdarowałgowrazzniąwielomadarami

34TaksamouczyniłIzaakowi,gdygowygnałzGeraruA Bóguczyniłmucuda,takżewyschływszystkierzeki Geraru,adrzewaowocoweniewydałyowoców

35AżprzyszedłdoniegoAbimelekzGeraruiAchuzat, jedenzjegoprzyjaciół,orazPikol,dowódcajegowojska,i pokłonilisięprzednimażdoziemi

36Iprosiligo,abysięzanimiwstawił,aonmodliłsięza nichdoPana,aPanwysłuchałgoiuzdrowiłich.

37TakżeJakub,człowiekprosty,dziękiswejprawości zostałwybawionyzrękiswegobrataEzawaizręki LabanaAryjczyka,brataswejmatki,któryczyhałnajego życie,atakżezrękiwszystkichkrólówKanaanu,którzy zebralisięprzeciwkoniemuijegosynom,abyichwygubić APanwybawiłichzichręki,takżezwrócilisięprzeciwko nimizabiliichKtobowiemkiedykolwiekwyciągnąłrękę przeciwkonimbezkarnie?

38Zaiste,pierwszyfaraon,ojciectwegoojca,wywyższył Józefa,synaJakuba,ponadwszystkichksiążątziemi egipskiej,gdywidziałjegomądrość,gdyżdziękijego mądrościwybawiłwszystkichmieszkańcówkrajuodgłodu 39PotemrozkazałJakubowiijegosynomudaćsiędo Egiptu,abydziękiichcnocieziemiaegipskaiziemia Goszenmogłyzostaćuwolnioneodgłodu

40Terazwięc,jeżeliwydajesiętodobrewtwoichoczach, zaprzestańwytracaniasynówizraelskich;ajeżeliniejest twojąwolą,abypozostaliwEgipcie,wypuśćichstąd,aby mogliudaćsiędoziemiKanaan,doziemi,wktórej przebywaliichprzodkowie.

41GdyfaraonusłyszałsłowaJetry,bardzosięnaniego rozgniewałizawstydzonyodszedłodkróla,udałsiędo Midianu,swojejkrainy,izabrałzesobąlaskęJózefa.

42IrzekłkróldoHiobaUzyty:Comówisz,Hiobie,ijaką radędajeszwsprawieHebrajczyków?

43IrzekłHiobdokróla:Otowszyscymieszkańcykrajusą wtwojejmocy,niechkróluczyni,couznazadobrewjego oczach.

44IrzekłkróldoBalaama:Comówisz,Balaamie? Powiedzsłowoswoje,abyśmymoglisłuchać

45IrzekłBalaamdokróla:Wszystko,cokrólpostanowił przeciwkoHebrajczykom,zostanieprzeznichwybawione, akrólniebędziemógłichprzemócżadnąradą

46Bojeślimyślisz,żeichpomniejszyszpłomienistym ogniem,nieprzemożeszich;zaistebowiemichBóg wybawiłAbrahama,ichojca,zUrChaldejskiego;ajeśli myślisz,żeichwytraciszmieczem,zaisteIzaak,ichojciec, zostałstamtądwybawiony,anajegomiejscepostawiono barana

47Ajeśliciężkąiżmudnąpracąbędzieszichuważałza gorszych,toiwtymnieodniesieszsukcesu,boichojciec JakubsłużyłLabanowiprzywszelkiegorodzajuciężkiej pracyidobrzemusiępowodziło.

48Terazwięc,królu,posłuchajmoichsłów,gdyżtakajest rada,którąciprzeciwnimudzielono,dziękiktórej zwyciężysznadnimiiodktórejniepowinieneśodstąpić.

49Jeślikróluznatozasłuszne,niechrozkażewrzucićdo wodywszystkieichdzieci,któresięoddniadzisiejszego narodzą,bowtensposóbniemożeszwymazaćichimienia.

Żadenznichbowiem,aniżadenzichojców,niezostałw tensposóbwystawionynapróbę

50IusłyszałkrólsłowaBalaama,arzecztaspodobałasię królowiiksiążętom,iuczyniłkrólwedługsłowaBalaama 51Królrozkazałwydaćrozporządzenieiogłosićprawow całejziemiegipskiej,mówiące:Każdedzieckopłcimęskiej urodzoneuHebrajczykówoddniadzisiejszegomabyć wrzuconedowody

52Wtedyfaraonzawołałwszystkieswojesługiirzekł: UdajciesięiposzukajciewziemiGoszen,gdzie przebywająsynowieizraelscy,idopilnujcie,abykażdysyn urodzonyuHebrajczykówzostałwrzuconydorzeki,a każdacórkazostałapozostawionaprzyżyciu

53GdyIzraeliciusłyszelirozkazfaraona,abywrzucić swoichsynówdorzeki,jedniodłączylisięodswoichżon, innizaśpozostaliprzynich

54Iodowegodnia,gdynadszedłczasporodudlatych kobietizraelskich,którepozostałyzeswoimimężami,szły onenapole,abytamrodzić,irodziłynapolu,izostawiały swojedziecinapolu,asamewracałydodomu

56AgdyBógzmiłowałsięnadnimiizapragnąłich rozmnożyćnapowierzchniziemi,nakazałswojejziemi, abyichprzyjęłaizachowaławniejdoczasu,gdydorosną; poczymziemiaotworzyłaswąpaszczęizwymiotowałaich, aoniwyroślizmiastajakzielenaziemiitrawaleśna;i powrócilikażdydoswojejrodzinyidodomuswegoojca,i pozostaliunich

57AniemowlętaIzraelitówbyłynaziemijaktrawapolna, dziękiłasceBożejwzględemnich

58AgdywszyscyEgipcjanieujrzelitęrzecz,wyszli, każdynaswojepole,zaprzęgającwołyipług,izaoralije, takjakorzesięziemięwporzesiewu

59Agdyorali,niemogliwyrządzićżadnejszkody niemowlętomIzraelitów,aludrozmnożyłsięirozmnożył bardzo

60Faraonrozkazałwięcswoimsługom,abycodziennie chodzilidoGoszeniszukaliniemowlątspośródsynów izraelskich

61Agdyszukaliiznaleźlijedno,siłązabralijeodłona matkiiwrzucilidorzeki,dziewczynkęzaśpozostawili przymatceTakpostępowaliEgipcjaniezIzraelitamiprzez całyczas

ROZDZIAŁ68

1WowymczasieduchBożyzstąpiłnaMiriam,córkę Amrama,siostręAaronaIwyszła,iprorokowaławdomu, mówiąc:Ototymrazemnarodzisięnamsynzojcamojego imatkimojej,którywybawiIzraelazrękiEgiptu.

2GdyAmramusłyszałsłowaswojejcórki,poszedłizabrał swojążonęzpowrotemdodomu,potymjakjąwypędziłw czasie,gdyfaraonrozkazałwrzucićdowodywszystkich potomkówpłcimęskiejzdomuJakuba

3AmramwziąłwięcJokebed,swojążonę,potrzechlatach odjejwygnania,iprzybyłdoniej,aonapoczęła.

4Apoupływiesiedmiumiesięcyodpoczęciaurodziła syna,acałydomnapełniłsięwielkimświatłem,jakgdyby światłemsłońcaiksiężycawchwiliichświecenia.

5Agdykobietaspostrzegła,żedzieckojestpiękneimiłe dlaoczu,ukrywałajeprzeztrzymiesiącewswympokoju 6WowymczasieEgipcjanieuknulispisek,abywytępić wszystkichHebrajczyków,którzytammieszkali

7EgipcjankizaśudałysiędoziemiGoszen,gdzie przebywaliIzraelici,iniosłynaramionachswojedzieci, niemowlęta,którejeszczeniemówiły

8Awowychdniach,gdyIzraelitkirodziły,każdakobieta ukrywałaswegosynaprzedEgipcjanami,abyEgipcjanie niedowiedzielisięoichporodzieiabyichniewytraciliz kraju

9AEgipcjankiprzyszłydoGoszen,aichniemedzieci byłynaichbarkachGdyEgipcjankaweszładodomu pewnejHebrajki,jejdzieckozaczęłopłakać

10Agdydziecko,którebyłowwewnętrznejizbie, zawołało,odpowiedziałomuWówczaskobietyegipskie poszłyiopowiedziałytowdomufaraona.

11Faraonposłałwięcswoichsług,abyzabralidziecii pozabijalijeTakpostępowaliEgipcjaniezkobietami hebrajskimiprzezcałyczas.

55APan,któryprzysiągłichprzodkom,żeichrozmnoży, posłałjednegozeswoichaniołówsłużebnych,którzysąw niebie,abyobmyłkażdedzieckowwodzie,namaściłjei owinął,iwłożyłmuwręcedwagładkiekamienie,z którychzjednegossałomleko,azdrugiegomiód,isprawił, żejegowłosyurosłydokolan,abymogłosięnimiokryć, abyjepocieszyłoiprzylgnęłodoniego,ponieważ współczułmu.

12Wtymczasie,okołotrzechmiesięcypotym,jak Jochebedukryłaswegosyna,sprawatarozeszłasiępo pałacufaraona

13Kobietazaśpospieszyła,abyzabraćswegosyna,zanim przybylisłudzy,iwzięładlaniegoarkęzsitowia,i powlekłajążywicąismołą,iwłożyładoniejdziecko,i umieściłająwsłojachnadbrzegiemrzeki

14Ajegosiostra,Miriam,stałazdaleka,abywiedzieć,co sięznimstanieicobędziezjejsłów

15WtymczasieBógzesłałnaziemięegipskąstraszny upał,którypaliłciałoludzkie,jaksłońcewjegookręgu,i bardzouciskałEgipcjan

16IposzliwszyscyEgipcjanie,abysięwykąpaćwrzece, gdyżżarpaliłichciała

17TakżeBatia,córkafaraona,poszła,abywykąpaćsięw rzece,gdyżbyłupał;ajejsłużąceprzechadzałysię brzegiemrzeki,podobniejakwszystkiekobietyegipskie 18ABatiapodniosłaoczykurzeceizobaczyłaarkęna wodzie.Posłaławięcsłużącą,abyjąprzyniosła.

19Iotworzyłają,izobaczyładziecko,aotodziecko płakałoUlitowałasięnadnimirzekła:Jesttojednoz dziecihebrajskich.

20Awszystkiekobietyegipskie,przechadzającesię brzegiemrzeki,chciałygokarmić,leczonniechciał,gdyż uczyniłtoPan,abyprzywrócićgodopiersijegomatki.

21AMiriam,jegosiostra,byławtymczasiewśród Egipcjaneknadrzekąiwidzącto,rzekładocórkifaraona: Czymampójśćizawołaćmamkęspośródkobiet hebrajskich,którabywykarmiłacitodziecko?

22Córkafaraonarzekładoniej:Idź!Poszławięc dziewczynaizawołałamatkędziecka.

23CórkafaraonarzekładoJokebed:Zabierztodzieckoi wykarmjedlamnie,ajadamcizapłatęzaciebie,dwa kawałkisrebradziennie.Ikobietazabraładzieckoi wykarmiłaje

24Agdyminęłodwalataidzieckopodrosło, przyprowadziłajedocórkifaraona;ibyłdlaniejjaksyn,i nazwałagoMojżesz,bojakmówiła:Wyciągnęłamgoz wody

25AAmram,ojciecjego,nazwałgoChabar,gdyż powiedział:Dlaniegoobcowałzjegożoną,którąsię odwrócił

26AJokebed,matkajego,nadałamuimięJekutiel, mówiąc:PokładałamwnimnadziejęuWszechmogącegoi Bógzwróciłmigo

27AMiriam,siostrajego,nazwałagoJered,gdyżzeszła zanimdorzeki,abydowiedziećsię,jakibędziejego koniec.

28AAaron,bratjego,dałmunaimięAbiZanuch,gdyż rzekł:Ojciecmójopuściłmojąmatkęiwróciłdoniejz jegopowodu

29Kehat,ojciecAmrama,nazwałgoAbigdor,gdyżprzez niegoBógnaprawiłwyłomwdomuJakuba,takżenie moglijużwrzucaćswoichsynówdowody

30AichpiastunkanazwałagoAbiSocho,mówiąc:Przez trzymiesiąceukrywałsięwswymnamiociezewzględuna synówChama.

31AcałyIzraelnadałmuimięSzemajasz,synNetaneela, gdyżmówili:ZajegodniusłyszałBógichwołaniei wybawiłichodciemiężców.

32MojżeszprzebywałwdomufaraonaibyłsynemBatii, córkifaraona,idorastałwśródsynówkrólewskich.

ROZDZIAŁ69

1WowychdniachumarłkrólEdomu,wosiemnastym rokuswegopanowania,izostałpochowanywswojej świątyni,którązbudowałsobiejakoswąkrólewską rezydencjęwkrajuEdom

2SynowieEzawaposłalidoPetor,któreleżynadrzeką,i sprowadzilistamtądmłodzieńcaopięknychoczachi urodziwymwyglądzie,któregoimiębyłoSaul,iustanowili gonadsobąkrólemwmiejscuSamli.

3IkrólowałSaulnadwszystkimisynamiEzawawkraju Edomprzezczterdzieścilat

4Agdyfaraon,królegipski,zobaczył,żeradaBalaama, jakądałIzraelitomwsprawieichpotomstwa,niespełniła się,leczżemimotobylipłodni,rozmnażalisięi rozmnażaliwcałejziemiegipskiej,

5Wtedyfaraonwydałrozkaz,abywcałymEgipcie ogłoszonodlaIzraelitównastępującepolecenie:Niktnie możeumniejszyćniczegozeswegocodziennegotrudu.

6Auczłowieka,uktóregoznajdziesięniedobórwjego codziennejpracy,czytoprzyzaprawie,czyprzycegłach, najegomiejscezostanieprzyjętyjegonajmłodszysyn.

7ApracaEgiptuwzmogłasięwśródsynówIzraelaw owychdniach,ioto,jeślikomuśbrakowałojednejcegłydo codziennejpracy,Egipcjaniesiłązabieralijego najmłodszegosynaodmatkiiwstawialigodobudynkuw miejscecegły,którejbrakowałojegoojciec

8Itakpostępowalimężowieegipscyzewszystkimi Izraelitamikażdegodnia,przezcałyczas

9LeczpokolenieLewiegoodpoczątkunie współpracowałozeswymibraćmiIzraelitami.Synowie Lewiegobowiemwiedzieliochytrości,jakąEgipcjanie stosowaliwobecIzraelitów

ROZDZIAŁ70

1AwtrzecimrokuponarodzeniuMojżeszafaraon zasiadałdouczty,akrólowaAlparanitsiedziałapojego prawejstronie,aBatiapojegolewicy,achłopiecMojżesz leżałnajejpiersi,atakżeBalaam,synBeora,zdwoma swoimisynamiiwszyscyksiążętakrólestwasiedzieliza stołemprzedkrólem

2Wtedychłopiecwyciągnąłrękęnagłowękróla,zdjął koronęzgłowykrólaiwłożyłjąsobienagłowę

3Agdykróliksiążętazobaczylidzieło,którewykonał chłopiec,przestraszylisię,ajedenmążwyraziłzdziwienie swemusąsiadowi

4Irzekłkróldoksiążąt,którzybyliprzednimprzystole: Comówicieicomówicie,książęta,wtejsprawieijaki wyroknależywydaćnachłopcazpowodutegoczynu?

5WtedyBalaam,synBeora,magik,odpowiedziałkrólowi iksiążętom,mówiąc:Przypomnijsobieteraz,mójpaniei królu,sen,którycisięśniłprzedwielomadniamiiktóryci twójsługawytłumaczył.

6Azatemtenchłopiecjestjednymzsynówhebrajskich,w którymjestduchBożyNiechwięcmójpan,król,niesądzi, żetenchłopiecuczyniłtonieświadomie.

7Bojestonchłopcemhebrajskim,amądrośćirozsądeksą znim,chociażjestjeszczedzieckiem,imądrzetouczynił, wybierającdlasiebiekrólestwoEgiptu

8TakibowiemjestzwyczajwszystkichHebrajczyków,że zwodząkrólówiichdostojników,iżepodstępnie wykonująwszystkieterzeczy,abyztrwożyćkrólówziemii ichludzi

9Zpewnościąwiesz,żeAbraham,ichojciec,takpostąpił, żeoszukałwojskoNimroda,królaBabilonu,iAbimeleka, królaGeraru,iżewziąłwposiadanieziemięsynówChetai wszystkiekrólestwaKanaanu

10IzstąpiłdoEgiptuipowiedziałoSarze,swojejżonie: Onajestmojąsiostrą,abyzwieśćEgiptijegokróla.

11TaksamouczyniłtakżejegosynIzaak,gdyprzybyłdo Geraruitamzamieszkał,ajegosiłaprzeważyłanad wojskiemAbimeleka,królafilistyńskiego.

12Myślałteżotym,żezgorszykrólestwoFilistynów, mówiąc,żeRebeka,jegożona,jestjegosiostrą

13Jakubtakżezdradzieckopostąpiłzeswymbratem, odbierającmupierworództwoibłogosławieństwo

14PotemudałsiędoPaddan-Aram,dodomuLabana, brataswejmatki,ipodstępemodebrałmujegocórkę, bydłoiwszystko,codoniegonależało,poczymuciekłi powróciłdoziemiKanaan,doswegoojca

15SynowiejegosprzedaliswegobrataJózefa,któryudał siędoEgiptu,stałsięniewolnikiemizostałosadzonyw więzieniunadwanaścielat

16Ażdoczasu,gdyfaraonowizaczęłysięśnićsny,i wyprowadziłgozwięzienia,iwywyższyłgoponad wszystkichksiążątegipskichzato,żemutłumaczyłsny

17AgdyBógsprowadziłgłódnacałąziemię,posłałpo swegoojca,wszystkichswoichbraciicałąrodzinęswego ojcaiżywiłichbezzapłatyiwynagrodzenia,aEgipcjan wykupiłzaniewolników.

18Terazwięc,mójpanie,królu,ototenchłopiecpowstał naichmiejscewEgipcie,abypostępowaćwedługich uczynkówidrażnićsięzkażdymkrólem,księciemisędzią.

19Jeślikróluznatozasłuszne,przelejmyjegokrewna ziemię,abyniedorósłinieodebrałciwładzy,anadzieja Egiptunieległawgruzachpojegopanowaniu.

20WtedyBalaamrzekłdokróla:Zwołajmywszystkich sędziówEgiptuijegomędrcówipowiedzmyim,czy należyskazaćtegochłopcanaśmierć,jakmówiłeś,a wtedygozabijemy

21Wtedyfaraonposłałizwołałwszystkichmędrców egipskich,aoniprzyszliprzedkróla.Wtedyprzyszedł pośródnichaniołPański,którybyłjakjedenzmędrców egipskich.

22Królrzekłdomędrców:Słyszeliściezapewne,co uczyniłtenhebrajskichłopiec,któryjestwdomu,iżetak rozpatrzyłsprawęBalaam

23Teraziwyosądźcieizobaczcie,nacozasłużychłopiec zaczyn,któregosiędopuścił

24Aanioł,którywyglądałjakjedenzmędrcówfaraona, odpowiedziałirzekłwobecnościwszystkichmędrców egipskichorazkrólaiksiążąt:

25Jeślikróluznatozasłuszne,niechpoślepoludzi, którzyprzyniosąprzednimkamieńonyksowyirozżarzony węgielipołożąjeprzeddzieckiemAjeślidziecko wyciągnierękęiweźmiekamieńonyksowy,wtedy

poznamy,żemłodzieniecmądrzeuczyniłwszystko,co uczynił,imusimygozabić.

26Ajeśliwyciągnierękęnawęgiel,wtedypoznamy,że nieuczyniłtegoświadomie,ibędzieżył.

27Arzecztawydałasiędobrawoczachkrólaiksiążąt. UczyniłwięckrólwedługsłowaaniołaPańskiego

28Królrozkazałprzynieśćkamieńonyksowyiwęgieli położyćprzedMojżeszem.

29Ipostawilichłopcaprzedsobą,achłopiecpróbował wyciągnąćrękępokamieńonyksowy,aleaniołPański wziąłjegorękęipołożyłjąnawęglu,awęgielzgasłwjego ręceWtedypodniósłjąiwłożyłjąsobiedoust,i poparzyłamuczęśćwargiczęśćjęzyka,takżeustaijęzyk stałysięciężkie

30Agdykróliksiążętatozobaczyli,zrozumieli,że Mojżeszniepostąpiłmądrze,zdejmująckoronęzgłowy króla

31KróliksiążętazaniechalizabiciadzieckaMojżesz pozostałwdomufaraona,aPanbyłznim.

32Agdychłopiecprzebywałwdomukrólewskim, ubieranogowpurpuręidorastałwśródsynówkrólewskich

33AgdyMojżeszdorastałwdomukrólewskim,Batia, córkafaraona,uważałagozaswegosynaicałydom faraonaokazywałmuszacunek,awszyscymężowie egipscybalisięgo.

34IcodzienniewyruszałiprzybywałdoziemiGoszen, gdziemieszkalijegobracia,synowieIzraelaWidziałich teżMojżeszcodziennieciężkopracującychicierpiących.

35IzapytałichMojżesz,mówiąc:Czemunakładanajest nawastakapraca,dzieńpodniu?

36Iopowiedzielimuwszystko,coichspotkało,i wszystkiezarządzenia,jakiefaraonnanichnałożył,zanim sięurodził

37Iopowiedzielimuwszystkierady,jakieprzeciwnim uknułBalaam,synBeora,icoteżprzeciwniemuuknuł, abygozabić,gdyzdjąłkoronękrólewskązjegogłowy

38GdyMojżeszusłyszałtesłowa,zapłonąłgniewemna Balaamaiszukałsposobności,abygozabićIczyhałna niegodzieńpodniu

39BalaamzaśzląkłsięMojżeszaipowstał,iwyszedłz Egiptu,iuciekli,iuratowaliswedusze,iudalisiędokraju Kusz,doKikianusa,królaKusz

40Mojżeszprzebywałwpałacukrólewskim,wychodząci wchodząc,aPansprawił,żeznalazłłaskęwoczachfaraona iwoczachwszystkichsługjego,iwoczachcałegoludu egipskiego,ibardzomiłowaliMojżesza.

41Inadszedłdzień,wktórymMojżeszudałsiędoGoszen, abyzobaczyćswoichbraci,izobaczyłsynówizraelskich obciążonychtrudamiiciężkąpracą,iMojżeszzasmuciłsię zichpowodu

42PotemMojżeszwróciłdoEgiptuiprzyszedłdodomu faraona,istawiłsięprzedkrólem,ioddałMojżeszpokłon królowi

43IrzekłMojżeszdofaraona:Proszęcię,paniemój, przyszedłem,abyprosićcięodrobnąrzecz,nieodwracaj sięodemniezpustymsercemIrzekłdoniegofaraon: Mów!

44IrzekłMojżeszdofaraona:Niechsługomtwoim, synomizraelskim,którzysąwGoszen,danybędziejeden dzieńodpoczynkuodpracyswojej.

45IodpowiedziałkrólMojżeszowi,mówiąc:Oto podniosłemtwojeobliczewtejsprawie,abyspełnićtwoją prośbę

46IrozkazałfaraonogłosićwcałymEgipcieiGoszen następującepolecenie:

47Wam,wszyscysynowieIzraela-rzekłkról-przezsześć dnibędzieciewykonywaćswojąpracęitrud,lecz siódmegodniaodpoczniecieiniebędzieciewykonywać żadnejpracyTakbędziecieczynićprzezwszystkiedni,jak rozkazalikróliMojżesz,synBatii

48Mojżeszuradowałsięztegorozkazu,którymudałkról, iwszyscyIzraeliciuczynilitak,jakimrozkazałMojżesz

49RzecztabowiemwyszłaodPanawzględemsynów izraelskich,gdyżPanzacząłwspominaćosynach izraelskich,abyichwybawićprzezwzglądnaichojców

50APanbyłzMojżeszem,asławaonimrozeszłasiępo całymEgipcie

51Mojżeszzaśstałsięwielkiwoczachwszystkich Egipcjaniwoczachwszystkichsynówizraelskich,gdyż zabiegałodobroluduswego,Izraela,igłosiłkrólowi słowapokojuonim

ROZDZIAŁ71

1GdyMojżeszmiałosiemnaścielat,zapragnąłzobaczyć swegoojcaimatkęiudałsiędonichdoGoszenAgdy MojżeszprzybliżyłsiędoGoszen,przyszedłnamiejsce, gdzieIzraeliciwykonywalipracę,iprzyjrzałsięich ciężaromUjrzałteżEgipcjaninabijącegojednegozjego hebrajskichbraci

2AgdybitymążzobaczyłMojżesza,pobiegłdoniegopo pomoc,gdyżMojżeszcieszyłsięwielkąpowagąwdomu faraonaIrzekłdoniego:Paniemój,posłuchajmnie!

Egipcjanintenprzyszedłdomojegodomuwnocy,związał mnie,przyszedłdomojejżonynamojejobecnościiteraz chcepozbawićmnieżycia

3AgdyMojżeszusłyszałtęniegodziwość,zapłonął gniewemnaEgipcjaninairozejrzałsiętuitam,awidząc, żeniematamnikogo,zabiłEgipcjaninaiukryłgow piasku,iwybawiłHebrajczykazrękitego,którygo uderzył

4IposzedłHebrajczykdodomuswego,aMojżeszwrócił dodomuswego,iwyszedłszy,przybyłzpowrotemdo domukrólewskiego

5Agdyczłowiektenwróciłdodomu,postanowiłoddalić swojążonę,albowiemnieprzystoiłożadnemumężczyźnie wdomuJakuba,abyzbliżałsiędoswejżony,którazostała splugawiona.

6KobietaposzłaiopowiedziałatoswoimbraciomBracia tejkobietystaralisięgozabić,leczonuciekłdoswego domuiuniknąłśmierci

7AdrugiegodniaMojżeszwyszedłdoswoichbracii zobaczył,aotodwajmężowiekłócilisięIrzekłdo bezbożnego:Czemubijeszswegobliźniego?

8AOnmuodpowiedziałirzekł:Któżcięustanowił przełożonymisędziąnadnami?Czymyślisz,żemnie zabijesz,takjakzabiłeśEgipcjanina?Mojżeszsięzląkłi rzekł:Czyżbysprawawyszłanajaw?

9AfaraonusłyszałotejsprawieirozkazałzabićMojżesza WtedyBógposłałswegoanioła,któryukazałsięfaraonowi wpostacidowódcystrażyprzybocznej

10WtedyaniołPańskiwyjąłmieczzrękidowódcystraży przybocznejiodciąłmugłowę,gdyżpostaćdowódcy strażyprzybocznejzmieniłasięwpostaćMojżesza

11IująłAniołPańskiprawąrękęMojżeszaiwyprowadził gozEgiptu,iumieściłgopozagranicamiEgiptuw odległościczterdziestudnidrogi

12AAaron,bratjego,samjedenpozostałwziemi egipskiejiprorokowałsynomizraelskimtymisłowami: 13TakmówiPan,Bógwaszychprzodków:Niechkażdy człowiekpozbędziesięobrzydliwościswoichoczuinie kalajciesiębałwanamiegipskimi

14WówczassynowieIzraelazbuntowalisięiniechcieli słuchaćAarona.

15IpostanowiłPanichwytracić,gdybyniewspomniałna przymierze,którezawarłzAbrahamem,Izaakiemi Jakubem.

16Wowychdniachrękafaraonabyłasurowawobec synówizraelskich,gnębiącichiuciskając,ażdoczasu,gdy Bógposłałswojesłowoizwróciłnanichuwagę.

ROZDZIAŁ72

1Wowymczasiewybuchławielkawojnamiędzysynami KuszaasynamiWschoduiAramejczykami,izbuntowali sięoniprzeciwkokrólowiKusza,wktóregorękubyli.

2WyruszyłwięcKikianus,królKusz,zwszystkimi synamiKusz,ludemlicznymjakpiasek,iwyruszył,aby walczyćzAramejczykamiizsynamiWschodu,abyich podbić

3AgdyKikianuswyszedł,pozostawiłBalaama,maga,i jegodwóchsynów,abystrzeglimiastainajniższego pokrojuludukraju

4WyruszyłwięcKikianusdoAramuisynówWschodu, walczyłznimiipobiłich,awszyscyonipadliranniprzed Kikianusemijegoludem

5Iwziąłwieluznichdoniewoli,ipodporządkowałich sobie,jaknapoczątku,irozłożyłsięobozemnaichziemi, abypobraćodnichdaninę,jaktobyłozwyczajem

6AgdykrólKuszzostawiłBalaama,synaBeora,aby strzegłmiastaibiednychwmieście,powstałinaradziłsię zludemkraju,abyzbuntowaćsięprzeciwkokrólowi Kikianowiiniepozwolićmuwejśćdomiasta,gdybędzie wracałdodomu.

7Iposłuchałgoludkraju,izłożylimuprzysięgę,i ustanowiligokrólemnadsobą,adwóchjegosynów wodzamiwojska.

8Powstaliwięcipodnieślimurymiastanadwóchrogach,i zbudowalibardzomocnąbudowlę.

9Anatrzecimnarożnikuwykopalirowybezżadnejliczby międzymiastemarzeką,któraotaczałacałąziemięKusz,i sprawili,żewodyrzekiwytrysnęłystamtąd

10Naczwartymroguzgromadzilimnóstwowężyza pomocąswoichzaklęćiczarów,umocnilimiastoi mieszkaliwnim,aniktprzedniminiewychodziłaninie wchodził

11KikianuswalczyłzAramejczykamiizmieszkańcami Wschodu,ipodporządkowałichsobiejakpoprzednio. Zapłacilimuwięcstałądaninę,poczymwróciłdoswego kraju

12AgdyKikianus,królKusz,zbliżyłsiędoswegomiasta, aznimwszyscydowódcywojskowi,podnieślioczyi

ujrzeli,żemurymiastabyłyzbudowaneibardzo podwyższone.Takwięcludziecizdumielisiętym.

13Imówilijedendodrugiego:Widzieli,żeopóźniliśmy sięwwalceibardzosięnasbali,dlategouczynilito, podnieślimurymiejskieiumocnilije,abykrólowie Kanaanuniemogliwyruszyćnawojnęznimi

14Króliwojskozbliżylisiędobrammiastaispojrzeli,a otowszystkiebramymiastabyłyzamknięte.Zawołaliwięc dostrażników:Otwórzcienam,abyśmymogliwejśćdo miasta

15Leczstrażnicyniechcieliimotworzyćbramyzrozkazu Balaama,maga,ichkróla,iniepozwoliliimwejśćdo miasta.

16Wytoczyliimwięcbitwęnaprzeciwkobramymiastai tegodniapoległostutrzydziestuludzizwojskawKikianus 17Anastępnegodniawalczylidalejiwalczylinad brzegiemrzekiPróbowaliprzejść,aleimsięnieudało, więcniektórzyznichutonęliwdołachizginęli

18Królwięcrozkazałimściąćdrzewaizrobićtratwy,na którychmoglibydonichdotrzećItakuczynili

19Agdyprzybylinamiejscerowów,wodazawirowałajak młynyiutonęłodwustumężównadziesięciutratwach.

20Atrzeciegodniaprzyszliwalczyćwstronę,gdziebyły węże,leczniemoglisiętamzbliżyć,gdyżwężezabiłyich stusiedemdziesięciuludzi.PrzestaliwięcwalczyćzKuszi oblegaliKuszprzezdziewięćlat,niktniewyszedłaninie wszedł

21WtymczasietrwaławojnaioblężenieKusz.Mojżesz uciekłzEgiptuprzedfaraonem,któryzamierzałgozabić zato,żezabiłEgipcjanina

22OsiemnaścielatmiałMojżesz,gdyuciekłzEgiptu przedfaraonemUciekłischroniłsięwobozieKikianusa, którywtymczasieoblegałKusz

23MojżeszprzebywałdziewięćlatwobozieKikiana, królaKusz,przezcałyczas,gdyoblegaliKusz,aMojżesz wychodziłiwracałznimi

24Akróliksiążętaorazwszyscywojownicykochali Mojżesza,bobyłwielkiidostojny,postawąswą przypominałdostojnegolwa,obliczejegobyłojaksłońce, asiłajegobyłajaksiłalwa.Byłondoradcąkróla.

25ApoupływiedziewięciulatKikianzapadłna śmiertelnąchorobęichorobagoprzemogła,takżezmarł siódmegodnia.

26Słudzyjegozabalsamowaligo,zanieśliipochowali naprzeciwkobramymiejskiej,napółnocodziemiegipskiej 27Izbudowalinadnimpiękną,mocnąiwysokąbudowlę, anadoleumieściliwielkiekamienie

28Apisarzekrólewscywyrylinatychkamieniachcałą potęgęswegokrólaKikianusaiwszystkiebitwy,które stoczył;otosąonetamzapisanedodziś

29PośmierciKikianusa,królaKusz,wojnabardzo przygnębiałajegoludziiwojska.

30Mówiliwięcjedendodrugiego:Dajcienamradę,co mamyczynićteraz,bodziewięćlatprzebywaliśmyna pustynizdalaodnaszychdomów

31Jeślipowiemy,żebędziemywalczyćzmiastem,wieluz naspolegnierannychlubzabitych,ajeślipozostaniemy tutajwoblężeniu,myrównieżzginiemy

32Gdybowiemwszyscykrólowiearamejscyiwszyscy królowieWschoduusłyszą,żenaszkrólnieżyje,nagle

napadnąnanaswsposóbwrogiibędąznamiwalczyć,a niepozostawiąponasżadnegoostatku.

33Terazwięcchodźmyiustanowijmynadsobąkróla,a samipozostańmywoblężeniu,dopókimiastoniezostanie namwydane.

34Ichcieliwtymdniuwybraćczłowiekanakrólaspośród wojskaKikiana,lecznieznaleźlinikogopodobnegodo Mojżesza,ktobynadnimipanował.

35Ipospieszniezdjęlizsiebieszaty,każdyznichrzuciłje naziemię,ułożyliwielkistosipołożylinanimMojżesza 36Ipowstali,itrąbiliwtrąby,iwołaliprzednim,mówiąc: Niechżyjekról,niechżyjekról!

37Acałyludiwszyscymożnizłożylimuprzysięgę,że dadząmuzażonękrólowąAdoniasz,Kuszytkę,żonę Kikiana,itegodniaustanowiliMojżeszakrólemnadsobą 38WtymdniuwszyscymieszkańcyKuszogłosili rozporządzenietejtreści:Każdyczłowiekmadać Mojżeszowicośztego,cojestwjegoposiadaniu

39Rozłożyliwięcnastosiepłachtęikażdywrzuciłdoniej cośzeswojegomajątku:jedenzłotykolczyk,adrugi monetę

40Takżekamienieonyksowe,wonnążywicę,perłyi marmurrzucalisynowieKuszaMojżeszowinastos,a takżesrebroizłotowwielkiejobfitości

41Mojżeszwziąłwięccałesrebroizłoto,wszystkie naczynia,wonnążywicęikamienieonyksowe,któredali muwszyscysynowieKusza,iumieściłjewswoich skarbcach.

42AMojżeszkrólowałwowymdniunadsynamiKuszaw miejscuKikiana,królaKusza

ROZDZIAŁ73

1Wpięćdziesiątympiątymrokupanowaniafaraona,króla egipskiego,tojestwstopięćdziesiątymsiódmymrokuod przybyciaIzraelitówdoEgiptu,MojżeszpanowałwKusz 2Mojżeszmiałdwadzieściasiedemlat,gdyobjąłwładzę nadKuszem,apanowałczterdzieścilat

3APanobdarzyłMojżeszałaskąiwzględamiwoczach wszystkichsynówKusza,asynowieKuszabardzogo miłowaliMojżeszzyskałłaskęuPanaiuludzi

4Asiódmegodniajegopanowaniazebralisięwszyscy synowieKuszaiprzyszliprzedMojżesza,ioddalimu pokłondoziemi

5Iwszyscysynowiemówilirazemprzedkrólem:Dajnam radę,abyśmymoglizobaczyć,conależyuczynićztym miastem

6Jużbowiemoddziewięciulatoblegamymiasto,anie widzieliśmynaszychdzieciinaszychżon

7Wtedykrólodpowiedziałim,mówiąc:Jeślibędziecie słuchaćgłosumojegowewszystkim,cowamrozkażę,to Panwydamiastownaszeręceizdobędziemyje.

8Gdyżjeślibędziemywalczyćznimitak,jakw poprzedniejbitwie,którąstoczyliśmyznimiprzed śmierciąKikianusa,wieluznaspadnierannych,jak poprzednio

9Aterazotoradadlawaswtejsprawie:jeśliposłuchacie głosumojego,miastozostaniewydanewnaszeręce

10Wtedywszystkiewojskaodpowiedziałykrólowi, mówiąc:Wszystko,corozkażenaszpan,uczynimy.

11IrzekłdonichMojżesz:Przejdźcieigłościewcałym oboziecałemuludowi,mówiąc:

12Takrzekłkról:Idźciedolasuiprzynieściezsobąmłode bociany,każdyniechweźmiepojednymmłodymnarękę.

13Ajeśliktośprzekroczyrozkazkrólewskiinie przyprowadziswegodziecka,poniesieśmierć,akról zabierzewszystko,codoniegonależy

14Agdyjeprzyprowadzisz,zostanąpodtwojąopieką. Będzieszjewychowywał,ażpodrosną,inauczyszje,jak siębiega,jakmłodejastrzębie

15WszyscysynowieKuszausłyszelisłowaMojżeszai powstali,iogłosiliwobozieto,conastępuje:

16Wyzaś,wszyscysynowieKusza,rozkazkrólewskijest taki,abyścieposzliwszyscyrazemdolasuitamzłapali młodebociany,każdyswojemłodedoręki,iodnieślijedo domu.

17Ajeśliktośprzekroczyrozkazkrólewski,poniesie śmierć,akrólzabierzemuwszystko,codoniegonależy 18Itakuczyniliwszyscyludzie,iposzlidolasu,iwspięli sięnajodły,ikażdyznichschwytałmłodebociany,i wyprowadzilijenapustynię,ihodowalinarozkazkróla,i nauczylijeskakać,podobniejakmłodejastrzębie.

19Agdymłodebocianyzostałyodchowane,królrozkazał, abygłodzonojeprzeztrzydniIwszyscyludzietak uczynili.

20Atrzeciegodniakrólrzekłdonich:Wzmocnijciesięi stańciesiędzielnymimężamiKażdyniechwłożynasiebie zbroję,przypaszemiecz,wsiądziekażdynaswojegokonia ikażdyniechweźmiedorękimłodegobociana

21Powstaniemyibędziemywalczyćprzeciwmiastuw miejscu,gdziesąwęże.Icałyluduczyniłtak,jakrozkazał król

22IkażdywziąłswegobocianadorękiiodszedłAgdy przybylinamiejscewęży,rzekłdonichkról:Niechkażdy wypuściswegobociananawęże

23Ikażdynarozkazkrólawysłałswojegomłodego bociana,amłodebocianyrzuciłysięnawęże,którepożarły jewszystkieiwygubiłyjeztamtegomiejsca

24Agdykróliludzobaczyli,żewszystkiewężenatym miejscuzostaływyniszczone,całyludpodniósłwielki okrzykbojowy

25Iprzystąpilidowalkiprzeciwkomiastu,zdobylijei opanowali,apotemweszlidomiasta.

26Awowymdniuzginęłotysiącstumężówspośród mieszkańcówmiasta,wszyscy,którzymieszkaliwmieście, leczzluduoblegającegoniezginąłanijeden.

27WszyscywięcsynowieKuszarozeszlisię,każdydo swegodomu,doswejżony,doswychdzieciido wszystkich,którzydoniegonależeli

28AgdymagBalaamzobaczył,żemiastozostałozdobyte, otworzyłbramęion,dwajjegosynowieiośmiubracia uciekliiwrócilidoEgiptudofaraona,królaegipskiego.

29Tosączarownicyimagowie,októrychmowaw księdzePrawa,którzysprzeciwilisięMojżeszowi,gdyPan sprowadziłplaginaEgipt

30Mojżeszwięcdziękiswejmądrościzdobyłmiasto,a synowieKuszaosadziligonatroniewmiejsceKikiana, królaKusza

31Iwłożylimunagłowękoronękrólewską,azażonędali muAdoniasz,królowąKuszytów,żonęKikiana.

32MojżeszzaśbałsięPana,Bogaojcówswoich,inie zbliżyłsiędoniejaniniezwróciłkuniejoczu.

33Mojżeszbowiemprzypomniałsobie,jakAbraham zaprzysiągłswegosługęEliezera,mówiącmu:Nie weźmieszsobiekobietyspośródcórekKanaanudlamego synaIzaaka

34TakżeIzaakuczynił,gdyJakubuciekłprzedswym bratem,gdytenwydałmurozkaz:Niebierzsobieżony spośródcórekKanaanuiniesprzymierzajsięzżadnymz synówChama

35Panbowiem,Bógnasz,dałChama,synaNoego,jego synówicałejegopotomstwojakoniewolnikówsynom SemaisynomJafeta,atakżeichpotomstwuponich,jako niewolnikównawieki

36DlategoMojżeszniezwróciłswegosercaanioczuku żonieKikianusaprzezwszystkiedni,gdypanowałnad Kuszem

37MojżeszbałsięPana,Bogaswego,przezcałeswoje życieichodziłMojżeszprzedPanemwprawdzie,zcałego swojegosercaizcałejswojejduszyNiezboczyłzdrogi prawejprzezwszystkiedniswojegożyciainiezboczyłz drogianiwprawo,aniwlewo,poktórejkroczyliAbraham, IzaakiJakub

38MojżeszumacniałsięwkrólestwiesynówKuszai przewodziłsynomKuszawedługzwykłejdlaniego mądrości,aMojżeszowipowodziłosięwjegokrólestwie 39WtymczasieAramimieszkańcyWschoduusłyszeli,że umarłKikian,królKusz.WtedyAramimieszkańcy WschoduzbuntowalisięprzeciwkoKuszowi

40MojżeszzebrałwszystkichsynówKusza,ludbardzo potężny,okołotrzydziestutysięcyludzi,iwyruszył,aby walczyćzAramejczykamiizsynamiWschodu

41NajpierwudalisiędosynówWschodu,agdysynowie Wschoduusłyszeliichwieść,wyszliimnaprzeciwi stoczyliznimibitwę

42Awojnastałasięciężkadlasynówwschodu,więcPan wydałwszystkichsynówwschoduwręceMojżesza,a okołotrzystumężówpadłozabitych

43AwszyscysynowieWschoduodwrócilisięicofnęli,a MojżeszisynowieKuszaposzlizanimi,zniewoliliichi nałożylinanichpodatek,wedługichzwyczaju

44Mojżeszicałylud,którymutowarzyszył,wyruszyli stamtąddoziemiAramu,abywalczyć.

45Aramejczycytakżewyszliimnaprzeciwiwalczyliz nimi,leczPanwydałichwręceMojżesza,awielumężów aramejskichpadłorannych.

46AramejczycytakżezostalipokonaniprzezMojżeszai ludKusz,ionirównieżzapłaciliswójzwyczajowypodatek.

47MojżeszzaśpodporządkowałAramejczykówilud WschodusynomKusza,aMojżeszicałylud,którybyłz nim,wrócilidoziemiKusz

48MojżeszumacniałsięwkrólestwiesynówKusza,aPan byłznim,iwszyscysynowieKuszabalisięgo

ROZDZIAŁ74

1PoupływielatumarłSaul,królEdomu,akrólowałpo nimBaal-Chanan,synAchbora

2WszesnastymrokupanowaniaMojżeszanadKuszem, Baal-Chanan,synAchbora,królowałwkrajuEdomunad wszystkimisynamiEdomuprzeztrzydzieściosiemlat

3ZajegoczasówMoabzbuntowałsięprzeciwkopotędze Edomu,gdyżbyłpodwładząEdomuodczasówHadada, synaBedada,którypokonałichiMidianitów,i podporządkowałMoabEdomowi.

4AgdyBaal-Chanan,synAchbora,panowałnadEdomem, wszyscysynowieMoabuodstąpiliodEdomu

5WowychdniachumarłAngeas,królAfryki,aponim panowałAzdrubal,jegosyn.

6WowychdniachumarłJaneas,królKittim,ipochowano gowjegoświątyni,którązbudowałsobienarówninie Kanopiajakorezydencję,aponimpanowałLatynus

7WdwudziestymdrugimrokupanowaniaMojżeszanad synamiKuszaLatynpanowałnadsynamiKittimprzez czterdzieścipięćlat

8Zbudowałteżdlasiebiewielkąipotężnąwieżę,awniej umieściłwspaniałąświątynięjakoswojąrezydencję,aby sprawowaćwładzę,jaktobyłowzwyczaju

9Wtrzecimrokuswegopanowaniarozkazałogłosićto wszystkimswoimdzielnymludziom,którzyzbudowalidla niegowieleokrętów

10Latynzebrałwszystkieswojesiły,przybylinaokrętach ipopłynęli,abywalczyćzAzdrubalem,synemAngeasa, królemAfrykiPrzybylidoAfrykiistoczylibitwęz Azdrubalemijegowojskiem

11ALatynusprzeważyłnadAzdrubalemiodebrałmu akwedukt,któryjegoojciecprzywiózłodsynówKittima, gdypojąłzażonęJaniah,córkęUziegoLatynuszburzył mostakweduktuizadałdotkliwycioscałemuwojsku Azdrubala

12PozostalidzielnimężowieAzdrubalaumocnilisię,a sercaichprzepełniłazazdrość.Ikusilisięśmiercią,iznów stoczylibitwęzLatynem,królemKittim

13BitwabyłaciężkadlawszystkichmężówAfryki,a wszyscyonizostaliranniwwalcezLatynusemijego ludźmiWbitwietejzginąłtakżekrólAzdrubal

14AkrólAzdrubalmiałbardzopięknącórkę,którejna imiębyłoUszpezena,awszyscymężczyźniwAfryce haftowalijejpodobiznęnaswoichszatach,zewzględuna jejwielkąurodęipowabnywygląd

15AmężowieLatynówujrzeliUszpezenę,córkę Azdrubala,ichwalilijąprzedLatynem,swymkrólem 16Latynusrozkazałprzyprowadzićjądosiebieiwziął Uszpezenęzażonę,asamudałsięwdrogępowrotnądo Kittim

17AstałosiętopośmierciAzdrubala,synaAngeasa,gdy Latynpowróciłdoswegokrajupobitwie,żewszyscy mieszkańcyAfrykipowstaliiwzięliAnibala,syna Angeasa,młodszegobrataAzdrubala,iustanowiligo królemzamiastjegobratanadcałąziemiąAfryki

18Agdyobjąłpanowanie,postanowiłwyruszyćdoKittim, abywalczyćzdziećmiKittim,abypomścićsprawę Azdrubala,swegobrata,isprawęmieszkańcówAfryki,i takuczynił

19Izbudowałwieleokrętów,iprzybyłnanichzcałym swoimwojskiem,iudałsiędoKittim

20AnibalwalczyłwięczchłopcamizKittim,achłopcyz KittimzostaliranniprzedAnibalemijegowojskiem. Anibalpomściłsprawęswegobrata

21AnibalzaśwalczyłosiemnaścielatzsynamiKittim AnibalmieszkałwkrajuKittimiprzezdługiczastam obozował

22AnibalzadałwielkąklęskęKittimczykom,zabijającich możnychiksiążąt,aspośródresztyluduzabiłokoło osiemdziesięciutysięcyludzi

23ApoupływiedniilatAnibalpowróciłdoswejkrainyw Afryceipanowałbezpieczniewmiejscuswegobrata Azdrubala

ROZDZIAŁ75

1Wowymczasie,wstoosiemdziesiątymrokuod przybyciaIzraelitówdoEgiptu,wyszłozEgiptu trzydzieścitysięcydzielnychmężówpieszychzsynów Izraela,którzybyliwszyscyzpokoleniaJózefa,zsynów Efraima,synaJózefa

2Mówilibowiem,żenadszedłczas,któryPanwyznaczył Izraelitomzadawnychczasów,októrymmówił Abrahamowi

3Amężowiecisięprzepasali,każdyprzytroczyłswój mieczdobokuikażdynałożyłnasiebiezbroję,izaufali swojejsile,irazemwyszlizEgiptuzpotężnąręką

4Leczniewzięlizesobążadnegoprowiantunadrogę, tylkosrebroizłoto,anawetchlebanatendzieńniemieli przysobie,gdyżmyśleli,żeotrzymająodFilistynów prowiantjakozapłatę,ajeślinie,toodbiorągosiłą

5Aludziecibylibardzodzielniisilni;jedenmógłścigać tysiąc,adwóchrozgromićdziesięćtysięcyZaufawszy więcswojejsile,poszlirazem,takjakbyli

6IudalisięwstronękrainyGat,agdyzstąpili,znaleźli pasterzyzGat,którzypaślibydłomieszkańcówGat

7Irzeklidopasterzy:Dajcienamtrochęowieczazapłatę, abyśmymoglijeść,bojesteśmygłodni,bodziśnie jedliśmychleba

8Apasterzerzekli:Czytosąnaszeowceczynaszebydło, żebyśmymielijewamdać,nawetzazapłatę?Wtedy synowieEfraimaprzystąpili,abyjesiłąporwać

9PasterzezGatzaczęlinanichkrzyczeć,żekrzykich usłyszanozdaleka.Wyszliwięcdonichwszyscy mieszkańcyGat

10AgdysynowieGatujrzelizłeuczynkisynówEfraima, wróciliizwołalimężówzGat,każdyzałożyłswojązbroję iwyruszyłdosynówEfraima,abywalczyć

11IstarlisięznimiwdolinieGat,abitwabyłaciężkaiw tymdniupobilijedendrugiegobardzowieluludzi.

12AdrugiegodniasynowieGatposłalidowszystkich miastfilistyńskichzprośbąopomoc,mówiąc:

13Przyjdźciedonasipomóżcienam,abyśmymogli pokonaćsynówEfraima,którzywyszlizEgiptu,aby ukraśćnaszebydłoiwalczyćznamibezpowodu.

14AduszesynówEfraimabyływyczerpanegłodemi pragnieniem,boniejedlichlebaprzeztrzydni Czterdzieścitysięcyludziwyruszyłozmiastfilistyńskich napomocmieszkańcomGat.

15MężowiecistoczylibitwęzsynamiEfraima,aPan wydałsynówEfraimawręceFilistynów

16IzabiliwszystkichsynówEfraima,wszystkich,którzy wyszlizEgiptuNieocalałoniktopróczdziesięciumężów, którzyuciekliprzedwalką.

17TozłobowiemprzyszłoodPananasynówEfraima, gdyżprzekroczylisłowoPana,wychodzączEgiptu,zanim nadszedłczas,któryPanzadnidawnychwyznaczył Izraelowi

18AzFilistynówpoległobardzowielu,okołodwudziestu tysięcyludzi,którychbraciaichzabraliipochowaliw swoichmiastach

19AzabicisynowieEfraimapozostaliporzuceniwdolinie Gatprzezwieledniilatiniezostalipochowani,adolina napełniłasiękośćmiludzkimi

20Amężowie,którzyocalelizwojny,wrócilidoEgiptui opowiedzieliwszystkimIzraelitomwszystko,coich spotkało

21AichojciecEfraimopłakiwałichprzezwieledni,a jegobraciaprzyszli,abygopocieszyć

22Iprzybyłdożonyswojej,aonaurodziłasyna,któremu nadałimięBeria,gdyżbyłodlaniejniedobrzewdomu jego

ROZDZIAŁ76

1AMojżesz,synAmrama,byłwowychdniachkrólemw krajuKuszidobrzemusięwkrólestwiepowodziło,a rządysynówKuszbyłysprawowanesprawiedliwie,prawie iuczciwie

2AwszyscysynowieKuszamiłowaliMojżeszaprzez wszystkiedni,gdynadnimipanował,iwszyscy mieszkańcyziemiKuszbardzosięgobali

3AwczterdziestymrokupanowaniaMojżeszaw królestwieKusz,Mojżeszzasiadałnatroniekrólewskim,a królowaAdoniaszbyłaprzednimiwszyscymożnowładcy siedzieliwokółniego.

4IrzekłakrólowaAdoniaszprzedkrólemiksiążętami:Co tozarzecz,którąwy,synowieKusza,czynicieodtak dawna?

5Przecieżwiecie,żeprzezczterdzieścilat,odkądten człowiekpanujenadKuszem,niezbliżyłsiędomnieani niesłużyłbogomsynówKusza.

6Terazwięcsłuchajcie,synowieKusza,iniechten człowiekniebędziejużnadwamikrólował,boniejestz naszegociała.

7OtoMenakr,mójsyn,dorósł;niechajkrólujenadwami, bolepiejjestdlawassłużyćsynowiwaszegopana,niż służyćobcemuniewolnikowikrólaEgiptu.

8AcałyludidostojnicysynówKuszausłyszelisłowa, którekrólowaAdoniaszmówiładonich

9Acałyludprzygotowywałsięażdowieczora,arano wstaliwcześnieiustanowilikrólemnadsobąMenakrusa, synaKikianosa

10AwszyscysynowieKuszabalisiępodnieśćrękęna Mojżesza,gdyżPanbyłzMojżeszem,asynowieKusza pamiętalioprzysiędze,którązłożyliMojżeszowi,inie wyrządzilimużadnejkrzywdy

11LeczsynowieKuszazłożyliMojżeszowiwieledarówi wyprawiligoodsiebiezwielkączcią

12MojżeszwięcwyszedłzziemiKusziwróciłdodomu,i przestałpanowaćnadKuszMiałMojżeszsześćdziesiąt sześćlat,gdywyszedłzziemiKusz,gdyżrzeczta pochodziłaodPana,gdyżnadszedłczas,któryOn wyznaczyłzadnistarożytnych,abywyprowadzićIzraelaz uciskusynówChama.

13MojżeszudałsięwięcdoMidianu,gdyżobawiałsię powrotudoEgiptuzewzględunafaraonaUdałsięwięci usiadłprzystudniwMidian.

14AsiedemcórekReuelaMidianitywyszło,abypaść trzodęswegoojca.

15Iprzyszlidostudni,inaczerpaliwody,abynapoić trzodęswegoojca.

16WtedyprzyszlipasterzeMidianuiodpędziliowce. Mojżeszwtedypowstał,wziąłichwramionainapoiłowce

17IwrócilidoswegoojcaReuelaiopowiedzielimu,co Mojżeszdlanichuczynił.

18Irzekli:Egipcjaninwyrwałnaszrąkpasterzy, naczerpałdlanaswodyinapoiłnaszeowce

19IrzekłReueldocórekswoich:Gdzieonjest?Czemu zostawiliścietegoczłowieka?

20Reuelposłałponiego,zabrałgoiprzyprowadziłdo domu,aonzjadłznimchleb

21MojżeszopowiedziałReuelowi,żeuciekłzEgiptuiże panowałczterdzieścilatnadKusz,apotemodebranomu władzęiwypuszczonogowpokoju,zhonoramii podarunkami

22AgdyReuelusłyszałsłowaMojżesza,rzekłdosiebie: Wtrącętegoczłowiekadowięzieniaiwtensposób ułagodzęsynówKusza,gdyżuciekłodnich

23Iwzięligoiwrzucilidowięzienia.Mojżeszbyłw więzieniudziesięćlatAgdyMojżeszprzebywałw więzieniu,Sefora,córkaReuela,zmiłowałasięnadnimi żywiłagochlebemiwodąprzezcałyczas.

24AwszyscyIzraeliciprzebywalijeszczewziemi egipskiej,wykonującdlaEgipcjanwszelkiegorodzaju ciężkieprace,arękaEgiptuwowychdniachnadalsurowo obchodziłasięzIzraelitami

25WtymczasiePanugodziłfaraona,królaegipskiego,i dotknąłgoplagątrąduodstópażdoczubkagłowy.Ta plagazesłanazostaławtymczasieprzezPananafaraona, królaegipskiego,zaokrutnetraktowaniesynówizraelskich 26BowysłuchałPanmodlitwyluduswego,synów izraelskich,iwołanieichdoszłodoNiegozpowoduich trudu

27Leczgniewjegonieodwróciłsięodnichirękafaraona nadalbyławyciągniętaprzeciwkosynomizraelskim FaraonzaśuczyniłkarkswójtwardymwobecPana, zwiększyłjarzmoswojenadsynamiizraelskimiiutrudnił imżyciewszelkiegorodzajuciężkąpracą

28AgdyPanzesłałplagęnafaraona,królaegipskiego, poprosiłswoichmędrcówiczarowników,abygouzdrowili. 29Ajegomędrcyiczarownicyrzeklimu:Gdybykrew małychdziecizostaławlanawjegorany,zostałby uzdrowiony.

30Faraonwięcwysłuchałichiposłałswoichsługdo Goszen,doIzraelitów,abyzabraliichmałedzieci.

31Potemsłudzyfaraonaposzliisiłązabieraliniemowlęta Izraelitówzojcówichmatek,iprzyprowadzalije codzienniedofaraona,pojednymdzieckudziennie,a lekarzejezabijaliizadawaliimrany.Takpostępowali przezwszystkiedni

32Aliczbadzieci,którefaraonzabił,wynosiłatrzysta siedemdziesiątpięć

33LeczPanniewysłuchałlekarzykrólaegipskiegoiplaga bardzosięwzmagała.

34Afaraoncierpiałtęplagęprzezdziesięćlat,leczserce faraonastawałosięcorazbardziejzatwardziałewobec synówizraelskich.

35ApoupływiedziesięciulatPannadaldotykałfaraona niszczycielskimiplagami.

36APandotknąłgookrutnymguzemichorobążołądka,a taplagaprzerodziłasięwostrywrzód.

37Wtymczasieprzybylidwajsłudzyfaraonazziemi Goszen,gdzieprzebywaliwszyscyIzraelici,iudalisiędo domufaraona,ipowiedzielimu:WidzieliśmyIzraelitów opieszałychwpracyiniedbającychoswojąpracę.

38Gdyfaraonusłyszałsłowaswoichsług,zapłonął wielkimgniewemnasynówizraelskich,gdyżbardzogo dręczyłbóljegociała

39Aonodpowiedziałirzekł:Teraz,gdysynowieizraelscy wiedzą,żejestemchory,odwracająsięiszydząznas. Zaprzęgnijwięcterazmójwóz,apójdędoGoszeni zobaczęszyderstwasynówizraelskich,którymisięzemnie naśmiewają.Wtedyjegosłudzyzaprzęglimuwóz.

40Iwzięligoiposadzilinakoniu,gdyżniemógłsam jeździć;

41Wziąłwięczsobądziesięciujeźdźcówidziesięciu pieszychiudałsiędoIzraelitówdoGoszen

42GdyzaśdotarlidogranicyEgiptu,końkrólewski wjechałnawąskiemiejsce,wzniesionewzagłębieniu winnicy,ogrodzonezobustron,apodrugiejstronie rozciągałsięnizinnyteren

43Akoniebiegłyszybkowtymmiejscuinapierałyna siebie,ainnekonienapierałynakoniakrólewskiego

44Końkrólewskiupadłnarówninę,gdykrólnanimjechał, agdyupadł,rydwanprzewróciłsięnatwarzkróla,akoń przygniótłkróla,akrólkrzyknął,gdyżjegociałobyło bardzoobolałe

45Ciałokrólazostałorozerwane,akościjegopołamanei niemógłjeździć,gdyżtarzeczwyszłaodPanawzględem niego,gdyżPanusłyszałwołanieswegoludu,synów izraelskich,iichudrękę.

46Asłudzyjegonieśligonaswychramionach,stopniowo, iprzyprowadziligozpowrotemdoEgiptu,ajeźdźcy, którzymutowarzyszyli,takżewrócilidoEgiptu.

47Ipołożyligonajegołóżku,akróldowiedziałsię,że nadszedłjegokoniec–śmierćWówczasprzyszłakrólowa Aparanit,jegożona,ipłakałaprzedkrólem,akrólpłakał razemzniąbardzogłośno

48Agdytegodniaprzyszliwszyscyjegodostojnicyi słudzy,zobaczylikrólawtymutrapieniuirazemznim płakaliwielkimpłaczem

49Wtedyksiążętakrólewscyiwszyscyjegodoradcy poradzilikrólowi,abyustanowiłwkrajunastępcęswego rodu,któregowybierzespośródswoichsynów

50Królmiałtrzechsynówidwiecórki,któreurodziłamu królowaAparanit,jegożona,opróczdziecikrólewskich, któremiałybyćjegonałożnicami

51Aotoichimiona:pierworodnyOthri,drugiAdikam,a trzeciMorion,aichsiostrynazywałysięstarszaBatiai drugaAkuzi

52AOtri,pierworodnysynkróla,byłgłupcem, pochopnymiśpieszącymsięwsłowach

53Adikamzaśbyłmężemprzebiegłymimądrym, znającymcałąmądrośćEgiptu,leczoniepozornej powierzchowności,ogrubymcieleibardzoniskim wzroście;jegowzrostwynosiłjedenłokieć

54Agdykróluznał,żejegosynAdikamjestmądryi rozumnywewszystkichsprawach,postanowił,żepojego śmiercitoonzostaniekrólemnajegomiejsce

55IwziąłsobiezażonęGedudę,córkęAbilota.Miałon dziesięćlatiurodziłamuczterechsynów.

56Potemposzedłiwziąłtrzyżony,ispłodziłośmiusynów itrzycórki

57Aniepokójbardzosięwzmógłnadkrólem,ajegociało cuchnęłojakmięsopadlinywyrzuconejnapolewlecie,w słonecznyupał

58Agdykrólzobaczył,żechorobajegobardzosięnasiliła, rozkazałprzyprowadzićdosiebieswegosynaAdikamai uczyniłgonajegomiejscekrólemnadkrajem.

59Apoupływietrzechlatkrólumarłwśródwstydu,hańby iodrazy;jegosłudzyzanieśligoipochowaliwgrobowcu królówegipskichwZoanMisraim.

60Leczniezabalsamowaligo,jaktoczynilikrólowie, gdyżciałojegobyłozepsute,aponieważczućbyłoodór, niemoglisiędoniegozbliżyć,bygozabalsamować;więc pochowaligowpośpiechu

61TozłobowiemprzyszłonaniegoodPana,gdyżPan odpłaciłmuzłemzazło,którezajegodniwyrządził Izraelowi

62Iumarłzestrachuiwstydu,akrólowałponimjegosyn Adikam.

ROZDZIAŁ77

1Adikammiałdwadzieścialat,gdyobjąłwładzęw Egipcie,panowałczterylata

2WdwustuszóstymrokupopowrocieIzraelitówdo EgiptuAdikampanowałwEgipcie,leczjegopanowaniew Egipcienietrwałotakdługo,jakpanowaniejegoojców

3Melol,ojciecjego,panowałwEgipciedziewięćdziesiąt czterylata;leczzachorowałiumarłwwiekudziesięciulat, gdyżbyłniegodziwyprzedPanem

4IwszyscyEgipcjanienadaliAdikamowiimięFaraon,jak imięjegoojców,wedługzwyczaju,jakimieliwEgipcie 5IwszyscymędrcyfaraonanadaliimięAdikamowiAchuz, gdyżwjęzykuegipskimzwiesiękrótkoAchuz.

6AAdikambyłwyjątkowobrzydki,ajegowzrostwynosił łokiećipiędź,abrodajegosięgałaażdostóp

7Afaraonzasiadłnatronieswegoojca,abypanowaćnad Egiptem,isprawowałrządywEgipciewedługswojej mądrości

8Agdypanował,przewyższałniegodziwościąswegoojca iwszystkichpoprzednichkrólówijeszczebardziej obciążałswymjarzmemsynówizraelskich.

9IposzedłzeswoimisługamidoGoszen,dosynów izraelskich,iwzmocniłichpracę,irzekłdonich: Wykonujcieswojąpracę,zadaniekażdegodnia,iniech waszeręcenieopuszczająwaszejpracyoddziśażdo przyszłości,takjaktoczyniliściezadnimojegoojca

10Iustanowiłnadnimiurzędnikówspośródsynów izraelskich,anadurzędnikamiustanowiłnadzorców spośródswoichsług

11Inałożyłnanichpewnąmiaręcegieł,abywedługtej liczbywykonywalijąkażdegodnia,poczymwróciłiudał siędoEgiptu

12Wtymczasienadzorcyfaraonawydalirozkaz urzędnikomIzraelitówzgodniezrozkazemfaraona, mówiąc:

13Takrzekłfaraon:Wykonujciekażdegodniaswojąpracę idokonujcieswoichzajęć,iprzestrzegajciedziennejmiary cegieł,niczegonieujmujcie

14Ajeślicizabrakniecegiełnakażdydzień,toJadamna ichmiejscetwoichmałychsynów.

15Anadzorcyegipscyuczyniliwowychdniachtak,jak imrozkazałfaraon

16Ailekroćsynowieizraelscyotrzymywaliniedobór cegiełwcodziennejdawce,nadzorcyfaraonaszlidożon synówizraelskichizabieraliniemowlętaspośródsynów izraelskichwilościodpowiadającejliczbiebrakujących cegiełZabieralijesiłązkolanmatekiwkładalido budynkuzamiastcegieł.

17Aichojcowieimatkipłakalinadnimiipłakali,gdy słyszelipłaczswoichniemowlątwmurzebudynku 18Anadzorcyrobótpublicznychstaralisięnakłonić Izraelitów,abyposadziliswedzieciwbudynkuTakwięc jedenczłowiekposadziłswegosynawmurzeipołożyłna nimzaprawę,podczasgdyjegooczypłakałynadnim,ałzy spływałynajegodziecko

19AnadzorcyEgiptutakpostępowalizdziećmiIzraela przezwieledni,aniktsięniezlitowałaninieulitowałnad dziećmiIzraela

20Aliczbawszystkichdziecizabitychwtejbudowli wyniosładwieściesiedemdziesiąt;niektóreznich dobudowanozamiastcegieł,którychzabrakłopoich ojcach,innezaśwywleczonomartwezbudowli 21Apraca,jakąmusieliwykonywaćIzraelicizadni Adikama,przewyższałatrudemtę,którąwykonywaliza dnijegoojca

22Asynowieizraelscywzdychalikażdegodniazpowodu ciężkiejpracy,bomówilisobie:Oto,gdyumrzefaraon, jegosynpowstanieiulżynamwpracy!

23Lecztęostatniąpracęwykonywalibardziejniż poprzednią,asynowieIzraelawzdychaliztegopowodui wołanieichwznosiłosiędoBogazpowoduichtrudu

24IusłyszałBóggłossynówizraelskichiwołanieichw owychdniach,iwspomniałimBógnaswojeprzymierze, którezawarłzAbrahamem,IzaakiemiJakubem

25ABógwidziałciężarsynówizraelskichiciężkąpracę, jakąmusieliwykonywaćwowychdniach,ipostanowiłich wyzwolić

26AMojżesz,synAmrama,wowychdniachbyłjeszcze zamkniętywlochuwdomuReuelaMidianity,aSefora, córkaReuela,potajemnieżywiłago,dzieńpodniu.

27MojżeszzaśprzebywałwwięzieniuwdomuReuela przezdziesięćlat

28Agdyminęłydziesięćlat,czylipierwszyrok panowaniafaraonanadEgiptem,namiejscuojcaswego, 29SeforarzekładoswegoojcaReuela:Niktniepytainie pytaotegoHebrajczyka,któregouwięziłeśjużod dziesięciulat

30Terazwięc,jeśliwydajecisiętodobre,poślijmypo niegoizobaczmy,czyżyje,czyumarł.Ajejojciecnie wiedział,żeonagoutrzymywała

31AReuel,ojciecjej,odpowiedziałjejirzekł:Czyż zdarzyłosiękiedycośtakiego,żebyczłowiek,zamknięty wwięzieniuprzezdziesięćlatbezjedzenia,żył?

32ASeforaodpowiedziałaojcuswemu,mówiąc:Z pewnościąsłyszałeś,żeBógHebrajczykówjestwielkii strasznyiżeczynidlanichcudawkażdymczasie

33OntowybawiłAbrahamazUrChaldejskiego,Izaaka odmieczajegoojcaiJakubaodaniołaPańskiego,który zmagałsięznimubrodupotokuJabbuk

34Takżeitemuczłowiekowiwieleuczynił:wybawiłgo odrzekiwEgipcieiodmieczafaraona,iodsynówKusza, taksamomożegowybawićodgłoduidaćmużycie

35RzecztawydałasięReuelowidobraiuczyniłwedług słowacórkiswojej,iposłałdolochu,abysiędowiedzieć, cosięstałozMojżeszem

36Iujrzał,aotoMojżesz,mążów,przebywającywlochu, stojącynanogach,chwalącyimodlącysiędoBogaojców swoich

37WtedyReuelrozkazałwyprowadzićMojżeszazlochu; ogoliligo,aonzmieniłszatywięzienneijadłchleb

38PotemMojżeszudałsiędoogroduReuela,którybyłza domem,itammodliłsiędoPana,Bogaswego,który uczyniłdlaniegowielkiecuda

39Agdysięmodlił,spojrzałnaprzeciwniegoiotoleżała wziemilaskaszafirowa,zasadzonapośrodkuogrodu.

40Ipodszedłszydolaski,spojrzał,aotoimięPana,Boga Zastępów,byłowyrytenaniej,napisaneirozwiniętena lasce.

41Aprzeczytawszy,wyciągnąłrękęiwyrwałje,jak drzewoleśnezgęstwiny,akijbyłwjegoręku

42Atajestlaska,którąuczyniłwszystkiedziełaBoga naszego,gdystworzyłnieboiziemięorazcałeichwojsko, morza,rzekiiwszystkieichryby

43AgdyBógwygnałAdamazogroduEden,wziąłonkij dorękiiposzedłuprawiaćziemię,zktórejzostałwzięty 44IlaskataprzypadłaNoemu,izostaładanaSemowii jegopotomkom,ażtrafiławręceAbrahamaHebrajczyka.

45AgdyAbrahamoddałwszystko,comiał,swemu synowiIzaakowi,dałmutakżeitęlaskę

46AgdyJakubuciekłdoPaddan-Aram,zabrałjezesobąi gdywróciłdoojca,niezostawiłgoprzysobie

47AgdyzstąpiłdoEgiptu,wziąłtowsweręceidał Józefowi,jednączęśćponadto,comielijegobracia,gdyż JakubsiłąodebrałjąswemubratuEzawowi

48ApośmierciJózefa,gdydostojnicyEgiptuprzyszlido domuJózefa,laskatatrafiławręceReuelaMidianity. WychodzączEgiptu,wziąłjądorękiizasadziłwswoim ogrodzie

49AwszyscydzielnimężowieKinitówpróbowaliwyrwać go,gdychcieliposiąśćjegocórkęSeforę,lecznieudałoim się.

50IpozostałtenkijzasadzonywogrodzieReuela,aż przyszedłten,którymiałdoniegoprawo,igozabrał 51AgdyReuelujrzałlaskęwręceMojżesza,zdziwiłsię niąidałmuswojącórkęSeforęzażonę.

ROZDZIAŁ78

1WtymczasieumarłBaalChannan,synAchbora,król Edomu,izostałpochowanywswoimdomuwkrajuEdom. 2PojegośmiercisynowieEzawaposłalidokrainyEdomu iwzięlistamtądpewnegoczłowieka,którybyłwEdomie, imieniemHadad,iustanowiligokrólemnadsobąw miejsceBaalaChanana,swegokróla

3HadadzaśpanowałnadsynamiEdomuczterdzieści osiemlat.

4Agdyobjąłpanowanie,postanowiłwalczyćzMoabitami, abyichpodporządkowaćsynomEzawa,takjakprzedtem. Lecznieudałomusięto,gdyżMoabitowieusłyszeliotym ipowstali,ipospieszyli,abywybraćkrólanadsobą spośródswoichbraci

5PotemzebraliwielkiludiwysłalidoAmmonitówswoich braci,abypomogliimwwalcezHadadem,królemEdomu 6AHadadusłyszał,cozrobiliMoabitowie,ibardzosięich przestraszył,iniewalczyłznimi

7WowychdniachMojżesz,synAmrama,wMidianie, wziąłzażonęSeforę,córkęReuela,Midianity.

8ASeforapostępowaławedługdrógcórekJakubainie byłainnaodprawościSary,Rebeki,RacheliiLei 9ISeforapoczęłaiurodziłasyna,inazwałgoGerszom, gdyżmawiał:JestemprzybyszemwobcejkrainieLecznie obrzezałswegonapletka,mimorozkazuReuela,swego teścia.

10Iznówpoczęłaiurodziłasyna,leczobrzezałajego napletekinadałamuimięEliezer,gdyżMojżesz powiedział:Bógmoichojcówbyłmipomocąiwybawił mnieodmieczafaraona

11Afaraon,królegipski,wowychdniachbardzo zwiększyłpracęIzraelitówicorazbardziejobciążałich swejarzmo

12RozkazałwięcogłosićwEgipcierozkaz:Niedawajcie jużludziomsłomydowyrobucegieł,leczniechidąi zbierająsobiesłomę,jakątylkoznajdą

13Aliczbęcegieł,którebędąwytwarzać,niechoddają każdegodniainiczegoztegonieujmują,bosąleniwiw swojejpracy

14Gdytousłyszelisynowieizraelscy,zasmucilisięi wzdychali,iwołalidoPanazpowodugoryczyduszswoich.

15APanusłyszałwołaniesynówizraelskichizobaczył ucisk,jakimichgnębiliEgipcjanie

16APanzazdrościłludowiswemuidziedzictwuswemui wysłuchałichgłosu,ipostanowiłwybawićichzucisku egipskiego,aziemięKanaandaćimwposiadanie

ROZDZIAŁ79

1AwowymczasieMojżeszpasałtrzodęReuela, Midianity,swegoteścia,zapustyniąSin,akij,którywziął odswegoteścia,byłwjegoręku

2Pewnegodniakoziołoddaliłsięodtrzody.Mojżeszgonił goiprzyszedłdogóryBożej,doHorebu

3AgdyprzyszedłnaHoreb,ukazałmusiętamPanw krzakuIzastałkrzakpłonącyogniem,leczogieńniemiał mocynadkrzakieminiemógłgospalić

4Mojżeszzdumiałsiębardzonatenwidok,żekrzewnie spłonął;ipodszedł,abyzobaczyćtępotęgę.WtedyPan zawołałnaMojżeszaspośródogniairozkazałmu,aby poszedłdoEgiptu,dofaraona,królaegipskiego,iuwolnił synówizraelskichzeswojejsłużby

5IrzekłPandoMojżesza:Idź,wróćdoEgiptu,gdyż wszyscymężowie,którzyczyhalinatwojeżycie,umarli;ty zaśpowiedzfaraonowi,abywypuściłsynówizraelskichze swojegokraju

6IpokazałmuPan,jakczynićznakiicudawEgipciena oczachfaraonainaoczachswoichpoddanych,aby uwierzyli,żetoPangoposłał

7Mojżeszusłuchałwszystkiego,comuPannakazał, wróciłdoswegoteściaiopowiedziałmutęrzecz.AReuel rzekłdoniego:Idźwpokoju

8Mojżeszwięcwstał,abyudaćsiędoEgiptuZabrałze sobąswojążonęisynów.Gdybyłwgospodzieprzy drodze,zstąpiłaniołBożyiszukałpowodudooskarżenia go

9Ichciałgozabićzpowodujegopierworodnegosyna, gdyżnieobrzezałgoizłamałprzymierze,którePanzawarł zAbrahamem.

10Mojżeszbowiemusłuchałsłówswegoteścia,którymu powiedział,abynieobrzezywałswegopierworodnegosyna, idlategogonieobrzezał.

11ASeforawidziała,żeaniołPańskiszukałpowodudo sprzeciwieniasięMojżeszowiIdowiedziałasię,żestało siętakdlatego,iżnieobrzezałjejsynaGerszoma.

12Seforawięcpospieszyła,wzięłajedenzostrychkamieni skalnych,któretambyły,iobrzezałaswegosyna,i wyrwałaswegomężaiswegosynazrękianiołaPańskiego.

13AAaron,synAmrama,bratMojżesza,byłtegodniaw Egipcieiprzechadzałsiębrzegiemrzeki

14IukazałmusięPannatymmiejscuirzekłdoniego:Idź terazkuMojżeszowinapustynięAonspotkałgonagórze Bożejiucałowałgo

15AAaronpodniósłoczyiujrzałSeforę,żonęMojżesza,i jejsynówIrzekłdoMojżesza:Kimonisądlaciebie?

16IrzekłdoniegoMojżesz:Tomojażonaimoisynowie, którychBógdałmiwMidianie.AAaronowiwydałosięto przykrezpowodutejkobietyijejdzieci

17WtedyAaronrzekłdoMojżesza:Pozwóltejkobieciei jejdzieciompójśćdodomujejojca.IusłuchałMojżesz słówAaronaitakuczynił

18PotemSeforawróciłazsynamiswymiiposzlidodomu Reuela,ipozostalitam,ażnadszedłczas,gdyPan nawiedziłludswójiwyprowadziłgozEgiptuzręki faraona

19MojżesziAaronprzybylidoEgiptu,dospołeczności Izraelitów,iprzekazaliimwszystkiesłowaPana,alud radowałsięwielkąradością

20NastępnegodniaMojżesziAaronwstaliwcześnierano iposzlidodomufaraona,iwzięliwręceswojelaskęBożą 21AgdyprzyszlidoBramyKrólewskiej,otodwamłode lwybyłytamuwięzioneżelaznyminarzędziami.Niktprzed niminiewychodziłaniniewchodził,zwyjątkiemtych, którymkrólrozkazałprzyjść.Wtedyprzybylimagowiei odciągnęlilwyswoimizaklęciami,atosprowadziłoichdo króla

22Mojżeszpośpieszyłiwyciągnąłkijnalwy,iuwolniłje, aMojżesziAaronprzyszlidopałacukrólewskiego.

23Lwytakżeprzyszłyznimizradością,podążałyzanimi icieszyłysię,jakpiescieszysięzeswegopana,gdywraca zpola

24Gdyfaraonujrzałtęrzecz,zdumiałsięibardzosię przestraszyłtejwieści,gdyżwyglądichbyłpodobnydo wyglądusynówBożych

25IrzekłfaraondoMojżesza:Czegożądasz?Aonimu odpowiedzieli,mówiąc:Pan,BógHebrajczyków,posłał

nasdociebiezpoleceniem:Wyprawmójlud,abymi służył.

26Agdyfaraonusłyszałichsłowa,przestraszyłsiębardzo irzekłdonich:Idźciedziś,ajutrowróćciedomnie.I uczyniliwedługrozkazukróla.

27Agdyodeszli,faraonposłałpoBalaama,maga,po JannesaiJambresa,jegosynów,ipowszystkichmaga, zaklinaczyidoradcówkrólewskich.Wszyscyoniprzyszlii usiedliprzedkrólem

28Królopowiedziałimwszystkiesłowa,któreMojżeszi jegobratAarondoniegopowiedzieli,aczarownicyrzekli dokróla:Jakżeżciludzieprzyszlidociebiezpowodu lwów,którebyłyzamknięteubramy?

29Królodpowiedział:Bopodnieśliswąlaskęprzeciwko lwomiwypuścilije,iprzyszlidomnie,alwytakże cieszyłysięznich,jakpiescieszysięzespotkaniaze swoimpanem

30WtedyBalaam,synBeora,magik,odpowiedział królowi,mówiąc:Cisąnikiminnym,tylkomagami podobnymidonas

31Terazwięcpoślijcieponichiniechprzyjdą,amyich osądzimy.Ikróltakuczynił.

32AranofaraonposłałpoMojżeszaiAarona,abyprzyszli przedkrólaOnizaśwzięlilaskęBożąiprzyszlidokróla,i powiedzielimu:

33TakrzekłPan,BógHebrajczyków:Poślijmójlud,aby Misłużył

34Irzekłimkról:Leczktóżwamuwierzy,żejesteście posłańcamiBogaiżeprzychodziciedomnienajego rozkaz?

35Terazwięcuczyńcudalboznakwtejsprawie,awtedy uwierząsłowom,któremówisz

36WtedyAaronpospieszyłirzuciłlaskęzrękiswojej przedfaraonemiprzedjegosługami,alaskazamieniłasię wwęża

37Aczarownicy,widzącto,rzucilikażdyswojąlaskęna ziemięizamieniłysięwwęże.

38AwążzlaskiAaronapodniósłgłowęiotworzył paszczę,abypołknąćlaskiczarowników

39WtedyczarownikBalaamodpowiedziałirzekł:Ta rzeczjestoddawiendawna,żewążpożeraswego towarzysza,azwierzętapożerająsięnawzajem

40Terazwięcprzywróćjądostanurózgi,jakąbyłana początku,amytakżeprzywrócimynaszerózgi,jakimibyły napoczątkuAjeślitwojarózgapochłonienaszerózgi, wtedybędziemywiedzieć,żeduchBożyjestwtobie.A jeślinie,tojesteśtylkorzemieślnikiem,takimjakmy

41WtedyAaronpośpieszyłiwyciągnąłrękę,iuchwycił ogonwęża,izamieniłsięonwlaskęwjegoręceIuczynili czarownicytosamoswoimilaskami,ikażdyznich uchwyciłogonswegowęża,izamieniłysięonewlaski,jak napoczątku.

42Agdyzostalinapowrótzamienieniwlaski,laska Aaronapołknęłaichlaski

43Gdykrólujrzałtęrzecz,rozkazałprzynieśćksięgę kronikkrólówEgiptuIprzyniesionoksięgękronik, kronikikrólówEgiptu,wktórejbyłyzapisanewszystkie bożkiEgiptuSądzilibowiem,żeznajdąwniejimięPana, leczgonieznaleźli

44IrzekłfaraondoMojżeszaiAarona:Otonieznalazłem imieniaBogawaszegozapisanegowtejksiędzeinieznam jegoimienia

45Adoradcyimędrcyodpowiedzielikrólowi:Słyszeliśmy, żeBógHebrajczykówjestsynemmędrców,synem dawnychkrólów

46WtedyfaraonzwróciłsiędoMojżeszaiAaronairzekł donich:NieznamPana,któregowyściewyznali,inie wyślęJegoludu

47Aoniodpowiedzielikrólowiirzekli:Pan,Bógbogów, jestJegoimięiOnoznajmiłnamswojeimięoddni naszychojcówIwysłałnaszpoleceniem:Idźdofaraonai powiedzmu:Poślijmójlud,abymisłużył.

48Terazwięcwyprawnas,abyśmyudalisięwtrzydniową podróżpopustyniitamzłożyliMuofiarę,gdyżodczasu naszegozejściadoEgiptunieprzyjąłOnodnasani całopalenia,anidarukrwawego,aniofiarykrwawejJeśli nasniewyślesz,zapłoniegniewJegonaCiebieiuderzy Egiptzaraząlubmieczem.

49Irzekłdonichfaraon:Powiedzciemiterazojegomocy isileAonimupowiedzieli:Onstworzyłnieboiziemię, morzaiwszystkieichryby,ukształtowałświatłośći stworzyłciemność,zesłałdeszcznaziemięipodlałją, sprawił,żewyrosłyroślinyitrawa,stworzyłczłowiekai bydło,zwierzętaleśne,ptakiniebieskieirybymorskie,a przezjegoustażyjąiumierają

50Zaiste,stworzyłcięwłonietwejmatki,tchnąłwciebie dechżycia,wychowałcięiumieściłnatroniekrólewskim wEgipcie;aterazzabierzecidechiduszętwojąi odprowadzicięzpowrotemdoziemi,zktórejzostałeś wzięty.

51Akrólzapłonąłgniewemnaichsłowairzekłdonich: Któżspośródwszystkichbogównarodówmożetouczynić? Mojarzekanależydomnieijająuczyniłem.

52Iwypędziłichodsiebie,irozkazał,abypracanad Izraelembyłajeszczecięższa,niżbyławczorajiprzedtem 53AMojżesziAaronodeszliodkrólaiujrzeli,żesynowie izraelscysąwopłakanymstanie,gdyżnadzorcybardzo utrudniliimpracę

54MojżeszwięcpowróciłdoPanairzekł:Czemuźle postąpiłeśzludemswoim?Przecieżodchwili,gdy przyszedłem,abypowiedziećfaraonowito,pocomnie posłałeś,bardzoźletraktujeonsynówizraelskich.

55IrzekłPandoMojżesza:Otozobaczysz,żefaraon wypędziIzraelitówzeswojejziemi,wyciągającrękęi sprowadzającnanichplagiciężkie.

56MojżesziAaronmieszkaliwięcwśródswychbraci, Izraelitów,wEgipcie.

57AsynomIzraelaEgipcjanieutrudnialiżycieciężką pracą,którąimnarzucali

ROZDZIAŁ80

1ApoupływiedwóchlatPanznowuposłałMojżeszado faraona,abywyprowadziłsynówizraelskichiwyprowadził ichzziemiegipskiej

2Mojżeszposzedłiprzybyłdodomufaraona,aten przemówiłdoniegosłowamiPana,którygoposłałLecz faraonnieusłuchałgłosuPanaWówczasBógpobudził swąpotęgęwEgipcieprzeciwkofaraonowiijego

poddanym,iporaziłBógfaraonaijegoludbardzo wielkimiidotkliwymiplagami.

3WtedyPanposłałrękęAaronaizamieniłwszystkiewody Egiptu,wrazzewszystkimiichrzekamiistrumieniami,w krew.

4AgdyprzyszedłEgipcjanin,abynapićsięizaczerpnąć wody,spojrzałdoswegodzbanaiotocaławodazamieniła sięwkrew.Agdyprzyszedłpićzkubka,wodawkubku zamieniłasięwkrew

5Agdykobietazagniatałaciastoigotowałażywność,jej wyglądprzybierałpostaćkrwi

6IposłałPanjeszczeraz,isprawił,żewszystkieichwody wydałyżaby,iwszystkieżabyweszłydodomówEgipcjan.

7AgdyEgipcjaniepili,ichbrzuchybyłypełneżabi tańczyływswoichbrzuchach,takjaktańcząwrzece

8Acałaichwodapitnaiwodadogotowaniazamieniała sięwżaby,takżegdyleżeliwswoichłóżkach,wichpocie pojawiałysiężaby

9MimotogniewPananieodwróciłsięodnichirękaJego byławyciągniętaprzeciwkowszystkimEgipcjanom,aby ichporazićwszelkąciężkąplagą

10IposłałBóg,irozbiłichprochnakomary,ibyłoichw Egipcienawysokośćdwóchłokcinaziemi

11Awszybyłybardzolicznenacieleczłowiekai zwierzęciauwszystkichmieszkańcówEgiptu.Takżena królaikrólowąPanzesłałwszy,cobardzotrapiłoEgiptz powoduwszy

12MimotogniewPananieustał,aJegorękabyłanadal wyciągniętanadEgiptem

13IposłałPandoEgiptuwszelkiezwierzętapolne,aone przyszłyizniszczyłycałegoEgiptu:ludzi,zwierzęta, drzewaiwszystko,cobyłowEgipcie

14APanzesłałjadowitewęże,skorpiony,myszy,łasice, ropuchyiinnestworypełzającewprochu.

15Muchy,szerszenie,pchły,pluskwyikomary–każdy wedługswegorodzaju

16Awszystkiegadyizwierzętaskrzydlatewedługswego rodzajuprzybyłydoEgiptuibardzozasmuciłyEgipcjan

17ApchłyimuchywtargnęłydooczuiuszuEgipcjan

18Aszerszeńnapadłnanichiodpędziłich;onizaśuciekli odniegodoswychkomnat,aszerszeńichścigał

19Egipcjanieukrylisięprzedrojemzwierzątizamknęliza sobądrzwi,aBógrozkazałSulanutowi,którybyłwmorzu, wyjśćiudaćsiędoEgiptu

20Aramionamiaładługie,nadziesięćłokcidługości łokciamęskiego.

21Potemchodziłapodachach,odkrywałabelkiipodłogi,i rozcinałaje,iwyciągnęłarękędodomu,iusunęłazameki zasuwę,iotworzyładomyEgiptu

22PotemrójzwierzątwtargnąłdodomówEgipcjan,arój zwierzątwyniszczyłEgipcjanibardzoichtozasmuciło

23JednakgniewPananieodwróciłsięodEgipcjaniręka Jegobyłanadalwyciągniętaprzeciwkonim

24IzesłałBógzarazę,ispadłaonanaEgipt,nakoniei osły,inawielbłądy,nastadawołówiowiec,inaludzi

25AgdyEgipcjaniewstaliwcześnierano,aby wyprowadzićswojebydłonapastwisko,znaleźlicałeich bydłomartwe

26AzbydłaEgipcjanpozostałatylkojednasztukana dziesięć,azbydłaIzraelawGoszenniepadłaanijedna.

27IzesłałBógnaEgipcjanpalącezapalenie,które popękałoimskórę,iwystąpiłsilnyświądnawszystkich Egipcjanachodstópażdoczubkówichgłów

28Anacieleichbyłowielewrzodów,takżeciałoich niszczało,ażstałosięzgniłeignijące.

29JednakgniewPananieustał,aJegorękabyłanadal wyciągniętanadcałymEgiptem

30APanzesłałbardzosilnygrad,któryuszkodziłich winnice,połamałichdrzewaowocoweiwysuszyłje,tak żeupadłynanich

31Takżewszelkazielonatrawauschłaizginęła,gdyż pośródgraduzstąpiłogień;przetogradiogieństrawiły wszystko.

32Takżeludzieizwierzęta,któreznalazłysięnazewnątrz, zginęłyodpłomieniogniaigradu,awszystkiemłodelwy byływyczerpane.

33IposłałPanisprowadziłdoEgiptumnóstwoszarańczy: Chasel,Salom,ChargoliChagole,każdejszarańczy wedługswegorodzaju,którapożarławszystko,co pozostałopogradzie

34Egipcjanieradowalisięzszarańczy,choćtapożerała plonypola.Łapalijąwięcwwielkiejobfitościisolilina pokarm

35APansprawił,żegwałtownywiatrodmorzaporwał wszystkąszarańczęsłonąiwrzuciłjądoMorza CzerwonegoNiepozostałaanijednaszarańczaw granicachEgiptu

36IzesłałBógciemnośćnaEgipt,takżecałaziemia egipskaiPatrosnastałyciemnościprzeztrzydni,także człowiekniemógłwidziećswejręki,gdyjąpodnosiłdo ust.

37WtymczasiezginęłowieluIzraelitów,którzy zbuntowalisięprzeciwkoPanu,niesłuchaliMojżeszai Aaronainieuwierzyliim,żetoBógichposłał.

38Aktopowiedział:NiewyjdziemyzEgiptu,byśmynie pomarlizgłodunapustyni,iktonieusłuchałgłosu Mojżesza?

39APannawiedziłichkarąwciągutrzechdniciemności, aIzraelicipochowaliichwtychdniach,aEgipcjanienie wiedzieliotyminiecieszylisięztegopowodu.

40AciemnośćnastaławEgipcieprzeztrzydni Ktokolwiekstał,gdynastałaciemność,stałnaswoim miejscu;ktosiedział,siedział,aktoleżał,leżałnadalw tymsamymmiejscu,aktochodził,siedziałnaziemina tymsamymmiejscuIdziałosiętakzewszystkimi Egipcjanami,ażciemnośćprzeminęła.

41Agdyminęłydniciemności,posłałPanMojżeszai AaronadoIzraelitówirzekł:Obchodźciewaszeświętoi uczyńciewasząPaschę,bootoprzyjdęwśrodkunocy pośródwszystkichEgipcjanizabijękażdegoich pierworodnego,odpierworodnegoczłowiekaażdo pierworodnegozwierzęcia,agdyujrzęwasząPaschę, ominęwas

42Iuczynilisynowieizraelscywszystkowedługtego,co PannakazałMojżeszowiiAaronowiTakuczyniliowej nocy

43Istałosięwśrodkunocy,żewyszedłPanprzezśrodek EgiptuizabiłwszystkichpierworodnychwEgipcie,od pierworodnegoczłowiekaażdopierworodnegozwierzęcia

44Iwstałfaraonjeszczewnocy,oniwszyscyjegosłudzy orazwszyscyEgipcjanie,iwcałymEgipciepodniósłsię

wielkikrzyktejnocy,gdyżniebyłodomu,wktórymnie byłobytrupa.

45TakżepodobiznypierworodnychEgiptu,którebyły wyrytenaścianachichdomów,uległyzniszczeniuispadły naziemię.

46Nawetkościichpierworodnych,którzyumarli wcześniejiktórychpochowaliwswychdomach,zostały tejnocywygrabioneprzezegipskiepsyiwleczoneprzed Egipcjan,irzucaneprzednich

47AwszyscyEgipcjanieujrzelinieszczęście,którenagle nanichprzyszło,iwszyscyEgipcjaniepodnieśligłośny krzyk

48Awszystkierodzinyegipskiepłakałytejnocy,każdy nadswoimsynemikażdynadswojącórką,gdyżbyłaona pierworodna,aodgłosyzgiełkuEgiptusłychaćbyłoz dalekatejnocy.

49TejnocyBatia,córkafaraona,wyruszyłazkrólem,aby szukaćMojżeszaiAaronawichdomachIznaleźliichw ichdomach,jedzącychipijących,iradującychsięwrazz całymIzraelem

50IrzekłaBatiadoMojżesza:Czytomabyćzapłataza dobro,jakieciwyświadczyłam,jakcięwychowałamijak cięrozwijałam,atysprowadziłeśnamnieinadomojca mojegotozło?

51IrzekłdoniejMojżesz:DziesięćplagsprowadziłPan naEgiptCzyktórakolwiekznichprzysporzyłaci nieszczęścia?Czyktóraśznichdotknęłacię?Aona odpowiedziała:Nie.

52Mojżeszrzekłdoniej:Choćjesteśpierworodnąmatki swojej,nieumrzesziniedotknieciężadnezłowEgipcie

53Irzekła:Cóżmiztego,żewidzękróla,mojegobrata,i całyjegodomorazpoddanychwtymnieszczęściu,żejego pierworodniginąwrazzewszystkimipierworodnymi Egiptu?

54IrzekłdoniejMojżesz:Zpewnościątwójbratijego dom,ipoddani,rodzinyegipskie,nieusłuchalisłówPanai dlategoprzyszłonanichtonieszczęście.

55Wtedyfaraon,królegipski,zbliżyłsiędoMojżeszai

Aaronaorazdoniektórychsynówizraelskich,którzybyliz niminatymmiejscu,imodliłsiędonichtymisłowami:

56Powstańcieizabierzciewaszychbraci,wszystkich synówIzraela,którzysąwtymkraju,wrazzichowcamii wołamiorazwszystkim,codonichnależy.Niechnicwam niezostanie,tylkomódlciesięzamniedoPana,Boga waszego

57IrzekłMojżeszdofaraona:Oto,chociażjesteś pierworodnymsynamatkitwojej,niebójsię,bonie umrzesz,gdyżPanrozkazał,abyśżył,abycipokazać swojąwielkąmocisilnewyciągnięteramię

58IrozkazałfaraonwypuścićIzraelitów,iwszyscy Egipcjaniebyliodważni,abyichwypuścić,bomówili: Wszyscyginiemy.

59AwszyscyEgipcjaniewysłaliIzraelitówzwielkimi bogactwami,owcami,wołamiikosztownościami,zgodnie zprzysięgą,jakąPanzłożyłnaszemuojcuAbrahamowi

60IzraeliciwięcopóźnialiwyjściewnocyAgdy Egipcjanieprzyszlidonich,abyichwyprowadzić,rzekli donich:Czyżjesteśmyzłodziejami,żewychodzimyw nocy?

61WtedyIzraeliciżądaliodEgipcjannaczyńsrebrnych, naczyńzłotychiszat,aIzraelicizdzieralizEgipcjan

62Mojżeszwięcpospieszyłiwstał,iposzedłnadRzekę Egipską,iwyjąłstamtądtrumnęJózefa,izabrałjązesobą. 63TakżesynowieIzraelanieślizesobątrumnęswegoojca ikażdytrumnyswegopokolenia.

ROZDZIAŁ81

1IzraeliciwyruszylizRamsesdoSukkot,okołosześciuset tysięcymężówpieszych,nieliczącdzieciiichżon

2Wyruszyłoteżznimimnóstwoludu,trzódibydła,a nawetwielesztukbydła

3Apobytsynówizraelskichwziemiegipskiej,którzy wykonywaliciężkieroboty,trwałdwieściedziesięćlat.

4ApoupływiedwustudziesięciulatwyprowadziłPan synówizraelskichzEgiptumocnąręką

5AsynowieIzraelawyruszylizEgiptu,zGoszeniz RamsesirozłożylisięobozemwSukkotpiętnastegodnia pierwszegomiesiąca

6Egipcjaniezaśpochowaliwszystkichpierworodnych, którychPanporaziłPrzeztrzydnigrzebaliEgipcjanie wszystkichswoichzabitych

7IzraeliciwyruszylizSukkotirozłożylisięobozemw Etom,nakrańcupustyni

8Atrzeciegodnia,popogrzebaniuprzezEgipcjanswoich pierworodnych,wielumężówwyszłozEgiptuiścigało Izraelitów,abyichskłonićdopowrotudoEgiptu,gdyż żałowali,żewypuściliIzraelitówzeswojejniewoli

9Irzekłjedenczłowiekdoswegobliźniego:Mojżeszi Aaronpowiedzielifaraonowi:Pójdziemytrzydnidrogą przezpustynięizłożymyofiaręPanu,Bogunaszemu 10Terazwięcwstańmywcześnieranoisprawmy,aby wróciliJeśliwrócąznamidoEgiptu,doswoichpanów, wtedypoznamy,żejestwnichwiaraJeślizaśniewrócą, wtedybędziemywalczyćznimiisprawimy,żepowrócąz wielkąsiłąisilnąręką

11Wszyscydostojnicyfaraonawstalirano,aznimiokoło siedmiusettysięcyludzi,iwyruszylizEgiptutegodnia,i przybylinamiejsce,gdzieprzebywalisynowieizraelscy 12IwidzielitowszyscyEgipcjanie,aotoMojżesziAaron orazwszyscyIzraelicisiedzieliprzedPi-Hachirot,jedlii pili,iobchodziliświętoPana

13IrzekliwszyscyEgipcjaniedoIzraelitów:Przecież mówiliście:Pójdziemytrzydniprzezpustynię,złożymy ofiaręnaszemuBogu,apotemwrócimy

14Azatemdziśmijapięćdni,odkądwyszliście,dlaczego niewracaciedoswoichpanów?

15MojżesziAaronodpowiedzieliim,mówiąc:Pan,Bóg nasz,dałnamświadectwo,mówiąc:Niewróciciejużdo Egiptu,leczpójdziemydoziemiopływającejwmlekoi miód,jakprzysiągłPan,Bógnasz,naszymprzodkom,że namjąda

16AgdymożniEgiptuwidzieli,żeIzraeliciniechcąich słuchaćiwracaćdoEgiptu,przepasalisię,abywalczyćz Izraelitami

17APanumocniłsercasynówizraelskichprzeciwko Egipcjanom,takżezadaliimciężkąklęskęBitwastałasię zaciętawśródEgipcjaniwszyscyEgipcjanieuciekliprzed synamiizraelskimi,gdyżwieluznichzginęłozrękiIzraela 18PotemdostojnicyfaraonaudalisiędoEgiptuidonieśli faraonowi:SynowieIzraelauciekliiniewrócąjużdo EgiptuMojżesziAarontakdonasmówili

19Afaraonusłyszałtęrzeczisercejegoorazserca wszystkichjegopoddanychzwróciłysięprzeciwko IzraelowiIżałowali,żewysłaliIzraelaWszyscy Egipcjanieradzilifaraonowi,abyścigałIzraelitów,by zmusićichdopowrotudoswoichciężarów.

20Irzeklikażdydoswegobrata:Cóżeśmyuczynili,że wypuściliśmyIzraelazniewolinaszej?

21APanumocniłsercawszystkichEgipcjan,abyścigali Izraelitów,gdyżPanchciałpowalićEgipcjanwMorzu Czerwonym

22Wtedyfaraonpowstał,zaprzęgałwózirozkazał wszystkimEgipcjanomsięzebraćNiepozostałanijeden mężczyznaopróczdzieciikobiet.

23IwyruszyliwszyscyEgipcjaniezfaraonem,abyścigać IzraelitówAobózegipskibyłbardzolicznyiciężki, liczącyokołodziesięciusettysięcyludzi.

24IcałytenobózruszyłwpogońzasynamiIzraela,aby ichzawrócićdoEgiptu,idotarlidonich,którzyobozowali nadMorzemCzerwonym.

25Wtedysynowieizraelscypodnieślioczyiujrzeli wszystkichEgipcjanścigającychichIbardzosięichbali synowieizraelscy,iwołalisynowieizraelscydoPana.

26ZpowoduEgipcjansynowieIzraelapodzielilisięna czterygrupyibyliporóżnieniwpoglądach,gdyżbalisię Egipcjan.Mojżeszprzemawiałdokażdegoznich.

27PierwszyoddziałskładałsięzsynówRubena,Symeona iIssacharaPostanowilionirzucićsięwmorze,gdyż bardzobalisięEgipcjan.

28IrzekłdonichMojżesz:Niebójciesię!Stójciei patrzcienazbawienie,jakiePanwamdziśzgotuje

29DrugioddziałskładałsięzsynówZebulona,Beniamina iNaftalegoOnipostanowiliwrócićdoEgipturazemz Egipcjanami

30IrzekłdonichMojżesz:Niebójciesię!Jakbowiem dziświdzieliścieEgipcjan,takjużichnigdynieujrzycie

31TrzecioddziałskładałsięzsynówJudyiJózefaOni postanowiliwyruszyćnaprzeciwEgipcjanomiwalczyćz nimi

32Mojżeszrzekłdonich:Stańcienaswoichmiejscach, gdyżPanbędziewalczyłzawas,awybędzieciemilczeli.

33CzwartyoddziałskładałsięzsynówLewiego,Gadai AszeraOnipostanowiliwejśćwśrodekEgipcjan,abyich wpędzićwkłopoty.Mojżeszrzekłdonich:Pozostańciena swoichmiejscachiniebójciesię,tylkowołajciedoPana, abywaswybawiłzichrąk

34PotemMojżeszpowstałspośródluduimodliłsiędo Panatymisłowami:

35Panie,Bożecałejziemi,wybawterazludswój,który wyprowadziłeśzEgiptu,iniechEgipcjanieniechełpiąsię, żeichsiłaipotęgasąich

36IrzekłPandoMojżesza:Czemuwołaszdomnie? PowiedzIzraelitom,żebyruszyli,atywyciągnijlaskę swojąnadmorzeirozdzielje,aIzraeliciprzejdąprzeznie

37IMojżesztakuczynił,wyciągnąłlaskęswojąnadmorze irozdzieliłje

38Awodymorskierozdzieliłysięnadwanaścieczęści,a synowieizraelscyprzeszlipieszo,wobuwiu,takjak człowiekidziepoprzygotowanejdrodze

39APanobjawiłsynomizraelskimswojecudawEgipciei namorzuprzezrękęMojżeszaiAarona.

40AgdysynowieIzraelaweszliwmorze,Egipcjanie ruszylizanimi,awodymorskieznówzwróciłysię przeciwkonimiwszyscyzatonęliwwodzieNiepozostał anijedenczłowiekopróczfaraona,którydziękowałPanui uwierzyłwNiego;dlategoPanniezgładziłgowówczas wrazzEgipcjanami

41IrozkazałPananiołowi,abygozabrałspośródEgipcjan, ikazałgowyprowadzićdoziemiNiniwy,ipanowałnad niąprzezdługiczas

42WowymdniuwybawiłPanIzraelazrękiEgiptuGdy wszyscyIzraeliciwidzieli,żeEgipcjaniewyginęli,widzieli wielkąrękęPanawtym,couczyniłwEgipcieinamorzu 43WtedyMojżeszisynowieizraelscyzaśpiewaliPanutę pieśńwdniu,wktórymPansprawił,żeEgipcjaniepadli przednimi

44IcałyIzraelzaśpiewałchórem,mówiąc:Będęśpiewał Panu,bojestbardzowywyższony;koniaijegojeźdźca wrzuciłdomorzaOtojestnapisanewksiędzezakonu Bożego.

45PotemIzraeliciruszyliwdalsządrogęirozbiliobózw MaraPanzaśnadałIzraelitomustawyiprawawtym miejscu,wMara.PannakazałIzraelitom,abypostępowali wedługwszystkichJegodrógisłużyliMu

46IwyruszylizMara,iprzybylidoElimAwElimbyło dwanaścieźródełwodyisiedemdziesiątdrzew daktylowych,adziecirozłożyłysiętamobozemnad wodami

47AwyruszywszyzElim,przybylinapustynięSin piętnastegodniadrugiegomiesiącapowyjściuzEgiptu

48WtymczasiedałPanmannędojedzeniasynom izraelskim,aPanspuściłpokarmzniebadlasynów izraelskichkażdegodnia

49SynowieIzraelajedlimannęprzezczterdzieścilat, przezcałyczaspobytunapustyni,ażprzybylidoziemi Kanaan,abyjąposiąść

50WyruszyliwięczpustyniSinirozbiliobózwAlusz 51WyruszyliwięczAluszirozbiliobózwRefidim.

52AgdyIzraeliciprzebywaliwRefidim,przybyłAmalek, synElifaza,synaEzawa,brataSefo,abywalczyćz Izraelitami.

53Iprzyprowadziłzesobąosiemsetjedentysięcyludzi, magówiwróżbitów,iprzygotowywałsiędobitwyz IzraelemwRefidim.

54IstoczyliwielkąiciężkąbitwęzIzraelem,aPanwydał AmalekaijegoludwręceMojżeszaisynówizraelskich orazwręceJozuego,synaNuna,Efratejczyka,sługi Mojżesza

55IzraelicizaśpobiliAmalekaijegoludostrzemmiecza, leczbitwabyładlaIzraelitówbardzozacięta

56IrzekłPandoMojżesza:Zapisztęrzecznapamiątkę dlasiebiewksiędzeiwłóżjąwręceJozuego,synaNuna, twegosługi,idajtakiepoleceniesynomizraelskim:Gdy przyjdzieszdoziemiKanaan,wymażeszzupełniepamięćo Amalekiciespodnieba

57Mojżesztakuczynił,wziąłksięgęinapisałnaniejte słowa,mówiąc:

58Pamiętaj,cociuczyniłAmaleknadrodze,gdy wychodziłeśzEgiptu

59Którzyspotkalicięnadrodzeiuderzylinatwojetyły, nawetnatych,którzybylisłabiiszlizatobą,gdytybyłeś osłabionyizmęczony

60AgdyPan,Bógtwój,daciodpoczynekodwszystkich twoichwrogówdokoławkraju,któryPan,Bógtwój,ci dajewdziedzictwo,abyśgoposiadł,wtedywygładzisz pamięćoAmalekiciespodnieba.Niezapomniszotym.

61AjeślikrólzlitujesięnadAmalekiem,nadjego pamięciąlubnadjegopotomstwem,toJabędętegood niegożądałiwytracęgospośródjegoludu

62Mojżeszspisałwszystkieterzeczywksiędzeidał synomizraelskimwszelkieprzykazaniadotyczącetych spraw

ROZDZIAŁ82

1SynowieIzraelawyruszylizRefidimirozłożylisię obozemnapustyniSynajwtrzecimmiesiącuodwyjściaz Egiptu.

2WowymczasieprzybyłReuelMidianita,teśćMojżesza, iSefora,jegocórka,ijejdwajsynowieUsłyszelibowiem ocudach,którychPandokonałnaIzraelu,żewybawiłichz rękiEgiptu

3IprzybyłReueldoMojżeszanapustynię,gdzieten obozował,agdziebyłagóraBoża.

4IwyszedłMojżesznaprzeciwswegoteściazwielkączcią, acałyIzraelbyłznim

5AReuelijegosynowiepozostaliwśródIzraelitówprzez wieledniiodtegodniaReuelznałPana

6AwtrzecimmiesiącuodwyjściaIzraelitówzEgiptu,w szóstymdniutegożmiesiąca,PandałIzraelitomDziesięć PrzykazańnagórzeSynaj

7IcałyIzraelusłyszałwszystkieteprzykazania,icały IzraelbardzosięradowałwPanuwowymdniu.

8AchwałaPanaspoczęłanagórzeSynajIzawołałPanna Mojżesza,aMojżeszprzyszedłwpośrodkuobłokui wstąpiłnagórę.

9Mojżeszprzebywałnagórzeczterdzieścidnii czterdzieścinocy,niejadłchlebainiepiłwody,aPan pouczałgooustawachiprawach,abynauczałsynów izraelskich

10APannapisałDziesięćPrzykazań,któredałIzraelitom, nadwóchtablicachkamiennych,któredałMojżeszowi, abyjenakazałIzraelitom

11Agdyminęłoczterdzieścidniiczterdzieścinocy,gdy PandokończyłrozmowęzMojżeszemnagórzeSynaj,dał PanMojżeszowitablicekamienne,zapisanepalcemBożym 12AgdysynowieIzraelawidzieli,żeMojżeszopóźniał zejściezgóry,zebralisięwokółAaronairzekli:Nie wiemy,cosięstałoztymMojżeszem

13Terazwięcpowstańiuczyńnamboga,którypójdzie przednami,abyśniezginął

14Aaronzaśbardzosiębałluduirozkazał,abymu przyniesionozłoto,zktóregouczyniłcielcaulanegodla ludu.

15Azanimtenzszedłzgóry,rzekłPandoMojżesza: Zejdź,bosprzeniewierzyłsięludtwój,który wyprowadziłeśzEgiptu

16Uczynilisobiecielcaulanegoioddawalimupokłon Terazwięcodejdźodemnie,abymichwytraciłzziemi, gdyżsąludemotwardymkarku

17MojżeszprzebłagałobliczePanaimodliłsiędoPanaza ludemzpowoducielca,któregouczynili.Potemzstąpiłz

góry,awrękachjegobyłydwietablicekamienne,które dałmuBóg,abynakazywałIzraelitom.

18AgdyMojżeszzbliżyłsiędoobozuizobaczyłcielca, któregouczyniłlud,zapłonąłgniewMojżeszaipotłukł tablicepodgórą.

19Mojżeszprzybyłdoobozu,wziąłcielcaispaliłgo ogniem,istarłnadrobnypył,poczymwysypałgona wodęidałjąIzraelitomdopicia.

20Izginęłoodmieczajedendrugiegookołotrzechtysięcy mężów,którzyzrobilicielca

21AnastępnegodniaMojżeszrzekłdoludu:Pójdędo Pana,możedokonamprzebłaganiazawaszegrzechy, którymizgrzeszyliściewobecPana.

22MojżeszznowuwstąpiłdoPanaipozostałuPana czterdzieścidniiczterdzieścinocy

23AprzezczterdzieścidniMojżeszbłagałPanaopomoc dlasynówizraelskich,aPanwysłuchałmodlitwyMojżesza iPandałsięmuprzebłagaćzaIzraelem

24WtedyrzekłPandoMojżesza,abywyciosałdwie tablicekamienneiprzyniósłjedoPana,aOnwypiszena nichDziesięćPrzykazań

25Mojżesztakuczynił,zstąpił,wyciosałdwietablicei wstąpiłnagóręSynajdoPana,aPannapisałDziesięć Przykazańnatablicach

26MojżeszpozostałuPanajeszczeczterdzieścidnii czterdzieścinocy,aPanpouczyłgooustawachiprawach, abyjeprzekazałIzraelowi

27APanrozkazałmuodnośniesynówizraelskich,aby zbudowaliświątyniędlaPana,abymogłowniej przebywaćJegoimięIpokazałmuPanpodobieństwo świątyniipodobieństwowszystkichjejnaczyń.

28ApoupływieczterdziestudniMojżeszzszedłzgóry, mającwrękudwietablice

29MojżeszprzybyłdoIzraelitówiopowiedziałim wszystkiesłowaPana,aOnnauczyłichpraw,ustawi nakazów,którychPangonauczył

30IoznajmiłMojżeszsynomizraelskimsłowoPana,że mabyćdlaniegozbudowanaświątynia,abymieszkał pośródsynówizraelskich

31Aludbardzosięuradowałzewszystkiegodobra,które PanpowiedziałdoniegoprzezMojżesza,irzekł: Uczynimywszystko,coPanpowiedziałdociebie

32Ludpowstałjakjedenmążizłożyłhojneofiarydo świątyniPańskiej,akażdyczłowiekprzyniósłofiaręPanu napracęwświątyniinawszelkąsłużbęwniej

33IprzynieśliwszyscyIzraelici,każdyzewszystkiego,co znalazłwswoimposiadaniu,nasłużbęwświątyniPańskiej: złoto,srebro,miedźiwszystko,conadawałosiędoużytku wświątyni

34Iprzyszliwszyscymędrcy,którzybylibiegliwpracy,i zbudowaliświątynięPańskąwedługwszystkiego,coPan nakazał,każdyczłowiekwedługpracy,którąsięzajmował. Iwszyscymędrcywsercuzbudowaliświątynię,jejsprzęty iwszystkienaczyniadoświętejsłużby,jakPannakazał Mojżeszowi

35Apoupływiepięciumiesięcyukończonopracęnad świątyniąprzybytku,asynowieizraelscyuczynili wszystko,coPannakazałMojżeszowi

36Iprzynieśliświątynięiwszystkiejejsprzętydo Mojżesza.PodobniejakPanpokazałMojżeszowi,tak uczynilisynowieizraelscy

37Mojżeszwidziałtępracęiotowykonalijątak,jakmu Pannakazał.IMojżeszimpobłogosławił.

ROZDZIAŁ83

1Wdwunastymmiesiącu,dwudziestegotrzeciegodnia tegomiesiąca,MojżeszwziąłAaronaijegosynów,ubrał ichwszaty,namaściłichiuczyniłznimi,jakmuPan nakazałPotemMojżeszzłożyłwszystkieofiary,którePan nakazałmuzłożyćwtymdniu

2PotemMojżeszwziąłAaronaijegosynówirzekłdo nich:Przezsiedemdnibędzieciestaćprzywejściudo przybytku,botakmirozkazałem.

3Aaronijegosynowieuczyniliwszystko,coimPan nakazałprzezMojżesza,ipozostalisiedemdniuwejścia doprzybytku.

4Aósmegodnia,pierwszegodniapierwszegomiesiąca,w drugimrokupowyjściuIzraelitówzEgiptu,Mojżesz zbudowałświątynięiustawiłwszystkiesprzętyprzybytkui wszystkiesprzętyświątyniiuczyniłwszystko,comuPan nakazał

5PotemMojżeszzawołałAaronaijegosynów,aoni złożyliofiaręcałopalnąiofiaręzagrzechyswojeisynów izraelskich,takjakPannakazałMojżeszowi

6TegodniadwajsynowieAarona,NadabiAbihu,wzięli innyogieńiprzynieśligoprzedPana,któryimnienakazał, iogieńwyszedłsprzedPanaipochłonąłich,takżezmarli przedPanemtegodnia.

7AgdyMojżeszukończyłbudowęświątyni,książęta IzraelitówzaczęliprzynosićswojeofiaryprzedPana,aby dokonaćpoświęceniaołtarza.

8Ikażdyksiążęskładałsweofiaryprzezjedendzień,po jednymksięciukażdegodniaprzezdwanaściedni

9Awszystkieofiary,któreprzynieśli,każdyzaswegodnia, to:jednasrebrnamisaważącastotrzydzieścisyklów,jedna srebrnaczaszaważącasiedemdziesiątsyklówwedługsykla świątyni,obiepełnenajczystszejmąkizmieszanejzoliwą naofiarępokarmową

10Jednałyżka,ważącadziesięćsyklówzłota,pełna kadzidła.

11Jednegomłodegobyka,jednegobaranaijednego rocznegobarankanaofiaręcałopalną

12Ijednegokozłajakoofiaręzagrzech.

13Anaofiarępojednania:dwawoły,pięćbaranów,pięć kozłówipięćjednorocznychjagniąt

14TakpostępowałodwunastuksiążątIzraela,dzieńpo dniu,każdywswoimdniu

15Potem,trzynastegodniamiesiąca,Mojżesznakazał IzraelitomobchodzićPaschę

16IzraeliciobchodziliPaschęwjejczasie,czternastego dniamiesiąca,jakPannakazałMojżeszowiTakuczynili Izraelici.

17Awdrugimmiesiącu,pierwszegodniamiesiąca, przemówiłPandoMojżeszatymisłowami:

18Dokonajspisuwszystkichmężczyznspośródsynów izraelskichoddwudziestegorokużyciawzwyż,ty,twój bratAaronidwunastuksiążątizraelskich.

19Mojżesztakuczynił,aAaronprzyszedłzdwunastoma książętamiIzraelaipoliczyliIzraelitównapustyniSynaj

20Aliczbasynówizraelskichwedługdomówichojców, oddwudziestegorokużyciawzwyż,wynosiłasześćsettrzy tysiącepięćsetpięćdziesiąt

21LeczsynowieLewiegoniezostalipoliczeniwśród swychbraci,synówIzraela.

22Aliczbawszystkichmężczyznwśródsynówizraelskich odjednegomiesiącawzwyżwynosiładwadzieściadwa tysiącedwieściesiedemdziesiąttrzyosoby.

23AliczbasynówLewiegoodmiesiącawzwyżwynosiła dwadzieściadwatysiące

24Mojżeszustanowiłkapłanówilewitów,każdegoprzy swojejsłużbieiprzyswoimciężarze,abysłużyliw świątyniprzybytku,takjakPannakazałMojżeszowi.

25Adwudziestegodniamiesiącaobłokzabrałsięz PrzybytkuŚwiadectwa

26WtymczasiesynowieIzraelakontynuowaliswoją podróżzpustyniSynaj,ipodróżowalitrzydniObłok spocząłnadpustyniąParanTamzapłonąłgniewPana przeciwkoIzraelitom,gdyżrozgniewaliPana,proszącGo omięso,abymoglijeść

27IwysłuchałPanichgłosu,idałimmięso,którejedli przezjedenmiesiąc.

28LeczpotemzapłonąłprzeciwkonimgniewPanaizadał imwielkąklęskę,izostalipochowaniwtymmiejscu

29InazwalisynowieizraelscytomiejsceKebrot-Hattaawa, botamchowaliludzi,którzypożądalimięsa

30WyruszyliwięczKebrot-Hattaawairozbiliobózw Chaserot,którejestnapustyniParan.

31AgdyIzraeliciprzebywaliwChaserot,zapłonąłgniew PanaprzeciwkoMiriamzpowoduMojżeszaistałasię trądowata,białajakśnieg.

32Ipozostałaonasiedemdnizamkniętapozaobozem,aż zostaławyleczonazeswojegotrądu

33PotemIzraeliciwyruszylizChaserotirozbiliobózna krańcupustyniParan

34WtymczasiePanpowiedziałdoMojżesza,abyposłał dwunastumężczyznspośródsynówIzraela,pojednym mężczyźniezkażdegopokolenia,abyzbadaliziemię Kanaan

35Mojżeszposłałdwunastumężów,aoniprzybylido ziemiKanaan,abyjązbadaćizbadaćPrzeszukalicałykraj odpustyniSinażdoRechob,ażdoChamot

36ApoupływieczterdziestudniprzyszlidoMojżeszai Aaronaiprzedstawilimuto,cobyłowichsercachA dziesięciuznichrozniosłozłewieściokraju,któryzbadali, wśródIzraelitów,mówiąc:LepiejnamwrócićdoEgiptu, niżiśćdotegokraju,którypochłaniaswoichmieszkańców

37LeczJozue,synNuna,iKaleb,synJefunnego,którzy należelidobadaczykraju,powiedzieli:Krajtenjestbardzo dobry

38JeśliPanbędziewnasmiałupodobanie,towprowadzi nasdotegokrajuidanamgo,gdyżjesttokrajopływający wmlekoimiód

39Leczsynowieizraelscyniechcieliichsłuchać,lecz słuchalisłówdziesięciumężów,którzyroznieślizłewieści okraju

40APanusłyszałszemraniesynówizraelskichi rozgniewałsię,iprzysiągłtymisłowami:

41Zpewnościążadenczłowiekztegozłegopokolenianie ujrzyziemioddwudziestegorokużyciawzwyż,oprócz Kaleba,synaJefunnego,iJozuego,synaNuna

42Lecznapewnotoniegodziwepokoleniezginienatej pustyni,aichsynowieprzyjdądotejziemiijąposiądą. WtedyzapłonąłgniewPanaprzeciwkoIzraelowiisprawił, żebłąkalisiępopustyniprzezczterdzieścilat,ażdokońca tegoniegodziwegopokolenia,ponieważnieszlizaPanem.

43LudprzebywałwięcprzezdługiczasnapustyniParan, apotempowędrowałnapustyniędrogąkuMorzu Czerwonemu.

ROZDZIAŁ84

1WowymczasieKorach,synJecera,synaKehata,syna Lewiego,zabrałwielumężówspośródsynówizraelskichi powstali,ikłócilisięzMojżeszemiAaronemorazzcałym zgromadzeniem

2IrozgniewałsięnanichPan,iotworzyłaziemiaswoją paszczę,ipochłonęłaichwrazzichdomamiiwszystkim, codonichnależało,orazwszystkichludzi,którzybyliz Koracha.

3PotemBógprzezdługiczaskazałludowiwędrować okrężnądrogąkugórzeSeir

4WowymczasierzekłPandoMojżesza:Niewszczynaj wojnyzsynamiEzawa,gdyżniedamciniczego,codo nichnależy,nawettyle,ilemożestopadotknąć,gdyż dałemEzawowiwdziedzictwogóręSeir.

5DlategosynowieEzawawalczylidawniejzsynamiSeira, aPanwydałsynówSeirawręcesynówEzawaiwytracił ichprzednimi,asynowieEzawamieszkalinaichmiejscu ażdodniadzisiejszego

6WtedyrzekłPandosynówizraelskich:Niewalczciez synamiEzawa,waszymibraćmi,gdyżnicwichzieminie należydowasŻywnośćmożeciekupićodnichza pieniądzeijeśćją,awodęmożeciekupićodnichza pieniądzeipićją.

7IuczynilisynowieizraelscywedługsłowaPana

8AsynowieIzraelawędrowalipopustyni,okrążającją drogąkugórzeSynaj,przezdługiczasinietknęlisynów EzawaPozostalinatamtymterenieprzezdziewiętnaście lat

9WtymczasieumarłLatyn,królKittim,wczterdziestym piątymrokuswegopanowania,tojestczternastymrokupo wyjściuIzraelitówzEgiptu

10Ipochowanogonamiejscu,któresobiezbudowałw krainieKittim,aAbimnaspanowałponimprzez trzydzieściosiemlat

11Wowychdniach,poupływiedziewiętnastulat,synowie IzraelaprzeszligranicęsynówEzawaiprzyszli,iprzeszli drogęprzezpustynięMoabu.

12IrzekłPandoMojżesza:NieoblegajMoabuiniewalcz znim,boniedamciniczichziemi

13SynowieIzraelaprzemierzalidrogęprzezpustynię Moabuprzezdziewiętnaścielatiniewalczyliznimi.

14AwtrzydziestymszóstymrokupowyjściuIzraelitówz EgiptuPanuderzyłwserceSichona,królaAmorytów,i wyruszyłonnawojnę,iwyruszył,abywalczyćz Moabitami

15IwysłałSihonposłańcówdoBeora,synaJaneasa,syna Balaama,doradcykrólaegipskiego,idoBalaama,syna jego,abyprzekląłMoab,abyzostałwydanywręce Sichona.

16PosłańcyposzliiprzyprowadziliBeora,synaJaneasa,i Balaama,jegosyna,zPetorwMezopotamii.Beori Balaam,jegosyn,przybylidomiastaSichonaizłorzeczyli MoabowiijegokrólowiwobecnościSichona,króla Amorytów.

17WyruszyłwięcSihonzcałymswymwojskiemiudałsię doMoabu,walczyłznimiipokonałich,aPanwydałichw jegoręce.SihonzabiłkrólaMoabu.

18SichonzdobyłwszystkiemiastaMoabuwczasiewojny, zdobyłteżCheszbon,gdyżCheszbonbyłjednymzmiast Moabu,aSichonumieściłswoichksiążątidostojnikóww Cheszbonie,aCheszbonnależałwowychczasachdo Sichona.

19Przetomówcyprzypowieści,BeorijegosynBalaam, wypowiedzielitesłowa,mówiąc:ChodźciedoCheszbonu, miastoSichonabędzieodbudowaneiumocnione.

20Biadatobie,Moabie!Jesteśzgubiony,luduKemosza! OtojesttozapisanewksiędzePrawaBożego

21AgdySihonpodbiłMoab,umieściłstrażewmiastach, którezdobyłMoabowiDużaliczbaMoabitówwpadław ręceSichonawbitwie,aonzdobyłwielkąichliczbę, synówicórki,izabiłichkróla;Sichonwięcwróciłdo swojegokraju

22SihonzaśobdarowałBeoraiBalaama,swegosyna, licznymipodarunkamiwsrebrzeizłocie,poczymich odesłałiudalisiędoMezopotamii,doswejojczyzny 23WtymczasiewszyscyIzraeliciodeszlizdrogipustyni Moabu,powróciliiotoczylipustynięEdomu.

24CałewięczgromadzenieprzybyłonapustynięSinw pierwszymmiesiącuczterdziestegorokuodwyjściaz Egiptu.IzraelicizamieszkalitamwKadesz,napustyniSin. TamumarłaMiriamitamzostałapochowana

25WowymczasieMojżeszwyprawiłposłówdoHadada, królaEdomu,ztąwiadomością:Takrzekłbrattwój,Izrael: Pozwólmi,proszę,przejśćprzeztwojąziemięNie przejdziemyprzezpolaaniwinniceiniebędziemypić wodyzestudni,leczpójdziemydrogąkrólewską.

26IrzekłEdomdoniego:NieprzejdzieszprzezmójkrajI wyruszyłEdom,abyspotkaćsięzIzraelitami,zludem potężnym.

27SynowieEzawaniechcielipozwolićIzraelitomprzejść przezswojąziemięPrzetoIzraeliciodeszliodnichinie walczyliznimi.

28AlbowiemjużprzedtemPanwydałrozkazIzraelitom, mówiąc:NiebędzieciewalczyćzsynamiEzawaDlatego Izraeliciodstąpiliodnichiniewalczyliznimi.

29WtedyIzraeliciwyruszylizKadeszicałyludprzybył dogóryHor.

30WowymczasierzekłPandoMojżesza:Powiedz swemubratuAaronowi,żetamumrze,gdyżniewejdziedo ziemi,którądałemsynomizraelskim

31IwstąpiłAaronnarozkazPananagóręHor,wroku czterdziestym,wpiątymmiesiącu,pierwszegodnia miesiąca

32Aaronmiałstodwadzieściatrzylata,gdyumarłna górzeHor

ROZDZIAŁ85

1AgdykrólArad,Kananejczyk,mieszkającynapołudniu, usłyszał,żeIzraeliciprzybylidrogąszpiegów, zorganizowałswewojska,abywalczyćzIzraelitami

2SynowieIzraelabardzosięgobali,gdyżmiałonwielkie iciężkiewojsko.PrzetosynowieIzraelapostanowili wrócićdoEgiptu

3Wtedysynowieizraelscyzawróciliiudalisięwdrogę powrotnąokołotrzechdnidoMaseratBen-Jaakon,gdyż bardzosiębalikrólaArada

4AsynowieIzraelaniechcielipowrócićdoswoich domówPozostaliwięcwBeniJaakonprzeztrzydzieści dni

5AgdysynowieLewiegowidzieli,żesynowieIzraelanie zawrócą,zapłonęlizazdrościąoPanaipowstali,iwalczyli zeswoimibraćmiIzraelitami,izabiliwielkąichliczbę,i zmusiliichdopowrotunaswojemiejsce,nagóręHor.

6Agdywrócili,królAradwciążjeszczeprzygotowywał swewojskodowalkizIzraelitami

7WtedyIzraelicizłożyliślub,mówiąc:Jeżeliwydaszten ludwmojąrękę,tozniszczęichmiasta

8IwysłuchałPangłosuIzraela,iwydałKananejczykóww ichręce,iobłożyłklątwąichorazichmiasta,inazwałto miejsceChorma

9PotemsynowieIzraelawyruszylizgóryHorirozbili obózwObot.WyruszylizObotirozbiliobózwIjjeAbarimnagranicyMoabu

10WtedyIzraeliciposłalidoMoabuztąwiadomością: Pozwólcienamprzejśćprzezwasząziemiędonaszego miejscaLeczIzraeliciniepozwoliliIzraelitomprzejść przezswojąziemię,gdyżbardzoobawialisię,żeIzraelici postąpiąznimitak,jakpostąpiłznimiSihon,król Amorytów,któryzabrałichziemięiwymordowałwielu spośródnich

11DlategoMoabniepozwoliłIzraelitomprzejśćprzez swojąziemięPanzaśnakazałIzraelitom,mówiąc:Nie będąwalczyćzMoabemWtedyIzraeliciopuściliMoab

12PotemsynowieIzraelawyruszylizgranicyMoabui przybylinadrugąstronęArnonu,granicyMoabu,między MoabitamiaAmorytami,irozłożylisięobozemnagranicy Sichona,królaAmorytów,napustyniKedemot.

13WtedysynowieIzraelawysłaliposłańcówdoSichona, królaAmorytów,ztąwiadomością:

14Pozwólnamprzejśćprzeztwojąziemię.Niebędziemy skręcaćnapolaanidowinnicPójdziemydrogąkrólewską, ażprzejdziemytwojągranicęSichonjednakniepozwolił przejśćIzraelitom.

15SichonwięczebrałwszystkichAmorytówiwyruszyłna pustynię,abywalczyćzIzraelitami,iwalczyłzIzraelitami wJahas

16APanwydałSichona,królaAmorytów,wręce Izraelitów,aIzraelicipobiliwszystkichludziSichona ostrzemmieczaipomścilisprawęMoabu.

17AsynowieizraelscyposiedliziemięSichonaodAramu ażdoJabuka,ażdosynówAmmona,izabralicałyłupz miast

18Izraelicizdobyliwszystkietemiastaizamieszkaliwe wszystkichmiastachAmorytów.

19WszyscyIzraelicipostanowiliwalczyćzAmmonitami, abyzdobyćtakżeichziemię

20WtedyrzekłPandosynówIzraela:Nieoblegajcie Ammonitówiniewszczynajcieznimiwojny,gdyżnie

damwamniczichziemiIposłuchaliIzraelicisłowaPana iniewalczylizAmmonitami.

21PotemIzraelicizawróciliiposzlidrogąBaszanudo krajuOga,królaBaszanu,aOg,królBaszanu,wyruszył, abyzmierzyćsięzIzraelitamiwbitwie,amiałzesobą wieludzielnychludziibardzosilnewojskospośródludu Amorytów

22AOg,królBaszanu,byłczłowiekiembardzopotężnym, aleNaaron,jegosyn,byłznaczniepotężniejszy,jeszcze potężniejszyodniego

23IrzekłOgwsercuswoim:OtocałyobózIzraela zajmujeprzestrzeńtrzechpars;terazuderzęnanichodrazu bezmieczaibezwłóczni.

24IwstąpiłOgnagóręJahaz,wziąłzniejjedenwielki kamień,któregodługośćwynosiłatrzyparsy,iwłożyłgo sobienagłowę,ipostanowiłrzucićgonaobózIzraelitów, abyporazićtymkamieniemwszystkichIzraelitów

25WtedyprzyszedłaniołPańskiiprzebiłkamieńna głowieOga,akamieńtenspadłnaszyjęOga,takżeOg upadłnaziemiępodciężaremkamienianaswojejszyi 26WowymczasierzekłPandosynówizraelskich:Nie bójciesięgo,gdyżwydałemgowwaszeręce,całyjego ludicałąjegoziemię;uczyniciemutak,jakuczyniliście Sichonowi

27Mojżeszzstąpiłdoniegozniewielkąliczbąsynów IzraelaiuderzyłOgakijemwkostkijegostóp,takżego zabił

28PotemsynowieIzraelaścigalisynówOgaicałyjego lud,pobiliichiwyniszczyli,ażniepozostałponichżaden przybytek

29PotemMojżeszposłałczęśćIzraelitów,abyzbadali Jazer,gdyżJazerbyłobardzosławnymmiastem 30ZwiadowcyudalisięwięcdoJazerizbadalije ZwiadowcyzaufaliPanuiwalczylizmieszkańcamiJazer.

31LudziecizdobyliJazeriprzynależnewioski,aPan wydałichwichręceWypędzilioniAmorytów,którzytam mieszkali.

32IzraeliciwięczdobyliziemiędwóchkrólówAmorytów, sześćdziesiątmiast,którebyłypodrugiejstronieJordanu, odpotokuArnonażdogóryHerman.

33PotemwyruszyliIzraeliciiprzybylinarówninęMoabu, którależypotejstronieJordanu,naprzeciwJerycha

34AgdyMoabiciusłyszeliocałymzłu,jakiewyrządzili Izraelicidwomkrólomamoryckim,SihonowiiOgowi, wszyscyMoabicibardzosiębaliIzraelitów

35AstarsiMoaburzekli:OtodwajkrólowieAmorytów, SihoniOg,którzybylipotężniejsiniżwszyscykrólowie ziemi,niemoglistawićczołaIzraelitom,jakżewięcmy możemystawićimczoła?

36Przecieżonijużwcześniejwysłalidonaswiadomość, abyśmyprzeszliprzeznasząziemię,amynie pozwoliliśmyimnato,terazzwrócąsięprzeciwkonam swymiciężkimimieczamiinaszniszcząMoabbył udręczonyzpowodusynówIzraelaibardzosięichbał Naradzałsięwięcwspólnie,cozrobićzsynamiIzraela

37StarsiMoabupowzięlidecyzjęiwybralijednegoze swoichludzi,Balaka,synaSipporaMoabity,iustanowili gowówczaskrólemnadsobąABalakbyłczłowiekiem bardzomądrym

38StarsiMoabupowstaliiposłalidosynówMidianu,aby zawrzećznimipokój,gdyżwowychczasachmiędzy

MoabitamiaMidianitamitrwaławielkawalkaiwrogość, odczasówHadada,synaBedada,królaEdomu,który pokonałMidianitównapoluMoabu,ażdodnia dzisiejszego.

39WtedysynowieMoabuposłalidosynówMidianui zawarliznimipokójStarsiMidianuprzybylidoziemi Moabu,abyzawrzećpokójwimieniusynówMidianu 40StarsiMoabunaradzalisięzestarszymiMidianu,jak postępować,abyocalićżycieprzedIzraelem

41WtedywszyscysynowieMoaburzeklidostarszych Midianu:TerazwięcsynowieIzraelapożerająwszystko, cojestwokółnas,jakwółliżetrawęnapoluTakbowiem postąpilizdwomakrólamiAmorytów,którzysąsilniejsi odnas

42WtedystarsiMidianurzeklidoMoabitów:Słyszeliśmy, żegdySichon,królAmorytów,walczyłzwamiiodniósł nadwamizwycięstwoizdobyłwasząziemię,posłałonz MezopotamiidoBeora,synaJaneasa,idoBalaama,jego syna.Onizaśprzybyliiprzeklęliwas.Dlategoręka Sichonaodniosłanadwamizwycięstwoizdobyłwaszą ziemię

43TerazwięcpoślijtakżedoBalaama,jegosyna,gdyżon jeszczeprzebywawswojejziemi,idajmuzapłatę,aby przyszedłiprzekląłcałylud,któregosięboiszGdystarsi Moabuusłyszelitęrzecz,spodobałoimsięposłaćdo Balaama,synaBeora

44WtedyBalak,synSippora,królaMoabu,wysłałposłów doBalaamaztąwiadomością:

45OtoludwychodzizEgiptu,otopokryłpowierzchnię ziemiistanąłnaprzeciwkomnie

46Przyjdźwięcteraziprzeklnijmitenlud,bojestondla mniezbytpotężnyMożeudamisięznimwalczyći wypędzićgoSłyszałembowiem,żeten,kogo błogosławisz,jestbłogosławiony,akogoprzeklinasz,jest przeklęty

47PosłańcyBalakaposzliwięcdoBalaamai przyprowadziligo,abyprzekląłludizmusiłgodowalkiz Moabem

48IprzyszedłBalaamdoBalaka,abyprzeklinaćIzraelaA PanrzekłdoBalaama:Nieprzeklinajtegoludu,bojest błogosławiony

49InamawiałBalakBalaamazdnianadzień,aby przeklinałIzraela.LeczBalaamniesłuchałBalakaz powodusłowaPana,któretenwypowiedziałdoBalaama

50AgdyBalakzobaczył,żeBalaamniechcespełnićjego prośby,wstałiposzedłdodomu.TakżeBalaampowrócił doswojejkrainyistamtądudałsiędoMidianu

51AsynowieIzraelawyruszylizrówninyMoabui rozłożylisięobozemnadJordanemodBet-Jesimotażdo Abel-Szittim,nakrańcurówninMoabu

52GdyzaśIzraeliciprzebywalinarówninieSzittim, zaczęliuprawiaćnierządzcórkamiMoabitów.

53AIzraeliciprzyszlidoMoabu,aMoabicirozbili namiotynaprzeciwkoobozuIzraelitów

54AsynowieMoabubalisięsynówIzraelaIwzięli Moabitowiewszystkieichcórkiiichżonyopięknej twarzyiurodziwymwyglądzie,iubralijewzłoto,srebroi kosztowneszaty

55AMoabiciposadzilitekobietyuwejśćdoswoich namiotów,abyIzraelicijewidzieliimoglisiędonich zwrócić,aniewalczyćzMoabem

56ItakpostępowaliwszyscysynowieMoabuzsynami Izraela.Każdymężczyznaposadziłswojążonęicórkęu wejściadoswegonamiotuGdywszyscysynowieIzraela widzielipostępeksynówMoabu,zwrócilisiękucórkom Moabuipożądaliich.Iprzyszlidonich.

57Izdarzyłosię,żegdyHebrajczykprzyszedłdowejścia namiotuMoabuiujrzałcórkęMoabu,izapragnąłjejw swymsercu,irozmawiałzniąprzywejściunamiotuotym, czegopragnął,podczasgdyonirozmawializesobą, mężczyźniznamiotuwychodziliimówilidoHebrajczyka wtensposób:

58Zpewnościąwiecie,żejesteśmybraćmi,żewszyscy jesteśmypotomkamiLotaiAbrahama,jegobrata.Czemu więcniezostaniecieznamiiniebędzieciespożywać naszegochlebainaszejofiary?

59AgdyMoabicitakgooczarowaliswoimimowamii zwabilipochlebstwami,posadziligownamiocie, ugotowalimuposiłekizłożyliofiarę,aonjadłzichofiary izichchleba.

60Potemdalimuwina,aonwypiłiupiłsięPostawili przednimpięknądziewczynę,aonuczyniłznią,comusię podobało,boniewiedział,coczyni,bowypiłdużowina.

61TakuczynilisynowieMoabuIzraelowinaowym miejscu,narówninieSzittim,agniewPanazapłonął przeciwkoIzraelowizpowodutejsprawyizesłałnanich zarazę,aspośródIzraelitówzginęłodwadzieściacztery tysiąceludzi

62PewienmążzsynówSymeona,imieniemZimri,syn Salu,przyłączyłsiędoMidianityKozbi,córkiSura,króla Midianu,naoczachwszystkichsynówIzraela

63AFineasz,synElazera,synakapłanaAarona,widząctę niegodziwość,którąpopełniłZimri,wziąłwłócznięiruszył zanimi,przebiłichobuizabił,azarazaustaławśród synówIzraela.

ROZDZIAŁ86

1WowymczasiepozarazierzekłPandoMojżeszaido Elazera,synakapłanaAarona,tymisłowami:

2Dokonajciespisuprzywódcówcałejspołecznościsynów izraelskich,oddwudziestegorokużyciawzwyż, wszystkich,którzywyruszylidowojska

3MojżesziElazerdokonaliwięcspisuIzraelitówwedług ichrodzinLiczbacałegoIzraelawynosiłasiedemset tysięcysiedemsettrzydzieści

4AliczbasynówLewiego,odjednegomiesiącawzwyż, wynosiładwadzieściatrzytysiąceiniebyłowśródnichani jednegoczłowiekaztych,którychMojżesziAaron policzylinapustyniSynaj

5BoPanpowiedziałim,żeumrąnapustyni,iwszyscy pomarli,iniepozostałznichanijeden,opróczKaleba, synaJefunego,iJozuego,synaNuna.

6PotemrzekłPandoMojżesza:PowiedzIzraelitom,aby pomścilisięnaMidianiezasprawęswoichbraci, Izraelitów

7Mojżesztakuczynił,asynowieIzraelawybralispośród siebiedwanaścietysięcymężów,potysiącuzkażdego pokolenia,iudalisiędoMidianu

8WtedyIzraeliciwyruszylinawojnęzMidianitamii zabiliwszystkichmężczyzn,atakżepięciuksiążąt MidianitówBalaama,synaBeora,zabilimieczem

9IzraeliciwięczabralidoniewoliżonyMidianitów,ich dzieci,ichbydłoiwszystko,codonichnależało.

10Zabraliwięccałyłupicałązdobycziprzyprowadzilije doMojżeszaiElazeranarówninyMoabu.

11MojżesziElazerorazwszyscyksiążętazgromadzenia wyszliimnaprzeciwzradością

12IpodzielilicałyłupMidianitów,aIzraelicipomścilisię naMidianiezasprawęswychbraci,Izraelitów.

ROZDZIAŁ87

1WowymczasierzekłPandoMojżesza:Otodnitwoje dobiegająkońca.WeźwięcJozuego,synaNuna,sługę twego,iumieśćgowprzybytku,aJadammupolecenieI Mojżesztakuczynił

2APanukazałsięwprzybytkuwsłupieobłoku,asłup obłokustałuwejściadoprzybytku

3IrozkazałPanJozuemu,synowiNuna,mówiącmu:Bądź mocnyiodważny,botyzaprowadziszsynówizraelskich doziemi,którąimprzysiągłemdać,aJabędęztobą

4IrzekłMojżeszdoJozuego:Bądźmocnyiodważny,bo tysprawisz,żesynowieizraelscyposiądątęziemię,aPan będzieztobąNieopuścicięaninieporzuciNiebójsięi nieupadajnaduchu

5MojżeszzwołałwszystkichIzraelitówirzekłdonich: Widzieliściecałedobro,którePan,Bógwasz,wyświadczył wamnapustyni

6TerazwięcprzestrzegajciewszystkichsłówtegoPrawai postępujciedrogąPana,Bogawaszego,nieodstępujcieod drogi,którąwamnakazałPan,aninaprawo,aninalewo

7MojżesznauczałIzraelitówustaw,prawinakazów,aby postępowaliwkrajutak,jakPanmunakazał

8InauczałichdrogiPanaiJegoprawOtosąonespisane wksiędzePrawaBożego,którądałsynomizraelskimprzez rękęMojżesza

9GdyMojżeszdokończyłwydawaniepoleceńIzraelitom, Panrzekłdoniego:WstąpnagóręAbarimitamumrzyj,a będzieszprzyłączonydoluduswego,jakzostał przyłączonyAaron,brattwój 10Mojżeszwięcwyruszył,jakmuPanrozkazał,iumarł tamwkrainieMoabu,wedługrozkazuPana,w czterdziestymrokuodwyjściaIzraelitówzziemiegipskiej 11AsynowieizraelscyopłakiwaliMojżeszanarówninach Moabuprzeztrzydzieścidni,ażdopełniłysiędnipłaczui żałobypoMojżeszu

ROZDZIAŁ88

1ApośmierciMojżeszarzekłPandoJozuego,synaNuna, tymisłowami:

2WstańcieiprzeprawciesięprzezJordandoziemi,którą dałemIzraelitom,irozkażcieIzraelitomodziedziczyćtę ziemię

3Każdemiejsce,poktórymstaniestopawaszejnogi, będzienależałodowasOdpustyniLibanuażdowielkiej rzeki,rzekiPerat,będziewaszągranicą

4Niktniepowstanieprzeciwkotobieprzezwszystkiedni twegożyciaJakbyłemzMojżeszem,takbędęztobą Tylkobądźmocnyiodważny,abyprzestrzegaćcałego Prawa,któreciMojżesznakazał.Niezbaczajzdrogianiw

prawo,aniwlewo,abycisiępowodziłowewszystkim,co czynisz.

5Jozuewydałrozkazdowódcomizraelskim,mówiąc: Przejdźcieprzezobóziwydajcierozkazludowi: Przygotujciesobieżywność,gdyżzatrzydniprzejdziecie Jordan,abywziąćtęziemięwposiadanie

6Iuczynilitakprzełożenisynówizraelskichiwydali rozkazyludowi,aoniuczyniliwszystko,corozkazałJozue.

7Jozueposłałdwóchludzi,abyprzeszukaliziemięJerycha, aludzieciposzliiprzeszukaliJerycho

8ApoupływiesiedmiudniprzyszlidoJozuegodoobozui rzeklidoniego:Panwydałcałykrajwnaszeręce,ajego mieszkańcydrżąprzednami.

9PotemJozuewstałrano,aznimcałyIzrael,iwyruszyliz Szittim,aJozueicałyIzraelznimprzeprawilisięprzez Jordan.Jozuemiałosiemdziesiątdwalata,gdyprzeprawił sięprzezJordanzIzraelem

10AludwyruszyłzJordanudziesiątegodniapierwszego miesiącairozłożyłsięobozemwGilgal,nawschodnim krańcuJerycha

11IobchodziliIzraeliciPaschęwGilgal,narówninach Jerycha,czternastegodniamiesiąca,jakjestnapisanew PrawieMojżeszowym

12Amannaustaławowymczasie,nazajutrzpoświęcie Paschy,iniemielijużmannysynowieizraelscy,ijedliz plonówziemiKanaan

13AJerychobyłocałkowiciezamknięteprzedsynami izraelskimi.Niktniewychodziłaniniewchodził.

14Awdrugimmiesiącu,pierwszegodniategomiesiąca, rzekłPandoJozuego:Powstań,otodajęJerychowtwoje ręcewrazzcałymjegoludem.Wszyscytwoiwojownicy mająokrążyćmiastorazdziennie;takbędzieszczynił przezsześćdni

15Kapłanizaśbędątrąbićwtrąby,agdyusłyszycie dźwięktrąby,całyludpodniesiewielkiokrzykwojenny,że murymiastaruną;całyludwystąpi,każdyprzeciwko swemuprzeciwnikowi.

16IuczyniłJozuewszystkotak,jakmuPannakazał 17Asiódmegodniaokrążylimiastosiedemrazy,akapłani trąbili.

18AwsiódmejrundzieJozuerzekłdoludu:Wznieście okrzykbojowy,boPanwydałcałemiastownaszeręce 19Tylkomiastoiwszystko,cosięwnimznajduje,będzie przeklętedlaPanaStrzeżciesięwięctego,cojest przeklęte,abyścienieuczyniliobozuIzraelaprzeklętymi niesprowadzilinaniegoniepokoju.

20Acałesrebro,złoto,miedźiżelazobędąpoświęcone PanuiwejdądoskarbcaPańskiego.

21Ludzatrąbiłwtrąbyipodniósłpotężnyokrzykbojowy, amuryJerycharozpadłysięWszyscyzaśludzieruszyli naprzód,każdyprzedsiebie,zdobylimiastoiobłożyli klątwąwszystko,cownimbyło,mężczyznikobiety, młodychistarych,woły,owceiosły,ostrzemmiecza 22Ispalilicałemiastoogniem;tylkonaczyniasrebrne, złote,miedzianeiżelazneoddalidoskarbcaPańskiego 23WtedyJozueprzysiągłwowymczasie,mówiąc: Przeklętymąż,któryodbudujeJerycho!Naswoim pierworodnymzałożyjegofundamentyinaswoim najmłodszympostawijegobramy

24Achan,synKarmiego,synaZabdiego,synaZeracha, synaJudy,dopuściłsięzdradywsprawierzeczy

przeklętych;zabrałczęśćrzeczyprzeklętychiukryłjąw namiocie,agniewPanazapłonąłprzeciwkoIzraelowi.

25AgdyIzraeliciwrócilipospaleniuJerycha,Jozue wysłałludzi,abyzbadalitakżeAjiwalczyliprzeciwko niemu.

26MężowieciposzliizbadaliAj,apopowrocierzekli: NiechnieidzieztobącałyluddoAj;niechtylkookoło trzechtysięcyludzipójdzieizdobędziemiasto,boludzi jestwnimniewielu

27Jozuetakuczynił,aznimwyruszyłookołotrzech tysięcyludzizIzraelitówiwalczylizmieszkańcamiAj

28BitwazIzraelembyłaciężka,amężowiezAjzabili trzydziestusześciumężówzIzraela,aIzraeliciuciekli przedmężamizAj

29GdyJozueujrzałtęrzecz,rozdarłszatyswojeipadł twarząnaziemięprzedPanem.OnistarsiIzraelaposypali prochemswojegłowy

30IrzekłJozue:Dlaczego,Panie,przeprowadziłeśtenlud przezJordan?Comampowiedzieć,gdyIzraeliciodwrócą sięplecamidoswoichwrogów?

31GdywięcusłysząotymwszyscyKananejczycy, mieszkańcytejziemi,otocząnasiwytępiąnaszeimię.

32IrzekłPandoJozuego:Czemupadasznatwarz?Wstań, zejdźzdrogi,boIzraelicizgrzeszyliiwzięlisobiecośz rzeczyprzeklętych.Niebędęjużznimi,dopókinie wytępiąrzeczyprzeklętychspośródsiebie

33WtedyJozuepowstałizwołałlud,iprzyprowadził UrimwedługrozkazuPana,ipojmanezostałopokolenie Judy,atakżepojmanyzostałAchan,synKarmiego

34IrzekłJozuedoAkana:Powiedzmi,synumój,co uczyniłeś?Akanodpowiedział:Widziałemwśródłupu pięknąszatęzSzinearu,dwieściesyklówsrebraiprętzłota ważącypięćdziesiątsyklówZapragnąłemichiwziąłemje, aotosąonewszystkieukrytewziemiwśrodkunamiotu.

35WtedyJozueposłałludzi,którzyposzliizabraliichz namiotuAchana,iprzyprowadziliichdoJozuego

36JozuezabrałwięcAchanaijegosprzęty,jegosynówi córkiorazwszystko,codoniegonależało,iprzyprowadził ichdodolinyAkor

37IspaliłichtamJozueogniem,awszyscyIzraelici ukamienowaliAchanakamieniamiiwznieślinadnimstos kamieniDlategonazwanotomiejscedolinąAkorWten sposóbuśmierzyłsięgniewPana,aJozuepóźniejprzybył podmiastoiwalczyłprzeciwkoniemu

38IrzekłPandoJozuego:Niebójsięinielękajsię!Oto JawydałemwtwojeręceAj,jegokrólaijegolud.Uczyń imtosamo,couczyniłeśJerychuijegokrólowiTylko łupyibydłozabierzeciesobie.Przygotujciezasadzkęna miastoodtyłu

39JozueuczyniłwedługrozkazuPanaiwybrałspośród synówwojnytrzydzieścitysięcydzielnychmężów,i wysłałich,aoniprzygotowalizasadzkęnamiasto.

40Idałimtakirozkaz:Gdynasujrzycie,uciekniemy przednimichytrze,aonibędąnasścigaćWyzaś wyjdzieciezzasadzkiizdobędzieciemiastoItakuczynili 41Jozuewalczył,amężowiemiastawyruszyliku Izraelowi,niewiedząc,żeciczyhająnanichztyłumiasta.

42AJozueiwszyscyIzraeliciudawaliprzednimi,żesą zmęczeni,iuciekalichytrzedrogąprzezpustynię 43WtedymężowiezAjzgromadziliwszystkichludzi, którzybyliwmieście,abyścigaćIzraelitówWyruszylii

oddalilisięodmiasta,nieostałsięanijedenPozostawili miastootwarteiścigaliIzraelitów.

44Aci,którzyczyhaliwzasadzce,wyszlizeswoich miejscipośpieszylipodmiasto,zdobylijeipodpalili. LudziezAjzaścofnęlisię,aotodymzmiastaunosiłsię kuniebuiniebyłomożliwościucieczkianiwjedną,aniw drugąstronę

45WszyscyzaśmężowieAjbyliwśródIzraelitów, niektórzyzjednej,niektórzyzdrugiejstrony,ipobiliich tak,żenieocalałznichanijeden

46IzraeliciwzięliwięcMelosza,królaAj,żywegoi przyprowadziligodoJozuego,aJozuepowiesiłgona drzewie,takiżumarł.

47PotemIzraeliciwrócilidomiasta,spalilijeizabili ostrzemmieczawszystkich,którzywnimbyli

48AliczbapoległychmężówzAj,zarównomężczyzn,jak ikobiet,wynosiładwanaścietysięcy;tylkobydłoiłupyz miastazabralisobiewedługrozkazuPanadanegoJozuemu 49AwszyscykrólowiepotejstronieJordanu,wszyscy królowieKanaanu,usłyszeliozłu,któresynowieizraelscy wyrządziliJerychuiAj,izebralisię,abywalczyćz Izraelem.

50TylkomieszkańcyGibeonubardzobalisięwalczyćz Izraelitami,abyniezginąćPostąpiliwięcchytrzei przybylidoJozuegoorazdocałegoIzraela,irzeklidonich: Przybyliśmyzdalekiegokraju,zawrzyjciewięcznami przymierze

51AmieszkańcyGibeonunapadlinaIzraelitów,aIzraelici zawarliznimiprzymierzeizawarliznimipokój,a książętazgromadzeniazłożyliimprzysięgęPóźniejjednak Izraelicidowiedzielisię,żeGibeonjestichsąsiademiże mieszkawśródnich

52Leczsynowieizraelscyniezabiliich,bozłożyliim przysięgęnaPana.Dlategostalisięonirąbaczamidrzewai nosicielamiwody

53IrzekłdonichJozue:Dlaczegomnieoszukaliście, czyniącnamtęrzecz?Aonimuodpowiedzieli,mówiąc: Dlatego,żedoniesionotwoimsługomowszystkim,co uczyniłeśwszystkimkrólomamoryckim,ibardzosię przestraszyliśmyoswojeżycieiuczyniliśmytęrzecz.

54IdałimJozuewtymdniuprzykazanie,abyścinali drzewoiczerpaliwodę,irozdzieliłichnaniewolników międzywszystkiepokoleniaIzraela.

55AgdyAdonizedek,królJerozolimy,usłyszałwszystko, coIzraeliciuczyniliJerychuiAj,posłałdoHohama,króla Hebronu,doPirama,królaJarmutu,doJafii,królaLakisz,i doDebera,królaEglonu,ztąwiadomością:

56Przybądźciedomnieipomóżciemi,abyśmymogli pokonaćsynówizraelskichimieszkańcówGibeonu,którzy zawarlipokójzsynamiizraelskimi

57ZebralisięwięcipięciukrólówAmorytówwyruszyło zewszystkimiswoimiobozami,ludempotężnym,licznym jakpiaseknabrzegumorza

58Iprzybyliwszyscycikrólowieirozłożylisięobozem przedGibeonem,izaczęliwalczyćzmieszkańcami GibeonuWszyscymężowieGibeonuposłalidoJozuegoz tąwiadomością:Przybądźszybkodonasipomóżnam, gdyżwszyscykrólowieAmorytówzebralisię,abywalczyć znami

59JozueicałyludwojennywyruszylizGilgal,aJozue niespodziewanieprzybyłdonichizadałtympięciukrólom wielkąklęskę

60APannapełniłichstrachemprzedIzraelitami,którzy zadaliimstraszliwąklęskęwGibeonie.Ściganoichdrogą wiodącądoBet-ChoronidoMakkedy,leczoniuciekli przedIzraelitami

61Agdyuciekali,Panzesłałnanichgradznieba,iwięcej ichzginęłoodgraduniżwskutekrzezisynówizraelskich

62AsynowieIzraelaścigaliichibiliichnadrodze, posuwającsięnaprzódibijącich

63Agdyonibili,dzieńchyliłsiękuwieczorowi,irzekł Jozuewobeccałegoludu:Słońce,stańspokojnienad Gibeonem,aksiężycuwdolinieAjalon,dopókinaródnie pomścisięnaswychwrogach

64IwysłuchałPangłosuJozuego,isłońcestanęłona środkunieba,natrzydzieścisześćminut,aksiężyctakże stanąłiniespieszyłsię,abyzajśćprzezcałydzień

65Iniebyłotakiegodnia,aniprzedtem,anipotem,aby Panwysłuchałgłosuczłowieka,gdyżPanwalczyłza Izraela

ROZDZIAŁ89

1WtedyJozuewypowiedziałtępieśńwdniu,wktórym PanwydałAmorytówwręceJozuegoisynówIzraela,i rzekłnaoczachcałegoIzraela:

2Potężnychrzeczydokonałeś,Panie,wielkichdzieł dokonałeś!KtóżjestrównyTobie?Niechmojeustabędą śpiewaćimieniuTwojemu

3Dobroćmojaitwierdzomoja,wysokamojawieżo,będę ciśpiewałnowąpieśń,wdziękczynieniubędęciśpiewał, Tyjesteśmocąmojegozbawienia

4WszyscykrólowieziemibędąCięchwalić,książęta światabędąCiśpiewać,synowieIzraelabędąsięradować zTwojegozbawienia,będąśpiewaćiwychwalaćTwoją moc.

5Tobie,Panie,powierzamysię,mówimy,żejesteśnaszym Bogiem,bobyłeśnasząobronąitwierdząprzeciwko naszymwrogom.

6DoCiebiewołaliśmyiniewstydziliśmysię,Tobie zaufaliśmyizostaliśmywybawieniGdywołaliśmydo Ciebie,usłyszałeśnaszgłos,wybawiłeśnaszeduszeod miecza,okazałeśnamswojąłaskę,dałeśnamswoje zbawienie,rozradowałeśnaszesercaswojąmocą

7Wyruszyłeśkunaszemuzbawieniu,ramieniemswoim odkupiłeśludswój,odpowiedziałeśnamzniebiosswojej świętości,wybawiłeśnasoddziesiątkówtysięcyludzi.

8Słońceiksiężycstanęłynaniebie,aTystałeśwswoim gniewieprzeciwkonaszymciemiężycielomirozkazałeśim wydawaćswojesądy

9Wszyscyksiążętaziemipowstali,królowienarodówsię zebrali,leczniedrgnęliprzedTobą,pragnęliTwoichbitew 10Powstałeśprzeciwkonimwgniewieswoimi sprowadziłeśnanichzapalczywośćswoją,zniszczyłeśich wgniewieswoimiwytraciłeśichsercemswoim

11NarodyzostałyzniszczoneTwojąfurią,królestwa upadłyzpowoduTwojegogniewu,zraniłeśkrólówwdniu swojegogniewu

12Wylałeśnanichswójgniew,ogarnąłichgniewTwój, obróciłeśnanichichnieprawośćiwytraciłeśichwrazzich niegodziwością

13Zastawilipułapkę,wpadliwnią,ukrylisięwsidle,noga ichzostałauwięziona.

14RękaTwojabyłagotowaprzeciwkowszystkimTwoim wrogom,którzymówili:Mieczemswoimposiedliziemię, ramieniemswoimmieszkaliwmieście.Napełniłeś wstydemichtwarze,powaliłeśichroginaziemię, przeraziłeśichwswoimgniewieizniszczyłeśichwswoim gniewie

15Ziemiazadrżałaizatrzęsłasięododgłosunawałnicy Twojejnadnimi;nieuchroniłeśichduszodśmierci,aich życiestrąciłeśdogrobu

16Ścigałeśichwswejburzy,zniszczyłeśichwswym wichrze,deszczichobróciłeśwgrad,wpadliwgłębokie doły,takżeniemoglisiępodnieść

17Ichtrupybyłyjakśmieciporzuconenaśrodkuulicy 18ZostalizniszczeniiwyniszczeniTwoimgniewem,Ty wybawiłeśswójludswojąpotęgą

19DlategoradująsięwTobienaszeserca,aduszenasze weseląsięzTwojegozbawienia.

20NaszejęzykibędągłosićTwojąpotęgę,będziemy śpiewaćiwychwalaćTwojecudownedzieła

21BoTynaswybawiłeśodnaszychwrogów,Tynas uwolniłeśodtych,którzyprzeciwnampowstali,Tyich wytraciłeśprzednamiizmiażdżyłeśpodnaszymistopami 22TakzginąwszyscyTwoiwrogowie,Panie,abezbożni będąjakplewa,którąwiatrunosi,aTwoiumiłowanibędą jakdrzewazasadzonenadwodami

23PotemJozueicałyIzraelznimwrócilidoobozuw Gilgal,pokonującwszystkichkrólówtak,żenieocalałz nichanijeden

24Pięciukrólówuciekłozbitwypieszoiukryłosięw jaskiniJozueszukałichnapolubitwy,leczichnieznalazł 25IpóźniejdoniesionoJozuemu,mówiąc:Królowie zostaliznalezieniiotosąukryciwjaskini.

26IrzekłJozue:Wyznaczcieludzi,którzybędąprzy wejściudojaskini,abyichstrzegli,abyonisaminieuciekli Itakuczynilisynowieizraelscy.

27WtedyJozuezwołałcałegoIzraelairzekłdodowódców wojennych:Postawciewaszenoginakarkachtychkrólów! IrzekłJozue:TakuczyniPanwszystkimwaszymwrogom.

28PotemJozuerozkazałwytracićkrólówiwrzucićichdo jaskini,awejściedojaskinizastawićwielkimikamieniami

29PotemJozueicałylud,którymubyłtegodnia,udałsię doMakkedyiwybiłjąostrzemmiecza

30Iwytraciłdoszczętnieduszeiwszystkich,którzybyliw mieście,iuczyniłzkrólemijegoludemtosamo,co uczyniłzJerychem

31StamtądwyruszyłdoLibnyiwalczyłprzeciwkoniej,a Panwydałjąwjegoręce.Jozueporaziłjąostrzemmieczai wszystkichjejmieszkańców,iuczyniłzniąizjejkrólem tosamo,couczyniłzJerychem

32StamtądzaśwyruszyłdoLakisz,abywalczyć przeciwkoniemuHoramzaś,królGazy,przybył,aby pomócludziomzLakisz,aJozuepobiłgoijegolud,także niepozostałprzynimnikt

33JozuezdobyłLakisziwszystkichjegomieszkańcówi uczyniłznimtosamo,couczyniłzLibną.

34StamtądudałsięJozuedoEglonu,zdobyłtakżeije,i wybiłjewrazzcałymjegoludemostrzemmiecza.

35StamtądudałsiędoHebronu,walczyłprzeciwkoniemu, zdobyłjeiobłożyłklątwą,poczymwróciłstamtądzcałym IzraelemdoDebiru,walczyłprzeciwkoniemuizabiłgo ostrzemmiecza

36Iwytraciłwnimwszelkąduszę,niepozostawiając nikogoprzyżyciu,iuczyniłznimizjegokrólemtosamo, couczyniłzJerychem

37JozuepobiłwszystkichkrólówamoryckichodKadeszBarneadoAzyiwnetzdobyłichkraj,boPanwalczyłza Izraela

38JozuezaśicałyIzraelprzybylidoobozuwGilgal.

39GdyJabin,królChazoru,usłyszałwowymczasie wszystko,coJozueuczyniłkrólomAmorytów,posłałJabin doJobata,królaMidianu,doLabana,królaSzimronu,do Jefala,królaAchszafu,idowszystkichkrólówAmorytów ztymostrzeżeniem:

40Przybądźciedonasszybkoipomóżcienam,abyśmy moglipokonaćsynówizraelskich,zanimoniprzyjdądo nasipostąpiąznamitak,jakpostąpilizinnymikrólami Amorytów.

41IwszyscycikrólowieposłuchalisłówJabina,króla Chazoru,iwyruszylizewszystkimiswoimiobozami, siedemnastukrólów,aludichbyłtaklicznyjakpiasekna brzegumorza,wrazzniezliczonąilościąkoniirydwanów PrzybyliirozłożylisięobozemuwódMeromispotkalisię, bywalczyćzIzraelem.

42IrzekłPandoJozuego:Niebójsięich,bojutrootej porzewydamichwszystkichzabitychprzedtobą;konieich zarżniesz,arydwanyichspaliszogniem.

43WtedyJozueiwszyscywojownicynaglenapadlina nichipobiliich,iwpadliwichręce,gdyżPanwydałichw ręceIzraelitów.

44WtedyIzraeliciścigaliwszystkichtychkrólówwrazze swoimiobozamiibiliich,ażniepozostałponichżaden ślad.Jozueuczyniłznimi,jakmuPanrozkazał.

45WtymczasieJozuepowróciłdoChazoripobiłje mieczem,iwytraciłwnimkażdegoczłowieka,ispaliłje ogniem.ZChazorudałsięJozuedoSzimronu,pobiłjei obłożyłklątwą

46StamtądudałsiędoAkszafuiuczyniłmutosamo,co uczyniłSzimronowi.

47StamtądudałsiędoAdulamiwybiłwszystkichludzi, którzytammieszkali,iuczyniłzAdulamtosamo,co uczyniłzAkszafemiSzimronem.

48Iprzeszedłodnichdowszystkichmiastkrólów,których pobił,ipobiłcałąludność,którapozostałaponich,i obłożyłichklątwą

49TylkołupyibydłowzięlisobieIzraelicinałup,agdy zabiliczłowieka,niezostawilianijednejduszyprzyżyciu

50JakPannakazałMojżeszowi,takteżJozueicałyIzrael uczyniliNieuchybiliwniczym

51WtedyJozueiwszyscyIzraelicipobilicałąziemię Kanaan,takjakimrozkazałPan,ipobiliwszystkichjej królów,wliczbietrzydziestujeden,aIzraelicizdobylicały jejkraj.

52OpróczkrólestwSichonaiOga,którebyłypodrugiej stronieJordanu,aktóreMojżeszzdobył,zdobyłwiele miast,idałjeRubenitom,Gadytomipołowiepokolenia Manassesa

53IpobiłJozuewszystkichkrólów,którzybylipotej stronieJordanunazachód,idałichwdziedzictwo dziewięciuplemionomipołowieplemieniaIzraela 54PrzezpięćlatJozueprowadziłwojnęztymikrólami,a ichmiastaoddałIzraelitom.Wkrajuzapanowałspokójpo bitwiewewszystkichmiastachAmorytówi Kananejczyków

ROZDZIAŁ90

1WpiątymrokupoprzejściuIzraelitówprzezJordan,gdy IzraeliciodpoczęliodwojnyzKananejczykami,wybuchły wielkieiciężkiebitwymiędzyEdomemaKittimami. KittimowiewalczylizEdomem

2Abianus,królKittim,wyruszyłwtymroku,tojestw trzydziestympierwszymrokuswegopanowania,aznim wielkiewojskodzielnychmężówzKittimiudałsiędo Seiru,abywalczyćzsynamiEzawa

3AHadad,królEdomu,usłyszałotymiwyruszył przeciwkoniemuzsilnymludemipotężnymwojskiem,i stoczyłznimbitwęnapoluEdomu

4ArękaKittimówprzemogłasynówEzawa,isynowie KittimówzabilispośródsynówEzawadwadzieściadwa tysiąceludzi,awszyscysynowieEzawauciekliprzednimi

5AsynowieKittimścigaliichidotarlidoHadada,króla Edomu,którybiegłprzednimiPojmaligożywegoi zaprowadzilidoAbianusa,królaKittim

6Abianusrozkazałgozabić.IumarłHadad,królEdomu, wczterdziestymósmymrokuswegopanowania

7AsynowieKittimkontynuowalipościgzaEdomemi pobiligo,zadającwielkąklęskę,iEdomstałsiępoddany synomKittim

8AsynowieKittimpanowalinadEdomem,iEdomdostał siępodwładzęsynówKittimiodtegodniastałsięjednym królestwem

9Iodtegoczasuniemoglijużpodnieśćgłowy,aich królestwozostałozjednoczonezkrólestwemsynówKittim.

10AbianusustanowiłdowódcówwEdomie,awszyscy synowieEdomustalisiępoddanymiidannikamiAbianusa, poczymAbianuspowróciłdoswojejziemi,Kittim.

11Agdypowrócił,odnowiłswerządyizbudowałsobie przestronnyiufortyfikowanypałac,którymiałbyć rezydencjąkrólewską,ipanowałpewnienadsynami KittiminadEdomem

12Wowychdniach,gdyIzraeliciwypędziliwszystkich KananejczykówiAmorytów,Jozuebyłjużstaryipodeszły wlatach

13IrzekłPandoJozuego:Zestarzałeśsięijesteśw podeszłymwieku,ajeszczewielekrajupozostałodo zdobycia

14Terazwięcpodzieltęziemięjakodziedzictwomiędzy dziewięćplemionipołowęplemieniaManassesa,aJozue powstałiuczynił,jakmuPanrozkazał 15IpodzieliłcałykrajmiędzypokoleniaIzraelajako dziedzictwo,wedługichpodziałów

16ApokoleniuLewiegoniedanożadnegodziedzictwa DaryPanasąichdziedzictwem,jaktoPanzapowiedział przezMojżesza

17AJozuedałKalebowi,synowiJefunnego,góręHebron jakodziałwiększyodjegobraci,jakpowiedziałPanprzez Mojżesza

18DlategoHebronstałsiędziedzictwemKalebaijego synóważdodniadzisiejszego.

19PotemJozuepodzieliłcałykrajlosamimiędzycałego Izraela,abydaćmudziedzictwo,takjakmurozkazałPan.

20IzraelicizaśdaliLewitommiastazeswegodziedzictwa iprzedmieściadlaswegobydłaimajątku,jakPannakazał Mojżeszowi,takuczyniliIzraelici,ipodzieliliziemię losem,czytobyławielka,czymaładziałka.

21Iposzli,abyodziedziczyćziemięzgodniezeswoimi granicami,asynowieizraelscydalidziedzictwowśród siebieJozuemu,synowiNuna

22ZgodniezesłowemPanadalimumiasto,któregożądał, Timnat-SerachwgórachEfraima;zbudowałwięcmiastoi zamieszkałwnim

23Otodziedzictwa,którekapłanElazeriJozue,synNuna, oraznaczelnicyrodówplemionrozdzielililosemsynom izraelskimwSziloprzedPanem,uwejściadoprzybytku,i niedokonalipodziałuziemi

24IdałPantęziemięIzraelitom,aoniposiedliją,takjak PanimpowiedziałijakPanprzysiągłichprzodkom

25APandałIzraelitomodpoczynekodwszystkichich wrogówwokółnich,iniktniepowstałprzeciwkonim,i Panwydałwszystkichichwrogówwichręce,inicnie zawiodłozewszystkichdobrychrzeczy,którePan powiedziałsynomizraelskim,tak,Panwypełniłwszystko.

26PotemJozuezwołałwszystkichsynówizraelskich, pobłogosławiłichirozkazałimsłużyćPanuPotemich odesłał.Poszlikażdydoswegomiastaikażdydoswego dziedzictwa

27AsynowieizraelscysłużyliPanuprzezwszystkiedni Jozuego,aPandałimodpoczynekodwszystkiego,coich otaczało,imieszkalibezpieczniewswoichmiastach

28WowychdniachumarłAbianus,królKittim,w trzydziestymósmymrokuswegopanowania,czyliw siódmymrokuswegopanowanianadEdomem Pochowanogonamiejscu,któresobiezbudował,aLatyn panowałponimpięćdziesiątlat.

29Azaswegopanowaniawystawiłwojskoiwyruszył,aby walczyćzmieszkańcamiBrytaniiiKernanii,synami Elizeusza,synaJawana,iprzemógłich,iuczyniłich dannikami

30Wtedyusłyszał,żeEdomwyrwałsięspodwładzy Kittim.Latynprzybyłdonich,pokonałichi podporządkowałsobie,anastępnieoddałpodwładzę KittimówEdomstałsięjednymkrólestwemzKittimami przezcałyczas.

31PrzezwielelatniebyłokrólawEdomie,awładzę sprawowaliKittimowieiichkról.

32Abyłotowdwudziestymszóstymrokupoprzejściu synówizraelskichprzezJordan,tojestwsześćdziesiątym szóstymrokupowyjściusynówizraelskichzEgiptu,Jozue zestarzałsięibyłwpodeszłymwieku.Miałwówczassto osiemlat

33WtedyJozuezwołałcałegoIzraela,jegostarszych, sędziówiurzędników,gdyPandałwszystkimIzraelitom pokójodwszystkichichwrogówdokoła,irzekłJozuedo starszychIzraelaidoichsędziów:Otojajestemstary, posuniętywlatach,awywidzieliście,coPanuczynił wszystkimnarodom,którewypędziłprzedwami,botoPan walczyłzawas.

34Terazwięcumacniajciesię,abyprzestrzegaći wypełniaćwszystkiesłowaPrawaMojżeszowego,nie odstępującodniegoaninaprawo,aninalewoinie wchodzącdonarodów,którepozostaływkraju;nie będziecieteżwspominaćimionichbogów,leczbędziecie trzymaćsięPana,Bogawaszego,jakczyniliścieażdodnia dzisiejszego

35IzachęcałJozueusilniesynówizraelskich,abysłużyli Panupowszystkiedniswoje

36IpowiedzieliwszyscyIzraelici:BędziemysłużyćPanu, Bogunaszemu,powszystkiedninasze,myinasisynowie, wnukinaszychsynówinaszepotomstwonawieki

37IzawarłJozuewtymdniuprzymierzezludem,iwysłał synówizraelskich,aoniposzlikażdydoswego dziedzictwaidoswegomiasta

38Awowychdniach,gdysynowieIzraelamieszkali bezpieczniewswoichmiastach,pochowalitrumnypokoleń swychprzodków,którewyprowadzilizEgiptu,każdy człowiekwdziedzictwieswychsynów.Dwunastusynów JakubapochowalisynowieIzraela,każdyczłowiekw dziedzictwieswychsynów

39Aotonazwymiast,wktórychpochowanodwunastu synówJakuba,którychsynowieizraelscywyprowadziliz Egiptu

40IpochowaliRubenaiGadazaJordanem,wRomii, którąMojżeszdałichsynom

41SymeonaiLewiegopochowanowmieścieMaudzie, któredałsynomSymeona,aprzedmieściemiastanależało dosynówLewiego

42AJudępochowanowmieścieBeniaminanaprzeciw Betlejem.

43KościIssacharaiZebulonapochowanowSydoniew części,któraprzypadłaichsynom

44Danzaśzostałpochowanywmieścieswychsynóww Esztael,aNaftalegoiAszerapochowanowKadesz-Neftali, każdegonajegomiejscu,któredałswymsynom

45KościJózefapochowanowSychem,wczęścipola, którąJakubkupiłodChamoraiktórastałasię dziedzictwemJózefa

46IpochowanoBeniaminawJerozolimienaprzeciw Jebusyty,którazostałapowierzonasynomBeniamina; synowieizraelscychowaliojcówswoich,każdywmieście swychsynów.

47ApoupływiedwóchlatumarłJozue,synNuna,mając stodziesięćlatCzas,wktórymJozuesądziłIzraela, wynosiłdwadzieściaosiemlat.IzraelsłużyłPanuprzez wszystkiedniswegożycia

48AinnesprawyJozuego,jegobitwyinapomnienia, którymiupominałIzraelitów,iwszystko,coimrozkazał,a takżenazwymiast,któresynowieizraelscyposiedlizajego czasów-otosązapisanewksiędzesłówJozuegodosynów izraelskichiwksiędzewojenPańskich,którąspisali Mojżesz,Jozueisynowieizraelscy

49IzraelicipochowaliJozuegonaposiadłościjego dziedzictwawTimnat-Serach,którabyłamudananagórze Efraima

50WowychdniachumarłElazer,synAarona,i pochowanogonagórzenależącejdojegosynaFineasza, którabyłamudananagórzeEfraima

ROZDZIAŁ91

1Wowymczasie,pośmierciJozuego,synowie Kananejczykówwciążprzebywaliwkraju,aIzraelici postanowiliichwypędzić.

2WtedysynowieizraelscypytaliPana,mówiąc:Kto pierwszypójdzieznamidoKananejczyków,abyznimi walczyć?APanodpowiedział:Judawystąpi

3WtedysynowieJudyrzeklidoSymeona:Idźznamido naszegolosu,abędziemywalczyćzKananejczykamiimy takżepójdziemyztobądotwojegolosuIposzlisynowie SymeonazsynamiJudy

4WtedysynowieJudywyruszyliiwalczyliz Kananejczykami,aPanwydałKananejczykówwręce synówJudy,którzypobiliichwBezekdziesięćtysięcy ludzi

5IwalczylizAdonibezekiemwBezek,aonuciekłprzed nimi;onizaśścigaligoipochwycili,ichwyciligo,i odcięlimukciukiidużepalceunóg

6IrzekłAdonibezek:Siedemdziesięciukrólów,którym odciętokciukiurąkinóg,zbierałomięsopodmoimstołem, jakjaczyniłem,takmiodpłaciłBógPrzyprowadziligodo Jerozolimyitamumarł.

7SynowieSymeonaposzlizsynamiJudyipobili Kananejczykówostrzemmiecza

8APanbyłzsynamiJudy,iposiedlionigórę.Synowie JózefazaśudalisiędoBetel,czyliLuz,aPanbyłznimi 9SynowieJózefazbadaliBetel,astrażnicyzobaczyli człowiekawychodzącegozmiasta.Zatrzymaligoirzekli doniego:Pokażnamwejściedomiasta,aokażemyciłaskę 10Ipokazałimówmążwejściedomiasta,asynowie Józefaprzyszliiwybilimiastoostrzemmiecza.

11Wyprawiliwięcowegoczłowiekawrazzjegorodziną PoszedłondoChetytówizbudowałmiasto,któremunadał nazwęLuz.WszyscyIzraelicimieszkaliwswoich miastach,asynowieIzraelamieszkaliwswoichmiastach SynowieIzraelasłużyliPanuprzezwszystkiedniJozuegoi przezwszystkiednistarszych,którzypoJozuemżylidłużej iwidzieliwielkiedziełoPana,któregodokonałdlaIzraela 12AstarsisądziliIzraelapośmierciJozuegoprzez siedemnaścielat.

13WszyscystarsiIzraelawalczylizKananejczykami,a PanwypędziłKananejczykówprzedIzraelitami,aby osiedlićIzraelitównaichziemi.

14Ispełniłwszystkiesłowa,którewypowiedziałdo Abrahama,IzaakaiJakuba,iprzysięgę,którązłożył,żeda imiichsynomziemięKananejczyków.

15IdałPanIzraelitomcałąziemięKanaan,jakprzysiągł ichprzodkom.DałimPanpokójodwszystkich otaczającychichludzi,aIzraelicimieszkalibezpieczniew swoichmiastach

16NiechbędziebłogosławionyPannawieki,amen,amen 17Umacniajciesięiniechsercawszystkich,którzyufacie Panu,będąmężneKoniec