د احیکر کیسه
پیژندنه موږ د احکار په کیسه کې د انسان د فکر او عقل یو له خورا پخوانیو سرچینو څخه لرو .د دې نفوذ د ډیری خلکو د افسانو له لرې موندل کیدی شي ،په شمول د قرآن کریم ،او زاړه او نوي عهد نامې. د آلمان په ټریوس کې موندل شوی موزیک د نړۍ د پوهانو په مینځ کې د احیکار شخصیت انځور شوی .دلته د هغه رنګین کیسه ده. د دې کیسې نیټه د ژوندی بحث موضوع وه .پوهانو په پای کې دا د لومړۍ پیړۍ په اړه ولیکله کله چې دوی د اصلي کیسه په غلطۍ سره ثابت شول چې په 500 BCکې د الیفنټاین د کنډوالو په منځ کې د آرامي پاپیرس په بڼه راوتلی و. کیسه په ښکاره ډول افسانه ده نه تاریخ .په حقیقت کې لوستونکی کولی شي خپل پیژندنه د عربي شپې په اضافي مخونو کې وکړي .دا په زړه پورې لیکل شوی ،او هغه داستان چې د عمل ،توطیې او تنګو تیښتې څخه ډک دی د پام وړ پای ته رسوي .د تخیل ازادي د لیکوال تر ټولو قیمتي ملکیت دی. لیکنه په څلورو پړاوونو ویشل کیږي( ) ۱:داستان؛ () ۲ښوونه (د متلونو یوه د پام وړ لړۍ)؛ () ۳مصر ته سفر؛ () ۴تمثیلونه یا تمثیلونه (په دې سره احکار د خپل خطاکار وراره تعلیم بشپړوي). څپرکی 1 د آشور لوی وزیر احیکر 60میرمنې لري مګر په قسمت کې هیڅ زوی نلري .له همدې امله هغه خپل وراره غوره کوي .هغه د ډوډۍ او اوبو څخه ډیر د حکمت او پوهې څخه ډک دی. 1د حکیم حکیم ،د سنخیریب د پاچا وزیر او د حقیر بابا د خور زوی نادان کیسه. ۲د اسور او نینوا د پادشاه سنحیریب په زمانه کې یو وزیر و ،چې د سرهادوم زوی وو ،د حیقار په نوم یو هوښیار سړی و او هغه د سنحیریب د پاچا وزیر و. 3د هغه سره ښه شتمني او ډېر مالونه وو ،هغه هوښیار ،هوښیار ،فیلسوف ،په علم ،نظر او حکومت کې وو ،شپیتو ښځو سره یې ودونه کړي وو او هرې یوې ته یې یوه کل جوړه کړې وه. ۴خو له دې ټولو سره سره د هغه هیڅ اولد نه و .له دې ښځو څخه ،چې کیدای شي د هغه وارث وي. ۵په دې خبره هغه ډېر غمجن شو او یوه ورځ یې نجومیان ،پوهان او جادوګران راوغوښتل او د خپل حال او د خپل بې وسۍ خبره یې ورته څرګنده کړه. ق ۶هغوئ ورته ووئیل” ،لړ شه ،معبودانو ته قرباني وکړه او هغوئ ته زارۍ وکړه چې تا ته یو هلک درکړى. ۷هغۀ هم هغه شان وکړل چې هغوئ ورته وئیلى قوو او بقتانو ته یې نذرانې پېش کړې ،هغوئ ته یې زارۍ کولې او د هغوئ نه یې په التجا او التجا کولو. ٨هغوئ هغۀ ته دد یو لفظ جواب ورنکړو .او هغه په غم او خپګان سره لړ ،په زړه کې د درد سره روان شو. Andهغه راستون شو ،او ترټولو لوړ څرور یې کړ او په دې باور دی چې هغه په زړه کې سوځیدلی و ،او د هغه په زړه کې د سوځیدو سره یې! 10زه له تا څخه غوښتنه کوم چې ماته یو هلک راکړه ،چې زه د هغه په واسطه تسلی شم چې هغه زما په روغتیا کې حاضر شي ،هغه زما سترګې پټې کړي او هغه زما ښخ کړي. ۱۱بیا هغۀ ته یو آواز راغے چه”لکه څنګه چه تا اول په نقاشو کښے تکیه وکړه ادؤ هغوئ ته ئے قربانى ورکړے دے ،نو په دے وجه به تا تر ټول عمر بے اولده پاتے شى. ۱۲خو د خپلې خور زوی نادان واخله او خپل بچي یې وګرځوه او هغه ته خپل تعلیم او ښه پالنه ورزده کړه او ستا په مرګ به هغه ښخ کړي. ۱۳نو بیا هغۀ د خپلې خور زوئ نادان راواخیستو ،چې یو وړوکى شیدې ورکوونکى قوو .او هغه اتو لوند نرانو ته وسپارلو چې هغوئ هغه شیدوی او هغه راولی. ۱۴ادؤ هغوئ هغه دد ښۀ خوراک ادؤ نرمو تربیتونو ادؤ ورېښمي جامو ادؤ ارغواني ادؤ خړ رنګه لوئے کړو .او هغه د ورېښمو په تختونو کښېناست. ۱۵کله چې نادان لوی شو او د دیودار په شان پورته شو ،هغه ته یې د ښو اخلقو ،لیکلو او علم او فلسفې ښوونه وکړه. ۱۶د ډېرو ورځو نه پس سنهریب بادشاه ححقار ته وکتل او ویې لیدل چې هغه ډېر زوړ شوى دى ،بیا یې ورته وویل. ۱۷اے زما عزتمنده ملګرې ،تکړه ،امانتداره ،هوښیاره ،والي ،زما سکرتر ،زما وزیره ،زما چانسلره او مشره !په رښتیا چې ته ډېر زوړ شوى یې او د کلونو په تېرېدو سره وزن لرونکى یې .او له دې نړۍ څخه ستا وتل باید نږدې وي. ۱٨ما ته ووایه چې ستا نه وروسته به زما په خدمت کې څوک ځای ولري .حقیر ورته وویل :ای زما ربه ستا سر دې تل ژوندی وي !زما د خور زوی نادان دی ،ما هغه خپل ماشوم کړی دی. ۱۹او ما هغه لولي او خپل عقل او پوهه مې ورته ښوولې ده. ۲۰بادشاه ورته وویل :اې حقیاره !هغه زما حضور ته راولئ ،چې زه یې ووینم ،او که زه هغه مناسب وموم ،هغه په خپل ځای کېږده .او ته به په خپله لره لړ شې ،چې استراحت وکړي او پاتې ژوند په خوږه آرامۍ کې تیر کړي'.
د احیکر کیسه
۲۱بیا حقیار لړ او د خپلې خور زوئ نادان یې وړاندې کړو .او هغه ته یې درناوی وکړ او هغه ته یې د ځواک او عزت هیله وکړه. ۲۲هغه ورته وکتل او د هغه ستاینه یې وکړه او په خوشحالۍ سره یې حقیار ته وویل :ایا دا ستا زوى دى؟ زه دعا کوم چې خدای دې وساتي .او لکه څنګه چې تا زما او زما د پلر سرحدم خدمت کړی دی ،نو دا هلک دې زما خدمت وکړي او زما کار ،زما اړتیاوې او زما سوداګرۍ پوره کړي ،ترڅو زه د هغه عزت وکړم او ستاسو په خاطر هغه ځواکمن کړم. ۲۳بیا حقیار بادشاه ته سجده وکړه او ورته یې ووئیل” ،اے زما ما حلکه بادشاه ،ستا سر دې د تل دپاره ژوندى وى !زه له تا څخه غواړم چې ته زما د نادان زوی ته صبر وکړې او د هغه خطاګانې وبخښه چې هغه ستا خدمت وکړي لکه څنګه چې مناسب دی'. ۲۴نو بادشاه د هغۀ سره قسم وکړو چې هغه به د خپلو ملګرو نه تر ټولو لوئ او د خپلو ملګرو نه تر ټولو زورور جوړوى ،او دا به د هغۀ سره په ټول عزت او احترام کښې وى .او لسونه یې ښکل کړل او الوداع یې وکړه. ۲۵او هغه نادان ونیولو .د هغه د خور زوی یې له هغه سره یو ځای ناست و او شپه او ورځ یې ورته ښوونه کوله ،تر دې چې هغه یې د ډوډۍ او اوبو په پرتله له عقل او پوهې څخه ډک کړی و. فصل 2 د پخوانیو ورځو "غریب ریچارډ الماناک "د پیسو ،ښځو ،جامو ،سوداګرۍ ،ملګرو په اړه د انساني چلند غیر معمولي اصول .په ځانګړې توګه په زړه پورې متلونه په 47 ،45 ،37 ،23 ،17 ،12آیتونو کې موندل شوي .د 63آیت د نن ورځې ځینې سینکیزم سره پرتله کړئ. ۱نو هغه ورته تعلیم ورکړ او ویې ویل :اې زویه !زما خبرې واورئ او زما مشورې تعقیب کړئ او هغه څه چې زه وایم په یاد ولرئ. ۲اې زما زویه !که ته یوه خبره واوري ،په زړه کې دې مړ شه او بل ته یې مه ښکاره کوه ،داسې مه کوه چې د ژوندیو ډبرو په بڼه بدله شي ،ژبه دې وسوځوي او په بدن کې دې درد پیدا کړي او د خدای په وړاندې به شرمنده شي .سړی ۳اې زما زویه !که تاسو یو راپور اوریدلی وي ،هغه مه خپروئ .او که تاسو یو څه لیدلي وي ،هغه مه وایئ. ۴اې زما زویه !د اورېدونکو لپاره خپل فصاحت آسانه کړئ ،او د ځواب په ورکولو کې بېړه مه کوئ. ۵اې زما زویه !کله چې تا څه اورېدلي ،هغه مه پټوئ. ۶ای زما زویه !مهربندي نه خلصوي ،نه یې خلصوي ،او نه خلصې غوټۍ مه مهر کوه. ۷ای زما زویه !د ظاهري ښکل لپاره للچ مه کوه ،ځکه چې دا له منځه ځي او له منځه ځي ،مګر یو عزتمند یادونه د تل لپاره پاتې کیږي. ٨اې زما زویه !یوه احمقه ښځه دې په خپلو خبرو دې دوکه نه کړي ،داسې نه ده چې ته به تر ټولو بدمرغه مړ شې ،او هغه به تا په جال کې را ونغاړي تر څو چې ته په جال کې نه شې. ۹اے زما زویه !هغه ښځه مه غواړئ چې په جامو او عطرونو سره بستره وي ،چې په خپل روح کې سپکاوی او احمق وي .افسوس که تا هغې ته څه ورکړي چې ستا دي ،یا هغه څه چې ستا په لس کې دي هغې ته ورکړي او هغه ته په ګناه کې راښکته کړي او خدای په تا باندې غضب وکړي. ۱۰اے زما زویه !د بادامو د ونې په څېر مه کېږئ ،ځکه چې د ټولو ونو نه مخکې پاڼي او د ټولو نه وروسته د خوراک وړ میوه راښکاره کوي ،بلکې د توت د ونې په څېر اوسئ چې د ټولو ونو نه مخکې د خوراک وړ مېوه راوړي او د ټولو نه وروسته پاڼي. ۱۱اے زما زویه !خپل سر ټیټ کړه ،خپل غږ نرم کړه ،په نرمۍ سره ،په سمه لر روان شه ،او ناپوه مه کیږه .او د خندا په وخت کې خپل غږ مه پورته کوه ،ځکه چې که په لوړ غږ کور جوړ شوی وای ،نو خر به هره ورځ ډیر کورونه جوړ کړي .او که د زور په زور د کوهې چلول شوی وای ،نو د اوښانو له اوږو به به یې هیڅکله هم نه لرې کول. ۱۲اې زویه !د هوښیار سړي سره د تیږو لیرې کول د افسوس سړي سره د شرابو څښلو څخه غوره دي. ۱۳اے زما زویه !خپل شراب د عادلنو په قبرونو کې توی کړئ او د ناپوهو او سپکو خلکو سره مه څښئ. ۱۴اې زما زویه !له هوښیارانو سره وجنګېږئ چې له خدایه وېرېږي او د هغوی په څېر اوسئ ،او د ناپوهانو په څېر مه ځئ ،داسې نه شئ چې د هغه په څېر شئ او د هغه لرې زده کړئ. ۱۵اې زما زویه !کله چې تاسو یو ملګری یا ملګری پیدا کړی ،هغه هڅه وکړئ ،او وروسته یې ملګری او ملګری جوړ کړئ .او پرته له محاکمې د هغه ستاینه مه کوئ .او د هغه سړي سره خپلې خبرې مه خرابوئ چې د عقل نه لري. ۱۶اې زما زویه !په داسې حال کې چې بوټان ستاسو په پښو کې پاتې کیږي ،د هغې سره په اغزو باندې وګرځئ ،د خپل زوی ،خپل کورنۍ او ماشومانو لپاره لره جوړه کړئ ،او خپله کښتۍ مخکې له دې چې هغه په سمندر کې لړ شي او د هغې په څپو او ډوب شي او هغه نشي کولی .خوندي شوی ۱۷اے زما زویه !که مالدار مار وخوري نو وایي :دا د خپل عقل له مخې دی او که غریب سړی وخوري نو خلک وایي :د هغه له لوږې . ۱٨اے زما زویه !هغه ستا په ورځنۍ ډوډۍ او مالونو راضي کېږى او د بل د څیزونو للچ نه کوى. ۱۹اے زما زویه !د احمق ګاونډی مه کیږه ،د هغه سره ډوډۍ مه خورئ ،او د ګاونډیانو په مصیبتونو خوشحاله مه کوئ .که ستا دښمن په تا ظلم وکړي ،مهربانی ورته وکړه. ۲۰اے زما زویه !هغه سړی چې له خدای څخه ویره لري تاسو د هغه څخه ویره وکړئ او د هغه عزت وکړئ. ۲۱اے زما زویه !جاهل سړی غورځیږي او غورځیږي ،او هوښیار سړی که څه هم وغورځیږي ،نه نه غورځیږي او که ولویږي هم ژر پاڅیږي ،او که ناروغ وي ،د خپل ژوند ساتنه کولی شي .مګر لکه څنګه چې د ناپوه ،احمق سړي لپاره ،د هغه د ناروغۍ لپاره هیڅ درمل نشته. ۲۲اے زما زویه !كه تاته یو څوك دركړي چې له ځانه كم وي نو د هغه د لیدو لپاره مخكې لړ شه او ولړ شه او كه هغه تاته بدله ورنه كړه نو د هغه رب به تاته د هغه بدله وركړي. ۲۳اے زما زویه !د خپل زوی په وهلو کې مه پریږده ،ځکه چې ستا د زوی څښل د باغ لپاره د سرې په څیر دی ،لکه د کڅوړې خوله تړل ،او د ځناورو د تړلو او د دروازې د تړلو په څیر.
د احیکر کیسه
۲۴اې زما زویه !خپل زوی له بدو څخه منع کړه او هغه ته د اخلقو ښوونه وکړه مخکې له دې چې هغه ستا په وړاندې بغاوت وکړي او تا د خلکو په منځ کې له سپکاوي سره مخ کړي او ته په کوڅو او مجلسونو کې خپل سر ودروي او د هغه د بدو اعمالو سزا درکړل شي. ۲۵اې زما زویه !له مخکینۍ پوستکي سره یو غوړه غویی ،او د پقرونو سره یو لوی خر ،او د لویو ښکرونو لرونکی غویی مه اخلئ ،نه د یو چالک سړي سره دوستي وکړئ ،نه د هر هغه څه لپاره چې تاسو یې ترسره کوئ ،یو جنګیالی غلم ،او نه د غله غلمه واخلئ .دوی به برباد کړي. ۲۶اې زما زویه !ستا مور او پلر دې په تا لعنت نه وي او رب دې ترې راضي وي .ځکه چې ویل شوي دي" :څوک چې خپل پلر یا مور ته سپکاوی کوي هغه دې په مرګ مړ کړي (زما معنی د ګناه مرګ)؛ او څوک چې د خپل مور او پلر عزت کوي هغه به خپل عمر او عمر اوږد کړي او هرڅه به ښه وګوري" . ۲۷اے زما زویه !په لره کې له وسلو پرته مه ځئ ،ځکه چې تاسو نه پوهیږئ چې دښمن به کله تاسو سره مخامخ شي ،ترڅو تاسو د هغه لپاره چمتو شئ. ۲٨اې زما زویه !د یوې بې پاڼې ونې په څیر مه اوسئ چې وده نه کوي ،بلکې د هغې ونې په څیر اوسئ چې په پاڼو او ونو پوښل شوي وي .د هغه سړي لپاره چې نه ښځه لري او نه ماشومان په دنیا کې ذلیل کیږي او د دوی لخوا نفرت کیږي لکه د بې پاڼو او بې میوې ونې. ۲۹اے زما زویه !د سړک په غاړه د یوې میوې لرونکې ونې په څیر اوسئ چې میوه یې هر څوک چې تیریږي وخوري او د صحرا حیوانات د هغې سیوري لندې آرام کوي او د هغې پاڼي خوري. ۳۰اے زما زویه !هر پسه چې له خپلې لرې وځي او ملګري یې د لیوه خوراک شي. ۳۱اے زما زویه !داسې مه وایه چې زما رب احمق دى او زه هوښیار یم او د ناپوهۍ او حماقت خبرې مه کوه ،داسې مه کوه چې ته به یې سپکې کړې. ۳۲اے زما زویه !له هغو بندګانو څخه مه کېږئ چې څښتن ورته وایي" :له موږ څخه لرې شه" ،مګر د هغو کسانو څخه یو چې دوی ورته ووایي چې "موږ ته نږدې شه او موږ ته راشه". ۳۳اے زما زویه !خپل غلم ته د هغه د ملګري په حضور کې مه ګوره ،ځکه ته نه پوهیږي چې په پای کې به د دوی څخه کوم یو ډیر ارزښت ولري. ۳۴اے زما زویه !له خپل رب څخه مه وېرېږه چې ته یې پیدا کړې ،کنه هغه به له تا خاموشه شي. ۳۵اے زما زویه !خپله خبره سمه کړه او ژبه مو خوږه کړه .او خپل ملګري ته اجازه مه ورکوئ چې ستا په پښو ودریږي ،که نه نو هغه به بل ځل ستا په سینه ودریږي. ۳۶اے زما زویه !که تاسو یو هوښیار سړی د حکمت په کلمه ووهئ ،دا به د هغه په سینه کې د شرم احساس په څیر پټ شي .خو که ته په جاهل باندې په لرګي ووهې نو هغه به نه پوهېږي او نه به اوري. ۳۷ای زما زویه !که ته د خپلو اړتیاو لپاره یو هوښیار سړی راولیږئ ،هغه ته ډیر امر مه کوئ ،ځکه چې هغه به ستاسو سوداګرۍ وکړي لکه څنګه چې تاسو یې غواړئ :او که تاسو یو احمق راولیږئ ،هغه ته امر مه کوئ ،مګر خپل ځان ته لړ شئ او خپل تجارت وکړئ، ځکه چې تاسو هغه ته امر وکړه ،هغه به هغه څه ونه کړي چې ته یې غواړې .که دوی تاسو د سوداګرۍ لپاره لیږئ ،نو ژر تر ژره یې پوره کړئ. ۳٨اې زما زویه !د خپل ځان څخه د یو سړي دښمن مه جوړوه ،ځکه چې هغه به ستاسو اندازه واخلي او ستاسو څخه به انتقام واخلي. ۳۹اے زما زویه !د خپل زوی او د خپل نوکر محاکمه وکړه ،مخکې له دې چې خپل مالونه دوی ته وسپاري ،نه دا چې دوی یې له منځه یوسي .ځکه چې هغه څوک چې بشپړ لس لري هوښیار بلل کیږي ،که څه هم هغه احمق او ناپوه وي ،او هغه څوک چې خالي لس لري، غریب ،جاهل بلل کیږي ،حتی که هغه د حکیمانو شهزاده وي. ۴۰اى زما زویه !ما یو کالو سینت خوړلی ،او الوز یې تیر کړی ،او ما د فقر او کمښت پرته بل څه نه دي موندلي. ٤۱اى زما زویه !خپل زوی ته سستي او لوږه ور وښایه ،ترڅو د خپل کور په اداره کې ښه کار وکړي. ۴۲اى زما زویه !ناپوهانو ته د هوښیارانو ژبه مه ښووئ ،ځکه چې دا به د هغه لپاره دروند وي. ٤۳اى زما زویه !خپل حالت خپل ملګري ته مه ښکاره کوه ،کنه د هغه له خوا به سپک شي. ٤٤اى زما زویه !د زړه ړوندتوب د سترګو له ړندو څخه ډېر غمجن دی ،ځکه چې د سترګو ړوند لږ څه لر موندلی شي ،خو د زړه ړوند لر نه شي موندلی ،له نېغه لر نه پرېږدي او په کږه لر ځي .لره ٤٥اى زما زویه !د انسان په پښه ګوزار کول د ژبې له ګوزاره غوره دي. ٤٦اى زما زویه !هغه ملګری چې نږدې وي د غوره ورور څخه غوره دی چې لیرې وي. ٤۷اى زما زویه !ښکل له منځه ځي ،خو زده کړه دوام کوي ،او نړۍ له منځه ځي ،خو ښه نوم نه ورکېږي او نه له منځه ځي. ٤٨اى زما زویه !هغه څوک چې آرام نه لري ،د هغه مرګ تر ژوند غوره و .او د ژړا غږ د سندرو له غږ څخه غوره دی .د خپګان او ژړا لپاره ،که د خدای ویره په دوی کې وي ،د سندرو او خوشحاله غږ څخه غوره دي. ٤۹اى زما بچیه !ستا په لس کې د چونګښې تنده د خپل ګاونډي په لوښي کې د غوښې څخه غوره ده .او تا ته نږدې پسه د لرې غوا څخه غوره ده .او ستا په لس کې یوه مرغۍ له زرو الوتونکو مرغیو څخه غوره ده .او فقر چې راټولیږي د ډیر رزق له ویشلو څخه غوره دی . او ژوندی ګیدړ تر مړ زمری ښه دی .او یو پونډ وړۍ د یو پونډ مال څخه غوره ده ،زما مطلب د سرو زرو او سپینو زرو څخه دی .ځکه چې سره زر او سپین زر په زمکه پټ دي او نه لیدل کیږي .مګر وړۍ په بازارونو کې پاتې کیږي او لیدل کیږي او دا د هغه چا لپاره ښکل ده چې دا یې اغوندي. ۵۰اى زما زویه !یوه وړه نصیبه له ړنګې شوې بخت څخه غوره ده. ۵۱اى زما زویه !یو ژوندی سپی د مړ غریب سړي څخه غوره دی. ۵۲اى زما زویه !یو غریب سړی چې نیک عمل کوي د هغه شتمن سړي څخه غوره دی چې په ګناه کې مړ وي. 53اى زما زویه !په زړه کې یوه خبره وساتئ ،او دا به تاسو ته ډیره وي ،او د خپل ملګري راز افشا کړئ.
د احیکر کیسه
54اى زما زویه !تر څو چې ته په خپل زړه کې مشوره نه وي کړې ،د خولې څخه یوه خبره هم مه کوه .او د خلکو تر منځ په شخړه کې مه ودریږه ،ځکه چې له بدې خبرې څخه شخړه را منځته کیږي ،او له شخړو څخه جګړه راځي ،او له جګړې څخه جګړه راځي ،او ته به شاهدي ورکولو ته مجبور شي .مګر له هغه ځایه وتښته او ځان آرام کړه. 55اى زما زویه !د خپل ځان څخه د ځواکمن سړي سره مقابله مه کوئ ،مګر تاسو ته د صبر روحیه ،صبر او ښه اخلق ترلسه کړئ، ځکه چې له دې څخه غوره بل څه نشته. 56اى زما زویه !د خپل لومړي ملګري څخه کرکه مه کوئ ،ځکه چې دویم ممکن پای نه وي. 57اى زما زویه !د هغه په مصیبت کې د غریبانو سره لیدنه وکړئ ،د سلطان په حضور کې د هغه په اړه خبرې وکړئ ،او د زمري د خولې څخه د هغه د ژغورلو لپاره ډیر زیار وکړئ. 58اى زما زویه !د خپل دښمن په مرګ خوشحالي مه کوه ،ځکه لږ وخت وروسته ته به د هغه ګاونډی شې ،او څوک چې په تا ملنډې وهي هغه ته درناوی او عزت کوه او مخکې له دې چې په سلم کې ورسره اوسې. 59اى زما زویه !که اوبه په اسمان کې ولړې شي ،تور کانګ سپین شي ،او مرۍ د شاتو په څیر خوږ شي ،نو ناپوهان او احمقان به پوه شي او هوښیار شي. 60اى زما زویه !که غواړې چې هوښیار واوسې نو خپله ژبه له دروغو ،لس له غل او سترګې له بدو وینو .نو ته به هوښیار وبلل شی. 61اى زما زویه !هوښیار سړی دې په ریښه ووهې ،مګر کم عقل دې ته په خوږه مالګه نه اچوي .په ځوانۍ کې عاجزي کوه او په خپل بوډاتوب کې به عزتمند شې. 62اى زما زویه !د هغه د قدرت په ورځو کې د یو سړی سره مه کوئ او نه د سیلب په ورځو کې یو سیند. 63اى زما زویه !د ښځې په واده کې عجلت مه کوه ،ځکه چې که ښه شوه ،نو هغه به ووایي :ای زما ربه ،ماته رزق راکړه .او که ناروغ شو ،نو هغه به د هغه چا په اړه ارزونه وکړي چې د دې لمل و. 64اى زما زویه !څوک چې په جامو کې ښایسته وي ،په خبرو کې هم همداسې وي .او هغه څوک چې په لباس کې بدرنګه وي ،په خبرو کې هم همداسې وي. 65اى زما زویه !که تا غل کړې وي ،سلطان ته یې خبر کړه او هغه ته یې یوه برخه ورکړه ،ترڅو له هغه څخه وژغورل شي ،ځکه چې تاسو به د سختۍ سره مخ شئ. 66اى زما زویه !د هغه چا سره دوستي مه کوه چې لس یې ډک او ډک وي او د هغه چا سره دوستي مه کوه چې لس یې تړلی او وږی وي. 67څلور شیان دي چې نه پاچا او نه د هغه لښکر خوندي کیدی شي :د وزیر لخوا ظلم ،بد حکومت ،د ارادې خرابول ،او په رعیت باندې ظلم .او څلور شیان چې پټ نه شي پاتې کیدی :هوښیار ،احمق ،شتمن او غریب'. دریم څپرکی احکار د دولت په چارو کې له فعالې ونډې څخه تقاعد شو .هغه خپل مالونه خپل غدار وراره ته ورکوي .دلته د حیرانتیا کیسه ده چې څنګه یو بې شکره بې کفایته جعل کونکی بدلیږي .د احیکر د مینځلو لپاره یوه هوښیاره دسیسه د هغه د مرګ په سزا محکومیږي .ظاهرا ا د اخکار پای. 1دا ډول حقیار وویل ،کله چې هغه د خپلې خور زوی نادان ته دا حکمونه او متلونه ختم کړل ،هغه تصور وکړ چې هغه به دا ټول وساتي، او هغه نه پوهیده چې د دې په بدل کې هغه د ستړیا ،سپکاوی او ملنډو ښکارندوی دی. 2وروسته حقیار په خپل کور کې ناست و او خپل ټول مالونه ،غلمان ،غلمان ،اسونه ،څاروي او نور هر څه چې هغه یې درلودل او ترلسه کړي وو ،نادان ته وسپارل .او د داوطلبۍ او منع کولو واک د نادان په لس کې پاتې شو. ۳او حقیار په خپل کور کښې په آرام کښېناستو او هر وخت به حقیر لړ او بادشاه ته به یې درناوى وکړ او کور ته راستون شو. ۴کله چې نادان پوه شو چې د منع کولو او منع کولو واک یې په خپل لس کې دی ،نو د حقیار مقام ته یې سپکاوی وکړ او په هغه یې ملنډې ووهلې او چې کله راښکاره شو نو ملمت یې کړ او ویې ویل :زما تره حقیار په خپل لس کې دی .او هغه اوس هیڅ نه پوهیږي. ۵او هغه د غلمانو او نوکرانو په وهلو او د آسونو او اوښانو په خرڅولو او د هغه د تره حقیار په ټولو څیزونو باندې په خرچ کولو شروع وکړه. ۶او کله چې حقیار ولیدل چې نه په خپلو نوکرانو او نه په خپل کور باندې رحم نه کوي ،نو هغه پاڅېد او د خپل کور څخه یې وشړلو او پاچا ته یې ولېږه چې خبر کړي چې د هغه مال او روزي یې خوره کړې ده. ۷پاچا پاڅېد او نادان یې راوغوښت او ورته یې وویل :تر څو چې حقیار روغ پاتې شي ،هیڅوک به د هغه په مال ،نه د هغه په کورنۍ او نه د هغه په مالونو باندې واکمن شي. ٨او د نادان لس د هغه د تره حقیار او د هغه د ټولو مالونو څخه پورته شو او په دې ترڅ کې هغه نه دننه لړ ،نه بهر او نه یې سلم واچاوه. ۹بیا حقیر د خپلې خور زوی نادان سره د هغه د زحمت څخه توبه وکړه او هغه ډیر غمجن شو. ۱۰او د نادان یو کشر ورور وو چې بنوزردان نومېده ،نو حقیار هغه د نادان په ځائې کښېښودو او په ډېر عزت یې لوئ کړو .او هغه ټول هغه څه چې د هغه ملکیت وو هغه ته یې وسپارل او هغه یې د خپل کور والي وټاکه. ۱۱کله چې نادان په دې پوه شو چې څه شوي دي ،هغه په حسد او حسد باندې اخته شو او هر هغه چا ته یې شکایت وکړ چې پوښتنه یې کوله ،او د هغه تره حقیار یې ملنډې وهلې او ویې ویل :زما تره زه له خپل کور څخه وشړم .پر ما خپل ورور غوره كړم ،خو كه لوى څښتن ماته قدرت وركړى ،نو د وژل كېدو بدبختي به پرې راكړي.
د احیکر کیسه
۱۲ادؤ نادان دد هغۀ دد پاره دد ډوډئ دد پاره غور کولو ته ادامه ورکړه .څه موده وروسته نادان دا خبره په خپل ذهن کې را وګرځوله او د فارس د پاچا شاه حکمت زوی اکیش ته یې یو لیک ولیکه: ۱۳تا ته د اسور او نینوا د بادشاه سنحیریب او د هغه د وزیر او د هغه د سکرتر حیقار له طرفه امن ،روغتیا ،ځواک او عزت دی ،ای لوی پاچا !اجازه راکړئ چې زما او ستا تر منځ قلم وي. ۱۴ادؤ کله چه دا لیک تا ته ورسى ،کۀ تۀ پاڅېږى او د نصرین میدان ،اسور او حنینوا ته ګړندى لړ شى ،نو زۀ به بادشاهى بې له جنګه او بې جنګه تاته درکړم. ۱۵او هغۀ د حمصر بادشاه فرعون ته د ححقار په نوم یو بل خط هم ولیکل'' .زما او ستا تر منځ دې سوله وشي ،اې ستر پاچاه! ۱۶که چېرې د دې خط په وخت کې تاته ورسېږي ،ته راپاڅېږې او د اسور او نینوا نه د نصرین میدان ته لړ شې ،زه به تاته بې له جنګه او بې جنګه سلطنت درکړم. ۱۷او د نادان لیکنه د خپل تره حقیار د لیکلو په شان وه. ۱٨بیا یې دوه خطونه وتړل او د خپل تره حقیار په مهر یې مهر کړل .دوی بیا هم د پاچا په ماڼۍ کې وو. ۱۹بیا هغه لړ او د پاچا له خوا یې خپل تره حقیار ته یو لیک ولیکه :زما وزیر ،زما سکرتر ،زما چانسلر حقیار ته سلم او روغتیا. ۲۰اې حقیاره ،چې کله دا لیک تاته ورسېږي ،نو ټول عسکر چې له تا سره دي ،راغونډ کړه او په جامو او شمېر کې یې پوره کړه او په پنځمه ورځ یې د نصرین په میدان کې ماته راوړه. ۲۱کله چې ته هلته ما ووینې چې خپل خوا ته راروان یم نو بیړه وکړئ او لښکر زما په خلف د یو داسې دښمن په توګه راوباسئ چې زما سره وجنګېږى ،ځکه چې ما سره د مصر د بادشاه فرعون سفیران هم شته چې هغوئ زمونږ قوت ووینى .پوځ او ښایي له موږ څخه وېرېږي ،ځکه هغوی زموږ دښمنان دي او له موږ څخه کرکه کوي. ۲۲بیا یې په هغه لیک مهر ولګاوه او د پاچا د یو نوکر په واسطه یې حقیار ته ولېږه .او هغه بل خط یې چې لیکلی و ،واخست او د پاچا په مخکې یې خپور کړ او هغه یې ولوست او مهر یې ورته وښود. ۲۳کله چې بادشاه په دې خط کښې څۀ واورېدل نو ډېر حیران شو او په ډېر غصې او سخت غصې شو او وې وئیل” ،آه ،ما خپل حکمت ښکاره کړ !ما حقیار ته څه کړي دي چې دا لیکونه یې زما دښمنانو ته لیکلي دي؟ ایا دا زما د هغه له طرفه زما د ګټو په بدل کې دی؟ ۲۴نادان هغۀ ته ووئیل” ،بادشاه مه خفه کېږه !او نه په غوسه کیږو ،خو راځئ د نصرین میدان ته لړ شو او وګورو چې دا کیسه رښتیا ده که نه. ۲۵بیا په پینځمه ورځ نادان پاڅېدو او بادشاه ،سپاهیان او وزیر یې ونیول او د نصرین دښتې ته لړل .او پاچا وکتل ،او ګوره !حقیار او لښکر په صف کې و. ۲۶کله چې حقیار ولیدل چې بادشاه هلته دى ،نو هغه ورنژدې شو او لښکر ته یې اشاره وکړه چې د جنګ په شان حرکت وکړي او د بادشاه په خلف په صف کښې جنګېږى لکه څنګه چې په خط کښې لیکلے شوى قوو ،هغه نۀ پوهېده چې نادان د څۀ دپاره کنده کش کړې ده .هغه ۲۷کله چې بادشاه د حقیار دا عمل ولید نو په وېره ،وېره او حیرانتیا یې لس پورې کړ او په ډېر غصه شو. ۲٨نادان هغۀ ته ووئیل” ،تا لیدلے دے ،اے زما ما حلکه بادشاه !دې بدمرغه څه وکړل؟ خو ته مه غوسه کیږه او مه غمجن کیږه ،مګر خپل کور ته لړ شه او په خپل تخت کې کښینږه ،زه به حقیر تا ته راوړم چې په زنځیرونو تړلی او په زنځیرونو تړل شوی او ستا دښمن به پرته له زحمت څخه وباسم. ۲۹بادشاه بېرته خپل تخت ته ستون شو او د حقار په اړه یې په قهر شو او د هغه په اړه یې هیڅ ونه کړل .نادان حقیر ته ورغی او ورته ویې ویل :یاا !پادشاه په حقیقت کې په تاسو کې په ډیره خوښۍ سره خوشحاله دی او ستا څخه مننه کوم چې هغه څه چې تاسو ته یې امر کړی دی. سونه یې تړلي وي او پښې یې ۳۰ادؤ اوس هغه زۀ تا ته رالېږلے یم چې سپاهیان د هغوئ دد دقؤو دد پاره راواستوئ او دد هغۀ نه راشئ چې ل ق په ځنځیرونو تړلي وي ،چې د فرعون سفیران دا ووینى ادؤ دد بادشاهى خاوندان شى .د هغوی او د هغوی د پاچا څخه ډارېدل'. ۳۱بیا حقیار ځواب ورکړ او ویې ویل :اوریدل اطاعت کول دي .او هغه سمدستي پاڅېد او خپل لسونه یې شاته وتړل او پښې یې وتړلې. ۳۲نادان هغه ونیولو او د هغۀ سره بادشاه ته لړو .او کله چې حقیار د پاچا حضور ته ننوت ،په ځمکه یې سجده وکړه او پاچا ته یې د واک او تل پاتې ژوند هیله وکړه. ۳۳بیا پاچا وویل ،اې زما سکرتره ،زما د چارو والي ،زما چانسلره ،زما د دولت واکمنه ،ماته ووایه چې ما ستا سره څه بدې کړې دي چې تا ماته د دې بد عمل بدله راکړه. ۳۴بیا هغوئ هغۀ ته دد هغۀ په لیکلو ادؤ دد مهر سره خ ق طونه وښودل .کله چې حقیار دا ولیدل ،نو د هغه لسونه لړزېدل او ژبه یې په یو وخت بنده شوه او له وېرې یې یوه کلمه هم نه شوه ویلى .خو هغه خپل سر د ځمکې په لور ځوړند کړ او ګونګ وو. ۳۵کله چې پاچا دا ولیدل نو ډاډه شو چې دا خبره د ده له خوا ده ،نو سمدستي راپاڅېد او هغوی ته یې امر وکړ چې حقیار ووژني او د ښار څخه بهر د هغه په غاړه باندې توره ووهي. ۳۶بیا نادان چیغې کړې او ویې ویل :اې حقیاره ،تور مخه !د پاچا په دې کار کې ستا پام یا ځواک څه ګټه لري؟' 37په دې توګه کیسه کوونکی وایی .او د توره باز نوم ابو سمیک وو .پاچا ورته وویل :اې توره ماره !پاڅېږه ،لړ شه ،د کور په دروازه کې د حقیار غاړه غوټه کړه او سر یې له بدن څخه سل متره لېرې کړه'. ۳٨بیا حقیار د پادشاه په مخ کې زنګون وواهه او ویې ویل” :زما څښتن پادشاه دې د تل لپاره ژوندی وي !او که ته غواړې چې ما ووژنې، نو ستا ارمان دې پوره شي .او زه پوهیږم چې زه ګناهکار نه یم ،مګر بدکار سړی باید د خپل بد کار حساب ورکړي .سره له دې ،اې زما څښتنه !زه له تا او ستا د ملګرتیا غوښتنه کوم ،توره باز ته اجازه راکړه چې زما جسد خپلو غلمانو ته وسپاري ،چې هغوی مې ښخ کړي او ستا غلم ستا قرباني شي'. ۳۹پادشاه پاڅېد او تورسرې ته یې قحکم ورکړو چې د هغۀ سره د هغۀ د خواهش مطابق عمل وکړى. ۴۰نو هغه سمدلسه خپلو نوکرانو ته امر وکړ چې حقیار او توره بوړه ونیسي او لوڅ ورسره لړ شي چې هغه ووژني.
د احیکر کیسه
۴۱کله چې حقیار په ډاډه زړه پوه شو چې هغه به وژل کېږي ،خپلې مېرمنې ته یې ولېږه او ورته یې وویل :بهر راځه او راسره ووینه ،له تا سره زر پېغلې پېغلې واخله او د ارغواني جامو جامې واغوندي .ورېښم چې زما له مرګه مخکې زما لپاره ژاړي. ۴۲او د توره باز او د هغه د نوکرانو دپاره مېز تیار کړه .او ډېر شراب وڅښئ ،چې دوی وڅښي. ۴۳او هغې هر څۀ وکړل چې هغۀ ورته قحکم ورکړو .او هغه ډیره هوښیاره ،هوښیاره او هوښیاره وه .او هغې ټول ممکنه عدالت او زده کړه متحد کړه. ۴۴کله چې د پادشاه لښکر او تورسرې راورسېدې نو د مېز مېز او د شرابو او خوندورې لوښي یې وموندل او خوراک او څښاک یې پیل کړل تر څو چې په شرابو او شرابو اخته شول. ۴۵بیا حقیار توره بوړه له ډلې څخه بلې خوا ته یووړه او ویې ویل :ای ابو سمیک ایا ته خبر نه یې چې کله د سنخیریب پلر سرمدوم پاچا غوښتل چې تا ووژني ،نو ما تا له ځانه سره یوړل او په یو ټاکلي ځای کې مې پټ کړل .د پاچا غوسه کمه شوه او هغه ستا غوښتنه وکړه؟ ۴۶او کله چې ما تا د هغه حضور ته راوست ،هغه په تا باندې خوشحاله شو ،او اوس هغه مهربانۍ په یاد ساته چې ما په تا کړې وه. ۴۷او زه پوهیږم چې پاچا به زما په اړه توبه وباسي او زما د اعدام په اړه به په لوی غضب اخته شي. ۴٨ځکه چې زه ګناهکار نه یم او کله چې ته ما د هغه په ماڼۍ کې د هغه په حضور کې وړاندې کړې ،نو ته به د لوی بخت سره مخامخ شې او پوه شې چې زما د خور زوی نادان ما دوکه کړې او زما سره یې دا بد کار کړی دی .پاچا به زما له وژلو توبه وباسي .او اوس زه د خپل کور په باغ کې حجره لرم او هیڅوک یې نه پوهیږي. 49زما د میرمنې په پوهیدو سره ما په هغې کې پټ کړه .او زه په زندان کې یو غلم لرم چې د وژل کیدو مستحق دی. ٥۰هغه بهر راوغواړئ او زما جامې اغوستې او نوکرانو ته قحکم ورکړو چې کله په شرابو مست شو نو هغه ووژنئ .دوی به نه پوهیږي چې دا څوک دي چې دوی وژني. ۵۱او د هغه سر یې د هغه له بدن څخه سل متره لیرې کړه او د هغه جسد یې زما غلمانو ته ورکړ چې دوی یې ښخ کړي .او تا به زما سره یوه لویه خزانه کېښوده. ۵۲بیا هغه توره باز هم لکه څنګه چې حقیار ورته امر کړی و ،هغه پاچا ته ورغی او ورته یې وویل :ستا سر دې تل ژوندی وي. ۵۳بیا د حقیار مېرمنې هره اوونۍ هغه ته په پټنځاى کې هغه څه راکښل چې د ده لپاره کافي وو او له ځانه پرته بل څوک پرې نه پوهېدل. ۵۴او دا کیسه په هر ځای کې تکرار شوه او په هر ځای کې خپره شوه چې څنګه حکیم بابا ووژل شو او مړ شو او د هغه ښار ټولو خلکو د هغه لپاره ماتم وکړ. ٥٥هغوئ وژړل او ویې ویل :افسوس په تا اے حاقر !او ستاسو د زده کړې او ستاسو د مهربانۍ لپاره !ستا او ستا د پوهې په اړه څومره غمجن یم !ستا په شان بل چیرته پیدا کیدای شي؟ او دومره هوښیار ،دومره پوه او دومره تکړه سړی به چرته وي چې ستا په شان وي چې ستا ځای ډک کړي؟' ۵۶خو پاچا د حقیار په اړه توبه وکړه او توبه یې هیڅ ګټه ونه کړه. ۵۷بیا یې نادان راوغوښت او ورته یې وویل :لړ شه او خپل ملګري له ځانه سره بوځه او د خپل تره حقیار په خاطر ماتم او ژړا وکړه او د هغه په خاطر د هغه په یاد کې درناوى وکړه. ۵٨خو کله چې نادان نادان ،جاهل او سخت زړی د خپل کاکا کور ته لړو ،نو هغه نه ژړل ،نه یې غمجن کړ او نه یې ژړل ،بلکې بې زړه او بې زړه خلک یې راغونډ کړل او په خوراک او څښاک یې بوخت شو. ۵۹او نادان د حقیار لوڼې او غلمان ونیول او بند یې کړل او شکنجه یې کړل او په سختو شرابو یې وڅښل. ۶۰او هغه د خپل تره د ښځې احترام ونه کړ ،چا چې هغه د خپل هلک په شان لوی کړی و ،بلکې غوښتل یې چې د هغه سره ګناه وکړي. ۶۱خو حقیار د پټیدو ځای ته ختلی و ،د خپلو بنده ګانو او ګاونډیانو د ژړا غږ یې واورېد او د لوی خدای (ج )ستاینه یې وکړه او شکر یې ادا کړ او تل یې له لوی خدای څخه دعا وکړه. . ۶۲او هغه تورسر وخت په وخت حقیار ته راتلل په داسې حال کې چې هغه د پټنځاي په منځ کې و او حقیر راغی او د هغه دعا یې وکړه . او هغه ته یې تسلیت ورکړ او د خلصون هیله یې وکړه. ۶۳او کله چې په نورو هېوادونو کې دا خبر خپور شو چې د حکیم بابا وژل شوی دی ،نو ټول پاچاهان غمجن شول او د سنهریب پاچا ته یې سپکاوی وکړ او د حقیر د معما په حلولو یې ژړل. څپرکی 4 "د سپنکس معماونه ".په حقیقت کې احقر ته څه پیښ شوي .د هغه بیرته ستنیدل. ۱کله چې د مصر پادشاه ډاډ ترلسه کړ چې حقیار وژل شوی دی ،هغه سمدستي پاڅېد او د سنهریب پاچا ته یې یو لیک ولیکه چې په هغه کې یې هغه ته د سولې ،روغتیا ،ځواک او عزت یادونه وکړه چې موږ یې په ځانګړې توګه ستا لپاره هیله کوو .زما ګران ورور ،پاچا سنشیریب. ۲ما غوښتل چې د اسمان او زمکې په مینځ کښې یوه قلعه جوړه کړم ،او زه غواړم چې تا ماته یو هوښیار او هوښیار سړے راولېږه چې هغه زما دپاره جوړ کړي او زما د ټولو پوښتنو ځواب راکړې ،او ما ته د دې دپاره راولېږه .د دریو کلونو لپاره د آشور مالیه او ګمرکي محصول. ۳بیا هغه په لیک مهر ولګوه او سنحیریب ته یې ولېږه. ۴هغۀ دا واخستلو او ولوستلو او خپلو وزیرانو او د خپلې بادشاهۍ مشرانو ته یې ورکړ ،نو هغوئ حیران او شرمنده شول ،هغه ډېر په غصه شو ،او حیران شو چې څنګه عمل وکړي. ۵بیا هغه بوډاګان ،پوهان ،پوهان ،پوهان ،فیلسوفان ،فال پوهان ،نجومیان او هر هغه څوک چې په خپل هیواد کې وو راغونډ کړل او هغوی ته یې لیک ولوست او ورته یې وویل :په تاسو کې به څوک وي؟ د مصر پاچا فرعون ته لړ شه او د هغه پوښتنې ځواب کړې؟
د احیکر کیسه
۶هغوئ ورته ووئیل” ،اې زمونږ ما حلکه بادشاه !ته پوهېږې چې ستا په سلطنت کې ستا له وزیر او سکرتر حقیار پرته بل څوک نشته چې له دې پوښتنو خبر وي. ۷خو مونږ ته په دې کښې هیڅ مهارت نشته ،پرته لدې چې دا د هغۀ د خور زوئ نادان وى ،ځکه چې هغۀ هغۀ ته خپل ټول ححکمت ،تعلیم او پوهه ښوولې ده .هغه ته بلنه راکړه ،چې دا سخته زنګونه خلص کړي'. ٨بیا بادشاه نادان راوغوښتو او ورته یې ووئیل” ،دا خط وګوره او پوه شه چې په دې کښې څۀ دي .او كله چې نادان یې ولوستل نو ویې ویل :اې زما ربه !څوک د ځمکې او اسمان تر منځ کل جوړولی شي؟ ۹کله چې بادشاه د نادان خبرې واوریدې نو په ډېر خفګان او خپګان سره د خپل تخت نه راکوز شو او په ایرو کښې کښېنستو او په حقیر باندې یې په ژړا او ژړا شروع وکړه. ۱۰وائى چه اې زما غمجنه !اې حقیاره چې په رازونو او معماونو پوه شوې !زما لپاره افسوس دی ،ای حقیاره !ای زما د هیواد ښوونکی او زما د سلطنت حاکمه ،زه به ستا په څیر چیرته وموم؟ اى حقیاره زما د وطن معلمه ،زه به چرته وګرځم؟ افسوس زما ستا لپاره دی ! څنګه مې تباه کړل !او ما د یو ناپوه او ناپوه هلک خبرې واورېدې چې بې علمه ،بې دین ،بې مینې. 11آه !او بیا د خپل ځان لپاره !څوک کولی شي چې ما ته یوازې یو ځل راکړي ،یا ماته خبر راکړي چې حقیار ژوندی دی؟ او زه به هغه ته د خپل سلطنت نیمه برخه ورکړم. 12دا زما لپاره د کوم ځای دی؟ اې ،حقیار !چې زه تا ته یوازې یو ځل ووینم ،چې تا ته په کتلو او په تا کې د خوښۍ ډکه ساه واخلم. ۱۳آه !اې زما غم ستا لپاره هر وخت !ای حقیاره څنګه مې وژلې !او زه ستا په قضیه کې تر هغه وخته پاتې نه شوم تر څو چې ما د موضوع پای نه وي لیدلی. ۱۴بادشاه شپه او ورځ ژړل .کله چې تورسرې د پاچا قهر او د حقیار غم ولید ،زړه یې ورته نرم شو ،د هغه حضور ته ورغی او ورته یې وویل: ۱۵اے زما ربه !خپلو بندګانو ته امر وکړه چې زما سر پرې کړي .بیا پاچا ورته وویل :ای ابو سمیک ستا ګناه څه ده؟ ورور ورته ووئیل ،اے زما ما حلکه !هر غلم چې د خپل بادار د خبرو خلف عمل وکړي وژل کیږي او ما ستا د حکم خلف عمل ۱٦ادؤ ت ق ق کړی دی. ۱۷بیا بادشاه ورته ووئیل .ای ابو سمیک تا ته افسوس دی په کوم کار دی زما د حکم خلف عمل وکړ؟ ۱٨تورور هغۀ ته ووئیل”،اې زما ما حلکه !تا ماته امر وکړ چې د حقیار ووژنم ،او زه پوهیدم چې ته به د هغه په اړه توبه وباسي او دا چې هغه ظلم شوی و ،ما هغه په یو ځای کې پټ کړ او ما د هغه یو غلم وواژه او هغه اوس په کور کې خوندي دی .حوض ،او که ته ماته امر وکړي زه به هغه تاته راوړم. ۱۹بادشاه ورته ووئیل .اى ابو سمیک پر تا افسوس !تا زما ملنډې وهلې او زه ستا رب یم. ۲۰تقوردار ورته ووئیل” ،نه ،خو ستا د سر په ژوند قسم ،اے زما ما حلکه !حقیار خوندي او ژوندی دی. ۲۱کله چې بادشاه دا خبرې واورېدې نو په دې خبره یقین شو او سر یې لمبو وهلو او د خوشحالۍ نه بې هوښه شو او قحکم یې ورکړو چې حقیار راوغواړى. ۲۲هغۀ توره باز ته ووئیل” ،اې امانتداره نوکره !که ستا خبرې ریښتیا وي ،زه به تا غني کړم ،او ستا عزت به ستا د ټولو ملګرو څخه لوړ کړم. ۲۳او تورسر په خوشحالۍ روان شو تر دې چې د حقیار کور ته ورسېدو .بیا یې د پټنځای دروازه خلصه کړه او ښکته شو او حکیم ناست یې ولید ،چې د خدای ستاینه یې کوله او شکر یې ادا کاوه. ۲٤هغه په ژړا شو او ورته ویې ویل :اى حقیاره ،زه تر ټولو لویه خوشحالي ،خوشحالي او خوشحالي راوړم! ۲٥حیقر ورته وویل :اې ابو سمیک څه خبر یې؟ او هغه ته یې د فرعون په اړه له پیل څخه تر پایه وویل .بیا یې هغه واخیست او پاچا ته یې لړ. ۲۶کله چې بادشاه هغه ته وکتل نو هغه یې په بد حالت کښې ولیدل چې د هغۀ ویښتان د وحشي ځناورو په شان اوږده شوي وو ،او نوکان یې د عقاب د پنجو په شان اوږده شوي وو ،او بدن یې په خاورو خړوب شوى قوو .د هغه د مخ رنګ بدل شوی او تیاره شوی و او اوس د ایرو په څیر و. ۲۷کله چې بادشاه هغه ولیدو نو په هغه باندې خفه شو او سمدستي پاڅېدو ،غېږ یې ونیوه او ښکل یې کړ او په ژړا شو او ویې ویل :د خدای شکر دې وي !چا ته بیرته ماته راوړې. ۲٨بیا هغۀ هغه ته تسلي ورکړه ادؤ تسلي یې ورکړه .او خپله چادر یې وایستله او په توره یې کېښوده او په هغه یې ډېره مهربانه وکړه او ډېر مال یې ورکړ او حقیار ته یې آرام ورکړ. ۲۹بیا حقیار بادشاه ته ووئیل” ،زما ما حلک قخدائ دې د تل دپاره ژوندى لره !دا د دنیا د اولدونو اعمال دي .ما ته مې د کجور یوه ونه پاللې ده چې په هغې باندې تکیه وکړم ،هغه خواته راښکته شو او زه یې لندې وغورځاوه. ۳۰خو اې زما ربه !له هغه وخته چې زه ستا په وړاندې راښکاره شوی یم ،د ظلم پروا مه کوه !پاچا ورته وویل :د خدای برکت دی چې په تا یې رحم وکړ ،او پوه شو چې په تا ظلم شوی ،هغه یې وژغوره او د وژل کیدو څخه یې وژغوره. ۳۱خو ګرم حمام ته لړ شه ،خپل سر ومینځه ،نوکان پرې کړه ،جامې بدلې کړه او د څلویښتو ورځو په موده کې تفریح وکړه ،د دې لپاره چې د خپل ځان سره ښه وکړي او خپل حالت او د مخ رنګ ښه کړي .کیدای شي بیرته ستا سره راشي. ۳۲بیا پاچا خپله قیمتي جامې واغوستې او په حقیار باندې یې واچولې ،او حکیم د خدای شکر ادا کړ او د پاچا سجده یې وکړه او د لوی خدای په ثنا او ثنا یې خوښ او خوشحاله خپل کور ته روان شو. ۳۳او د هغۀ د کورنۍ خلق د هغۀ سره خوشحاله شول ،د هغۀ ملګرے او هر چا چې دا واورېدل چې هغه ژوندے دے هم خوشحال شول.
د احیکر کیسه
څپرکی 5 احقر ته د "ردونو "خط ښودل شوی دی .هلکان په عقاب باندې .لومړی "د الوتکې "سواری .مصر ته روان شو .احکار ،د هوښیار سړی په توګه د طنز احساس هم لري( ۲۷.آیت). ۱هغۀ د بادشاه قحکم ورته وکړل او څلوېښت ورځې یې آرام وکړو. ۲بیا هغه خپله همجنسبازه جامې واغوستې او پاچا ته په سواره روان شو او د خپلو غلمانو سره د هغه شاته او د هغه په مخکې خوشاله شو. ۳خو کله چې د هغۀ د خور زوئ نادان خبر شو چې دا څۀ شوى دى ،نو وېرې او وېرې ترې راپاڅېدلو او حیران شو ،نه پوهېده چې څه وکړي. ۴کله چې حقیار دا ولیدل نو د بادشاه حضور ته ورننوت او سلم یې ورکړ ،سلم یې ورنه کړ او په څنګ کې یې کښېناست او ورته یې وویل: اې زما ګرانه حقیاره !دا لیکونه وګوره چې د مصر پادشاه موږ ته لیږلي وو ،وروسته له دې چې هغه اوریدلي وو چې تاسو وژل شوي یاست. ۵هغوئ قمونږ ق غصه کړے دے اؤ قمونږ باندې غالب شوى دى ،او زمونږ د قملک ډېر خلق د هغو محصولتو د وېرې نه حمصر ته تښتېدلى دى چې د حمصر بادشاه د قمونږ نه د غوښتلو دپاره لېږلى دى. ۶بیا حقیار هغه لیک واخست او ولوستل او په محتوا یې پوه شو. ۷بیا هغۀ بادشاه ته ووئیل .غضب مه کوه ،ای زما ربه !زه به مصر ته لړ شم او فرعون ته به ځوابونه ورکړم او دا لیک به هغه ته ښکاره کړم او هغه ته به د مالیاتو په اړه ځواب ورکړم او ټول هغه کسان به بیرته ولېږم چې تښتېدلي دي .او زه به ستاسو دښمنان د لوی خدای په مرسته او ستاسو د سلطنت د خوښۍ لپاره شرمنده کړم'. ٨کله چې بادشاه د حقیار دا خبرې واوریدې نو په ډیره خوشحالۍ سره د هغۀ زړۀ لوى شو او په هغۀ باندې یې احسان وکړ. ۹بیا حقیار پاچا ته وویل :ما ته څلوېښت ورځې مهلت راکړه چې دا پوښتنه وڅېړم او اداره یې کړم .او پاچا د دې اجازه ورکړه. ۱۰بیا حقیار خپل کور ته لړ او ښکاریانو ته یې امر وکړ چې دوه ځوان عقاب دې د هغه لپاره ونیسي ،هغوی یې ونیول او هغه ته یې راوړل او د رسۍ اوبدونکو ته یې امر وکړ چې د هغه لپاره د پنبې دوه کیبلونه اوب کړي .دوه زره سانتي اوږده ،او هغه غالۍ راوړې وې او امر یې وکړ چې دوه لوی صندوقونه جوړ کړي ،او دوی همداسې وکړل. ۱۱بیا هغه دوه واړه هلکان واخستل او هره ورځ به یې د پسونو په قربانولو ،عقاب او هلکانو ته خواړه ورکول او هلکان به یې د عقاب په شا باندې سپاره کول او هغوی یې په یوه ټینګه غوټۍ وتړل او په پښو به یې کیبل وتړل .د عقابونو څخه ،او هره ورځ لږ تر لږه د لسو سانتي مترو په فاصله کې پورته پورته شي ،تر هغه چې دوی عادت شوي وي .زده کړې یې کړې؛ او دوی د رسۍ ټول اوږدوالی پورته کړ تر دې چې آسمان ته ورسید .هلکان په شا کې دي .بیا یې هغوی ځان ته راواړول. 12کله چې حقیر ولیدل چې د هغه ارمان پوره شوی دی نو هلکانو ته یې امر وکړ چې کله دوی آسمان ته پورته شي نو چیغې وهي: ۱۳مونږ ته خټې او ډبرې راوړئ چې مونږ د فرعون بادشاه دپاره قلعه جوړه کړو ،ځکه چې مونږ بې کاره یو. ۱٤او حقیار هیڅکله د هغوى روزنه او تمرین تر هغه وخته پورې نه و کړى تر څو چې هغوى د مهارت تر حده نه وي رسېدلي. ۱۵نو هغه د هغوئ پرېښودو سره بادشاه ته لړو او هغۀ ته یې ووئیل” ،اې زما ما حلکه !کار ستاسو د خوښې سره سم پای ته رسیدلی .له ما سره پاڅېږه ،چې زه تا ته عجوبه وښیم. ۱۶نو پادشاه پاڅېد او د حقیار سره کښېناست او یو پراخ ځاې ته لړو او عقاب او هلکان یې راوغوښتل او حقیار یې وتړل او د رسۍ په اوږدو کې یې هوا ته پرېښودل او په چغې یې وهلې .هغه دوی ته درس ورکړی و .بیا یې هغه ځان ته راوغوښتل او په خپلو ځایونو کې یې واچول. ۱۷پاچا او هغه کسان چې د هغه سره وو ،ډېر په تعجب کې شول ،او پاچا د حقیار د سترګو په منځ کې ښکل کړل او ورته یې وویل” :اې زما ګرانه په سلمتۍ سره لړ شه !اې زما د سلطنت غرور !مصر ته لړ شه او د فرعون پوښتنو ته ځواب ووایه او د لوی خدای په قوت سره هغه غالب شو. ۱٨بیا هغۀ هغه ته الوداع وکړه ،خپل لښکر ،خپل لښکر ،ځوانان او عقاب یې د مصر د استوګنې په لور روان کړل .کله چې هغه راورسېد، هغه د پاچا د هېواد په لور روان شو. ۱۹کله چې د حمصر خلقو ته پته ولګېده چې سنهریب د خپلې حخلفې شورا یو سړے د فحرعون سره د خبرو اترو او د هغۀ د سوالونو د ځوابولو دپاره لېږلے دے ،نو هغوئ د فرعون بادشاه ته خبر ورکړو او هغۀ د هغۀ د درباریانو یوه ډله ورولېږله چې هغه د هغۀ مخې ته راولي. . ۲۰نو هغه راغی او د فرعون حضور ته ورننوت او هغه ته یې سجده وکړه لکه څنګه چې د پاچاهانو لپاره مناسب وي. ۲۱هغۀ ورته ووئیل” ،اې زما ما حلکه بادشاه !سنهریب پادشاه تاسو ته د ډیری سولې او ځواک او عزت سره ستاینه کوي. ۲۲هغۀ زۀ رالېږلے یم ،چې د هغۀ یو غلم یم ،د دې د پاره چې ستا پوښتنو ته ځواب درکړم او ستا ټولې خواهشات پوره کړم ،ځکه چې تا د خپل ما حلک بادشاه نه یو سړے رالېږلے دے چې تا ته د غرونو په مینځ کښې یوه قلعه جوړه کړى .آسمان او ځمکه. ۲۳زۀ د لوئے قخدائ پاک په مدد او ستا په فضل او د خپل ما حلک بادشاه په طاقت به دا ستا دپاره جوړ کړم لکه څنګه چې ته غواړې. ۲۴خو اے زما ما حلکه بادشاهه !هغه څه چې تا په دې کې د مصر د مالیاتو په اړه د دریو کلونو لپاره وویل -اوس د سلطنت ثبات سخت عدالت دی ،او که تاسو وګټئ او زما په لس کې تاسو ته د ځواب ویلو مهارت نه وي ،نو زما بادار پاچا به تاسو ته ولېږي .مالیات چې تاسو یې یادونه کړې. ۲۵او که زه ستا پوښتنو ته ځواب درکړم ،نو دا به تاته پاتې شي چې هر هغه څه چې تا زما بادار پاچا ته رالېږلي دي. ۲۶کله چې فرعون دا خبرې واوریدې نو حیران شو او د خپلې ژبې د آزادۍ او د خبرو د خوند په وجه حیران شو.
د احیکر کیسه
۲۷فرعون بادشاه ورته ووئیل” ،اې سړیه !ستا نوم څه دی؟ 'هغه وویل' ،ستا نوکر ابیقام دی او زه د سنخیریب د میږیانو یوه کوچنۍ میږی یم'. ۲٨فرعون ورته ووئیل” ،آیا ستا رب ستا نه د لوئ عزت خاوند نه وى چې ما ته یې یوه وړه مڼه رالېږلې ده چې ما ته جواب راکړى او زما سره خبرې اترې وکړى؟ ۲۹حاقر ورته وویل :اې زما څښتنه !زه د لوی خدای څخه غواړم چې زه هغه څه چې ستا په ذهن کې دي پوره کړم ،ځکه چې خدای د ضعیفانو سره دی چې هغه ځواکمن شرموي. ۳۰بیا فرعون امر وکړ چې د ابیقام دپاره یو ځای جوړ کړی او هغه ته د خوراک ،غوښې او څښاک او هر هغه څه چې د هغه د اړتیا وړ وو برابر کړي. ۳۱کله چې دا کار پای ته ورسېدو ،درې ورځې وروسته فرعون ارغواني او سور جامې واغوستې او په خپل تخت باندې کښېناست او د هغه ټول وزیران او د هغه د پاچاهۍ مشران په خپلو لسونو سره ولړ وو ،د هغوی پښې یو بل سره تړلې وې او سرونه یې پرې ایښي وو. ۳۲فرعون د ابیقام د راوستلو دپاره ولېږه او کله چې هغه ورته وړاندې شو نو د هغه په وړاندې یې سجده وکړه او د هغه په مخکې یې ځمکه ښکل کړه. ۳۳فرعون بادشاه ورته ووئیل” ،اې ابیقام ،زۀ د چا په شان یم؟ او زما د پاچاهۍ مشران ،د چا په شان دي؟' 34حاقر ورته وویل :ای زما ربه ،زه د بیل بیل بت په څیر یم او ستا د پاچاهۍ مشران د هغه د نوکرانو په څیر دي. ۳۵هغۀ ورته ووئیل” ،لړ شه ادؤ سبا واپس راځه .نو حقیار د فرعون د پاچا په هكله روان شو. ۳۶په سبا حاقر د فرعون حضور ته ورغی او سجده یې وکړه او د پاچا په وړاندې ودرېد .او فرعون د سور رنګ جامې اغوستې وې ،او امراء سپینې جامې اغوستې وې. 37فرعون ورته وویل اې ابیقاه زه د چا په شان یم؟ او زما د سلطنت امیران ،د چا په شان دي؟' ۳٨ابیقم ورته وویل :اې زما ربه !ته د لمر په شان یې او ستا بندګان د هغې د سیم په شان دي '.فرعون ورته وویل :خپل کور ته لړ شه او سبا ته راشه. ۳۹بیا فرعون خپل دربار ته امر وکړ چې پاکې سپینې جامې واغوندي ،فرعون هم د دوی په څیر جامې اغوستې او په خپل تخت کېناست او هغوی ته یې امر وکړ چې حقیر راوغواړي .او هغه دننه شو او د هغه په وړاندې کېناست. ۴۰فرعون ورته وویل :اې ابیقا ،زه د چا په شان یم؟ او زما امیران ،د چا په شان دي؟' ٤۱ادبحیقدام ورته ووئیل” ،ادے ما حلکه !ته د سپوږمۍ په څیر یې ،او ستا مشران د سیارې او ستورو په څیر دي '.فرعون ورته وویل :لړ شه او ته سبا دلته راشه. ۴۲بیا فرعون خپلو نوکرانو ته امر وکړ چې د مختلفو رنګونو جامې واغوندي ،او فرعون د سور مخمل جامې اغوستې او په خپل تخت کېناست او هغوی ته یې امر وکړ چې ابیقام راوغواړي .او داخل شو او د هغه په وړاندې یې سجده وکړه. ٤۳هغه وویل :اې ابیقا ،زه د چا په شان یم؟ او زما لښکر ،د چا په شان دي؟ 'هغه وویل :ای زما ربه !ته د اپریل میاشتې په څیر یې ،او ستا لښکر د هغې د ګلونو په څیر دی'. ۴۴کله چې بادشاه دا واورېدل نو په ډېره خوشحالۍ سره شو او وې وئیل” ،اې ابیقا !په لومړي ځل تا زه د بت بیل سره پرتله کړم او زما امیران د هغه له بندګانو سره پرتله کړل. ۴۵او په دویم ځل تا ما د لمر سره او زما امیران د لمر د وړانګو سره پرتله کړل. ۴۶او په دریم ځل تا ما له سپوږمۍ سره پرتله کړه ،او زما امیران یې د سیارو او ستورو سره پرتله کړل. ۴۷او څلورم ځل تا ما د اپریل میاشتې سره او زما د امیرانو د ګلونو سره پرتله کړه .خو اوس اې ابیقا !ماته ووایه ،ستا څښتن ،سنهریب پاچا ،هغه د چا په شان دی؟ او د هغه امیران د چا په شان دي؟' ۴٨بیا حقیار په لوړ غږ چیغې کړې او ویې ویل :له ما نه لرې شه چې د خپل بادار پاچا ذکر وکړم او ته په خپل تخت ناست یې .خو په خپلو پښو پورته شه چې زه درته ووایم چې زما بادار پاچا د چا په څیر دی او د هغه امیران د چا په څیر دي. ۴۹او فرعون د خپلې ژبې د آزادۍ او د ځواب ورکولو په زړورتیا حیران شو .بیا فرعون له خپل تخت څخه راپاڅېد او د حقیار په وړاندې ودرېد او ورته یې وویل :اوس راته ووایه چې زه وپوهېږم چې ستا څښتن پاچا د چا په څېر دى او د هغه امیران د چا په څېر دي. ۵۰او حقیر ورته وویل :زما رب د اسمان خدای دی او د هغه لویان برقونه او تندرونه دي او کله چې هغه وغواړي بادونه وځي او باران وریږي. ٥۱هغه تندر ته قحکم ورکوى ادؤ رڼا اچوى ادؤ باران اورى ادؤ هغه نمر ونیسى ادؤ هغه رڼا نۀ ورکوى ادؤ سپوږمۍ ادؤ ستورے نۀ راځى ادؤ دد هغوئ دائره نۀ کوى. ۵۲او هغه طوفان ته امر کوي ،هغه وریږي او باران وریږي او دا د اپریل په میاشت کې تر پښو لندې کوي او د هغې ګلونه او کورونه یې تباه کوي. ٥۳کله چې فرعون دا خبرې واورېدې نو ډېر حیران شو او په ډېر غصه شو او ورته یې وویل :اې انسانه !ماته ریښتیا ووایه او ما ته ووایاست چې ته واقعیا څوک یې'. ٥٤ادؤ هغۀ ورته رښتیا ووئیل" .زه حقیار لیکوال یم ،د سنهریب د پاچاهانو تر ټولو لوى وزیر یم ،او د هغه وزیر ،د هغه د سلطنت والي او د هغه چانسلر یم". ۵۵هغۀ ورته ووئیل” ،تا په دې خبره کښې رښتیا وئیلى دى .خو موږ د حقیار په اړه اوریدلي دي ،چې سنهریب پاچا هغه وژلی دی ،خو داسې ښکاري چې ته ژوندی او روغ یې. ۵۶حقیار ورته وویل :هو ،همداسې وه ،خو د خدای ستاینه ده چې په پټه څه پوهیږي ،ځکه چې زما بادار پاچا ماته امر وکړ چې ووژل شم، او هغه د بدکارو خلکو په خبره باور وکړ ،مګر څښتن وژغوره .زه ،او بختور دی هغه څوک چې په هغه توکل کوي.
د احیکر کیسه
۵۷فرعون حقیار ته وویل :لړ شه او سبا ته دلته راشه او ماته داسې خبره وکړه چې ما هیڅکله له خپلو امیرانو او نه د خپلې پاچاهۍ او د خپل هېواد له خلکو اورېدلې ده. شپږم څپرکی دسیسه بریالۍ کیږي .احقر د فرعون هرې پوښتنې ته ځواب ورکوي .په عقاب باندې هلکان د ورځې کلیمیکس دي .عقل ،په ندرت سره په پخوانیو کتابونو کې موندل شوی ،په 34-45آیتونو کې نازل شوی. 1بیا حقیار خپل کور ته لړ او یو لیک یې ولیکه چې په دې حکمت کې یې لیکلي وو: 2د اسور د پادشاه سنحیریب څخه .او نینوا د مصر پادشاه فرعون ته. 3سلم دې وي اې زما وروره !او هغه څه چې موږ تاسو ته په دې وسیلې سره وپیژندل هغه دا دي چې یو ورور خپل ورور ته اړتیا لري، او د یو بل پاچا ،او زما هیله له تاسو څخه دا ده چې ته به ما ته نهه سوه توله سره زر په قرض راکړئ ،ځکه چې زه د دې لپاره اړتیا لرم . ځینې عسکر ،چې زه یې په دوی مصرف کړم .او لږ وخت وروسته به یې تاته ولېږم. ۴بیا یې هغه خط وتړلو او په سبا یې فرعون ته وړاندې کړ. ٥کله چه هغۀ دا ولیدل نو حیران شو ادؤ ورته ئے ووئیل”،واقعي ما هیڅ کله هم دد هیچا نه دا ژبه نۀ ده اورېدلې. ۶بیا حقیار ورته ووئیل” ،رښتیا دا یو قرض دے چې تا زما د بادار بادشاه قرض دے. ۷فرعون دا خبره ومنله او ویې ویل :اې حاقر ،دا ستا په شان دى چې د پاچاهانو په خدمت کې صادق یې. ٨برکت دې وي هغه قخدائ پاک چې ته یې په ححکمت کښې کامل کړې او په فلسفه او معرفت یې ښکل کړې یې. 9او اوس ،اې حقیار ،هغه څه پاتې دي چې موږ له تا څخه غواړو ،چې ته د اسمان او ځمکې تر منځ د کل په شان جوړ کړه. ۱۰بیا حقیر وویل :اوریدل اطاعت کول دي .زه به ستا د خوښې او خوښې سره سم تاته یوه کل جوړه کړم .خو اې زما ربه ،زه موږ ته چونه ،ډبره ،خټه او کارګر چمتو کوم ،او زما سره ماهر جوړونکي لري چې ستاسو لپاره به څنګه چې ته وغواړي جوړ کړي. ۱۱بادشاه د هغۀ دپاره هر څۀ تیار کړل او هغوئ یو پراخه ځائ ته لړل .حقیار او هلکان ورته راغلل او عقاب او ځوانان یې له ځانه سره بوتلل .پاچا او د هغه ټول مشران لړل او ټول ښار راغونډ شو چې وګوري چې حقیار څه کوي. ۱۲بیا حقیار عقابان د صندوقونو څخه راوویستل ،ځوانان یې په شا وتړل او د عقاب په پښو یې رسۍ وتړلې او په هوا کې یې پریږده .او دوی پورته پورته شول ،تر هغه چې دوی د اسمان او ځمکې ترمنځ پاتې شول. ۱۳هلکانو چغې وهلې چې ،خښتې راوړئ ،خټې راوړئ ،چې د بادشاه قلعه جوړه کړو ،ځکه چې مونږ بې کاره ولړ یو. ۱۴ادؤ خلق حیران او حیران شول ادؤ حیران شول .او پاچا او د هغه مشران حیران شول. ۱۵بیا حقیار او د هغه نوکرانو د کارګرانو په وهلو پیل وکړ او د بادشاه لښکر ته یې چیغې ووهلې ،هغوی ته یې وویل« :ماهر کارګرانو ته چې څه غواړي هغه راوړه او د هغوی د کار څخه مه منع کوه. ۱۶بادشاه ورته ووئیل” ،ته لېونى یې .څوک کولی شي چې دومره واټن ته څه راوړي؟' ۱۷او حقیار ورته وویل :اې زما ربه !څنګه به په هوا کې کل جوړه کړو؟ او که زما څښتن پاچا دلته وای ،نو په یوه ورځ کې به یې څو کلګانې جوړې کړې وای. ۱٨فرعون ورته ووئیل” ،اې حاقر ،خپل کور ته لړ شه او استراحت وکړه ،ځکه چې مونږ د کل جوړول پرېښودل ،او سبا به ماته راشې. ۱۹بیا حقیر خپل کور ته لړ او سبا د فرعون په حضور کې حاضر شو .او فرعون وویل :اى حاقر ستا د څښتن د آس څه خبر دى؟ ځکه چې کله هغه د اسور او نینوا په هیواد کې ګاونډۍ کوي ،او زموږ ماران د هغه غږ واوري ،دوی خپل ځوانان وغورځول'. ۲۰کله چې حقیار دا خبرې واوریدې نو یوه پیشو یې راواخیسته او هغه یې وتړله او په زوره یې په دقرو وهل پیل کړل تر دې چې مصریانو دا خبره واوریده او لړل او پاچا ته یې خبر ورکړ. ۲۱فرعون د حقیار د راوستلو دپاره ورولېږل او ورته یې وویل” :اې حېقره ،ته ولې داسې په دقرو وهې او هغه ګونګه ځناور یې وهلې؟ ۲۲حقیار ورته ووئیل ،اے زما بادشاهه !ریښتیا هم هغې زما سره یو بد کار کړی دی ،او د دې د وهلو او وهلو مستحقه ده ،ځکه چې زما بادار پاچا سنشیریب ماته یو ښه چرګ راکړی و ،هغه یو پیاوړی ریښتینی غږ درلود او د ورځې او شپې ساعتونه یې پیژني. ۲۳په همدې شپه هغه پیشو پاڅېده او سر یې پرې کړ او لړه او د دې کار په وجه ما د هغې سره د شرابو علج وکړ. ۲۴فرعون ورته ووئیل” ،اې حېقره ،زه د دې ټولو نه ګورم چې ته بوډا شوې یې او په خپل خپګان کې یې ،ځکه چې د مصر او نینوه په مینځ کې اته شپیته پارسنګونه دي ،نو هغه څنګه په همدې شپه لړه او له منځه لړه؟ ستا د چرګ سر او بیرته راشه؟ ۲٥نو حقیار ورته وویل :اې زما ربه !که چیرې د مصر او نینوا تر مینځ دومره فاصله شتون ولري کله چې زما د بادار پاچا آس ته نږدې کیږي او خپل ځوان یې وغورځوي نو څنګه به ستاسو مارونه واوري؟ او څنګه به د آس غږ مصر ته ورسیږي؟' ۲۶کله چې فرعون دا واورېدل ،پوه شو چې حقیر د هغه پوښتنې ځواب کړې دي. ۲۷فرعون وویل :اې حاقر ،زه غواړم چې ته زما د سمندر د شګو رسۍ جوړ کړه. ۲٨حقیار ورته وویل" :اې زما باچا بادشاهه !هغوى ته امر وکړه چې ما ته له خزانې څخه یو رسۍ راوباسي ،چې زه یې ورته جوړ کړم". ۲۹بیا حقیار د کور شاته لړ او د بحر په ناڅاپه څنډه کې یې سوري ووهل او په لس کې یې یوه ګوله شګه ونیوله ،سمندري شګه یې واخیسته ،کله چې لمر راختلی او کندې ته ننوت ،نو هغه یې خپور کړ .شګه په لمر کې تر هغه پورې چې د رسی په څیر اوبدل شوه. 30او حقیار وویل :خپلو نوکرانو ته امر وکړه چې دا رسۍ واخلي ،او هرکله چې ته وغواړي ،زه به د هغو په شان تاته اوبدل کړم. ۳۱فرعون وویل :اې حقیاره ،دلته زموږ د ژرندې ډبره ده ،هغه مات شوى او زه غواړم چې ته یې ګنډم. ۳۲بیا حقیار ورته وکتل او یوه بله ډبره یې وموندله. ۳۳او فرعون ته یې وویل :اې زما څښتنه !زه یو بهرنی یم :زه د ګنډلو لپاره هیڅ وسیله نلرم.
د احیکر کیسه
34خو زه غواړم چې ته خپلو وفادارو بوټانو ته امر وکړم چې د دې تیږې څخه اوښونه پرې کړي ترڅو زه دا د ژرندې ګنډم. ۳۵نو فرعون او د هغه ټول مشران وخندل .او ویې ویل :د لوى خداى دې برکت وي چې تا ته یې دا عقل او پوهه درکړې ده. ۳۶کله چې فرعون ولیدل چې حقیار په ده غالب شوى دى او خپل ځوابونه یې ورته ورنه کړل ،نو سمدلسه په قهر شو او هغوى ته یې امر وکړ چې له ده څخه درې کاله مالیه واخلي او حقیار ته یې ورسوي. ۳۷هغه خپلې جامې واغوستې او په حاقر ،د هغه لښکرو او نوکرانو باندې یې واچولې او د سفر لګښت یې ورته ورکړ. ۳٨هغۀ ورته ووئیل” ،اے د خپل ما حلک زور او د ډاکټرانو غرور ،په امن لړ شه !ستا په شان کوم سلطان شته؟ خپل څښتن پاچا سنهریب ته زما سلم ووایه او ورته ووایه چې څنګه موږ هغه ته ډالۍ رالېږلې دي ځکه چې پاچاهان په لږ څه راضي دي. ۳۹بیا حیقر پاڅید او د فرعون لسونه یې ښکل کړل او د هغه په مخ کې یې ځمکه ښکل کړه او د هغه په خزانه کې یې د قوت او دوام او زیاتوالي هیله وکړه او ورته یې وویل :ای زما ربه !زه له تا څخه غواړم چې زموږ یو هم په مصر کې پاتې نشي. سور او نحینوا یو خلق به هم په حمصر کښې نۀ پاتىږى بلکه دد ححقار سره ۴۰ادؤ فرعون پاڅیدو ادؤ دد حمصر په کوڅو کښے احعلن وکړو چه دد ا ق لړ شى. ٤۱بیا حیکار لړو او د فرعون د بادشاه نه یې رخصت واخستو او د اسور او نینوا د قملک په لټه کښې شو .او د هغه سره څه خزانې او ډیره شتمني وه. ۴۲کله چې سنهریب بادشاه ته دا خبر ورسېده چې حقیار راروان دے ،نو هغه د هغۀ د لیدو دپاره بهر لړو او په ډېره خوشحالۍ سره یې هغه په غېږ کښې ونیوه او ښکل یې کړ او ورته یې وویل :کور ته ښه راغلست ،اې خپلوان !زما ورور حقیار ،زما د سلطنت ځواک ،او زما د سلطنت غرور. ۴۳پوښتنه وکړه چې ته له ما څخه څه لرې ،حتی که ته زما د نیمې پادشاهۍ او زما د شتمنیو غواړې. ٤٤بیا حقیار ورته ووئیل ،اے زما ما حلک قخدائ ،د تل دپاره ژوندى اوسه !مهرباني وکړه ،اې زما ربه !زما پر ځای ابو سمیک ته راغلم، ځکه زما ژوند د خدای او د هغه په لس کې و. ۴۵نو سنحیرب بادشاه وویل” ،اې زما ګرانه حقیره !زه به د ابو سمیک د توره بوړې ځای زما له ټولو پرویوی کونسلرانو او زما د خوښې وړ کسانو څخه لوړ کړم. ۴۶بیا بادشاه ترې تپوس وکړو چې څنګه د فرعون سره د هغه د لومړي راتګ نه تر هغه وخته پورې چې هغه د هغه د حضور نه وتلی ؤ، څنګه یې د هغه ټولو پوښتنو ته ځوابونه ورکړي وو ،او څنګه یې له هغه څخه مالیه اخستې وه ،او څه ډول بدلونونه یې وکړل؟ د جامو او ډالۍ. ٤۷سنحیرب بادشاه په ډیره خوشحالى سره حاظر ته ووئیل”،تاسو دد دې مزدقور نه څۀ واخله،ځکه دا هر څۀ ستا په لس کښې دے. 48او حقیار په منځ کې وویل :پاچا دې د تل لپاره ژوندی وي !زه د خپل څښتن پاچا خوندیتوب او د هغه د عظمت دوام پرته بل څه نه غواړم. ٤۹اى زما ربه !زه د شتمنۍ او د هغې په څیر څه کولی شم؟ خو که ته په ما احسان وکړې ،زما د خور زوی نادان راکړه ،چې زه ورته د هغه څه بدله ورکړم ،چې هغه له ما سره کړي دي ،او د هغه وینه ماته راکړه او ما له دې بې ګناه وګڼه'. ۵۰سنحیرب پادشاه وویل :هغه واخله ،ما هغه تاته درکړ .حقیار د خپلې خور زوی نادان ونیولو او لسونه یې د اوسپنې په زنځیرونو وتړل او خپل کور ته یې یوړل او په پښو کې یې یوه درنه بیړۍ کېښوده او په کلکو غېږ کې یې وتړله او په دې ډول یې له تړلو وروسته یې وغورځاوه .یوې تیارې کوټې ته یې چې د استوګنې ځای ته څیرمه یې نیولې وه او د هغه پر سر یې نبو هال وټاکه چې هره ورځ ورته یوه ډوډۍ او لږې اوبه ورکړي. څپرکی 7 د احکار مثالونه چې په هغه کې هغه د خپلو ورونو زده کړې بشپړوي .په زړه پورې مشابهتونه .احیکار هلک ته په زړه پورې نومونه وایی .دلته د اخکار کیسه پای ته رسیږي. 1او هرکله چې حقیار دننه یا بهر شو نو د خپلې خور زوی نادان یې وډاراوه او په هوښیارۍ یې ورته وویل: ۲اے نادان ،زما هلکه !ما له تا سره هر څه ښه او مهربانه کړي دي او تا ماته د هغه په بدل کې د بدو او بدو او وژلو بدله راکړه. ۳اے زما زویه !په متلونو کې ویل شوي :څوک چې په غوږونو غوږ نه نیسي ،دوی به د هغه په زړه کې غوږ ونیسي. ۴نادان ورته ووئیل” ،تۀ د څۀ وجه په ما غوسه یې؟ ۵حاقر ورته وویل :ځکه چې ته مې لوی کړې ،درس دې راکړې ،عزت او عزت دې درکړی او ستر دې راکړې ،په ښه نسل مې پالنه وکړه او په خپل ځای کې دې ناست یې چې ته زما وارث یې .په نړۍ کې ،او تا زما سره د وژنې چلند وکړ او زما د بربادۍ بدله یې راکړه. ۶خو ما حلک قخدائ پوهېدلو چې په ما ظلم شوى قوو ،نو هغۀ ما د هغه سامان نه بچ کړو کوم چې تا زما دپاره اېښودلے قوو ،ځکه چې ما حلک قخدائ د ماتو زړونو علج کوى او د حسد او مغرورانو مخه نیسي. ۷ای زما هلکه !ته ما ته د هغه مرمۍ په څیر یې چې کله په پیتل ووهې نو سوري یې کړي. ٨ای زما هلکه !ته د هغه غزال په څیر یې چې د جنون ریښې یې خوړلې ،او دا نن ورځ ما اضافه کوي او سبا به دوی زما په ریښو کې پټوي". ۹ای زما هلکه !ته د ژمي په سړه موسم کې خپل ملگري بربنډ لیدلى یې .هغه سړې اوبه راواخېستلې او په هغه باندې یې واچولې. ۱۰اے زما هلکه !ته ما ته د هغه سړي په څیر یې چې یوه تیږه یې ونیوله او آسمان ته یې وغورځوله چې خپل رب یې په ډبرو وواهه .او تیږه ونه لګیدله او دومره لوړي ته ونه رسیدله بلکي د ګناه او ګناه سبب شو . ۱۱اے زما هلکه !که تا زما عزت او احترام کړی وای او زما خبرو ته مو غوږ نیولی وای نو ته به زما وارث وای او زما په پاچاهۍ به مو پاچاهی کړی وای.
د احیکر کیسه
۱۲اے زما زویه !ته پوهیږې چې که د سپي یا خنزیر لکۍ لس سانتي اوږده وای نو د آس په اندازه به هم نه وي ،که څه هم د ورېښمو په شان وي. ۱۳اے زما هلکه !ما فکر کاوه چې ته به زما په مرګ زما وارث یې .او تا د خپل حسد او غرور له لرې ما د وژلو اراده وکړه .مګر څښتن زه ستاسو له چالکۍ څخه خلص کړم. ۱۴اې زما زویه !ته زما لپاره د هغه جال په څیر وې چې په غونډۍ کې ایښودل شوې وې ،او یوه مرغۍ راغله او هغه جال یې وموندل . طوطي جال ته وویل :ته دلته څه کوې؟ جال وویل :زه دلته خدای ته دعا کوم. ۱۵ادؤ چرګ دا هم تپوس وکړو چه ”تا د لرګي کومه ټوټه نیولې ده؟ جال وویل :دا د بلوط یوه ځوانه ونه ده چې د لمانځه په وخت کې پرې تکیه کوم. ۱۶څنګه وویل« :او دا ستا په خوله کې څه دی؟ جال وویل :دا هغه ډوډۍ او خواړه دي چې زه یې د ټولو وږو او غریبانو لپاره وړم چې ما ته نږدې راځي. ۱۷څنګه ورته وویل« :اوس به راشم او وخورم ،ځکه چې وږی یم؟ او جال ورته وویل" :مخکې راځه ".او چرګ ته نږدې شو چې دا وخوري. ۱٨خو جال راپرېوتو ادؤ چرګ یې په غاړه کښے ونیولو. ۱۹څنګه جواب ورکړو او جال ته یې ووئیل” ،که دا ستا د وږو دپاره ډوډۍ وي نو قخدائ پاک به ستا خیرات او نېک عملونه قبول نکړى. 20او که دا ستاسو روژه او ستاسو دعا وي ،نو خدای به نه ستاسو روژه قبولوي او نه ستاسو دعا ،او خدای به ستاسو په اړه څه ښه نه وي. ۲۱اې زما هلکه !ته زما لپاره هغه زمری یې چې له یوې خرې سره یې دوستي وکړه او خر د زمري په مخکې ولړه .او یوه ورځ زمری په خره ولویده او هغه یې وخوړله. ۲۲اې زما هلکه !ته زما لپاره د غنمو د غوښې په څیر وې ،ځکه چې دا هیڅ شی ته ګټه نه رسوي ،مګر غنم خرابوي او هغه یې خوري. ۲۳اې زما هلکه !ته د هغه سړي په څېر وې چې لس ګړۍ غنم وکري ،کله چې د ټولولو وخت راغی ،هغه راپاڅېد ،رېبل یې کړ ،هغه یې راټول کړ ،غوښه یې پرې کړه او تر ډېره حده یې په کار واچوله ،او لس ګونه وخوړل .اندازه یې کړه ،او مالک ورته وویل" :اې سسته ،نه لوی شوی او نه کوچنی شوی". ۲۴اې زما هلکه !ته ماته د هغه تیتر په څیر وې چې په جال کې اچول شوې وې او هغې نشو کولی ځان وژغوري ،مګر هغې تیږې ته غږ وکړ چې هغه له ځانه سره په جال کې واچوي. ۲۵اې زما زویه !ته ما ته د هغه سپي په څېر وې چې یخ وو او د کمهارو کور ته د تودوخې لپاره ورغی. ۲۶کله چې ګرم شو ،نو په هغوئ یې ټوخے شروع کړل او هغوئ یې وشړل او هغه یې ووهلو ،د دې دپاره چې دا په هغوئ وخوري. ۲۷اے زما زویه !ته زما لپاره د هغه خنزیر په څیر یې چې د کیفیت لرونکي خلکو سره ګرم حمام ته ننوځي او کله چې له ګرم حمام څخه راووت نو یو ناپاک سوری یې ولید او ښکته شو او په هغې کې دیوال شو. ۲٨اې زما زویه !ته زما لپاره د هغه وزې په څیر یې چې د خپلو ملګرو سره د قربانۍ په لره کې یوځای شو او د ځان ژغورلو توان یې نه درلود. ۲۹ای زما هلکه !هغه سپی چې له ښکار نه تغذیه کیږي د مچانو خوراک کیږي. ۳۰اے زما زویه !هغه لس چې مزدوري نه کوي او جوار نه کوي او (کوم چې )للچ او چالک وي له اوږو څخه دې پرې شي. ۳۱اے زما زویه !کومه سترګه چې رڼا پکې نه لیدل کیږي ،کاږان به یې را پورته کوي او له منځه به یې وړي. ۳۲ای زما هلکه !ته زما لپاره د یوې ونې په څیر یې چې څانګې یې پرې کولې او ورته یې وویل :که زما څخه یو څه ستاسو په لس کې نه واي ،نو تاسو به ما پرې نه کړای شئ. ۳۳ای زما هلکه !ته د هغه پیشو په څیر یې چې دوی ورته وویل" :غل کول پریږده تر هغه چې موږ ستاسو لپاره د سرو زرو زنځیر جوړ کړو او تاسو ته بوره او بادام درکړو". ۳۴هغې ووئیل” ،زۀ د خپل پلر او مور کار نه هېروم. ۳۵اے زما زویه !ته د هغه مار په څېر وې لکه د اغزي په بوټي کې چې د سیند په منځ کې و ،یو لیوه دوی ولیدل او ویې ویل" :په فساد باندې فساد ،او هغه څوک چې له دوی څخه ډیر بدکاره وي د دوی دواړو ته لرښوونه وکړي". ۳۶ماران لیوه ته وویل« :هغه وزې ،وزې او پسونه چې تا ټول عمر خوړلي دي ،آیا هغه به د هغوی پلرونو او پلرونو ته بیرته ورکوې که نه؟ ۳۷لیوه وویل :نه .مار ورته وویل :زه فکر کوم چې ته له ځانه وروسته زموږ تر ټولو بد یې. ۳٨ای زما هلکه !ما تا ته ښه خواړه راکړل او تا ماته وچه ډوډۍ ونه کړه. ۳۹ای زما هلکه !ما تاسو ته د شکرې اوبه درکړې .او ښه شربت وڅښئ ،او تا ماته د څاه اوبه نه دي راکړې. ۴۰اې زما هلکه !ما تا ته ښوونه وکړه ،او ته مې لوی کړې ،او تا زما لپاره د پټنځای کیندلې او ما پټ کړ. ۴۱ای زما هلکه !ما ته په غوره پالنه کې لوی کړې او د دیودار په څیر مې روزلې .او تا ما غوڅ کړ او راښکته کړه. ۴۲ای زما هلکه !دا زما له تا څخه هیله وه چې ته به ماته یوه قوي کل جوړه کړي ،ترڅو زه په هغه کې د خپلو دښمنانو څخه پټ شم ،او ته زما په څیر د ځمکې په ژورو کې ښخ شوی یې .خو ما حلک قخدائ په ما رحم وکړ او زۀ یې ستا د چالکۍ نه بچ کړم. ۴۳اې زما هلکه !ما ستا خیر غوښته ،او تا ماته د بدۍ او کرکې بدله راکړه ،اوس به زه ستا له سترګو اوښکې توی کړم ،د سپو لپاره به مې ډوډۍ پیدا کړم ،ژبه دې پرې کړم ،او د تورې په تور به دې سر پرې کړم .او تا ته د خپلو ناوړه عملونو بدله درکړم'. ٤٤کله چې نادان له خپل تره حقیار څخه دا خبرې واوریدې ،ویې ویل :اى تره !زما سره د خپل علم مطابق چلند وکړه ،او زما ګناهونه وبخښه ،ځکه څوک شته چې زما په شان ګناه کړې وي ،یا څوک شته چې ستا په شان بښنه وکړي؟
د احیکر کیسه
٤٥زما تره !اوس به زه ستا په کور کې خدمت وکړم ،ستا اسونه پالم ،ستا د غواګانو غوټۍ پاکوم ،او ستاسو پسونه به وازوم ،ځکه چې زه بدکار یم او ته صادق یې :زه مجرم یم او ته بخښونکی یې'. ٤٦او حقیار ورته وویل :اې هلکه !ته د هغه ونې په شان یې چې د اوبو په څنګ کې بې میوه وه او بادار یې پرې کولو ته زړه نه ښه کاوه او ورته یې وویل :ما بل ځای ته بوځه او که مې میوه ونه کړه ،ماته یې کړه. ٤۷ما حلک ورته ووئیل چه”ته دد اوبو په غاړه وے نو میوه ئے نۀ ده پیداکړے ،کله چه په بل ځائے کښے یئ نو څنګه میوه ورکوئ؟ ٤٨اى زما هلکه !د عقاب زوړ عمر د بانګ له ځوانۍ څخه غوره دی. ۴۹ای زما هلکه !دوی لیوه ته وویل" :له پسونو څخه لرې شه ،نه دا چې د دوی خاورې تا ته زیان ونه رسوي ".لیوه وویل :د پسه د شیدو لوښي زما د سترګو لپاره ښه دي. ۵۰اى زما هلکه !دوی لیوه ښوونځي ته بوتلل چې لوستل زده کړي او ورته یې وویل :الف ،ب ووایه .هغه وویل :زما په زنګون کې پسه او وزه ۵۱اې زما هلکه !خر یې د مېز پر سر کېښود او را ولوېد او ځان یې په دوړو کې ولوېد او یوه یې وویل :پرېږده چې ځان وګرځوي ،ځکه چې دا د هغه طبیعت دى ،هغه به نه بدلېږي. ٥۲اى زما هلکه !دا خبره ثابته شوې ده چې وایي" :که هلک وزېږوي ،خپل زوی ورته ووایه ،او که هلک وزېږوي ،هغه ته خپل غلم ووایه". ۵۳ـ اې زما هلکه !هغه څوک چې ښه کوي هغه به له نیکۍ سره مخ شي .او هغه څوک چې بد کار کوي د بدۍ سره به مخامخ شي ،ځکه چې څښتن یو سړي ته د هغه د کار په اندازه بدله ورکوي. 54اى زما هلکه !زه به له دې خبرو څخه تاته نور څه ووایم؟ ځکه چې ما حلک قخدائ په پټو څیزونو پوهیږى ،او په اسرارونو او رازونو خبر دى. 55او هغه به تا ته بدله درکړي او زما او ستا په منځ کې به قضاوت وکړي او ستا د صحرا سره به تاته بدله درکړي. ۵۶کله چې نادان د خپل کاکا حقیار دا خبرې واوریدې نو سمدستي پړسیدلې او د مثانې په څیر شو. ۵۷د هغۀ پښې پړسېدلې ،پښې ،پښې او غاړې یې ورماتې شوې ،د هغۀ ګېډه پرې شوه او د هغۀ انتڑیونه خورې شول ،او هغه مړ شو او مړ شو. 58او د هغه وروستنۍ پای تباهي وه ،او هغه دوزخ ته لړ .ځکه چې څوک د خپل ورور لپاره کنده کینوي په هغې کې به غورځیږي .او څوک چې جالونه جوړوي هغه به په دوی کې ونیول شي. 59دا هغه څه دي او (څه )چې موږ د حقیار کیسه وموندله ،او د تل لپاره د خدای ستاینه ده .امین او سوله. 60دا تاریخ د خدای په مرسته پای ته رسیدلی ،هغه دې لوړ شي !امین ،امین ،امین.