KevneşopiyaXiristiyanî yaDayînaXêrxwaziyê
Sedeq-cil,xwarin,anpereyênkujimirovênfeqîrretênedayîn
Încîl
Hayjixwehebinkuhûnxêrxwaziyaxwelibermirovannekin,dakujiwanrebêndîtinYanna, xelatawejiBavêweyêliezmanantune.Jibervêyekê,gavahûnxêrxwaziyaxwedikin,liberxwe boriyêlênexin,mînakudurûdikinîştûkolanandedikin,dakuewjialiyêmirovanvebên rûmetdarkirinBirastîezjiweredibêjim,xelatawanheyeLêgavahûnxêrxwaziyêdikin,biladestê weyêçepênezanibekudestêweyêrastêçidike:Dakuxêrxwaziyawediveşartîdebe:ûBavêwe yêkudiveşartîdedibîne,wêeşkerexelatawebideweMetta6:1-4
Îsabersivdaûgot:«ZilamekjiOrşelîmêdadiketberbiErîhayêûketnavdizan,cilênwîtazîkirinû birîndarkirinûnîvmirîhiştin»ÛbitesadufîkahînekdiwêrêdedaketGavawîewdît,jialiyêdin vederbasbû.Bihemanawayî,gavaLewîyekliwirbû,hatûliwînihêrîûjialiyêdinvederbasbû. LêSameriyekî,demakuewdiçû,hatcihêkuewlêbûGavawîewdît,dilêwîpêrehatÛçûbawî, birînênwîgirêda,rûnûşerabrijand,ewliserheywanêxwesiwarkirûbirxaniyekêûlêxwedî derket.Ûrojadin,demakuewçû,duzîvderxistûdaxwediyêmalêûjêregot:«Xwedîliwîbe;û gavaezvegerim,çikutubêtirxercbikî,ezêbidimteNiha,tudifikirîkujivanhersêyankîjan cîranêwîbûkuketnavdizan?»Ûwîgot:«Ewêkudilovanîliwîkir.»HingêÎsajêregot:«Hereû tujîwisabike»Lûqa10:30-37
Lêbelêjitiştênkudidestêwedenexêrxwazîbidin,wêhingêhertiştjiwerepaqijdibe.Lûqa11:41 Çitiştênwehebinbifroşinûxêrxwaziyêbikin;jixwerekîsikênkukevinnabin,xezîneyekli ezmananpeydabikinkuqetnaqede,liwirdiznêzîknabeûperperokjînaşewitîneÇimkîxezîneya welikuderêbe,dilêwejîliwirbeLûqa12:33-34
KarênŞandiyan
PetrûsûYûhennadisaetanehanaduadebihevrehildikişiyanPerestgehêZilamekîjizikêdiya xweveşilbû,ewherrojliberderiyêPerestgehêyêkujêredigotinXweşikdihiştin,dakujiyênku dikevinPerestgehêxêrxwaziyêbixwaze.GavaPetrûsûYûhennadîtkudiçinPerestgehê, xêrxwaziyekxwestPetrûsçavênxweliwîûYûhennanihêrîûgot:«Limebinêre»Wîguhdawan,
bihêviyakujiwantiştekîbistîneHingêPetrûsgot:«Zêrûzîvlibamintune;lêyênkuminheneez didimte:BinavêÎsaMesîhêNisretî,rabeûbimeşe.»Wîdestêwîyêrastêgirtûewrakir.Dicihde lingûhestiyênçokênwîxurtbûnEwrabûserxweûrabûserxwe,meşiyaûbiwanreket Perestgehê,dimeşiya,dileziqîûpesnêXwedêdidaKarênŞandiyan3:1-8
Ûelaletawanênkubawerdikirinyekdilûyekruhbû;tukesîjiwannegotkutiştekîjitiştênwîyên wîne;lêhertiştêwanhevparbû.ÛbihêzekmezinşahidiyavejînaXudanÎsadaşandiyan:û keremekemezinliserhemûyanbû.Yekjîdinavwandekêmasîtunebû:Çimkîyênkuxwediyêerd anxanîbûn,ewdifirotinûbihayêntiştênfirotîdianînûliberlingênşandiyandidanîn:ûligorî hewcedariyaherkesîbelavdibû.ÛYûsif,kujihêlaşandiyanvejêredigotinBarnabas(kutê wergerandin:KurêTeselîyê),LewîbûûjiQibrisêbûErdhebû,ewfirotûpereanîûliberlingên şandiyandanî.KarênŞandiyan4:32-37
NihaliYafayêşagirtekhebûkunavêwêTabîtabû,kubiwergerawêDorkaseEvjinbikirinên qencûxêrxwaziyantijebû.KarênŞandiyan9:36
LiQeyseriyêzilamekhebûbinavêKornêlyos,sersedêtabûrakujêreTabûraÎtalîdigotin.Mirovekî xwedêperestûbihemûmalbataxwevejiXwedêditirsiya,gelekxêrxwazîdidagelûhertimji XwedêreduadikirWîdidîtiniyekêde,lidorasaetnehanarojê,bieşkereyîmilyaketekîXwedêdît kuhatbawîûjêregot:«Kornêlyos!»Gavakuwîliwînihêrî,tirsiyaûgot:«Çiye,Xudan?»Ûwîjê regot:«DuaûxêrxwaziyêntejibobîranînêliberXwedêhatinerakirin»KarênŞandiyan10:1-4
Kornêlyosgot:«Çarrojberêezhetavêsaetêrojîdigirtimûsaetanehanminlimalaxweduadikirû nişkêvezilamekbicilêngeşliberminrawestaûgot:Kornêlyos,duayatehatbihîstinûxêrênteli berXwedêhatinbîranîn.»KarênŞandiyan10:30-31
Minhertiştnîşanîweda,kudivêhûnbivîawayîbixebitinûpiştgiriyêbidinqelsanûgotinênXudan Îsabibîrbînin,kuwîgot:«Dayînjiwergirtinêbextewartire.»KarênŞandiyan20:35
ÛezlivirhewldidimkuhergavwijdanekminabêqusûrliberXwedêûlibermirovanhebe.Niha piştîgeleksalanezhatimkujimiletêxwerexêrûpêşkêşanbînimKarênŞandiyan24:16-17
Yêkudizîkiriye,bilaêdînedizîneke,lêbilabidestênxwetiştêqencbikeûbixebite,dakutiştekî bideyêhewcedarEfesî4:28
Apokrifa
EzTobîthemûrojênjiyanaxwedirêyênrastîûedaletêdemeşiyamûmingelekxêrxwazîjibirayên xweûmiletêxwerekir,yênkubiminrehatinNînewayê,welatêAsûriyanTobît1:3
ÛdidemaEnemessardemingelekxêrxwazîdabirayênxwe,ûnanêxwedabirçîyan,ûcilênxweda tazîyan:ûegerminyekjimiletêxwedîtkumiriye,anjîlidoradîwarênNînewahatiyeavêtin,min ewveşart.Tobît1:16-17
Jidewlemendiyaxwexêrxwaziyêbide;ûgavatuxêrxwaziyêdidî,bilaçavêteçavnebariyêneke, rûyêxwejitukesîfeqîrnezivirîne,ûrûyêXwedêjîjitenezivireGerdewlemendiyatehebe,ligorî wêxêrxwaziyêbide:gerhindikbejî,netirsekuligorîwêhindikêbidî:Çimkîtujiborojaneçariyê
Minhertiştnîşanîweda,kudivêhûnbivîawayîbixebitinûpiştgiriyêbidinqelsan ûjibobîranînagotinênXudanÎsa,çawakuwîgot, Bextewertirejidayînê KarênŞandiyan20:35
xezîneyekbaşjixwerekomdikîÇimkîewxêrxwazîjimirinêrizgardikeûnahêlebikevetariyê ÇimkîxêrxwazîjiboherkesêkuwêliberçavêYêHerîBilinddidediyariyekbaşe.Tobît4:7-11
Jinanêxwebidebirçîyanûjicilênxwebidetazîyan;ûligorîfirehiyaxwexêrxwaziyêbideÛgava xêrxwaziyêdikîbilaçavêteçavnebariyêneke.Tobît4:16
Duabirojî,xêrxwazîûrastdariyêrebaşe.Kêmbirastdariyêjipirbineheqiyêçêtire.Ji berhevkirinazêrçêtirekuxêrxwazîweredayîn:Çimkîxêrxwazîjimirinêxilasdikeûhemû gunehanpaqijdikeYênkuxêrxwazîûrastdariyêdikin,wêbijiyanêtijîbibin:Tobît12:8-9
LomaTobîtpesnêXwedêdaEwheştûpêncîsalîbûdemakuçavênxwewindakir,ûpiştîheşt salançavênwîvegeriyan.WîxêrxwazîkirûtirsawîjiXudanXwedêzêdebûûpesnêwîda.Tobît 14:1-2
Ûminûdiyatebiminrebiawayekîbaşveşêre;lêêdîliNînewayênemîne.Kurêmin,bibîrbîne, çawaAmanbiAxiyaxarosremijûlbû,yêkuewmezinkir,çawajironahiyêewbirtariyêûçawa dîsaxelatdawî:lêAxiyaxarosxilasbû,lêyêdinxelataxwewergirt:çimkîewkettariyê.Manaşe xêrxwazîdaûjixefikênmirinêyênkujibowîdanînexilasbû:lêAmanketnavxefikêûwindabû. Jibervêyekê,kurêmin,nihabifikirekaxêrxwazîçidikeûçawarastdarîxilasdikeGavakuwîev tiştgotin,dinavnivînande,disedûheştûpêncîsalîde,canêxweda;ûwîewbirûmetveşart.Tobît 14:10-11
Avagirêgurrvedimirîne;ûxêrxwazîkefaretagunehandike.Sîrax3:30
Demakutuduadikî,dilşikestînebeûjibîrnekekuxêrxwaziyêbikî.Sirach7:10
Jibowîyêkuhertimbixerabiyêmijûle,ûjibowîyêkuxêrxwaziyênake,tiqencînayêSîrax12:3
Xêrxwaziyamirovekîwekmohrekêlibawîye,ûewêkirinênqencênmirovweksîngaçavan biparêze,ûtobebidekurûkeçênxwe.Sîrax17:22
Xêrxwaziyandiembarênxwedeveşêre:ûewêtejihertengasiyêrizgarbikeSîrax29:12
Yêkujizêrhezdike,wênerastdarbe,ûyêkulipeygendeliyêdiçe,wêtêraxwejêhebeZêrjibo gelekkesanbûyewêranîûwêraniyawanhebû.Ewjibowanênkuqurbanêdidinastenge,ûher ehmeqwêpêreweregirtin.Xwezîbiwîdewlemendîkubêqusûreûneçûyedûzêr.Ewkîye?Ûem êjêrebibêjinbextewar:jiberkuwîdinavgelêxwedetiştênecêbkirineKîbivêyekêhatiye ceribandinûbêkêmasîhatiyedîtin?Bilapesnêxwebide.Kîdikarexeletîbikeûxeletînekiriye?anjî xerabîkiriyeûnekiriye?Malûmilkêwîwêweresazkirinûcivatdêxêrxwaziyênwîeşkerebike Sîrax31:5-11
Yêkuqenciyêdide,ardêxweşpêşkêşdike;ûyêkuxêrxwaziyêdide,pesnêdideSîrax35:2
Biraûalîkarlidijîdematengasiyêne:lêxêrjiherduyanjîbêtirxilasdikeSîrach40:24
Minhertiştnîşanîweda,kudivêhûnbivîawayîbixebitinûpiştgiriyêbidinqelsan ûjibobîranînagotinênXudanÎsa,çawakuwîgot, Bextewertirejidayînê KarênŞandiyan20:35
PirtûkênWindabûyîyênIncîlê
MeryemaKeçikapîrozûherdembiheybet,kujinijadapadîşahîûmalbataDawidderket,libajarê NisretêjidayikbûûliOrşelîmê,diperestgehaXudandeperwerdebû.NavêbavêwêYoakîmûyê diyawêjîAnnabûMalbatabavêwêjiCelîlêûbajarêNisretêbûMalbatadiyawêjiBeytlehmêbû JiyanawanliberXudansadeûrastbû,libermirovandilsozûbêqusûrbûn.Çimkîwanhemûmalû milkêxwekirinsêbeş:Yekjiwanjiboperestgehêûberpirsênperestgehêveqetandin;yekjiwanli xerîbanûkesêndirewşaxizandebelavkirin;ûyasêyemînjîjiboxweûjibohewcedariyên malbataxwehiştin.MizgîniyaJidayikbûnaMeryemê1:1-4
Netirse,Yoakîm,jidîtinaminnetirse,çimkîezmilyaketekîXudanimkuwîjitereşandiye,dakuez teagahdarbikimkuduayêntehatinebihîstinûxêrxwaziyênteliberXwedêbilindbûne.Mizgîniya JidayikbûnaMeryemê2:3
PiştremilyaketlijinawîAnnaxuyabûûgot:Netirse,nejîgumanbikekutiştêkutudibînîruhe ÇimkîezewmilyaketimkuduaûxêrxwaziyênteliberXwedêpêşkêşkirine,ûnihajiwerehatime şandin,dakuezjiwerebêjimkukeçekwêjiwereçêbibe,kunavêwêMeryembe,ûwêjihemû jinanpîroztirbeMizgîniyaJidayikbûnaMeryemê3:1-2
PirtûkaSêyemînaŞivanêHermas2:1-13(Mînak)
1Demakuezdiçimnavzeviyêûlisergûzûrezdifikirîmûbixweliserfêkiyênwandifikirîm, milyaketekliberminxuyabûûjiminregot:«Evqasdemekutudihundirêxwedeliserçi difikirî?»
2Minjêregot:«Ezbenî,ezliservêrezêûvêgûzêdifikirim,jiberkufêkiyênwanxweşin.»Ûwîji minregot:«EvherdudarjiboxulamênXwedêwekîmînakhatinedanîn.»
3Ûminjêregot:«Ezbenî,ezdixwazimbizanimkaşêweyavandarankutubehsdikîçiyeGuh bide,ewdibêje;tuvêrezêûvêdaragûzêdibînî?Ezbenî,mingot,ezwandibînim.»
4Ewdibêje,evrezêfêkîdide,lêdaragûzêdarekebêfêkîyeLêevrezêfêkî,egerbivêgûzênehata danînûpênehatapiştgirîkirin,zêdefêkînedida;lêegerlierdêdirêjbibûya,tenêfêkînexweşdida,ji berkubigûzêvenezeliqiyabû;lêbelê,gavakubigûzêvehatibûpiştgirîkirin,hemjiboxweûhem jîjibowêfêkîdida
5Jibervêyekê,bibîninkuçawagûzjirezêkêmtir,lêbêtirfêkîdide.Ezbenî,mingot,ewçawaji rezêbêtirfêkîdide?Jiberku,wîgot,rezêkulisergûzêtêdanînhempirûhemjîfêkîbaşdide;lê hekeewlisererdêdirêjbibe,ewêhindikbide,ûewjîpirxirab
6Jibervêyekê,evmînakjixulamênXwedêretêpêşkêşkirin;ûewmirovêdewlemendûbelengaz temsîldikeMinbersivda:"EyBirêz,vêyekêjiminreeşkerebike"Wîgot:"Guhdarîbike;mirovê dewlemenddewlemende;lêjiboXudanewbelengaze;jiberkuewbidewlemendiyaxwemijûl dibeûhindikduadikejiXudanre;ûduayênkuewdiketembelûbêzorin
7Jibervêyekê,demakumirovêdewlemendtiştênkuewdixwazedidefeqîran,ewmirovêfeqîrji bodewlemendanjiXudanduadike;ûXwedêhemûtiştênqencdidemirovêdewlemend,jiberku mirovêfeqîrdiduayandedewlemende;ûdaxwazênwîlicemXudanxwedîhêzekmezinin
8Hingêdewlemendhertiştîdidefeqîran,jiberkuewdibînekuXudandengêwîdibihîze:ûewbi dilxwazîûbêyîdudilî,tiştêkuewdixwazedidewîûhayjixweheyekutiştekjêkêmnebe.
9ÛyêfeqîrjibodewlemendanjiXudanreşikirdike;jiberkuewherdujîkarêxwejiXudandikin
10Jibervêyekê,jibomirovan,nayêbawerkirinkugûztifêkînade;ûewnizaninûfêmnakinkubi zêdekirinahevaltiyawêlirezê,rezduqatzêdedibe,hemjiboxweûhemjîjibogûzê
Minhertiştnîşanîweda,kudivêhûnbivîawayîbixebitinûpiştgiriyêbidinqelsan ûjibobîranînagotinênXudanÎsa,çawakuwîgot, Bextewertirejidayînê KarênŞandiyan20:35
11HerwehabelengazênkujibodewlemendanjiXudanreduadikin,jihêlawîvetênebihîstin;û dewlemendiyawanzêdedibe,jiberkuewjidewlemendiyaxwejibelengazrexizmetêdikin.Jiber vêyekêewherdujîdibinhevparênqenciyênhev
12Jibervêyekê,herkesêkuvantiştanbike,ewêjihêlaXudanveneyêhiştin,lêewêdipirtûka jiyanêdewerenivîsandin.
13Xwezîbiwanênkudewlemendinûdibîninkuewzêdebûne:çimkîyêkujivêyekêhaydarbe, dêbikaribehinekîxizmetêjiyêndinrebike.
PirtûkênJibîrkirîyênEdenê
PeymanaZebûlon2:1-21
1Ûnihazarokno,ezjiweredibêjimkuhûnfermanênXudanbiparêzin,dilovaniyaxwenîşanî cîranênxwebidinûdilovaniyaxwenîşanîhemûyanbidin,netenêlimirovan,lêliheywananjî
2JibovêyekêXudanminpîrozkir,ûgavahemûbirayênminnexweşbûn,ezbênexweşîxilasbûm, çimkîXudanmebestênheryekêdizane
3Jibervêyekê,zarokênmin,didilêxwededilovaniyêbikin,çimkîçawakumirovbicîranêxwere dike,Xudanjîwêbiwîrewisabike.
4ÇimkîkurênbirayênminjiberYûsifnexweşdiketinûdimirin,jiberkuwandidilêxwederehm nîşannedan;lêwekîkuhûndizanin,kurênminbênexweşîhatinparastin.
5ÛgavaezliwelatêKenanê,liberderyayêbûm,minjibobavêxweAqûbmasîgirt;ûgavagelek dideryayêdexeniqîn,ezsaxûsilametmam
6Ezyekemkesbûmkuqeyikekjiboseferêliserderyayêçêkir,çimkîXudantêdetêgihîştinû şehrezayîdamin
7Ûminrîdereklipiştwêdanîxwarê,ûminyelkenekliserperçeyekdinadarêyarastlinavîndirêj kir.
8Ûezliwirliperavangeriyam,jibomalabavêxwemasîdigirtimhetakuemgihîştinMisrê 9Ûbidilovaniyêminnêçîraxwebiherxerîbekîreparvekir.
10Ûegermirovekxerîb,nexweş,ankalûpîrbûya,minmasîdipêçand,başdipêçandûligorî hewcedariyahermirovî,bixemgînîûdilovaniyaxwepêşkêşîherkesîdikir.
11JibervêyekêXudanjîdemakumasîdigirt,bigelekmasiyanmintêrkir;çimkîyêkubicîranê xwereparvedike,jiXudangelekzêdetirdistîne
12Pêncsalanminmasîgirtûjiherkesêkumindidîtreda,ûjibohemûmalabavêmintêrbû.
13Ûhavînêminmasîdigirt,ûzivistanêminbibirayênxwerepezdixwar
14Nihaezêjiwerevebêjimkaminçikiriye
15Dizivistanêdeminzilamekdîtkujibertazîbûnêditengasiyêdebû,mindilêwîpêşewitî,ûmin bidizîciljimalabavêxwedizîûdawîyêkuditengasiyêdebû
16Jibervêyekê,zarokênmin,jitiştêkuXwedêdayewe,bêdudilîdilovanîûrehmênîşanîhemû mirovanbidinûbidinhermirovekîkudilpake
17Ûegerîmkanênwetunebinkuhûnbidinyêhewcedar,bidilovanîûkeremêlihemberwîdilovan bin.
18Ezdizanimkudestêminnikarîbûtiştekîbidimêdakubidimê,ûezheftmeydanbigirîpêre meşiyam,ûdilêminbidilovanîberbiwîvediçû.
19Jibervêyekê,zarokênmin,hûnjîlihemberherkesîdilovanbin,dakuXudanjîliwedilovanîû rehmêbike
20JiberkudirojêndawîndejîXwedêwêdilovaniyaxwebişîneserrûyêerdê,ûliherderêkudilê wîdilovaniyêbibîne,ewêdiwîderûne
Minhertiştnîşanîweda,kudivêhûnbivîawayîbixebitinûpiştgiriyêbidinqelsan ûjibobîranînagotinênXudanÎsa,çawakuwîgot, Bextewertirejidayînê KarênŞandiyan20:35
21Çimkîbiçiqasdilovanîlihembercîranêxwemirovekhebe,Xudanjîbihemanqasdilovanîli hemberwîdike.
Minhertiştnîşanîweda,kudivêhûnbivîawayîbixebitinûpiştgiriyêbidinqelsan ûjibobîranînagotinênXudanÎsa,çawakuwîgot, Bextewertirejidayînê KarênŞandiyan20:35