4 Kitaaba Maccaa Macaafa Qulqulluu ffaa
SEENSA Kitaabni kun akka sagalee qilleensaa sodaachisaa sodaachisaa dukkanaa’aa abbaa irree durii keessaa sagalee dhageessisaa jiruuti. Boqonnaa ari’atama Anxooks, abbaa irree Sooriyaa, kan namoonni tokko tokko Ephiphanes, The Madman jedhanii waamu irratti hundaa’eedha. Seenaan Roomaa jaarraa jalqabaa abbaa irree akkasii lama galmeessa--inni kaan, Caligula, the Second Brilliant Madman. Bifa barreeffama kanaa kan haasawaati. Kanaaf of eeggannoodhaan yeroon kan murtaa’e ka’uu fi kufaatiin haasaa; falmiin isaa akkas nama gaddisiisa; akkasitti loojikii isaa kan hin sochoone dha; akkasitti gadi fageenyaan dhiibbaa isaa; sababni isaa akkasitti qabbanaa'aa--akka sample eloquence isa sheerest ta'etti bakka isaa akka fudhatu. Dubbiin ijoo--Ija jabina. Barreessaan kun ibsa quuqama qabuun Falaasama Sababa Kaka’umsaatiin jalqaba. Jaarraa digdamaffaa kana akka Bara Sababaatti yaaduu fi Bara Oduu Durii wajjin wal bira qabnee ilaaluu ni jaallanna-ta'us barreeffamni akkanaa tilmaama akkasii kanaaf qormaata. Barreessaan tarii kan jaarraa jalqabaa Bara Kiristaanummaa dura ture tokko falaasama ifa ta’e Sababa har’as akkuma waggoota kuma lama duraa humna guddaa qabu ibsu arganna. Haalli ilaalchawwan golee dararaa keessatti argaman kan hin boqonnedha. Gurra keenya ammayyaa wantoota lallaafaa ta'aniif kan walsimu irratti haala suukaneessaa ta'een rukuta. Bal'inaan dararaawwan walduraa duubaan raawwataman (meeshaalee Inkiizishinii Ispeen jaarraa booda yaada kennu) haala mi'aa keenyaaf nama rifachiisuun bal'inaan ibsameera. Taatotni stoical kan Jaarsa, Obbolaa Torbaa fi Haadha uumamuun isaanii illee, hammeenya dubbataan kun Hamilee ittiin falmu lallaaffisuuf homaa hin godhu. Abbootiin Waldaa Kiristaanaa durii kitaaba kana (hiikkaa afaan Sooriyaa irraa qabna) akka hojii gatii naamusaa fi barsiisa olaanaa qabuutti of eeggannoodhaan kan eegan yoo ta’u, wareegamtoota kiristaanaa jalqabaa hedduudhaaf kan beekamu ta’uun isaa shakkii hin qabu, isaanis dubbisuudhaan gara dirree wareegamaatti kan kaka’an ture. BOQONNAA 1 Yaadannoo falaasama bara durii kan Inspired Reason ilaalchisee. Qaroominni yaada ol’aanaa galmaan ga’ee hin beeku. Marii "Ukkaamsaa" irratti. Lakkoofsi 48 Falaasama dhala namaa guutuu gabaabsee ibsa.
1 Falaasama sadarkaa olaanaatti gaaffiin ani irratti mari’achuuf yaada dhiyeessudha, innis Sababni Hafuura Baafamee fedhiiwwan irratti bulchaa olaanaa ta’uu isaa; falaasama isaas xiyyeeffannoo guddaa akka kennitan cimsee nan kadhadha. 2 Sababni isaas, dhimmichi akka waliigalaatti akka damee beekumsaatti barbaachisaa ta’uu qofa osoo hin taane, faaruu safuu isa guddaa kan of keessatti hammate yoo ta’u, kana jechuun koo of to’achuu jechuu kooti. 3 Kana jechuun, Sababni fedhii of to’achuu, nyaata baay’isuu fi fedhii saalqunnamtii irratti faallaa ta’e akka to’atu yoo mirkanaa’e, fedhiiwwan irrattis gooftaa ta’uun isaa ifatti agarsiifama, akkuma fedhii hamaa, haqa mormuu, fi warra dhiirummaa morman, jechuunis dheekkamsaa fi dhukkubbii fi sodaa irratti. 4 Garuu, namoonni tokko tokko, Sababni sun gooftaa fedhii yoo ta’e, maaliif dagachuu fi wallaalummaa hin to’atu jedhanii gaafachuu danda’u? kaayyoon isaanii qoosaa darbachuu ta’uu isaati. 5 Deebiin isaas, Sababni mudaa sammuu ofii keessatti dhalate irratti osoo hin taane, fedhii ykn mudaa naamusaa haqaa fi dhiirummaa fi of to’achuu fi murtii faallaa ta’e irratti gooftaa qaba; akkasumas tarkaanfiin isaa dhimma isaanii irratti fedhii sana dhabamsiisuu osoo hin taane, milkaa’inaan akka mormnu nu dandeessisuudha. 6 Fakkeenyota hedduu, maddoota adda addaa irraa kan fudhataman, bakka Sababni fedhiiwwan irratti abbaa ta’uu isaa mirkaneesse, isin duratti fiduu nan danda’a, garuu fakkeenyi hundarra gaariin hanga ammaatti kennuu danda’u amala kabajamaa warra safuudhaaf jecha du’an, Ele’azaar, fi Obboloota Torbaa fi Haadha ti. 7 Isaan kun hundinuu tuffii dhiphina isaaniitiin, eeyyee, hanga du’aatti illee, Sababni fedhiiwwan caalaa akka ka’u mirkaneessaniiru. 8 Ani asitti guddifachuu danda’a, isaan, dhiironni Haadha wajjin jiran, guyyaa jaalala bareedina naamusaa fi gaarummaaf kabajnu kana du’uu isaanii, garuu kabaja isaan argatan irratti isaan galateeffadha. 9 Dinqisiifannaan ija jabinaafi obsa isaaniif dhaga’ame, addunyaa waliigalaa qofa osoo hin taane, warra isaan ajjeesan, barreessitoota kufaatii abbaa irree sabni keenya jala ciisee, isaan obsa isaaniitiin abbaa irree injifachuun, biyyi isaanii karaa isaanii akka qulqullaa’e isaan taasiseera. 10 Garuu yeroo ammaa kana carraa fayyadamee kana irratti mari’adha, erga yaada waliigalaatiin jalqabnee booda, akkuma ani amala kootti, sana booda gara seenaa isaaniitti nan ce’a, Waaqayyo isa hundumaa ogeessa ta’eef ulfina nan kenna. 11 Kanaafuu, gaaffiin keenya Sababni fedhiiwwan irratti gooftaa olaanaa ta’uu isaati. 12 Garuu Sababni maal akka ta’ee fi fedhiin maal akka ta’e, akkasumas fedhiin bifa meeqa akka ta’ee fi Sababni hunda isaanii irratti ol’aantummaa qabaachuu fi dhiisuu isaa sirriitti ibsuu qabna. 13 Sababni ani sammuu yaada ifa ta’een jireenya ogummaa filatu ta’ee fudhadha. 14 Ogummaa waantotaa, waaqaa fi namaa, akkasumas sababoota isaanii beekuu akka ta'ettin fudhadha. 15 Aadaa Seera jalatti arganne, isa ittiin wanta Waaqayyoo ulfina sirrii taʼeen barannu, buʼaa biyya lafaa keenyaaf immoo wanta namaa akka taʼe nan fudhadha. 16 Amma ogummaan bifa firdii fi qajeelummaa, ija jabina, fi of to'achuu jalatti mul'ata.