لوقا بەشی یەکەم 1چونکە زۆر کەس دەستیان گرتووە بۆ ئەوەی زانیارییەک لەسەر ئەو شتانە دابنێن کە بە دڵنیاییەوە لەناو ئێمەدا باوەڕیان پێکراوە. 2هەروەک چۆن ئەوانیان پێداین ،کە لە سەرەتاوە شایەتحاڵ و خزمەتکاری قسە بوون. 3بەلمەوە باش بوو ،کە هەر لە سەرەتاوە لە هەموو شتێک تێگەیشتبووم ،کە بە ڕێکوپێکی بۆت بنووسم ،ئەی تیۆفیلۆسی نایاب. 4بۆ ئەوەی دڵنیایی ئەو شتانە بزانیت کە فێری کراویت. 5لە سەردەمی هیرۆدسی پاشای یەهودا ،کاهینێک بە ناوی زەکەریا لە ڕەچەڵەکی ئەبیا هەبوو ،ژنەکەی لە کچانی هارون بوو ،ناوی ئەلیزابێس بوو. 6هەردووکیان لەبەردەم خودادا ڕاستودروست بوون ،بە هەموو فەرمان و ڕێساکانی یەزدان بێ تاوان دەڕۆیشتن. 7منداڵیان نەبوو ،چونکە ئەلیزابێس نەزۆک بوو ،هەردووکیان ئێستا ساڵنێکی باشیان هەبوو. 8لە کاتێکدا کە کاهینەکەی لەبەردەم خودادا بە ڕێکوپێکی ڕێکوپێکی جێبەجێ دەکرد. 9بەپێی داب و نەریتی پۆستی کاهین ،بەشەکەی ئەوە بوو کە بخور بسوتێنێت کاتێک دەچووە ناو پەرستگای یەزدان. 10لە کاتی بخوردا هەموو خەڵکەکە لە دەرەوە نوێژیان دەکرد. 11فریشتەیەکی یەزدان بۆی دەرکەوت کە لە لی ڕاستی قوربانگای بخورەکە وەستابوو. 12زەکەریا کە بینی ،تووشی شڵەژان بوو و ترسی لێ هات. 13بەڵم فریشتەکە پێی گوت« :زەکەریا مەترسە ،چونکە دوعاکەت دەبیسترێت .ئیلیزابێسی هاوسەرت کوڕێکت بۆ دەبێت و ناوی ناوە یۆحەنا. 14شادی و شادیت دەبێت .زۆر کەسیش بە لەدایکبوونی شاد دەبن. 15چونکە لەبەردەم یەزدان گەورە دەبێت و نە شەراب دەخواتەوە و نە خواردنەوەی کشتوکاڵی .لە سکی دایکیەوە پڕ دەبێت لە ڕۆحی پیرۆز. 16زۆرێک لە نەوەی ئیسرائیل ڕوو لە یەزدانی پەروەردگاریان دەکات. 17بە ڕۆح و هێزی ئیلیا پێشی دەڕوات ،دڵی باوکان بۆ منداڵەکان و سەرپێچیکاران بۆ حیکمەتی ڕاستودروستەکان بگەڕێنێتەوە .بۆ ئەوەی گەلێک ئامادە بکات کە بۆ یەزدان ئامادە کراوە. 18زەکەریاش بە فریشتەکەی گوت« :بە چ شتێک ئەمە دەزانم؟ »چونکە من پیرەم و ژنەکەم ساڵنێکی باشی لێکەوتووەتەوە. 19فریشتەکەش وەڵمی دایەوە« :من جبریلم ،لەبەردەم خودادا وەستاوم .نێردراوم بۆ ئەوەی قسەت لەگەڵ بکەم و ئەم مژدەتان پێ بڵێم». 20سەیرکە ،تۆ داماو دەبیت و ناتوانیت قسە بکەیت ،تا ئەو ڕۆژەی ئەم کارانە ئەنجام دەدرێن ،چونکە باوەڕ بە قسەکانم ناکەیت کە لە وەرزی خۆیاندا جێبەجێ دەبن. 21خەڵکەکە چاوەڕێی زەکەریایان دەکرد و سەریان سوڕما کە ئەو زۆر لە پەرستگاکەدا مایەوە. 22کاتێک هاتە دەرەوە نەیتوانی قسەیان لەگەڵ بکات ،ئەوانیش زانیان کە لە پەرستگاکەدا بینینێکی بینیوە ،چونکە ئیشارەتی پێکردن و بێدەنگ بوو. 23هەر کە ڕۆژەکانی خزمەتەکەی تەواو بوو ،بەرەو ماڵەکەی خۆی ڕۆیشت. 24دوای ئەو ڕۆژانە ئەلیزابێسی هاوسەری دووگیان بوو و پێنج مانگ خۆی شاردەوە و گوتی. 25یەزدان بەم شێوەیە مامەڵەی لەگەڵ کردم لەو ڕۆژانەی کە سەیری کردم ،بۆ ئەوەی سووکایەتیم لەناو مرۆڤەکاندا لببات. 26لە مانگی شەشەمدا جبریل فریشتە لەلیەن خوداوە ڕەوانەی شارێکی جەلیل کرا کە ناوی ناسرەت بوو. 27کچێک کە هاوسەرگیری لەگەڵ پیاوێک کردبوو کە ناوی یوسف بوو ،لە بنەماڵەی داود .کچەکەش ناوی مەریەم بوو. 28فریشتەکە هاتە ژوورەوە و گوتی« :سڵو ،تۆ ئەو کەسەی کە ڕەحمەتی زۆرت پێبەخشراوە ،یەزدان لەگەڵتە. 29کاتێک بینی ،لە قسەکانیدا تووشی شڵەژان بوو ،بیری لەوە کردەوە کە ئەمە چ جۆرە سڵوێکە. 30فریشتەکە پێی گوت« :مەریەم ،مەترسە ،چونکە لەلی خودا نیعمەتت وەرگرتووە». 31ئینجا لە سکی خۆتدا دووگیان دەبیت و کوڕێک لەدایک دەبیت و ناوی دەنێیت عیسا. 32گەورە دەبێت و پێی دەوترێت کوڕی بەرزترین ،یەزدانی پەروەردگار تەختی داودی باوکی پێدەبەخشێت. 33ئەویش بۆ هەمیشە پاشا بەسەر بنەماڵەی یاقوبدا دەبێت .شانشینی ئەویش کۆتایی نابێت. 34ئینجا مەریەم بە فریشتەکەی گوت« :ئەمە چۆن دەبێت ،لە کاتێکدا من پیاوێک ناناسم؟» 35فریشتەکە وەڵمی دایەوە و پێی گوت« :ڕۆحی پیرۆز دێتە سەرت و هێزی بەرزترین سێبەرت دەکات ،بۆیە ئەو شتە پیرۆزەی کە لە تۆوە لەدایک دەبێت ،پێی دەوترێت کوڕی خودا». 36ئیلیزابێسی ئامۆزاکەت ،لە تەمەنی پیریدا کوڕێکی دووگیان بووە ،ئەمە مانگی شەشەمی لەگەڵدایە ،کە پێی دەگوترا نەزۆک. 37چونکە لی خودا هیچ شتێک مەحاڵ نابێت. 38مەریەم گوتی« :ئەوەتا خزمەتکاری یەزدان .بەپێی قسەی تۆ بۆم بێت ».فریشتەکەش لێی ڕۆیشت. 39لەو ڕۆژانەدا مەریەم هەستا و بە پەلە چوو بۆ شارێکی یەهودا. 40چووە ماڵی زەکەریا و سڵوی لە ئەلیزابێس کرد. 41کاتێک ئەلیزابێس سڵوی مەریەمی بیست ،کۆرپەکە لە سکی خۆیدا بازێکی دا .ئیلیزابێس پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز. 42ئەو ژنە بە دەنگێکی بەرز قسەی کرد و گوتی« :بەختەوەریت لە نێو ژنان ،بەرهەمی سکی تۆش بەختەوەرە».
لوقا
43ئەمە لە کوێوە بۆ من کە دایکی پەروەردگارم بێتە لم؟ 44چونکە هەر کە دەنگی سڵوەکەت لە گوێمدا هات ،کۆرپەکە لە سکی مندا لە خۆشیدا بازێکی دا. 45خۆشبەختە ئەو کەسەی باوەڕی هێنا ،چونکە ئەو شتانە ئەنجام دەدرێن کە لەلیەن یەزدانەوە پێی وتراوە. 46مەریەم گوتی« :ڕۆحم یەزدان بەرز دەکاتەوە. 47ڕۆحم بە خودای ڕزگارکەرم شاد بووە. 48چونکە ئەو ڕەچاوی کەم و کوڕی کچەکەی کردووە ،چونکە لەمەودوا هەموو نەوەکان بە بەختەوەر ناوم دەبەن. 49چونکە ئەو کەسەی کە بەهێزە کاری گەورەی لەگەڵ کردم .ناوی ئەویش پیرۆزە. 50بەزەیی و میهرەبانی ئەو لە نەوەیەکەوە بۆ نەوەیەکی ترە کە لێی دەترسن. 51بە قۆڵی هێزی خۆی نیشان دا .سەربەرزەکانی لە خەیاڵی دڵیاندا بڵوکردۆتەوە. 52بەهێزەکانی لەسەر کورسییەکانیان دابەزاند و بەرزیان کردۆتەوە. 53برسییەکانی پڕ کردووە لە شتە باشەکان .دەوڵەمەندەکانیش بە بەتاڵی ناردووە. 54بۆ یادی میهرەبانی خۆی ،ئیسرائیلی بەندەی خۆی هەڵگرتووە. 55هەروەک چۆن بە باوباپیرانمان و ئیبراهیم و نەوەکانی بۆ هەتاهەتایە قسەی کرد. 56مەریەم نزیکەی سێ مانگ لەگەڵی مایەوە و گەڕایەوە ماڵەکەی خۆی. 57کاتەکانی ئەلیزابێس هات بۆ ئەوەی لەدایک بێت .کوڕێکی لەدایک کرد. 58دراوسێکانی و ئامۆزاکانی بیستیان کە چۆن یەزدان میهرەبانییەکی زۆری پێدا .لەگەڵیدا شاد بوون. 59لە ڕۆژی هەشتەمدا هاتنە خەتەنەکردنی منداڵەکە .بە ناوی باوکیەوە ناویان لێنا زەکەریا. 60دایکی وەڵمی دایەوە و گوتی« :وا نییە .بەڵم پێی دەوترێت یۆحەنا. 61ئەوانیش پێیان گوت« :هیچ کەس لە خزمەکانت بەم ناوە ناونراوە». 62ئاماژەیان بۆ باوکی کرد کە چۆن دەیەوێت بانگی بکات. 63داوای مێزی نووسینی کرد و نووسی« :ناوی یۆحەنایە ».وە هەموویان سەرسام بوون. 64یەکسەر دەمی کرایەوە و زمانی شل بووەوە و قسەی کرد و ستایشی خودای کرد. 65ترس و دڵەڕاوکێی بەسەر هەموو ئەوانەی لە دەوروبەریاندا بوو ،هەموو ئەم قسانە لە هەموو ناوچە شاخاوییەکانی یەهودا دەهاتە دەنگ. 66هەموو ئەوانەی گوێیان لێ بوو ،لە دڵیاندا هەڵیانگرت و گوتیان« :ئەمە چ جۆرە منداڵێک دەبێت؟ دەستی یەزدان لەگەڵیدا بوو. 67زەکەریای باوکی پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز و پێشبینی کرد و گوتی: 68پیرۆز بێت یەزدانی پەروەردگاری ئیسرائیل .چونکە سەردانی گەلەکەی کردووە و ڕزگاری کردووە. 69لە ماڵی داودی بەندەی خۆیدا قۆچێکی ڕزگاری بۆ هەڵکردین. 70وەک چۆن بە دەمی پێغەمبەرە پیرۆزەکانی قسەی کرد ،کە لە سەرەتای جیهانەوە بوون. 71بۆ ئەوەی لە دوژمنەکانمان و لە دەستی هەموو ئەوانەی ڕقیان لێمانە ڕزگارمان بێت. 72بۆ جێبەجێکردنی ئەو میهرەبانییەی کە بەڵێنمان بە باوباپیرانمان داوە و یادی پەیمانە پیرۆزەکەی بکەین. 73ئەو سوێندەی کە سوێندی بە ئیبراهیمی باوکمان خوارد. 74ئەوەمان پێ ببەخشێت ،کە لە دەستی دوژمنەکانمان ڕزگارمان بێت ،بێ ترس خزمەتی بکەین. 75بە پیرۆزی و ڕاستودروستی لەبەردەمیدا ،هەموو ڕۆژانی ژیانمان. 76تۆ منداڵ ،پێت دەوترێت پێغەمبەری بەرزترین ،چونکە دەچیتە پێش ڕووخساری یەزدان بۆ ئەوەی ڕێگاکانی ئامادە بکەیت. 77بۆ ئەوەی بە لێخۆشبوونی گوناهەکانیان زانیاری لەسەر ڕزگاربوون بدات بە گەلەکەی. 78لە ڕێگەی میهرەبانی ناسکی خودامانەوە .کە بەهاری ڕۆژ لە بەرزەوە سەردانی ئێمەی کردووە. 79بۆ ئەوەی ڕووناکی بۆ ئەوانەی لە تاریکی و لە سێبەری مردندا دانیشتوون ،پێمان ڕێنمایی بکەین بۆ ڕێگای ئاشتی. 80منداڵەکە گەورە بوو و ڕۆحی بەهێز بوو و تا ڕۆژی نمایشکردنی بۆ ئیسرائیل لە بیابانەکاندا بوو. بەشی دووەم 1لەو ڕۆژانەدا فەرمانێک لەلیەن قەیسەر ئۆگستۆسەوە دەرچوو کە هەموو جیهان باجیان لەسەر بێت. ( 2ئەم باجدانەش بۆ یەکەمجار کاتێک بوو کە کیرینیۆس حاکمی سوریا بوو). 3هەموویان چوونە ناو شارەکەی خۆیان بۆ ئەوەی باجیان لێ وەربگیرێت. 4یوسفیش لە جەلیلەوە ،لە شاری ناسریەوە بەرەو یەهودا ،بەرەو شاری داود ،کە پێی دەوترێت بەیتولمەقەدەس ،سەرکەوت( .چونکە لە ماڵ و ڕەچەڵەکی داود بوو): 5بۆ ئەوەی لەگەڵ مەریەمی هاوسەرە هاوسەرەکەی باج بخرێتە سەر ،چونکە گەورە بوو لە دووگیانیدا. 6وا بوو کە ئەوان لەوێ بوون ،ڕۆژەکان تەواو بوون کە ژنەکە لەدایک بوو. 7کوڕە یەکەمەکەی لەدایک کرد و بە جل و بەرگی پەڕۆ پێچایەوە و لە گەدەیەکدا داینا .چونکە لە میوانخانەکەدا شوێنێک بۆ ئەوان نەبوو. 8لە هەمان وڵتدا شوانێک لە کێڵگەکەدا مابوونەوە و بە شەو چاودێری مەڕەکانیان دەکرد. 9ئینجا فریشتەی یەزدان هاتە سەریان و شکۆمەندی یەزدان بە دەوریاندا درەوشایەوە. 10فریشتەکە پێی گوتن« :مەترسن ،چونکە مژدەی خۆشی گەورەتان بۆ دەهێنم ،کە بۆ هەموو گەل دەبێت». 11چونکە ئەمڕۆ لە شاری داود ڕزگارکەرێک بۆ ئێوە لەدایک بووە ،ئەویش مەسیحی یەزدانە. 12ئەمە دەبێتە نیشانەیەک بۆتان .کۆرپەکە دەبینن کە بە جل و بەرگی پۆشراوەوە پێچراوەتەوە و لەناو کۆشکێکدا پاڵکەوتووە.
لوقا
13لەناکاو جەماوەرێکی زۆر لە سوپای ئاسمانی لەگەڵ فریشتەکەدا ستایشی خودایان دەکرد و دەیانگوت. 14شکۆمەندی بۆ خودا لە بەرزترین ئاست و لەسەر زەوی ئاشتی و نیازپاکی بۆ مرۆڤەکان. 15کاتێک فریشتەکان لێیان دوورکەوتنەوە بۆ ئاسمان ،شوانەکان بە یەکتریان گوت« :با ئێستا بچینە بەیتولمەقەدەس و ئەم شتە ببینین کە یەزدان پێی ڕاگەیاندووە ».ئێمە. 16بەپەلە هاتن و مەریەم و یوسف و کۆرپەکەیان بینی کە لە کۆشکێکدا پاڵکەوتبوو. 17کاتێک بینییان ،ئەو وتەیەی سەبارەت بەم منداڵە پێیان گوترا ،لە دەرەوەیان ڕاگەیاند. 18هەموو ئەوانەی گوێیان لێ بوو ،سەریان سوڕما لەو شتانەی کە شوانەکان پێیان دەگوت. 19بەڵم مەریەم هەموو ئەمانەی پاراست و لە دڵی خۆیدا بیری لێکردەوە. 20شوانەکان گەڕانەوە و شکۆمەندی و ستایشیان بۆ خودا کرد بۆ هەموو ئەو شتانەی کە بیستوویانە و بینیویانە ،وەک ئەوەی پێیان گوترابوو. 21کاتێک هەشت ڕۆژ بۆ خەتەنەکردنی منداڵەکە تەواو بوو ،ناوی عیسا بوو ،کە پێش دووگیانبوونی فریشتەکە ناوی لێنرا. 22کاتێک ڕۆژانی پاککردنەوەی بەپێی یاسای موسا تەواو بوو ،هێنایان بۆ ئۆرشەلیم بۆ ئەوەی بیخەنە بەردەم یەزدان. ( 23وەک لە یاسای یەزداندا نووسراوە :هەر نێرێک سکی بکاتەوە ،پێی دەوترێت پیرۆز بۆ یەزدان). 24هەروەها قوربانییەک پێشکەش بکەن بەپێی ئەوەی لە یاسای یەزداندا هاتووە :جووتێک کۆتر یان دوو کۆترە بچووک. 25پیاوێک لە ئۆرشەلیم بوو ،ناوی شیمئۆن بوو .ئەو پیاوە دادپەروەر و پەرستراو بوو ،چاوەڕێی دڵنەوایی ئیسرائیل بوو ،ڕۆحی پیرۆزیش لەسەری بوو. 26ڕۆحی پیرۆز بۆی ئاشکرا بوو کە مردن نەبینێت ،پێش ئەوەی مەسیحی یەزدان ببینێت. 27ئینجا بە ڕۆح هاتە ناو پەرستگاکە ،کاتێک دایک و باوکەکە عیسای منداڵەکەیان هێنا بۆ ئەوەی بەپێی داب و نەریتی یاسا بۆی بکەن. 28ئینجا لە باوەشی گرت و ستایشی خودای کرد و گوتی: 29پەروەردگار ،ئێستا ڕێگە بە بەندەکەت دەدەیت بە ئارامی بڕوات ،بەپێی قسەکەت. 30چونکە چاوەکانم ڕزگاربوونتیان بینیوە. 31کە تۆ لەبەردەم هەموو گەلێکدا ئامادەت کردووە. 32ڕووناکییەک بۆ ڕووناککردنەوەی نەتەوەکان و شکۆمەندی گەلەکەت ئیسرائیل. 33یوسف و دایکی سەرسام بوون بەو شتانەی کە لەسەری دەگوترا. 34شیمعون بەرەکەتی خستە سەریان و بە مەریەمی دایکی گوت« :ئەم منداڵە بۆ کەوتن و هەستانەوەی زۆرێک لە ئیسرائیل دانراوە .و بۆ نیشانەیەک کە دژی دەگوترێ. ( 35بەڵێ ،شمشێرێک ڕۆحی خۆت کون دەکات )بۆ ئەوەی بیری دڵی زۆرێک دەربکەوێت. 36ئانا پێغەمبەر بوو ،کچی فەنوئێل بوو لە هۆزی ئاسێر ،تەمەنێکی زۆر بوو ،لە کچێنیەوە حەوت ساڵ لەگەڵ مێردەکەی ژیاوە. 37بێوەژنێکی تەمەن نزیکەی حەشتا و چوار ساڵ بوو ،لە پەرستگا دوور نەکەوتەوە ،بەڵکو شەو و ڕۆژ بە ڕۆژوو و نوێژ خزمەتی خودای دەکرد. 38ئەو ژنە لەو چرکەدا هات ،بە هەمان شێوە سوپاسی یەزدانی کرد و باسی لە هەموو ئەوانەی کرد کە چاوەڕوانی ڕزگاربوون بوون لە ئۆرشەلیم. 39دوای ئەوەی هەموو شتێکیان بەپێی یاسای یەزدان جێبەجێ کرد ،گەڕانەوە بۆ جەلیل ،بۆ شارەکەی خۆیان لە ناسریە. 40منداڵەکە گەورە بوو و ڕۆحی بەهێز بوو ،پڕ بوو لە حیکمەت ،نیعمەتی خوداش لەسەری بوو. 41دایک و باوکی هەموو ساڵێک لە جەژنی پەسحدا دەچوونە ئۆرشەلیم. 42کاتێک تەمەنی دوانزە ساڵ بوو ،بەپێی داب و نەریتی جەژنەکە چوونە ئۆرشەلیم. 43کاتێک ڕۆژەکانیان تەواو کرد و گەڕانەوەیان ،عیسا منداڵەکە لە ئۆرشەلیم مایەوە .یوسف و دایکی نەیاندەزانی. 44بەڵم ئەوان پێیان وابوو کە ئەو لە کۆمەڵەدا بووە ،یەک ڕۆژیان ڕۆیشتن .لە خزم و ناسیاوەکانیاندا بەدوایدا دەگەڕان. 45کاتێک نەیانبینی ،گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم و بەدوایدا دەگەڕان. 46دوای سێ ڕۆژ لە پەرستگاکەدا بینییان لە ناو پزیشکەکان دانیشتبوو و گوێی لێدەگرتن و پرسیاری لێکردن. 47هەموو ئەوانەی گوێیان لێ بوو ،سەریان سوڕما لە تێگەیشتن و وەڵمەکانی. 48کاتێک بینییان سەرسام بوون ،دایکی پێی گوت« :کوڕم ،بۆچی وا مامەڵەت لەگەڵ ئێمە کردووە؟ »سەیرکە ،من و باوکت بە خەمەوە بەدوای تۆدا دەگەڕێین. 49ئینجا پێی گوتن « :چۆن بەدوای مندا دەگەڕێن؟ »ئایا ناتوانن لە کارەکانی باوکمدا بم؟ 50ئەوانیش لەو قسانەی کە پێی گوتوون تێنەگەیشتن. 51لەگەڵیان دابەزی و هاتە ناسرەت و ملکەچی بوون ،بەڵم دایکی هەموو ئەم قسانەی لە دڵی خۆیدا هێشتەوە. 52ئینجا عیسا لە حیکمەت و باڵ و لە لی خودا و مرۆڤدا زیادی کرد. بەشی سێیەم 1لە ساڵی پانزەهەمی حوکمڕانی قەیسەری تیبریۆسدا ،پۆنتیۆس پیلتۆس حاکمی جودا و هیرۆدس سەرۆکایەتی جەلیل و فیلیپی برای سەرۆکایەتی ئیتوریا و ناوچەی تراکۆنیت و لیسانیا سەرۆکی ئەبیلین. 2حەنا و قەیفا سەرۆک کاهین بوون ،لە بیابان قسەی خودا بۆ یۆحەنا کوڕی زەکەریا هات. 3هاتە هەموو ناوچەکانی دەوروبەری ئوردن و بانگەشەی مەعمودی تەوبەی دەکرد بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان.
لوقا
4وەک لە کتێبی قسەکانی ئیشایا پێغەمبەردا نووسراوە« :دەنگی کەسێک لە بیابان هاوار دەکات :ڕێگای یەزدان ئامادە بکەن ،ڕێگاکانی ڕاست بکەنەوە». 5هەموو دۆڵێک پڕ دەبێتەوە و هەموو شاخ و گردێک نزم دەبنەوە .چەقۆکێشەکان ڕاست دەکرێنەوە و ڕێگا زبرەکان نەرم دەکرێن. 6هەموو مرۆڤەکان ڕزگاری خودا دەبینن. 7ئینجا بە جەماوەرەکەی گوت« :ئەی نەوەی مار ،کێ ئاگاداری کردوویتەوە کە لە تووڕەیی داهاتوو هەڵبێن؟» 8بۆیە بەرهەمی شایستەی تەوبەکردن بەرهەم بهێنن و لە ناو خۆتاندا مەڵێن« :ئێمە ئیبراهیممان هەیە بۆ باوکمان ،چونکە پێتان دەڵێم :خودا لەم بەردانە توانای ئەوەی هەیە منداڵ بۆ ئیبراهیم بەخێو بکات». 9ئێستاش تەقەمەنی لەسەر ڕەگی دارەکان دانراوە ،هەر دارێک بەرهەمی باشی لێ نەدات ،دەبڕدرێت و دەخرێتە ناو ئاگرەوە. 10خەڵکەکە لێیان پرسی« :ئەوا چی بکەین؟» 11وەڵمی دایەوە و پێی فەرموو« :ئەو کەسەی دوو پۆشاکی هەیە ،با بەو کەسەی کە نییە بیدات .ئەوەی خواردنی هەیە ،با بە هەمان شێوە بیکات». 12باجگرەکانیش هاتن بۆ ئەوەی مەعمودیەتیان پێ بدرێت و پێیان گوت« :مامۆستا ،چی بکەین؟» 13پێی گوتن« :لەو شتەی کە بۆتان دانراوە زیاتر مەکەن». 14سەربازەکانیش بە هەمان شێوە لێیان پرسی و گوتیان« :ئێمە چی بکەین؟ »پێی گوتن« :توندوتیژی لەگەڵ کەس مەکەن و بە درۆ تۆمەتبار مەکەن .و بە مووچەکانتان ڕازی بن. 15خەڵکەکە چاوەڕوانی بوون و هەموو مرۆڤەکان لە دڵیاندا بیریان لە یۆحەنا دەکردەوە ،ئایا مەسیح بووە یان نا. 16یۆحەنا وەڵمی دایەوە و بە هەموویانی گوت« :بەڕاستی بە ئاو مەعموودتان دەکەم .بەڵم کەسێک لە من بەهێزتر دێت ،شایەنی ئەوە نیم کە چەقۆی پێڵوەکانی هەڵبدەمەوە ،بە ڕۆحی پیرۆز و ئاگر مەعمودیەتتان پێدەدات. 17گەنمەکەی لە دەستیدایە و زەویەکەی پاک دەکاتەوە و گەنمەکەش لە کۆشکەکەیدا کۆدەکاتەوە .بەڵم ئەو چەقۆیەی بە ئاگری نەکوژاوە دەسوتێنێت. 18زۆر شتی تریش لە ئامۆژگارییەکانیدا بانگەشەی بۆ گەل دەکرد. 19بەڵم هیرۆدسی سەرۆک ،بەهۆی هیرۆدیای ژنی فیلیپی برای و هەموو ئەو خراپانەی کە هیرۆدس کردبووی ،لەلیەن ئەوەوە سەرزەنشت کرا. 20لە سەرووی هەموو شتێکەوە ئەمەی زیاد کرد :یۆحەنای لە زیندان داخست. 21کاتێک هەموو خەڵکەکە مەعمودیەت کران ،عیساش مەعمودی وەرگرت و نوێژی دەکرد ،ئاسمان کرایەوە. 22ڕۆحی پیرۆز بە شێوەیەکی جەستەیی وەک کۆترێک بەسەریدا دابەزی و دەنگێک لە ئاسمانەوە هات کە دەیگوت« :تۆ کوڕی خۆشەویستمیت ».لە تۆدا زۆر دڵخۆشم. 23عیسا خۆی تەمەنی نزیکەی سی ساڵ بوو ،کوڕی یوسف بوو کە کوڕی هێلی بوو. 24ئەو کوڕە کوڕی مەتاح بوو ،کوڕی لێڤی بوو ،کوڕی مەلکی بوو ،کوڕی جانا بوو ،کوڕی یوسف بوو. 25ئەویش کوڕی مەتاتیاس بوو ،کوڕی ئامۆس بوو ،کوڕی نائوم بوو ،کوڕی ئەسلی بوو ،کوڕی نەگێ بوو. 26کوڕی مەعت بوو ،کوڕی مەتاتیاس بوو ،کوڕی سەمێی بوو ،کوڕی یوسف بوو ،کوڕی یەهودا بوو. 27ئەو کوڕە کوڕی یۆئانا بوو ،کوڕی ڕیسا بوو ،کوڕی سەرۆبابێل بوو ،کوڕی سەڵتیێل بوو ،کوڕی نەری بوو. 28ئەویش کوڕی مەلکی بوو ،کوڕی ئەدی بوو ،کوڕی کۆسام بوو ،کوڕی ئەلمۆدام بوو ،کوڕی ئەری بوو. 29ئەو کوڕە کوڕی یۆسێ بوو ،کوڕی ئەلیعەزەر بوو ،کوڕی یۆریم بوو ،کوڕی مەتاح بوو ،کوڕی لێڤی بوو. 30کوڕی شیمئۆن بوو ،کوڕی یەهودا بوو ،کوڕی یوسف بوو ،کوڕی یۆنان بوو ،کوڕی ئەلیاقیم بوو. 31ئەو کوڕە کوڕی مەلیا بوو ،کوڕی منان بوو ،کوڕی مەتاتا بوو ،کوڕی ناتان بوو ،کوڕی داود بوو. 32ئەو کوڕە کوڕی یسێ بوو ،کوڕی عوبێد بوو ،کوڕی بووز بوو ،کوڕی سەلمۆن بوو ،کوڕی ناعسۆن بوو. 33ئەویش کوڕی ئامینەداب بوو ،کوڕی ئارام بوو ،کوڕی ئەسرۆم بوو ،کوڕی فارس بوو ،کوڕی یەهودا بوو. 34کوڕی یاقوب بوو ،کوڕی ئیسحاق بوو ،کوڕی ئیبراهیم بوو ،کوڕی تارا بوو ،کوڕی ناخۆر بوو. 35ئەویش کوڕی ساروق بوو ،کوڕی ڕاگاو بوو ،کوڕی فالێک بوو ،کوڕی عیبەر بوو ،کوڕی سەل بوو. 36ئەو کوڕە کوڕی قەینان بوو ،کوڕی ئەرفاکساد بوو ،کوڕی سێم بوو ،کوڕی نوح بوو ،کوڕی لمەخ بوو. 37ئەویش کوڕی ماتوسال بوو ،کوڕی حەنۆخ بوو ،کوڕی یارد بوو ،کوڕی مالێئێل بوو ،کوڕی قەینان بوو. 38کوڕی ئینۆس بوو ،کوڕی سێت بوو ،کوڕی ئادەم بوو ،کوڕی خودا بوو. بەشی چوارەم 1عیسا پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز لە ئوردن گەڕایەوە و ڕۆحی بردە بیابان. 2چل ڕۆژ لە تاقیکردنەوەی شەیتان بووین .لەو ڕۆژانەدا هیچی نەدەخوارد ،کاتێک کۆتاییان هات ،دواتر برسی بوو. 3شەیتان پێی گوت« :ئەگەر تۆ کوڕی خودایت ،فەرمان بەم بەردە بکە کە ببێتە نان». 4عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی :نووسراوە« :مرۆڤ تەنیا بە نان ناژی ،بەڵکو بە هەموو قسەیەکی خودا دەژی». 5شەیتان بردییە سەر شاخێکی بەرز و لە ساتێکدا هەموو شانشینییەکانی جیهانی پیشان دا. 6شەیتان پێی گوت« :هەموو ئەم دەسەڵتە و شکۆمەندییان پێت دەدەم .هەرکەسێک بمەوێت دەیدەم. 7جا ئەگەر من بپەرستیت ،هەموو شتێک هی تۆ دەبێت.
لوقا
8عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « :شەیتان ،لە پشتمەوە بڕۆن ،چونکە نووسراوە :یەزدانی پەروەردگارت بپەرستیت و تەنها ئەو خزمەت بکە». 9ئینجا هێنایە ئۆرشەلیم و لەسەر لوتکەی پەرستگاکە داینا و پێی گوت« :ئەگەر تۆ کوڕی خودایت ،لێرە خۆت فڕێ بدە. 10چونکە نووسراوە« :ئەو فەرمان بە فریشتەکانی دەدات کە تۆ بپارێزن». 11لە دەستی ئەواندا هەڵتدەگرن ،نەک هەر کاتێک پێت بە بەردێکەوە لێبدەیت. 12عیسا وەڵمی دایەوە « :دەوترێت :یەزدانی پەروەردگارت تاقی مەکە». 13کاتێک شەیتان هەموو تاقیکردنەوەکانی کۆتایی پێهێنا ،بۆ ماوەیەک لێی ڕۆیشت. 14ئینجا عیسا بە هێزی ڕۆحەوە گەڕایەوە جەلیل و ناوبانگێکی زۆری بە هەموو ناوچەکاندا بڵوبووەوە. 15لە کەنیسەکانیاندا وانە دەگوتەوە و لەلیەن هەمووانەوە شکۆمەند بوو. 16ئینجا هاتە ناسرەت ،کە پەروەردە بوو ،وەک داب و نەریتی خۆی لە ڕۆژی شەممەدا چووە ناو کەنیسەکە و هەستا بۆ خوێندنەوە. 17ئینجا کتێبی ئیشایا پێغەمبەر درا .کاتێک کتێبەکەی کردەوە ،ئەو شوێنەی دۆزیەوە کە تێیدا نووسرابوو. 18ڕۆحی یەزدان لەسەرمە ،چونکە منی مەسحی کردووە بۆ ئەوەی ئینجیل بۆ هەژاران بڵێم .ئەو منی ناردووە بۆ چاککردنەوەی دڵشکاوەکان ،بانگەشەی ڕزگاربوون بۆ دیلەکان و چاکبوونەوەی بینین بۆ کوێرەکان و ڕزگارکردنی ئەوانەی کە چەقۆیان لێداوە. 19بۆ ئەوەی بانگەشەی ساڵی پەسەندکراوی یەزدان بکەن. 20ئینجا کتێبەکەی داخست و دایەوە بە خزمەتکارەکە و دانیشت .چاوی هەموو ئەوانەی لە کەنیسەکەدا بوون ،چاویان لەسەر بوو. 21ئینجا پێی گوتن « :ئەمڕۆ ئەم کتێبە پیرۆزە لە گوێی ئێوەدا هاتەدی». 22هەمووان شایەتحاڵییان پێدا و سەرسام بوون بەو قسە خۆشانەی لە دەمی دەرچوون .گوتیان« :ئەمە کوڕی یوسف نییە؟» 23ئینجا پێی گوتن « :بە دڵنیاییەوە ئەم پەندەم پێ دەڵێن« :پزیشک ،خۆت چاک بکەرەوە». 24ئینجا گوتی « :بەڕاستی پێتان دەڵێم :هیچ پێغەمبەرێک لە وڵتەکەی خۆیدا قبوڵ نییە». 25بەڵم ڕاستی پێتان دەڵێم ،لە سەردەمی ئیلیادا بێوەژنێکی زۆر لە ئیسرائیل بوون ،کاتێک ئاسمان بۆ ماوەی سێ ساڵ و شەش مانگ داخراوە ،کاتێک برسێتییەکی زۆر بەسەر هەموو خاکەکەدا بوو. 26بەڵم ئیلیا بۆ هیچ کامیان نەنێردرا ،جگە لە سارێپتا ،شارێکی سیدۆن ،بۆ لی ژنێک کە بێوەژن بوو. 27لە سەردەمی ئەلیسیۆسی پێغەمبەردا زۆر تووشبوو لە ئیسرائیل بوون .جگە لە نەعمانی سوری ،هیچیان پاک نەکرانەوە. 28هەموو ئەوانەی لە کەنیسەکەدا بوون ،کاتێک ئەم قسانەیان بیست ،پڕ بوون لە تووڕەیی. 29هەستا و لە شارەکە دەریانکرد و بردیان بۆ بەردەم ئەو گردەی کە شارەکەیان لەسەری بنیات نراوە ،تاکو بە سەری بیخەنە خوارەوە. 30بەڵم ئەو بەناویاندا تێپەڕی و ڕۆیشت. 31هاتنە خوارەوە بۆ کەفەرناحوم ،شارێکی جەلیل و لە ڕۆژانی شەممەدا فێری کردن. 32ئەوانیش لە فێرکارییەکانی سەریان سوڕما ،چونکە قسەکانی بەهێز بوو. 33لە کەنیسەکەدا پیاوێک هەبوو کە ڕۆحی شەیتانێکی پیسی هەبوو و بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات. 34گوتیان« :با وازمان لێ بێنین .ئەی عیسای ناسری ،ئێمە چیمان لەگەڵ تۆدا هەیە؟ ئایا تۆ هاتوویت بۆ ئەوەی لەناومان ببەیت؟ من دەتناسم تۆ کێیت؛ پیرۆزی خودا. 35عیسا سەرزەنشتی کرد و گوتی « :بێدەنگ بە و لێی دەربچن ».کاتێک شەیتان فڕێیدایە ناوەوە ،لێی دەرچوو و ئازاری نەدا. 36هەموویان سەریان سوڕما و لە نێوان خۆیاندا قسەیان دەکرد و گوتیان« :ئەمە چ قسەیەکە؟ چونکە بە دەسەڵت و دەسەڵت فەرمان بە ڕۆحە ناپاکەکان دەکات و دێنە دەرەوە. 37ناوبانگ و ناوبانگەکەی بۆ هەموو شوێنێکی دەوروبەری وڵتەکە بڵوبووەوە. 38ئینجا لە کەنیسەکە هەستا و چووە ماڵی شیمۆن .دایکی ژنەکەی شیمۆنیش تایەکی زۆرەوە برد .و داوای لێکرد بۆی. 39ئینجا لەسەری وەستا و تاوەکەی سەرزەنشت کرد .جێی هێشت ،یەکسەر هەستا و خزمەتیان کرد. 40کاتێک خۆر ئاوا بوو ،هەموو ئەوانەی کە نەخۆشی جۆراوجۆریان هەبوو ،دەیانهێنا بۆ لی .دەستی خستە سەر هەریەکەیان و چاکی کردن. 41شەیتانەکانیش لە زۆرێکەوە هاتنە دەرەوە و هاواریان دەکرد و دەیانگوت« :تۆ مەسیحی کوڕی خودایت ».ئەویش سەرزەنشتیان کرد نەیهێشت قسە بکەن ،چونکە دەیانزانی کە ئەو مەسیحە. 42کە ڕۆژ بوو ،ڕۆشت و چووە شوێنێکی چۆڵ ،گەلەکە بەدوایدا گەڕا و هاتنە لی و ڕایانگرت ،تاکو لێیان دوور نەکەوێتەوە. 43ئینجا پێی گوتن « :دەبێت بانگەشەی شانشینی خودا بۆ شارەکانی دیکەش بکەم ،چونکە من نێردراوم». 44لە کەنیسەکانی جەلیل بانگەشەی دەکرد. بەشی پێنجەم 1کاتێک گەلەکە فشاریان خستە سەری بۆ گوێگرتن لە قسەی خودا ،لە تەنیشت دەریاچەی جنێسار وەستا. 2دوو کەشتیی بینی لە لی دەریاچەکە وەستابوون ،بەڵم ماسیگرەکان لێیان دەرچوون و تۆڕەکانیان دەشۆرد. 3ئینجا چووە ناو یەکێک لە کەشتییەکانەوە کە هی شیمۆن بوو و داوای لێکرد کەمێک لە خاکەکە دەربهێنێت .ئینجا دانیشت و لە کەشتییەکە فێری خەڵکی کرد. 4کاتێک قسەکانی تەواو کرد ،بە شیمۆنی گوت « :بچنە دەرەوە بۆ قووڵیی و تۆڕەکانتان دابەزێنن بۆ کێشان». 5شیمۆنیش وەڵمی دایەوە« :مامۆستا ،ئێمە بە درێژایی شەو زەحمەتمان کێشاوە و هیچمان وەرنەگرتووە ،بەڵم بە قسەی تۆ تۆڕەکە دادەبەزێنم».
لوقا
6کاتێک ئەم کارەیان کرد ،ماسییەکی زۆریان لەخۆگرت و تۆڕەکەیان شکا. 7ئیشارەتیان بە هاوبەشەکانیان کرد کە لە کەشتییەکەی دیکەدا بوون ،کە بێنە و یارمەتیان بدەن .هاتن و هەردوو کەشتیەکەیان پڕ کرد و دەستیان کرد بە نوقمبوون. 8کاتێک شیمۆن پەترۆس ئەمەی بینی ،لە ئەژنۆی عیسا کەوتە خوارەوە و گوتی« :لەمن بڕۆن .چونکە من پیاوێکی گوناهبارم ،ئەی پەروەردگار. 9چونکە ئەو و هەموو ئەوانەی لەگەڵیدا بوون ،سەریان سوڕمابوو ،لە گەرمبوونی ئەو ماسییانەی کە گرتبوویان. 10هەروەها یاقوب و یۆحەنا کوڕەکانی زێبدی کە هاوبەشی شیمۆن بوون .عیسا بە شیمۆنی گوت « :مەترسە .لەمەودوا مرۆڤەکان دەگریت». 11کەشتییەکانیان هێنایە سەر زەوی ،هەموویان جێهێشت و بەدوایدا ڕۆیشتن. 12کاتێک لە شارێک بوو ،پیاوێکی پڕ لە پەتا بینی ،کە عیسا بە ڕووخساریەوە کەوتە خوارەوە و داوای لێکرد و گوتی« :گەورەم ،ئەگەر بتەوێت ،دەتوانیت پاکم بکەیتەوە». 13دەستی درێژ کرد و دەستی لێدا و گوتی « :دەمەوێت ،پاکبە ».یەکسەر پەتاکە لێی دوورکەوتەوە. 14ئینجا فەرمانی پێکرد بە کەس نەڵێت ،بەڵکو بڕۆ و خۆت پیشانی کاهینەکە بدە و پێشکەشی پاککردنەوەت بکە ،وەک موسا فەرمانی پێکرد ،بۆ ئەوەی شایەتحاڵییەک بۆیان. 15بەڵم هێندە زیاتر ناوبانگێکی زۆری بەسەردا هات و خەڵکێکی زۆر کۆبوونەوە بۆ ئەوەی گوێیان لێبگرن و لە لوازییەکانیان چاک بکرێنەوە. 16ئینجا خۆی کێشایەوە بۆ بیابان و نوێژی کرد. 17ڕۆژێک کە فێری دەکرد ،فەریسییەکان و پزیشکانی یاسا لەوێ دانیشتبوون ،کە لە هەموو شارۆچکەکانی جەلیل و جودا و ئۆرشەلیمەوە هاتبوون ،و هێزی یەزدان ئامادە بوو بۆ ئەوەی چاکیان بکاتەوە. 18ئینجا پیاوێک پیاوێکیان هێنایە سەر جێگایەک کە ئیفلیجی بوو ،بەدوای ئامرازێکدا دەگەڕان بۆ ئەوەی بیهێننە ژوورەوە و بیخەنە بەردەمی. 19کاتێک نەیانتوانی بزانن بە چ ڕێگایەک بیهێننە ژوورەوە بەهۆی خەڵکەوە ،چوونە سەر ماڵەکە و بە قەنەفەکەیەوە لە کاشییەکەدا دابەزێنن بۆ ناوەڕاستی بەردەم عیسا. 20کاتێک باوەڕەکەیان بینی ،پێی گوت « :پیاو ،گوناهەکانت لێخۆشبوون». 21مامۆستایان و فەریسییەکان دەستیان کرد بە قسەکردن و گوتیان« :ئەمە کێیە کە کوفر دەکات؟ »کێ دەتوانێت لە گوناهەکان خۆش بێت، تەنها خودا نەبێت؟ 22بەڵم کاتێک عیسا بیرکردنەوەکانی ئەوانی زانی ،وەڵمی دانەوە « :ئێوە لە دڵتاندا هۆکار چییە؟ 23ئایا ئاسانترە بڵێین :گوناهەکانت لێت خۆش بێت .یان بڵێین :هەستە و بڕۆن؟ 24بەڵم بۆ ئەوەی بزانن کە کوڕی مرۆڤ دەسەڵتی لەسەر زەوی هەیە بۆ ئەوەی لە گوناهەکان خۆش بێت ،بە نەخۆشە ئیفلیجەکەی گوت : پێت دەڵێم :هەستە و قەنەفەکەت هەڵبگرە و بچۆ ناو ماڵەکەت. 25یەکسەر لەبەردەمیان هەستا و ئەو شتەی کە لەسەری پاڵکەوتبوو هەڵیگرت و بەرەو ماڵەکەی خۆی ڕۆیشت و ستایشی خودای کرد. 26هەموویان سەرسام بوون و شکۆمەندی خودایان کرد و پڕ بوون لە ترس و گوتیان« :ئەمڕۆ شتە نامۆکانمان بینی». 27دوای ئەمانە ڕۆیشت و باجگرێکی بینی بە ناوی لێڤی لە شوێنی وەرگرتنی باج دانیشتبوو ،پێی گوت « :شوێنم بکەوە». 28ئینجا هەمووی بەجێهێشت و هەستا و بەدوایدا ڕۆیشت. 29لێڤی لە ماڵەکەی خۆیدا جەژنێکی گەورەی بۆ سازکرد ،کۆمەڵێک باجگر و کەسانی دیکەش لەگەڵیان دانیشتن. 30بەڵم مامۆستایان و فەریسییەکانیان لە شاگردەکانی گەمژەیان کرد و گوتیان« :بۆچی لەگەڵ باجگران و گوناهباران دەخۆن و دەخۆنەوە؟» 31عیسا وەڵمی دایەوە « :ئەوانەی ساغن پێویستیان بە پزیشک نییە .بەڵم ئەوانەی نەخۆشن. 32من نەهاتووم بۆ ئەوەی ڕاستودروستەکان بانگ بکەم ،بەڵکو گوناهباران بانگ بکەم بۆ تەوبەکردن. 33پێیان گوت« :بۆچی شاگردەکانی یۆحەنا زۆرجار بەڕۆژوو دەبن و نوێژ دەکەن ،هەروەها شاگردەکانی فەریسییەکان .بەڵم هی تۆ دەخۆیت و دەخۆیتەوە؟ 34ئینجا پێی گوتن « :دەتوانن منداڵنی ژووری بووک بەڕۆژوو بکەن ،تا زاوا لەگەڵیاندایە؟» 35بەڵم ڕۆژانێک دێن کە زاوایان لێ دوور دەخرێتەوە و لەو ڕۆژانەدا بەڕۆژوو دەبن. 36مەتەڵێکیشی بۆ گێڕانەوە .کەس پارچەیەک لە جلێکی نوێ ناخاتە سەر جلێکی کۆن .ئەگەر بە پێچەوانەوە ،ئەوا هەم نوێ کرێ دەدات و هەم ئەو پارچەیەی لە نوێ دەرهێنراوە لەگەڵ کۆنەکەدا ناگونجێت. 37کەس شەرابی نوێ ناخاتە ناو دەبە کۆنەکانەوە .ئەگەرنا شەرابی نوێ بوتڵەکان دەتقێنێت و دەڕژێت و شووشەکان لەناو دەچن. 38بەڵم شەرابی نوێ دەبێت بخرێتە ناو قوتووی نوێ .و هەردووکیان پارێزراون. 39هیچ کەسێک کە شەرابی کۆنی خواردەوە یەکسەر ئارەزووی نوێ ناکات ،چونکە دەڵێت :کۆن باشترە. بەشی شەشەم 1لە شەممەی دووەمی دوای یەکەم ،بەناو کێڵگە گەنمەکاندا ڕۆیشت .شاگردەکانیش گوێچکەی گەنمیان هەڵکێشا و خواردیان و بە دەستیان دەیانشۆرد. 2هەندێک لە فەریسییەکان پێیان گوت« :بۆچی لە ڕۆژانی شەممەدا ئەو کارە دەکەن کە حەڵڵ نییە؟»
لوقا
3عیسا وەڵمی دایەوە « :ئایا ئەوەندەتان نەخوێندووەتەوە کە داود چی کرد ،کاتێک خۆی و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون برسی بوو. 4چۆن چووە ناو ماڵی خودا و نانی نمایشی وەرگرت و خوارد و بەخشی بەوانەی لەگەڵیدا بوون .کە حەڵڵ نییە بخورێت بەڵکو تەنها بۆ کاهینەکان؟ 5پێی گوتن« :کوڕی مرۆڤ پەروەردگاری شەممەیە». 6لە شەممەیەکی دیکەشدا هاتە ناو کەنیسە و وانەبێژ بوو ،پیاوێک هەبوو دەستی ڕاستی وشک بووبوو. 7مامۆستایان و فەریسییەکان چاودێرییان دەکرد کە ئایا لە ڕۆژی شەممەدا چاک دەبێتەوە یان نا .بۆ ئەوەی تۆمەتێک لە دژی بدۆزنەوە. 8بەڵم بیروڕاکانی ئەوانی زانی و بەو پیاوەی دەستی وشکبووی گوت « :هەڵسە و لە ناوەڕاستدا بوەستە ».ئینجا هەستا و وەستا. 9ئینجا عیسا پێی گوتن « :یەک شتتان لێ دەپرسم .ئایا لە ڕۆژانی شەممەدا چاکەکردن حەڵڵە ،یان خراپەکردن؟ بۆ ڕزگارکردنی ژیان ،یان بۆ لەناوبردنی؟ 10بە دەوری هەموویاندا سەیری کرد و بە پیاوەکەی گوت « :دەستت درێژ بکەرەوە ».ئەویش وای کرد ،دەستی وەک ئەوی دیکە چاک بووەوە. 11ئەوانیش پڕ بوون لە شێتی .و لەگەڵ یەکتردا پەیوەندییان کرد کە چی لەگەڵ عیسا بکەن. 12لەو ڕۆژانەدا هاتە دەرەوە بۆ شاخێک بۆ نوێژکردن و بە درێژایی شەو لە نوێژکردن بۆ خودا بەردەوام بوو. 13کە ڕۆژ بوو ،شاگردەکانی بانگ کرد ،دوانزە کەسیان هەڵبژارد ،ناویان ناوە نێردراوان. 14شیمۆن( ،کە ناوی لێنا پەترۆس )و ئەندرۆی برای ،یاقوب و یۆحەنا ،فیلیپ و بارتۆلۆمیۆ. 15مەتی و تۆماس ،یاقوب کوڕی ئەلفایۆس و شیمۆن کە پێی دەوترێت زلۆت. 16یەهودای برای یاقوب و یەهودا ئەسقەریۆتیش کە خیانەتکار بوو. 17ئینجا لەگەڵیان هاتە خوارەوە و لە دەشتەکە وەستا و کۆمەڵەی شاگردەکانی و جەماوەرێکی زۆر لە هەموو جولەکە و ئۆرشەلیم و لە کەناری دەریای سور و سیدۆن کە هاتبوون گوێیان لێبگرن .و بۆ ئەوەی لە نەخۆشییەکانیان چاک ببنەوە؛ 18ئەوانەی ڕۆحی ناپاکیان تووشی ئازار بوو ،چاک بوون. 19هەموو جەماوەرەکە هەوڵیان دەدا دەستی لێبدەن ،چونکە چاکەکاری لێ دەرچوو و هەموویان چاک دەکردەوە. 20ئینجا چاوەکانی لەسەر شاگردەکانی بەرزکردەوە و گوتی « :پاشان و پیرۆز بێت ئێوەی هەژار ،چونکە شانشینی خودا هی ئێوەیە». 21خۆشبەختی ئێوەی ئێستا برسێتی ،چونکە تێر دەبن .خۆشبەختی ئێوەی ئێستا دەگرین ،چونکە پێدەکەنن. 22خۆشبەختن ،کاتێک مرۆڤەکان ڕقیان لێتان دەبێتەوە و کاتێک لە کۆمەڵگاکەیان جیاتان دەکەنەوە و سەرزەنشتتان دەکەن و ناوتان وەک خراپەکار فڕێ دەدەنە دەرەوە ،لە پێناو کوڕی مرۆڤدا. 23لەو ڕۆژەدا شاد بن و لە خۆشیدا باز بدەن ،چونکە پاداشتتان لە ئاسمان زۆرە ،چونکە باوباپیرانیان بە هەمان شێوە بۆ پێغەمبەران. 24بەڵم ئاخ بۆ ئێوەی دەوڵەمەند !چونکە دڵنەوایی خۆتان وەرگرتووە». 25ئاخ بۆ ئێوەی تێر !چونکە برسی دەبن ».ئاخ بۆ ئێوەی ئێستا پێدەکەنن !چونکە ئێوە ماتەمینی و دەگرین». 26ئاخ بۆ ئێوە ،کاتێک هەموو مرۆڤەکان بە باشی باستان دەکەن !چونکە باوباپیرانیان بە پێغەمبەرانی درۆزنیش هەروایان کرد. 27بەڵم من پێتان دەڵێم :دوژمنەکانتان خۆش بوێت ،چاکە لەگەڵ ئەوانە بکەن کە ڕقیان لێتان بێت. 28بەرەکەت بخەنە سەر ئەوانەی جنێوتان پێدەدەن و دوعای خێرتان بۆ بکەن. 29ئەوەی لە ڕوومەتێکت دەدات ،ڕوومەتەکەی دیکەش پێشکەشی بکە .ئەوەی پۆشاکەکەت لێ بسەنێتەوە ،قەدەغە مەکە کە پۆشاکی تۆش وەرنەگرێت. 30هەر کەسێک داوای لێبکات بیدە .ئەو کەسەی کە سامانت لێدەسەنێتەوە ،داوای لێ مەکە». 31هەروەک چۆن دەتانەوێت مرۆڤەکانتان لەگەڵ بکەن ،ئێوەش بە هەمان شێوە لەگەڵیان بکەن. 32چونکە ئەگەر ئەوانەی خۆشیان دەوێیت خۆشبوێت ،چی سوپاسگوزاریتان هەیە؟ چونکە گوناهباران ئەوانەیان خۆشدەوێت کە خۆشیان دەوێن. 33ئەگەر چاکە لەگەڵ ئەو کەسانە بکەن کە چاکەتان لەگەڵ دەکەن ،چ سوپاسێکتان هەیە؟ چونکە گوناهبارانیش تەنانەت هەمان شت دەکەن. 34ئەگەر قەرز بەو کەسانە بدەن کە هیوادارن لێیان وەربگرن ،چ سوپاسێکتان هەیە؟ چونکە گوناهبارانیش قەرز بە گوناهباران دەدەن ،بۆ ئەوەی جارێکی تر ئەو بڕە وەربگرنەوە. 35بەڵم دوژمنەکانتان خۆش بوێت و چاکە بکەن و قەرز بکەن ،بە هیوای ئەوەی جارێکی تر هیچیان نەبێت .پاداشتتان زۆر دەبێت و ئێوەش دەبنە نەوەی بەرزترین ،چونکە ئەو میهرەبانە لەگەڵ بێسوپاس و خراپەکاران. 36کەواتە ئێوە میهرەبان بن ،وەک چۆن باوکتان میهرەبانە. 37حوکم مەدەن و دادگایی ناکرێن ،مەحکوم مەکەن و مەحکوم نابن ،لێتان ببورن و لێتان خۆش دەبن. 38ببەخشن ،پێتان دەدرێت .پێوانەیەکی باش ،فشار و لەرزۆک و ڕاکردن ،مرۆڤەکان دەیدەن بە سنگتەوە .چونکە بە هەمان پێوانە کە دەیکەن ،جارێکی دیکە بۆتان دەپێورێتەوە. 39ئینجا مەسەلێکی بۆ وتن « :ئایا نابینا دەتوانێت نابینا ڕابکات؟ »ئایا هەردووکیان ناکەونە ناو کانیەکەوە؟ 40شاگرد لە سەرووی مامۆستاکەیەوە نییە ،بەڵم هەرکەسێک تەواو بێت وەک مامۆستاکەی دەبێت. 41بۆچی ئەو کۆترە دەبینیت کە لە چاوی براکەتدایە ،بەڵم ئەو درزە نازانیت کە لە چاوی خۆتدایە؟ 42یان چۆن دەتوانی بە براکەت بڵێیت :براکەم ،با ئەو چەقۆیەی لە چاوتدایە دەربهێنم ،لە کاتێکدا تۆ خۆت ئەو دارە نابینیت کە لە چاوتدایە؟ ئەی دووڕوو ،سەرەتا تیرەکە لە چاوی خۆت دەربهێنە ،ئینجا بە ڕوونی دەبینیت بۆ دەرهێنانی ئەو چەقۆیەی کە لە چاوی براکەتدایە. 43چونکە درەختێکی باش بەرهەمی خراپ نادات .هەروەها دارێکی خراپ بەرهەمی باشیش نادات. 44چونکە هەر دارێک بە بەرهەمی خۆی دەناسرێت .چونکە مرۆڤ لە دڕک هەنجیر کۆناکاتەوە و لە دارێکی چەقۆش ترێ کۆ ناکاتەوە.
لوقا
45مرۆڤی چاک لە گەنجینەی باشی دڵیەوە چاکە دەردەهێنێت .مرۆڤی خراپەکار لە گەنجینەی خراپەی دڵیەوە خراپە دەردەهێنێت ،چونکە دەمی لەبارەی زۆری دڵەوە قسە دەکات. 46بۆچی پێم دەڵێن :پەروەردگار ،پەروەردگار ،و ئەو شتانەی کە دەیڵێم نایکەن؟ 47هەرکەسێک بێتە لم و گوێی لە قسەکانم بێت و جێبەجێیان بکات ،من پێتان دەدەم کە لە کێ دەچێت. 48وەک پیاوێک وایە کە ماڵێکی دروست کرد و قووڵی هەڵکەند و بناغەکەی لەسەر بەردێک دانا ،کاتێک لفاوەکە سەریهەڵدا ،چەمەکە بە توندی لێیدا و نەیتوانی بیهەژێنێت ،چونکە لەسەر بەردێک دامەزرابوو . 49بەڵم ئەوەی گوێی لێبگرێت و نایکات ،وەک مرۆڤێک وایە کە بەبێ بناغە خانوویەکی لەسەر زەوی دروستکردووە .کە چەمەکە بە توندی لێیدا و یەکسەر کەوتە خوارەوە؛ وێرانە ئەو ماڵەش زۆر بوو. بەشی حەوتەم 1کاتێک هەموو قسەکانی لەبەردەم خەڵکدا کۆتایی پێهێنا ،چووە قەفەرناحوم. 2خزمەتکارێکی سەرۆک سەد کە بۆی ئازیز بوو ،نەخۆش بوو و ئامادە بوو بۆ مردن. 3کاتێک گوێی لە عیسا بوو ،پیرەکانی جولەکەکانی بۆ نارد و داوای لێکرد کە بێت و خزمەتکارەکەی چاک بکاتەوە. 4کاتێک گەیشتنە لی عیسا ،یەکسەر داوای لێکرد و گوتیان« :ئەو شایەنی ئەوەیە کە ئەمەی بۆ بکات. 5چونکە ئەو نەتەوەی ئێمەی خۆشدەوێت و کەنیسەی بۆ دروست کردووە. 6ئینجا عیسا لەگەڵیان ڕۆیشت .کاتێک لە ماڵەوە دوور نەبوو ،سەرۆک سەدەکە هاوڕێکانی بۆ لی نارد و پێی گوت« :پەروەردگار ،خۆت تووشی شڵەژان مەکە ،چونکە من شایستەی ئەوە نیم بچیتە ژێر سەقفەکەمەوە. 7بۆیە منیش بە شایستەی ئەوە نەبووم کە بێمە لی تۆ ،بەڵکو بە قسەیەک بڵێ ،خزمەتکارەکەم چاک دەبێتەوە. 8چونکە منیش پیاوێکم لە ژێر دەسەڵتدا ،سەربازەکانم لە ژێر دەستی مندا هەیە ،بە کەسێک دەڵێم :بڕۆ و دەڕوات .بۆ یەکێکی تریش : «وەرە ،ئەویش دێت ».و بۆ خزمەتکارەکەم« :ئەمە بکە ،ئەویش دەیکات». 9کاتێک عیسا ئەم قسانەی بیست ،سەری سوڕما و سووڕایەوە و بە خەڵکەکەی گوت « :پێتان دەڵێم :باوەڕێکی وا گەورەم نەدۆزیوەتەوە، نە لە ئیسرائیل». 10ئەوانەی نێردرابوون ،گەڕانەوە بۆ ماڵەکە ،خزمەتکارەکەیان بینی کە نەخۆش بوو. 11ڕۆژی دواتر چووە شارێک بە ناوی ناین .زۆرێک لە شاگردەکانی لەگەڵیدا ڕۆیشتن و خەڵکێکی زۆریش. 12کاتێک لە دەروازەی شارەکە نزیک بووەوە ،بینی مردوویەک هەڵگیرا ،تاکە کوڕی دایکی و بێوەژن بوو ،خەڵکێکی زۆری شارەکەش لەگەڵیدا بوون. 13کاتێک یەزدان بینی ،بەزەیی پێیدا هات و پێی گوت « :مەگری». 14هات و دەستی لە تەرمی مردووەکە دا ،ئەوانەی هەڵیانگرتبوو وەستان .ئینجا گوتی « :گەنج ،پێت دەڵێم :هەستە». 15مردووەکە دانیشت و دەستی کرد بە قسەکردن .ئینجا ڕادەستی دایکی کرد. 16ترسێک لە هەمووان هاتە ئاراوە و شکۆمەندییان بۆ خودا هێنا و گوتیان« :پێغەمبەرێکی گەورە لە نێوانماندا هەستاوە .و ،کە خودا سەردانی گەلەکەی کردووە. 17ئەم دەنگۆیە لە سەرانسەری جودا و هەموو ناوچەکانی دەوروبەریدا بڵوبووەوە. 18شاگردەکانی یۆحەنا هەموو ئەمانەیان پێ ڕاگەیاند. 19یۆحەنا دوو لە شاگردەکانی بانگی کرد بۆ لی عیسا و گوتیان« :ئایا تۆ ئەو کەسەی کە دێت؟ »یان ئێمە بەدوای یەکێکی تردا بگەڕێین؟ 20کاتێک پیاوەکان هاتنە لی ،گوتیان« :یۆحەنا مەعموودکەر ئێمەی ناردووە بۆ لی تۆ و بڵێین« :ئایا تۆ ئەو کەسەی کە دەبێ بێت؟ »یان ئێمە بەدوای یەکێکی تردا بگەڕێین؟ 21هەر لەو کاتەدا زۆرێک لە نەخۆشی و بەڵ و ڕۆحی خراپ چارەسەری کرد .بۆ زۆرێک لە کوێرەکان بینایی بەخشی. 22ئینجا عیسا وەڵمی دانەوە « :بڕۆن و چیتان بینیوە و بیستووتان بە یۆحەنا بڵێن .چۆن کوێرەکان دەبینن ،چەقۆکێشەکان دەڕۆن ،پەتاکان پاک دەبنەوە ،کەڕەکان دەبیستن ،مردووەکان زیندوو دەبنەوە ،ئینجیل بۆ هەژاران بانگەشەی بۆ دەکرێت. 23خۆشبەختە ئەو کەسەی کە لە مندا توڕە نەبێت. 24کاتێک نێردراوەکانی یۆحەنا ڕۆیشتن ،دەستی کرد بە قسەکردن لەگەڵ خەڵکەکە سەبارەت بە یۆحەنا « :ئێوە بۆ چی چووینە بیابان؟ کانییەک کە بە با دەلەرزێت؟ 25بەڵم ئێوە بۆ بینینی چی چوونە دەرەوە؟ پیاوێک جل و بەرگی نەرم لەبەردایە؟ سەیرکە ،ئەوانەی جل و بەرگی جوانیان لەبەردایە و بە ناسکی دەژین ،لە حەوشەی پاشاکاندان. 26بەڵم ئێوە بۆ بینینی چی چوونە دەرەوە؟ پێغەمبەرێک؟ بەڵێ ،پێتان دەڵێم ،زۆر زیاتر لە پێغەمبەر. 27ئەمە ئەو کەسەیە کە لەسەری نووسراوە« :ئەوە ،پێغەمبەرەکەم دەنێرم بۆ پێش چاوت ،ڕێگاکەت لەبەردەمتدا ئامادە دەکات». 28چونکە پێتان دەڵێم :لە نێو ئەوانەی لە ژن لەدایک بوون ،پێغەمبەرێکی گەورەتر لە یۆحەنا مەعمودیەتکار نییە ،بەڵم ئەوەی کەمترین بێت لە شانشینی خودادا لە خۆی گەورەترە. 29هەموو ئەو خەڵکەی گوێیان لێ بوو و باجگرەکان بە مەعمودیەتی یۆحەنا مەعمودیەتیان پێدرا ،خودایان ڕاستگۆ کرد. 30بەڵم فەریسییەکان و یاساناسەکان ئامۆژگارییەکانی خودایان لە دژی خۆیان ڕەتکردەوە ،چونکە لەلیەن خوداوە مەعمودیەتیان نەبوو. 31یەزدان فەرمووی« :کەواتە پیاوانی ئەم نەوەیە بە چی دەچوێنم؟ »و لە چی دەچن؟ 32ئەوان وەک منداڵێک وان کە لە بازاڕدا دانیشتوون و بانگی یەکتر دەکەن و دەڵێن« :ئێمە بۆریمان بۆتان لێدا و سەماتان نەکردووە .ئێمە ماتەمینیمان بۆ ئێوە گێڕاوە و ئێوەش نەگریاون.
لوقا
33چونکە یۆحەنا نە نان دەخوارد و نە شەراب دەخواتەوە .ئێوەش دەڵێن :شەیتانێکی هەیە». 34کوڕی مرۆڤ هاتووە دەخوات و دەخواتەوە .ئێوەش دەڵێن« :ئەوە پیاوێکی خۆخۆر و شەرابخۆر ،هاوڕێی باجگر و گوناهباران»! 35بەڵم حیکمەت لەلیەن هەموو منداڵەکانیەوە ڕەوا. 36یەکێک لە فەریسییەکان داوای لێکرد کە لەگەڵیدا نان بخوات .ئینجا چووە ماڵی فەریسییەکان و دانیشت بۆ نانخواردن. 37ژنێک لە شارەکەدا کە گوناهبار بوو ،کاتێک زانی عیسا لە ماڵی فەریسییەکان دانیشتووە ،سندوقێکی مەڵهەمی ئەلباستری هێنا. 38لە پشتی پێیەوە وەستا و بە گریانەوە دەستی کرد بە شۆردنی پێیەکانی و بە مووی سەری سڕیەوە و پێیەکانی ماچ کرد و بە مەڵهەمەکە مەسحی کرد. 39ئەو فەریسییەی کە بانگی کردبوو ،کاتێک ئەمەی بینی ،لە دڵی خۆیدا گوتی« :ئەم پیاوە ئەگەر پێغەمبەر بووایە ،دەیزانی ئەم ژنە کێیە و چ جۆرە ژنێکە دەستی لێدەدات ،چونکە گوناهبارە». 40عیسا وەڵمی دایەوە « :شیمۆن ،شتێکم هەیە پێت بڵێم ».ئینجا گوتی« :مامۆستا ،بڵێ بەردەوام»! 41قەرزدەرێک هەبوو کە دوو قەرزداری هەبوو :یەکێکیان پێنج سەد دینار قەرزدار بوو ،ئەوی دیکەیان پەنجا دینار. 42کاتێک هیچیان نەبوو بیدەن ،بەڕاشکاوی لە هەردووکیان خۆش بوو .کەواتە پێم بڵێ کامیان زۆرترین خۆشی دەوێت؟ 43شیمۆن وەڵمی دایەوە و گوتی« :پێموایە ئەو کەسەی کە زۆر لێی خۆش بوو ».ئینجا پێی گوت « :بەڕاستی حوکمت دا». 44ئینجا ڕووی لە ژنەکە کرد و بە شیمۆنی گوت « :ئەم ژنە دەبینیت؟ »چوومە ماڵەکەت ،ئاوت بۆ پێم نەدام ،بەڵم بە فرمێسک پێیەکانی شۆردووم و بە مووی سەری سڕییەوە. 45تۆ ماچت نەکردم ،بەڵم ئەم ژنە لەوەتەی هاتوومەتە ژوورەوە ،وازی لە ماچکردنی پێیەکانم نەهێناوە. 46سەرم بە ڕۆن نەکرد ،بەڵم ئەم ژنە پێیەکانی منی بە مەڵهەم مەسح کرد. 47بۆیە پێت دەڵێم :گوناهەکانی زۆرن ،لێی خۆش دەبن .چونکە زۆری خۆشدەویست ،بەڵم ئەوەی کەم لێی خۆش بوو ،ئەو کەسە کەمی خۆشدەوێت. 48ئینجا پێی گوت « :گوناهەکانت خۆش بوون». 49ئەوانەی لەگەڵیدا لە نانخواردن دانیشتبوون ،لە دڵی خۆیاندا دەیانگوت« :ئەمە کێیە کە لە گوناهەکانیش خۆش دەبێت؟» 50ئینجا بە ژنەکەی گوت « :باوەڕت ڕزگاری کردوویت .بە ئارامی بڕۆ. بەشی هەشتەم 1دوای ئەوە بە هەموو شار و گوندێکدا ڕۆیشت و مژدەی شانشینی خودای دەگوت و دوانزە کەسەکەی لەگەڵ بوو. 2هەندێک ژنیش کە لە ڕۆحی خراپ و لوازی چاک بوونەتەوە ،مەریەم ناوی مەجدەلی بوو ،حەوت شەیتان لێیان دەرچوو. 3یۆئانای هاوسەری چووزا سەرپەرشتیاری هیرۆدس و سوزانا و زۆر کەسی دیکە کە لە سامانەکانیان خزمەتیان دەکرد. 4کاتێک خەڵکێکی زۆر کۆبوونەوە و لە هەموو شارێکەوە هاتنە لی ،بە مەتەڵێک قسەی کرد. 5چاندنێک بۆ چاندنی تۆوەکەی هاتە دەرەوە ،کاتێک چاندنی دەکرد ،هەندێکیان لە لی ڕێگاکە کەوتنە خوارەوە .ئینجا کەوتە خوارەوە و باڵندەکانی ئاسمان خواردیان. 6هەندێکیان کەوتنە سەر بەردێک .هەر کە هەڵهات ،وشک بووەوە ،چونکە شێی نەبوو. 7هەندێکیان کەوتنە ناو دڕکەکانەوە .دڕکەکانیش لەگەڵیدا هەڵوەرین و خنکانیان. 8ئەوانی تریش کەوتنە سەر زەوییەکی باش و گەشەیان کرد و سەد هێندە بەرهەمیان هێنا .کاتێک ئەم قسانەی کرد ،هاوارێکی کرد « : ئەوەی گوێی هەیە بۆ گوێگرتن ،با بیبیستێت». 9شاگردەکانی لێیان پرسی« :ئەم مەتەڵە چییە؟ 10ئینجا گوتی « :پێتان دراوە نهێنییەکانی شانشینی خودا بزانن .بۆ ئەوەی نەبینن و بیستن تێنەگەن. 11مەتەڵەکە ئەمەیە :تۆو قسەی خودایە. 12ئەوانەی لە تەنیشت ڕێگاکەدان ،ئەوانەن کە گوێیان لێدەبێت .پاشان شەیتان دێت و قسەکە لە دڵیان دەبات ،نەک باوەڕیان پێبکرێت و ڕزگاریان بێت. 13ئەوان لەسەر بەردەکە ئەوانەن کە کاتێک گوێیان لێدەبێت و بە خۆشحاڵییەوە وشەکە وەردەگرن .ئەمانەش ڕەگ و ڕیشەیەکیان نییە ،کە بۆ ماوەیەک باوەڕیان پێدەکەن و لە کاتی تاقیکردنەوەدا دەڕۆن. 14ئەوەی لە دڕکدا کەوتووە ،ئەوانەن کە کاتێک بیستوویانە ،دەچنە دەرەوە و بە خەم و دەوڵەمەندی و چێژەکانی ئەم ژیانە دەخنکێن و هیچ بەرهەمێک ناهێنن بۆ تەواوبوون. 15بەڵم ئەوانەن کە لەسەر زەوییە باشەکانن ،کە بە دڵێکی ڕاستگۆ و باشەوە وشەکەیان بیستووە و دەیپارێزن و بە سەبرەوە بەرهەم دەهێنن. 16هیچ کەسێک کە مۆمێکی داگیرساندووە ،بە قاپێک نایگرێتەوە و نایخاتە ژێر جێگایەکەوە .بەڵم لەسەر چرادانێک دایدەنێ ،تا ئەوانەی دەچنە ژوورەوە ڕووناکی ببینن. 17چونکە هیچ شتێک نهێنی نییە و دەرنەکەوێت .نە هیچ شتێکی شاراوە کە نەزانرێت و نەچێتە دەرەوە. 18بۆیە ئاگاداری گوێگرتن بن ،چونکە هەرکەسێک هەیەتی ،پێی دەدرێت .هەرکەسێک کە نییە ،ئەو شتەی لێ وەردەگیرێت کە پێدەچێت هەیبێت. 19ئینجا دایکی و براکانی هاتنە لی و نەیانتوانی بێنە سەری. 20کەسێک پێی گوترا« :دایکت و براکانت لە دەرەوە وەستاون و ئارەزووی بینینی تۆ دەکەن». 21وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « :دایکم و براکانم ئەمانەن کە گوێیان لە قسەی خودایە و جێبەجێی دەکەن». 22ڕۆژێک لەگەڵ شاگردەکانی چووە کەشتییەکەوە ،پێی گوتن « :با بچینە ئەودیوی دەریاچەکە ».و دەستیان کردە پێشەوە.
لوقا
23بەڵم لە کاتی ڕۆشتنیاندا خەوی لێکەوت ،زریانێکی با بەسەر دەریاچەکەدا هاتە خوارەوە .پڕ بوون لە ئاو و لە مەترسیدا بوون. 24هاتنە لی و لە خەو هەڵساند و گوتیان« :مامۆستا ،مامۆستا ،لەناو دەچین ».پاشان هەستا و سەرزەنشتی با و تووڕەیی ئاوەکەی کرد، وەستان و ئارامبوونەوەیەک هاتە ئاراوە. 25ئینجا پێی گوتن « :باوەڕتان لە کوێیە؟ ئەوانیش لە ترسان سەریان سوڕما و بە یەکتریان دەگوت« :ئەمە چ جۆرە مرۆڤێکە !چونکە فەرمان بە با و ئاویش دەکات ،ئەوانیش گوێڕایەڵی دەکەن». 26گەیشتنە خاکی گادارییەکان کە بەرامبەر جەلیلە. 27کاتێک چووە سەر زەوی ،پیاوێک لە دەرەوەی شار چاوی پێی کەوت ،کە ماوەیەکی زۆرە شەیتانەکانی هەبوو ،جل و بەرگی لەبەردا نەبوو ،نە لە هیچ ماڵێکدا نیشتەجێ بوو ،جگە لە گۆڕەکان. 28کاتێک عیسای بینی ،هاوارێکی کرد و کەوتە بەردەمی و بە دەنگێکی بەرز گوتی« :عیسا ،کوڕی خودای بەرز ،من چ پەیوەندییەکم لەگەڵ تۆدا هەیە؟ »من لێت دەپاڕێمەوە ،ئازارم مەدە. ( 29چونکە فەرمانی بە ڕۆحی ناپاک کردبوو لە پیاوەکە دەربچێت .چونکە زۆرجار گرتبووی ،بە زنجیر و بە بەند بەسترابوو ،بەندەکانی شکاند و لەلیەن شەیتانەوە ڕاوەدوونرا بۆ بیابان) . 30عیسا لێی پرسی « :ناوت چییە؟ ئینجا گوتی« :لەشکر ،چونکە شەیتانێکی زۆر هاتبوونە ناوی». 31لێیان پاڕانەوە کە فەرمانیان پێ نەدات بچنە قووڵیی. 32مەڕێکی بەراز زۆر لە شاخەکەدا دەیانخوارد ،لێیان پاڕانەوە کە ڕێگەیان پێبدات بچنە ناویانەوە .وە ئازاری ئەوانی دا. 33ئینجا شەیتانەکان لە پیاوەکە دەرچوون و چوونە ناو بەرازەکان ،مەڕەکان بە توندی لە شوێنێکی بەرزدا ڕایانکرد بۆ ناو دەریاچەکە و خنکان. 34کاتێک ئەو کەسانەی کە بەخێوکردنیان دەیانبینی چی ڕوویدا ،هەڵهاتن و چوونە ناو شار و لدێکانیان گێڕایەوە. 35ئینجا چوونە دەرەوە بۆ ئەوەی بزانن چی ڕوویداوە .هاتە لی عیسا و ئەو پیاوەی بینی کە شەیتانەکان لێی دەرچوون ،لە پێی عیسا دانیشتبوو ،بە جل و بەرگ و بیری ڕاستەوە ،ترسان. 36هەروەها ئەوانەی بینییان پێیان گوت کە ئەو کەسەی شەیتانەکانی تێدا بوو بە چ ڕێگایەک چاک بووەوە. 37ئینجا جەماوەرێکی زۆری خاکی گادارییەکان لە دەوروبەریان داوای لێکرد کە لێیان بڕوات .چونکە بە ترسێکی زۆرەوە گیران ،ئەویش چووە ناو کەشتییەکە و گەڕایەوە. 38ئەو پیاوەی شەیتانەکانی لێ دەرچوون ،داوای لێکرد کە لەگەڵیدا بێت ،بەڵم عیسا ناردی و گوتی: 39بگەڕێوە ماڵی خۆت و نیشانی بدە کە خودا چەندە گەورەی لەگەڵ کردوویت .ئینجا ڕۆیشت و بە هەموو شارەکەدا بڵویکردەوە کە عیسا چ کارە گەورەکانی لەگەڵ کردووە. 40کاتێک عیسا گەڕایەوە ،گەلەکە بە خۆشحاڵییەوە پێشوازییان لێکرد ،چونکە هەموویان چاوەڕێی بوون. 41پیاوێک هات بە ناوی یائیرۆس و فەرمانڕەوای کەنیسەکە بوو ،لە پێی عیسا کەوتە خوارەوە و داوای لێکرد کە بێتە ماڵەکەی. 42چونکە یەک کچە تاقانەکەی هەبوو کە تەمەنی نزیکەی دوانزە ساڵ بوو ،کچەکەش خەریکی مردن بوو .بەڵم لەگەڵ ڕۆشتنیدا خەڵکەکە قەرەباڵغییان لێکرد. 43ژنێک کە دوانزە ساڵ بوو خوێنی هەبوو ،هەموو بژێوی ژیانی بۆ پزیشکەکان بەسەر بردبوو ،لە هیچ کەسێک چاک نەبووەوە. 44لە پشتیەوە هات و دەستی لە سنووری جلەکەی دا ،یەکسەر خوێنی خوێنی وەستا. 45عیسا فەرمووی « :کێ دەستی لێدام؟ کاتێک هەمووان ئینکارییان کرد ،پەترۆس و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون گوتیان« :مامۆستا ،خەڵکەکە قەرەباڵغت دەکەن و فشارت لێدەدەن و دەڵێن :کێ دەستی لێدام؟» 46عیسا گوتی « :کەسێک دەستی لێداوە ،چونکە تێدەگەم کە چاکە لە من دەرچووە». 47کاتێک ژنەکە بینی کە نەشاردراوەتەوە ،بە لەرزەوە هات و کەوتە بەردەمی و لەبەردەم هەموو خەڵکدا پێی ڕاگەیاند کە بۆ چ هۆکارێک دەستی لێداوە و چۆن دەستبەجێ چاک بووەتەوە. 48ئینجا پێی گوت « :کچم دڵنەوایی بە ،باوەڕەکەت چاکی کردووتەوە .بە ئارامی بڕۆ. 49کاتێک هێشتا قسەی دەکرد ،کەسێک لە ماڵی فەرمانڕەوای کەنیسەکەوە هات و پێی گوت« :کچەکەت مردووە .کێشە نەک مامۆستا. 50بەڵم کاتێک عیسا بیست و وەڵمی دایەوە « :مەترسە ،تەنها باوەڕ بکە ،ئینجا چاک دەبێتەوە». 51کاتێک هاتە ناو ماڵەکە ،جگە لە پەترۆس و یاقوب و یۆحەنا و باوک و دایکی کچەکە ،ڕێگەی نەدا کەس بچێتە ژوورەوە. 52ئینجا هەمووان گریان و گریانی بۆیان کرد ،بەڵم ئەویش گوتی « :مەگری ».نەمردووە ،بەڵکو خەوتووە. 53ئینجا پێکەنینیان پێکەنین ،چونکە زانیان مردووە. 54ئینجا هەموویان دەرهێنا و دەستی گرت و بانگی کرد و گوتی « :کچ ،هەستە». 55ڕۆحی هاتەوە و یەکسەر هەستا و فەرمانی دا ژەمێکی پێبدات. 56دایک و باوکی سەریان سوڕما ،بەڵم فەرمانی پێکردن کە چی ڕوویداوە بە کەس نەڵێن. بەشی ٩ 1پاشان دوانزە شاگردەکەی کۆکردەوە و دەسەڵت و دەسەڵتی بەسەر هەموو شەیتانەکاندا پێدان و چارەسەرکردنی نەخۆشییەکان. 2ئەوانی نارد بۆ ئەوەی بانگەشەی شانشینی خودا بکەن و نەخۆشەکان چاک بکەنەوە. 3پێی گوتن « :هیچ شتێک بۆ گەشتەکەت مەبە ،نە دار و نە چەقۆ و نە نان و نە پارە .هەردووکیان دوو قاتیان نییە. 4هەر ماڵێک بچنە ناویەوە ،لەوێ بمێننەوە و لەوێ دەڕۆن. 5هەرکەسێک پێشوازیتان لێ نەکات ،کاتێک لە شارەکە دەچنە دەرەوە ،تۆز و خۆڵ لە پێتان هەڵبشێوێنن بۆ ئەوەی شایەتحاڵییان هەبێت.
لوقا
6ئەوان ڕۆیشتن و بە شارۆچکەکاندا ڕۆیشتن و ئینجیلیان ڕاگەیاند و لە هەموو شوێنێک چاکبوونەوە. 7هیرۆدسی سەرۆک هەموو ئەو شتانەی بیست کە لەلیەن ئەوەوە کرا ،سەری لێ شێوا ،چونکە لە هەندێک کەس دەگوترا یۆحەنا لە مردن زیندوو بووەتەوە. 8لە هەندێکیشدا ئیلیا دەرکەوتووە .لە هەندێکی تریشدا ،کە یەکێک لە پێغەمبەرە کۆنەکان زیندوو بووەوە. 9هیرۆدس گوتی« :من سەرم لە یۆحەنا بڕیوە ،بەڵم ئەمە کێیە کە قسەی وای لێ دەبیستم؟ »وە ئارەزووی بینینی دەکرد. 10نێردراوان کە گەڕانەوە و هەموو ئەو کارانەی کردوویانەیان پێ گوت .ئینجا بردیان و بە تەنیا چووە شوێنێکی بیابان کە سەر بە شارەکە بوو بە ناوی بەیتسەیدا. 11گەلەکە کە زانیان شوێنیان کەوت ،ئەویش پێشوازی لێکردن و باسی شانشینی خودای بۆ کردن و ئەوانەی پێویستیان بە چاکبوونەوە بوو چاکی کردەوە. 12کاتێک ڕۆژەکە دەستی کرد بە ماندووبوون ،دوانزە کەسەکە هاتن و پێیان گوت« :جەماوەرەکە بنێرە ،تا بچنە شارۆچکە و لدێکانی دەوروبەری و نیشتەجێ بن و خواردن وەربگرن ،چونکە ئێمە لێرەین شوێنی بیابان. 13بەڵم پێی گوتن « :ئێوە بیخۆن ».گوتیان« :ئێمە جگە لە پێنج نان و دوو ماسی چیترمان نییە .تەنها ئەوە نەبێت کە بچین گۆشت بۆ ئەم هەموو گەلە بکڕین. 14چونکە نزیکەی پێنج هەزار پیاو بوون .ئینجا بە شاگردەکانی گوت« :پەنجا کەس بە کۆمەڵ دابنیشن». 15ئەوانیش هەروایان کرد و هەموویان دانیشتن. 16پاشان پێنج نان و دوو ماسیەکەی برد و چاوی لە ئاسمان کرد و بەرەکەتی خستە سەریان و شکاند و دای بە شاگردەکانی تا لەبەردەم خەڵکەکەدا بیخەنە ڕوو. 17ئەوان نانیان خوارد و هەموویان تێر بوون ،دوانزە سەبەتە لە پارچەیەک کە بۆیان مابووەوە. 18کاتێک بە تەنیا نوێژی دەکرد ،شاگردەکانی لەگەڵیدا بوون ،پرسیاری لێکردن « :خەڵکەکە دەڵێن من کێم؟» 19ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« :یۆحەنا .بەڵم هەندێک دەڵێن« :ئیلیا ».هەندێکی تریش دەڵێن :یەکێک لە پێغەمبەرە کۆنەکان زیندوو بووەتەوە. 20پێی گوتن « :بەڵم ئێوە دەڵێن من کێم؟ »پەترۆس وەڵمی دایەوە وتی :مەسیحی خودا. 21ئینجا بە توندی فەرمانی پێکردن و فەرمانی پێکردن کە ئەو شتە بە کەس نەڵێن. 22گوتی « :کوڕی مرۆڤ دەبێ زۆر ئازار بچێژێت و لەلیەن پیرەکان و سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایانەوە ڕەت بکرێتەوە و بکوژرێت و لە ڕۆژی سێیەمدا زیندوو بێتەوە». 23بە هەموویانی گوت « :ئەگەر کەسێک بیەوێت بەدوامدا بێت ،با ئینکاری خۆی بکات و ڕۆژانە خاچەکەی هەڵبگرێت و شوێنم بکەوە». 24هەرکەسێک ژیانی خۆی ڕزگار بکات ،لەدەستی دەدات ،بەڵم هەرکەسێک ژیانی خۆی لە پێناو مندا لەدەست بدات ،ڕزگاری دەکات. 25مرۆڤ چ سوودێکی هەیە ،ئەگەر هەموو جیهان بەدەستبهێنێت و خۆی لەدەست بدات ،یان فڕێ بدرێت؟ 26چونکە هەرکەسێک شەرم لە من و قسەکانم بکات ،کوڕی مرۆڤ شەرمەزار دەبێت ،کاتێک بە شکۆمەندی خۆی و بە شکۆمەندی باوکی و فریشتە پیرۆزەکانەوە دێت. 27بەڵم ڕاستییەکتان پێ دەڵێم :هەندێک لێرە وەستاون ،تا شانشینی خودا نابینن تامی مردنیان ناکەن. 28نزیکەی هەشت ڕۆژ دوای ئەم قسانە ،پەترۆس و یۆحەنا و یاقوب برد و چووە سەر شاخێک بۆ نوێژکردن. 29کاتێک نوێژی دەکرد ،شێوازی ڕووخساری گۆڕا و جلەکانی سپی و درەوشاوە بوون. 30دوو پیاو ،موسا و ئیلیا لەگەڵیدا قسەیان دەکرد. 31بە شکۆمەندیەوە دەرکەوت و باسی مردنی کرد کە لە ئۆرشەلیم بە ئەنجام دەگەیەنێت. 32بەڵم پەترۆس و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون خەویان قورس بوو ،کاتێک لە خەو هەڵسان شکۆمەندی و ئەو دوو پیاوەیان بینی کە لەگەڵیدا وەستابوون. 33کاتێک لێی ڕۆیشتن ،پەترۆس بە عیسای گوت« :مامۆستا ،باشە بۆ ئێمە لێرە بین ،با سێ چادر دروست بکەین .یەکێک بۆ تۆ و یەکێک بۆ موسا و یەکێک بۆ ئەلیاس ،نەیانزانی چی گوتووە. 34کاتێک ئەم قسەیەی دەکرد ،هەورێک هات و سێبەری دانا ،کاتێک چوونە ناو هەورەکە ترسان. 35دەنگێک لە هەورەکەوە هات و گوتی« :ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە ،گوێی لێ بگرن». 36کاتێک دەنگەکە تێپەڕی ،عیسا بە تەنیا دۆزرایەوە .لە نزیکەوە هێشتیانەوە و لەو ڕۆژانەدا هیچ کام لەو شتانەی کە بینیویانە بە کەسیان نەگوت. 37ڕۆژی دواتر کە لە گردەکە دابەزین ،خەڵکێکی زۆر چاویان پێی کەوت. 38ئینجا پیاوێک لە کۆمەڵەکە هاوار دەکات و گوتی« :مامۆستا ،تکام لێدەکەم ،سەیری کوڕەکەم بکە ،چونکە تاقانە منداڵی منە». 39ڕۆحێک دەیگرێت و لەناکاو هاوار دەکات .وە دەدڕێت کە کەف دەکاتەوە و بە سەختی لێی دوور دەکەوێتەوە. 40منیش داوام لە شاگردەکانت کرد کە دەری بکەن .و نەیانتوانی. 41عیسا وەڵمی دایەوە « :ئەی نەوەی بێباوەڕ و چەوت ،تا کەی لەگەڵتان دەبم و ڕێزتان لێ بدەم؟ »کوڕەکەت بهێنە ئێرە. 42کە هێشتا هاتبوو ،شەیتان فڕێیدایە خوارەوە و چەقۆی لێدا .عیسا ڕۆحی پیسی سەرزەنشت کرد و منداڵەکەی چاک کردەوە و ڕادەستی باوکی کردەوە. 43هەموویان سەرسام بوون بە هێزی بەهێزی خودا .بە ڵم لە کاتێکدا هە ڕ یە کێک لە هە موو ئە و کارانە ی عیسا کردوویە تی سە ڕسام بوون ،بە شاگرده کانی گوت. 44با ئەم قسانە لە گوێتاندا نوقم بن ،چونکە کوڕی مرۆڤ ڕادەستی مرۆڤەکان دەکرێت. 45بەڵم ئەوان ئەم قسەیەیان تێنەگەیشت و لێیان شاردرایەوە ،کە نەیاندەزانی ،ترسیان لەوە هەبوو پرسیاری لێ بکەن.
لوقا
46ئینجا مشتومڕێک لە نێوانیاندا هاتە ئاراوە کە کامیان گەورەترە. 47عیسا بیرکردنەوەکانی دڵیان زانی و منداڵێکی برد و لە تەنیشتی دانا. 48پێی گوتن « :هەرکەسێک ئەم منداڵە بە ناوی منەوە وەربگرێت ،منیش وەرئەگرێت ،هەرکەسێک من وەربگرێت ،ئەو کەسەی منی ناردووە وەردەگرێت ،چونکە ئەوەی بچووکە لە هەمووتان گەورە دەبێت». 49یۆحەنا وەڵمی دایەوە و گوتی« :مامۆستا ،کەسێکمان بینی کە بە ناوی تۆوە شەیتانەکانی دەرکرد .ئێمەش قەدەغەمان کرد ،چونکە لەگەڵ ئێمە شوێن ناکەوێت. 50عیسا پێی گوت « :قەدەغەی مەکە ،چونکە ئەوەی دژی ئێمە نییە ،لەگەڵ ئێمەیە». 51کاتێک کاتی وەرگرتنەوەی هات ،بە توندی ڕووی لە ئۆرشەلیم کرد. 52ئینجا نێردراوی بۆ نارد ،ئەوانیش چوونەتە گوندێکی سامریەکان بۆ ئەوەی ئامادەکاری بۆ بکەن. 53پێشوازییان لێ نەکرد ،چونکە ڕووخساری وەک ئەوەی بچێتە ئۆرشەلیم. 54کاتێک شاگردەکانی یاقوب و یۆحەنا ئەمەیان بینی و گوتیان« :گەورە ،دەتەوێت فەرمان بدەین ئاگر لە ئاسمانەوە دابەزێت و بیانسوتێنێت، هەروەک ئیلیا؟» 55بەڵم گەڕایەوە و سەرزەنشتیان کرد و گوتی « :ئێوە نازانن لە چ جۆرە ڕۆحێکەوەن». 56چونکە کوڕی مرۆڤ نەهاتووە ژیانی مرۆڤەکان لەناو ببات ،بەڵکو بۆ ڕزگارکردنیان .و چوونە گوندێکی تر. 57کاتێک لە ڕێگاکەدا دەڕۆیشتن ،پیاوێک پێی گوت« :پەروەردگار ،بۆ هەر شوێنێک بچیت بەدوایتدا دەڕۆم». 58عیسا پێی گوت « :ڕێوی کونیان هەیە و باڵندەی ئاسمانیش هێلنەیان هەیە .بەڵم کوڕی مرۆڤ شوێنی نییە سەری دابنێت. 59بە یەکێکی دیکەی گوت« :دوام بکەوە ».بەڵم وتی :پەروەردگار ،سەرەتا ڕێگەم بدە بچم باوکم بنێژم. 60عیسا پێی گوت « :با مردووەکان مردووەکانیان بنێژن ،بەڵم تۆ بڕۆ و بانگەشەی شانشینی خودا بکە». 61یەکێکی دیکەش وتی« :پەروەردگار ،من شوێنت دەکەوێت .بەڵم با سەرەتا بچم ماڵئاوایییان لێ بکەم ،کە لە ماڵەوە لە ماڵەکەمدان. 62عیسا پێی گوت « :هیچ کەسێک دەستی خستۆتە سەر کۆترەکە و ئاوڕێک لە دواوە بداتەوە ،بۆ شانشینی خودا شیاو نییە». بەشی ١٠ 1دوای ئەمانە یەزدان حەفتا کەسی دیکەی دیاری کرد و دوو و دوو کەسیان لەبەردەمی خۆیدا نارد بۆ هەموو شار و شوێنێک کە خۆی دەبوو بۆی. 2بۆیە پێی گوتن « :دروێنە زۆرە ،بەڵم کرێکارەکان کەمن. 3ڕێگاکانتان بڕۆن ،من وەک بەرخ لە نێو گورگەکاندا دەتاننێرم. 4نە جانتا و نە چەقۆ و نە پێڵو هەڵبگرن ،لە ڕێگادا سڵو لە کەس مەکەن. 5لە هەر ماڵێک کە بچنە ژوورەوە ،سەرەتا بڵێن« :ئاشتی بۆ ئەم ماڵە بێت». 6ئەگەر کوڕی ئاشتی لەوێ بوو ،ئارامی تۆ لەسەری دەبێت ،ئەگەر نەبوو ،ئەوا ڕووت دەکاتەوە. 7لە ماڵەکەدا بمێننەوە و ئەو شتانە بخۆن و بخۆنەوە ،چونکە کرێکار شایەنی کرێی خۆیەتی .ماڵ بە ماڵ مەڕۆ. 8لە هەر شارێک کە دەچنە ژوورەوە و پێشوازیتان لێدەکەن ،ئەو شتانە بخۆن کە لەبەردەمتان دانراوە. 9ئەو نەخۆشانەی تێیدان چاک بکەرەوە و پێیان بڵێ :شانشینی خودا لێتان نزیک بووەتەوە. 10بەڵم بچنە هەر شارێک و پێشوازیتان لێ نەکەن ،بچنە دەرەوە بۆ شەقامەکانی ئەو شارە و بڵێن. 11تەنانەت خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵەکانی شارەکەتان کە بەسەرماندا لکاوە ،لە بەرامبەرتان دەسڕینەوە ،بەڵم دڵنیابن لەوەی کە شانشینی خودا لێتان نزیک بووەتەوە. 12بەڵم پێتان دەڵێم ،لەو ڕۆژەدا بۆ سۆدۆم بەرگەگرتنتر دەبێت لە شارەکە. 13ئاخ بۆ تۆ ،کۆرازین !ئاخ بۆ تۆ ،بەیتسەیدا !چونکە ئەگەر ئەو کارە بەهێزانە لە سور و سیدۆن ئەنجامدرابا ،کە لە ئێوەدا ئەنجام دراون، ئەوا ماوەیەکی زۆر لەمەوبەر بە پۆشاک و خۆڵەمێشەوە دانیشتبوون. 14بەڵم لە کاتی دادگاییکردندا بۆ سور و سیدۆن بەرگەگرتنتر دەبێت لە ئێوە. 15تۆش ئەی کەفەرناحوم کە بەرزکرایتەوە بۆ ئاسمان ،دەخرێیتە خوارەوە بۆ دۆزەخ. 16ئەوەی گوێی لە ئێوە دەبێت ،گوێی لە منە .ئەوەی سووکایەتیتان پێدەکات ،سووکایەتیم پێدەکات .ئەوەی سووکایەتیم پێدەکات ،سووکایەتی بەو کەسە دەکات کە منی ناردووە». 17حەفتاکە بە خۆشحاڵییەوە گەڕانەوە و گوتیان« :پەروەردگار ،شەیتانەکان بە ناوی تۆوە ملکەچی ئێمەن». 18پێی گوتن « :شایتانم بینی وەک ڕەشەبایەک لە ئاسمانەوە دەکەوێت». 19سەیرکە ،من دەسەڵتتان پێدەدەم کە مار و عەقارەب و هەموو هێزی دوژمن ببڕن ،هیچ شتێک بە هیچ شێوەیەک ئازارتان نادات. 20بەڵم بەم شتە شاد مەبن کە ڕۆحەکان ملکەچی ئێوەن .بەڵکو شاد بن ،چونکە ناوەکانتان لە ئاسمان نووسراوە. 21لەو کاتەدا عیسا لە ڕۆحدا دڵخۆش بوو و گوتی « :باوک ،پەروەردگاری ئاسمان و زەوی ،سوپاست دەکەم کە ئەم شتانەت لە دانا و ژیرەکان شاردوەتەوە و بۆ کۆرپە ئاشکراتان کردووە .چونکە لەبەرچاوتدا بەم شێوەیە باش بوو. 22هەموو شتێک لەلیەن باوکمەوە پێم دراوە ،جگە لە باوک کەس نازانێت کوڕ کێیە .باوک کێیە ،جگە لە کوڕ و ئەو کەسەی کە کوڕ بۆی ئاشکرا دەکات. 23ئینجا ڕووی لە شاگردەکانی کرد و بە تەنیا گوتی « :خۆشبەختن ئەو چاوانەی کە ئەو شتانە دەبینن کە ئێوە دەیبینن. 24چونکە پێتان دەڵێم ،زۆرێک لە پێغەمبەران و پاشاکان ئارەزووی بینینی ئەو شتانەیان کردووە کە ئێوە دەیبینن ،بەڵم نەیانبینیوە .بۆ گوێگرتن لەو شتانەی کە دەیبیستن و نەتانبیستووە.
لوقا
25یاساناسێک هەستا و تاقیکردەوە و گوتی« :مامۆستا ،چی بکەم بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتایی بە میرات بگرم؟» 26پێی گوت « :لە یاساکەدا چی نووسراوە؟ چۆن دەخوێنیتەوە؟ 27ئەویش وەڵمی دایەوە« :یەزدانی پەروەردگارت بە هەموو دڵ و بە هەموو گیان و بە هەموو هێز و بە هەموو بیرکردنەوەتەوە خۆشت بوێت .و دراوسێکەت وەک خۆت. 28ئینجا پێی گوت « :تۆ وەڵمی ڕاستت دایەوە ،ئەمە بکە و دەژیت». 29بەڵم ئەویش ویستی خۆی ڕاستگۆ بکات ،بە عیسای گوت« :دراوسێکەم کێیە؟» 30ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە « :پیاوێک لە ئۆرشەلیمەوە بۆ ئەریحا دابەزی و کەوتە نێو دزەکانەوە ،جل و بەرگەکانیان لێسەندەوە و برینداریان کرد و ڕۆیشتن و نیوە مردوویان بەجێهێشت». 31بەڕێکەوت کاهینێک بەو ڕێگایەدا هاتە خوارەوە ،کە بینی و بەو لیەدا تێپەڕی. 32بە هەمان شێوە لێڤییەک کە لە شوێنەکە بوو ،هات و سەیری کرد و بەو لیەدا تێپەڕی. 33بەڵم سامرییەک کە دەڕۆیشت ،گەیشتە ئەو شوێنەی کە لێی بوو ،کاتێک بینی بەزەیی پێیدا هاتەوە. 34چووە لی و برینەکانی بەستەوە و ڕۆن و شەرابی تێدا ڕشت و لەسەر ئاژەڵەکەی دانا و هێنایان بۆ میوانخانە و ئاگاداری بوو. 35سبەی کە ڕۆیشت ،دوو پارەی دەرهێنا و دایە دەست سوپای و پێی گوت« :ئاگاداربە .هەرچی زیاتر خەرج بکەیت ،کاتێک دێمەوە، دەیدەمەوە. 36پێت وایە کام لەم سێ کەسە دراوسێی ئەو کەسە بوو کە کەوتە نێو دزەکانەوە؟ 37ئینجا گوتی« :ئەو کەسەی بەزەیی پێیدا بێتەوە ».ئینجا عیسا پێی گوت « :بڕۆ و تۆش بە هەمان شێوە بکە». 38کاتێک دەچوونە ناو گوندێک ،ژنێک بە ناوی مارتا لە ماڵەکەی خۆی وەریگرت. 39خوشکێکی هەبوو بە ناوی مەریەم ،ئەویش لە پێی عیسا دانیشتبوو و گوێی لە قسەکانی بوو. 40بەڵم مارتا لە خزمەتکردنێکی زۆردا سەرقاڵ بوو ،هاتە لی و گوتی« :گەورە ،گرنگ نییە خوشکەکەم جێی هێشتم بۆ ئەوەی بە تەنیا خزمەت بکەم؟ »بۆیە داوای لێبکە کە یارمەتیم بدات. 41ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « :مارتا ،مارتا ،تۆ لە زۆر شتدا وریایت و تووشی شڵەژان بوویت. 42بەڵم یەک شت پێویستە ،مەریەم ئەو بەشە باشەی هەڵبژاردووە کە لێی وەرناگیرێت. بەشی ١١ 1کاتێک لە شوێنێک نوێژی دەکرد ،کاتێک وەستا ،یەکێک لە شاگردەکانی پێی گوت« :پەروەردگار ،فێرمان بکە نوێژ بکەین ،وەک چۆن یۆحەنا فێری شاگردەکانی کرد». 2پێی گوتن « :کاتێک نوێژ دەکەن ،بڵێن« :باوکمان کە لە ئاسمانە ،ناوت پیرۆز بێت ».شانشینی تۆ وەرە .ویستی تۆ وەک لە ئاسمان ،بە هەمان شێوە لە زەویدا بێت. 3ڕۆژ بە ڕۆژ نانی ڕۆژانەمان پێ بدە. 4لە گوناهەکانمان خۆشبە .چونکە ئێمەش لە هەر کەسێک کە قەرزاری ئێمەیە ،لێی خۆش دەبین .وە مەبەنە ناو تاقیکردنەوەیەکەوە؛ بەڵم لە خراپە ڕزگارمان بکە. 5پێی گوتن « :کام لە ئێوە هاوڕێی دەبێت و لە نیوەی شەودا بچێتە لی و پێی بڵێت« :هاوڕێ ،سێ نانم بە قەرز بدە. 6چونکە هاوڕێیەکم لە گەشتەکەیدا هاتووە بۆ لم و هیچم نییە لەبەردەمیدا دابنێم؟ 7ئینجا لە ناوەوە وەڵمی دەداتەوە و دەڵێت« :کێشەم مەکەن ،ئێستا دەرگاکە داخراوە و منداڵەکانم لەگەڵمن لە جێگادا .ناتوانم هەستم و پێت بدەم. 8پێتان دەڵێم :ئەگەرچی هەڵنەستێت و پێی بدات ،چونکە هاوڕێیەتی ،بەڵم بەهۆی زەحمەتییەکەیەوە هەڵدەستێت و چەندی پێویستی پێدەدات. 9پێتان دەڵێم :داوای بکەن ،پێتان دەدرێت .بەدوایدا بگەڕێن ،دەیدۆزنەوە .لێبدەن ،بۆتان دەکرێتەوە». 10چونکە هەرکەسێک داوای بکات وەریدەگرێت .ئەوەی بەدوایدا دەگەڕێت دەیدۆزێتەوە .بۆ ئەوەی لێی بدات دەکرێتەوە. 11ئەگەر کوڕێک داوای نان لە هەریەکێک لە ئێوە بکات کە باوکە ،ئایا بەردێکی پێدەدات؟ یان ئەگەر داوای ماسی کرد ،ئایا لەبەر ماسی مارێکی پێدەدات؟ 12یان ئەگەر داوای هێلکە بکات ،عەقارەبێکی پێشکەش دەکات؟ 13کەواتە ئەگەر ئێوە بە خراپەکار بزانن چۆن بەخششێکی باش بە منداڵەکانتان بدەن ،باوکی ئاسمانیتان چەندە زیاتر ڕۆحی پیرۆز دەدات بەو کەسانەی داوای دەکەن؟ 14شەیتانێکی دەردەکرد و داماو بوو .کاتێک شەیتان دەرچوو ،داماو قسەی کرد .و خەڵکەکە سەریان سوڕما. 15بەڵم هەندێکیان گوتیان« :ئەو لە ڕێگەی بەیلزەبوبی سەرۆکی شەیتانەکانەوە شەیتانەکان دەردەکات». 16هەندێکی تریش تاقییان کردەوە و لە ئاسمانەوە بەدوای نیشانەیەکدا دەگەڕان. 17بەڵم ئەویش بیرکردنەوەکانیان زانی و پێی گوتن « :هەموو شانشینییەک کە لە دژی خۆی دابەش بوو ،وێران دەبێت .ماڵێک کە لە بەرامبەر ماڵێکدا دابەش بووە ،دەڕوخێت. 18ئەگەر شەیتانیش لە دژی خۆی دابەش بوو ،شانشینی چۆن دەبێت؟ چونکە دەڵێن لە ڕێگەی بەلزەبوبەوە شەیتانەکان دەر دەکەم». 19ئەگەر من لە ڕێگەی بەلزەبوبەوە شەیتانەکان دەربکەم ،کوڕەکانتان بە کێ دەریان دەکەن؟ بۆیە دەبنە دادوەری ئێوە». 20بەڵم ئەگەر من بە پەنجەی خودا شەیتانەکان دەربکەم ،بێ گومان شانشینی خودا هاتۆتە سەرتان. 21کاتێک پیاوێکی بەهێز بە چەکدارەوە کۆشکەکەی دەپارێزێت ،سامانەکەی ئارام دەبێت.
لوقا
22بەڵم کاتێک کەسێکی بەهێزتر لە خۆی دێتە سەری و بەسەریدا زاڵ دەبێت ،هەموو زرێپۆشەکانی لێ وەردەگرێت کە پشتی پێبەستووە و تاڵنەکانی دابەش دەکات. 23ئەوەی لەگەڵم نییە دژی منە ،ئەوەی لەگەڵمدا کۆناکاتەوە بڵوی دەکاتەوە. 24کاتێک ڕۆحی ناپاک لە مرۆڤێک دەرچوو ،بە شوێنە وشکەکاندا دەڕوات و بەدوای پشوودا دەگەڕێت .کاتێک هیچیان نەدۆزیەوە ،دەڵێت : «دەگەڕێمەوە بۆ ماڵەکەم کە لێیەوە دەرچووم». 25کاتێک دێت ،دەبینێت کە ڕژاوە و ڕازاوەتەوە. 26ئینجا دەڕوات و حەوت ڕۆحی دیکەی لە خۆی خراپتر دەبات .ئەوانیش دەچنە ژوورەوە و لەوێ نیشتەجێن ،دوا دۆخی ئەو پیاوە لە حاڵەتی یەکەم خراپترە. 27کاتێک ئەو ئەم قسانەی دەکرد ،ژنێک لە کۆمەڵەکە دەنگی بەرز کردەوە و پێی گوت« :خۆشبەختە ئەو سکی کە تۆی لەدایک بوو و ئەو منداڵنەی کە مژیت». 28بەڵم فەرمووی« :بەڵکو خۆشبەختن ئەوانەی گوێیان لە قسەی خودا دەبێت و جێبەجێی دەکەن». 29کاتێک گەلەکە بە ئەستووری کۆبوونەوە ،دەستی کرد بە گوتنی « :ئەمە نەوەیەکی خراپە ،بەدوای نیشانەدا دەگەڕێن .هیچ نیشانەیەکی پێنادرێت ،جگە لە نیشانەی یوناسی پێغەمبەر. 30چونکە وەک چۆن یونا نیشانەیەک بوو بۆ نەینەواییەکان ،کوڕی مرۆڤیش بۆ ئەم نەوەیە نیشانەیەک دەبێت. 31شاژنی باشوور لە ڕۆژی دادگاییکردندا لەگەڵ پیاوانی ئەم نەوەیەدا هەڵدەستێت و سزایان دەدات ،چونکە لە کۆتاییەکانی زەویەوە هاتووە بۆ گوێگرتن لە حیکمەتی سلێمان .ئینجا کەسێکی گەورەتر لە سلێمان لێرەدایە». 32پیاوانی نەینەوا لە ڕۆژی دادگاییکردندا لەگەڵ ئەم نەوەیەدا هەڵدەستن و سزای دەدەن ،چونکە بە بانگەشەی یوناس پەشیمان بوون .و، سەیرکە ،گەورەتر لە یوناس لێرەدایە. 33هیچ کەسێک کە مۆمێکی داگیرساندووە ،لە شوێنێکی نهێنی ،نە لە ژێر کۆشکێکدا ،بەڵکو لەسەر مۆمدانێک دایناخات ،تاکو ئەوانەی دێنە ژوورەوە ڕووناکی ببینن. 34ڕووناکی جەستە چاوە ،بۆیە کاتێک چاوت تاکە دەبێت ،هەموو جەستەت پڕ دەبێت لە ڕووناکی .بەڵم کاتێک چاوت خراپە ،جەستەت پڕ دەبێت لە تاریکی. 35بۆیە ئاگاداربە ئەو ڕووناکیەی کە لە تۆدایە تاریکی نەبێت. 36کەواتە ئەگەر هەموو جەستەت پڕ بێت لە ڕووناکی و هیچ بەشێکی تاریک نەبێت ،هەموو جەستەت پڕ دەبێت لە ڕووناکی ،وەک کاتێک درەوشاوەیی مۆمێک ڕووناکیتان پێدەبەخشێت. 37کاتێک قسەی دەکرد ،فەریسییەک داوای لێکرد کە لەگەڵیدا نان بخوات ،ئەویش چووە ژوورەوە و دانیشت بۆ نانخواردن. 38فەریسییەکە کە ئەمەی بینی ،سەری سوڕما کە پێش نانخواردن یەکەمجار خۆی نەشۆردووە. 39یەزدانیش پێی فەرموو « :ئێوەی فەریسییەکان ئێستا دەرەوەی جام و قاپەکە پاک دەکەنەوە .بەڵم بەشی ناوەوەت پڕە لە چەقۆ و خراپەکاری. 40ئێوە گەمژەکان ،ئایا ئەو کەسەی کە لە دەرەوە دروست کردووە ،لە ناوەوەش دروست نەکردووە؟ 41بەڵکو بەخشندەی ئەو شتانە بدەن کە هەتانە .و ،سەیرکە ،هەموو شتێک بۆ ئێوە پاک و خاوێنە. 42بەڵم ئاخ بۆ ئێوە ،ئەی فەریسییەکان !چونکە دەهەمی نەعنا و ڕوەک و هەموو جۆرە گیایەک دەبەخشن و بەسەر دادگاییکردن و خۆشەویستی خودادا تێدەپەڕن ،دەبوو ئەمانەتان بکردایە و ئەوی دیکەیان بەجێنەهێشتووە. 43ئاخ بۆ ئێوە ،ئەی فەریسییەکان !چونکە کورسییەکانی سەرەوەی کەنیسەکان و سڵوکردن لە بازاڕەکاندا خۆشدەوێت. 44ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان ،دووڕووەکان !چونکە ئێوە وەک گۆڕێکن کە دەرناکەون و ئەو پیاوانەی بەسەریاندا دەڕۆن ئاگاداریان نین. 45ئینجا یەکێک لە یاساناسەکان وەڵمی دایەوە و پێی گوت« :مامۆستا ،بەم قسەیە تۆ سەرزەنشتی ئێمەش دەکەیت». 46ئینجا گوتی « :ئاخ بۆ ئێوەش ،ئەی یاساناسان !چونکە ئێوە بارگرانییەکی قورس لەسەر مرۆڤەکان باردەکەن ،خۆتان بە پەنجەیەک دەست لە بارگرانییەکان نادەن. 47ئاخ بۆ ئێوە !چونکە ئێوە گۆڕی پێغەمبەران دروست دەکەن و باوباپیرانتان کوشتوویانە. 48بەڕاستی ئێوە شایەتحاڵی ئەوەن کە ڕێگە بە کردەوەی باوباپیرانتان دەدەن ،چونکە بەڕاستی ئەوان کوشتوویانە و گۆڕەکانیان دروست دەکەن. 49بۆیە حیکمەتی خوداش دەڵێت“ :پێغەمبەر و پێغەمبەریان بۆ دەنێرم و هەندێکیان دەکوژن و گۆشەگیری دەکەن. 50بۆ ئەوەی خوێنی هەموو پێغەمبەران کە لە سەرەتای دروستبوونی جیهانەوە ڕژاوە ،لەم نەوەیە داوا بکرێت. 51لە خوێنی هابیلەوە تا خوێنی زەکەریا کە لە نێوان قوربانگا و پەرستگادا لەناوچوو. 52ئاخ بۆ ئێوەی پارێزەران !چونکە کلیلی زانینتان بردووە ،لە خۆتاندا نەچوونەتە ژوورەوە و ئەوانەی دەچوونە ژوورەوە ڕێگریتان لێکرد. 53کاتێک ئەو ئەم قسانەی پێیان وت ،مامۆستایان و فەریسییەکان دەستیان کرد بە هاندانی و تووڕەکردنی زۆر شت. 54چاوەڕێی دەکرد و هەوڵیان دەدا شتێک لە دەمی دەربهێنن ،تاکو تۆمەتی پێ بدەن. بەشی ١٢ 1لەو نێوەندەدا ،کاتێک خەڵکێکی بێشومار کۆبوونەوە و یەکتریان لێدا ،سەرەتا دەستی کرد بە شاگردەکانی بڵێت « :ئاگادار بن لە خەمیرەی فەریسییەکان ،کە دووڕووییە».
لوقا
2چونکە هیچ شتێک داپۆشراو نییە کە ئاشکرا نەبێت .نە شاردەوە ،کە نازانرێت. 3بۆیە هەرچییەکتان لە تاریکیدا وتوویانە ،لە ڕووناکیدا دەبیسترێت .ئەوەی بە گوێچکە لە دۆشکەدا قسەتان کردووە ،لەسەر سەر ماڵەکان ڕادەگەیەنرێت. 4منیش پێتان دەڵێم هاوڕێکانم :لەو کەسانە مەترسن کە جەستە دەکوژن و دوای ئەوە ئیتر کارێکیان نییە کە بتوانن بیکەن. 5بەڵم پێشتر ئاگادارتان دەکەمەوە کە لە کێ دەترسن :لەوە بترسن ،کە دوای کوشتنی هێزی ئەوەی هەیە فڕێی بداتە دۆزەخەوە .بەڵێ ،پێتان دەڵێم :لێی بترسن». 6ئایا پێنج گۆچان بە دوو دۆلر نافرۆشرێن و یەکێکیان لەبەردەم خودادا لەبیر نەکرێت؟ 7بەڵم مووی سەرتان هەمووی ژمارە کراون .کەواتە مەترسن ،ئێوە لە گۆچانێکی زۆر بەنرخترن. 8هەروەها پێتان دەڵێم :هەرکەسێک لەبەردەم مرۆڤەکاندا دان بە مندا بنێت ،کوڕی مرۆڤیش لەبەردەم فریشتەکانی خودا دان بەوەدا دەنێت. 9بەڵم ئەوەی لەبەردەم مرۆڤەکاندا ئینکاری من بکات ،لەبەردەم فریشتەکانی خودا ئینکاری دەکرێت. 10هەرکەسێک قسەیەک دژی کوڕی مرۆڤ بکات ،لێی خۆش دەبێت ،بەڵم بۆ ئەوەی کوفر بە ڕۆحی پیرۆز بکات ،لێی خۆش نابێت. 11کاتێک دەتانبەنە کەنیسەکان و دادوەرەکان و دەسەڵتەکان ،بیرتان لێ مەکەنەوە کە چۆن وەڵمی چی دەدەنەوە و چی دەڵێن. 12چونکە ڕۆحی پیرۆز لە هەمان کاتدا فێرتان دەکات کە دەبێ چی بڵێن. 13یەکێک لە کۆمەڵەکان پێی گوت« :مامۆستا ،لەگەڵ براکەم قسە بکە کە میراتەکەم لەگەڵدا دابەش بکات». 14پێی گوت « :پیاو ،کێ منی کردە دادوەر یان دابەشکەر بەسەر ئێوەدا؟» 15ئینجا پێی گوتن « :ئاگادار بن و ئاگاداری تەماح بن ،چونکە ژیانی مرۆڤ بە زۆری ئەو شتانەی کە خاوەندارێتی دەکات ،ناگونجێت». 16ئینجا مەتەڵێکی بۆ وتن و گوتی « :زەوی دەوڵەمەندێک زۆر بەرهەمی هێنا. 17ئینجا لە دڵی خۆیدا بیری کردەوە و گوتی« :چی بکەم ،چونکە شوێنێکم نییە بەرهەمەکانم تێدا ببەخشم؟» 18ئینجا گوتی« :ئەمە دەکەم :ئەشکەوتەکانم دەڕوخێنم و گەورەتر دروست دەکەم .لەوێش هەموو بەرهەمەکانم و کاڵکانم دەبەخشم. 19بە گیانم دەڵێم :گیان ،سامانێکی زۆرت هەیە بۆ چەندین ساڵ .ئارام بگرە و بخۆ و بخۆرەوە و شادبە. 20بەڵم خودا پێی فەرموو« :ئەی گەمژە ،ئەمشەو گیانت لێ دەخوازرێت. 21هەروەها ئەو کەسەی گەنجینەی بۆ خۆی کۆدەکاتەوە و دەوڵەمەند نییە بەرامبەر بە خودا. 22ئینجا بە شاگردەکانی گوت « :بۆیە پێتان دەڵێم :بیر لە ژیانتان مەکەن کە چی دەخۆن .نە بۆ جەستە ،ئەوەی لەبەری بکەن. 23ژیان لە گۆشت زیاترە و جەستەش لە جل و بەرگ زیاترە. 24بیر لە کۆترەکان بکەنەوە ،چونکە نە دەچێنن و نە دروێنە دەکەن .کە نە کۆگایان هەیە و نە ئەشکەوتیان هەیە؛ خوداش خۆراکیان پێدەدات ،ئێوە چەند لە باڵندەکان باشترن؟ 25کام لە ئێوە بە بیرکردنەوە دەتوانێت یەک باڵ بۆ باڵی زیاد بکات؟ 26ئەگەر ناتوانن ئەو کارە بچووکە بکەن ،بۆچی بیر لە شتەکانی دیکە دەکەنەوە؟ 27بیر لە سوسنەکان بکەنەوە کە چۆن گەشە دەکەن ،زەحمەت ناکێشن و ناخولێنەوە .بەڵم پێتان دەڵێم ،سلێمان بە هەموو شکۆمەندییەکەیەوە وەک یەکێک لەمانە جل و بەرگی نەبووە. 28ئەگەر خودا چیمەنی ئەمڕۆ لە کێڵگەدا و سبەی فڕێدەدرێتە ناو فڕنەوە ،بەو شێوەیە لەبەر بکات .ئەی ئەوانەی کەم باوەڕن ،چەندە زیاتر جلتان پێدەپۆشێت؟ 29بەدوای چی دەخۆن و چی دەخۆنەوە ،مەگەڕێن و گومانیشتان نەبێت. 30گەلنی جیهان بەدوای هەموو ئەمانەدا دەگەڕێن ،باوکتان دەزانێت کە پێویستتان بەم شتانە هەیە. 31بەڵکو بەدوای شانشینی خودادا بگەڕێن .هەموو ئەمانەتان بۆ زیاد دەکرێن». 32ئەی مەڕێکی بچووک مەترسن .چونکە باوکتان ڕەزامەندییە کە شانشینیتان پێ ببەخشێت. 33ئەوەی هەتە بیفرۆشن و بەخشین بدەن .جانتایەک بۆ خۆتان دابین بکەن کە کۆن نەبوون ،گەنجینەیەک لە ئاسمانەکاندا کە لەدەست ناچێت ،کە دز لێی نزیک نابێتەوە و مۆتەکەش خراپ نابێت. 34چونکە گەنجینەکەت لە کوێیە ،دڵت لەوێ دەبێت. 35با کەمەرەکانتان ببەسترێن و چراکانتان بسووتێن. 36ئێوەش وەک ئەو کەسانەن کە چاوەڕێی گەورەکەیان دەکەن ،کاتێک لە ئاهەنگی هاوسەرگیری دەگەڕێتەوە .بۆ ئەوەی کاتێک دێت و لێی دەدات ،یەکسەر بۆی بکەنەوە». 37خۆشبەختن ئەو خزمەتکارانەی کە پەروەردگار کاتێک دێت چاویان پێدەکەوێت و چاویان لێیە ،بەڕاستی پێتان دەڵێم کە پشتێنی خۆی دەبەستێت و وایان لێدەکات بۆ نانخواردن دابنیشێت و دێتە دەرەوە و خزمەتیان دەکات. 38ئەگەر لە کاتژمێری دووەمدا هات ،یان لە کاتژمێری سێیەمدا هات و بەو شێوەیە بیانبینی ،ئەوا بەختەوەران ئەو خزمەتکارانە. 39ئەمە بزانە ،ئەگەر خاوەن ماڵەکە بزانێت دزەکە لە چ کاتژمێرێکدا دێت ،چاودێری دەکرد و نەیدەهێشت ماڵەکەی بشکێنرێت. 40ئێوەش ئامادەبن ،چونکە کوڕی مرۆڤ لە کاتژمێرێکدا دێت کە بیرتان ناکاتەوە. 41ئینجا پەترۆس پێی گوت« :گەورەم ،ئایا ئەم مەسەلەیە بۆ ئێمە دەڵێیت یان بۆ هەمووان؟» 42یەزدان فەرمووی « :کەواتە کێیە ئەو بەڕێوەبەرە دڵسۆز و دانایە ،کە گەورەکەی دەیکاتە سەرپەرشتیاری ماڵەکەی و لە کاتی خۆیدا بەشە خۆراکەکەیان پێبدات؟» 43خۆشبەختە ئەو خزمەتکارەی کە ئاغاکەی دێت دەیبینێت کە وا دەکات. 44ڕاستی پێتان دەڵێم ،ئەو دەیکاتە فەرمانڕەوای هەموو ئەو شتانەی کە هەیەتی. 45بەڵم ئەگەر ئەو خزمەتکارە لە دڵی خۆیدا بڵێت« :گەورەم هاتنی دوادەخات ».دەست دەکات بە لێدانی خزمەتکار و کچان و خواردن و خواردنەوە و سەرخۆشبوون.
لوقا
46ئاغای ئەو بەندەیە لە ڕۆژێکدا دێت کە چاوی لێناکات و لە کاتژمێرێکدا کە ئاگاداری نەبێت و دەیبڕێت و بەشەکەی خۆی لەگەڵ بێباوەڕاندا دیاری دەکات. 47ئەو خزمەتکارەی کە ویستی ئاغای خۆی زانی و خۆی ئامادە نەکرد و بەپێی ویستی خۆی نەیکرد ،بە چەقۆیەکی زۆر لێدەدرێت. 48بەڵم ئەوەی نەیزانی و شتێکی شایستەی لێدانی کرد ،بە لێدانی کەم لێی دەدرێت .چونکە هەرکەسێک زۆری پێ بدرێت ،زۆر لێی دەخوازرێت ،مرۆڤەکان زۆریان پێ بەخشیوە ،زیاتر داوای لێدەکەن. 49من هاتووم ئاگر بنێرم بۆ سەر زەوی .و چی دەکەم ،ئەگەر پێشتر داگیرساوە؟ 50بەڵم من مەعمودیەتێکم هەیە کە پێی مەعمودیەت بم .و چۆن تەنگم تا بەدی دێت! 51پێتان وایە من هاتووم بۆ ئەوەی ئاشتی لەسەر زەوی بدەم؟ پێت دەڵێم نەخێر؛ بەڵکو دابەشبوون: 52چونکە لەمەودوا پێنج کەس لە ماڵێکدا دابەش دەبن ،سێ کەس لە بەرامبەر دوو و دوو بەرامبەر سێ. 53باوک لە دژی کوڕ و کوڕیش بەرامبەر باوک دابەش دەبێت .دایک دژی کچەکە و کچەکەش دژی دایکەکە؛ خەسوو لە دژی بووکەکەی و بووک لە دژی خەسووی. 54ئینجا بە خەڵکی گوت « :کاتێک هەورێک لە ڕۆژئاواوە هەڵدەبێت ،یەکسەر دەڵێن :بارانێک دێت .و هەروا. 55کاتێک دەبینن بای باشوور دەهەژێت ،دەڵێن :گەرما دەبێت .و دێتە دی. 56ئێوە دووڕووەکان ،دەتوانن ڕووی ئاسمان و زەوی بزانن .بەڵم چۆن ئەمجارەتان تێناگەن؟ 57بەڵێ ،بۆچی لە خۆتانەوە حوکم لەسەر ڕاست نادەن؟ 58کاتێک لەگەڵ نەیارەکەت دەچیتە لی دادوەر ،وەک چۆن لە ڕێگادایت ،کۆشش بکەرەوە تا لە دەستی ڕزگارت بێت .نەک بانگت بکاتە بەردەم دادوەر و دادوەریش تەسلیمی ئەفسەرەکە بکات و ئەفسەرەکەش بتخاتە زیندانەوە. 59پێت دەڵێم :تا کۆتا پارە نەدەیت ،لێیەوە دوورنابیتەوە. بەشی ١٣ 1لەو وەرزەدا هەندێک ئامادەبوون باسی جەلیلییەکانیان بۆ دەکرد ،کە پیلتۆس خوێنیان لەگەڵ قوربانییەکانیان تێکەڵ کردبوو. 2عیسا وەڵمی دایەوە « :پێتان وایە ئەم جەلیلنە گوناهبار بوون لە هەموو جەلیلییەکان ،چونکە تووشی ئەو جۆرە ئازارانە بوون؟» 3پێتان دەڵێم نەخێر ،بەڵم ئەگەر تۆبە نەکەن ،هەمووتان بە هەمان شێوە لەناو دەچن. 4یان ئەو هەژدە کەسەی کە تاوەری سیلۆئام بەسەریاندا کەوت و کوشتیان ،پێتان وایە گوناهبار بوون لە هەموو ئەو کەسانەی لە ئۆرشەلیم نیشتەجێ بوون؟ 5پێتان دەڵێم نەخێر ،بەڵم ئەگەر تەوبە نەکەن ،هەمووتان بە هەمان شێوە لەناو دەچن. 6هەروەها ئەم مەتەڵەی وت .پیاوێک دار هەنجیرێکی لە باخی ترێیەکەیدا چاندبوو .هات و بەدوای بەرهەمدا گەڕا ،هیچی نەدۆزیەوە. 7ئینجا بە ڕازێنەری باخی ترێیەکەی گوت« :ئەوە سێ ساڵە دێم بەدوای بەرهەمدا دەگەڕێم لەسەر ئەم دار هەنجیرە و هیچم دەست ناکەوێت ،بیبڕە .بۆچی زەویەکەی قورسە؟ 8ئەویش وەڵمی دایەوە« :گەورە ،ئەمساڵیش واز بێنە ،تا دەوری هەڵکەنم و پیسایی بکەم. 9ئەگەر بەرهەمی هێنا ،باشە ،ئەگەر نەبوو ،ئەوا دوای ئەوە دەیبڕیت. 10لە ڕۆژی شەممەدا لە یەکێک لە کەنیسەکان وانە دەگوتەوە. 11ژنێک هەبوو کە هەژدە ساڵ ڕۆحی لوازی هەبوو ،کڕنۆشیان کێشابوو ،بە هیچ شێوەیەک نەیدەتوانی خۆی بەرز بکاتەوە. 12کاتێک عیسا بینی ،بانگی کرد و پێی گوت « :ژن ،تۆ لە لوازی خۆت ئازاد بوویت». 13دەستەکانی خستە سەری ،یەکسەر ڕاستکرایەوە و ستایشی خودای کرد. 14سەرۆکی کەنیسەکە بە تووڕەییەوە وەڵمی دایەوە ،چونکە عیسا لە ڕۆژی شەممەدا شیفای داوە و بە خەڵکەکەی گوت« :شەش ڕۆژ هەیە کە مرۆڤەکان دەبێ کار بکەن ڕۆژی شەممە. 15ئینجا یەزدان وەڵمی دایەوە و گوتی « :ئەی دووڕوو ،ئایا هەر یەکێک لە ئێوە لە ڕۆژی شەممەدا گا یان کەرەکەی لە کۆشکەکە شل ناکاتەوە و بەرەو ئاودان نایبات؟» 16ئایا نابێت ئەم ژنە کچی ئیبراهیم کە شەیتان بەستوویەتی ،لەم هەژدە ساڵەدا ،لە ڕۆژی شەممەدا لەم بەندەدا ئازاد بکرێت؟ 17کاتێک ئەو قسانەی کرد ،هەموو نەیارەکانی شەرمەزار بوون ،هەموو گەلەکەش دڵخۆش بوون بۆ هەموو ئەو شتە شکۆمەندانەی کە لەلیەن ئەوەوە کرد. 18ئینجا گوتی « :شانشینی خودا لە چی دەچێت؟ و لە چی لێی دەچم؟ 19وەک دانەوێڵە خەردەلێک وایە کە پیاوێک وەریگرت و فڕێیدایە ناو باخەکەیەوە .گەشەی کرد و دارێکی گەورەی کرد؛ باڵندەکانی ئاسمانیش لە لقەکانیدا جێگیر بوون. 20دیسانەوە گوتی « :من شانشینی خودا بە چی بچوێنم؟» 21وەک خەمیر وایە کە ژنێک وەریگرت و لە سێ پێوەر ژەمێکدا دەیشاردەوە ،تا هەمووی خەمیر بوو. 22بە شار و گوندەکاندا ڕۆیشت و فێری دەکرد و بەرەو ئۆرشەلیم دەڕۆیشت. 23ئینجا یەکێک پێی گوت« :پەروەردگار ،ئایا کەمن ئەوانەی ڕزگاریان بێت؟ »ئینجا پێی گوتن: 24هەوڵبدەن لە دەروازەی تەنگەوە بچنە ژوورەوە ،چونکە زۆر کەس دەیانەوێت بچنە ژوورەوە ،بەڵم ناتوانن. 25کاتێک خاوەن ماڵەکە هەستا و دەرگاکەی داخست و دەستتان کرد بە وەستان لە دەرەوە و لە دەرگاکە دەدەن و دەڵێن« :پەروەردگار، پەروەردگار ،بۆمان بکەرەوە ».ئەویش وەڵمتان دەداتەوە و پێتان دەڵێت :من ناتانناسم لە کوێوە هاتوون. 26ئینجا دەست دەکەن بە وتنی« :ئێمە لەبەردەمتدا خواردنمان خواردووە و خواردومانەوە ،تۆش لە شەقامەکانمان فێرت کرد».
لوقا
27بەڵم ئەو دەڵێت« :پێتان دەڵێم ،ناتانناسم لە کوێوە هاتوون .ئەی هەموو تاوانبارەکان لە من دوور بکەونەوە. 28کاتێک ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب و هەموو پێغەمبەران لە شانشینی خودا دەبینن و خۆتان دەرهێنراون. 29لە ڕۆژهەڵت و ڕۆژئاوا و باکوور و باشوورەوە دێن و لە شانشینی خودا دادەنیشن. 30سەیرکە ،دواهەمین ئەوانەی یەکەم دەبن و یەکەمیش هەن کە دواهەمین دەبن. 31هەر لەو ڕۆژەدا هەندێک لە فەریسییەکان هاتن و پێیان گوت« :دەرەوە و لێرە بڕۆن ،چونکە هیرۆدس دەتکوژێت». 32ئینجا پێی گوتن « :بڕۆن و بەو ڕێوییە بڵێن« :ئەوەتا شەیتانەکان دەرئەهێنم و ئەمڕۆ و سبەی چارەسەر دەکەم ،ڕۆژی سێیەمیش تەواو دەبم». 33بەڵم دەبێ ئەمڕۆ و سبەی و ڕۆژی دواتر بڕۆم ،چونکە ناکرێ پێغەمبەرێک لە ئۆرشەلیم لەناو بچێت. 34ئەی ئۆرشەلیم ،ئۆرشەلیم ،کە پێغەمبەران دەکوژیت و بەردبارانی ئەو کەسانە دەکەیت کە نێردراون بۆ لی تۆ .چەند جار حەزم دەکرد منداڵەکانت کۆبکردەوە ،وەک چۆن مریشکێک بەچکەکانی لە ژێر باڵەکانیدا کۆدەکاتەوە ،بەڵم ئێوە نەتانویست! 35سەیرکە ،ماڵەکەت وێران بووە ،بەڕاستی پێتان دەڵێم :من نابینن ،تا ئەو کاتەی دەڵێن :پیرۆزە ئەو کەسەی بەناوی یەزدانەوە دێت. بەشی ١٤ 1کاتێک لە ڕۆژی شەممەدا چووە ماڵی یەکێک لە سەرۆک فەریسییەکان بۆ ئەوەی نان بخوات ،چاودێرییان دەکرد. 2سەیرکە ،پیاوێک لە پێشی بوو کە تووشی نەخۆشی چەوری بوو. 3عیسا وەڵمی یاساناسان و فەریسییەکانی گوت « :ئایا لە ڕۆژی شەممەدا شیفا بکرێتەوە؟» 4بێدەنگ بوون .ئینجا گرت و چاکی کردەوە و وازی لێهێنا بڕوات. 5وەڵمیان دایەوە « :کام لە ئێوە کەر یان گایەکی کەوتۆتە ناو چاڵێکەوە و لە ڕۆژی شەممەدا یەکسەر نەیکێشێتە دەرەوە؟» 6ئەوانیش نەیانتوانی وەڵمی ئەم شتانە بدەنەوە. 7مەتەڵێکی بۆ ئەوانەی بانگهێشت کرابوون ،کاتێک نیشانی دا کە چۆن ژوورە سەرەکییەکان هەڵدەبژێرن .پێی گوتن: 8کاتێک کەسێک بانگهێشتی ئاهەنگی هاوسەرگیریت کرد ،لە بەرزترین ژووردا دابنیشە .نەک پیاوێکی بەڕێزتر لە تۆ بانگهێشت نەکرێت. 9ئەوەی بانگهێشتی تۆ و ئەوی کرد ،بێنە و پێت بڵێن :شوێنی ئەم پیاوە بدە .و بە شەرمەوە دەست پێدەکەیت بۆ گرتنی نزمترین ژوور. 10بەڵم کاتێک بانگت کرا ،بڕۆ لە ژووری خوارەوە دابنیشە .بۆ ئەوەی کاتێک ئەو کەسەی بانگی کردیت ،پێت بڵێت« :هاوڕێ ،بەرزتر بڕۆ». 11چونکە هەرکەسێک خۆی بەرز بکاتەوە ،زەلیل دەکرێت .ئەوەی خۆی زەلیل بکات ،بەرز دەکرێتەوە. 12ئینجا پێی گوت « :کاتێک ئێوارەخوانێک یان ئێوارەخوانێک ساز دەکەیت ،هاوڕێکانت و براکانت و نە خزمەکانت و نە دراوسێ دەوڵەمەندەکانت بانگ مەکە .نەک بانگهێشتت بکەنەوە و قەرەبووت نەکرێتەوە». 13بەڵم کاتێک ئاهەنگێک ساز دەکەیت ،هەژاران و پەککەوتەکان و چەقۆکێشان و کوێرەکان بانگ بکە. 14تۆش بەختەوەر دەبیت .چونکە ناتوانن پاداشتت بدەنەوە ،چونکە لە زیندووبوونەوەی ڕاستودروستەکاندا پاداشت دەدرێیتەوە. 15کاتێک یەکێک لەوانەی لەگەڵیدا دانیشتبوو ئەم قسانەی بیست ،پێی گوت« :خۆشبەختە ئەو کەسەی لە شانشینی خودا نان بخوات». 16ئینجا پێی گوت « :پیاوێک ئێوارەخوانێکی گەورەی سازکرد و زۆر کەسی بانگ کرد. 17لە کاتی نانخواردن خزمەتکارەکەی نارد تا بە بانگهێشتکراوان بڵێت« :وەرن .چونکە ئێستا هەموو شتێک ئامادەیە. 18هەموویان بە یەک ڕەزامەندی دەستیان کرد بە بیانوو هێنانەوە .یەکەمیان پێی گوت« :پارچە زەوییەکم کڕیوە ،پێویستە بچم بیبینم. 19یەکێکی دیکەش وتی« :پێنج یۆغم لە گا کڕیوە و دەچم بۆ ئەوەی بیانکۆڵمەوە. 20یەکێکی دیکەش وتی« :من ژنم هێناوە ،بۆیە ناتوانم بێم». 21ئەو خزمەتکارە هات و ئەم شتانەی بە ئاغای خۆی ڕاگەیاند .پاشان خاوەن ماڵەکە بە تووڕەییەوە بە خزمەتکارەکەی گوت« :بە خێرایی بچۆرە دەرەوە بۆ شەقام و ڕێڕەوەکانی شارەکە ،هەژاران و پەککەوتەکان و وەستانەکان و کوێرەکان بهێنە ئێرە». 22خزمەتکارەکە گوتی« :پەروەردگار ،وەک فەرمانت کردووە ئەنجامدراوە ،بەڵم شوێن هەیە». 23ئینجا پەروەردگار بە خزمەتکارەکەی گوت« :بڕۆ دەرەوە بۆ سەر ڕێگا گەورەکان و کۆشکەکان و ناچاریان بکە بێنە ژوورەوە ،تا ماڵەکەم پڕ بێت». 24چونکە پێتان دەڵێم :هیچ کام لەو پیاوانەی کە بانگهێشت کرابوون تامی ئێوارەخوانەکەم ناکەن. 25جەماوەرێکی زۆریش لەگەڵیدا ڕۆیشتن ،ئەویش ڕووی کردە و پێی گوتن: 26ئەگەر کەسێک هاتە لم و ڕقی لە باوک و دایک و ژن و منداڵ و برا و خوشک و ژیانی خۆی نەبێت ،ئەوا ناتوانێت شاگردی من بێت. 27هەرکەسێک خاچەکەی هەڵنەگرێت و بەدوای مندا نەیەت ،ناتوانێت شاگردی من بێت. 28چونکە کام لە ئێوە بەنیازی دروستکردنی تاوەرێکە ،سەرەتا دانەنیشێت و تێچووی خۆی بژمێرێت ،ئایا بەشی تەواوکردنی هەیە؟ 29نەک دوای ئەوەی بناغەکەی دانا و ناتوانێت تەواو بکات ،هەموو ئەوانەی دەیبینن دەست بکەن بە گاڵتەکردن پێی. 30گوتی« :ئەم پیاوە دەستی کرد بە بیناسازی ،نەیتوانی تەواو بکات». 31یان چ پاشایەک کە دەچێت شەڕ لەگەڵ پاشایەکی تردا بکات ،سەرەتا دانەنیشێت و ڕاوێژ بکات کە ئایا دەتوانێت بە دە هەزار کەس بەرەوڕووی ئەو کەسە بکەوێتەوە کە بە بیست هەزارەوە دێتە سەری؟ 32یان لە کاتێکدا ئەوی دیکە لە دوورەوە دوورە ،باڵیۆزێک دەنێرێت و داوای مەرجەکانی ئاشتی دەکات. 33هەروەها هەرکەسێک لە ئێوە بێت و واز لە هەموو شتێکی هەبێت ،ناتوانێت ببێتە شاگردی من. 34خوێ باشە ،بەڵم ئەگەر خوێ تامی خۆی لەدەستدا ،بە چی بەهارات دەکرێت؟ 35نە بۆ خاک و نە بۆ پیسایی .بەڵم مرۆڤەکان فڕێی دەدەنە دەرەوە .ئەوەی گوێی هەیە بیبیستێت ،با بیبیستێت.
لوقا
بەشی ١٥ 1ئینجا هەموو باجگرەکان و گوناهباران لێی نزیک بوونەتەوە بۆ ئەوەی گوێیان لێبگرن. 2فەریسییەکان و مامۆستایان مورمورییان کرد و گوتیان« :ئەم پیاوە گوناهباران وەردەگرێت و لەگەڵیان نان دەخوات». 3ئینجا ئەم مەتەڵەی پێ وتن و فەرمووی: 4کام لە ئێوە کە سەد مەڕی هەیە ،ئەگەر یەکێکیان لەدەست بدات ،نەوەد و نۆ مەڕەکە لە بیاباندا بەجێ نەهێڵێت و بەدوای ئەو ونبووەدا نەڕوات تا دەیدۆزێتەوە؟ 5کاتێک دەیدۆزێتەوە ،بە شادەوە دەیخاتە سەر شانەکانی. 6کاتێک دەگەڕێتەوە ماڵەوە ،هاوڕێ و دراوسێکانی کۆدەکاتەوە و پێیان دەڵێت« :لەگەڵم شاد بن .چونکە مەڕەکەم دۆزیەوە کە ون بوو. 7پێتان دەڵێم ،بە هەمان شێوە لە ئاسماندا شادی دەبێت بۆ یەک گوناهبار کە تەوبە دەکات ،زیاتر لە نەوەد و نۆ کەسی دادپەروەر کە پێویستیان بە تەوبەکردن نییە. 8یان چ ژنێک کە دە پارچە زیوی هەیە ،ئەگەر یەک پارچەی لەدەست بدات ،مۆمێک داگیرسێنێت و ماڵەکە پاک نەکاتەوە و بە پەرۆشەوە بەدوایدا بگەڕێت تا دەیدۆزێتەوە؟ 9کاتێک دەیدۆزێتەوە ،هاوڕێکانی و دراوسێکانی بانگ دەکات و دەڵێت« :لەگەڵم شاد بن ».چونکە ئەو پارچەیەم دۆزیەوە کە لەدەستم دابوو. 10بە هەمان شێوە پێتان دەڵێم ،لە ئامادەبوونی فریشتەکانی خودا خۆشحاڵی هەیە بۆ یەک گوناهبار کە تەوبە دەکات. 11ئینجا گوتی« :پیاوێک دوو کوڕی هەبوو. 12بچووکتریان بە باوکی گوت« :باوکە ،ئەو بەشەی کە دەکەوێتە سەرم ،پێم بدە ».بژێوی ژیانی بۆ دابەش کرد. 13چەند ڕۆژێکی نەخایاند کوڕە بچووکەکە هەمووی کۆکردەوە و گەشتەکەی بۆ وڵتێکی دوور و لەوێ بە ژیانی ئاژاوەگێڕانە سامانەکەی بەفیڕۆدا. 14کاتێک هەمووی خەرج کرد ،برسێتییەکی بەهێز لەو خاکەدا سەریهەڵدا .و دەستی کرد بە کەموکوڕی. 15ئەویش چوو و خۆی بە هاوڵتییەکی ئەو وڵتەوە گرێدا .و ناردی بۆ کێڵگەکانی بۆ ئەوەی بەراز بخوات. 16بێهێزی دەویست سکی پڕ بکات لەو توێکڵنەی کە بەرازەکان دەیانخوارد ،کەسیش نەیدەدا. 17کاتێک هاتە دڵی خۆی ،گوتی« :چەند خزمەتکاری بەکرێگیراو لە باوکم نانیان هەیە و دەمێننەوە ،منیش بە برسێتی لەناو دەبم»! 18هەستام و دەچمە لی باوکم و پێی دەڵێم« :باوکە ،گوناهم لە بەرامبەر ئاسمان و لەبەردەمتدا کردووە. 19ئیتر شایستەی ئەوە نیم ناوم بنێم کوڕەکەت ،من بکە بە یەکێک لە خزمەتکارە بەکرێگیراوەکانت. 20ئینجا هەستا و هاتە لی باوکی .بەڵم کاتێک لە دوورەوە بوو ،باوکی بینی و بەزەیی پێدا هاتەوە و ڕایکرد و کەوتە سەر ملی و ماچی کرد. 21کوڕەکە پێی گوت« :باوکە ،من لە بەرامبەر ئاسمان و لەبەرامبەر تۆدا گوناهم کردووە ،چیتر شایستەی ئەوە نیم ناوم بنێم کوڕەکەت». 22بەڵم باوکەکە بە خزمەتکارەکانی گوت« :باشترین جل و بەرگ بێنە و لەبەری بکەن .ئەڵقەیەکی لەسەر دەستی و پێڵوی لەسەر پێیەکانی دانا. 23گوێدرێژە قەڵەوەکە بهێنە ئێرە و بیکوژن .با بخۆین و شاد بین. 24چونکە ئەم کوڕەم مردووە و زیندوو بووەتەوە .ون بوو ،و دەدۆزرێتەوە .وە دەستیان کرد بە خۆشی. 25کوڕە گەورەکەی لە کێڵگەکەدا بوو ،کاتێک هات و لە ماڵەکە نزیک بووەوە ،گوێی لە مۆسیقا و سەما بوو. 26یەکێک لە خزمەتکارەکانی بانگ کرد و پرسی ئەم شتانە مانای چییە؟ 27ئینجا پێی گوت« :براکەت هاتووە .باوکت گوێدرێژە قەڵەوەکەی کوشت ،چونکە بە سەلمەتی وەریگرتووە. 28تووڕە بوو ،نەیویست بچێتە ژوورەوە ،باوکی هاتە دەرەوە و داوای لێکرد. 29ئەویش وەڵمی باوکی دایەوە« :ئەم ساڵە زۆرە خزمەتت دەکەم ،هەرگیز فەرمانەکەتم سەرپێنەکردووە ،بەڵم هەرگیز بزێوێکت پێ نەدام ،تا لەگەڵ هاوڕێکانم شاد بم. 30بەڵم هەر کە ئەم کوڕە هات و لەگەڵ لەشفرۆشەکاندا بژێوی ژیانی تۆی خوارد ،گوێدرێژە قەڵەوەکەت بۆ کوشت. 31ئینجا پێی گوت« :کوڕم ،تۆ هەمیشە لەگەڵمدایت و هەموو ئەو شتانەی کە هەم هی تۆیە». 32شاد بووین و دڵخۆش بین ،چونکە ئەم براکەت مردبوو و زیندوو بووەوە .و ون بوو ،و دەدۆزرێتەوە. بەشی ١٦ 1بە شاگردەکانیشی گوت « :پیاوێکی دەوڵەمەند هەبوو کە بەڕێوەبەرێکی هەبوو .ئەویش تۆمەتبار کرا کە سامانەکەی بەفیڕۆ داوە. 2بانگی کرد و پێی گوت« :چۆن ئەمەم لە تۆوە بیستووە؟ »حسابێک لە بەڕێوەبردنی خۆت بدە .چونکە ڕەنگە تۆ چیتر بەڕێوەبەر نەبیت. 3ئینجا بەڕێوەبەرەکە لە دڵی خۆیدا گوتی« :چی بکەم؟ چونکە پەروەردگارم بەڕێوەبەرایەتیم لێدەسەنێتەوە ،ناتوانم هەڵکەنم .بۆ سواڵکردن شەرم دەکەم. 4من بڕیارم داوە چی بکەم ،بۆ ئەوەی کاتێک لە سەرپەرشتی دەرکراوم ،لە ماڵەکانیان وەرمبگرن. 5هەریەک لە قەرزدارەکانی ئاغاکەی بانگ کرد و بە یەکەمیان گوت« :چەند قەرزاری ئاغای منیت؟» 6گوتی« :سەد پێوەر ڕۆن ».ئینجا پێی گوت« :پارچەت وەربگرە و خێرا دابنیشە و پەنجا بنووسە». 7ئینجا بە کەسێکی دیکەی گوت« :چەند قەرزاری؟ »ئینجا گوتی« :سەد پێوەر گەنم ».ئینجا پێی گوت« :پارچەت وەربگرە و حەشتا بنووسە».
لوقا
8پەروەردگار دەستخۆشی لە بەڕێوەبەرە نادادپەروەرەکە کرد ،چونکە ژیرانە کردوویەتی ،چونکە منداڵنی ئەم جیهانە لە نەوەکانی ڕووناکیدا ژیرترن. 9پێتان دەڵێم :هاوڕێی سامانی ناڕاستگۆیی بۆ خۆتان بکەن .بۆ ئەوەی کاتێک شکستتان هێنا ،وەرتان بگرن بۆ شوێنی نیشتەجێبوونی هەمیشەیی. 10ئەوەی لە کەمترین شتدا دڵسۆز بێت ،لە زۆریشدا دڵسۆزە ،ئەوەی لە کەمترین شتدا نادادپەروەرە ،لە زۆریشدا نادادپەروەرە. 11کەواتە ئەگەر ئێوە لە سامانی ناڕەوادا دڵسۆز نەبوون ،کێ دەوڵەمەندی ڕاستەقینە دەداتە دەستتان؟ 12ئەگەر دڵسۆز نەبوون لە شتێک کە هی کەسێکی ترە ،کێ ئەوەی هی خۆتانەتان پێدەبەخشێت؟ 13هیچ خزمەتکارێک ناتوانێت خزمەت بە دوو ئاغا بکات ،چونکە یان ڕقی لە یەکێکیان دەبێتەوە و ئەوی دیکەیان خۆشدەوێت .یان ئەگەرنا دەست بە یەکێکەوە دەگرێت و ئەوی دیکەش سووکایەتی پێدەکات .ناتوانن خزمەت بە خودا و ماڵ و سامان بکەن. 14فەریسییەکانیش کە تەماحیان دەکرد ،هەموو ئەمانەیان بیست و گاڵتەیان پێکرد. 15ئینجا پێی گوتن « :ئێوە ئەوانەن کە خۆتان لەبەردەم مرۆڤەکاندا ڕاستگۆ دەکەن .بەڵم خودا دڵتان دەناسێت ،چونکە ئەوەی لەلی مرۆڤەکان بەرزە ،لەبەردەم خودادا قێزەونە. 16یاسا و پێغەمبەران تا یۆحەنا بوون ،لەو کاتەوە شانشینی خودا بانگەشەی بۆ دەکرێت و هەرکەسێک فشار دەخاتە سەری. 17تێپەڕبوونی ئاسمان و زەوی ئاسانترە لەوەی یەک بڕگە لە یاساکەدا لەدەست بچێت. 18هەرکەسێک ژنەکەی لبدات و ژنێکی دیکەی هێنا ،زینا دەکات ،هەرکەسێک ژنەکەی لە مێردەکەی جیابکاتەوە ،زینا دەکات. 19پیاوێکی دەوڵەمەند هەبوو ،جل و بەرگی وەنەوشەیی و کەتانێکی وردی لەبەردا بوو ،هەموو ڕۆژێک بە شانازییەوە دەڕۆیشت. 20سواڵکەرێک هەبوو بە ناوی لزارۆس ،کە لە دەروازەکەیەوە دانرابوو و پڕ بوو لە برین. 21سەگەکانیش هاتبوون و برینەکانیان لێدا. 22سواڵکەرەکە مرد و فریشتەکان بردیانە ناو کۆڵی ئیبراهیم ،پیاوە دەوڵەمەندەکەش مرد و نێژرا. 23لە دۆزەخدا چاوەکانی بەرز دەکاتەوە و لە ئازاردایە و ئیبراهیم لە دوورەوە دەبینێت و لزارۆس لە سنگیدایە. 24هاوار دەکات و گوتی« :باوک ئیبراهیم ،بەزەییم پێدا بێتەوە و لزارۆس بنێرە ،تا نوکی پەنجەی لە ئاودا نوقم بکات و زمانم سارد بکاتەوە .چونکە من لەم بڵێسەیەدا ئازار دەچێژم. 25ئیبراهیم گوتی« :کوڕم ،لەبیرت بێت کە تۆ لە ژیانتدا شتە باشەکانت وەرگرتووە ،لزارۆسیش شتە خراپەکانت وەرگرتووە. 26جگە لە هەموو ئەمانە ،لە نێوان ئێمە و ئێوەدا کەنداوی گەورە جێگیر کراوە ،بەجۆرێک ئەوانەی لێرەوە بۆ ئێوە تێپەڕن ،ناتوانن . هەروەها ناتوانن بۆ ئێمە تێپەڕن ،کە لەوێوە دێت. 27ئینجا گوتی« :باوکە ،داوات لێدەکەم بینێری بۆ ماڵی باوکم. 28چونکە پێنج برام هەیە .بۆ ئەوەی شایەتحاڵییان بۆ بدات ،نەک ئەوانیش نەچنە ئەم شوێنەی ئازاردان». 29ئیبراهیم پێی گوت« :موسا و پێغەمبەرانیان هەیە .با گوێیان لێ بگرن. 30ئینجا گوتی« :نا ،باوکە ئیبراهیم ،بەڵم ئەگەر کەسێک لە مردووەکانەوە بچێتە لی ئەوان ،ئەوا پەشیمان دەبنەوە». 31ئینجا پێی گوت« :ئەگەر گوێیان لە موسا و پێغەمبەران نەگرت ،ئەگەر کەسێک لە مردن هەستایەوە ،قەناعەتیان پێناکرێت». بەشی ١٧ 1ئینجا بە شاگردەکانی گوت « :ناتوانرێت تاوانەکان ڕوو بدەن ،بەڵم ئاخ بۆ ئەو کەسەی کە لە ڕێگەیەوە دێت! 2بۆی باشتر بوو کە بەردێکی ورد لە ملی هەڵواسرا و فڕێی بداتە دەریا ،لەوەی یەکێک لەم بچووکانە توڕە بکات. 3ئاگاداری خۆتان بن :ئەگەر براکەتان سەرپێچیتان کرد ،سەرزەنشتی بکەن .وە ئەگەر تۆبەی کرد ،لێی خۆشبە. 4ئەگەر لە ڕۆژێکدا حەوت جار سەرپێچیت بکات و لە ڕۆژێکدا حەوت جار ڕووت بکاتەوە و بڵێت« :تەوبە دەکەم ».لێی خۆش دەبیت». 5نێردراوان بە یەزدانیان گوت« :باوەڕمان زیاد بکە». 6یەزدان فەرمووی « :ئەگەر باوەڕتان وەک دەنکە خەردەلێک هەبوایە ،دەکرا بەم درەختە سیکامینە بڵێن« :بە ڕەگەوە هەڵبکێشە و لە دەریادا بچێنە ».و پێویستە گوێڕایەڵی تۆ بێت. 7بەڵم کام لە ئێوە کە خزمەتکارێکی هەیە کە دەکوڵێت یان ئاژەڵ دەخوات ،کاتێک لە کێڵگەوە دێت ،بە زوویی پێی دەڵێت« :بڕۆ و دابنیشە بۆ نانخواردن؟» 8پێم باشترە پێی بڵێت« :ئەو شتانە ئامادە بکە کە نان بخۆم و پشتم پێ ببەستە و خزمەتم بکە ،تا نان دەخۆم و دەخۆمەوە ».دوای ئەوە دەخۆیت و دەخۆیتەوە؟ 9ئایا سوپاسی ئەو خزمەتکارە دەکات ،چونکە ئەو کارانەی کرد کە فەرمانی پێکرابوو؟ من trowنا. 10بە هەمان شێوە ئێوەش کاتێک هەموو ئەو کارانەتان کرد کە فەرمانتان پێکراوە ،بڵێن :ئێمە خزمەتکاری بێ قازانجین. 11کاتێک چوو بۆ ئۆرشەلیم ،بە ناوەڕاستی سامریا و جەلیلدا تێپەڕی. 12کاتێک چووەتە گوندێک ،دە پیاوی پەتایان لێکەوتەوە کە لە دوورەوە وەستابوون. 13ئەوانیش دەنگیان بەرزکردەوە و گوتیان« :عیسا ،مامۆستا ،بەزەییمان پێدا بێتەوە». 14کاتێک بینییان پێی گوتن « :بڕۆن خۆتان پیشانی کاهینەکان بدەن ».ئینجا لە کاتی ڕۆشتنیان پاک بوونەتەوە. 15یەکێکیان کە بینی چاک بووەتەوە ،گەڕایەوە دواوە و بە دەنگێکی بەرز ستایشی خودای کرد. 16بە ڕووخساری لە پێیەکانی کەوتە خوارەوە و سوپاسی کرد ،سامری بوو. 17عیسا وەڵمی دایەوە « :ئایا دە کەس پاک نەبوونەوە؟ بەڵم ئەو نۆیە لە کوێن؟ 18هیچ نەدۆزراوەتەوە کە بگەڕێتەوە بۆ ئەوەی شکۆمەندی بە خودا ببەخشێت ،جگە لەم نامۆیە.
لوقا
19ئینجا پێی گوت « :هەستە و بڕۆ ،باوەڕەکەت چاکت کردۆتەوە». 20کاتێک لە فەریسییەکان پرسیاریان لێکرا کە شانشینی خودا کەی دێت ،وەڵمی دایەوە و گوتی « :شانشینی خودا بە چاودێری نایەت. 21هەروەها ناڵێن« :ئەوەتا لێرە !یان ،سەیرکە لەوێ !چونکە شانشینی خودا لەناو ئێوەدایە. 22ئینجا بە شاگردەکانی گوت « :ڕۆژانێک دێن کە حەز دەکەن یەکێک لە ڕۆژەکانی کوڕی مرۆڤ ببینن و نایبینن». 23پێتان دەڵێن :لێرە ببینە .یان ،لەوێ بزانە :بەدوایاندا مەڕۆ و نە شوێنیان بکەوە. 24چونکە وەک چۆن ڕەشەبا کە لە بەشێکی ژێر ئاسمانەوە ڕووناک دەبێتەوە ،تا بەشێکی دیکەی ژێر ئاسمان دەدرەوشێتەوە .کوڕی مرۆڤیش لە ڕۆژگاری خۆیدا بەم شێوەیە دەبێت. 25بەڵم سەرەتا دەبێت ئازاری زۆر بچێژێت و لەلیەن ئەم نەوەیە ڕەت بکرێتەوە. 26وەک چۆن لە سەردەمی نوحدا بوو ،لە سەردەمی کوڕی مرۆڤیشدا دەبێت. 27نانیان خوارد و دەیانخواردەوە و ژنیان هێنا و هاوسەرگیریان پێدەکرا ،تا ئەو ڕۆژەی نوح چووە ناو کەشتییەکەوە و لفاوەکە هات و هەموویان لەناوبرد. 28هەروەک چۆن لە سەردەمی لوتدا بوو .ئەوان دەیانخوارد ،دەیانخواردەوە ،دەیانکڕی ،دەیانفرۆشت ،چاندیان ،بینایان دەکرد؛ 29بەڵم هەر لەو ڕۆژەی کە لوت لە سۆدۆم ڕۆیشت ،ئاگر و گۆگرد لە ئاسمانەوە باری و هەموویان لەناوبرد. 30لە ڕۆژی دەرکەوتنی کوڕی مرۆڤدا بەم شێوەیە دەبێت. 31لەو ڕۆژەدا ئەوەی لەسەر ماڵەکە بێت و کەلوپەلەکانی لە ماڵەکەدا بێت ،با نەیەتە خوارەوە بۆ ئەوەی بیبات ،ئەوەی لە کێڵگەدایە ،بە هەمان شێوە با نەگەڕێتەوە. 32ژنەکەی لوت لەبیر بکە. 33هەرکەسێک هەوڵی ڕزگارکردنی ژیانی خۆی بدات ،لەدەستی دەدات .هەرکەسێک ژیانی لەدەست بدات ،دەیپارێزێت. 34پێتان دەڵێم ،لەو شەوەدا دوو پیاو لە یەک جێگادا دەبن .یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت. 35دوو ژن پێکەوە ورد دەبن .یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت. 36دوو پیاو لە کێڵگەکەدا دەبن .یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت. 37ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« :پەروەردگار لە کوێ؟ ئینجا پێی گوتن « :لە هەر کوێیەک لشەکە بێت ،هەڵۆکان لەوێ کۆدەبنەوە». بەشی ١٨ 1بۆ ئەم مەبەستەش مەتەڵێکی بۆ وتن :مرۆڤەکان دەبێ هەمیشە نوێژ بکەن و بێهێز نەبن. 2گوتی « :لە شارێکدا دادوەرێک هەبوو ،لە خودا نەدەترسا و مرۆڤیشی نەدەزانی. 3لەو شارەدا بێوەژنێک هەبوو .هاتە لی و گوتی« :تۆڵەم لێبکەرەوە لە نەیارەکەم». 4بۆ ماوەیەک نەیویست ،بەڵم دوای ئەوە لە دڵی خۆیدا گوتی« :هەرچەندە لە خودا نەترسم و مرۆڤیش نازانم. 5بەڵم لەبەر ئەوەی ئەم بێوەژنە بێزارم دەکات ،تۆڵەی لێدەکەمەوە ،نەک بە هاتنی بەردەوامی خۆی ماندووم بکات. 6یەزدان گوتی « :بیستن دادوەری نادادپەروەر چی دەڵێت». 7ئایا خودا تۆڵەی هەڵبژێردراوەکانی خۆی ناکاتەوە ،کە شەو و ڕۆژ هاواریان بۆ دەکەن ،هەرچەندە زۆر بەرگەیان بگرێت؟ 8پێتان دەڵێم بە خێرایی تۆڵەیان لێدەکاتەوە .بەڵم کاتێک کوڕی مرۆڤ دێت ،ئایا باوەڕ لەسەر زەوی دەدۆزێتەوە؟ 9ئەم مەتەڵەی بۆ هەندێک کەس وت کە متمانەیان بە خۆیان هەبوو کە ڕاستودروستن و ئەوانی تریان سووکایەتی پێدەکرد. 10دوو پیاو بۆ نوێژ چوونە ناو پەرستگاکە .یەکێکیان فەریسییە و ئەوی دیکەیان باجگر. 11فەریسییەکە وەستا و لەگەڵ خۆیدا بەم شێوەیە دوعای کرد« :خودا ،سوپاست دەکەم ،کە من وەک کەسانی دیکە ،تاڵنچی و نادادپەروەر و زیناکار و تەنانەت وەک ئەم باجگرە نیم». 12لە هەفتەیەکدا دووجار بەڕۆژوو دەبم ،دەهەمی هەموو ئەو شتانەی کە خاوەنداریەتیم دەدەم. 13باجگرەکە کە لە دوورەوە وەستابوو ،نەیویست چاوەکانی بەرەو ئاسمان بەرز بکاتەوە ،بەڵکو سنگی دا و گوتی« :خودا بەزەیی پێمدا بێتەوە کە گوناهبارم». 14پێتان دەڵێم :ئەم پیاوە بە ڕاستودروست ڕۆیشت بۆ ماڵەکەی نەک ئەوی دیکە ،چونکە هەرکەسێک خۆی بەرز بکاتەوە ،زەلیل دەبێت . ئەوەی خۆی زەلیل بکات ،بەرز دەکرێتەوە. 15منداڵی ساوایان بۆ هێنا تا دەستیان لێبدات ،بەڵم کاتێک شاگردەکانی بینییان سەرزەنشتیان کرد. 16بەڵم عیسا بانگی کرد و گوتی « :رێگە بدەن منداڵە بچووکەکان بێنە لم و قەدەغەیان مەکەن ،چونکە شانشینی خودا بۆ ئەمانەن». 17بەڕاستی پێتان دەڵێم :هەرکەسێک وەک منداڵێکی بچووک شانشینی خودا وەرنەگرێت ،بە هیچ شێوەیەک ناچێتە ناویەوە. 18فەرمانڕەوایەک لێی پرسی« :مامۆستا باش ،چی بکەم بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتایی بە میرات بگرم؟» 19عیسا پێی گوت « :بۆچی بە باشم دەڵێیت؟ »هیچیان باش نییە ،جگە لە یەکێک ،واتە خودا. 20تۆ فەرمانەکان دەزانیت :زینا مەکە ،مەکوژە ،دزی مەکە ،شایەتحاڵی درۆ مەدە ،ڕێز لە باوک و دایکت بگرە. 21ئینجا گوتی« :لە گەنجییەوە هەموو ئەمانەم پاراستووە». 22کاتێک عیسا ئەم قسانەی بیست ،پێی گوت « :هێشتا یەک شتت کەم بووە ،هەموو ئەوەی هەتە بیفرۆشە و بەسەر هەژاران دابەشی بکە و گەنجینەی لە ئاسمانت دەبێت ،وەرە شوێنم بکەوە». 23کە ئەمەی بیست ،زۆر خەمبار بوو ،چونکە زۆر دەوڵەمەند بوو. 24کاتێک عیسا بینی کە زۆر دڵتەنگە ،گوتی « :چەند بەزەحمەت دەوڵەمەندەکان بچنە ناو شانشینی خودا»! 25چونکە وشتر بە چاوی دەرزیدا تێپەڕێت ،ئاسانترە لەوەی دەوڵەمەندێک بچێتە ناو شانشینی خودا.
لوقا
26ئەوانەی بیستیان گوتیان« :ئەوا کێ دەتوانێت ڕزگاری بێت؟» 27ئینجا گوتی « :ئەو شتانەی لی مرۆڤ مەحاڵن لی خودا مومکینن». 28ئینجا پەترۆس گوتی« :ئێمە هەموو شتێکمان بەجێهێشت و شوێنت کەوتین». 29ئینجا پێی گوتن « :بەڕاستی پێتان دەڵێم :هیچ پیاوێک نییە لە پێناو شانشینی خودا ماڵ و دایک و باوک و برا و ژن و منداڵی بەجێهێشتبێت. 30لە ئێستادا و لە جیهانی داهاتوودا ژیانی هەتاهەتایی چەندین جار زیاتر وەرناگرن. 31ئینجا دوانزە کەسەکەی بردە لی و پێی گوتن « :ئەوەتا ئێمە بەرەو ئۆرشەلیم سەردەکەوین و هەموو ئەو شتانەی پێغەمبەران سەبارەت بە کوڕی مرۆڤ نووسیویانە بە ئەنجام دەگەن». 32چونکە دەدرێنە دەست نەتەوەکان و گاڵتەیان پێدەکرێت و داوای لێبوردنیان لێدەکرێت و تفی لێدەکرێت. 33شەق لێی دەدەن و دەیکوژن ،لە ڕۆژی سێیەمیشدا زیندوو دەبێتەوە. 34ئەوان هیچ کام لەم شتانە تێنەگەیشتن ،ئەم قسەیەیان لێ شاراوە و ئەو قسانەیان نەدەزانی. 35کاتێک لە ئەریحا نزیک بووەوە ،کوێرێک لە لی ڕێگا دانیشتبوو و سواڵ دەکرد. 36گوێی لە جەماوەرەکە بوو کە تێدەپەڕن ،پرسیاری ئەوەی کرد کە مانای چییە؟ 37پێیان گوت :عیسای ناسری بەلیدا تێدەپەڕێت. 38هاوار دەکات و گوتی« :عیسا ،کوڕی داود ،بەزەییم پێدا بێتەوە». 39ئەوانەی پێشیان ڕۆیشتن سەرزەنشتیان کرد و بێدەنگ بێت ،بەڵم زیاتر هاوار دەکات« :ئەی کوڕی داود ،بەزەییم پێدا بێتەوە». 40ئینجا عیسا وەستا و فەرمانی دا بیهێنرێتە لی. 41گوتی« :ئەتەوێت چیت لەگەڵ بکەم؟ »ئینجا گوتی« :پەروەردگار ،تاکو بینینم وەربگرم». 42عیسا پێی گوت « :بینینەکەت وەربگرە ،باوەڕەکەت ڕزگاری کردوویت». 43یەکسەر بینینی وەرگرت و بەدوایدا ڕۆیشت و ستایشی خودای کرد ،هەموو گەلەکە کە بینییان ستایشیان بۆ خودا کرد. بەشی ١٩ 1عیسا چووە ژوورەوە و بە ئەریحادا تێپەڕی. 2پیاوێک هەبوو بە ناوی زەکەیا ،سەرۆکی باجگرەکان بوو ،دەوڵەمەند بوو. 3هەوڵیدا عیسا ببینێت کە کێیە .و نەیتوانی بۆ ڕۆژنامەگەری ،چونکە باڵی کەم بوو. 4ئەویش ڕایکرد و سەرکەوتە سەر دارێکی سیکۆمۆر بۆ بینینی ،چونکە بڕیار بوو بەو ڕێگایەدا تێپەڕێت. 5کاتێک عیسا هاتە شوێنەکە ،سەری بەرز کردەوە و بینی و پێی گوت « :زاکیۆس ،پەلە بکە و دابەزە .چونکە ئەمڕۆ دەبێ لە ماڵەکەت بمێنمەوە. 6بەپەلە هاتە خوارەوە و بە خۆشحاڵییەوە پێشوازی لێکرد. 7کاتێک بینییان ،هەموویان مورموریان کرد و گوتیان« :ئەو چووەتە میوانی پیاوێکی گوناهبار». 8زەکەیا وەستا و بە یەزدانی گوت .سەیرکە پەروەردگار ،نیوەی سامانەکەم دەدەم بە هەژاران .ئەگەر بە تۆمەتی درۆ شتێکم لە کەسێک وەرگرتبێت ،چوار هێندە دەیگەڕێنمەوە. 9عیسا پێی گوت « :ئەمڕۆ ڕزگاربوون بۆ ئەم ماڵە هاتووە ،چونکە ئەویش کوڕی ئیبراهیمە». 10چونکە کوڕی مرۆڤ هاتووە بۆ گەڕان و ڕزگارکردنی ئەو شتەی کە لەدەستچووە. 11کاتێک گوێیان لەم شتانە بوو ،مەتەڵێکی زیاد کرد و وت ،چونکە لە ئۆرشەلیم نزیک بوو و پێیان وابوو شانشینی خودا یەکسەر دەردەکەوێت. 12ئینجا گوتی « :ئاغایەک چووە وڵتێکی دوور بۆ ئەوەی شانشینی بۆ خۆی وەربگرێت و بگەڕێتەوە». 13دە خزمەتکارەکەی بانگ کرد و دە لیرەی پێ بەخشین و پێی گوتن« :تا دێم سەرقاڵ بن». 14بەڵم هاوڵتییەکانی ڕقیان لێی بوو ،پەیامێکیان بە دوایدا نارد و گوتیان« :ئەم پیاوەمان نابێت پاشایەتیمان بکات». 15کاتێک گەڕایەوە و شانشینی وەرگرت ،فەرمانی دا ئەم خزمەتکارانە بانگهێشتی ئەو بکەن کە پارەکەی پێ بەخشیبوو ،تا بزانێت هەرکەسێک چەندە لە بازرگانیکردندا قازانجی کردووە. 16ئینجا یەکەمیان هات و گوتی« :پەروەردگار ،پاوەندەکەت دە لیرە زیادی کردووە». 17ئینجا پێی گوت« :باشە ،ئەی خزمەتکاری چاک ،چونکە لە کەمێکی کەمدا دڵسۆز بوویت ،دەسەڵتت بەسەر دە شاردا هەیە». 18دووەمیان هات و گوتی« :پەروەردگار ،لیرەت پێنج لیرەی زیادی کردووە». 19ئەویش بە هەمان شێوە پێی گوت« :تۆش سەرپەرشتی پێنج شار بە». 20یەکێکی دیکەش هات و گوتی« :پەروەردگار ،لێرەدا پارەی تۆیە کە لەناو دەستکێشێکدا هەڵمگرتووە. 21چونکە من تۆم دەترسا ،چونکە تۆ پیاوێکی خۆپارێزیت ،تۆ ئەو شتانە هەڵدەگریت کە نەتچاندووە. 22ئینجا پێی گوت« :ئەی خزمەتکاری خراپەکار لە زاری خۆتەوە حوکمت لەسەر دەدەم ».تۆ دەتزانی کە من پیاوێکی خۆڕاگرم ،ئەو شتانەم هەڵدەگرت کە نەمچاندووە و دروێنە دەکەم کە نەمچاندووە. 23بۆچی پارەکەمت نەدا بە بانک ،تا لە هاتنمدا پارەی خۆمم بە ڕیبا بخوازم؟ 24ئینجا بە ئەوانەی لە تەنیشت وەستابوون گوت« :پارەکەی لێ وەربگرن و بیدەن بەو کەسەی کە دە لیرەی هەیە». ( 25ئەوان پێیان گوت« :پەروەردگار ،دە لیرەی هەیە». 26چونکە پێتان دەڵێم :هەرکەسێک کە هەیەتی دەدرێتێ .ئەوەی نییە ،ئەوەی هەیەتی لێی دەسەندرێتەوە.
لوقا
27بەڵم ئەو دوژمنانەی من کە نەیانویستووە من پاشایەتییان بکەم ،بیهێننە ئێرە و لەبەردەممدا بیانکوژن. 28کە ئەمەی وت ،پێشەوە ڕۆیشت و بەرەو ئۆرشەلیم سەرکەوت. 29کاتێک لە بەیتفاگە و بەتانیا نزیک بووەوە لە چیای زەیتوون ،دوو شاگردەکەی نارد. 30گوتی« :بڕۆنە گوندی بەرامبەرتان .لە کاتی چوونە ژوورەوەتاندا کەرێکی بەستراو دەبینن ،کە هیچ کەسێک لەسەری دانەناوە ،شل بکەنەوە و بیهێننە ئێرە. 31ئەگەر کەسێک لێتان بپرسێت« :بۆچی شل دەکەنەوە؟ »بەم شێوەیە پێی بڵێن« :چونکە یەزدان پێویستی پێی هەیە». 32ئەوانەی نێردراون ڕۆیشتن و دۆزییانەوە وەک ئەوەی پێی وتبوون. 33کاتێک کەرەکەیان شل دەکردەوە ،خاوەنەکانی پێیان گوت« :بۆچی کەرەکە شل دەکەنەوە؟ 34گوتیان« :یەزدان پێویستی پێی هەیە». 35ئینجا هێنایان بۆ لی عیسا ،جلەکانیان خستە سەر کەرەکە و عیسایان لەسەر دانا. 36کاتێک ئەو دەڕۆیشت ،جلەکانیان لە ڕێگاکەدا بڵوکردەوە. 37کاتێک نزیک بووەوە ،لە دابەزینی چیای زەیتون ،هەموو شاگردەکانی دەستیان کرد بە شادبوون و ستایشکردنی خودا بە دەنگێکی بەرز بۆ هەموو ئەو کارە بەهێزانەی کە بینیویانە. 38گوتی« :ستایشی ئەو پاشایە بێت کە بە ناوی یەزدانەوە دێت ،ئاشتی لە ئاسمان و شکۆمەندی لە بەرزترین ئاست». 39هەندێک لە فەریسییەکان لەناو خەڵکەکەدا پێیان گوت« :مامۆستا ،شاگردەکانت سەرزەنشت بکە». 40وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « :پێتان دەڵێم ئەگەر ئەمانە بێدەنگ بن ،یەکسەر بەردەکان هاوار دەکەن». 41کاتێک نزیک بووەوە ،شارەکەی بینی و لەسەری گریا. 42وتی « :ئەگەر تۆ لنیکەم لەم ڕۆژگارەدا بزانیبایە ئەو شتانەی کە هی ئاشتیتن »!بەڵم ئێستا لە چاوەکانت شاراوەن. 43ڕۆژانێک دێتە سەرت ،دوژمنەکانت خەندەقێک بەدەورتدا هەڵدەدەن و دەتپارێزن و لە هەموو لیەکدا دەتپارێزن. 44لەگەڵ زەویدا دەتخاتە ڕوو و منداڵەکانت لەناو خۆتدا .بەردێک لەسەر بەردێکی تر لە تۆدا بەجێناهێڵن .چونکە کاتی سەردانەکەت نەدەزانی. 45ئینجا چووە ناو پەرستگاکە و دەستی کرد بە دەرکردنی ئەوانەی تێیدا فرۆشراو و کڕین. 46پێی گوتن « :نووسراوە« :ماڵەکەم ماڵی نوێژکردنە ،بەڵم ئێوە کردتان بە کۆشکی دزەکان». 47ڕۆژانە لە پەرستگادا وانە دەگوتەوە .بەڵم سەرۆک کاهینەکان و زانایان و سەرۆک گەل هەوڵیان دەدا لەناوی ببەن. 48نەیانتوانی چی بکەن ،چونکە هەموو گەلەکە زۆر ئاگاداری گوێگرتن بوون. بەشی ٢٠ 1لە یەکێک لەو ڕۆژانەدا ،کە لە پەرستگادا فێری گەلی دەکرد و ئینجیلی بانگەشەی دەکرد ،سەرۆک کاهینەکان و یاساناسەکان لەگەڵ پیرەکاندا هاتنە سەری. 2پێی گوت« :پێمان بڵێ ،بە چ دەسەڵتێک ئەمانە دەکەیت؟ »یان کێیە ئەم دەسەڵتەی پێداویت؟ 3وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « :منیش یەک شتتان لێ دەپرسم .و وەڵمم بدەنەوە: 4مەعمودی یۆحەنا لە ئاسمانەوە بوو یان لە مرۆڤەوە؟ 5ئەوانیش لەگەڵ خۆیان قسەیان دەکرد و گوتیان« :ئەگەر بڵێین :لە ئاسمانەوە .دەڵێت« :بۆچی باوەڕتان پێی نەکرد؟» 6بەڵم ئەگەر بڵێین :لە مرۆڤەکانەوە .هەموو گەل بەردمان دەبڕن ،چونکە دڵنیا دەبنەوە کە یۆحەنا پێغەمبەر بووە. 7ئەوانیش وەڵمیان دایەوە :ناتوانن بزانن لە کوێوە هاتووە. 8عیسا پێی گوتن « :منیش پێتان ناڵێم بە چ دەسەڵتێک ئەم کارانە دەکەم». 9ئینجا دەستی کرد بە وتنی ئەم مەتەڵە بۆ خەڵک .پیاوێک باخێکی ترێی چاند و بۆ جووتیاران هێنایە دەرەوە و بۆ ماوەیەکی زۆر چووە وڵتێکی دوور. 10لە وەرزدا خزمەتکارێکی نارد بۆ لی جووتیارەکان تا لە بەرهەمی باخەکەی ترێ بدەن ،بەڵم جووتیارەکان لێیان دا و بە بەتاڵی ڕەوانەی کرد. 11دیسان خزمەتکارێکی دیکەی نارد ،ئەوانیش لێیان دا و بە شەرمەزارییەوە داوای لێکرد و بە بەتاڵی ڕەوانەی دەرەوەیان کرد. 12دیسانەوە سێیەمی نارد ،ئەوانیش برینداریان کرد و دەریانکرد. 13ئینجا ئاغای باخی ترێ گوتی« :چی بکەم؟ »کوڕە خۆشەویستەکەم دەنێرم ،لەوانەیە کاتێک دەیبینن ڕێزی لێبگرن. 14بەڵم کاتێک جووتیارەکان بینییان ،لە نێوانیاندا قسەیان کرد و گوتیان« :ئەمە میراتگرەکە ،وەرە با بیکوژین ،تاکو میراتەکە هی ئێمە بێت». 15ئینجا لە باخی ترێ فڕێیان دا و کوشتیان .جا ئاغای باخی ترێ چییان لێ دەکات؟ 16دێت و ئەم جووتیارانە لەناو دەبات و باخی ترێ دەدات بە کەسانی تر .کاتێک بیستیان گوتیان« :خوای گەورە نەکات». 17ئینجا سەیری ئەوانی کرد و گوتی « :ئەمە چییە کە نووسراوە« :ئەو بەردەی بیناکاران ڕەتیان کردەوە ،ئەویش بوو بە سەری گۆشەکە؟» 18هەرکەسێک بکەوێتە سەر ئەو بەردە ،دەشکێت .بەڵم لەسەر هەرکەسێک بکەوێت ،وردی دەکات و دەیکاتە تۆز. 19سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایانی یاسا لە هەمان کاتدا هەوڵیان دەدا دەستیان بەسەردا ببەستن .لە گەل دەترسان ،چونکە زانیان ئەم مەتەڵەی لە دژی ئەوان وتووە. 20چاودێرییان کرد و سیخوڕیان نارد ،کە خۆیان بە پیاوە دادپەروەرەکان نیشان دەدا ،بۆ ئەوەی دەست بە قسەکانی بگرن ،تاکو بیدەن بە دەسەڵت و دەسەڵتی حاکم.
لوقا
21لێیان پرسی و گوتیان« :مامۆستا ،ئێمە دەزانین کە تۆ ڕاست دەڵێیت و فێری دەکەیت ،کەسیش قبوڵ ناکەیت ،بەڵکو بەڕاستی ڕێگای خودا فێر دەکەیت. 22ئایا حەڵڵە ئێمە باج بدەین بە قەیسەر ،یان نا؟ 23بەڵم فێڵبازییەکەی ئەوانی زانی و پێی گوتن « :بۆچی تاقیم دەکەنەوە؟ 24یەک فلسم پیشان بدە .وێنە و سەرنووسەری کێی هەیە؟ وەڵمیان دایەوە و گوتیان :هی قەیسەر. 25ئینجا پێی گوتن « :کەواتە ئەو شتانەی کە هی قەیسەرن بیدەن بە قەیسەر و ئەو شتانەی کە هی خودان بیدەن بە خودا». 26لەبەردەم خەڵکدا نەیانتوانی قسەکانی بگرن ،بە وەڵمەکەی سەرسام بوون و بێدەنگ بوون. 27ئینجا هەندێک لە سەدوقیەکان هاتنە لی ،کە ڕەتی دەکەنەوە زیندووبوونەوە هەبێت .لێیان پرسی: 28گوتی« :مامۆستا ،موسا بۆی نووسیوین« :ئەگەر براکەی مرد ،ژنی هەبوو و بێ منداڵ بمرێت ،براکەی ژنەکەی ببات و تۆو بۆ براکەی بەخێو بکات». 29حەوت برایان هەبوو ،یەکەمیان ژنێکی هێنا و بێ منداڵ مرد. 30دووەمیان ژنی هێنا و بێ منداڵ مرد. 31سێیەمیان بردی .بە هەمان شێوە حەوتەکەش ،منداڵیان بەجێ نەهێشت و مردن. 32لە کۆتاییدا ژنەکەش مرد. 33کەواتە لە زیندووبوونەوەدا ژنی کێیە؟ چونکە حەوت کەس ژنیان هەبوو. 34عیساش وەڵمی دانەوە « :منداڵنی ئەم جیهانە هاوسەرگیری دەکەن و هاوسەرگیریان پێدەکرێت. 35بەڵم ئەوانەی بە شایستە دادەنرێن بۆ بەدەستهێنانی ئەو جیهانە و زیندووبوونەوەی لە مردن ،نە هاوسەرگیری دەکەن و نە هاوسەرگیریان پێدەدرێت. 36ئیتر ناتوانن بمرن ،چونکە یەکسانن بە فریشتەکان .وە منداڵی خودان ،منداڵی زیندووبوونەوەن. 37ئێستا کە مردووەکان زیندوو دەبنەوە ،موساش لە دارستانەکەدا نیشانی دا ،کاتێک یەزدانی بە خودای ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و خودای یاقوب ناوبرد. 38چونکە خودای مردووەکان نییە ،بەڵکو خودای زیندووەکانە ،چونکە هەمووان بۆ ئەو دەژین. 39ئینجا هەندێک لە مامۆستایانی یاسا وەڵمیان دایەوە« :مامۆستا ،باشت وت». 40دوای ئەوە بە هیچ شێوەیەک نەیانوێرا هیچ پرسیارێکی لێ بکەن. 41ئینجا پێی گوتن « :چۆن دەڵێن مەسیح کوڕی داودە؟ 42داود خۆی لە کتێبی زبورەکاندا دەڵێت« :یەزدان بە پەروەردگارمی فەرموو« :لەلی ڕاستم دابنیشە». 43تا دوژمنەکانت بکەم بە پێڵوی پێی خۆت. 44داود پێی دەڵێ یەزدان ،چۆن کوڕەکەیەتی؟ 45ئینجا لەبەردەم هەموو گەلەکەدا بە شاگردەکانی گوت: 46ئاگاداری ئەو مامۆستایانە بن ،کە حەز دەکەن بە جل و بەرگی درێژەوە بڕۆن و لە بازاڕەکاندا سڵویان خۆشدەوێت و لە کەنیسەکان و کورسییە بەرزەکان لە کەنیسەکان و ژوورە سەرەکییەکان لە ئاهەنگەکاندا. 47ئەوان ماڵی بێوەژنەکان دەخۆن و بۆ نمایشکردن نوێژی درێژ دەکەن ،ئەوان سزای گەورەتر وەردەگرن. بەشی ٢١ 1سەری بەرز کردەوە و بینی دەوڵەمەندەکان بەخششەکانیان دەخستە ناو گەنجینەکەوە. 2بێوەژنێکی هەژاریشی بینی کە دوو کۆتری تێدا فڕێدا. 3ئینجا گوتی « :ڕاستی پێتان دەڵێم :ئەم بێوەژنە هەژارە لە هەموویان زیاتری خستۆتە ناو ماڵەوە. 4چونکە هەموو ئەمانە لە زۆری خۆیان فڕێداوەتە قوربانییەکانی خودا ،بەڵم ئەو لە هەژارییەکەیدا هەموو ئەو زیندووانەی کە هەیبوو فڕێداوە. 5کاتێک هەندێک باسی پەرستگاکەیان دەکرد ،کە چۆن بە بەردی جوان و دیاری ڕازاوەتەوە. 6سەبارەت بەم شتانەی کە دەیبینن ،ڕۆژانێک دێن ،کە بەردێک لەسەر بەردێکی دیکە نامێنێتەوە و فڕێ نەدرێتە خوارەوە. 7لێیان پرسی« :مامۆستا ،بەڵم ئەمانە کەی دەبن؟ »و چ نیشانەیەک دەبێت کاتێک ئەم شتانە ڕوودەدەن؟ 8ئینجا گوتی « :ئاگادار بن لەوەی فریو نەدرێن ،چونکە زۆر کەس بە ناوی منەوە دێن و دەڵێن :من مەسیحم .کاتەکە نزیک دەبێتەوە ،بۆیە بەدوایاندا مەڕۆن». 9بەڵم کاتێک گوێتان لە شەڕ و ئاژاوەگێڕی دەبێت ،مەترسن ،چونکە سەرەتا دەبێت ئەمانە ڕوو بدەن .بەڵم کۆتاییەکە بە وردی نییە. 10ئینجا پێی گوتن « :نەتەوەیەک لە دژی نەتەوە و شانشینی لە دژی شانشینی. 11بوومەلەرزەی گەورە لە شوێنەکان ڕوودەدات ،برسێتی و تاعون .و دیمەنە ترسناکەکان و نیشانە گەورەکان لە ئاسمانەوە ڕوودەدەن. 12بەڵم پێش هەموو ئەمانە دەستتان دەخەنە سەر و گۆشەگیریتان لێدەکەن ،دەتانخەنە بەردەم کەنیسەکان و زیندانەکان ،لەبەر ناوی من دەتانخەنە بەردەم پاشا و فەرمانڕەواکان. 13بۆ شایەتحاڵی بۆ ئێوە دەگەڕێتەوە. 14لەبەر ئەوە لە دڵەکانتاندا یەکلیی بکەنەوە ،کە بیر لەوە نەکەنەوە کە وەڵمی چی دەدەنەوە. 15چونکە دەم و حیکمەتێکتان پێ دەدەم ،کە هەموو نەیارەکانتان ناتوانن بەرپەرچی بکەنەوە و بەرەنگاری ببنەوە. 16دایک و باوک و برا و خزم و دۆست خیانەتتان لێدەکرێت .هەندێک لە ئێوەش دەکوژن».
لوقا
17لەبەر ناوی من لەلیەن هەموو مرۆڤەکانەوە ڕقیان لێتان بێت. 18بەڵم مووی سەرتان لەناو ناچێت. 19بە سەبر و خۆڕاگری خۆتان خاوەنی گیانتان بن. 20کاتێک ئۆرشەلیم دەبینن کە بە سوپا دەورە دراوە ،ئەوا بزانن کە وێرانبوونی نزیکە. 21با ئەوانەی لە یەهودان بەرەو شاخەکان هەڵبێن .با ئەوانەی لە ناوەڕاستیدان بچنە دەرەوە .با ئەوانەی لە وڵتاندان بچنە ناویەوە». 22چونکە ئەمانە ڕۆژانی تۆڵەسەندنەوەن ،بۆ ئەوەی هەموو ئەو شتانەی نووسراون جێبەجێ بکرێن. 23بەڵم ئاخ بۆ ئەوانەی دووگیانن و ئەوانەی شیردەدەن ،لەو ڕۆژانەدا !چونکە ناڕەحەتییەکی زۆر لە خاکەکەدا ڕوودەدات و تووڕەیی بەسەر ئەم گەلەدا دێت. 24بە لێواری شمشێر دەکوژرێن و بە دیل دەبرێنە ناو هەموو گەلن ،ئۆرشەلیم لەلیەن نەتەوەکانەوە دەکوژرێت ،تا سەردەمی نەتەوەکان تەواو دەبێت. 25لە خۆر و مانگ و ئەستێرەکاندا نیشانە دەبێت .و لەسەر زەوی ناڕەحەتی گەلن ،بە سەرلێشێواوی؛ دەریا و شەپۆلەکان کە دەژەنن؛ 26دڵی مرۆڤەکان لە ترس و چاودێریکردنی ئەو شتانەی کە لەسەر زەوی دێن ،شکستیان پێدەهێنن ،چونکە دەسەڵتەکانی ئاسمان دەلەرزن. 27ئینجا کوڕی مرۆڤ دەبینن کە بە هەورێکەوە بە هێز و شکۆمەندییەکی گەورەوە دێت. 28کاتێک ئەمانە دەستیان پێکرد ،ئەوا سەرتان بەرز بکەنەوە و سەرتان بەرز بکەنەوە .چونکە ڕزگاربوونتان نزیک بووەتەوە. 29ئینجا مەتەڵێکی بۆ وتن .سەیرکە دار هەنجیر و هەموو دارەکان. 30کاتێک ئێستا تەقە دەکەن ،لە خۆتان دەبینن و دەزانن کە هاوین نزیکە. 31بە هەمان شێوە ئێوەش کاتێک ئەم شتانە دەبینن کە ڕوودەدەن ،بزانن کە شانشینی خودا نزیکە. 32بەڕاستی پێتان دەڵێم :ئەم نەوەیە تێناپەڕێت تا هەموو شتێک تەواو دەبێت. 33ئاسمان و زەوی تێدەپەڕن ،بەڵم قسەکانم تێناپەڕن. 34ئاگاداری خۆتان بن ،نەک دڵتان بە زیادەڕۆیی و سەرخۆشی و خەمی ئەم ژیانە بارگاوی بێت و ئەو ڕۆژە بەبێ ئاگاداری بەسەرتاندا بێت. 35چونکە وەک تەڵەیەک دێتە سەر هەموو ئەوانەی لەسەر ڕووی زەوی نیشتەجێن. 36بۆیە ئاگاداربن و هەمیشە نوێژ بکەن ،تاکو بە شایستەی ئەوە هەژمار بکرێن کە لە هەموو ئەم شتانەی ڕوودەدەن ڕزگارتان بێت و لەبەردەم کوڕی مرۆڤدا بوەستن. 37لە ڕۆژدا لە پەرستگادا وانە دەگوتەوە .شەوانە دەچووە دەرەوە و لەو چیایەی کە پێی دەوترێت چیای زەیتوون نیشتەجێ بوو. 38بەیانی زوو هەموو خەڵکەکە هاتنە لی بۆ لی پەرستگا بۆ ئەوەی گوێی لێبگرن. بەشی ٢٢ 1جەژنی نانە بێ خەمیرەکان نزیک بووەوە کە پێی دەوترێت جەژنی پەسح. 2سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایان بەدوایدا دەگەڕان کە چۆن بیکوژن .چونکە لە خەڵک دەترسان. 3ئینجا شەیتان هاتە ناو یەهودا کە ناوی ئەسقەریۆت بوو ،کە لە ژمارە دوانزە کەسەکە بوو. 4ئینجا ڕۆیشت و لەگەڵ سەرۆک کاهینەکان و سەرکردەکان قسەی کرد کە چۆن خیانەتی لێ بکات. 5دڵخۆش بوون و پەیمانیان بەست پارەی پێ بدەن. 6بەڵێنی دا و بەدوای دەرفەتدا دەگەڕا کە لە غیابی خەڵکەکەدا خیانەتیان پێ بکات. 7ڕۆژی نانی بێ خەمیرە هات ،کە دەبێ جەژنی پەسح بکوژرێت. 8پەترۆس و یۆحەنای نارد و گوتی « :بڕۆ جەژنی پەسحمان بۆ ئامادە بکەن تا بخۆین». 9پێیان گوت« :دەتەوێت لە کوێ ئامادەکاری بکەین؟» 10پێی گوتن« :ئەوەتا کاتێک دەچنە ناو شارەکە ،پیاوێک ڕووبەڕووتان دەبێتەوە کە دەفرێکی ئاوی هەڵگرتووە .بەدوایدا بچن بۆ ئەو ماڵەی کە دەچێتە ژوورەوە. 11بە خاوەن ماڵەکە دەڵێن« :مامۆستا پێت دەفەرموێت :کوا ژووری میوان کە لەگەڵ شاگردەکانم جەژنی پەسحی تێدا دەخۆم؟» 12ژوورێکی گەورەی سەرەوەتان پیشان دەدات کە مۆبیلیاتی تێدایە ،لەوێ ئامادە بکەن. 13ئەوانیش چوون و دۆزییانەوە وەک ئەوەی پێی وتبوون ،جەژنی پەسحیان ئامادە کرد. 14کاتێک کاتژمێرەکە هات ،دانیشت و دوانزە نێردراوەکەی لەگەڵیدا. 15ئینجا پێی گوتن « :بە تامەزرۆییەوە ئارەزووم کردووە پێش ئەوەی ئازار بچێژم ئەم جەژنە پەسحیە لەگەڵتان بخۆم. 16چونکە پێتان دەڵێم :چیتر لێی ناخۆم ،تا لە شانشینی خودادا بەدی دێت. 17ئینجا جامەکەی برد و سوپاسی کرد و گوتی « :ئەمە وەربگرن و لە نێوانتاندا دابەشی بکەن. 18چونکە پێتان دەڵێم :تا شانشینی خودا دێت ،لە بەرهەمی ترێ ناخۆمەوە. 19ئینجا نانی وەرگرت و سوپاسی کرد و شکاندی و پێیان دا و گوتی « :ئەمە جەستەی منە کە لە پێناوتان دراوە ،ئەمە بۆ یادی من بکەن». 20بە هەمان شێوە دوای نانخواردنی ئێوارە جامەکە دەیگوت « :ئەم جامانە پەیمانی نوێیە لە خوێنی مندا کە بۆتان دەڕژێت». 21بەڵم دەستە دەستی ئەو کەسەی کە خیانەتم لێدەکات لەگەڵمدایە لەسەر مێزەکە. 22بەڕاستی کوڕی مرۆڤ دەڕوات ،وەک ئەوەی دیاری کراوە ،بەڵم ئاخ بۆ ئەو پیاوەی کە بەهۆیەوە خیانەت دەکرێت! 23ئینجا دەستیان کرد بە پرسیارکردن لە نێوان خۆیاندا کە کامیان ئەم کارە دەکات؟ 24هەروەها ناکۆکی لە نێوانیاندا دروست بوو ،کە کامیان بە گەورەترین دادەنرێت.
لوقا
25ئینجا پێی گوتن « :پاشاکانی نەتەوەکان پەروەردگاریان بەسەردا دەبەن .و ئەوانەی دەسەڵتیان بەسەردا دەسەپێنن پێیان دەوترێت خێرخوازی. 26بەڵم ئێوە وا نابن ،بەڵم ئەوەی لە نێوانتاندا گەورەترە ،با وەک بچووکتر بێت .ئەوەی سەرۆکە ،وەک ئەوەی خزمەت دەکات. 27چونکە ئایا گەورەترە ،ئەوەی لە کاتی نانخواردن دادەنیشێت ،یان ئەوەی خزمەت دەکات؟ ئایا ئەو کەسە نییە کە لە نانخواردن دادەنیشێت؟ بەڵم من وەک خزمەتکار لەنێو ئێوەدام». 28ئێوە ئەوانەن کە لە تاقیکردنەوەکانمدا لەگەڵم بەردەوام بوون. 29من شانشینییەکتان بۆ دیاری دەکەم ،وەک چۆن باوکم بۆی دیاری کردووم. 30بۆ ئەوەی لە شانشینی من لەسەر مێزەکەم بخۆن و بخۆنەوە و لەسەر تەختەکان دابنیشن و دادوەری دوانزە هۆزی ئیسرائیل بکەن. 31یەزدان فەرمووی « :شامۆن ،شیمۆن ،بڕوانە شەیتان ئارەزووی ئەوە دەکات کە ئێوەی هەبێت ،تا وەک گەنم بتانڕژێت. 32بەڵم من دوعام بۆ کردوویت ،با باوەڕەکەت شکست نەهێنێت ،کاتێک گۆڕانکاریت بەسەردا هات ،براکانت بەهێز بکە. 33ئینجا پێی گوت« :پەروەردگار ،من ئامادەم لەگەڵت بچمە زیندان و هەم بۆ مردن». 34ئینجا گوتی « :پەترۆس پێت دەڵێم ،ئەمڕۆ کەروێشک ناکات ،پێش ئەوەی سێ جار ئینکاری بکەیت کە من دەناسیت». 35ئینجا پێی گوتن « :کاتێک ئێوەم نارد بەبێ جانتا و چەقۆ و پێڵو ،هیچتان کەم بوو؟ ئەوانیش گوتیان« :هیچ». 36ئینجا پێی گوتن « :بەڵم ئێستا ئەوەی جانتایەکی هەیە با بیبات و بە هەمان شێوە شمشێرەکەی. 37چونکە پێتان دەڵێم ،ئەوەی نووسراوە هێشتا دەبێت لە مندا بەدی بهێنرێت« :ئەو لە سەرپێچیکاران هەژمار کرا ،چونکە شتەکانی تایبەت بە من کۆتاییان هەیە». 38گوتیان« :پەروەردگار ،لێرەدا دوو شمشێر هەیە ».پێی گوتن« :بەسە». 39ئینجا هاتە دەرەوە و وەک خووی خۆی ڕۆیشت بۆ چیای زەیتوون .شاگردەکانیشی بەدوایدا ڕۆیشتن. 40کاتێک لە شوێنەکە بوو ،پێی گوتن « :دوعا بکەن تا نەچنە ناو تاقیکردنەوە». 41ئینجا نزیکەی بەردێک لێیان دوورکەوتەوە و ئەژنۆی دا و نوێژی کرد. 42گوتی « :باوکە ،ئەگەر ویستت ئەم جامەم لێ لببە ،بەڵم نەک ویستی من ،بەڵکو ویستی تۆ بێت». 43فریشتەیەک لە ئاسمانەوە بۆی دەرکەوت و بەهێزی کرد. 44لە ئازارێکی زۆردا زیاتر نوێژی کرد ،ئارەقەی وەک دڵۆپە خوێنێکی گەورە بوو کە کەوتە خوارەوە بۆ سەر زەوی. 45کاتێک لە نوێژ هەستا و هاتە لی شاگردەکانی ،بینی کە لە خەم و پەژارەدا خەوتوون. 46پێی گوتن « :بۆچی دەخەون؟ هەستن و نوێژ بکەن ،نەک بچنە ناو تاقیکردنەوەیەکەوە. 47کە هێشتا قسەی دەکرد ،خەڵکێک بینی و ئەوی کە ناوی یەهودا بوو ،یەکێک بوو لە دوانزە کەسەکە ،پێشیان ڕۆیشت و لە عیسا نزیک بووەوە تا ماچی بکات. 48بەڵم عیسا پێی گوت « :یەهودا ،تۆ بە ماچێک خیانەت لە کوڕی مرۆڤ دەکەیت؟» 49کاتێک ئەوانەی لە دەوروبەری بوون بینییان چی بەدوایدا دێت ،پێیان گوت« :پەروەردگار ،ئایا بە شمشێر لێی بدەین؟» 50یەکێکیان لە خزمەتکاری سەرۆک کاهینەکەی دا و گوێی ڕاستی بڕی. 51ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « :ئێوە تا ئێستا ڕێگە بدەن ».ئینجا دەستی لە گوێی دا و چاکی کردەوە. 52ئینجا عیسا بە سەرۆک کاهینەکان و سەرۆکەکانی پەرستگا و پیرەکانی گوت « :ئایا بە شمشێر و دارەوە هاتوونەتە دەرەوە وەک بەرامبەر دزێک؟» 53کاتێک من ڕۆژانە لەگەڵتان بووم لە پەرستگا ،دەستتان لە دژی من درێژ نەکردەوە ،بەڵم ئەمە کاتژمێری ئێوەیە و هێزی تاریکی. 54ئینجا بردیان و بردیان و هێنایان بۆ ماڵی سەرۆک کاهین .پەترۆسیش لە دوورەوە بەدوایدا هات. 55کاتێک ئاگریان لە ناوەڕاستی هۆڵەکەدا هەڵکرد و پێکەوە دانیشتن ،پەترۆس لەنێویاندا دانیشت. 56بەڵم کچە خزمەتکارێک بینی کە لە لی ئاگرەکە دانیشتبوو و بە وردی سەیری کرد و گوتی« :ئەم پیاوەش لەگەڵیدا بوو». 57ئینکاری کرد و گوتی« :ژن ،من نایناسم». 58پاش کەمێک کەسێکی دیکە بینی و گوتی« :تۆش لەوان ».پەترۆس گوتی« :پیاو ،من نیم». 59دوای نزیکەی کاتژمێرێک کەسێکی دیکە بە دڵنیاییەوە دووپاتی کردەوە و گوتی« :ڕاستی ئەم پیاوە لەگەڵیدا بوو ،چونکە جەلیلییە». 60پەترۆس گوتی« :پیاو ،من نازانم چی دەڵێیت ».یەکسەر ،کە ئەو هێشتا قسەی دەکرد ،کەروێشکەکە چەقۆی لێدا. 61یەزدان ڕووی کردە پەترۆس .پەترۆس قسەی یەزدانی بیرهێنایەوە کە پێی وتبوو « :پێش ئەوەی کەروێشکەکە بکوژێت ،سێ جار ئینکاری من دەکەیت». 62ئینجا پەترۆس چووە دەرەوە و بە تاڵیی گریاوە. 63ئەو پیاوانەی عیسایان گرتبوو گاڵتەیان پێکرد و لێیان دا. 64کاتێک چاویان بەستەوە و لە دەموچاوییان لێدا و لێیان پرسی« :پێشبینی بکە ،کێیە کە لێی دایت؟» 65زۆر شتی تریش بە کوفرانە دژی ئەویان دەگوت. 66هەر کە ڕۆژ بوو ،پیرەکانی گەل و سەرۆک کاهینەکان و یاساناسەکان کۆبوونەوە و بردیانە ناو ئەنجومەنەکەیان و گوتیان. 67ئایا تۆ مەسیحیت؟ پێمان بڵێ .ئینجا پێی گوتن « :ئەگەر پێتان بڵێم ،باوەڕ ناکەن. 68ئەگەر منیش لێتان بپرسم ،وەڵمم نادەینەوە و ڕێگەم پێنادەن. 69لەمەودوا کوڕی مرۆڤ لە دەستی ڕاستی هێزی خودا دادەنیشێت. 70ئینجا هەموویان گوتیان« :ئەی تۆ کوڕی خودایت؟ »پێی گوتن « :ئێوە دەڵێن منم». 71گوتیان« :ئێمە پێویستمان بە شایەتحاڵی زیاترە؟ »چونکە ئێمە خۆمان لە دەمی خۆی بیستوومانە.
لوقا
بەشی ٢٣ 1هەموو خەڵکەکە هەستان و بردیانە لی پیلتۆس. 2ئینجا دەستیان کرد بە تۆمەتبارکردنی و گوتیان« :ئەم پیاوەمان بینی کە میللەتەکەی چەواشە کردووە و باجدان بە قەیسەر قەدەغە دەکات و دەیگوت ئەو خۆی مەسیح پاشایە». 3پیلتۆس لێی پرسی« :ئایا تۆ پاشای جولەکەکانیت؟ »ئینجا وەڵمی دایەوە و گوتی « :تۆ ئەوە دەڵێیت». 4ئینجا پیلتۆس بە سەرۆک کاهینەکان و گەلەکەی گوت« :من هیچ تاوانێک لەم پیاوەدا نابینم». 5ئەوانیش توندتر بوون و گوتیان« :ئەو گەل ورووژێنێت و فێری هەموو جولەکەکان دەکات ،لە جەلیلەوە تا ئەم شوێنە». 6کاتێک پیلتۆس هەواڵی جەلیلی بیست ،پرسیاری ئەوەی کرد کە ئایا ئەو پیاوە جەلیلە؟ 7هەر کە زانی کە سەر بە دەسەڵتی هیرۆدسە ،ناردی بۆ لی هیرۆدس ،کە ئەویش لەو کاتەدا لە ئۆرشەلیم بوو. 8کاتێک هیرۆدس عیسای بینی ،زۆر دڵخۆش بوو ،چونکە ماوەیەکی زۆر بوو حەزی دەکرد بیبینێت ،چونکە زۆر شتی لەبارەیەوە بیستبوو .و هیوای خواست کە هەندێک موعجیزە لەلیەن ئەوەوە بینیبێت. 9ئینجا بە قسەی زۆر پرسیاری لەگەڵ کرد .بەڵم هیچ وەڵمی نەدایەوە. 10سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایان وەستان و بە توندی تۆمەتباریان کرد. 11هیرۆدس لەگەڵ پیاوە جەنگاوەرەکانی بێزاریان کرد و گاڵتەیان پێکرد و جلێکی جوانیان لەبەردا و ناردییەوە بۆ لی پیلتۆس. 12هەر لەو ڕۆژەدا پیلتۆس و هیرۆدس بوون بە هاوڕێ ،چونکە پێشتر دوژمنایەتیان لە نێوان یەکتردا هەبوو. 13پیلتۆس ،سەرۆک کاهینەکان و فەرمانڕەواکان و گەلەکەی کۆکردەوە. 14پێی گوتن« :ئەم پیاوەتان هێنایە لم ،وەک کەسێک کە گەل چەواشە دەکات ،منیش کە لەبەردەمتاندا پشکنینم بۆ کرد ،هیچ تاوانێکم لەم پیاوەدا نەدۆزیەوە کە دەست بەو شتانە بدات کە تۆمەتی پێدەدەن. 15نەخێر ،هێرۆدیش نەخێر ،چونکە من ئێوەم بۆ ناردووە .و ،بڕوانە ،هیچ شتێکی شایستەی مردنی پێ ناکرێت. 16بۆیە سزای دەدەم و ئازادی دەکەم. ( 17چونکە بەپێویستی دەزانێت لە جەژنەکەدا یەکێکیان بۆ ئازاد بکات). 18یەکسەر هاواریان کرد و گوتیان« :ئەم پیاوە لببە و بارباسمان ئازاد بکە. ( 19بەهۆی فیتنەیەکی دیاریکراو لە شارەکە و کوشتن ،خرایە زیندانەوە). 20پیلتۆس کە ئامادە بوو عیسا ئازاد بکات ،جارێکی تر قسەی لەگەڵ کردن. 21بەڵم هاواریان کرد و گوتیان« :لە خاچ بدە ،لە خاچ بدە». 22جاری سێیەم پێی گوتن« :بۆچی ،چ خراپەیەکی کردووە؟ هیچ هۆکارێکی مردنم لە ناویدا نەدۆزیوەتەوە ،بۆیە سزای دەدەم و وازی لێدەهێنم. 23یەکسەر بە دەنگێکی بەرزەوە داوایان لێکرد کە لە خاچ بدرێت .دەنگی ئەوان و سەرۆک کاهینەکان زاڵ بوو. 24پیلتۆس سزای دا کە وەک ئەوەی ئەوان داوایان لێدەکرد. 25ئەو کەسەی بە تاوانی فیتنە و کوشتن خراوەتە زیندانەوە بۆیان ئازاد کرد .بەڵم عیسای بە ویستی ئەوان ڕادەست کرد. 26کاتێک بردیان ،شیمۆنێکیان گرت ،کە خەڵکی کورینی بوو ،کە لە لدێکە هاتبووە دەرەوە و خاچیان لەسەر دانا ،تا دوای عیسا هەڵیبگرێت. 27کۆمەڵێکی زۆر لە خەڵک و ژن بەدوایدا هاتبوون ،ئەوانیش گریاو و گریانی بۆ دەکردن. 28بەڵم عیسا ڕووی لەوان کرد و گوتی « :کچانی ئۆرشەلیم ،بۆ من مەگرن ،بەڵکو بۆ خۆتان و منداڵەکانتان بگرین». 29چونکە ڕۆژانێک دێن ،کە دەڵێن« :خۆشبەختن ئەو منداڵنەی کە هەرگیز منداڵیان نەبووە و ئەو منداڵنەی هەرگیز شیریان نەداوە». 30ئینجا دەست دەکەن بە شاخەکان دەڵێن« :بکەونە سەرمان ».و بۆ گردەکان ،ئێمە داپۆشن. 31چونکە ئەگەر لە دارێکی سەوزدا ئەم کارانە بکەن ،لە وشکدا چی دەکرێت؟ 32دوو تاوانباری دیکەش لەگەڵیدا بردران بۆ کوشتن. 33کاتێک گەیشتنە ئەو شوێنەی کە پێی دەوترێت کالڤاری ،لەوێدا ئەو و تاوانباران لە خاچیان دا ،یەکێکیان لەلی ڕاست و ئەوی دیکەیان لەلی چەپ. 34ئینجا عیسا گوتی « :باوکە ،لێیان خۆشبە .چونکە نازانن چی دەکەن .جلەکانی دابەش کرد و تیروپشکیان کرد. 35خەڵکەکە وەستابوون و سەیریان دەکرد .فەرمانڕەواکانیش لەگەڵیان گاڵتەیان پێدەکرد و گوتیان« :ئەو کەسانی دیکەی ڕزگار کرد ».با خۆی ڕزگار بکات ،ئەگەر مەسیح بێت ،هەڵبژێردراوی خودا. 36سەربازەکانیش گاڵتەیان پێکرد و هاتنە لی و سرکەیان پێشکەش کرد. 37گوتی« :ئەگەر تۆ پاشای جولەکەکان بیت ،خۆت ڕزگار بکە». 38نووسراوێکیش بە پیتی یۆنانی و لتینی و عیبری لەسەری نووسرابوو« :ئەمە پاشای جولەکەکانە». 39یەکێک لەو تاوانبارانەی کە هەڵواسرابوون ،جنێوی پێدا و گوتی« :ئەگەر تۆ مەسیحیت ،خۆت و ئێمە ڕزگار بکە». 40بەڵم ئەوی دیکە سەرزەنشتی کرد و گوتی« :ئایا تۆ لە خودا ناترسیت ،چونکە تۆ لە هەمان سزادایت؟» 41ئێمەش بەڕاستی بە دادپەروەرانە .چونکە پاداشتی شایستەی کارەکانمان وەردەگرین ،بەڵم ئەم پیاوە هیچ شتێکی خراپی نەکردووە. 42ئینجا بە عیسای گوت« :گەورە ،کاتێک دەگەیتە شانشینی خۆت لەبیرم بکە». 43عیسا پێی گوت « :بەڕاستی پێت دەڵێم ،ئەمڕۆ لەگەڵم دەبیت لە بەهەشت». 44نزیکەی کاتژمێری شەشەم بوو ،تا کاتژمێری نۆ تاریکی بەسەر هەموو زەویدا بوو. 45خۆر تاریک بوو ،پەردەی پەرستگاکە لە ناوەڕاستیدا دڕاو بوو.
لوقا
46کاتێک عیسا بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات ،گوتی « :باوکە ،ڕۆحی خۆم دەدەم بە دەستت . 47کاتێک سەرۆک سەدەکە بینی چی ڕوویدا ،ستایشی خودای کرد و گوتی« :بە دڵنیاییەوە ئەمە پیاوێکی ڕاستودروست بوو». 48هەموو ئەو گەلەی کە کۆبووەوە بۆ ئەو دیمەنە ،بینییان کە ڕوویاندا ،سنگیان لێدا و گەڕانەوە. 49هەموو ناسیاوەکانی و ئەو ژنانەی لە جەلیلەوە بەدوایدا ڕۆیشتن ،لە دوورەوە وەستابوون و ئەم شتانەیان دەبینی. 50پیاوێک هەبوو بە ناوی یوسف ،ڕاوێژکار بوو .پیاوێکی باش و دادپەروەر بوو. ( 51ئەویش ڕەزامەندی لەسەر ئامۆژگاری و کردەوەکانی ئەوان نەبوو) ،ئەو خەڵکی ئەریماتایە بوو ،شارێکی جولەکەکان بوو ،خۆی چاوەڕێی شانشینی خودای دەکرد. 52ئەم پیاوە چووە لی پیلتۆس و داوای تەرمی عیسای کرد. 53ئینجا دایبەزاند و بە کەتان پێچایەوە و لە گۆڕێکدا داینا کە لە بەرد بڕابوو ،کەسی تێدا دانەنرابوو. 54ئەو ڕۆژە ئامادەکاری بوو ،شەممەش نزیک بووەوە. 55ژنەکانیش کە لە جەلیلەوە لەگەڵیدا هاتبوون ،بەدوایدا ڕۆیشتن و گۆڕەکەیان بینی و چۆن تەرمەکەیان دانرا. 56گەڕانەوە و بەهارات و مەڵهەمیان ئامادە کرد .بەپێی فەرمانەکە ڕۆژی شەممە پشوویان دا. بەشی ٢٤ 1لە یەکەم ڕۆژی هەفتەدا ،زۆر زوو بەرەبەیان ،ئەو بەهاراتانەی کە ئامادەیان کردبوو و هەندێکی دیکەیان لەگەڵ خۆیان هێنا ،هاتنە سەر گۆڕەکە. 2بەردەکەیان بینی کە لە گۆڕەکە دوور خرابووەوە. 3چوونە ژوورەوە و تەرمی یەزدانی یەزدانیان نەدۆزیەوە. 4کاتێک زۆر سەریان لێ شێوا ،سەیرکە دوو پیاو بە جل و بەرگی درەوشاوە لە تەنیشتیان وەستابوون. 5کاتێک ترسان و ڕوویان بۆ سەر زەوی کڕنۆش برد ،پێیان گوت« :بۆچی لە نێو مردووەکاندا بەدوای زیندوودا دەگەڕێن؟» 6لێرە نییە ،بەڵکو هەستاوەتەوە ،بیرت بێت کە چۆن لە جەلیل بوو لەگەڵتان قسەی کردووە. 7گوتی« :دەبێت کوڕی مرۆڤ بدرێتە دەستی مرۆڤە گوناهبارەکان و لە خاچ بدرێت و لە ڕۆژی سێیەمدا هەستێتەوە». 8قسەکانی ئەوانیان بیر هێنایەوە. 9لە گۆڕەکە گەڕایەوە و هەموو ئەمانەیان بۆ یازدە کەسەکە و هەموو ئەوانی دیکە گێڕایەوە. 10ئەوە مەریەمی مەجدەلی و یوئانا و مەریەمی دایکی یاقوب و ژنەکانی دیکە بوون کە ئەمانەیان بۆ نێردراوان گێڕایەوە. 11قسەکانیان وەک حیکایەتێکی بێهودە دەرکەوت ،باوەڕیان پێنەکرد. 12ئینجا پەترۆس هەستا و ڕایکرد بۆ گۆڕەکە .کز بوو ،جلە کەتانەکانی بینی کە بە تەنیا دانراون و ڕۆیشتن و لە خۆیدا سەرسام بوو بەو شتەی کە ڕوویدا. 13هەر لەو ڕۆژەدا دوو کەسیان چوونە گوندێک بە ناوی ئیماووس کە لە ئۆرشەلیمەوە نزیکەی هەشت مەتر دوورە. 14ئەوانیش پێکەوە باسی هەموو ئەمانەیان دەکرد کە ڕوویانداوە. 15لە کاتێکدا کە پێکەوە قسەیان دەکرد و قسەیان دەکرد ،عیسا خۆی نزیک بووەوە و لەگەڵیان ڕۆیشت. 16بەڵم چاوەکانیان ڕاوەستابوو تا نەیناسن. 17ئینجا پێی فەرموو « :ئەمە چ پەیوەندییەکتان هەیە کە لەگەڵ یەکتردا دەڕۆن و دڵتەنگن؟ 18یەکێکیان کە ناوی کلیۆپاس بوو ،وەڵمی دایەوە« :ئایا تۆ تەنیا لە ئۆرشەلیم نامۆیت و نەتزانیوە ئەو شتانەی لەم ڕۆژانەدا لەوێ ڕوودەدەن؟» 19ئینجا پێی گوتن« :چی؟ پێیان گوت« :سەبارەت بە عیسای ناسری کە پێغەمبەرێکی بەهێز بوو لە کردار و قسەدا لەبەردەم خودا و هەموو گەلدا. 20سەرۆک کاهینەکان و فەرمانڕەواکانمان چۆن ڕادەستیان کرد بۆ ئەوەی سزای لە سێدارەدان بدرێت و لە خاچیان دا. 21بەڵم ئێمە متمانەمان هەبوو کە ئەو کەسە بوو کە دەبوو ئیسرائیل ڕزگار بکات ،جگە لە هەموو ئەمانەش ئەمڕۆ سێیەم ڕۆژە لە دوای ئەنجامدانی ئەم کارانە. 22بەڵێ ،هەندێک ژنیش لە کۆمەڵەکەمان سەرسامیان کردین ،کە زوو لە گۆڕەکەدا بوون. 23کاتێک تەرمی ئەویان نەدۆزیەوە ،هاتن و گوتیان :دیدگایەکی فریشتەکانمان بینیوە کە دەیانگوت زیندووە. 24هەندێک لەوانەی لەگەڵمان بوون چوونە سەر گۆڕەکە و وەک ژنەکان گوتیان ،بینییان ،بەڵم نەیانبینی. 25ئینجا پێی گوتن « :ئەی گەمژە و درەنگ لە باوەڕکردن بە هەموو ئەو شتانەی پێغەمبەران وتوویانە. 26ئایا نەدەبوو مەسیح ئەمانە بچێژێت و بچێتە ناو شکۆمەندی خۆیەوە؟ 27لە موسا و هەموو پێغەمبەرانەوە ،لە هەموو کتێبە پیرۆزەکاندا شتەکانی تایبەت بە خۆی بۆیان ڕوون کردەوە. 28ئینجا لە گوندەکە نزیک بوونەوە کە بۆی ڕۆیشتن ،ئەویش وەک ئەوەی زیاتر بڕوات. 29بەڵم ئەوان ناچاریان کرد و گوتیان« :لەگەڵ ئێمە بمێنەرەوە ،چونکە بەرەو ئێوارەیە و ڕۆژەکەش دوورە ».چووە ژوورەوە تا لەگەڵیان بمێنێتەوە. 30کاتێک لەگەڵیان لە نانخواردن دانیشتبوو ،نانی وەرگرت و بەرەکەتی خستە سەر و شکاند و پێی بەخشین. 31چاویان کرایەوە و ئەویان ناسی .و لە چاویان ون بوو. 32ئەوانیش بە یەکتریان گوت« :ئایا لە ڕێگادا قسەی لەگەڵ دەکردین و کتێبە پیرۆزەکانی بۆ کردەوە ،دڵمان لەناوماندا نەسووتا؟» 33هەر لەو کاتەدا هەستانەوە و گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم و بینییان کە یازدە کەسەکە و ئەوانەی لەگەڵیان بوون کۆبوونەتەوە.
لوقا
34گوتی« :بەڕاستی یەزدان هەستاوەتەوە و بۆ شیمۆن دەرکەوتووە». 35ئەوانیش باسیان لەوە دەکرد کە لە ڕێگاکەدا چی ڕوویدا و چۆن لە نان شکاندندا لەلیەن ئەوانەوە ناسرا. 36لە کاتی قسەکردنیان ،عیسا خۆی لە ناویان وەستا و پێی گوتن « :ئاشتیتان بۆ بێت». 37بەڵم ئەوان ترساون و ترسان و وایانزانی کە ڕۆحێکیان بینیوە. 38ئینجا پێی گوتن « :بۆچی تووشی شڵەژانن؟ »و بۆچی بیرکردنەوە لە دڵتاندا سەرهەڵدەدات؟ 39دەست و پێم ببینە ،من خۆمم .چونکە ڕۆح گۆشت و ئێسکی نییە ،وەک چۆن من دەبینن هەم». 40کاتێک ئەمەی وت ،دەست و پێیەکانی پیشاندا. 41لە کاتێکدا ئەوان هێشتا لە خۆشی و سەرسوڕمان باوەڕیان نەدەکرد ،پێی گوتن « :ئایا لێرە خواردنتان هەیە؟» 42پارچەیەک لە ماسییەکی برژاو و لە شانە هەنگوینێکیان پێدا. 43ئینجا وەریگرت و لەبەردەمیان خوارد. 44ئینجا پێی گوتن « :ئەمە ئەو قسانەی کە لەگەڵتان بووم پێم وتوون ،هەموو ئەو شتانەی کە لە یاسای موسا و پێغەمبەران و زبورەکاندا نووسراون ،دەبێ جێبەجێ بکرێن .سەبارەت بە من. 45ئینجا تێگەیشتنیان کردەوە بۆ ئەوەی لە کتێبە پیرۆزەکان تێبگەن. 46پێی گوتن « :ئەوە نووسراوە و بەم شێوەیە دەبێ مەسیح ئازار بچێژێت و لە ڕۆژی سێیەمدا لە مردن هەستێتەوە. 47لە ئۆرشەلیمەوە دەست پێدەکات ،بە ناوی ئەوەوە بانگەشەی تەوبەکردن و لێخۆشبوونی گوناهەکان بکرێت. 48ئێوەش شایەتحاڵی ئەم شتانەن. 49من بەڵێنی باوکمتان بۆ دەنێرم ،بەڵم ئێوە لە شاری ئۆرشەلیم بمێننەوە ،تا لە سەرەوە دەسەڵتتان پێدەدرێت. 50ئینجا بردیانە دەرەوە تا بەیتانیا و دەستەکانی بەرزکردەوە و بەرەکەتی خستە سەریان. 51کاتێک بەرەکەتی خستە سەریان ،لێیان جیا بووەوە و بەرەو ئاسمان برد. 52ئەوانیش پەرستیان و بە خۆشییەکی زۆرەوە گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم. 53بەردەوام لە پەرستگاکەدا بوون و ستایش و بەرەکەتیان بۆ خودا دەکرد .ئامین.