Skip to main content

Pashto - The Art of Ruling (Political Governance) for Nation-Building

Page 1

‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬ ‫د اریسټیس لیک‬ ‫پاچا ځواب په تایید سره ترلسه کړ او له بل څخه یې وپوښتل' ‪،‬د واکمنۍ لپاره ترټولو اړین وړتیا څه ده؟ 'هغه ځواب ورکړ' ‪،‬ځان‬ ‫د رشوت څخه پاک ساتل او د ژوند په لویه برخه کې د پرهیزګارۍ تمرین کول ‪،‬د هرڅه څخه پورته صداقت ته درناوی کول ‪،‬او‬ ‫د دې ډول خلکو سره ملګري کول ‪.‬ځکه چې خدای هم د عدالت مینه وال دی !د اریسټیس لیک‪8:12-13‬‬ ‫پاچا خپل تړون لسلیک کړ او بل ته یې وویل' ‪،‬د پاچاهۍ جوهر څه دی؟ 'او هغه ځواب ورکړ' ‪،‬په ځان ښه حکومت کول او د‬ ‫شتمنۍ یا شهرت له امله د غیر معمولي یا نامناسب غوښتنو لپاره ګمراه نه کیدل ‪،‬دا د واکمنۍ ریښتینې لره ده که تاسو موضوع‬ ‫په ښه توګه وڅیړئ ‪.‬ځکه چې ټول هغه څه چې تاسو واقعیا ورته اړتیا لرئ ستاسو دي ‪،‬او خدای له اړتیا څخه پاک او مهربان‬ ‫دی ‪.‬اجازه راکړئ چې ستاسو فکرونه داسې وي لکه سړی شي ‪،‬او د ډیرو شیانو هیله مه کوئ مګر یوازې هغه څه چې د واکمنۍ‬ ‫لپاره اړین دي !د اریسټیس لیک‪8:15-16‬‬ ‫په بله ورځ ‪،‬ورته ترتیب ولیدل شو ‪،‬او کله چې پاچا د سړیو څخه د پوښتنو کولو فرصت وموند ‪،‬نو هغه د هغو کسانو څخه چې د‬ ‫بلې پوښتنې لپاره پاتې شوي وو ‪،‬د لومړي څخه پوښتنه وکړه ‪،‬د حکومت ترټولو لوړه بڼه څه ده؟ او هغه ځواب ورکړ' ‪،‬په ځان‬ ‫واکمني کول او د احساساتو له امله نه تیریدل ‪.‬ځکه چې ټول سړي یو ځانګړی طبیعي ذهن لري ‪.‬احتمال لري چې ډیری سړي د‬ ‫خوړو ‪،‬څښاک او خوښۍ په لور تمایل ولري ‪،‬او پاچاهان د سیمې او لوی شهرت ترلسه کولو ته تمایل ولري ‪.‬مګر دا ښه ده چې‬ ‫په ټولو شیانو کې اعتدال وي ‪.‬د اریسټیس لیک‪8:26-27‬‬ ‫پاچا سړي ته په مهربانۍ سره هرکلی وکړ او له بل څخه یې وغوښتل چې د دې پوښتنې ځواب ورکړي چې څنګه کولی شي د‬ ‫آرامۍ او خوښۍ ژوند څخه ځان وساتي؟ او هغه ځواب ورکړ' ‪،‬که هغه په دوامداره توګه په یاد ولري چې هغه د یوې لویې‬ ‫امپراتورۍ واکمن او د پراخو خلکو مالک و ‪،‬او دا چې د هغه ذهن باید په نورو شیانو بوخت نه وي ‪،‬مګر ‪،‬هغه باید تل په دې‬ ‫فکر کې وي چې څنګه کولی شي د دوی هوساینې ته وده ورکړي ‪.‬هغه باید خدای ته هم دعا وکړي چې هیڅ دنده له پامه ونه‬ ‫غورځول شي '‪.‬د اریسټیس لیک‪9:17-18‬‬ ‫' ‪...‬څنګه یو سړی کولی شي ځان له غرور څخه وساتي؟ 'او هغه ځواب ورکړ' ‪،‬که هغه مساوات وساتي او په ټولو مواردو کې په‬ ‫یاد ولري چې هغه یو سړی دی چې په خلکو واکمن دی ‪.‬او خدای مغروران له منځه وړي ‪،‬او عاجزان او عاجزان لوړوي !د‬ ‫اریسټیس لیک‪9:45-46‬‬ ‫پاچا وویل چې دې سړي هم ښه خبرې کړې دي ‪،‬او له بل څخه یې وپوښتل ‪،‬موږ باید څوک د والیانو په توګه وټاکو؟ او هغه‬ ‫ځواب ورکړ' ‪،‬ټول هغه څوک چې له بدۍ څخه کرکه کوي ‪،‬او ستاسو د خپل چلند تقلید کوي ‪،‬په سمه توګه عمل کوي ترڅو دوی‬ ‫په دوامداره توګه ښه شهرت وساتي ‪.‬ځکه چې دا هغه څه دي چې تاسو یې کوئ ‪،‬ای ځواکمن پاچا '‪،‬هغه وویل' ‪،‬او دا خدای دی‬ ‫چې تاسو ته یې د صداقت تاج درکړی دی '‪.‬د اریسټیس لیک‪10:7-8‬‬ ‫پاچا یو څه وخت د دې سړي په ستاینه کې تیر کړ او بیا یې له وروستي څخه وپوښتل ‪،‬د امپراتورۍ په واکمنۍ کې ترټولو لویه‬ ‫لسته راوړنه څه ده؟ او هغه ځواب ورکړ' ‪،‬دا چې تابعین باید په دوامداره توګه د سولې په حالت کې ژوند وکړي ‪،‬او د شخړو په‬ ‫قضیو کې عدالت په چټکۍ سره اداره شي '‪.‬د اریسټیس لیک‪10:23-24‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫د پینټاټیوچ‬ ‫ځکه چې زه هغه پېژنم ‪،‬چې هغه به خپلو اولدونو او د هغه وروسته خپلې کورنۍ ته امر وکړي ‪،‬او دوی به د څښتن لره ومني ‪،‬‬ ‫عدالت او عدالت به وکړي؛ ترڅو څښتن په ابراهیم باندې هغه څه راولي چې هغه یې د هغه په اړه ویلي دي ‪.‬پیدایښت‪۱۸:۱۹‬‬ ‫سربېره پردې ‪،‬ته به د ټولو خلکو څخه داسې وړ سړي غوره کړې چې له خدایه وېرېږي ‪،‬د صداقت خلک وي ‪،‬د حرص څخه‬ ‫کرکه کوي؛ او داسې کسان په هغوی باندې مقرر کړه چې د زرګونو ‪،‬سلګونو ‪،‬پنځوسو او لسو واکمنانو مشران وي ‪:‬او هغوی‬ ‫دې په ټولو موسمونو کې د خلکو قضاوت وکړي ‪:‬او داسې به وي چې هره لویه مسله به تاته راوړي ‪،‬مګر هره کوچنۍ مسله به‬ ‫یې قضاوت وکړي ‪:‬نو دا به ستا لپاره اسانه وي ‪،‬او دوی به ستا سره بار پورته کړي ‪.‬خروج‪۱۸:۲۱-۲۲‬‬ ‫ته د دروغو خبر مه ورکوه ‪.‬د بدکارانو سره لس مه ورکوه چې ظالم شاهد شې ‪.‬ته د بدۍ کولو لپاره د ګڼې ګوڼې پسې مه ګرځه ‪.‬‬ ‫او نه هم د قضاوت د خرابولو لپاره د ډېرو خلکو پسې خبرې کوه ‪.‬او نه هم د یو غریب سړي سره د هغه په دعوی کې مخالفت‬ ‫کوه ‪.‬ته د خپل غریب په دعوی کې د هغه په دعوی کې د قضاوت خرابول مه کوه ‪.‬له دروغو څخه ځان لرې وساته ‪.‬او بې ګناه او‬ ‫صادق مه وژنه ‪،‬ځکه چې زه به بدکاران توجیه نه کړم ‪.‬خروج‪۲۳:۱-۳،۶-۷‬‬ ‫په قضاوت کې بې انصافي مه کوئ ‪،‬د غریب کس درناوی مه کوئ او د زورور کس درناوی مه کوئ ‪،‬مګر په صداقت سره د‬ ‫خپل ګاونډي قضاوت وکړئ ‪.‬تاسو به په قضاوت کې ‪،‬په اندازه کولو کې ‪،‬په وزن کې یا په اندازه کولو کې بې انصافي مه کوئ ‪.‬‬ ‫لیویتیک‪۱۹:۱۵،۳۵‬‬ ‫تاسو د خپلو قبیلو څخه هوښیار ‪،‬پوه او پیژندل شوي خلک واخلئ ‪،‬او زه به هغوی ستاسو مشران وټاکم ‪.‬او ما په هغه وخت کې‬ ‫ستاسو قاضیانو ته امر وکړ چې د خپلو وروڼو ترمنځ شخړې واورئ او د هر سړي او د هغه د ورور او هغه بهرني ترمنځ چې د‬ ‫هغه سره دی په عادلنه توګه قضاوت وکړئ ‪.‬تاسو به په قضاوت کې د اشخاصو درناوی ونکړئ ‪.‬مګر تاسو به د کوچني او لوی‬ ‫دواړو غوږ ونیسئ ‪.‬تاسو به د انسان له مخ څخه مه ویریږئ ‪.‬ځکه چې قضاوت د خدای دی ‪.‬او هغه قضیه چې ستاسو لپاره ډیره‬ ‫سخته وي ‪،‬هغه ماته راوړئ ‪،‬او زه به یې واورم ‪.‬استثنا‪1:13,16-17‬‬ ‫نو اوس اے بنى ااسرائیلو ‪،‬هغه قوانین او احکام واورئ چې زه یې تاسو ته درښیم ‪،‬چې په هغو عمل وکړئ ‪،‬ترڅو تاسو ژوندي‬ ‫پاتې شئ او هغه ځمکه ونیسئ چې ستاسو د پلر نیکونو څښتن خدای تاسو ته درکوي ‪.‬استثنا‪4:1‬‬ ‫هغه د یتیمانو او کونډو سره انصاف کوي ‪،‬او د پردیو سره مینه لري ‪،‬هغه ته خواړه او جامې ورکوي ‪.‬استثنا‪10:18‬‬ ‫تاسو به په خپلو ټولو دروازو کې قاضیان او افسران وټاکئ ‪،‬کوم چې ستاسو څښتن خدای تاسو ته درکوي ‪،‬ستاسو په ټولو قبیلو‬ ‫کې ‪:‬او دوی به د خلکو په عادلنه قضاوت سره قضاوت وکړي ‪.‬تاسو به قضاوت مه کوئ ‪،‬د خلکو درناوی مه کوئ ‪،‬او نه به‬ ‫ډالۍ واخلئ ‪،‬ځکه چې ډالۍ د هوښیارانو سترګې ړندې کوي ‪،‬او د صادقانو خبرې خرابوي ‪.‬استثنا‪16:18-19‬‬ ‫او کله چې هغه د خپلې پاچاهۍ په تخت کېني ‪،‬نو هغه به د دې قانون یوه کاپي په یوه کتاب کې ولیکي چې د لیویانو کاهنانو په‬ ‫وړاندې ده ‪:‬او دا به د هغه سره وي ‪،‬او هغه به د خپل ژوند په ټولو ورځو کې دا ولولي ‪:‬ترڅو هغه د خپل څښتن خدای څخه ویره‬ ‫زده کړي ‪،‬د دې قانون ټولې خبرې او دا قوانین وساتي او عمل وکړي ‪:‬ترڅو د هغه زړه د خپلو وروڼو څخه لوړ نه شي ‪،‬او هغه‬ ‫د حکم څخه ‪،‬ښي لس یا کیڼ لس ته ونه ګرځي ‪،‬ترڅو هغه او د هغه اولدونه ‪،‬د اسراییلو په مینځ کې په خپل سلطنت کې خپلې‬ ‫ورځې اوږدې کړي ‪.‬استثنا‪17:18-20‬‬ ‫د پردي او یتیمانو د عدالت خلف ورزي مه کوه ‪،‬او د کونډې جامې د ګرو په توګه مه اخله ‪:‬استثنا‪24:17‬‬ ‫که چیرې د خلکو ترمنځ شخړه وي ‪،‬او دوی قضاوت ته راشي ‪،‬ترڅو قاضیان یې قضاوت وکړي؛ نو دوی به صادقان عادلنه‬ ‫کړي ‪،‬او بدکاران به مجرم وګڼي ‪.‬استثنا‪۲۵:۱‬‬ ‫لعنت دې وي په هغه چا چې د پردیو ‪،‬یتیمانو او کونډو د عدالت سرغړونه کوي ‪.‬او ټول خلک به ووایي ‪،‬آمین ‪.‬استثنا‪27:19‬‬

‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪2‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫تاریخ‬ ‫خو څښتن قاضیان مقرر کړل ‪،‬چې هغوی یې د هغو کسانو له لس څخه وژغورل چې لوټ یې کړل ‪.‬قاضیان‪۲:۱۶‬‬ ‫زما زړه د اسراییلو د هغو مشرانو په لور دی چې ځانونه یې په خپله خوښه د خلکو په منځ کې وړاندې کړل ‪.‬د څښتن ستاینه‬ ‫وکړئ ‪.‬قاضیان‪۵:۹‬‬ ‫او داود په ټول اسراییلو حکومت کاوه؛ او داود د خپلو ټولو خلکو سره عدالت او انصاف کاوه ‪. ۲‬سموئیل‪۸:۱۵‬‬ ‫د اسراییلو خدای وویل ‪،‬د اسراییلو ډبره ما ته وویل ‪،‬هغه څوک چې په انسانانو حکومت کوي باید عادل وي ‪،‬د خدای په ویره کې‬ ‫حکومت وکړي ‪.‬او هغه به د سهار د رڼا په څیر وي ‪،‬کله چې لمر راختلی وي ‪،‬حتی د ورېځو پرته سهار؛ لکه نرم واښه چې د‬ ‫باران وروسته د روښانه چمکۍ له لرې له ځمکې څخه راوځي ‪. 2‬سموئیل‪23: 3-4‬‬ ‫او اوس ‪،‬ای زما خدایه ‪،‬تا خپل بنده د خپل پلر داود پر ځای پاچا کړی دی ‪.‬او زه یوازې یو کوچنی ماشوم یم ‪.‬زه نه پوهیږم چې‬ ‫څنګه بهر لړ شم یا دننه شم ‪.‬او ستا بنده ستا د هغو خلکو په مینځ کې دی چې تا غوره کړي دي ‪،‬یو لوی قوم ‪،‬چې د ګڼې ګوڼې له‬ ‫امله نه شمېرل کیدی شي او نه شمیرل کیدی شي ‪.‬نو خپل بنده ته د خپلو خلکو قضاوت کولو لپاره یو هوښیار زړه راکړه ‪،‬ترڅو‬ ‫زه د ښه او بد ترمنځ توپیر وکړم ‪،‬ځکه چې څوک کولی شي ستاسو د دې لوی قوم قضاوت وکړي؟ او دا خبره څښتن ته خوښه‬ ‫شوه چې سلیمان دا شی وغوښت ‪.‬خدای ورته وویل ‪،‬ځکه چې تا دا شی وغوښت ‪،‬او د ځان لپاره یې اوږد عمر نه دی غوښتی؛ نه‬ ‫مو د ځان لپاره شتمني وغوښته ‪،‬او نه مو د خپلو دښمنانو ژوند وغوښت ‪.‬مګر د ځان لپاره یې د عدالت د پوهیدو لپاره عقل‬ ‫وغوښت ‪.‬وګوره ‪،‬ما ستا د خبرو سره سم عمل کړی دی ‪:‬وګوره ‪،‬ما تا ته یو هوښیار او هوښیار زړه درکړی دی؛ نو له تا څخه‬ ‫مخکې هیڅوک ستا په څیر نه وو او نه به ستا وروسته څوک ستا په څیر راپورته شي ‪. ۱‬پاچاهان‪۳:۷-۱۲‬‬ ‫او ټول اسراییلیان د هغه قضاوت په اړه واورېدل چې پاچا کړی و؛ او دوی د پاچا څخه ووېرېدل ‪:‬ځکه چې دوی ولیدل چې د‬ ‫خدای حکمت په هغه کې و چې قضاوت وکړي ‪. ۱‬پاچاهان‪۳:۲۸‬‬ ‫او که ته زما په وړاندې لکه څنګه چې ستا پلر داؤد روان و ‪،‬د زړه په صداقت او صداقت سره ‪،‬د هغه ټولو شیانو سره سم چې‬ ‫ما تاته امر کړی دی ‪،‬او زما قوانین او احکام مراعات کوې ‪:‬نو زه به ستا د سلطنت تخت په اسراییلو باندې د تل لپاره ټینګ کړم ‪،‬‬ ‫لکه څنګه چې ما ستا پلر داؤد سره ژمنه کړې وه چې د اسراییلو په تخت به ستا لپاره یو سړی کم نه شي ‪. ۱‬پاچاهان‪۹:۴-۵‬‬ ‫ستا سړي بختور دي ‪،‬ستا دا خدمتګاران بختور دي ‪،‬چې تل ستا په وړاندې ولړ وي او ستا حکمت اوري ‪.‬ستا څښتن خدای ته دې‬ ‫برکت وي ‪،‬چې ستا څخه خوښ شو چې تا د اسراییلو په تخت کېږدي ‪:‬ځکه چې څښتن د تل لپاره اسراییلو سره مینه درلوده ‪،‬له‬ ‫همدې امله یې ته پاچا کړې ‪،‬ترڅو عدالت او عدالت ترسره کړې ‪. ۱‬پاچاهان‪۱۰:۸-۹‬‬ ‫او یروبعام یو ډېر زړور سړی وو ‪:‬او سلیمان هغه ځوان سړی ولید چې هغه ډېر محنتي و ‪،‬نو هغه یې د یوسف د کورنۍ د ټولو‬ ‫چارو مشر وټاکه ‪. ۱‬پاچاهان‪۱۱:۲۸‬‬ ‫نو داود په ټول اسراییلو باندې حکومت وکړ او د خپلو ټولو خلکو په منځ کې یې عدالت او انصاف وکړ ‪. ۱‬تاریخ‪۱۸:۱۴‬‬ ‫نو ته به بریالی شې ‪،‬که چېرې ته د هغو قوانینو او احکامو په پوره کولو کې پاملرنه وکړې چې څښتن موسی ته د اسراییلو په اړه‬ ‫ورکړي وو ‪:‬قوي او ښه زړور اوسه؛ مه وېرېږه او مه وېرېږه ‪. ۱‬تاریخ‪۲۲:۱۳‬‬ ‫سربېره پردې ‪،‬زه به د هغه سلطنت د تل لپاره ټینګ کړم ‪،‬که هغه زما د حکمونو او احکامو په ترسره کولو کې ثابت قدم وي ‪،‬لکه‬ ‫څنګه چې نن ورځ دی ‪. ۱‬تاریخ‪۲۸:۷‬‬ ‫او د داؤد زوی سلیمان په خپله پاچاهي کې قوي شو ‪،‬او څښتن د هغه خدای د هغه سره و ‪،‬او هغه یې ډېر لوی کړ ‪. ۲‬تاریخ‪۱: ۱‬‬ ‫اوس ماته حکمت او پوهه راکړه چې زه د دې خلکو په مخکې لړ شم او دننه راشم ‪.‬ځکه چې څوک ستا د دې خلکو قضاوت‬ ‫کولی شي ‪،‬چې دومره لوی دی؟ خدای سلیمان ته وویل ‪:‬ځکه چې دا ستا په زړه کې وه ‪،‬او تا نه شتمني ‪،‬شتمني ‪،‬عزت ‪،‬او نه هم‬ ‫د خپلو دښمنانو ژوند غوښتی دی ‪،‬او نه یې هم تر اوسه اوږد عمر غوښتی دی ‪.‬مګر تا د ځان لپاره حکمت او پوهه غوښتی ده ‪،‬‬ ‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪3‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫ترڅو زما د خلکو قضاوت وکړې ‪،‬چې ما تا پاچا کړی دی ‪.‬حکمت او پوهه تا ته ورکړل شوې ده ‪.‬او زه به تا ته شتمني ‪،‬شتمني‬ ‫او عزت درکړم ‪،‬لکه څنګه چې هیڅ یو پاچا ستا څخه مخکې نه و او نه به ستا وروسته بل څوک داسې ولري ‪. ۲‬تاریخ‪۱:۱۰-۱۲‬‬ ‫او سلیمان هوډ وکړ چې د څښتن د نوم لپاره یو کور او د هغه د سلطنت لپاره یو کور جوړ کړي ‪.‬حورام دا هم وویل ‪:‬د اسراییلو د‬ ‫څښتن خدای ته برکت دی چې اسمان او ځمکه یې جوړ کړې ‪،‬چا چې داود پاچا ته یو هوښیار زوی ورکړ چې په هوښیارۍ او‬ ‫پوهې سره سمبال وي ‪،‬ترڅو د څښتن لپاره یو کور او د هغه د سلطنت لپاره یو کور جوړ کړي ‪. 2‬تاریخ‪2: 1,12‬‬ ‫او ستا په اړه ‪،‬که ته زما په وړاندې لکه څنګه چې ستا پلر داؤد روان وګرځې او د هغه ټولو شیانو سره سم عمل وکړې چې ما‬ ‫درته امر کړی دی ‪،‬او زما قوانین او احکام مراعات کړې؛ نو زه به ستا د سلطنت تخت ټینګ کړم ‪،‬لکه څنګه چې ما ستا د پلر‬ ‫داؤد سره تړون کړی و ‪،‬او ویې ویل ‪:‬په اسراییلو کې به ستا د واکمنۍ لپاره یو سړی کم نه وي ‪. ۲‬تاریخ‪۷:۱۷-۱۸‬‬ ‫ستا څښتن خدای دې برکتناک وي ‪،‬چې ستا څخه خوښ دی چې ته په خپل تخت باندې کښېنوې او د خپل څښتن خدای لپاره پاچا‬ ‫شې ‪:‬ځکه چې ستا خدای اسراییلو سره مینه درلوده ‪،‬ترڅو هغوی د تل لپاره وساتي ‪،‬نو له همدې امله یې ته په هغوی باندې پاچا‬ ‫کړې ‪،‬ترڅو عدالت او انصاف وکړې ‪. ۲‬تاریخ‪۹:۸‬‬ ‫او قاضیانو ته یې وویل" ‪:‬په خپلو کارونو کې محتاط اوسئ ‪:‬ځکه چې تاسو د انسانانو لپاره نه ‪،‬بلکې د څښتن لپاره قضاوت کوئ ‪،‬‬ ‫څوک چې ستاسو سره په قضاوت کې دی ‪.‬نو اوس د څښتن وېره په تاسو باندې وي ‪.‬پام وکړئ او دا کار وکړئ ‪:‬ځکه چې زموږ‬ ‫د څښتن خدای سره هیڅ ګناه نشته ‪،‬نه د اشخاصو طرفداري ‪،‬او نه د ډالۍ اخیستل ‪. 2‬تاریخ‪19: 6-7‬‬ ‫د خدای د دې کور کار یوازې پرېږده؛ د یهودیانو والي او د یهودیانو مشران دې د خدای دا کور په خپل ځای جوړ کړي ‪.‬عزرا‬ ‫‪۶:۷‬‬ ‫ځکه چې عزرا خپل زړه د څښتن د قانون د لټولو او عمل کولو او په اسراییلو کې د قوانینو او احکامو د تدریس لپاره چمتو کړی‬ ‫و ‪.‬عزرا‪۷:۱۰‬‬ ‫او ته ‪،‬عزرا ‪،‬د خپل خدای د حکمت سره سم ‪،‬چې ستا په لس کې دی ‪،‬قاضیان او قاضیان مقرر کړه ‪،‬چې د سیند هاخوا ټولو‬ ‫خلکو قضاوت وکړي ‪،‬ټول هغه کسان چې ستا د خدای قوانین پیژني ‪.‬او هغو کسانو ته چې دا نه پیژني درس ورکړه ‪.‬او څوک‬ ‫چې ستا د خدای قانون او د پاچا قانون نه مني ‪،‬نو په هغه باندې دې ژر تر ژره قضاوت وشي ‪،‬که هغه د مرګ ‪،‬یا جلوطنۍ ‪،‬یا د‬ ‫مالونو ضبط ‪،‬یا د بند سزا وي ‪.‬عزرا‪۷:۲۵-۲۶‬‬ ‫ما خپل ورور حناني او د ماڼۍ مشر حنانیه ته د بیت المقدس واک ورکړ ‪:‬ځکه چې هغه یو وفادار سړی و او د ډېرو خلکو په‬ ‫پرتله له خدای څخه وېرېده ‪.‬نحمیاه‪۷:۲‬‬ ‫ځکه چې مردکی یهودی د اخسویرس پاچا څخه دوهم و ‪،‬او د یهودیانو په منځ کې لوی و ‪،‬او د خپلو وروڼو په ګڼه ګوڼه کې منل‬ ‫شوی و ‪،‬د خپلو خلکو د شتمنۍ په لټه کې و او د خپلو ټولو اولدونو سره یې سوله کوله ‪.‬ایستر‪۱۰:۳‬‬ ‫راځئ چې قضاوت غوره کړو ‪:‬راځئ چې په خپل منځ کې پوه شو چې څه ښه دي ‪.‬ایوب‪۳۴:۴‬‬

‫زبورونه‬ ‫خو څښتن به د تل لپاره پاتې شي ‪:‬هغه خپل تخت د عدالت لپاره چمتو کړی دی ‪.‬او هغه به په صداقت سره د نړۍ قضاوت وکړي ‪،‬‬ ‫هغه به په صداقت سره د خلکو قضاوت وکړي ‪.‬زبور‪9: 7-8‬‬ ‫هغه صداقت او عدالت خوښوي ‪:‬ځمکه د څښتن له نیکۍ ډکه ده ‪.‬زبور‪۳۳:۵‬‬ ‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬ ‫ځکه چې څښتن انصاف خوښوي ‪،‬او خپل مقدسین نه پریږدي؛ دوی د تل لپاره ساتل کیږي ‪،‬مګر د بدکارانو نسل به پرې شي ‪.‬د‬ ‫صادق خوله حکمت خبرې کوي ‪،‬او د هغه ژبه د عدالت خبرې کوي ‪.‬زبور‪37:28,30‬‬ ‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪4‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫خدایه ‪،‬خپل قضاوتونه پاچا ته ورکړه ‪،‬او خپل صداقت د پاچا زوی ته ورکړه ‪.‬هغه به ستا د خلکو په صداقت سره او ستا د‬ ‫غریبانو په عدالت سره قضاوت وکړي ‪.‬هغه به د خلکو د غریبانو قضاوت وکړي ‪،‬هغه به د اړو خلکو اولدونه وژغوري ‪،‬او‬ ‫ظالم به ټوټې ټوټې کړي ‪.‬زبور‪۷۲: ۱-۲،۴‬‬ ‫د بې وزلو او یتیمانو دفاع وکړئ ‪:‬د مظلومانو او محتاجانو سره انصاف وکړئ ‪.‬بې وزله او محتاجان وژغورئ ‪:‬د بدکارانو له‬ ‫لس څخه یې خلص کړئ ‪.‬زبور‪۸۲:۳-۴‬‬ ‫عدالت او عدالت ستا د تخت ځای دی ‪:‬رحمت او حقیقت به ستا په مخ کې روان وي ‪.‬زبور‪۸۹:۱۴‬‬ ‫خو قضاوت به بیرته صداقت ته راوګرځي ‪:‬او ټول صادقان به یې تعقیب کړي ‪.‬زبور‪۹۴:۱۵‬‬ ‫ورېځې او تیارې د هغه شاوخوا دي ‪:‬صداقت او عدالت د هغه د تخت ځای دی ‪.‬زبور‪۹۷:۲‬‬ ‫د پاچا ځواک هم عدالت خوښوي؛ ته انصاف قائموې ‪،‬ته په یعقوب کې عدالت او صداقت عملي کوې ‪.‬زبور‪۹۹:۴‬‬ ‫څښتن د ټولو مظلومانو لپاره صداقت او عدالت کوي ‪.‬زبور‪۱۰۳:۶‬‬ ‫بختور دي هغه کسان چې عدالت ساتي ‪،‬او هغه څوک چې تل صداقت کوي ‪.‬زبور‪۱۰۶:۳‬‬ ‫د هغه د لسونو کارونه رښتیا او عدالت دي؛ د هغه ټول حکمونه ډاډمن دي ‪.‬زبور‪۱۱۱:۷‬‬ ‫ما د حق لره غوره کړې ده ‪:‬ستا قضاوتونه مې زما په وړاندې کېښودل ‪.‬ماته ښه قضاوت او پوهه راکړه ‪،‬ځکه چې ما ستا په‬ ‫حکمونو باور کړی دی ‪.‬ما قسم خوړلی دی ‪،‬او زه به یې ترسره کړم ‪،‬چې زه به ستا صادقانه قضاوتونه وساتم ‪.‬ما قضاوت او‬ ‫عدالت کړی دی ‪:‬ما زما ظالمانو ته مه پریږده ‪.‬زبور‪۱۱۹:۳۰،۶۶،۱۰۶،۱۲۱‬‬ ‫خوشحاله دی هغه څوک چې د یعقوب خدای د هغه د مرستې لپاره لري ‪،‬د هغه هیله په خپل څښتن خدای کې ده ‪:‬چا چې اسمان ‪،‬‬ ‫ځمکه ‪،‬سمندر او هرڅه چې په کې دي جوړ کړي دي ‪:‬څوک چې د تل لپاره حقیقت ساتي ‪:‬څوک چې د مظلومانو لپاره عدالت‬ ‫کوي ‪:‬څوک چې وږو ته خواړه ورکوي ‪.‬څښتن بندیان خوشې کوي ‪:‬زبور‪146: 5-7‬‬

‫د سلیمان پاچا متلونه‬ ‫د اسراییلو د پاچا د زوی داؤد د سلیمان متلونه؛ د حکمت او لرښوونې پوهیدل؛ د پوهې خبرې درک کول؛ د حکمت ‪،‬عدالت ‪،‬‬ ‫قضاوت او انصاف لرښوونه ترلسه کول؛ ساده خلکو ته هوښیارتیا ورکول ‪،‬ځوان سړي ته پوهه او هوښیارتیا ورکول ‪.‬متلونه‬ ‫‪۱: ۱-۴‬‬ ‫ځکه چې څښتن حکمت ورکوي ‪:‬د هغه له خولې څخه پوهه او پوهه راوځي ‪.‬هغه د صادقانو لپاره ښه حکمت ذخیره کوي ‪:‬هغه د‬ ‫هغو کسانو لپاره ډال دی چې په سمه توګه روان دي ‪.‬هغه د عدالت لرې ساتي ‪،‬او د خپلو مقدسینو لره ساتي ‪.‬بیا به تاسو‬ ‫صداقت ‪،‬عدالت او عدالت پوه شئ؛ هو ‪،‬هره ښه لره ‪.‬امثال‪2: 6-9‬‬ ‫د څښتن وېره د بدۍ څخه کرکه کول دي ‪:‬غرور ‪،‬غرور ‪،‬بدې لرې او کږې خولې څخه زه کرکه کوم ‪.‬مشوره زما ده ‪،‬او سمه‬ ‫حکمت ‪:‬زه پوهه لرم؛ زه ځواک لرم ‪.‬زما په واسطه پاچاهان حکومت کوي ‪،‬او شهزادګان عدالت کوي ‪.‬زما په واسطه شهزادګان‬ ‫حکومت کوي ‪،‬او اشراف ‪،‬حتی د ځمکې ټول قاضیان ‪.‬امثال‪8:13-16‬‬ ‫د زیارکښ لس به حکومت وکړي ‪،‬خو سست به د اجر لندې وي ‪.‬امثال‪۱۲:۲۴‬‬ ‫د پاچا په شونډو کې الهي فرمان وي ‪:‬د هغه خوله په قضاوت کې سرغړونه نه کوي ‪.‬د پاچاهانو لپاره د بدکارۍ کول کرکه ده ‪:‬‬ ‫ځکه چې تخت د صداقت سره ټینګ شوی دی ‪.‬صادقې شونډې د پاچاهانو خوښي ده؛ او دوی هغه څوک خوښوي چې سمه خبره‬ ‫کوي ‪.‬امثال‪16:10,12-13‬‬ ‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪5‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫هغه څوک چې په غوسه کې سست وي د زورور څخه غوره دی؛ او هغه څوک چې خپل روح واکمنوي د هغه چا څخه غوره دی‬ ‫چې ښار نیسي ‪.‬متلونه‪۱۶:۳۲‬‬ ‫بدکار سړی د عدالت لرې خرابولو لپاره له خپلې سینې څخه ډالۍ اخلي ‪.‬متلونه‪۱۷:۲۳‬‬ ‫دا ښه نه ده چې د بدکارانو طرفداري وشي ‪،‬او په قضاوت کې صادقان له منځه یوړل شي ‪.‬متلونه‪۱۸:۵‬‬ ‫هغه پاچا چې د قضاوت په تخت ناست وي ‪،‬په خپلو سترګو سره ټول بدۍ لرې کوي ‪.‬متلونه‪۲۰:۸‬‬ ‫یو هوښیار پاچا بدکاران خپروي ‪،‬او څرخ یې په هغوی باندې اچوي ‪.‬متلونه‪۲۰:۲۶‬‬ ‫رحمت او رښتیا پاچا ساتي ‪:‬او د هغه تخت د رحمت په واسطه ټینګ دی ‪.‬امثال‪۲۰:۲۸‬‬ ‫د عدالت او عدالت ترسره کول د قربانۍ په پرتله څښتن ته ډیر خوښ دي ‪.‬د بدکارانو غل به دوی له منځه یوسي؛ ځکه چې دوی د‬ ‫عدالت کولو څخه انکار کوي ‪.‬متلونه‪21:3,7‬‬ ‫د انصاف کولو لپاره د صادقانو خوشحالي ده ‪،‬خو د بدکارانو لپاره به تباهي وي ‪.‬امثال‪21:15‬‬ ‫دا هم د هوښیارانو خبره ده ‪.‬په قضاوت کې د خلکو طرفداري کول ښه نه دي ‪.‬هغه څوک چې بدکار ته ووایي ‪،‬ته صادق یې؛‬ ‫خلک به پرې لعنت ووایی ‪،‬قومونه به ترې کرکه وکړي ‪:‬خو هغه څوک چې هغه ملمتوي ‪،‬هغه به خوښ وي ‪،‬او ښه برکت به‬ ‫پرې راشي ‪.‬امثال‪۲۴:۲۳-۲۵‬‬ ‫هغه څوک چې په خپل روح واکمن نه وي ‪،‬د هغه ښار په څېر دی چې وران شوی وي او دیوالونه یې نه وي ‪.‬متلونه‪۲۵:۲۸‬‬ ‫بدکاران په عدالت نه پوهیږي ‪:‬خو هغه څوک چې د څښتن په لټه کې دي په ټولو شیانو پوهیږي ‪.‬متلونه‪۲۸:۵‬‬ ‫لکه د غرق زمری او د یږ په څیر؛ نو د غریب خلکو په سر یو بدکار واکمن دی ‪.‬متلونه‪۲۸:۱۵‬‬ ‫کله چې صادقان په واک کې وي ‪،‬خلک خوشحاله کیږي ‪:‬مګر کله چې بدکاران حکومت کوي ‪،‬خلک غمجن کیږي ‪.‬متلونه‪۲۹:۲‬‬ ‫پاچا په عدالت سره ځمکه ټینګوي ‪،‬خو هغه څوک چې ډالۍ اخلي هغه یې ړنګوي ‪.‬متلونه‪۲۹:۴‬‬ ‫که چېرې یو واکمن دروغو ته غوږ ونیسي ‪،‬نو د هغه ټول خدمتګاران بدکاران دي ‪.‬امثال‪۲۹:۱۲‬‬ ‫هغه پاچا چې په وفادارۍ سره د غریبانو قضاوت کوي ‪،‬د هغه تخت به د تل لپاره ټینګ وي ‪.‬متلونه‪۲۹:۱۴‬‬ ‫ډېر خلک د واکمن د رضا په لټه کې دي ‪،‬خو د هر سړي قضاوت د څښتن له خوا راځي ‪.‬متلونه‪۲۹:۲۶‬‬ ‫دا د پاچاهانو لپاره نه ده ‪،‬اې لیموئیل ‪،‬دا د پاچاهانو لپاره نه ده چې شراب وڅښي؛ او نه هم د شهزادګانو لپاره قوي شراب ‪:‬داسې‬ ‫نه چې دوی وڅښي ‪،‬او قانون هیر کړي ‪،‬او د کوم مظلوم قضاوت خراب کړي ‪.‬امثال‪31: 4-5‬‬ ‫د ټولو هغو کسانو په حق کې چې د تباهۍ لپاره ټاکل شوي دي ‪،‬د ګونګو لپاره خپله خوله خلصه کړه ‪.‬خپله خوله خلصه کړه ‪،‬په‬ ‫عادلنه توګه قضاوت وکړه ‪،‬او د غریبانو او اړو کسانو د حق دفاع وکړه ‪.‬امثال‪۳۱:۸-۹‬‬ ‫او سربېره پردې ما د لمر لندې د عدالت ځای ولید ‪،‬چې هلته بدکاري وه؛ او د صداقت ځای ‪،‬چې هلته بدکاري وه ‪.‬ما په خپل زړه‬ ‫کې وویل ‪،‬خدای به د صادقانو او بدکارانو قضاوت وکړي ‪:‬ځکه چې هلته د هر هدف او هر کار لپاره وخت شته ‪.‬واعظ‪۳:۱۶-‬‬ ‫‪۱۷‬‬

‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪6‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫که تاسو په یوه ولیت کې د غریبانو ظلم او د قضاوت او عدالت د تاوتریخوالي تحریف وګورئ ‪،‬نو په دې خبره حیران مه کیږئ ‪:‬‬ ‫ځکه چې هغه څوک چې له لوړ څخه لوړ دی هغه درناوی کوي؛ او د دوی څخه لوړ هم وي ‪.‬واعظ‪۵:۸‬‬ ‫څوک چې حکم مني ‪،‬هغه به هیڅ بد شی ونه احساس کړي ‪:‬او د هوښیار سړي زړه وخت او قضاوت دواړه پوهیږي ‪.‬ځکه چې د‬ ‫هر هدف لپاره وخت او قضاوت شتون لري ‪،‬نو د انسان بدبختي په هغه باندې لویه ده ‪.‬واعظ‪۸:۵-۶‬‬

‫پیغمبران‬ ‫ښه کول زده کړئ؛ عدالت وغواړئ ‪،‬مظلومانو ته مرسته ورکړئ ‪،‬د یتیمانو قضاوت وکړئ ‪،‬د کونډې لپاره دعا وکړئ ‪.‬اشعیا‬ ‫‪۱:۱۷‬‬ ‫ځکه چې زموږ لپاره یو ماشوم زیږیدلی دی ‪،‬موږ ته یو زوی ورکړل شوی دی ‪:‬او حکومت به یې په اوږه وي ‪:‬او د هغه نوم به‬ ‫حیرانونکی ‪،‬مشاور ‪،‬قوي خدای ‪،‬تلپاتې پلر ‪،‬د سولې شهزاده وي ‪.‬د هغه د حکومت او سولې د زیاتوالي هیڅ پای به نه وي ‪،‬د‬ ‫داؤد په تخت او د هغه په سلطنت باندې ‪،‬ترڅو دا ترتیب کړي ‪،‬او د عدالت او عدالت سره یې له دې وروسته هم د تل لپاره تاسیس‬ ‫کړي ‪.‬د لښکرو د څښتن جوش به دا ترسره کړي ‪.‬یسعیاه‪9: 6-7‬‬ ‫افسوس په هغو کسانو چې ظالمانه فرمانونه صادروي ‪،‬او هغه سختۍ لیکي چې دوی یې ټاکلي دي؛ ترڅو مسکینان له عدالت څخه‬ ‫واړوي ‪،‬او زما د خلکو د غریبانو حق واخلي ‪،‬ترڅو کونډې د دوی ښکار شي ‪،‬او دوی یتیمان لوټ کړي !اشعیا‪۱۰: ۱-۲‬‬ ‫او په رحمت سره به تخت ټینګ شي ‪:‬او هغه به په ریښتیا سره د داود په خیمه کې په هغې باندې ناست وي ‪،‬قضاوت به کوي ‪،‬او‬ ‫د عدالت غوښتنه به کوي ‪،‬او په صداقت به ګړندي وي ‪.‬اشعیا‪۱۶:۵‬‬ ‫وګوره ‪،‬یو پاچا به په صداقت سره حکومت وکړي ‪،‬او شهزادګان به په قضاوت سره حکومت وکړي ‪.‬اشعیا‪۳۲:۱‬‬ ‫څښتن داسې فرمایي ‪:‬عدالت وساتئ او عدالت وکړئ ‪،‬ځکه چې زما نجات نږدې دی ‪،‬او زما صداقت به څرګند شي ‪.‬اشعیا‪۵۶:۱‬‬ ‫او ته به قسم وخورې چې څښتن ژوندی دی ‪،‬په رښتیا ‪،‬عدالت او صداقت سره ‪.‬او قومونه به په هغه کې برکت ومومي ‪،‬او په هغه‬ ‫کې به ویاړ وکړي ‪.‬یرمیاه‪4:2‬‬ ‫خو هغه څوک چې فخر کوي په دې باندې فخر وکړي چې هغه ما پوهیږي او پیژني ‪،‬چې زه څښتن یم چې په ځمکه کې د مینې ‪،‬‬ ‫عدالت او صداقت کاروم ‪:‬ځکه چې زه په دې شیانو کې خوښ یم ‪،‬څښتن فرمایي ‪.‬یرمیاه‪۹:۲۴‬‬ ‫اے د داؤد کورنۍ ‪،‬څښتن داسې فرمایي ‪:‬سهار وختي قضاوت وکړئ ‪،‬او هغه څوک چې د ظالم له لس څخه لوټ شوی دی‬ ‫وژغورئ ‪،‬که نه نو زما غضب د اور په څیر وبهېږي او داسې وسوځوي چې هیڅوک یې نشي مړ کولی ‪،‬ستاسو د بدو کارونو له‬ ‫امله ‪.‬یرمیاه‪۲۱:۱۲‬‬ ‫څښتن داسې فرمایي ‪:‬عدالت او صداقت عملي کړئ ‪،‬او د ظالم له لس څخه لوټ شوي کسان وژغورئ ‪:‬او په پردیو ‪،‬یتیمانو او‬ ‫کونډو باندې ظلم مه کوئ ‪،‬ظلم مه کوئ ‪،‬په دې ځای کې د بې ګناه خلکو وینه مه تویوئ ‪.‬یرمیاه‪۲۲:۳‬‬ ‫ګوره ‪،‬هغه ورځې راځي ‪،‬څښتن فرمایي ‪،‬چې زه به د داؤد لپاره یوه صادقه څانګه راپورته کړم ‪،‬او یو پاچا به حکومت وکړي او‬ ‫بریالی به شي ‪،‬او په ځمکه کې به عدالت او عدالت عملي کړي ‪.‬یرمیاه‪23:5‬‬ ‫په هغو ورځو کې او په هغه وخت کې به زه د صداقت څانګه د داود لپاره پراخه کړم؛ او هغه به په ځمکه کې عدالت او صداقت‬ ‫عملي کړي ‪.‬یرمیاه‪۳۳:۱۵‬‬ ‫هغه څوک چې سود نه دی ورکړی ‪،‬او نه یې ګټه اخیستې ده ‪،‬او له ګناه څخه یې لس اخیستی دی ‪،‬د انسان او انسان ترمنځ یې‬ ‫ریښتینی قضاوت کړی دی ‪،‬زما په قوانینو کې یې قدم ایښی دی ‪،‬او زما احکام یې ساتلي دي ‪،‬ترڅو په ریښتیا سره چلند وکړي ‪.‬‬ ‫هغه عادل دی ‪،‬هغه به خامخا ژوندی وي ‪،‬څښتن خدای فرمایي ‪.‬حزقی ایل‪۱۸:۸-۹‬‬

‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪7‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫ما الک خخدائ داسې فرمائى ‪،‬اے د بنى ااسرائیلو شهزادګانو ‪،‬بس دے چې تاسو بس کړئ ‪:‬تشدد او لوټمارۍ لرې کړئ ‪،‬او عدالت او‬ ‫انصاف عملي کړئ ‪،‬زما د خلقو نه خپل زور زیاتى لرې کړئ ‪،‬ما الک خخدائ فرمائى ‪.‬حزقیل‪45:9‬‬ ‫له همدې امله ‪،‬ای پاچا ‪،‬زما مشوره ستا د منلو وړ وي ‪،‬او خپل ګناهونه د صداقت په واسطه او خپل ګناهونه د غریبانو سره د‬ ‫رحم په کولو سره مات کړه؛ که دا ممکن ستاسو د ارامۍ اوږدوالی وي ‪.‬اوس زه نبوکدنضر د آسمان د پاچا ستاینه او ستاینه کوم‬ ‫او درناوی کوم ‪،‬د هغه ټول کارونه ریښتیا دي ‪،‬او د هغه لرې عدالت دی ‪:‬او هغه کسان چې په غرور سره ګرځي هغه د سپکولو‬ ‫توان لري ‪.‬ډینیل‪4:27,37‬‬ ‫بیا داریوش پاچا ټولو خلکو ‪،‬قومونو او ژبو ته چې په ټوله ځمکه کې اوسېږي ولیکل ‪:‬ستاسو لپاره دې سوله زیاته شي ‪.‬زه فرمان‬ ‫صادروم چې زما د سلطنت په هره واکمنۍ کې خلک د دانیال د خدای په وړاندې لړزېږي او ویره لري ‪:‬ځکه چې هغه ژوندی‬ ‫خدای دی او د تل لپاره ثابت دی ‪،‬او د هغه سلطنت به هغه وي چې له منځه نه ځي ‪،‬او د هغه واکمني به تر پایه پورې وي ‪.‬هغه‬ ‫نجات ورکوي او ژغوري ‪،‬او هغه په اسمان او ځمکه کې نښې او معجزې کوي ‪،‬چا چې دانیال د زمریانو له ځواک څخه‬ ‫ژغورلی دی ‪.‬دانیال‪۶:۲۵-۲۷‬‬ ‫نو خپل خدای ته رجوع وکړه ‪:‬رحم او قضاوت وساته او په دوامداره توګه په خپل خدای انتظار وکړه ‪.‬هوسا‪۱۲:۶‬‬ ‫له بدۍ څخه کرکه وکړئ او له ښو سره مینه وکړئ ‪،‬او په دروازه کې عدالت ټینګ کړئ ‪:‬دا ممکن وي چې د لښکر څښتن خدای‬ ‫به د یوسف په پاتې شونو باندې مهربان وي ‪.‬مګر عدالت د اوبو په څیر او صداقت د لوی سیند په څیر وبهیږي ‪.‬عاموس‬ ‫‪۵:۱۵،۲۴‬‬ ‫د لښکر څښتن داسې فرمایي" ‪:‬په سمه توګه عدالت وکړئ ‪،‬او هر سړی په خپل ورور رحم او شفقت وکړئ ‪:‬او په کونډو ‪،‬یتیمانو ‪،‬‬ ‫پردیو او غریبانو ظلم مه کوئ ‪.‬او هیڅوک مه پریږدئ چې په خپل زړه کې د خپل ورور په وړاندې بد تصور وکړي "‪.‬زکریا‬ ‫‪۷:۹-۱۰‬‬ ‫دا هغه کارونه دي چې تاسو یې باید وکړئ؛ تاسو هر یو خپل ګاونډي ته رښتیا ووایاست؛ په خپلو دروازو کې د حقیقت او سولې‬ ‫قضاوت عملي کړئ ‪:‬او هیڅوک مه پریږدئ چې په خپلو زړونو کې د خپل ګاونډي په وړاندې بد تصور وکړي؛ او د دروغو قسم‬ ‫سره مینه ونکړئ ‪:‬ځکه چې دا ټول هغه شیان دي چې زه یې کرکه کوم ‪،‬څښتن فرمایي ‪.‬زکریا‪8: 16-17‬‬

‫انجیلونه‬ ‫خو عیسی وویل ‪،‬کوچني ماشومان پرېږدئ او هغوی مه منع کوئ چې ماته راشي ‪،‬ځکه چې د آسمان پاچاهي د داسې خلکو ده ‪.‬‬ ‫متی‪۱۹:۱۴‬‬ ‫نو بیا هغه وفادار او هوښیار نوکر څوک دی چې مالک یې د خپل کور مشر ټاکلی وي ترڅو په خپل وخت کې هغوی ته خواړه‬ ‫ورکړي؟ زه تاسو ته رښتیا وایم چې هغه به هغه د خپلو ټولو شیانو مشر وټاکي ‪.‬متی‪۲۴:۴۵،۴۷‬‬ ‫د هغه مالک ورته وویل" ‪:‬ښه وکړه ‪،‬ته ښه او وفادار نوکر یې !ته په لږو شیانو وفادار یې ‪،‬زه به تا په ډیرو شیانو حاکم کړم ‪:‬د‬ ‫خپل مالک په خوښۍ کې ګډون وکړه "‪.‬د هغه مالک ورته وویل" ‪:‬ښه وکړه ‪،‬ښه او وفادار نوکر؛ ته په لږو شیانو وفادار یې ‪،‬زه‬ ‫به تا په ډیرو شیانو حاکم کړم ‪:‬ته د خپل مالک په خوښۍ کې ګډون وکړه "‪.‬متی‪۲۵:۲۱،۲۳‬‬ ‫خو عیسی هغوی راوغوښتل او ورته یې وویل ‪:‬تاسو پوهیږئ چې هغه کسان چې د غیر یهودیانو واکمن ګڼل کیږي ‪،‬په هغوی‬ ‫باندې واکمني کوي ‪.‬او د هغوی لویان په هغوی باندې واک لري ‪.‬خو ستاسو په منځ کې به داسې نه وي ‪:‬بلکې څوک چې ستاسو‬ ‫په منځ کې لوی شي ‪،‬هغه به ستاسو خادم وي ‪:‬او څوک چې ستاسو څخه مشر شي ‪،‬هغه به د ټولو غلم وي ‪.‬ځکه چې د انسان‬ ‫زوی هم د خدمت کولو لپاره نه دی راغلی ‪،‬بلکې د خدمت کولو لپاره راغلی او د ډیرو لپاره د خپل ژوند د فدیې لپاره ورکوي ‪.‬‬ ‫مرقس‪۱۰:۴۲-۴۵‬‬ ‫د ظاهري بڼې له مخې قضاوت مه کوئ ‪،‬بلکې په سمه توګه قضاوت وکړئ ‪.‬ایا زموږ قانون د یو چا قضاوت کوي ‪،‬مخکې لدې‬ ‫چې هغه واوري او پوه شي چې هغه څه کوي؟ یوحنا‪۷:۲۴،۵۱‬‬

‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪8‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫خطونه‬ ‫یا هغه څوک چې نصیحت کوي ‪،‬په نصیحت سره ‪:‬هغه څوک چې ورکوي ‪،‬هغه دې په ساده ډول وکړي؛ هغه څوک چې حکومت‬ ‫کوي ‪،‬په لیوالتیا سره؛ هغه څوک چې رحم کوي ‪،‬په خوښۍ سره ‪.‬رومیانو‪۱۲:۸‬‬ ‫هر څوک باید د لوړو قدرتونو تابع وي ‪.‬ځکه چې د خدای له خوا پرته بل هیڅ قدرت نشته ‪:‬هغه قدرتونه چې شتون لري د خدای‬ ‫له خوا ټاکل شوي دي ‪.‬له همدې امله څوک چې د قدرت سره مقاومت کوي ‪،‬د خدای د حکم سره مقاومت کوي ‪:‬او هغه څوک چې‬ ‫مقاومت کوي دوی به پخپله د سزا سره مخ شي ‪.‬ځکه چې واکمنان د ښو کارونو لپاره ویره نه ده ‪،‬بلکې د بدو لپاره ده ‪.‬ایا تاسو به‬ ‫د قدرت څخه ویره ونلرئ؟ هغه څه وکړئ چې ښه دي ‪،‬او تاسو به د هغه ستاینه وکړئ ‪:‬ځکه چې هغه ستاسو لپاره د خدای وزیر‬ ‫دی چې د ښه والي لپاره دی ‪.‬مګر که تاسو هغه څه وکړئ چې بد دي ‪،‬نو ویره ولرئ؛ ځکه چې هغه بې ګټې توره نه پورته کوي ‪.‬‬ ‫ځکه چې هغه د خدای وزیر دی ‪،‬د هغه چا په غضب کولو انتقام اخیستونکی دی چې بد کوي ‪.‬رومیان‪13: 1-4‬‬ ‫د څښتن په خاطر د انسان د هر حکم تابع اوسئ ‪:‬که هغه پاچا وي ‪،‬ځکه چې هغه لوړ دی؛ یا والیانو ته ‪،‬ځکه چې هغه د هغه له‬ ‫خوا د بدکارانو د سزا او د هغو کسانو د ستاینې لپاره لیږل شوي دي چې ښه کار کوي ‪. ۱‬پطروس‪۲:۱۳-۱۴‬‬

‫اپوکریفا‬ ‫څښتن د فارسیانو د پاچا کوروش روح راپورته کړ ‪،‬او هغه په خپل ټول سلطنت کې اعلن وکړ ‪،‬او همدارنګه یې په لیکلو سره‬ ‫وویل ‪:‬د فارسیانو پاچا کوروش داسې وایي ‪:‬د اسراییلو څښتن ‪،‬تر ټولو لوړ څښتن ‪،‬ما د ټولې نړۍ پاچا کړی دی ‪،‬او ما ته یې امر‬ ‫کړی دی چې د هغه لپاره په یهودي یروشلم کې یو کور جوړ کړم ‪. ۱‬اسدراس‪۲:۲-۴‬‬ ‫او همدارنګه یې امر وکړ چې د سوریې او فینیکا والي سیسینیس ‪،‬سترابوزانیس او د دوی ملګري ‪،‬او هغه کسان چې په سوریه او‬ ‫فینیکا کې واکمنان ټاکل شوي وو ‪،‬باید محتاط وي چې په دې ځای کې مداخله ونه کړي ‪،‬بلکې د څښتن بنده زربابل ‪،‬د یهودا والي‬ ‫او د یهودیانو مشرانو ته اجازه ورکړي چې په هغه ځای کې د څښتن کور جوړ کړي ‪. ۱‬اسراس‪۶:۲۷‬‬ ‫ځکه چې اسدراس ډېر مهارت درلود ‪،‬نو هغه د څښتن د قانون او حکمونو څخه هیڅ شی نه پریښود ‪،‬بلکې ټولو اسراییلو ته یې‬ ‫احکام او قضاوتونه ورزده کړل ‪. ۱‬اسدراس‪۸:۷‬‬ ‫نو ټول قومونه به د څښتن ستاینه وکړي ‪،‬او د هغه خلک به د خدای اقرار وکړي ‪،‬او څښتن به خپل خلک لوړ کړي؛ او ټول هغه‬ ‫کسان چې د څښتن خدای سره په ریښتیا او عدالت سره مینه لري ‪،‬خوشحاله به شي ‪،‬او زموږ وروڼو ته به رحم وکړي ‪.‬توبیت‬ ‫‪۱۴:۷‬‬ ‫له هغې وروسته زه د ډېرو قومونو واکمن شوم او په ټوله نړۍ واکمني مې درلوده ‪،‬د خپل واک په غرور سره نه ‪،‬بلکې تل په‬ ‫انصاف او نرمۍ سره ځان ساتل ‪،‬ما اراده وکړه چې خپل تابعین په دوامداره توګه په ارام ژوند کې حل کړم ‪،‬او خپل سلطنت سوله‬ ‫ایز کړم ‪،‬او د لرې پرتو ساحلونو ته د تګ لپاره خلص کړم ‪،‬ترڅو سوله نوې کړم ‪،‬کوم چې د ټولو انسانانو غوښتنه ده ‪.‬د ایستر‬ ‫‪۱۳:۲‬اضافه کول‬ ‫نو اے بادشاهانو ‪،‬واورئ او پوهه شئ ‪.‬زده کړه وکړئ ‪،‬تاسو چې د ځمکې د پای قاضیان یاست ‪.‬غوږ ونیسئ ‪،‬تاسو چې د خلکو‬ ‫واکمني کوئ ‪،‬او د ګڼ شمېر قومونو په اړه ویاړئ ‪.‬ځکه چې تاسو ته د څښتن له خوا قدرت او د لوړ خدای له خوا حاکمیت‬ ‫درکړل شوی دی ‪،‬څوک چې ستاسو کارونه وازمایي ‪،‬او ستاسو مشورې به وپلټي ‪.‬د سلیمان حکمت‪۶: ۱-۳‬‬ ‫له همدې امله د حکمت غوښتنه سلطنت ته راوړي ‪.‬که ستاسو خوښي په تختونو او امساګانو کې وي ‪،‬نو د خلکو پاچاهانو ‪،‬د‬ ‫حکمت درناوی وکړئ ‪،‬ترڅو تاسو د تل لپاره حکومت وکړئ ‪.‬د سلیمان حکمت‪۶:۲۰-۲۱‬‬ ‫که چیرې شتمني په دې ژوند کې د غوښتلو وړ ملکیت وي؛ د حکمت څخه څه شتمن دي چې ټول شیان کار کوي؟ او که‬ ‫هوښیارتیا کار کوي؛ له ټولو څخه څوک د هغې څخه ډیر هوښیار کارګر دی؟ او که یو سړی د صداقت سره مینه ولري د هغې‬ ‫کار فضیلتونه دي ‪:‬ځکه چې هغه زغم او هوښیارتیا ‪،‬عدالت او زغم درس ورکوي ‪:‬کوم چې داسې شیان دي ‪،‬لکه څنګه چې سړي‬ ‫په خپل ژوند کې هیڅ ګټور نه شي کولی ‪.‬د سلیمان حکمت‪8: 5-7‬‬ ‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪9‬‬


‫د واکمنۍ هنر ‪ -‬سیاسي حکومتداري‬

‫هغه څوک چې د ظالم له لس څخه ځورېږي وژغوره؛ او کله چې په قضاوت کې ناست یې نو مه بې زړه کېږه ‪.‬سرح‪۴:۹‬‬ ‫د هنرمند د لس لپاره به کار ستایل شي ‪:‬او د خلکو هوښیار واکمن د هغه د خبرو لپاره ‪.‬سرح‪۹:۱۷‬‬ ‫یو هوښیار قاضي به خپلو خلکو ته لرښوونه وکړي؛ او د یو هوښیار سړي حکومت په ښه توګه تنظیم شوی وي ‪.‬لکه څنګه چې‬ ‫د خلکو قاضي پخپله دی ‪،‬نو د هغه افسران هم دي؛ او د ښار واکمن څنګه دی ‪،‬ټول هغه کسان چې په هغه کې اوسیږي همداسې‬ ‫دي ‪.‬یو ناپوه پاچا خپل خلک له منځه وړي؛ مګر د هغو کسانو د هوښیارۍ له لرې چې په واک کې دي ښار به آباد شي ‪.‬سیراک‬ ‫‪۱۰: ۱-۳‬‬ ‫د څښتن ویره د واک ترلسه کولو څخه مخکې ځي ‪:‬مګر سختي او غرور د هغې له لسه ورکول دي ‪.‬لوی سړي ‪،‬قاضیان او‬ ‫زورور به درناوی وشي؛ خو له دوی څخه هیڅوک د هغه چا څخه لوی نه دی چې له څښتن څخه ویره لري ‪.‬سیراک‪۱۰:۲۱،۲۴‬‬ ‫ځکه چې د ټولې ځمکې د قومونو په وېش کې هغه د هر قوم لپاره یو واکمن وټاکه؛ مګر اسراییل د څښتن برخه ده ‪:‬سیراک‬ ‫‪۱۷:۱۷‬‬ ‫هغه کسان چې د څښتن څخه وېرېږي ‪،‬عدالت به ومومي ‪،‬او عدالت به د رڼا په څیر روښانه کړي ‪.‬سرح‪۳۲:۱۶‬‬ ‫هغه ورته خپل حکمونه او د احکامو په احکامو کې واک ورکړ ‪،‬چې هغه یعقوب ته د شهادتونو درس ورکړي ‪،‬او اسراییلو ته په‬ ‫خپلو قوانینو کې معلومات ورکړي ‪.‬سیراک‪۴۵:۱۷‬‬ ‫داؤد د مهربانۍ له امله د تلپاتې سلطنت تخت درلود ‪. ۱‬مکابیس‪۲:۵۷‬‬ ‫له همدې امله خلکو د شمعون د کارونو سندرې وویلې ‪،‬او هغه شان چې هغه فکر کاوه خپل قوم ته یې راوړي ‪،‬هغه یې خپل والي‬ ‫او مشر کاهن کړ ‪،‬ځکه چې هغه دا ټول کارونه کړي وو ‪،‬او د هغه عدالت او ایمان لپاره چې هغه یې خپل ملت ته ساتلی و ‪،‬او د‬ ‫دې لپاره هغه په هره لره هڅه کوله چې خپل خلک لوړ کړي ‪. 1‬مکابیس‪14:35‬‬

‫بختور دی هغه قوم چې خدای یې څښتن دی؛ او هغه قوم چې هغه یې د خپل میراث لپاره غوره کړی دی ‪.‬زبور‪۳۳:۱۲‬‬

‫‪10‬‬


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
Pashto - The Art of Ruling (Political Governance) for Nation-Building by Filipino Tracts and Literature Society Inc. - Issuu