کتێبی دەرچوون بەشی یەکەم 1ئەمانە ناوی نەوەی ئیسرائیلە کە هاتنە میسر .هەر پیاوێک و ماڵەکەی لەگەڵ یاقوبدا هاتبوون. 2ڕوبێن و شیمعون و لێڤی و یەهودا. 3ئیساخار و زابولون و بنیامین. 4دان و نەفتالی و گاد و ئاشێر. 5هەموو ئەو گیانانەی لە کەمەرەکەی یاقوبەوە دەرچوون ،حەفتا گیان بوون ،چونکە یوسف پێشتر لە میسر بوو. 6یوسف و هەموو براکانی و هەموو ئەو نەوەیە مرد. 7نەوەی ئیسرائیل بەخێو بوون و زۆر بوون و زۆر بوون و زۆر بەهێز بوون .خاکەکەش پڕ بوو لەوان. 8پاشایەکی نوێ بەسەر میسردا سەریهەڵدا ،کە یوسفی نەدەناسی. 9بە گەلەکەی گوت« :ئەوەتا گەلی نەوەی ئیسرائیل لە ئێمە زیاتر و بەهێزترن. 10وەرە با ژیرانە مامەڵەیان لەگەڵ بکەین .بۆ ئەوەی زۆر نەبن ،کاتێک شەڕێک ڕوودەدات ،پەیوەندی بە دوژمنەکانمانەوە دەکەن و دژی ئێمە دەجەنگن و بەم شێوەیە لە خاکەکە دەریانبهێنن. 11بۆیە سەرپەرشتیارانیان دانا بۆ ئەوەی بە بارگرانییەکانیان ئازاریان بدەن .شارەکانی گەنجینەییان بۆ فیرعەون دروست کرد ،پیتۆم و ڕامسێس. 12بەڵم تا زیاتر ئازاریان دەدا ،زیاتر زیادیان دەکرد و گەشەیان دەکرد .لەبەر نەوەی ئیسرائیل خەمبار بوون. 13میسرییەکان نەوەی ئیسرائیلیان بە توندی خزمەت کرد. " 15پاشای میسریش بە مامانە عیبرانییەکانەوە قسەی کرد ،کە یەکێکیان ناوی شیفرا بوو ،ئەوی دیکەیان ناوی پوئا بوو. 16ئینجا گوتی« :کاتێک ئەرکی مامان بۆ ژنە عیبریەکان ئەنجام دەدەن و لەسەر پیسایی دەیانبینن .ئەگەر کوڕ بوو بیکوژن ،بەڵم ئەگەر کچ بوو ،ئەوا دەژی». 17بەڵم مامانەکان لە خودا دەترسان ،وەک پاشای میسر فەرمانی پێکردن نەیانکرد ،بەڵکو منداڵە پیاوەکانیان بە زیندووی ڕزگار کرد. 18پاشای میسر مامانەکانی بانگ کرد و پێی گوتن« :بۆچی ئەم کارەتان کردووە و منداڵە پیاوەکانتان بە زیندووی ڕزگار کردووە؟» 19مامانەکان بە فیرعەونیان گوت« :چونکە ژنە عیبریەکان وەک ژنە میسرییەکان نین .چونکە زیندوون و پێش ئەوەی مامانەکان بێنە ناویانەوە منداڵ دەبن. 20بۆیە خودا مامەڵەی باشی لەگەڵ مامانەکاندا کرد ،گەلەکە زۆر بوو و زۆر بەهێز بوو. 21لەبەر ئەوەی مامانەکان لە خودا دەترسان ،ماڵیان بۆ دروست کرد. 22فیرعەون فەرمانی بە هەموو گەلەکەی کرد و گوتی« :هەر کوڕێک لەدایک بێت فڕێی بدەنە ناو ڕووبارەکە و هەر کچێک بە زیندووی ڕزگار بکەن». بەشی دووەم 1پیاوێک لە ماڵی لێڤی چوو و کچێکی لێڤی هێنا. 2ژنەکە دووگیان بوو و کوڕێکی لەدایک بوو ،کاتێک بینی منداڵێکی باشە ،سێ مانگ شاردەوە. 3کاتێک نەیتوانی بیشارێتەوە ،کەشتییەکی لە دارستانی بۆ برد و بە چەقۆ و چەقۆی لێدا و منداڵەکەی خستە ناویەوە .و لەناو ئاڵکاندا لە کەناری ڕووبارەکەدا داینا. 4خوشکەکەی لە دوورەوە وەستابوو ،تا بزانێت چی لێ دەکرێت. 5کچی فیرعەون هاتە خوارەوە بۆ ئەوەی خۆی لە ڕووبارەکەدا بشوات .کچەکانیش لە کەناری ڕووبارەکەدا دەڕۆیشتن؛ کاتێک کەشتییەکەی لە نێو ئاڵکاندا بینی ،خزمەتکارەکەی نارد بۆ ئەوەی بیهێنێت. 6کاتێک کردەوە و منداڵەکەی بینی ،کۆرپەکە گریاوە .ئینجا بەزەیی پێیدا هات و گوتی« :ئەمە یەکێکە لە منداڵەکانی عیبرانییەکان». 7خوشکەکەی بە کچەکەی فیرعەونی گوت« :ئایا من بچم و شیردەرێکی ژنە عیبریەکانت بانگ بکەم ،تا شیری منداڵەکەت بۆ بدات؟» 8کچەکەی فیرعەون پێی گوت« :بڕۆ ».وە خزمەتکارەکە چوو بانگی دایکی منداڵەکە کرد. 9کچەکەی فیرعەون پێی گوت« :ئەم منداڵە ببە و شیری پێم بدە ،منیش کرێی خۆتت پێ دەدەم ».ژنەکەش منداڵەکەی برد و شیری پێدا. 10منداڵەکە گەورە بوو و هێنایە لی کچەکەی فیرعەون و بوو بە کوڕی .ناوی لێنا موسا ،گوتی« :چونکە لە ئاوەکە دەرمهێنا». 11لەو ڕۆژانەدا ،کاتێک موسا گەورە بوو ،چووە دەرەوە بۆ لی براکانی و سەیری بارگرانییەکانی کرد ،میسرییەکی بینی کە عیبرییەکی یەکێک لە براکانی کوشت. 12ئینجا سەیری ئەمل و ئەول کرد ،کاتێک بینی کەس نییە ،میسرییەکەی کوشت و لەناو خۆڵدا شاردەوە. 13کاتێک ڕۆژی دووەم چووە دەرەوە ،دوو پیاو لە عیبریەکان پێکەوە شەڕیان کرد ،بە کەسی هەڵەی کرد« :بۆچی هاوڕێکەت دەکوژیت؟» 14ئینجا گوتی« :کێ تۆی کردە سەرۆک و دادوەر بەسەر ئێمەدا؟ »بەنیازی کوشتنم ،وەک چۆن میسریەکەت کوشت؟ موسا ترسا و گوتی : «بەڕاستی ئەم شتە زانراوە».
کتێبی دەرچوون
15کاتێک فیرعەون ئەم شتەی بیست ،هەوڵیدا موسا بکوژێت .بەڵم موسا لە ڕووی فیرعەون هەڵهات و لە خاکی میدیان نیشتەجێ بوو ،لە لی بیرێک دانیشت. 16کاهینی میدیان حەوت کچی هەبوو ،هاتن ئاویان کێشا و کۆشکەکانیان پڕکردەوە بۆ ئاودانی مەڕەکانی باوکیان. 17شوانەکان هاتن و دووریان خستنەوە ،بەڵم موسا هەستا و یارمەتیان دا و مەڕەکانیان ئاوی پێدا. 18کاتێک هاتنە لی باوکی ڕوئێل ،گوتی« :ئەمڕۆ چۆنە بەم زووانە هاتوون؟ 19گوتیان« :میسرییەک لە دەستی شوانەکان ڕزگاری کردین و ئاوی پێویستی بۆ ئێمە کۆکردەوە و مەڕەکانی ئاوی پێداین». 20بە کچەکانی گوت« :ئەو لە کوێیە؟ »بۆچی پیاوەکەتان بەجێهێشتووە؟ بانگی بکەن ،تا نان بخوات». 21موسا بە نیشتەجێبوونی لەگەڵ پیاوەکە ڕازی بوو ،سیفۆرای کچەکەی بە موسا دا. 22کوڕێکی لێ بوو ،ناوی ناوە گێرشۆم ،چونکە گوتی« :من لە وڵتێکی نامۆدا نامۆ بووم». 23بە تێپەڕبوونی کات پاشای میسر مرد ،نەوەی ئیسرائیل بەهۆی کۆیلیەتییەوە ئاهێکیان هەڵکێشا و هاواریان کرد و هاواریان بۆ لی خودا بەهۆی کۆیلیەتیەکەوە هات. 24خودا گوێی لە نالە نالەیان بوو ،خودا پەیمانی خۆی لەگەڵ ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب لەبیر کرد. 25خودا سەیری نەوەی ئیسرائیلی کرد و خودا ڕێزی لێگرتن. بەشی سێیەم 1موسا مەڕەکانی یەترۆی خەزووری کاهینی میدیانی بەخێو دەکرد ،مەڕەکانی بەرەو پشتی بیابانەکە برد و گەیشتە چیای خودا ،بۆ هۆرێب. 2فریشتەی یەزدان بە بڵێسەی ئاگر لە ناوەڕاستی دارستانێکەوە بۆی دەرکەوت ،سەیری کرد و بینی دارستانەکە بە ئاگر دەسوتێت و دارستانەکە نەسوتاوە. 3موسا گوتی« :ئێستا دەگەڕێمەوە و ئەم دیمەنە گەورەیە دەبینم ،بۆچی دارستانەکە نەسوتاوە». 4کاتێک یەزدان بینی کە لی خۆیەوە بۆ بینین ،خودا لە ناوەڕاستی دارستانەکەوە بانگی کرد و گوتی« :موسا ،موسا ».گوتی« :ئەوەم». 5گوتی« :لێرە نزیک مەبە ،پێڵوەکانت لە پێیەکانت داکەنە ،چونکە ئەو شوێنەی لەسەری وەستاویت زەوییەکی پیرۆزە». 6فەرمووی« :من خودای باوکت و خودای ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و خودای یاقوبم ».موساش ڕووخساری خۆی شاردەوە .چونکە لە سەیرکردنی خودا دەترسا. 7یەزدان فەرمووی« :بە دڵنیاییەوە ناخۆشی گەلەکەمم بینی کە لە میسردان و هاواریانم بیستووە بەهۆی سەرپەرشتیارەکانیانەوە .چونکە من خەمەکانیان دەزانم؛ 8من هاتوومەتە خوارەوە بۆ ئەوەی لە دەستی میسرییەکان ڕزگاریان بکەم و لەو خاکەوە بەرەو خاکێکی باش و گەورە ،بۆ خاکێک کە شیر و هەنگوین دەڕژێت .تا شوێنی کەنعانییەکان و حیتیەکان و ئەمۆرییەکان و فەریزییەکان و حیڤییەکان و یەبوسییەکان. 9ئێستا سەیرکە ،هاوار و هاواری نەوەی ئیسرائیل هاتۆتە لم ،هەروەها ئەو زوڵمەشم بینی کە میسرییەکان زوڵمیان لێدەکەن. 10ئێستا وەرە و دەتنێرم بۆ لی فیرعەون ،تا گەلەکەم نەوەی ئیسرائیل لە میسر دەربهێنیت. 11موسا بە خودای گوت« :من کێم تا بچمە لی فیرعەون و نەوەی ئیسرائیل لە میسر دەربهێنم؟» 12ئینجا گوتی« :بە دڵنیاییەوە لەگەڵت دەبم .ئەمە دەبێتە نیشانەیەک بۆت کە من تۆم ناردووە :کاتێک گەلەکەت لە میسر دەرهێنا ،لەسەر ئەم شاخە خزمەت بە خودا دەکەیت. 13موسا بە خودای گوت« :ئەوەتا دێم بۆ لی نەوەی ئیسرائیل و پێیان دەڵێم :خودای باوباپیرانتان منی ناردووە بۆ لی ئێوە .پێم دەڵێن : «ناوی چییە؟ »چییان پێ بڵێم؟ 14خودا بە موسای فەرموو« :منم کە هەم. 15خوداش بە موسای گوت« :بە نەوەی ئیسرائیل بەم شێوەیە دەڵێیت« :یەزدانی پەروەردگاری باوباپیرانتان ،خودای ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و خودای یاقوب منی ناردووە بۆ لی ئێوە ،ئەمە ناوی منە بۆ هەتاهەتایە و ئەمە یادگاری منە بۆ هەموو نەوەکان». 16بڕۆن و پیرەکانی ئیسرائیل کۆبکەنەوە و پێیان بڵێن :یەزدانی پەروەردگاری باوباپیرانتان ،خودای ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب بۆم دەرکەوت و فەرمووی« :بە دڵنیاییەوە سەردانی ئێوەم کردووە و ئەوەی لە میسردا بەسەرتاندا هاتووە. 17منیش وتم :لە ناخۆشی میسرەوە دەتانبەمەوە سەر خاکی کەنعانییەکان و حیتیەکان و ئەمۆرییەکان و فەریزییەکان و حیڤییەکان و یەبوسییەکان ،بۆ خاکێک کە شیر و هەنگوین دەڕژێت. 18گوێ لە دەنگی تۆ دەگرن ،تۆ و پیرەکانی ئیسرائیل دێنە لی پاشای میسر و پێی دەڵێن :یەزدانی پەروەردگاری عیبرانییەکان لەگەڵمان کۆبووەوە ،ئێستا با بچین سێ ڕۆژە بۆ بیابان ،تا قوربانی بدەین بۆ یەزدانی پەروەردگارمان. 19دڵنیام کە پاشای میسر ڕێگەتان پێنادات بچن ،نە بە دەستێکی بەهێز. 20دەست درێژ دەکەم و بە هەموو سەرسوڕهێنەرەکانم کە لە ناوەڕاستیدا ئەنجامی دەدەم ،لە میسر دەدەم ،دوای ئەوە ئازادتان دەکات. 21من لەبەرچاوی میسرییەکان نیعمەت بەم گەلە دەکەم ،کاتێک دەڕۆن ،بە بەتاڵی ناڕۆن. 22بەڵم هەر ژنێک گەوهەری زیو و گەوهەر لە زێڕ و جل و بەرگ لە دراوسێی خۆی و لە ماڵەکەی خۆیدا بە قەرز وەربگرێت و لە سەر کوڕ و کچەکانتان بیخەنە سەر .میسرییەکان تاڵن دەکەن». بەشی چوارەم 1موسا وەڵمی دایەوە و گوتی« :باوەڕم پێنادەن و گوێ لە دەنگی من ناگرن ،چونکە دەڵێن« :یەزدان بۆت دەرنەکەوتووە». 2یەزدان پێی گوت« :ئەوە چییە لە دەستت؟ ئینجا گوتی« :دارێک»!
کتێبی دەرچوون
3ئینجا گوتی« :فڕێی بدەنە سەر زەوی ».فڕێیدایە سەر زەوی و بوو بە مار .موساش لە بەردەمی هەڵهات. 4یەزدان بە موسای گوت« :دەستت درێژ بکەرەوە و کلکی بگرە ».دەستی درێژ کرد و گرت و بوو بە چەقۆ لە دەستیدا. 5بۆ ئەوەی باوەڕ بکەن کە یەزدانی پەروەردگاری باوباپیرانیان و خودای ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و خودای یاقوب بۆت دەرکەوتووە. 6یەزدان پێی گوت« :دەستت بخەرە ناو سنگتەوە ».دەستی خستە ناو سنگی ،کاتێک دەریهێنا ،دەستی وەک بەفر پەتا بوو. 7ئینجا گوتی« :دەستت بخەرە ناو سنگتەوە ».دیسان دەستی خستە ناو سنگی .لە سنگی دەرهێنا و بینی وەک گۆشتەکەی تری گەڕاوەتەوە. 8ئەگەر باوەڕت پێ نەکەن و گوێ لە دەنگی نیشانەی یەکەم نەگرن ،ئەوا باوەڕ بە دەنگی نیشانەی دووەم دەکەن. 9ئەگەر باوەڕیش بەم دوو نیشانەیە نەکەن و گوێ لە دەنگت نەگرن ،لە ئاوی ڕووبارەکە هەڵدەگریت و بیڕێژیتە سەر خاکی وشک ،ئەو ئاوەی لە ڕووبارەکە دەریدەهێنیت دەبێتە خوێن لەسەر خاکی وشک. 10ئینجا موسا بە یەزدانی گوت« :ئەی پەروەردگارم ،من قسەخۆش نیم و نە تا ئێستا و لەوەتەی لەگەڵ خزمەتکارەکەت قسەت کردووە، بەڵکو لە قسەکردن و زماندا خاوم». 11یەزدان پێی گوت« :کێ دەمی مرۆڤی دروست کردووە؟ یان کێ داماو یان کەڕ و بینەر و کوێر دەکات؟ ئایا من یەزدان نیم؟ 12ئێستا بڕۆ ،منیش لەگەڵ دەمت دەبم و فێرت دەکەم چی دەڵێیت. 13گوتی« :ئەی پەروەردگارم ،بە دەستی ئەو کەسەی کە دەتەوێت دەینێری ،بنێرە». 14تووڕەیی یەزدان لە موسا هەڵگیرسا و گوتی« :ئایا هارونی لێڤی برای تۆ نییە؟ »دەزانم کە دەتوانێت بە باشی قسە بکات .هەروەها، سەیرکە ،دێتە دەرەوە بۆ پێشوازیت ،کاتێک دەتبینێت ،لە دڵیدا دڵخۆش دەبێت. 15قسەی لەگەڵ بکە و قسە بخەرە ناو دەمی ،منیش لەگەڵ دەم و دەمی دەبم و فێرتان دەکەم چی بکەن. 16ئەو دەبێتە وتەبێژت بۆ گەل ،ئەویش دەبێت ،لەبری دەم بۆ تۆ دەبێت ،تۆش لەبری خودا بۆ ئەو دەبیت. 17ئەم چەقۆیە بە دەستت بگرە ،کە نیشانەکانی پێ ئەنجام دەدەیت. 18موسا چوو و گەڕایەوە بۆ لی یەترۆی خەزووری و پێی گوت« :تکایە با بچم و بگەڕێمەوە بۆ لی براکانم کە لە میسرن و بزانم ئایا لە ژیاندان یان نا ».یەترۆی بە موسا گوت« :بە ئاشتی بڕۆ». 19یەزدان لە میدیان بە موسای گوت« :بڕۆ بگەڕێوە بۆ میسر ،چونکە هەموو ئەو پیاوانەی بەدوای کوشتنتدا دەگەڕان مردوون». 20موسا ژنەکەی و کوڕەکانی برد و لەسەر کەرێک دایاننا و گەڕایەوە بۆ خاکی میسر ،موسا دارەکەی خودای بە دەستەوە گرت. 21یەزدان بە موسای گوت« :کاتێک دەچیتە میسر ،بزانە هەموو ئەو سەرسوڕهێنەرانە لەبەردەم فیرعەوندا ئەنجام بدە ،کە من خستوومە دەستتەوە ،بەڵم دڵی ڕەق دەکەمەوە ،تاکو خەڵکەکە نەهێڵێت». 22بە فیرعەون بڵێ :یەزدان ئەمە دەفەرموێت :ئیسرائیل کوڕی منە ،یەکەم منداڵمە. 23منیش پێت دەڵێم :با کوڕەکەم بڕوات و خزمەتم بکات ،ئەگەر ڕەتتکردەوە وازی لێبهێنیت ،سەیرکە ،کوڕەکەت دەکوژم ،یەکەم منداڵەکەت. 24لە ڕێگاکەدا لە میوانخانەکەدا ،یەزدان پێشوازی لێکرد و هەوڵیدا بیکوژێت. 25پاشان زیپۆرا بەردێکی تیژی وەرگرت و پێستی پێشەوەی کوڕەکەی بڕی و فڕێیدایە پێیەکانی و گوتی« :بەڕاستی تۆ بۆ من مێردێکی خوێناویت». 26ئینجا وازی لێهێنا ،ئینجا ژنەکە گوتی« :تۆ مێردێکی خوێناویت ،لەبەر خەتەنەکردنەکەت». 27یەزدان بە هارونی گوت« :بڕۆ بۆ بیابان بۆ پێشوازیکردن لە موسا ».ئینجا ڕۆیشت و لە چیای خودا چاوی پێی کەوت و ماچی کرد. 28موسا هەموو قسەکانی یەزدان کە ناردبووی و هەموو ئەو نیشانانەی کە فەرمانی پێکردبوو ،بە هارونی گوت. 29موسا و هارون چوون و هەموو پیرەکانی نەوەی ئیسرائیلیان کۆکردەوە. 30هارون هەموو ئەو قسانەی یەزدان بە موسا گوت و نیشانەکانی لەبەردەم گەلەکەدا کرد. 31گەلەکە باوەڕیان هێنا ،کاتێک بیستیان کە یەزدان سەردانی نەوەی ئیسرائیلی کردووە و سەیری ناخۆشیەکانیان کردووە ،سەریان کز کرد و پەرستشیان کرد. بەشی پێنجەم 1دواتر موسا و هارون چوونە ژوورەوە و بە فیرعەونیان گوت« :یەزدانی پەروەردگاری ئیسرائیل ئەمە دەفەرموێت« :با گەلەکەم بڕۆن، تا لە بیابان جەژنێکم بۆ ساز بکەن». 2فیرعەون گوتی« :یەزدان کێیە ،گوێڕایەڵی دەنگی ئەو بم تا ئیسرائیل ئازاد بکەم؟ »من یەزدان ناناسم و ئیسرائیلیش واز ناهێنم. 3گوتیان« :خودای عیبریەکان لەگەڵمان کۆبووەوە ،با بچین سێ ڕۆژ بۆ بیابان و قوربانی بکەین بۆ یەزدانی پەروەردگارمان .نەک بە تاعون و شمشێر بەسەرماندا بکەوێت». 4پاشای میسر پێی گوتن« :ئێوە موسا و هارون بۆچی گەل لە کارەکانیان ئازاد دەکەن؟ ئێوە بگەیەننە سەر بارگرانیەکانتان. 5فیرعەون گوتی« :ئەوەتا ئێستا خەڵکی خاکەکە زۆرن و لە بارگرانییەکانیان ئارامیان دەکەنەوە». 6فیرعەون هەر لەو ڕۆژەدا فەرمانی بە سەرپەرشتیارانی گەل و ئەفسەرەکانیان کرد و گوتی: 7چیتر وەک جاران پەڕۆی خشت نادەن بە گەل ،با بچن و پەل بۆ خۆیان کۆبکەنەوە. 8چیرۆکی ئەو خشتانەی کە تا ئێستا دروستیان کردووە ،لەسەریان دابنێن .هیچی لێ کەم مەکەنەوە ،چونکە بێکارن .بۆیە هاوار دەکەن و دەڵێن« :با بچین قوربانی بدەین بۆ خوداکەمان». 9با کاری زیاتر لەسەر پیاوەکان بکرێت ،تا کاری تێدا بکەن .با ڕەچاوی قسەی بێهودە نەکەن. 10سەرپەرشتیارانی گەل و ئەفسەرەکانیان چوونە دەرەوە و بە خەڵکیان گوت« :فیرعەون ئەمە دەفەرموێت« :پاڵم نادەمێ». 11بڕۆن ،پەلەکانتان بۆ ببەن لەو شوێنەی کە دەتوانن بیدۆزنەوە ،بەڵم هیچ شتێک لە کارەکانتان کەم نابێتەوە.
کتێبی دەرچوون
12گەلەکە بەسەر هەموو خاکی میسردا بڵوبوونەوە بۆ ئەوەی لەبری پەڕۆی چەقۆ کۆبکەنەوە. 13سەرپەرشتیارەکان بەپەلەیان کردن و گوتیان« :کارەکانتان ،ئەرکەکانی ڕۆژانەتان ،وەک ئەو کاتەی کە پەڕۆ هەبوو ،جێبەجێ بکەن». 14ئەفسەرانی نەوەی ئیسرائیل کە سەرپەرشتیارانی فیرعەون بەسەریاندا دانابوو ،لێیاندرا و پرسیاریان کرد« :بۆچی دوێنێ و ئەمڕۆش وەک ئێستا ئەرکی خشت دروستکردنتان جێبەجێ نەکردووە؟» 15ئینجا ئەفسەرانی نەوەی ئیسرائیل هاتن و هاواریان بۆ فیرعەون کرد و گوتیان« :بۆچی وا مامەڵە لەگەڵ خزمەتکارەکانت دەکەیت؟» 16هیچ چەقۆیەک بە خزمەتکارەکانت نادرێت و پێمان دەڵێن :خشت دروست بکە .بەڵم تاوانەکە لە گەلی خۆتدایە. 17بەڵم ئەویش گوتی« :ئێوە بێکارن ،بێکارن ،بۆیە دەڵێن« :با بچین قوربانی بۆ یەزدان بکەین». 18بۆیە ئێستا بڕۆ و کار بکە .چونکە هیچ پەڕۆیەکتان پێ نادرێت ،بەڵم چیرۆکی خشتەکانتان دەگەیەنن. 19ئەفسەرانی نەوەی ئیسرائیل دوای ئەوەی گوترا« :هیچ شتێک لە خشتەکانتان لە ئەرکی ڕۆژانەتان کەم مەکەنەوە ،بینیان کە دۆخێکی خراپیان هەیە». 20کاتێک لە فیرعەونەوە هاتنە دەرەوە ،چاویان بە موسا و هارون کەوت. 21پێیان گوت« :یەزدان سەیری ئێوە دەکات و دادوەری بکات .چونکە بۆنی ئێمەتان کرد لە چاوی فیرعەون و لە چاوی خزمەتکارەکانیدا، شمشێرێک بخەنە دەستیان بۆ ئەوەی بمانکوژن». 22ئینجا موسا گەڕایەوە لی یەزدان و گوتی« :پەروەردگار ،بۆچی ئەوەندە خراپە لەم گەلەتان کردووە؟ بۆچی تۆ منت ناردووە؟ 23چونکە لەو کاتەوەی هاتوومەتە لی فیرعەون بۆ ئەوەی بە ناوی تۆ قسە بکەم ،ئەو خراپەی لەگەڵ ئەم گەلەدا کردووە .نە گەلەکەت بە هیچ شێوەیەک ڕزگارت کردووە. بەشی شەشەم 1ئینجا یەزدان بە موسای گوت« :ئێستا دەبینیت چی لەگەڵ فیرعەون دەکەم ،چونکە بە دەستێکی بەهێز ڕێگەیان پێدەدات و بە دەستێکی بەهێز لە خاکەکەی دەریان دەکات». 2خودا قسەی لەگەڵ موسا کرد و پێی گوت« :من یەزدانم. 3من بە ناوی خودای گەورە بۆ ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب دەرکەوتم ،بەڵم بە ناوی یەهۆڤا نەناسراوم. 4هەروەها پەیمانم لەگەڵ ئەوان جێگیر کردووە ،کە خاکی کەنعانیان پێ بدەم ،خاکی زیارەتکردنیان ،کە تێیدا بێگانە بوون. 5هەروەها گوێم لە گریانی نەوەی ئیسرائیل بوو ،کە میسرییەکان بە کۆیلیەتی دەیانپارێزن .و پەیمانەکەمم لەبیر کردووە. 6بۆیە بە نەوەی ئیسرائیل بڵێ« :من یەزدانم و لە ژێر بارگرانییەکانی میسرییەکان دەرتان دەهێنم و لە کۆیلیەتییان ڕزگارتان دەکەم و بە قۆڵێکی درێژ و بە حوکمدانی گەورە دەتانفرۆشمەوە. 7من دەتانبەم بۆ لی خۆم بۆ گەلێک و دەبمە خودایەک بۆ ئێوە ،دەزانن کە من یەزدانی پەروەردگارتانم کە لە ژێر بارگرانییەکانی میسرییەکان دەتانهێنمە دەرەوە. 8دەتانبەمەوە بۆ ئەو خاکەی کە سوێندم خوارد بیدەم بە ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب .منیش دەیدەم بە ئێوە بۆ میرات :من یەزدانم. 9موسا بەم شێوەیە بە نەوەی ئیسرائیل گوت ،بەڵم ئەوان گوێیان لە موسا نەگرت لەبەر ئازاری ڕۆح و کۆیلیەتی دڕندانە. 10یەزدان بە موسای گوت: 11بڕۆ ژوورەوە و بە فیرعەونی پاشای میسر بڵێ ،نەوەی ئیسرائیل لە خاکەکەی دەربچێت. 12موسا لەبەردەم یەزدان قسەی کرد و گوتی« :ئەوەتا نەوەی ئیسرائیل گوێیان لێم نەگرتووە .کەواتە فیرعەون چۆن گوێم لێدەگرێت ،کە لێوەکانی خەتەنەنەکراوم؟ 13یەزدان قسەی لەگەڵ موسا و هارون کرد و فەرمانی بە نەوەی ئیسرائیل و فیرعەونی پاشای میسر دا کە نەوەی ئیسرائیل لە خاکی میسر دەربهێنن. 14ئەمانە سەرۆکی بنەماڵەی باوباپیرانیانن :کوڕەکانی ڕوبنی یەکەمی ئیسرائیل .حەنۆخ و پالو و حەسرۆن و کارمی :ئەمانە بنەماڵەی ڕوبن بن. 15کوڕەکانی شیمعونیش .یەموئێل و یامین و ئۆحد و یاخین و زۆهار و شاولی کوڕی ژنێکی کەنعانی ،ئەمانە بنەماڵەی شیمعونن. 16ئەمانە ناوی کوڕەکانی لێڤییە بەپێی نەوەکانیان .گێرشۆن و قحات و مێراری ،ساڵنی تەمەنی لێڤی سەد و سی و حەوت ساڵ بوو. 17کوڕانی گێرشۆن .لیبنی ،و شیمی ،بەپێی بنەماڵەکانیان. 18کوڕەکانی قەحاتیش .عەمرەم و ئیزهەر و حەبرۆن و ئوزیێل ،ساڵنی تەمەنی قەحات سەد و سی و سێ ساڵ بوو. 19کوڕەکانی مێراریش .مەحاڵی و موشی :ئەمانە بنەماڵەی لێڤین بەپێی نەوەکانیان. 20عەمرام یوحەبێدی خوشکی باوکی بردە هاوسەری .هارون و موسا لەدایک بوو ،ساڵنی تەمەنی عەمرام سەد و سی و حەوت ساڵ بوو. 21کوڕەکانی ئیزهەریش .کۆرا و نەفەگ و زکری. 22کوڕەکانی ئوزیێلیش .میشائێل و ئەلزافان و زیتری. 23هارون ئەلیشەبای کچی ئەمینەدابی خوشکی نەعشۆنی بردە هاوسەری .ناداب و ئەبیهۆ و ئەلعازار و ئیتاماری لەدایک بوو. 24کوڕەکانی کۆڕەش .ئاسیر و ئەلکانا و ئەبیاساف :ئەمانە بنەماڵەی کۆرحییەکانن. 25ئەلعازار کوڕی هارون یەکێک لە کچەکانی پوتیێلی هێنایە هاوسەری .فینێحاسیشی لەدایک بوو ،ئەمانە سەرۆکی باوباپیرانی لێڤییەکانن بەپێی بنەماڵەکانیان. 26ئەمانە ئەو هارون و موسان کە یەزدان پێی فەرموو« :بەپێی سوپاکەیان نەوەی ئیسرائیل لە خاکی میسر دەربهێنن». 27ئەمانە ئەوانەن کە قسەیان لەگەڵ فیرعەونی پاشای میسر کرد بۆ ئەوەی نەوەی ئیسرائیل لە میسر دەربهێنن. 28ئەو ڕۆژەی یەزدان لە خاکی میسردا لەگەڵ موسا قسەی کرد.
کتێبی دەرچوون
29یەزدان بە موسا گوت« :من یەزدانم ،هەموو ئەوەی پێت دەڵێم بە فیرعەونی پاشای میسر بڵێ». 30موسا لەبەردەم یەزدانی فەرموو« :ئەوەتا من لێوی خەتەنەنەکراوم و فیرعەون چۆن گوێم لێدەگرێت؟» بەشی حەوتەم 1یەزدان بە موسای گوت« :ببینە ،تۆم کردۆتە خوداوەند بۆ فیرعەون ،هارون براکەت دەبێتە پێغەمبەرت». 2هەموو ئەو شتانە بڵێ کە من فەرمانت پێدەدەم ،هارونی براکەت بە فیرعەون دەڵێت نەوەی ئیسرائیل لە خاکەکەی دەربهێنێت. 3دڵی فیرعەون ڕەق دەکەمەوە و نیشانە و سەرسوڕهێنەرەکانم لە خاکی میسردا زۆر دەکەم. 4بەڵم فیرعەون گوێتان لێ نادات ،تا دەستم بخەمە سەر میسر و سوپاکانم و گەلەکەم نەوەی ئیسرائیل لە خاکی میسرەوە بە حوکمی گەورە دەربهێنم. 5میسرییەکان دەزانن کە من یەزدانم ،کاتێک دەستم بۆ میسر درێژ دەکەم و نەوەی ئیسرائیل لە نێوانیان دەربهێنم. 6موسا و هارون وەک یەزدان فەرمانی پێکردن کردیان ،ئەوانیش هەروایان کرد. 7کاتێک لەگەڵ فیرعەون قسەیان کرد ،موسا تەمەنی حەشتا ساڵ بوو ،هارونیش تەمەنی هەشت و سێ ساڵ بوو. 8یەزدان بە موسا و هارونی گوت. 9کاتێک فیرعەون قسەتان لەگەڵ دەکات و دەڵێت :موعجیزەیەکتان بۆ پیشان بدەن ،ئەوا بە هارون بڵێن :دارەکەت وەربگرە و فڕێی بدە بەردەم فیرعەون و دەبێتە مار. 10موسا و هارون چوونە لی فیرعەون و هەروەک یەزدان فەرمانیان پێکردبوو ،هارون چەقۆکەی فڕێدایە بەردەم فیرعەون و خزمەتکارەکانی و بوو بە مار. 11ئینجا فیرعەونیش دانا و جادووگەرەکانی بانگ کرد ،جادووگەرەکانی میسریش بە هەمان شێوە بە سیحرەکانیان کرد. 12هەرکەسێک چەقۆکەی خۆی فڕێدایە خوارەوە و بوون بە مار ،بەڵم دارەکەی هارون چەقۆکانی قووت دا. 13دڵی فیرعەونی ڕەق کردەوە ،بۆ ئەوەی گوێیان لێ نەدات .وەک یەزدان گوتبووی. 14یەزدان بە موسای گوت« :دڵی فیرعەون ڕەق بووەتەوە ،ڕەتیدەکاتەوە گەلەکە ئازاد بکات». 15بەیانی بچۆ بۆ لی فیرعەون .سەیرکە ،دەچێتە دەرەوە بۆ ئاوەکە .لە لێواری ڕووبارەکە دەوەستیت بەرامبەر بە هاتنی .ئەو چەقۆیەی کە بوو بە مار ،لە دەستتدا بیگرە. 16پێی بڵێ :یەزدانی پەروەردگاری عیبرانییەکان منی نارد بۆ لی تۆ و دەڵێت« :با گەلەکەم بڕۆن تا لە بیابان خزمەتم بکەن ،تا ئێستا گوێت لێ نەدەگرت». 17یەزدان ئەمە دەفەرموێت« :لەمەدا دەزانیت کە من یەزدانم. 18ماسییەکانی ناو ڕووبارەکە دەمرن و ڕووبارەکە بۆگەن دەبێت .میسرییەکان لە ئاوی ڕووبارەکە بێزار دەبن. 19یەزدان بە موسا گوت« :بە هارون بڵێ :دارەکەت بگرە و دەستت درێژ بکەرەوە بۆ سەر ئاوەکانی میسر ،لەسەر چەمەکانیان ،لەسەر ڕووبارەکانیان و لەسەر گۆمەکانیان و لەسەر هەموو حەوزە ئاوییەکانیان ،تاکو ببنە خوێن .بۆ ئەوەی خوێن لە هەموو خاکی میسردا هەبێت، چ لە دەفرە دارەکان و چ لە قاپەکانی بەرد. 20موسا و هارون هەروایان کرد ،وەک یەزدان فەرمانی پێکرد .چەقۆکەی بەرزکردەوە و ئاوەکانی لە ڕووبارەکەدا لێدا ،لەبەردەم فیرعەون و خزمەتکارەکانیدا .هەموو ئەو ئاوانەی لە ڕووبارەکەدا بوون ،بوون بە خوێن. 21ئەو ماسییانەی لە ڕووبارەکەدا بوون مرد .ڕووبارەکە بۆگەن بوو ،میسرییەکان نەیانتوانی لە ئاوی ڕووبارەکە بخۆنەوە .خوێن لە هەموو خاکی میسردا هەبوو. 22جادووگەرەکانی میسر بە سیحرەکانیان وایان کرد ،دڵی فیرعەون ڕەق بووەوە و گوێی لێ نەگرت .وەک یەزدان گوتبووی. 23فیرعەون گەڕایەوە و چووە ماڵەکەی ،دڵی خۆی بۆ ئەمەیش دانەنا. 24هەموو میسرییەکان بە دەوری ڕووبارەکەدا هەڵکەند بۆ ئەوەی ئاویان بۆ بخۆنەوە .چونکە نەیاندەتوانی لە ئاوی ڕووبارەکە بخۆنەوە. 25دوای ئەوەی یەزدان ڕووبارەکەی لێدا ،حەوت ڕۆژ تەواو بوو. بەشی هەشتەم 1یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ بۆ لی فیرعەون و پێی بڵێ :یەزدان ئەمە دەفەرموێت« :با گەلەکەم بڕۆن تا خزمەتم بکەن». 2ئەگەر تۆ ڕەتتکردەوە وازیان لێبهێنیت ،سەیرکە ،هەموو سنوورەکانت بە چۆلەکە دەکوژم. 3ڕووبارەکە چۆلەکەیەکی زۆر بەرهەم دەهێنێت ،کە دەچنە ناو ماڵەکەت و ژووری نووستنەکەت و سەر جێگاکەت و ماڵی خزمەتکارەکانت و گەلەکەت و فڕنەکانت و کۆشکەکانت. 4چۆلەکەکان دێنە سەر تۆ و هەم بەسەر گەلەکەت و هەم بەسەر هەموو خزمەتکارەکانت. 5یەزدان بە موسا گوت« :بە هارون بڵێ :دەستت بە چەقۆکەت بەسەر چەم و ڕووبار و گۆمەکاندا درێژ بکەرەوە و چۆلەکەکان بەسەر خاکی میسردا سەرکەون». 6هارون دەستی بەسەر ئاوەکانی میسردا درێژ کرد .چۆلەکەکان هاتنە سەرەوە و خاکی میسریان داپۆشی. 7جادووگەرەکان بە سیحرەکانیان وایان کرد و چۆلەکەیان لەسەر خاکی میسر پەروەردە کرد. 8ئینجا فیرعەون موسا و هارونی بانگ کرد و گوتی« :پاڵ لە یەزدان بکەن ،چۆلەکەکان لە من و گەلەکەم ببات .منیش گەلەکە جێدەهێڵم بۆ ئەوەی قوربانی بۆ یەزدان بکەن.
کتێبی دەرچوون
9موسا بە فیرعەونی گوت« :شکۆمەندی بەسەرمدا بێت ،کەی داوای لێبوردن بۆ تۆ و خزمەتکارەکانت و گەلەکەت دەکەم ،چۆلەکەکان لە تۆ و ماڵەکانت لەناو ببەم ،تاکو تەنها لە ڕووبارەکەدا بمێننەوە؟ 10ئینجا گوتی« :سبەی ».ئینجا گوتی« :بەگوێرەی قسەی تۆ بێت ،تا بزانیت کەس وەک یەزدانی پەروەردگارمان نییە». 11چۆلەکەکان لە تۆ و ماڵەکانت و لە خزمەتکارەکانت و لە گەلەکەت دەڕۆن .تەنها لە ڕووبارەکەدا دەمێننەوە. 12موسا و هارون لە فیرعەونەوە چوونە دەرەوە ،موساش بەهۆی ئەو چۆلەکەیەوە کە بۆ فیرعەون هێنابووی ،هاوارێکی بۆ یەزدان کرد. 13یەزدان بەپێی قسەی موسا کرد .چۆلەکەکان لە ماڵەکان و گوندەکان و کێڵگەکان مردن. 14لەسەر کەڵەکەبوون کۆیان کردەوە و خاکەکە بۆگەن بوو. 15بەڵم کاتێک فیرعەون بینی کە ئیسراحەت هەیە ،دڵی ڕەق بووەوە و گوێی لێ نەگرت .وەک یەزدان گوتبووی. 16یەزدان بە موسای گوت« :بە هارون بڵێ :دارەکەت درێژ بکەرەوە و تۆزی خاکەکە لێبدە ،تاکو ببێتە مێشوولە لە هەموو خاکی میسردا». 17ئەوانیش هەروایان کرد .چونکە هارون دەستی بە چەقۆکەی درێژ کرد و تۆزی زەوی لێدا و بوو بە مێشوولە لە مرۆڤ و ئاژەڵدا . هەموو تۆزی خاکەکە بوو بە مێشوولە لە هەموو خاکی میسر. 18جادووگەرەکان بە سیحرەکانیان وایان کرد بۆ ئەوەی مێشوولە دەربهێنن ،بەڵم نەیانتوانی ،مێشوولە بەسەر مرۆڤ و ئاژەڵدا هات. 19جادووگەرەکان بە فیرعەونیان گوت« :ئەمە پەنجەی خودایە ،دڵی فیرعەون ڕەق بووەوە و گوێی لێ نەگرت .وەک یەزدان گوتبووی. 20یەزدان بە موسای گوت« :بەیانی زوو هەستە و لەبەردەم فیرعەون بوەستە .بڕوانە ،دێتە دەرەوە بۆ ئاوەکە .پێی بڵێ« :یەزدان ئەمە دەفەرموێت« :با گەلەکەم بڕۆن تا خزمەتم بکەن». 21ئەگەر نا ،ئەگەر گەلەکەم نەهێڵیت بڕۆن ،سەیرکە ،من ڕەوە مێشەکان دەنێرم بۆ سەر تۆ و خزمەتکارەکانت و گەلەکەت و ماڵەکانت، ماڵی میسرییەکان پڕ دەبن لە ڕەوە مێش و هەروەها ئەو زەویەی کە لەسەریەتی. 22لەو ڕۆژەدا خاکی گۆشن دەبڕم کە گەلەکەم تێیدا نیشتەجێیە ،بۆ ئەوەی هیچ ڕەوە مێشوولەیەک لەوێ نەمێنێت .تا کۆتایی دەزانیت کە من یەزدانم لە ناوەڕاستی زەویدا. 23من دابەشبوونێک لە نێوان گەلەکەم و گەلەکەتدا دادەنێم ،سبەی ئەم نیشانەیە دەبێت. 24یەزدان وای کرد .ڕه شە یە کی زۆر لە مێشە کان هاتنە ناو ماڵی فیرعە ون و ماڵی خزمە تکاره کانی و هە موو خاکی میسر. 25فیرعەون بانگی موسا و هارونی کرد و گوتی« :بڕۆ لە خاکەکەدا قوربانی بۆ خوداکەتان بکەن». 26ئینجا موسا گوتی« :ئەو کارە شایستە نییە .چونکە قێزەونەکانی میسرییەکان دەکەینە قوربانی یەزدانی پەروەردگارمان ،سەیری قێزەونەکانی میسرییەکان دەکەین لەبەردەم چاویان و بەردمان نەبڕن؟ 27سێ ڕۆژ دەڕۆین بۆ بیابان و قوربانی بۆ یەزدانی پەروەردگارمان دەکەین ،وەک ئەوەی فەرمانمان پێدەکات. 28فیرعەون گوتی« :من ڕێگەتان پێدەدەم بچن ،بۆ ئەوەی لە بیابان قوربانی بۆ یەزدانی پەروەردگارتان بکەن .تەنیا زۆر دوور ناڕۆن، داوای لێبوردنم بۆ بکەن». 29موسا گوتی« :ئەوەتا من لێت دەچمە دەرەوە و داوای لێبوردن لە یەزدان دەکەم ،کە سبەی ڕەوە مێشوولە لە فیرعەون و خزمەتکارەکانی و گەلەکەی بڕۆن ،بەڵم با فیرعەون چیتر فێڵبازانە نەکات و نەهێڵێت خەڵک بچنە قوربانی بۆ یەزدان. 30موسا لە لی فیرعەون هاتە دەرەوە و داوای لە یەزدان کرد. 31یەزدان بەپێی قسەی موسا کرد .وە ڕەوە مێشەکانی لە فیرعەون و لە خزمەتکارەکانی و لە گەلەکەی دوور خستەوە .یەکێکیان نەمابوو. 32فیرعەونیش لەم کاتەدا دڵی ڕەق کردەوە و نەیهێشت خەڵکەکە بڕۆن. بەشی ٩ 1ئینجا یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ بۆ لی فیرعەون و پێی بڵێ :یەزدانی پەروەردگاری عیبرانییەکان ئەمە دەفەرموێت« :با گەلەکەم بڕۆن تا خزمەتم بکەن». 2چونکە ئەگەر ڕەتتکردەوە وازیان لێبهێنیت و ڕایانبگریت. 3سەیرکە ،دەستی یەزدان لەسەر ئاژەڵەکانت کە لە کێڵگەدان ،لەسەر ئەسپەکان ،لەسەر کەرەکان ،لەسەر وشترەکان ،لەسەر گاکان و لەسەر مەڕەکان. 4یەزدان لە نێوان ئاژەڵەکانی ئیسرائیل و ئاژەڵەکانی میسردا جیا دەکاتەوە ،لە هەموو ئەو شتانەی کە هی نەوەی ئیسرائیلن ،هیچ نامرن. 5یەزدان کاتێکی دیاری کرد و گوتی« :سبەی یەزدان ئەم کارە لە خاکەکەدا دەکات». 6ڕۆژی دواتر یەزدان ئەو کارەی کرد و هەموو ئاژەڵەکانی میسر مردن ،بەڵم لە ئاژەڵەکانی نەوەی ئیسرائیل یەکیان نەمرد. 7ئینجا فیرعەون نارد و یەک لە ئاژەڵە ئیسرائیلییەکان نەمردبوو .دڵی فیرعەون ڕەق بووەوە و نەیهێشت خەڵکەکە بڕۆن. 8یەزدان بە موسا و هارونی گوت« :مشتێک خۆڵەمێشی کورەکەتان بۆ ببەن و با موسا لەبەردەم فیرعەوندا بەرەو ئاسمان بیپرژێنێت». 9لە هەموو خاکی میسردا دەبێتە تۆزی بچووک و دەبێتە کوڵنێک کە بە چەقۆ بەسەر مرۆڤ و ئاژەڵدا هەڵدێت لە هەموو خاکی میسردا. 10خۆڵەمێشی کورەکەیان وەرگرت و لەبەردەم فیرعەون وەستان .موساش بەرەو ئاسمان ڕشت .بوو بە کوڵنێک کە بە چەقۆ بەسەر مرۆڤ و ئاژەڵدا هەڵدەهات. 11جادووگەرەکان نەیانتوانی لەبەردەم موسا بوەستن بەهۆی کوڵەکانەوە .چونکە کوڵەکە لەسەر جادووگەرەکان و هەموو میسرییەکان بوو. 12یەزدان دڵی فیرعەونی ڕەق کردەوە و گوێی لێ نەگرت .وەک چۆن یەزدان بە موسا گوتبووی. 13یەزدان بە موسای گوت« :بەیانی زوو هەستە و لەبەردەم فیرعەون بوەستە و پێی بڵێ :یەزدانی پەروەردگاری عیبرانییەکان ئەمە دەفەرموێت« :با گەلەکەم بڕۆن ،خزمەتم بکەن». 14چونکە لەم کاتەدا هەموو بەڵکانم دەنێرم بەسەر دڵت و بەندەکانت و گەلەکەتدا .بۆ ئەوەی بزانیت کە کەس وەک من لە هەموو زەویدا نییە.
کتێبی دەرچوون
15چونکە ئێستا دەستم درێژ دەکەم ،تا تۆ و گەلەکەت بە تاعون لێبدەم .تۆش لە زەوی دەبڕدرێیت. 16هەر لەبەر ئەم هۆکارە هەستم پێکردیت ،بۆ ئەوەی هێزی خۆم لە تۆدا نیشان بدەم .و بۆ ئەوەی ناوم لە هەموو زەویدا ڕابگەیەنرێت. 17هێشتا خۆت بەرز دەکەیتەوە بەرامبەر گەلەکەم ،تاکو وازی لێ نەهێنیت؟ 18سبەینێ لەم کاتەدا تەپوتۆزێکی زۆر توند دەبارێنم ،کە لە سەرەتای دامەزراندنیەوە تا ئێستا لە میسردا نەبووە. 19ئێستا بنێرە و ئاژەڵەکانت و هەموو ئەو شتانەی کە لە کێڵگەکەدا هەتبوو کۆبکەرەوە .چونکە لەسەر هەر مرۆڤ و گیاندارێک کە لە کێڵگەکەدا بدۆزرێتەوە و نەهێنرێتەوە ماڵەوە ،تەپوتۆز بەسەریاندا دادەبەزێت و دەمرن». 20ئەوەی لە بەندەکانی فیرعەون لە قسەی یەزدان دەترسا ،خزمەتکارەکانی و ئاژەڵەکانی هەڵهاتن بۆ ماڵەکان. 21ئەوەی گوێی لە قسەی یەزدان نەگرت ،خزمەتکارەکانی و ئاژەڵەکانی لە کێڵگەکاندا بەجێهێشت. 22یەزدان بە موسای فەرموو« :دەستت بەرەو ئاسمان درێژ بکەرەوە ،تا لە هەموو خاکی میسردا تەپوتۆز ببارێت ،لەسەر مرۆڤ و ئاژەڵ و هەموو گیایەکی کێڵگە ،لە سەرانسەری خاکی میسردا». 23موسا چەقۆکەی بەرەو ئاسمان درێژکردەوە ،یەزدان ڕەشەبا و تەپوتۆزی نارد ،ئاگرەکەش بەسەر زەویدا ڕژا .یەزدان تەپوتۆزی بەسەر خاکی میسردا باران کرد. 24تەپوتۆز هات و ئاگر لەگەڵ تەپوتۆزەکەدا تێکەڵ بوو ،زۆر سەخت بوو ،لە هەموو خاکی میسرەوە کە بووەتە نەتەوە ،هیچ کەسێکی هاوشێوەی نەبووە. 25تەپوتۆزەکە لە هەموو خاکی میسر هەموو ئەوانەی لە کێڵگەکەدا بوون ،مرۆڤ و ئاژەڵی گرتەوە .تەپوتۆزەکە هەموو گیایەکی کێڵگەیی داوە و هەموو دارەکانی کێڵگەکەی شکاند. 26تەنیا لە خاکی گۆشن کە نەوەی ئیسرائیل لێی بوو ،تەپوتۆز نەباری. 27فیرعەون نارد و موسا و هارونی بانگ کرد و پێی گوتن« :ئەمجارە گوناهم کردووە ،یەزدان ڕاستگۆیە ،من و گەلەکەم خراپەکارین». 28داوای لێبوردن لە یەزدان بکەن (چونکە بەسە )کە چیتر ڕەشەبا و تەپوتۆزێکی بەهێز نەمێنێت .منیش وازتان لێدەهێنم و چیتر نامێنەوە». 29موسا پێی گوت« :هەر کە لە شارەکە چوومە دەرەوە ،دەستەکانم بۆ یەزدان بڵو دەکەمەوە .ڕەشەباش کۆتایی دێت و تەپوتۆزیش نابێت . بۆ ئەوەی بزانیت کە زەوی هی یەزدانە. 30بەڵم تۆ و خزمەتکارەکانت دەزانم کە هێشتا لە یەزدانی پەروەردگار ناترسن. 31کەتان و جۆ لێدرا ،چونکە جۆ لە گوێدا بوو و کەتانەکەش چەقۆی لێدرابوو. 32بەڵم گەنم و گەنمەکە لێیان نەدرا ،چونکە گەورە نەبوون. 33موسا لە شارەکە لە لی فیرعەونەوە هاتە دەرەوە و دەستەکانی بۆ یەزدان بڵوکردەوە ،ڕەشەبا و تەپوتۆز وەستا و باران بەسەر زەویدا نەباری. 34کاتێک فیرعەون بینی کە باران و تەپوتۆز و ڕەشەباکان وەستاون ،زیاتر گوناهی کرد و دڵی ڕەق کردەوە و خۆی و خزمەتکارەکانی. 35دڵی فیرعەون ڕەق بووەوە ،نەیهێشت نەوەی ئیسرائیل بڕۆن .وەک چۆن یەزدان بە موسا قسەی کردبوو. بەشی ١٠ 1یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ بۆ لی فیرعەون ،چونکە دڵی ئەو و دڵی خزمەتکارەکانیم ڕەق کردۆتەوە ،تا ئەم نیشانانەم لەبەردەمیدا نیشان بدەم. 2بۆ ئەوەی بە گوێی کوڕەکەت و کوڕی کوڕەکەت بڵێیت کە چیم لە میسر کردوومە و نیشانەکانم کە لە نێوانیاندا کردوومە .تا بزانن چۆن من یەزدانم. 3موسا و هارون هاتنە ژوورەوە بۆ لی فیرعەون و پێیان گوت« :یەزدانی پەروەردگاری عیبرانییەکان ئەمە دەفەرموێت« :تا کەی ڕەتدەکەیتەوە خۆت لەبەردەممدا بچوک بکەیتەوە؟ »با گەلەکەم بڕۆن ،تا خزمەتم بکەن. 4ئەگەر نا ،ئەگەر ڕەتتکردەوە گەلەکەم بڕۆیت ،سبەی جرجەکان دەهێنمە کەناراوەکانت. 5ڕووبەری زەوی دادەپۆشن ،تا مرۆڤ نەتوانێت زەوی ببینێت ،پاشماوەی ئەو شتەی کە ڕزگاری بووە و لە تەپوتۆزەوە بۆتان دەمێنێتەوە دەخۆن و هەموو دارێک دەخۆن کە لە کێڵگەکانەوە بۆتان گەشە دەکات. 6ماڵەکانت و ماڵی هەموو خزمەتکارەکانت و ماڵی هەموو میسرییەکان پڕ دەکەنەوە .کە لە ڕۆژێکەوە کە لەسەر زەوی بوون تا ئەمڕۆ نە باوباپیرانت و نە باوباپیرانت نەیانبینیوە .ئینجا خۆی گەڕایەوە و لە فیرعەون دەرچوو. 7خزمەتکارەکانی فیرعەون پێیان گوت« :تا کەی ئەم پیاوە دەبێتە تەڵە بۆ ئێمە؟ »با پیاوەکان بڕۆن ،بۆ ئەوەی خزمەت بە یەزدانی پەروەردگاریان بکەن ،ئایا هێشتا نازانیت کە میسر لەناوچووە؟ 8موسا و هارون هێنرانەوە لی فیرعەون ،پێی گوتن« :بڕۆن خزمەت بە یەزدانی پەروەردگارتان بکەن ،بەڵم کێن ئەوانەی دەچن؟» 9موسا گوتی« :ئێمە لەگەڵ بەچکە و پیرەکانمان و کوڕ و کچەکانمان و مەڕ و مەڕەکانمان دەڕۆین .چونکە دەبێ جەژنێک بۆ یەزدان ساز بکەین. 10پێی گوتن« :با یەزدان لەگەڵتان بێت ،وەک چۆن من ئێوە و منداڵە بچووکەکانتان وازتان لێدەهێنم .چونکە خراپە لەبەردەمتاندایە. 11وا نییە ،ئێستا بڕۆن ،ئێوەی مرۆڤن و خزمەت بە یەزدان بکەن .بۆ ئەوە ئێوە ئارەزووتان دەکرد .لە بەردەم فیرعەون دەرکران. 12یەزدان بە موسای گوت« :دەستت بۆ سەر خاکی میسر درێژ بکەرەوە بۆ جرجەکان ،تاکو سەرکەونە سەر خاکی میسر و هەموو گیایەکی خاکەکە بخۆن ،هەموو ئەو گیایەی کە تەپوتۆزەکە بەجێی هێشتووە». 13موسا چەقۆکەی بەسەر خاکی میسردا درێژ کرد و یەزدان بە درێژایی ئەو ڕۆژە و هەموو شەوەکە بایەکی ڕۆژهەڵتی بەسەر خاکەکەدا هێنا .کە بەیانی بوو ،بای ڕۆژهەڵت جڵوولەکانی هێنا.
کتێبی دەرچوون
14جرجەکان بەسەر هەموو خاکی میسردا ڕۆیشتن و لە هەموو کەناراوەکانی میسردا پشوویان دا .پێش ئەوان جرجێکی وەک ئەوان نەبووە و لە دوای ئەوانیشەوە ئاوا نابێت. 15چونکە ڕووبەری هەموو زەوییان داپۆشی و خاکەکە تاریک بوو .هەموو گیایەکی خاک و هەموو بەرهەمی ئەو دارەیان خوارد کە تەپوتۆزەکە بەجێی هێشتبوو ،لە هەموو خاکی میسردا هیچ شتێکی سەوز لە دارەکان و گیاکانی کێڵگەکەدا نەمابوو. 16ئینجا فیرعەون بەپەلە موسا و هارونی بانگ کرد .فەرمووی« :من لە یەزدانی پەروەردگارتان و لە ئێوە گوناهم کردووە». 17بۆیە ئێستا تەنها ئەمجارە لە گوناهەکەم خۆشبە و داوای لێبوردن لە یەزدانی پەروەردگارت بکە ،تا تەنها ئەم مردنەم لێ بسەنێتەوە. 18ئینجا لە فیرعەونەوە هاتە دەرەوە و داوای لە یەزدان کرد. 19یەزدان بایەکی بەهێزی بەهێزی ڕۆژئاوای سووڕاند و جرجەکانی برد و فڕێیاندایە دەریای سوور .لە هەموو کەناراوەکانی میسردا یەک جرج نەما. 20بەڵم یەزدان دڵی فیرعەونی ڕەق کرد و نەیهێشت نەوەی ئیسرائیل بڕۆن. 21یەزدان بە موسای گوت« :دەستت بەرەو ئاسمان درێژ بکەرەوە ،تا تاریکی بەسەر خاکی میسردا بێت ،تاریکییەک کە هەستی پێدەکرێت». 22موسا دەستی بەرەو ئاسمان درێژ کرد .سێ ڕۆژ تاریکییەکی ئەستوور لە هەموو خاکی میسردا هەبوو. 23بۆ ماوەی سێ ڕۆژ یەکتریان نەبینی و هیچ کەسێک لە شوێنی خۆی هەڵنەستایەوە ،بەڵم هەموو نەوەی ئیسرائیل ڕووناکییان لە شوێنی نیشتەجێبوونیان هەبوو. 24فیرعەون بانگی موسای کرد و گوتی« :بڕۆ خزمەتی یەزدان بکەن .تەنها با مەڕەکانتان و مەڕەکانتان بمێننەوە ،با بچووکەکانتان لەگەڵتان بڕۆن». 25ئینجا موسا گوتی« :دەبێت قوربانی و قوربانی سووتاندنمان بدەیتێ ،تا قوربانی بدەین بۆ یەزدانی پەروەردگارمان». 26ئاژەڵەکانمان لەگەڵمان دەڕۆن .هیچ کۆتایییەک لە دوای خۆی نامێنێتەوە؛ چونکە دەبێ لەوە وەربگرین بۆ خزمەتکردنی یەزدانی پەروەردگارمان .ئێمە نازانین بە چی خزمەت بە یەزدان بکەین ،تا نەگەینە ئەوێ. 27بەڵم یەزدان دڵی فیرعەونی ڕەق کرد و نەیهێشت بچن. 28فیرعەون پێی گوت« :لەمن دوور بکەوەرەوە ،ئاگاداری خۆت بە ،چیتر ڕووم نەبینە .چونکە لەو ڕۆژەدا ڕووخسارم دەبینیت دەمری». 29موسا گوتی« :باشە قسەت کرد ،چیتر ڕووخسارت نابینمەوە». بەشی ١١ 1یەزدان بە موسای گوت« :بەڵم یەک بەڵ زیاتر بەسەر فیرعەون و میسردا دەهێنم .دوای ئەوە وازت لێدەهێنێت لێرە بڕۆن ،کاتێک وازتان لێدەهێنن ،بە تەواوی لێرە دەرتان دەکات. 2ئێستا لەبەر گوێی گەل قسە بکە ،با هەر پیاوێک لە دراوسێی خۆی و هەر ژنێک لە دراوسێی خۆی قەرز بکات ،گەوهەرێکی زیو و گەوهەرێکی زێڕین. 3یەزدان لەبەردەم میسرییەکاندا نیعمەتی گەلەکەی بەخشی .هەروەها پیاوەکە موسا لە خاکی میسر و لەبەردەم خزمەتکارانی فیرعەون و گەلدا زۆر گەورە بوو. 4موسا گوتی« :یەزدان ئەمە دەفەرموێت« :نزیکەی نیوەشەو دەچمە ناوەڕاستی میسر». 5هەموو یەکەم منداڵەکانی خاکی میسر دەمرن ،لە یەکەم منداڵی فیرعەونەوە کە لەسەر تەختەکەی دانیشتووە ،تا یەکەم منداڵی ئەو کچە کە لە پشت میزەوەیە .و هەموو یەکەم منداڵی ئاژەڵن. 6هاوارێکی گەورە لە سەرانسەری خاکی میسردا دروست دەبێت ،کە هیچ کەسێکی وەک ئەو نەبووە و ئیتر وەک ئەو نابێت. 7بەڵم سەگ لە دژی هەر کەسێک لە نەوەی ئیسرائیل زمانی نەجوڵێنێت ،لە دژی مرۆڤ و ئاژەڵ ،بۆ ئەوەی بزانن یەزدان جیاوازی لە نێوان میسرییەکان و ئیسرائیلدا دروست دەکات. 8هەموو ئەم خزمەتکارانەت دێنە خوارەوە بۆ لم و کڕنۆشم بۆ دادەنێن و دەڵێن‘ :بڕۆ دەرەوە و هەموو ئەو گەلەی کە شوێنت دەکەون، دوای ئەوە دەچمە دەرەوە .ئینجا بە تووڕەیییەکی زۆرەوە لە لی فیرعەون دەرچوو. 9یەزدان بە موسای گوت« :فیرعەون گوێتان لێ نادات .بۆ ئەوەی سەرسوڕهێنەرەکانم لە خاکی میسردا زۆرتر بن. 10موسا و هارون هەموو ئەم سەرسوڕهێنەرانەیان لەبەردەم فیرعەوندا کرد ،یەزدان دڵی فیرعەونی ڕەق کردەوە ،تاکو نەیهێشت نەوەی ئیسرائیل لە خاکەکەی دەربچن. بەشی ١٢ 1یەزدان لە خاکی میسر بە موسا و هارونی گوت. 2ئەم مانگە بۆ ئێوە سەرەتای مانگەکان دەبێت ،بۆ ئێوە دەبێتە یەکەم مانگی ساڵ. 3بە هەموو کۆبوونەوەی ئیسرائیل بڵێ :لە ڕۆژی دەیەمی ئەم مانگەدا هەریەکە بەرخێکیان بۆ دەبەن ،بەپێی ماڵی باوباپیرانیان ،بەرخێک بۆ ماڵێک. 4ئەگەر ماڵەکە کەم بوو بۆ بەرخەکە ،با ئەو و دراوسێکەی تەنیشت ماڵەکەی بەپێی ژمارەی گیانەکان بیبەن .هەرکەسێک بەپێی خواردنی خۆی حسابەکەت بۆ بەرخەکە بکات. 5بەرخەکەت بێ کەموکوڕی دەبێت ،نێرێکی ساڵێک بێت ،لە مەڕەکان یان لە بزنەکان دەریبهێنن. 6تا چواردەهەمی مانگەکە بیپارێزن ،ئێوارە هەموو کۆبوونەوەی ئیسرائیل دەیکوژن.
کتێبی دەرچوون
7لە خوێنەکە دەگرن و لە دوو دارەکەی لوەکی و دارستانی سەرەوەی دەرگای ماڵەکانەوە دەیخۆن ،کە تێیدا دەیخۆن. 8ئەو شەوە گۆشتەکە دەخۆن و بە ئاگر دەبرژێنرێن و نانی بێ خەمیرە .بە گیای تاڵیش دەیخۆن. 9بە کاڵ مەخۆن و بە ئاو تەڕ نەکراوە ،بەڵکو بە ئاگر بیبرژێنە .سەری بە قاچەکانی و لەگەڵ پاککردنەوەی. 10مەهێڵن تا بەیانی هیچی لێ بمێنێتەوە .ئەوەی تا بەیانی لێی دەمێنێتەوە بە ئاگر بیسووتێنن». 11بەم شێوەیە دەیخۆن .کەمەرەکانت بە پشتێنەوە ،پێڵوەکانت لەسەر پێیەکانت و دارەکەت بە دەستەوە؛ بەپەلە بیخۆن ،جەژنی پەسحی یەزدانە. 12چونکە ئەمشەو بە خاکی میسردا تێدەپەڕم و هەموو یەکەم منداڵەکانی خاکی میسر دەکوژم ،مرۆڤ و ئاژەڵ .من حوکم لەسەر هەموو خوداوەندەکانی میسر دەدەم ،من یەزدانم. 13خوێنەکە دەبێتە نیشانەیەک بۆ ئەو ماڵنەی کە لێی دەژین ،کاتێک خوێنەکە دەبینم بەسەرتاندا تێدەپەڕم و تاعونەکە بەسەرتاندا نایەت تا لەناوتان ببات ،کاتێک خاکی میسر دەکوژم. 14ئەم ڕۆژە دەبێتە یادگاریەک بۆتان .بە درێژایی نەوەکانتان جەژنە بۆ یەزدان .بۆ هەتا هەتایە بە ڕێوڕەسمێک جەژنێک بگێڕن». 15حەوت ڕۆژ نانی بێ خەمیرە بخۆن .لە ڕۆژی یەکەمدا خەمیر لە ماڵەکانتان لببەن ،چونکە هەرکەسێک لە ڕۆژی یەکەمەوە تا ڕۆژی حەوتەم نانی خەمیرەکراو بخوات ،ئەوا لە ئیسرائیل دەبڕدرێت. 16لە ڕۆژی یەکەمدا کۆبوونەوەیەکی پیرۆز دەبێت و لە ڕۆژی حەوتەمدا کۆبوونەوەیەکی پیرۆزتان بۆ دەکرێت .هیچ جۆرە کارێکیان تێدا ئەنجام نادرێت ،تەنها ئەو کارە نەبێت کە هەر کەسێک دەبێ بیخوات ،بۆ ئەوەی تەنها لە ئێوە ئەنجام بدرێت. 17جەژنی نانە بێ خەمیرەکانتان بەڕێوە دەبەن .چونکە لەم ڕۆژەدا سوپاکانتانم لە خاکی میسر دەرهێناوە ،بۆیە لە نەوەکانتان بە ڕێوڕەسمێک بۆ هەمیشە ئەم ڕۆژە دەپارێزن. 18لە مانگی یەکەمدا ،لە چواردەهەمین ڕۆژی مانگدا ،لە ئێوارەدا ،نانی بێ خەمیرە بخۆن ،تا ڕۆژی یەک و بیستەمی مانگەکە ئێوارە. 19حەوت ڕۆژ مەعجوون لە ماڵەکانتاندا نادۆزرێتەوە ،چونکە هەرکەسێک خەمیرە بخوات ،ئەو گیانەش لە کۆبوونەوەی ئیسرائیل دەبڕدرێت ،جا نامۆ بێت یان لەدایک بووە لە خاکەکەدا. 20هیچ شتێکی خەمیرەکراو مەخۆن .لە هەموو شوێنەکانی نیشتەجێبوونتان نانی بێ خەمیرە بخۆن. 21ئینجا موسا هەموو پیرەکانی ئیسرائیل بانگ کرد و پێی گوتن« :بەرخێک بەپێی بنەماڵەکانتان دەربهێنن و بیبەن و جەژنی پەسح بکوژن». 22دەستە هیسۆپێک وەربگرن و لەناو ئەو خوێنەی کە لە کۆشکەکەدایە بیخەنە ناو خوێنەکەوە و بەو خوێنەی کە لە کۆشکەکەدایە، پەنجەرەکە و دوو ستوونی لوەکی لێبدەن .تا بەیانی هیچ کام لە ئێوە ناچنە دەرەوە لە دەرگای ماڵەکەی. 23چونکە یەزدان تێدەپەڕێت بۆ ئەوەی میسرییەکان بکوژێت .کاتێک خوێنی سەر پەنجەرە و دوو ستوونی لوەکی دەبینێت ،یەزدان بەسەر دەرگاکەدا تێدەپەڕێت و ڕێگە نادات وێرانکەرەکە بێتە ماڵەکانتان و لێتان بدات. 24ئەم شتە بۆ خۆت و کوڕەکانتان بۆ هەمیشە جێبەجێ بکەن. 25کاتێک دەگەنە ئەو خاکەی کە یەزدان پێتان دەبەخشێت ،وەک بەڵێنی پێداون ،ئەم خزمەتەتان جێبەجێ دەکەن. 26کاتێک منداڵەکانتان پێتان دەڵێن« :مەبەستتان لەم خزمەتە چییە؟» 27ئەوە بڵێن« :ئەوە قوربانی جەژنی پەسحی یەزدانە ،کە بەسەر ماڵەکانی نەوەی ئیسرائیلدا لە میسردا تێپەڕی ،کاتێک میسرییەکانی برد و ماڵەکانی ئێمەی ڕزگار کرد ».خەڵکەکەش سەریان دانا و پەرستشیان دەکرد. 28نەوەی ئیسرائیل ڕۆیشتن و هەروەک چۆن یەزدان فەرمانی بە موسا و هارون کردبوو ،ئەوانیش هەروایان کرد. 29لە نیوەی شەودا یەزدان هەموو یەکەم منداڵەکانی لە خاکی میسردا کوشت ،لە یەکەم منداڵی فیرعەونەوە کە لەسەر تەختەکەی دانیشتبوو تا یەکەم منداڵی دیل کە لە زیندانەکەدا بوو .و هەموو یەکەم منداڵەکانی ئاژەڵ. 30فیرعەون لە شەودا خۆی و هەموو خزمەتکارەکانی و هەموو میسرییەکان هەستا .لە میسر هاوارێکی گەورە هاتە ئاراوە .چونکە ماڵێک نەبوو کە کەسێکی مردووی تێدا نەبێت. 31شەویش بانگی موسا و هارونی کرد و گوتی« :هەستن و لە نێو گەلەکەم دەربکەن ،ئێوە و نەوەی ئیسرائیل .و بڕۆ و خزمەت بە یەزدان بکەن ،وەک وتتان». 32هەروەک وتتان مەڕ و مەڕەکانتان وەربگرن و نەڕۆن .و بەرەکەتم پێ ببەخشە. 33میسرییەکان بەپەلە هێرشیان کردە سەر گەلەکە و بەپەلە لە خاکەکە بنێرن .چونکە گوتیان« :هەموومان مردووین». 34گەلەکە هەویرەکەیان برد پێش ئەوەی خەمیر بکرێت ،کۆڵی کۆکردنەوەکانیان بە جلەکانیانەوە لەسەر شانیان بەسترابوو. 35نەوەی ئیسرائیل بەپێی قسەی موسایان کرد .لە میسرییەکان گەوهەری زیو و گەوهەری زێڕ و جل و بەرگیان لە میسرییەکان قەرز کرد. 36یەزدان لەبەرچاوی میسرییەکان نیعمەتی گەلەکەی بەخشی ،بەو شێوەیەی کە داوایان دەکرد بە قەرزیان پێدا .میسرییەکانیان بەتاڵن برد. 37نەوەی ئیسرائیل لە ڕامسێسەوە بەرەو سوکۆت ڕۆیشتن ،نزیکەی شەش سەد هەزار کەس بە پێ پیاو بوون ،جگە لە منداڵن. 38جەماوەرێکی تێکەڵو لەگەڵیاندا سەرکەون .و مەڕ و مەڕ و مەڕ ،تەنانەت زۆر ئاژەڵیش. 39لە هەویرەکەیان کە لە میسرەوە هێنایانە دەرەوە ،کێکی بێ خەمیرەیان لێنا ،چونکە خەمیر نەبوو .چونکە لە میسر دەرکرابوون و نەیانتوانی بمێننەوە و هیچ خۆراکێکیان بۆ خۆیان ئامادە نەکردبوو. 40مانەوەی نەوەی ئیسرائیل کە لە میسر نیشتەجێ بوون ،چوار سەد و سی ساڵ بوو. 41لە کۆتایی چوار سەد و سی ساڵەکەدا ،هەر لەو ڕۆژەدا ،هەموو سوپای یەزدان لە خاکی میسرەوە چوونە دەرەوە. 42شەوێکە بۆ یەزدان کە لە خاکی میسرەوە هێنایانەتە دەرەوە ،ئەوە شەوێکە کە هەموو نەوەی ئیسرائیل لە نەوەکانیاندا بەڕێوەی دەبەن. 43یەزدان بە موسا و هارونی گوت« :ئەمە ڕێوڕەسمی جەژنی پەسحییە. 44بەڵم هەر خزمەتکارێک کە بە پارە کڕدرابێت ،کاتێک خەتەنەت کرد ،ئەوا دەبێت لێی بخوات.
کتێبی دەرچوون
45بێگانە و خزمەتکاری بەکرێگیراو نابێت لێی بخۆن. 46لە یەک ماڵدا دەخورێت .هیچ شتێک لە گۆشتەکە لە ماڵەوە مەبەنە دەرەوە .نە ئێسکێکی لێ بشکێنن». 47هەموو کۆبوونەوەی ئیسرائیل دەیپارێزن. 48کاتێک بێگانەیەک لەگەڵت نیشتەجێ بوو و جەژنی پەسحی بۆ یەزدان دەگێڕێت ،با هەموو نێرەکانی خەتەنە بکرێن ،ئینجا با نزیک بێتەوە و بیپارێزێت .وەک ئەو کەسە دەبێت کە لە خاکەکەدا لەدایک بووە ،چونکە هیچ خەتەنەنەکراوێک لێی ناخوات. 49یاسایەک دەبێت بۆ ئەو کەسەی کە لە ماڵەوە بێت و بۆ ئەو نامۆیەی کە لە نێوانتاندا نیشتەجێیە. 50هەموو نەوەی ئیسرائیل بەم شێوەیە بوون .وەک چۆن یەزدان فەرمانی بە موسا و هارون کرد ،ئەوانیش هەروایان کرد. 51هەر لەو ڕۆژەدا یەزدان نەوەی ئیسرائیلی لە خاکی میسر دەرهێنا بە سوپاکەیان. بەشی ١٣ 1یەزدان بە موسای گوت: 2هەموو منداڵە یەکەمەکانم بۆ پیرۆز بکە ،هەرچی سکی بۆ نەوەی ئیسرائیل بکاتەوە ،لە مرۆڤ و ئاژەڵ ،ئەوە هی منە. 3موسا بە گەلەکەی گوت« :ئەم ڕۆژەتان لەبیر بێت کە لە میسرەوە هاتنە دەرەوە لە ماڵی کۆیلیەتی .چونکە بە هێزی دەست یەزدان ئێوەی لەم شوێنە هێنایە دەرەوە ،نانی خەمیرەی لێ ناخورێت. 4ئەمڕۆ لە مانگی ئەبیبدا هاتنە دەرەوە. 5کاتێک یەزدان دەتباتە خاکی کەنعانییەکان و حیتیەکان و ئەمۆرییەکان و حیڤییەکان و یەبوسییەکان ،کە سوێندی بە باوباپیرانت خواردبوو بیدات ،خاکێک کە شیر و هەنگوین لێ دەڕژێت ،لەم مانگەدا ئەم خزمەتە بەڕێوە دەبەیت. 6حەوت ڕۆژ نانی بێ خەمیرە بخۆیت و لە ڕۆژی حەوتەمدا جەژنە بۆ یەزدان. 7نانی بێ خەمیرە حەوت ڕۆژ بخورێت .نانی خەمیرەکراو لەگەڵتدا نابینرێت و لە هەموو لیەکتدا خەمیرووت نابینرێت. 8لەو ڕۆژەدا کوڕەکەت پیشان بدە و بڵێ« :ئەمە بەهۆی ئەوەی یەزدان لەگەڵم کرد کاتێک لە میسر هاتمە دەرەوە». 9ئەوە دەبێتە نیشانەیەک بۆت لەسەر دەستت و یادگارییەک لە نێوان چاوەکانتدا ،تا یاسای یەزدان لە دەمتدا بێت ،چونکە یەزدان بە دەستێکی بەهێز لە میسرەوە هێنایتە دەرەوە. 10بۆیە ساڵ بە ساڵ ئەم ڕێوڕەسمە لە کاتی خۆیدا بپارێزە. 11کاتێک یەزدان دەتباتە خاکی کەنعانییەکان ،وەک چۆن سوێندی بە تۆ و باوباپیرانت خواردووە و پێت دەدات. 12بۆ یەزدان بۆ یەزدان جیای بکەرەوە ،هەموو ئەوانەی کە پۆشاکەکە دەکەنەوە و هەموو یەکەم منداڵێک کە لە دڕندەیەکەوە دێت کە هەتە . نێرەکان هی یەزدان بن». 13هەر یەکەم بەچکە کەرێک بە بەرخێک بیدەیتەوە .ئەگەر نەتویست بیکریتەوە ،ئەوا ملی دەشکێنی ،هەموو یەکەم منداڵەکانی مرۆڤ لە نێو منداڵەکانتدا دەیکڕیتەوە. 14کاتێک کوڕەکەت لە داهاتوودا لێت بپرسێت و دەڵێت« :ئەمە چییە؟ »پێی بڵێ :یەزدان بە هێزی دەستی لە میسر لە ماڵی کۆیلیەتی دەرهێناین. 15کاتێک فیرعەون بەزەحمەت ڕێگەی پێداین ،یەزدان هەموو یەکەم منداڵەکانی لە خاکی میسردا کوشت ،یەکەم لەدایکبووی مرۆڤ و یەکەمی ئاژەڵ ،بۆیە هەموو ئەوانەی کۆشکەکە دەکەنەوە بۆ یەزدان دەکەم بە نێر .بەڵم هەموو یەکەم منداڵەکانم دەفرۆشمەوە. 16ئەوە دەبێتە نیشانەیەک لەسەر دەستت و بۆ پێشەوەی چاوەکانت ،چونکە یەزدان بە هێزی دەست لە میسرەوە دەرهێناین. 17کاتێک فیرعەون گەلەکەی ئازاد کرد ،خودا ڕێبەرایەتی نەکردن بە ڕێگای خاکی فەلەستینییەکان ،هەرچەندە ئەو ڕێگایە نزیک بوو . چونکە خودا فەرموویەتی« :ڕەنگە گەل کاتێک شەڕ دەبینن تەوبە بکەن و بگەڕێنەوە بۆ میسر». 18بەڵم خودا گەلەکەی بە ڕێگای بیابانی دەریای سووردا برد و نەوەی ئیسرائیل بە چەقۆ لە خاکی میسرەوە چوونە دەرەوە. 19موسا ئێسکەکانی یوسفی لەگەڵ خۆی برد ،چونکە بە توندی سوێندی بە نەوەی ئیسرائیل خواردبوو و دەیگوت« :بە دڵنیاییەوە خودا سەردانتان دەکات ».ئێسکەکانم لەگەڵ خۆتان لێرەوە بەرەو سەرەوە دەبەن». 20ئینجا لە سوکۆتەوە ڕۆیشتن و لە ئەتام لە لێواری بیابانەکەدا ئۆردوگایان دانا. 21یەزدان بە ڕۆژ بە ستوونی هەورێک پێشیان دەڕۆیشت و ڕێگایان پێبدات .بە شەویش لە ستوونی ئاگردا ،بۆ ئەوەی ڕووناکییان پێبدات؛ بۆ ئەوەی بە شەو و ڕۆژ بچیت: 22بەڕۆژ ستوونی هەوری نەسەندەوە و بە شەو ستوونی ئاگری لە بەردەم گەل نەسەندەوە. بەشی ١٤ 1یەزدان بە موسای گوت: 2بە نەوەی ئیسرائیل بڵێ ،کە بگەڕێنەوە و لەبەردەم پیهاهیرۆت ،لە نێوان میگدۆل و دەریادا ،بەرامبەر بەعلزەفۆن ئۆردوگا بکەن ،پێش ئەوەی لە کەناری دەریادا ئۆردوگا دابنێن. 3چونکە فیرعەون لەبارەی نەوەی ئیسرائیل دەڵێت« :ئەوان لە خاکەکەدا تێکەڵو بوون ،بیابان دایخستوون». 4دڵی فیرعەون ڕەق دەکەمەوە ،کە بەدوایاندا بگەڕێت .لە بەرامبەر فیرعەون و هەموو سوپاکەیدا ڕێزم لێدەگیرێت .بۆ ئەوەی میسرییەکان بزانن کە من یەزدانم .وە ئەوانیش وایان کرد. 5بە پاشای میسر گوترا گەلەکە هەڵتووە ،دڵی فیرعەون و خزمەتکارەکانی لە گەلەکە وەرگەڕا و گوتیان« :بۆچی ئەمەمان کردووە و ئیسرائیلمان لە خزمەتکردنمان هێشتووە؟»
کتێبی دەرچوون
6گالیسکەکەی ئامادە کرد و گەلەکەی لەگەڵ خۆی برد. 7شەش سەد گالیسکە هەڵبژێردراوی برد و هەموو گالیسکە میسرییەکان و سەرکردەی هەریەکەیان. 8یەزدان دڵی فیرعەونی پاشای میسری ڕەق کردەوە و بەدوای نەوەی ئیسرائیلدا ڕاوەستا و نەوەی ئیسرائیل بە دەستێکی بەرزەوە چوونە دەرەوە. 9بەڵم میسرییەکان هەموو ئەسپ و گالیسکەکانی فیرعەون و سوارەکانی و سوپاکەی بەدوایاندا ڕۆیشتن و لە کەناری دەریا لە تەنیشت پیهاهیرۆت لە بەردەم بەعلزەفۆن کەمپیان کرد. 10کاتێک فیرعەون نزیک بووەوە ،نەوەی ئیسرائیل چاویان بەرز کردەوە و میسرییەکان بە دوایاندا ڕۆیشتن .زۆر ترسا ،نەوەی ئیسرائیل هاواریان بۆ یەزدان کرد. 11ئەوانیش بە موسایان گوت« :لە میسر گۆڕ نەبوو ،ئایا ئێمەت برد بۆ ئەوەی لە بیابان بمرین؟ »بۆچی وا مامەڵەت لەگەڵ ئێمە کردووە بۆ ئەوەی لە میسرەوە بمانبەنە دەرەوە؟ 12ئایا ئەمە ئەو وشەیە نییە کە لە میسر پێمان وتیت :وازمان لێ بێنین ،بۆ ئەوەی خزمەت بە میسرییەکان بکەین؟ چونکە باشتر بوو خزمەتی میسرییەکان بکەین ،لەوەی لە بیاباندا بمرین. 13موسا بە گەلەکەی گوت« :مەترسن ،وەستان و ڕزگاری یەزدان ببینن ،کە ئەمڕۆ پێتان پیشان دەدات ،چونکە ئەو میسریانەی ئەمڕۆ بینیتان ،ئیتر بۆ هەمیشە نایانبیننەوە». 14یەزدان شەڕتان بۆ دەکات و بێدەنگ دەبن. 15یەزدان بە موسای گوت« :بۆچی هاوارم بۆ دەکەیت؟ »بە نەوەی ئیسرائیل بڵێ کە بەرەو پێشەوە بچن. 16بەڵم تۆ چەقۆکەت بەرز بکەرەوە و دەستت بەسەر دەریادا درێژ بکەرەوە و دابەشی بکە ،نەوەی ئیسرائیل بەسەر زەوییەکی وشکدا بە ناوەڕاستی دەریادا دەڕۆن. 17من دڵی میسرییەکان ڕەق دەکەمەوە و ئەوانیش شوێنیان دەکەون ،شەرەفم بۆ فیرعەون و هەموو سوپاکەی و گالیسکەکانی و سوارەکانی بەدەست دەهێنم. 18میسرییەکان دەزانن کە من یەزدانم ،کاتێک شەرەفم لە فیرعەون و گالیسکە و سوارەکانی وەرگرت. 19فریشتەی خودا کە پێش ئۆردوگای ئیسرائیل ڕۆیشت ،ڕۆیشت و لە پشتیانەوە ڕۆیشت .ستوونی هەورەکە لە پێشیانەوە ڕۆیشت و لە پشتیانەوە وەستا. 20هاتە نێوان ئۆردوگای میسرییەکان و ئۆردوگای ئیسرائیل .بۆ ئەوان هەور و تاریکی بوو ،بەڵم بە شەو ڕووناکی بۆ ئەمانە دەدا، بەجۆرێک بە درێژایی شەو یەکێکیان لە ئەوی دیکە نزیک نەدەبووەوە. 21موسا دەستی بەسەر دەریادا درێژ کرد .یەزدان بە درێژایی ئەو شەو بە بایەکی بەهێزی ڕۆژهەڵت دەریاکەی گەڕاندەوە و دەریاکەی کردە وشک و ئاوەکان دابەش بوون. 22نەوەی ئیسرائیل لەسەر زەوییە وشکەکە چوونە ناوەڕاستی دەریاکە ،ئاوەکەش دیوارێک بوو بۆیان لە لی ڕاست و چەپیان. 23میسرییەکان بەدوایاندا ڕۆیشتن تا ناوەڕاستی دەریاکە ،هەموو ئەسپەکانی فیرعەون و گالیسکە و سوارەکانی. 24بەیانی بەیانی یەزدان لە ستوونی ئاگر و هەورەوە سەیری سوپای میسرییەکانی کرد و سوپای میسرییەکانی تووشی شڵەژان کرد. 25تایەی گالیسکەکانیان داکەند و بە قورسی لێیاندا ،میسرییەکان گوتیان« :با لە ڕووخساری ئیسرائیل هەڵبێین ».چونکە یەزدان لە پێناویاندا لە دژی میسرییەکان شەڕ دەکات. 26یەزدان بە موسای فەرموو« :دەستت درێژ بکەرەوە بۆ سەر دەریاکە ،تا ئاوەکە بگەڕێتەوە سەر میسرییەکان و گالیسکەکانیان و سوارەکانیان». 27ئینجا موسا دەستی بەسەر دەریاکەدا درێژ کرد و کاتێک بەیانی دەرکەوت دەریاکە گەڕایەوە بۆ هێزی خۆی .میسرییەکان لە دژی هەڵهاتن .یەزدان میسرییەکانی لە ناوەڕاستی دەریادا ڕووخاند. 28ئاوەکە گەڕایەوە و گالیسکە و سوارەکان و هەموو سوپای فیرعەونی داپۆشی کە بەدوایاندا هاتبوونە دەریا .ئەوەندەی یەکێکیان نەمابوو. 29بەڵم نەوەی ئیسرائیل لەسەر خاکی وشک لە ناوەڕاستی دەریادا ڕۆیشتن .ئاوەکان دیوارێک بوون بۆیان لە لی ڕاست و چەپیان. 30بەم شێوەیە یەزدان ئەو ڕۆژە ئیسرائیلی لە دەستی میسرییەکان ڕزگار کرد .ئیسرائیلیش میسرییەکانی لە کەناری دەریادا بینی کە مردوون. 31ئیسرائیل ئەو کارە گەورەیەی بینی کە یەزدان بەسەر میسرییەکاندا کرد ،گەلەکە لە یەزدان ترسان و باوەڕیان بە یەزدان و موسا بەندەکەی کرد. بەشی ١٥ 1ئینجا موسا و نەوەی ئیسرائیل ئەم گۆرانییەیان بۆ یەزدان گوت و گوتیان« :من گۆرانی بۆ یەزدان دەڵێم ،چونکە بە شکۆمەندی سەرکەوتنی بەدەستهێنا ،ئەسپ و سوارەکەی فڕێدایە ناو دەریا». 2یەزدان هێز و گۆرانی منە و بووەتە ڕزگارکەرم ،ئەو خودای منە و شوێنی نیشتەجێبوونی بۆ ئامادە دەکەم .خودای باوکمە و بەرزی دەکەمەوە. 3یەزدان پیاوێکی جەنگاوە ،یەزدان ناوی ئەو. 4گالیسکەکانی فیرعەون و سوپاکەی فڕێدایە ناو دەریا ،سەرکردە هەڵبژێردراوەکانیشی لە دەریای سووردا خنکاون. 5قووڵییەکان داپۆشیون ،وەک بەردێک لە بنی زەویدا نوقم بوون. 6ئەی یەزدان ،دەستی ڕاستت لە دەسەڵتدا شکۆمەند بووە ،ئەی یەزدان ،دەستی ڕاستت دوژمنی پارچە پارچە کردووە. 7بە گەورەیی گەورەیی خۆت ئەوانەت ڕووخاند کە لە دژی تۆ ڕاپەڕینەوە ،تووڕەیی خۆتت نارد ،کە وەک چەقۆ وێرانیان کرد.
کتێبی دەرچوون
8بە تەقینەوەی کونەکانی لووتت ئاوەکان کۆکرانەوە ،لفاوەکان وەک کەڵەکەیەک ڕاست وەستابوون و قووڵییەکانی لە دڵی دەریادا چەقاوە. 9دوژمن گوتی« :بەدوادا دەڕۆم ،تێدەپەڕم ،غەنیمەت دابەش دەکەم .شەهوەتم لەسەریان تێر دەبێت؛ شمشێرەکەم دەکێشم ،دەستم لەناویان دەبات. 10تۆ بە بای خۆت هەڵتکرد ،دەریا داپۆشیبوون ،وەک سرکە لە ئاوە بەهێزەکاندا نوقم بوون. 11ئەی یەزدان ،کێ لە تۆ دەچێت لە نێو خوداوەندەکاندا؟ کێ وەک تۆیە ،لە پیرۆزیدا شکۆمەندە ،لە ستایشەکاندا ترساو و سەرسوڕهێنەر دەکات؟ 12دەستی ڕاستت درێژ کرد ،زەوی قوتی دا. 13تۆ بە ڕەحمەتی خۆت ئەو گەلەت بردە دەرەوە کە ڕزگارت کردوون ،بە هێزی خۆت ڕێنماییت کردوون بۆ شوێنی نیشتەجێبوونی پیرۆزت. 14گەل دەبیستن و دەترسن ،خەم و پەژارە بەسەر دانیشتوانی فەلەستین دەگرێت. 15پاشان سەرۆکەکانی ئەدۆم سەرسام دەبن .پیاوە بەهێزەکانی مۆئاب ،لەرزین دەستیان بەسەردا دەگرن .هەموو دانیشتوانی کەنعان دەتوێتەوە. 16ترس و ترس بەسەریاندا دێت .بە گەورەیی قۆڵت وەک بەردێک هێمن دەبنەوە؛ تا گەلەکەت تێدەپەڕن ،ئەی یەزدان ،تا گەلەکە تێدەپەڕن، کە تۆ کڕیوتە. 17دەیانهێنیتە ژوورەوە و لە چیای میراتەکەتدا دەیانچێنیت ،ئەی یەزدان ،کە بۆت دروست کردووە بۆ نیشتەجێبوون ،لە پیرۆزگاکەدا ،ئەی یەزدان ،کە دەستەکانت چەسپاندووە. 18یەزدان بۆ هەتا هەتایە پاشایەتی دەبێت. 19ئەسپەکەی فیرعەون بە گالیسکە و سوارەکانیەوە چوونە ناو دەریا و یەزدان ئاوی دەریای هێنایەوە سەریان .بەڵم نەوەی ئیسرائیل لەسەر زەوی وشک لە ناوەڕاستی دەریادا ڕۆیشتن. 20میریامی پێغەمبەر ،خوشکی هارون ،زەنجەفیلێکی بە دەستەوە گرت .هەموو ژنەکان بە زەنجەفیل و سەماوە بەدوایدا دەچوونە دەرەوە. 21میریامیش وەڵمی دانەوە« :گۆرانی بۆ یەزدان بڵێن ،چونکە بە شکۆمەندی سەرکەوت .ئەسپ و سوارەکەی فڕێداوەتە ناو دەریا. 22ئینجا موسا ئیسرائیلی لە دەریای سوورەوە هێنا و چوونە دەرەوە بۆ بیابانی شور .سێ ڕۆژ لە بیابانەکەدا ڕۆیشتن و ئاویان نەدۆزیەوە. 23کاتێک گەیشتنە مەرا ،نەیانتوانی لە ئاوەکانی مەرا بخۆنەوە ،چونکە تاڵ بوو ،بۆیە ناوی لێنرا مەرا. 24گەلەکە لە موسا گرمیان کرد و گوتیان« :چی بخۆینەوە؟» 25هاواری بۆ یەزدان کرد .یەزدان دارێکی پیشاندا ،کە فڕێیدایە ناو ئاوەوە ،ئاوەکەی شیرین بوو ،لەوێ یاسا و ڕێسایەکی بۆ دروست کرد و لەوێ تاقیکردەوە. 26گوتی« :ئەگەر بە پەرۆشەوە گوێ لە دەنگی یەزدانی پەروەردگارت بگریت و ئەوەی لەبەردەمیدا ڕاستە بیکەیت و گوێ لە فەرمانەکانی بدەیت و هەموو یاساکانی جێبەجێ بکەیت ،هیچ کام لەم نەخۆشیانە ناخەمە سەرت ،کە بەسەر میسرییەکاندا هێناوم ،چونکە من یەزدانم کە چاکت دەکەمەوە. 27ئینجا گەیشتنە ئەلیم کە دوانزە بیری ئاو و هەشت و دە دارخورما هەبوو ،لەوێ لە لی ئاوەکە ئۆردوگایان دانا. بەشی ١٦ 1لە ئەلیمەوە گەشتەکەیان گرت و هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیل لە پانزەهەمین ڕۆژی مانگی دووەمدا دوای ڕۆشتنیان لە خاکی میسر گەیشتنە بیابانی سین کە لە نێوان ئەلیم و سینادایە. 2هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیل لە بیابانەکەدا لە دژی موسا و هارون مورمورییان کرد. 3ئینجا نەوەی ئیسرائیل پێیان گوتن« :خوای گەورە بە دەستی یەزدان لە خاکی میسردا مردباین ،کاتێک لە تەنیشت مەنجەڵەکانی گۆشت دانیشتبووین و نانمان بە تێر دەخوارد .چونکە ئێوە ئێمەتان هێنایە دەرەوە بۆ ئەم بیابانە ،بۆ ئەوەی هەموو ئەم جەماعەتە بە برسێتی بکوژن». 4ئینجا یەزدان بە موسای گوت« :ئەوەتا لە ئاسمانەوە نانتان بۆ دەبارێنم .خەڵکەکەش هەموو ڕۆژێک دەچنە دەرەوە و ڕێژەیەکی دیاریکراو کۆدەکەنەوە ،بۆ ئەوەی بیانسەلمێنم ،ئایا بە یاساکەمدا دەڕۆن یان نا». 5لە ڕۆژی شەشەمدا ئەو شتانە ئامادە دەکەن کە دەیهێننە ژوورەوە .دوو ئەوەندەی ڕۆژانە کۆدەبنەوە. 6موسا و هارون بە هەموو نەوەی ئیسرائیلیان گوت« :ئێوارە دەزانن کە یەزدان ئێوەی لە خاکی میسر دەرهێناوە. 7بەیانیش شکۆمەندی یەزدان دەبینن .چونکە گوێی لە گەمژەیی ئێوە دەبێت لە دژی یەزدان ،ئێمە چیین کە ئێوە لە بەرامبەرمان مورموریی بکەن؟ 8موسا گوتی« :ئەمە دەبێت کاتێک یەزدان گۆشتتان پێدەدات لە ئێوارەدا بۆ خواردن و بەیانیان نانتان پێدەدات تا تێر بن .چونکە یەزدان گوێی لە گەمژەیی ئێوە دەبێت کە لە بەرامبەریدا مورموریی دەکەن ،ئێمە چیین؟ مورموریەکانتان دژی ئێمە نییە ،بەڵکو دژی یەزدانن. 9موسا بە هارونی گوت« :بە هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیل بڵێ« :لەبەردەم یەزدان نزیک ببنەوە ،چونکە گوێی لە مورمورییەکانتان بووە». 10کاتێک هارون بە هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیل قسەی دەکرد ،سەیری بیابانەکەیان کرد و شکۆی یەزدان لە هەورەکەدا دەرکەوت. 11یەزدان بە موسای گوت: 12گوێم لە گریانی نەوەی ئیسرائیل بوو ،پێیان بڵێ« :ئێوارە گۆشت دەخۆن و بەیانیان لە نان تێر دەبن .ئینجا دەزانن کە من یەزدانی پەروەردگارتانم. 13ئێواران کوێلەکان هاتنە سەرەوە و ئۆردوگاکەیان داپۆشی ،بەیانیش شەبنەم بە دەوری سوپاکەدا کەوتبوو.
کتێبی دەرچوون
14کاتێک شەبنەمەکە بەرز بووەوە ،سەیرکە ،لەسەر ڕووی بیابانەکە شتێکی بچووکی گوڵوی کەوتبوو ،کە بچووک بوو وەک بەستەڵەکی زەق لەسەر زەوی. 15کاتێک نەوەی ئیسرائیل بینییان ،بە یەکتریان گوت« :منایە ،چونکە نازانن چی بووە ».موسا پێی گوتن« :ئەمە ئەو نانەیە کە یەزدان پێی بەخشیوین بیخۆن». 16ئەمە ئەو شتەیە کە یەزدان فەرمانی داوە :هەرکەسێک بەپێی خواردنی خۆی لێی کۆبکەرەوە ،بۆ هەر کەسێک بەپێی ژمارەی کەسەکانتان ئۆمەرێک کۆبکەنەوە .هەرکەسێک بۆ ئەوانەی لە چادرەکانیدان وەرگرن». 17نەوەی ئیسرائیل وایان کرد و کۆیان کردەوە ،هەندێکیان زیاتر و هەندێکیان کەمتر. 18کاتێک بە ئۆمەرێک یەکسانیان کرد ،ئەوەی زۆر کۆدەکردەوە هیچی نەما و کەمی کۆدەکردەوە .هەر پیاوێکیان بەپێی خواردنەکەی کۆکردەوە. 19موسا گوتی« :با تا بەیانی کەس لێی نەهێڵێتەوە». 20بەڵم گوێیان لە موسا نەگرت .بەڵم هەندێکیان تا بەیانی لێی بەجێهێشت و کرمی لێ هات و بۆگەنی لێهات ،موسا لێیان تووڕە بوو. 21هەموو بەیانییەک هەریەکەیان بەپێی خواردنەکەی کۆیان دەکردەوە ،کاتێک خۆر گەرم بوو ،دەتوێتەوە. 22لە ڕۆژی شەشەمدا دوو هێندە نانیان کۆکردەوە ،دوو ئۆمێر بۆ یەک پیاو ،هەموو سەرکردەکانی کۆبوونەوە هاتن و بە موسایان گوت. 23پێی گوتن« :ئەمە ئەوەیە کە یەزدان فەرموویەتی :سبەی پشووی شەممەی پیرۆزە بۆ یەزدان .ئەوەی دەمێنێتەوە بۆتان هەڵبگرن تا بەیانی. 24وەک موسا فەرمانی پێکرد تا بەیانی هەڵیانگرت ،بۆگەنی نەکرد و کرمێکی تێدا نەبوو. 25موسا گوتی« :ئەمڕۆ ئەو شتە بخۆ .چونکە ئەمڕۆ شەممەیە بۆ یەزدان ،ئەمڕۆ لە کێڵگەکاندا نایدۆزنەوە. 26شەش ڕۆژ کۆی بکەنەوە .بەڵم لە ڕۆژی حەوتەمدا کە شەممەیە ،هیچی تێدا نابێت. 27لە ڕۆژی حەوتەمدا هەندێک لە خەڵک چوونە دەرەوە بۆ کۆکردنەوە ،بەڵم هیچیان نەدۆزیەوە. 28یەزدان بە موسای گوت« :تا کەی ڕەتدەکەنەوە فەرمانەکانم و یاساکانم جێبەجێ بکەن؟» 29سەیرکە ،چونکە یەزدان شەممەی پێداویت ،بۆیە لە ڕۆژی شەشەمدا نانی دوو ڕۆژەتان پێدەدات .هەرکەسێک لە شوێنی خۆی بمێنێتەوە، لە ڕۆژی حەوتەمدا کەس لە شوێنی خۆی نەچێتە دەرەوە. 30جا خەڵکەکە لە ڕۆژی حەوتەمدا پشوویان دا. 31بنەماڵەی ئیسرائیل ناوی لێنا مانا ،وەک تۆوی زەنجەفیل بوو ،سپی بوو .تامەکەی وەک وەیفرێک بوو کە بە هەنگوین دروستکرابوو. 32موسا گوتی« :ئەمە ئەو شتەیە کە یەزدان فەرمانی پێدەکات :ئۆمەرێکی لێ پڕ بکەنەوە بۆ ئەوەی بۆ نەوەکانتان بپارێزرێت .بۆ ئەوەی ئەو نانە ببینن کە من لە بیاباندا پێم خواردووە ،کاتێک لە خاکی میسرەوە هێناومانە دەرەوە. 33موسا بە هارونی گوت« :مەنجەڵێک وەربگرە و ئۆمەرێکی پڕ لە مانای تێدا دابنێ و لەبەردەم یەزدان دایبنێ بۆ ئەوەی بۆ نەوەکانتان هەڵبگیرێت». 34هەروەک چۆن یەزدان فەرمانی بە موسا کرد ،هارون لەبەردەم شایەتحاڵیدا داینا بۆ ئەوەی بپارێزرێت. 35نەوەی ئیسرائیل چل ساڵ مانایان خوارد ،تا گەیشتنە خاکێک کە تێیدا نیشتەجێ بوو .ئەوان مانایان خوارد ،تا گەیشتنە سنووری خاکی کەنعان. 36ئۆمەر یەک لە دەیەمی ئیفایە. بەشی ١٧ 1هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیل بەپێی فەرمانی یەزدان لە بیابانی سینەوە ڕۆیشتن و لە ڕەفیدیم چەقۆیان دا. 2بۆیە خەڵکەکە قسەیان لەگەڵ موسا کرد و گوتیان« :ئاومان پێ بدە تا بیخۆینەوە ».موسا پێی گوتن« :بۆچی سەرزەنشتم دەکەن؟ »بۆچی یەزدان تاقی دەکەنەوە؟ 3گەل لەوێ تینووی ئاو بوون .گەلەکەش لە موسا مورمورییان کرد و گوتیان« :بۆچی ئێمە لە میسرەوە دەرهێناین ،بۆ ئەوەی ئێمە و منداڵەکانمان و ئاژەڵەکانمان بە تینوێتی بکوژیت؟» 4موسا هاوارێکی بۆ یەزدان کرد و گوتی« :ئەم گەلە چی بکەم؟ »خەریکە ئامادەبن بەردبارانم بکەن. 5یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ پێش گەلەکە و لە پیرانی ئیسرائیل لەگەڵ خۆتدا ببە .چەقۆکەت کە پێی ڕووبارەکەت لێدا ،دەستت بگرە و بڕۆ. 6سەیرکە ،من لەوێ لەسەر بەردی هۆرێب لەبەردەمتدا دەوەستم .بەردەکە لێدەدەیت و ئاوی لێ دەردەچێت ،تا گەل بیخۆنەوە .موساش لەبەرچاوی پیرەکانی ئیسرائیل ئەمەی کرد. 7ئەو شوێنەی ناونا مەسا و مێریبا ،بەهۆی قسەی ناشرینەکانی نەوەی ئیسرائیل و لەبەر ئەوەی یەزدانیان تاقیکردەوە و گوتیان« :ئایا یەزدان لەنێو ئێمەدایە یان نا؟» 8ئینجا ئەمالێک هات و لەگەڵ ئیسرائیل لە ڕەفیدیم شەڕیان کرد. 9موسا بە یەشوعی گوت« :پیاومان هەڵبژێرە و بچۆرە دەرەوە و لەگەڵ ئەمالێک شەڕ بکە. 10ئینجا یەشوع وەک موسا پێی گوتبوو کرد و لەگەڵ ئەمالێک شەڕی کرد ،موسا و هارون و حور بەرەو لوتکەی گردەکە سەرکەوتن. 11کاتێک موسا دەستی بەرزکردەوە ،ئیسرائیل سەرکەوت ،کاتێک دەستی دابەزاند ،ئەمالێک سەرکەوت. 12بەڵم دەستەکانی موسا قورس بوون .بەردێکیان برد و خستە ژێرەوە و ئەویش لەسەری دانیشت .هارون و حور دەستەکانیان بەرز کردەوە ،یەکێکیان لە لیەک و ئەوی دیکەیان لە لیەکی ترەوە .دەستەکانی تا ئاوابوونی خۆر جێگیر بوون. 13یەشوع بە لێواری شمشێر ئەمالێک و گەلەکەی تووشی شڵەژان کرد.
کتێبی دەرچوون
14یەزدان بە موسای فەرموو« :ئەمە بنووسە بۆ یادگارییەک لە کتێبێکدا و لە گوێی یەشوعدا بیخوێنەرەوە ،چونکە یادی ئامالێکەکان لە ژێر ئاسمانەوە بە تەواوی دەکوژێنمەوە». 15موسا قوربانگایەکی دروست کرد و ناوی لێنا یەهۆنیسی. 16چونکە گوتی« :چونکە یەزدان سوێندی خواردووە کە یەزدان لە نەوەیەکەوە بۆ نەوەیەکی تر شەڕ لەگەڵ ئەمالێک دەکات». بەشی ١٨ 1کاتێک یەترۆی کاهینی میدیان ،خەزووری موسا ،هەموو ئەو شتانەی کە خودا بۆ موسا و ئیسرائیل بۆ گەلەکەی کردوویەتی و یەزدان ئیسرائیلی لە میسر دەرهێناوە ،بیست. 2دوای ئەوەی یەترۆی خەزووری موسا ،زیپۆرای ژنی موسا بردەوە. 3دوو کوڕەکەیشی .کە ناوی یەکێکیان گێرشۆم بوو؛ چونکە وتی« :من لە وڵتێکی نامۆدا بێگانە بووم». 4ناوی ئەوی دیکە ئەلیعەزەر بوو .چونکە خودای باوکم یارمەتیدەری من بوو و لە شمشێری فیرعەون ڕزگاری کردم. 5یەترۆی خەزووری موسا لەگەڵ کوڕەکانی و ژنەکەی هاتنە لی موسا بۆ بیابان ،لەوێ لە چیای خودا ئۆردوگای کرد. 6ئینجا بە موسا گوت« :من یاترۆی خەزوورت و ژنەکەت و دوو کوڕەکەی لەگەڵیدا هاتوومەتە لت». 7ئینجا موسا چووە دەرەوە بۆ پێشوازی لە خەزووری و سەری برد و ماچی کرد .و پرسیاریان لە یەکتر کرد لە خۆشگوزەرانی خۆیان؛ ئینجا هاتنە ناو چادرەکە. 8موسا هەموو ئەو شتانەی کە یەزدان لە پێناو ئیسرائیلدا بەسەر فیرعەون و میسرییەکاندا کردبووی و هەموو ئەو ئازارانەی کە لە ڕێگادا بەسەریاندا هاتبوون و چۆن یەزدان ڕزگاری کردوون ،بە خەزووری گوت. 9یەترۆ دڵخۆش بوو بۆ هەموو ئەو چاکەیەی کە یەزدان بەسەر ئیسرائیلدا کرد و لە دەستی میسرییەکان ڕزگاری کرد. 10یەترۆس گوتی« :ستایشی یەزدان بێت ،کە ئێوەی لە دەستی میسرییەکان و لە دەستی فیرعەون ڕزگار کرد ،کە گەلی لە ژێر دەستی میسرییەکان ڕزگار کرد». 11ئێستا دەزانم کە یەزدان لە هەموو خوداوەندەکان گەورەترە ،چونکە لەو شتەی کە شانازییان پێوە دەکرد ،لە سەرووی ئەوانەوە بوو. 12یەترۆی خەزووری موسا ،قوربانی سووتاندن و قوربانی بۆ خودا وەرگرت ،هارون و هەموو پیرەکانی ئیسرائیل هاتن بۆ ئەوەی لەگەڵ خەزووری موسا لەبەردەم خودا نان بخۆن. 13ڕۆژی دواتر موسا دانیشت بۆ دادگاییکردنی گەل ،خەڵکەکەش لە بەیانییەوە تا ئێوارە لە تەنیشت موسا وەستان. 14کاتێک خەزووری موسا هەموو ئەو کارانەی بینی کە بەسەر خەڵکدا کرد ،گوتی« :ئەم کارە چییە کە بە گەل دەیکەیت؟ »بۆچی خۆت بە تەنیا دادەنیشیت و هەموو خەڵک لە بەیانییەوە تا ئێوارە لە تەنیشتت وەستاون؟ 15موسا بە خەزووری گوت« :لەبەرئەوەی گەل دێنە لم بۆ ئەوەی لە خودا بپرسن. 16کاتێک کێشەیەکیان هەیە ،دێنە لم .من حوکم لە نێوان یەکتر و یەکتردا دەدەم و ڕێساکانی خودا و یاساکانی دەزانم. 17خەزووری موسا پێی گوت« :ئەو کارەی تۆ دەیکەیت باش نییە». 18بە دڵنیاییەوە تۆ و هەم ئەم گەلەی لەگەڵتدایە ،ماندوو دەبیت ،چونکە ئەم شتە بۆ تۆ قورسە .تۆ بە تەنیا ناتوانیت ئەنجامی بدەیت. 19ئێستا گوێ لە دەنگی من بگرە ،ئامۆژگاریت دەکەم و خودا لەگەڵت دەبێت :تۆ بۆ گەل بە بۆ لی خودا ،تا هۆکارەکان بهێنیتە لی خودا. 20ڕێوڕەسم و یاساکانیان فێر دەکەیت و ڕێگاکەیان پیشان دەدەیت کە دەبێت پێیدا بڕۆن و ئەو کارەی کە دەبێ بیکەن. 21جگە لەوەش لە هەموو گەلەکە پیاوی بەتوانا دابین دەکەیت ،کە لە خودا دەترسن ،پیاوی ڕاستگۆ و ڕقیان لە تەماح .ئەو جۆرە کەسانە بەسەریاندا دابنێن ،بۆ ئەوەی ببنە فەرمانڕەوای هەزاران و سەرکردەی سەدان و فەرمانڕەوای پەنجا و فەرمانڕەوای دەیان. 22با لە هەموو وەرزەکاندا دادوەری گەل بکەن ،هەموو شتێکی گەورەت بۆ دەهێنن ،بەڵم هەموو شتێکی بچووک دادگایی دەکەن ،بەم شێوەیە بۆ خۆت ئاسانتر دەبێت و ئەوان بارگرانییەکە لەگەڵ تۆدا هەڵدەگرن. 23ئەگەر ئەم کارە بکەیت و خودا فەرمانت پێ بکات ،ئەوا دەتوانیت بەرگە بگریت و هەموو ئەم گەلەش بە ئاشتی دەچنە شوێنی خۆیان. 24موسا گوێی لە دەنگی خەزووری گرت و هەموو ئەو شتانەی کرد کە گوتبووی. 25موسا پیاوە بەتواناکانی لە هەموو ئیسرائیل هەڵبژارد و کردیان بە سەرۆکی گەل ،سەرکردەی هەزاران ،سەرکردەی سەدان، فەرمانڕەوای پەنجا و فەرمانڕەوای دەیان. 26ئەوان لە هەموو وەرزەکاندا دادوەرییان لەسەر گەل دەکرد ،دۆسیە سەختەکانیان بۆ موسا دەهێنا ،بەڵم هەموو شتێکی بچووک خۆیان حوکمیان دەدا. 27ئینجا موسا خەزووری بڕوات .ئینجا چووە ناو خاکی خۆیەوە. بەشی ١٩ 1لە مانگی سێیەمدا ،کاتێک نەوەی ئیسرائیل لە خاکی میسرەوە هاتنە دەرەوە ،هەمان ڕۆژ گەیشتنە بیابانی سینا. 2چونکە ئەوان لە ڕەفیدیم ڕۆیشتن و گەیشتنە بیابانی سینا و لە بیابانەکەدا چەقۆیان دانابوو .ئیسرائیلیش لەوێ لەبەردەم چیاکەدا ئۆردوگای کرد. 3موسا چووە لی خودا ،یەزدان لە شاخەوە بانگی کرد و گوتی« :ئەمە بە ماڵی یاقوب دەڵێیت و بە نەوەی ئیسرائیل بڵێ. 4ئێوە بینیتان چیم بەسەر میسرییەکان کرد و چۆن بە باڵی هەڵۆکان هەڵمگرت و ئێوەم هێنایە لی خۆم. 5ئێستا ئەگەر بەڕاستی گوێڕایەڵی دەنگی من بن و پەیمانەکەم بپارێزن ،ئەوا دەبنە گەنجینەی تایبەت بۆ من لە سەرووی هەموو گەلەوە، چونکە هەموو زەوی هی منە.
کتێبی دەرچوون
6ئێوەش بۆ من دەبنە شانشینی کاهین و نەتەوەیەکی پیرۆز .ئەمانە ئەو قسانەن کە بە نەوەی ئیسرائیل دەیڵێیت. 7ئینجا موسا هات و پیرانی گەلی بانگ کرد و هەموو ئەم قسانەی یەزدان فەرمانی پێکردبوو ،خستە بەردەمیان. 8هەموو گەلەکە پێکەوە وەڵمیان دایەوە و گوتیان« :هەموو ئەوەی یەزدان وتوویەتی دەیکەین ».موسا قسەکانی گەلەکەی بۆ یەزدان گەڕاندەوە. 9یەزدان بە موسای گوت« :ئەوەتا من لە هەورێکی ئەستووردا دێمە لت ،تا گەل گوێیان لێبگرن کاتێک لەگەڵت قسە دەکەم و باوەڕت پێ بکەن بۆ هەمیشە ».موسا قسەکانی گەلی بۆ یەزدان گێڕایەوە. 10یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ بۆ لی گەل و ئەمڕۆ و سبەی پیرۆزیان بکە ،با جلەکانیان بشۆن. 11لە ڕۆژی سێیەمدا ئامادەبن ،چونکە ڕۆژی سێیەم یەزدان لەبەردەم هەموو گەلدا دێتە خوارەوە بۆ سەر چیای سینا. 12سنوور بۆ گەلەکە دادەنێیت و دەڵێیت” :ئاگاداری خۆتان بن ،نەچنە سەر شاخەکە و دەست لە سنوورەکەی نەدەن. 13دەستێک دەستی لێنادات ،بەڵکو بەردباران دەکرێت ،یان تەقەی لێدەکرێت .جا دڕندە بێت یان مرۆڤ ،زیندوو نابێتەوە ،کاتێک شمشاڵەکە درێژ لێدەدات ،بەرەو شاخەکە سەردەکەون. 14موسا لە شاخەوە دابەزی بۆ لی گەل و گەلەکەی پیرۆز کرد .جلەکانیان دەشۆرد. 15ئینجا بە گەلەکەی گوت« :ئامادەبن بۆ ڕۆژی سێیەم ،بێنە سەر ژنەکانتان». 16لە ڕۆژی سێیەمی بەیانیدا ،ڕەشەبا و ڕەشەبا و هەورێکی ئەستوور لەسەر چیاکە هات و دەنگی شمشاڵەکە زۆر بەرز بوو .بەجۆرێک هەموو ئەو خەڵکەی لە ئۆردوگاکەدا بوون لەرزیان لێهات. 17ئینجا موسا گەلەکەی لە ئۆردوگاکە هێنایە دەرەوە بۆ ئەوەی لەگەڵ خودا کۆببنەوە .لە بەشی خوارەوەی چیاکە وەستابوون. 18چیای سینا بە تەواوی لەسەر دوکەڵ بوو ،چونکە یەزدان بە ئاگرەوە بەسەریدا دابەزی ،دوکەڵەکەی وەک دوکەڵی کورە بەرزبووەوە و هەموو چیاکە زۆر لەرزین. 19کاتێک دەنگی شمشاڵەکە درێژ بوو و بەرزتر و بەرزتر بوو ،موسا قسەی کرد و خوداش بە دەنگێک وەڵمی دایەوە. 20ئینجا یەزدان هاتە خوارەوە بۆ سەر چیای سینا ،لەسەر لوتکەی چیاکە ،یەزدان موسا بانگ کرد بۆ لوتکەی چیاکە .موساش چووە سەرەوە. 21یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ خوارەوە و فەرمان بە گەلەکە بکە ،نەک بچنە لی یەزدان و چاویان لێبکەن و زۆرێکیان لەناو بچن». 22با کاهینەکانیش کە لە یەزدان نزیک دەبنەوە ،خۆیان پیرۆز بکەن ،نەک یەزدان بەسەریاندا بشکێنێت. 23موسا بە یەزدانی گوت« :گەل ناتوانن بەرەو چیای سینا سەرکەون ،چونکە تۆ فەرمانت پێکردین و گوتت« :سنوورێک لە دەوری چیاکە دابنێ و پیرۆزی بکە». 24یەزدان پێی فەرموو« :دوورەوە ،دابەزە و تۆ و هارون لەگەڵتدا سەردەکەون ،بەڵم با کاهینەکان و گەلەکە نەچنە سەرەوە بۆ لی یەزدان ،نەک یەزدان بەسەریاندا بشکێنێت». 25موسا هاتە خوارەوە بۆ لی گەل و قسەی لەگەڵ کرد. بەشی ٢٠ 1خودا هەموو ئەم قسانەی گوت: 2من یەزدانی پەروەردگارتانم کە لە خاکی میسر و لە ماڵی کۆیلیەتی دەرمهێناون. 3پێش من هیچ خوداوەندێکی ترت نابێت. 4هیچ وێنەیەکی نەخشێنراو و هاوشێوەی هیچ شتێک لە ئاسمانی سەرەوە و لە ژێر زەویدا و لە ئاوی ژێر زەویدا بۆت دروست مەکە. 5کڕنۆشیان بۆ دانەنێیت و خزمەتیان مەکە ،چونکە من یەزدانی پەروەردگارت خودایەکی ئیرەییبەرم ،تاوانی باوکان بەسەر منداڵەکاندا دەدەمەوە تا نەوەی سێیەم و چوارەمی ئەوانەی ڕقیان لە منە. 6بەزەیی بە هەزاران کەس کە منیان خۆشدەوێت و فەرمانەکانم دەپارێزن. 7ناوی یەزدانی پەروەردگارت بە بەتاڵی مەبە .چونکە یەزدان ئەو کەسەی بە بێ تاوان ناوی دەبات ،بە بێ تاوان نازانێت». 8ڕۆژی شەممە لەبیر بکەن ،بۆ ئەوەی پیرۆزی بکەن. 9شەش ڕۆژ کار بکە و هەموو کارەکانت ئەنجام بدە. 10بەڵم ڕۆژی حەوتەم شەممەی یەزدانی پەروەردگارتە ،لەو ڕۆژەدا هیچ کارێک مەکە ،نە کوڕەکەت ،نە کچەکەت ،نە خزمەتکارەکەت، نە خزمەتکارەکەت ،نە ئاژەڵ و نامۆکەت کە لە دەروازەکانتدایە. 11چونکە یەزدان لە ماوەی شەش ڕۆژدا ئاسمان و زەوی و دەریا و هەموو ئەو شتانەی تێدایە و لە ڕۆژی حەوتەمدا پشوویان دا ،بۆیە یەزدان ڕۆژی شەممەی بەرەکەتدار کرد و پیرۆزی کرد. 12ڕێز لە باوک و دایکت بگرە ،بۆ ئەوەی تەمەنت درێژ بێت لەسەر ئەو خاکەی کە یەزدانی پەروەردگارت پێت دەبەخشێت. 13مەکوژە. 14زینا مەکە. 15دزی مەکە. 16شایەتحاڵی درۆ لەسەر دراوسێکەت مەدە. 17تەماحی ماڵی دراوسێکەت مەکە ،تەماحی ژنی دراوسێکەت مەکە ،نە خزمەتکارەکەی ،نە خزمەتکارەکەی ،نە گاکەی ،نە کەرەکەی ،نە هەر شتێک کە هی دراوسێکەت بێت. 18هەموو گەلەکە ڕەشەبا و ڕەشەبا و دەنگی شمشاڵ و دوکەڵی شاخیان بینی ،کاتێک گەلەکە بینییان و لە دوورەوە وەستان. 19ئەوانیش بە موسایان گوت« :لەگەڵ ئێمە قسە بکە ،ئێمەش گوێمان لێ دەبێت ،بەڵم با خودا قسەمان لەگەڵ نەکات ،نەک بمرین».
کتێبی دەرچوون
20موسا بە گەلەکەی گوت« :مەترسن ،چونکە خودا هاتووە بۆ ئەوەی تاقیتان بکاتەوە و ترسەکەی لەبەردەمتان بێت ،بۆ ئەوەی گوناه نەکەن». 21گەلەکە لە دوورەوە وەستان و موسا نزیک بووەوە لەو تاریکییە ئەستوورەی کە خودا لێی بوو. 22یەزدان بە موسای گوت« :بە نەوەی ئیسرائیل بەم شێوەیە دەڵێیت« :ئێوە بینیتان کە لە ئاسمانەوە لەگەڵتان قسەم کردووە». 23لەگەڵ من خوداوەندی زیو دروست مەکەن و خوداوەندی زێڕین بۆتان دروست مەکەن. 24قوربانگایەکی زەویم بۆ دروست بکە و قوربانی سووتاندن و قوربانی ئاشتی و مەڕ و گاکانت لەسەری بکەیتە قوربانی ،لە هەموو ئەو شوێنانەی ناوم تۆمار دەکەم دێم بۆ لت و بەرەکەتت پێ دەبەخشم. 25ئەگەر بتەوێت قوربانگایەکی بەردم بۆ دروست بکەیت ،لە بەردی بڕاو دروستی مەکە ،چونکە ئەگەر ئامێرەکەت لەسەری بەرز بکەیتەوە ،پیست کردووە. 26بە پلیکانە سەرکەویت بۆ قوربانگاکەم ،بۆ ئەوەی ڕووتیت لەسەری دەرنەچێت. بەشی ٢١ 1ئێستا ئەمانە ئەو بڕیارانەن کە لەبەردەمیان دادەنێیت. 2ئەگەر خزمەتکارێکی عیبری بکڕیت ،شەش ساڵ خزمەت دەکات ،لە حەوتەمدا بەخۆڕایی دەچێتە دەرەوە. 3ئەگەر بە تەنیا هاتە ژوورەوە ،بە تەنیا دەچێتە دەرەوە ،ئەگەر هاوسەرگیری کردبوو ،ژنەکەی لەگەڵی دەچێتە دەرەوە. 4ئەگەر ئاغاکەی ژنێکی پێدابێت و کوڕ و کچێکی بۆ لەدایک کردبێت .ژن و منداڵەکانی دەبنە هی ئاغای و ئەویش بە تەنیا دەچێتە دەرەوە. 5ئەگەر خزمەتکارەکە بە ڕوونی بڵێت« :من ئاغاکەم و ژنەکەم و منداڵەکانمم خۆشدەوێت ».من بە ئازادی ناچمە دەرەوە: 6پاشان گەورەکەی دەیباتە لی دادوەرەکان .هەروەها بیهێنێتە بەردەرگا ،یان بۆ لی دارە دەرگاکە .ئاغاکەی بە ئاوڵ گوێی خۆی هەڵدەگرێت .بۆ هەتا هەتایە خزمەتی دەکات. 7ئەگەر پیاوێک کچەکەی بفرۆشێت بۆ ئەوەی ببێتە کەنیزەک ،ئەوا نابێت وەک خزمەتکارەکان بچێتە دەرەوە. 8ئەگەر ئەو ژنە ئاغای خۆی ڕازی نەکات کە دەستگیرانی بۆ خۆی کردووە ،ئەوا ڕێگەی پێدەدات ڕزگاری بێت ،بۆ ئەوەی بیفرۆشێت بە نەتەوەیەکی نامۆ ،دەسەڵتی نابێت ،چونکە فێڵبازی لەگەڵیدا کردووە. 9ئەگەر دەستگیرانی بۆ کوڕەکەی کردبێت ،ئەوا بە شێوازی کچ مامەڵەی لەگەڵ دەکات. 10ئەگەر ژنێکی دیکەی بۆ ببات؛ خواردنەکەی و جلوبەرگەکەی و ئەرکی هاوسەرگیرییەکەی ،نابێت کەم بکاتەوە. 11ئەگەر ئەو سێ کەسەی بۆ نەکرد ،ئەوا بەبێ پارە بە ئازادی دەچێتە دەرەوە. 12ئەوەی مرۆڤێک بکوژێت ،بە دڵنیاییەوە دەکوژرێت. 13ئەگەر کەسێک لە ئارادا نەبوو ،بەڵم خودا بیداتە دەستی .پاشان شوێنێکت بۆ دیاری دەکەم کە لەوێ هەڵبێت». 14بەڵم ئەگەر کەسێک بە خۆبەزلزانین هاتە سەر دراوسێکەی و بە فێڵ و تەڵەکە بیکوژێت .لە قوربانگاکەم دەیبەیت ،تا بمرێت». 15ئەوەی باوکی یان دایکی لێبدات ،بە دڵنیاییەوە دەکوژرێت. 16هەرکەسێک پیاوێک بدزێت و بیفرۆشێت ،یان لە دەستیدا دۆزرایەوە ،ئەوا دەکوژرێت. 17ئەوەی نەفرەت لە باوکی یان دایکی بکات ،بە دڵنیاییەوە دەکوژرێت. 18ئەگەر پیاوان پێکەوە شەڕ بکەن و یەکێکیان بە بەرد یان بە مشتێک لێی بدات و نەمرێت ،بەڵکو جێگاکەی بپارێزێت. 19ئەگەر هەستایەوە و بە دارەکەیەوە بڕوات ،ئەوا ئەو کەسەی لێیدا واز لێدەهێنێت ،تەنها پارەی لەدەستدانی کاتەکەی دەدات و بە تەواوی چاک دەبێتەوە. 20ئەگەر کەسێک بە چەقۆ لە خزمەتکارەکەی یان خزمەتکارەکەی بدات و لە ژێر دەستیدا بمرێت .بە دڵنیاییەوە سزا دەدرێت. 21بەڵم ئەگەر ڕۆژێک یان دوو ڕۆژ بەردەوام بوو ،سزا نادرێت ،چونکە پارەی خۆیەتی. 22ئەگەر پیاوان شەڕ بکەن و ئازاری ژنێکی دووگیان بدەن ،بەرهەمەکەی لێی دوور بکەوێتەوە ،بەڵم هیچ خراپەکارییەک بەدوای خۆیدا نەهێنن ،ئەوا سزا دەدرێت ،بەپێی ئەوەی مێردەکەی ژنەکە دەیخاتە سەری .و بەپێی دادوەرەکان پارە دەدات. 23ئەگەر هەر خراپەکارییەک بەدوای خۆیدا هێنا ،ئەوا ژیان لە بەرامبەر ژیاندا دەبەخشیتەوە. 24چاو لە بەرامبەر چاو ،ددان لە بەرامبەر ددان ،دەست لە بەرامبەر دەست ،پێ لە بەرامبەر پێ، 25سووتاندن بۆ سووتاندن ،برین بۆ برین ،هێڵ بۆ هێڵ. 26ئەگەر پیاوێک چاوی خزمەتکارەکەی یان چاوی خزمەتکارەکەی لێدا ،ئەوا لەناو دەچێت .لە پێناو چاویدا ئازادی دەکات. 27ئەگەر ددانی خزمەتکارەکەی یان ددانی خزمەتکارەکەی لێبدات .لە پێناو ددانەکەیدا ئازادی دەکات. 28ئەگەر گایەک لە پیاوێک یان ژنێک بکوژێت ،ئەوا گاکە بەردباران دەکرێت و گۆشتەکەی ناخورێت .بەڵم خاوەنی گاکە وازی لێدەهێنرێت. 29بەڵم ئەگەر گا لە ڕابردوودا ڕاهاتبوو بە قۆچەکەی پاڵ بنێت و بۆ خاوەنەکەی شایەتحاڵی بوو و نەیهێشتبێتەوە ،بەڵکو پیاوێک یان ژنێکی کوشتووە .گاکە بەردباران دەکرێت و خاوەنەکەی دەکوژرێت». 30ئەگەر بڕە پارەیەک لەسەری دابنرێت ،ئەوا هەرچییەک لەسەری دابنرێت ،بیداتە فیدیەی ژیانی. 31کوڕێک یان کچێکی چەقاندبێت ،بەپێی ئەم بڕیارە بەسەریدا دەسەپێنرێت. 32ئەگەر گاکە پاڵ بە خزمەتکارێک یان خزمەتکارێکەوە بنێت .سی شیقل زیو دەدات بە خاوەنەکەیان و گاکەش بەردباران دەکرێت. 33ئەگەر پیاوێک چاڵێک بکاتەوە ،یان کەسێک چاڵێک هەڵکەنێت و نەیگرێتەوە و گایەک یان کەرێک تێیدا بکەوێت. 34خاوەن چاڵەکە چاکی بکاتەوە و پارە بدات بە خاوەنەکەی .وە دڕندە مردووەکەش دەبێتە هی خۆی.
کتێبی دەرچوون
35ئەگەر گایەکی کەسێک ئازاری گایەکی کەسێکی دیکە بدات ،ئەوا دەمرێت .پاشان گا زیندووەکە دەفرۆشن و پارەکەی دابەش دەکەن . هەروەها گا مردووەکەش دابەشی دەکەن. 36یان ئەگەر بزانرێت کە گا لە ڕابردوودا پاڵیان پێواوە و خاوەنەکەی نەیهێشتۆتەوە .بە دڵنیاییەوە گا لە بەرامبەر گادا دەدات .مردوویش هی خۆی دەبێت. بەشی ٢٢ 1ئەگەر پیاوێک گایەک یان مەڕێک بدزێت و بیکوژێت و بیفرۆشێت .پێنج گا بۆ گایەک و چوار مەڕ بۆ مەڕێک دەگەڕێنێتەوە. 2ئەگەر دزێک دۆزرایەوە کە دەشکێت و لێی بدرێت و بمرێت ،خوێنی بۆ ناڕژێت. 3ئەگەر خۆر بەسەریدا هەڵهات ،خوێنی بۆ دەڕژێت .چونکە دەبێ قەرەبووی تەواو بکاتەوە؛ ئەگەر هیچی نەبوو ،ئەوا بۆ دزییەکەی دەفرۆشرێت. 4ئەگەر دزییەکە بە زیندووی لە دەستیدا دۆزرایەوە ،جا گا بێت ،یان کەر بێت ،یان مەڕ بێت .دوو هێندە دەگەڕێنێتەوە. 5ئەگەر کەسێک کێڵگەیەک یان باخی ترێیەک بخوات و ئاژەڵەکەی بخاتە ناوەوە و لە کێڵگەی کەسێکی تردا خۆراک بدات .لە باشترینی کێڵگەکەی خۆی و لە باشترینەکانی باخی ترێی خۆی ،قەرەبووی دەکاتەوە. 6ئەگەر ئاگر هەڵگیرسا و دڕکەکانی گرت ،بەجۆرێک کە کۆکراوەی گەنمەشامی یان گەنمەشامی وەستاو یان کێڵگەکە بەوەوە بسووتێن . ئەوەی ئاگرەکەی داگیرساند ،بە دڵنیاییەوە قەرەبوو دەکاتەوە. 7ئەگەر کەسێک پارە یان شتومەک بداتە دراوسێکەی بۆ ئەوەی بیپارێزێت و لە ماڵی پیاوەکە دزرا .ئەگەر دزەکە دۆزرایەوە با دوو هێندە بدات. 8ئەگەر دزەکە نەدۆزرایەوە ،ئەوا خاوەن ماڵەکە دەهێنرێتە لی دادوەرەکان بۆ ئەوەی بزانن ئایا دەستی خستۆتە سەر سامانی دراوسێکەی یان نا. 9بۆ هەموو جۆرە سەرپێچییەک ،جا بۆ گا بێت ،چ بۆ کەر ،چ بۆ مەڕ ،بۆ جل و بەرگ ،یان بۆ هەر جۆرە شتێکی ونبوو ،کە کەسێکی دیکە تەحەدای دەکات کە هی خۆی بێت ،دۆسیەی هەردوو لیەن دەچێتە بەردەم دادوەرەکان .هەرکەسێک دادوەرەکان سزای دەدەن ،دوو هێندە دەدات بە دراوسێکەی. 10ئەگەر کەسێک کەرێک ،یان گایەک ،یان مەڕێک ،یان هەر ئاژەڵێک بداتە دراوسێی خۆی ،بۆ ئەوەی بەخێو بکات .وە دەمرێت ،یان ئازار دەدرێت ،یان دوور دەخرێتەوە ،کەس نەیبینێت. 11ئینجا سوێندێکی یەزدان لە نێوان هەردووکیاندا دەبێت ،کە دەستی نەخاتە سەر سامانی دراوسێکەی .خاوەنەکەی قبوڵ دەکات و نابێت چاکی بکاتەوە. 12ئەگەر لێی دزرا ،دەبێت قەرەبووی خاوەنەکەی بکاتەوە. 13ئەگەر پارچە پارچە بوو ،با بیهێنێت بۆ شایەتحاڵی ،ئەو شتەی کە دڕاوە چاک ناکاتەوە. 14ئەگەر کەسێک شتێک لە دراوسێکەی قەرز بکات و ئازاری درا ،یان مرد ،خاوەنەکەی لەگەڵ نەبوو ،ئەوا چاکی دەکاتەوە. 15بەڵم ئەگەر خاوەنەکەی لەگەڵیدا بوو ،نابێت چاکی بکاتەوە ،ئەگەر شتێکی بەکرێگیراو بوو ،بۆ کرێی خۆی هاتووە. 16ئەگەر پیاوێک خزمەتکارێکی دەستگیراندارکراوی ڕابکێشێت و لەگەڵیدا بخەوێت ،ئەوا بەخشندەی دەکات بۆ ئەوەی ببێتە ژنەکەی. 17ئەگەر باوکی بە تەواوی ڕەتیکردەوە بیداتێ ،ئەوا بەپێی مارەیی کچان پارە دەدات. 18ڕێگە مەدە جادووگەرێک بژی. 19هەرکەسێک لەگەڵ دڕندەیەکدا پاڵ بکەوێت ،بە دڵنیاییەوە دەکوژرێت. 20ئەوەی قوربانی بۆ هەر خودایەک بکات ،تەنها بۆ یەزدان نەبێت ،ئەوا بە تەواوی لەناو دەچێت. 21نە بێگانە بێزار مەکە و نە زوڵمی لێ مەکە ،چونکە لە خاکی میسردا نامۆ بوون. 22ئازاری هیچ بێوەژنێک و بێ باوکێک مەدەن. 23ئەگەر بە هەر شێوەیەک ئازاریان بدەیت و هاواریان بۆ بکەم ،بێگومان گوێم لە هاوارەکانیان دەبێت. 24تووڕەیی من گەرم دەبێت و بە شمشێر دەتانکوژم .ژنەکانتان بێوەژن و منداڵەکانتان بێ باوک دەبن. 25ئەگەر پارە بە قەرز بدەیتە هەریەکێک لە گەلەکەم کە لەلی تۆ هەژار بوو ،نابێت وەک ڕیباوەر بۆی و ڕیبای لەسەر نەدەیت. 26ئەگەر جل و بەرگی دراوسێکەت بۆ بەڵێننامە وەرگرت ،ئەوا لە کاتی خۆرئاوابووندا بیدەیت. 27چونکە ئەوە تەنها پۆشاکەکەیەتی ،جلوبەرگەکەیەتی بۆ پێستی ،لە چیدا دەخەوێت؟ کاتێک هاوار دەکات بۆم ،گوێم لێدەبێت .چونکە من میهرەبانم. 28جنێو بە خوداوەندەکان مەدە و نەفرەت لە فەرمانڕەوای گەلەکەت مەکە. 29دوا مەکە لە پێشکەشکردنی یەکەمی میوەی پێگەیشتوو و مەشروبەکانت ،یەکەم لەدایکبووی کوڕەکانت پێم بدە. 30بە هەمان شێوە لەگەڵ گا و مەڕەکانتدا بیکە ،حەوت ڕۆژ لەگەڵ بەنداوەکەیدا دەبێت .لە ڕۆژی هەشتەمدا پێم دەدەیت». 31ئێوە دەبنە پیاوی پیرۆز بۆ من ،هیچ گۆشتێک ناخۆن کە لە کێڵگەکان لە ئاژەڵەوە دڕاوە .فڕێی دەدەنە سەر سەگەکان». بەشی ٢٣ 1هەواڵێکی درۆ مەکە ،دەستت لەگەڵ خراپەکاران مەخە تا شایەتحاڵی ناڕەوا بیت. 2بەدوای خەڵکدا مەڕۆ بۆ ئەوەی خراپە بکەن .هەروەها بە هۆکارێک قسە مەکە کە بەدوای زۆر کەسدا بڕۆن بۆ ئەوەی حوکم وەربگرن. 3هەروەها لە دۆسیەکەیدا ڕوخساری هەژارێک مەکە.
کتێبی دەرچوون
4ئەگەر چاوت بە گا دوژمنەکەت کەوت یان کەرەکەی کە بەلڕێدا دەچێت ،بە دڵنیاییەوە بیهێنیتەوە بۆ لی. 5ئەگەر کەرەکەی ئەو کەسەت بینی کە ڕقی لێتە لە ژێر بارگرانییەکەیدا کەوتووە و وازت لێهێنا لە یارمەتیدانی ،ئەوا بە دڵنیاییەوە یارمەتیی دەدەیت. 6حوکمی هەژارەکانت لە دۆسیەکەیدا مەشکێنە. 7دوور بخەرەوە لە بابەتی درۆ .بێتاوان و ڕاستودروستەکان مەکوژن ،چونکە من خراپەکاران ڕەوا نازانم». 8هیچ دیارییەک وەرمەگرە ،چونکە بەخشش دانا کوێر دەکات و قسەی ڕاستودروستەکان دەشێوێنێت. 9هەروەها ستەم لە نامۆیەک مەکە ،چونکە دڵی نامۆیەک دەزانن ،چونکە لە خاکی میسردا نامۆ بوون. 10شەش ساڵ خاکەکەت دەچێنیت و بەرهەمەکانی کۆدەکەیتەوە. 11بەڵم ساڵی حەوتەم با پشوو بدات و بێدەنگ بێت .بۆ ئەوەی هەژارانی گەلەکەت بیخۆن ،ئەوەی بەجێیان دەهێڵن ئاژەڵە کێڵگەکان دەیخۆن ».بە هەمان شێوە مامەڵە لەگەڵ باخی ترێ و زەیتونەکەتدا دەکەیت. 12شەش ڕۆژ کارەکانت ئەنجام بدە و لە ڕۆژی حەوتەمدا پشوو بدە ،تا گا و کەرەکەت پشوو بدەن و کوڕی خزمەتکارەکەت و بێگانە ئارام ببنەوە. 13لە هەموو ئەو شتانەی پێم وتوون وریا بن ،ناوی خوداوەندەکانی دیکە مەهێنن و لە دەمتەوە نەبیسترێت. 14لە ساڵێکدا سێ جار جەژنێکم بۆ ساز بکە. 15جەژنی نانە بێ خەمیرەکان بپارێزە( ،حەوت ڕۆژ نانی بێ خەمیرە بخۆ ،وەک فەرمانم پێکردیت ،لە کاتی دیاریکراوی مانگی ئەبیب، چونکە لەو کاتەدا لە میسرەوە هاتیتە دەرەوە ،کەسیش بە بەتاڵی لەبەردەممدا دەرناکەوێت). 16جەژنی دروێنە ،یەکەم بەرهەمی ماندووبوونەکانت ،کە لە کێڵگەکەدا چاندوتە ،جەژنی کۆکردنەوە ،کە لە کۆتایی ساڵدایە ،کاتێک لە کێڵگەکەتەوە کارەکانت کۆکردۆتەوە. 17لە ساڵێکدا سێ جار هەموو نێرەکانت لەبەردەم یەزدانی پەروەردگاردا دەردەکەون. 18خوێنی قوربانیەکەم لەگەڵ نانی خەمیرکراو پێشکەش مەکە .هەروەها چەوری قوربانیەکەم تا بەیانی نامێنێتەوە. 19یەکەم بەرهەمی خاکەکەت دەهێنیتە ماڵی یەزدانی پەروەردگارت .تۆ کۆترێک لە شیری دایکیدا مەکوڵێ. 20سەیرکە ،من فریشتەیەک پێش تۆ دەنێرم ،بۆ ئەوەی لە ڕێگاکەدا بتپارێزێت و بتگەیەنێتە ئەو شوێنەی کە ئامادەم کردووە. 21ئاگاداری بن و گوێڕایەڵی دەنگی بن ،تووڕەی مەکەن .چونکە لە سەرپێچیەکانتان خۆش نابێت ،چونکە ناوی من لەناو ئەودایە. 22بەڵم ئەگەر گوێڕایەڵی دەنگی ئەو بیت و هەموو ئەو شتانەی کە دەیڵێم جێبەجێ بکەیت .ئینجا دوژمنی دوژمنەکانت دەبم و دوژمنی نەیارەکانت دەبم. 23چونکە فریشتەکەم پێشت دەڕوات و دەتباتە ناو ئەمۆرییەکان و حیتیەکان و فەریزییەکان و کەنعانییەکان و حیڤییەکان و یەبوسییەکان، منیش دەیانبڕم. 24کڕنۆش بۆ خوداوەندەکانیان دانەنێیت و خزمەتیان نەکەیت و بەپێی کارەکانیان بڕۆیت ،بەڵکو بە تەواوی دەیانڕووخێنیت و وێنەکانیان بە تەواوی دەشکێنیت. 25ئێوە خزمەت بە یەزدانی پەروەردگارتان بکەن ،ئەویش نان و ئاوتان بەرەکەتدار دەکات .من نەخۆشی لە ناوت دەبەم». 26هیچ شتێک لە خاکەکەتدا بەچکەکانیان فڕێ نادەن و بێ بەرهەم نابن ،ژمارەی ڕۆژەکانت بەدی دێنم. 27ترسی خۆم پێش تۆ دەنێرم و هەموو ئەو گەلە لەناو دەبەم کە دێیتە لی و هەموو دوژمنەکانت پشت لە تۆ دەکەن. 28من کۆترەکان پێش تۆ دەنێرم ،کە حیڤییەکان و کەنعانییەکان و حیتیەکان لە پێشت دەردەکەن. 29بە ساڵێک لەبەردەمت دەریان ناکەم .نەک خاکەکە وێران بێت و دڕندەی کێڵگەکان لە دژی تۆ زۆر نەبن». 30کەم و کەم لە بەردەمت دەریان دەکەم تا زیاد دەبیت و خاکەکە بە میرات دەگریت. 31سنوورەکانت لە دەریای سوورەوە تا دەریای فەلەستینییەکان و لە بیابانەوە تا ڕووبارەکە دادەنێم ،چونکە دانیشتوانی خاکەکە دەدەمە دەستت .لەبەردەم خۆت دەریان دەکەیت». 32پەیمان لەگەڵ ئەوان و خوداوەندەکانیان مەکە. 33ئەوان لە خاکەکەتدا نیشتەجێ نابن ،نەک گوناهت بکەن بەرامبەرم ،چونکە ئەگەر خزمەتی خوداوەندەکانیان بکەیت ،ئەوە دەبێتە تەڵە بۆت. بەشی ٢٤ 1ئینجا بە موسای گوت« :تۆ و هارون و نەداب و ئەبیهۆ و حەفتا لە پیرەکانی ئیسرائیل وەرن بۆ لی یەزدان .و لە دوورەوە بپەرستن». 2موسا بە تەنیا لە یەزدان نزیک دەبێتەوە ،بەڵم نزیک نابنەوە .هەروەها گەل لەگەڵیدا ناچنە سەرەوە». 3ئینجا موسا هات و هەموو قسەکانی یەزدان و هەموو حوکمەکانی بۆ گەلی گێڕایەوە ،هەموو گەلەکە بە یەک دەنگ وەڵمیان دایەوە و گوتیان« :هەموو ئەو قسانەی یەزدان فەرموویەتی دەیکەین». 4موسا هەموو قسەکانی یەزدانی نووسی و بەیانی زوو هەستا و قوربانگایەکی لە ژێر گردەکەدا دروست کرد و دوانزە ستوونی دروست کرد ،بەپێی دوانزە هۆزی ئیسرائیل. 5گەنجانی نەوەی ئیسرائیلی نارد ،قوربانی سووتاندن و قوربانی هاوبەشی گایان بۆ یەزدان کرد. 6موسا نیوەی خوێنەکەی وەرگرت و خستیە ناو زەرفەکانەوە .نیوەی ئەو خوێنەشی لەسەر قوربانگاکە ڕشت. 7کتێبی پەیمانەکەی برد و لەبەردەم خەڵکدا خوێندەوە و گوتیان« :هەموو ئەوەی یەزدان فەرموویەتی دەیکەین و گوێڕایەڵی دەبین». 8موسا خوێنەکەی برد و بەسەر گەلەکەدا ڕشت و گوتی« :ئەوە خوێنی ئەو پەیمانەی کە یەزدان لەگەڵ ئێوەدا کردووە سەبارەت بە هەموو ئەم قسانە».
کتێبی دەرچوون
9ئینجا موسا و هارون و ناداب و ئەبیهۆ و حەفتا پیرەکانی ئیسرائیل چوونە سەرەوە. 10خودای ئیسرائیلیان بینی ،لە ژێر پێیەکانیدا وەک بەردی یاقوت قیرتاو کراوە و وەک جەستەی ئاسمان لە ڕوونییەکەیدا بوو. 11دەستی نەخستە سەر ئاغاکانی نەوەی ئیسرائیل ،خوداشیان بینی و خواردیان و خواردنەوە. 12یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ بۆ لم بۆ چیاکە و لەوێ بە ،منیش تەختەی بەرد و یاسا و فەرمانەکانت پێدەدەم کە نووسیومە .بۆ ئەوەی فێریان بکەیت. 13موسا و یەشوعی خزمەتکارەکەی هەستان ،موسا بەرەو چیای خودا سەرکەوتن. 14ئینجا بە پیرەکانی گوت« :ئێوە لێرە بۆ ئێمە بمێننەوە ،تا دەگەڕێینەوە لی ئێوە ،سەیرکە ،هارون و حور لەگەڵتانن. 15موسا چووە سەر شاخەکە و هەورێک شاخەکەی داپۆشی. 16شکۆمەندی یەزدان لەسەر چیای سینا مایەوە و هەورەکە شەش ڕۆژ داپۆشی ،لە ڕۆژی حەوتەمدا لە ناوەڕاستی هەورەکەوە بانگی موسای کرد. 17بینینی شکۆمەندی یەزدان وەک ئاگری سووتێنەر بوو لەسەر لوتکەی چیاکە لە چاوی نەوەی ئیسرائیلدا. 18موسا چووە ناوەڕاستی هەورەکە و بردییە سەر شاخەکە ،موسا چل ڕۆژ و چل شەو لە شاخەکەدا بوو. بەشی ٢٥ 1یەزدان بە موسای گوت: 2بە نەوەی ئیسرائیل بڵێ ،کە قوربانییەکم بۆ بهێنن ،لە هەر کەسێک کە بە دڵی خۆی بیدات ،پێشکەشکردنی من وەردەگرن. 3ئەمە ئەو پێشکەشکردنەیە کە لێیان وەربگرن .زێڕ و زیو و مس و 4شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتان و مووی بزن. 5پێستی بەرخی سوور بۆیاخکراو و پێستی کۆتر و دارە شیتیمەکان. 6ڕۆن بۆ ڕووناکی ،بەهارات بۆ زەیتی مەسحکردن و بۆ بخورێکی شیرین. 7بەردی ئۆنیکس و بەرد لە ئیفۆد و سنگدا دابنرێت. 8با من بکەنە پیرۆزگا .تا لە نێوانیاندا نیشتەجێ بم. 9بەپێی هەموو ئەو شتانەی کە نیشانت دەدەم ،بەپێی نەخشەی چادرەکە و نەخشی هەموو ئامێرەکانی ،بە هەمان شێوە دروستی بکەن. 10سندوقێک لە دار شیتیم دروست دەکەن ،درێژی دوو باڵ و نیو و پانی باڵ و نیو و بەرزی باڵ و نیو. 11بە زێڕی پاک دایپۆشە ،لە ناوەوە و دەرەوەی دایبپۆشە و تاجێکی زێڕی لەسەر دروست دەکەیت بە دەوریدا. 12چوار ئەڵقەی زێڕین بۆی فڕێ بدە و لە چوار گۆشەکەیدا بیانخە .دوو ئەڵقە لە لیەک و دوو ئەڵقە لە لیەکی دیکەی. 13لە دار شیتیم دارە دروست بکە و بە زێڕ دایانپۆشە. 14دارەکان بخەرە ناو ئەڵقەکانی لی کەشتییەکە ،تا سندوقەکە لەگەڵیاندا هەڵبگیرێت. 15دارەکان لە ئەڵقەکانی کەشتییەکەدا بن ،لێی وەرناگیرێن. 16ئەو شایەتحاڵییە دەخەیتە ناو سندوقەکەوە کە من پێت دەدەم. 17کورسییەکی میهرەبانی لە زێڕی پاک دروست بکە ،درێژییەکەی دوو باڵ و نیو بێت و پانییەکەی باڵ و نیوێک بێت. 18دوو کەڕوبی لە زێڕ دروست بکە ،لە دوو سەری کورسی بەزەیی دروستیان بکە. 19کەڕوبێک لە سەرێکەوە دروست بکە و کەڕوبەکەی تریش لە سەرەکەی ترەوە ،لە کورسی میهرەبانییەوە کەڕوبەکان لە دوو سەرەکەی دروست بکە. 20کەڕوبەکان باڵەکانیان بەرز دەکەنەوە و کورسی میهرەبانی بە باڵەکانیان دادەپۆشن و ڕوویان لە یەکتر دەبێت .ڕووخساری کەڕوبەکان بەرەو کورسی میهرەبانی دەبێت. 21کورسی میهرەبانی لە سەرەوە لەسەر سندوقەکە دابنێ .لە کەشتییەکەدا ئەو شایەتحاڵییە دادەنێیت کە من پێت دەدەم». 22لەوێ لەگەڵت کۆدەبمەوە و لە سەرەوەی کورسی میهرەبانییەوە ،لە نێوان ئەو دوو کەڕوبییەی کە لەسەر سندوقی شایەتحاڵییە ،لەگەڵتدا قسە دەکەم ،سەبارەت بە هەموو ئەو شتانەی کە بە فەرمانی نەوەی ئیسرائیل پێت دەدەم. 23هەروەها مێزێک لە دار شیتیم دروست بکە ،درێژی دوو باڵ و پانی باڵێک و بەرزی باڵ و نیوێک. 24بە زێڕی پاک دایپۆشە و تاجێکی زێڕینی بۆ دروست بکە. 25لە دەوری سنوورێکی بە پانی دەستێک بۆی دروست بکە و تاجێکی زێڕین بۆ سنوورەکەی دروست بکە. 26چوار ئەڵقەی زێڕینی بۆ دروست بکە و ئەڵقەکانیش لە چوار گۆشەی چوار پێیدا دابنێ. 27بەرامبەر سنوورەکە ئەڵقەکان بۆ شوێنی دارەکان بن بۆ هەڵگرتنی مێزەکە. 28دارەکان لە دار شیتیم دروست بکە و بە زێڕ دایانپۆشە ،تا مێزەکە لەگەڵیان هەڵبگیرێت. 29قاپ و کەوچک و کەوچک و قاپەکانی و قاپەکانی بۆ داپۆشینی ،لە زێڕی پاک دروستی دەکەیت. 30هەمیشە نانی نمایشی لەبەردەممدا لەسەر مێزەکە دابنێ. 31مۆمدانێک لە زێڕی پاک دروست دەکەیت ،چرادانەکە لە کاری لێدراو دروست دەکرێت ،چەقۆکەی و لقەکانی و قاپەکانی و چەقۆکانی و گوڵەکانی لە یەک دەبن. 32شەش لق لە لیەکانیەوە دەردەچن .سێ لقی مۆمدانەکە لە لیەک و سێ لقی مۆمدانەکە لە لیەکی ترەوە. 33سێ قاپ کە وەک بادەم دروستکراون ،کە چەقۆیەک و گوڵێکیان لە یەک لقدا بوو .لە لقەکەی تریشدا سێ قاپ کە وەک بادەم دروستکراون ،بە چەقۆیەک و گوڵێکەوە ،هەروەها لە شەش لقەکەدا کە لە مۆمدانەکەوە دێنە دەرەوە. 34لەناو مۆمدانەکەدا چوار قاپ کە وەک بادەم دروستکراون ،لەگەڵ چەقۆکان و گوڵەکانیان.
کتێبی دەرچوون
35چەقۆیەک لە ژێر دوو لقی یەک و چەقۆیەک لە ژێر دوو لقی یەک و چەقۆیەک لە ژێر دوو لقی هەمان ،بەپێی ئەو شەش لقە کە لە چرادانەکەوە دەردەچن. 36چەقۆکان و لقەکانیان لە یەک دەبێت ،هەمووی یەک بەرهەمی لێدراوی زێڕی پاک دەبێت. 37تۆ حەوت چراکەی دروست دەکەیت ،چراکانی داگیرسێنن ،بۆ ئەوەی ڕووناکی بکەنەوە. 38چەقۆ و قاپەکانی لە زێڕی پاک دەبێت. 39بە تاڵنێک زێڕی پاک دروستی دەکات ،لەگەڵ هەموو ئەم قاپانە. 40سەیرکە بە نەخشەی خۆیان کە لە چیاکەدا نیشانت دراوە ،دروستیان دەکەیت. بەشی ٢٦ 1هەروەها چادرەکە بە دە پەردەی کەتان و شین و وەنەوشەیی و سوور دروست بکە ،بە کەڕوبی فێڵبازی دروستیان دەکەیت. 2درێژی پەردەیەک هەشت و بیست باڵ و پانی پەردەیەک چوار باڵ دەبێت ،هەر پەردەیەک یەک پێوەر دەبێت. 3پێنج پەردەکە بەیەکەوە ببەسترێتەوە .پێنج پەردەی دیکەش بە یەکەوە ببەسترێتەوە. 4لەسەر لێواری یەک پەردەکە لە پەردەکەی ناو کۆپتەرەکە ،لوولەکانی شین دروست بکە .بە هەمان شێوە لە لێواری کۆتایی پەردەیەکی دیکەدا ،لە بەستنەوەی دووەمدا. 5لە یەک پەردەدا پەنجا لول دروست بکە و پەنجا لول لە لێواری پەردەی دووەمدا دروست بکە .بۆ ئەوەی لوپەکان یەکتر بگرن. 6پەنجا چەقۆ لە زێڕ دروست بکە و پەردەکان لەگەڵ چەقۆکان یەک ببەستە ،یەک چادر دەبێت. 7لە مووی بزن پەردە دروست بکە بۆ ئەوەی ببێتە داپۆشینی چادرەکە ،یازدە پەردە دروست بکە. 8درێژی پەردەیەک سی باڵ و پانی پەردەیەک چوار باڵ دەبێت ،یازدە پەردەکەش هەموویان یەک پێوەر بن. 9پێنج پەردە بە تەنیا و شەش پەردە بە تەنیا یەکتر بکە و پەردەی شەشەم لە پێشەوەی چادرەکە دوو هێندە بکە. 10پەنجا لوول لە لێواری یەک پەردە دروست بکە کە لە دەرەوەی پەردەدایە و پەنجا لوول لە لێواری ئەو پەردەیەی کە دووەم پەردەی جووت دەکات. 11پەنجا چەقۆ لە مس دروست بکە و چەقۆکان بخەرە ناو لوولەکانەوە و چادرەکە بەیەکەوە ببەستە ،تاکو یەک بێت. 12پاشماوەی پەردەی چادرەکە ،ئەو نیوە پەردەیەی کە دەمێنێتەوە ،بەسەر پشتی چادرەکەدا هەڵواسراوە. 13باڵێک لە لیەک و باڵێک لە لیەکی دیکەی ئەو شتەی کە بە درێژایی پەردەی چادرەکە دەمێنێتەوە ،بە لوەکانی چادرەکە لەم ل و ئەو لیەوە هەڵواسراوە ،بۆ ئەوەی دایبپۆشێت. 14لە پێستی بەرخەکان کە سوور کراوەتەوە داپۆشراوێک بۆ چادرەکە دروست بکە و سەرپۆشێک لە پێستی کۆترە. 15تەختە بۆ چادرەکە لە دارە شیتیمەکان دروست دەکەیت. 16درێژی تەختەیەک دە باڵ و پانی تەختەیەک باڵ و نیو. 17دوو چەقۆ لە تەختەیەکدا هەبێت و یەکتر لە بەرامبەر یەکتردا ڕێکبخرێن ،بەم شێوەیە هەموو تەختەکانی چادرەکە دروست بکە. 18تەختەکانی چادرەکە دروست بکە ،بیست تەختە لە لی باشوورەوە بەرەو باشوور. 19چل بنکەی زیو لە ژێر بیست تەختەکەدا دروست بکە .دوو بنکە لە ژێر تەختەیەکدا بۆ دوو چەقۆکەی و دوو بنکە لە ژێر تەختەیەکی دیکە بۆ دوو چەقۆکەی. 20بۆ لی دووەمی چادرەکە لە لی باکوور بیست تەختە دەبێت. 21چل بنکەیان لە زیو .دوو سوکێت لە ژێر تەختەیەک و دوو سوکێت لە ژێر تەختەیەکی تر. 22بۆ لیەکانی چادرەکە بەرەو ڕۆژئاوا شەش تەختە دروست بکە. 23دوو تەختە بۆ گۆشەکانی چادرەکە لە هەردوو ل دروست بکە. 24لە ژێرەوە بەیەکەوە دەبەسترێنەوە و لە سەرووی سەریەوە یەک ئەڵقە دەبن ،بۆ هەردووکیان بەم شێوەیە دەبێت .بۆ دوو گۆشەکە دەبن. 25هەشت تەختە و بنکەکانیان لە زیو شانزە بنکە .دوو سوکێت لە ژێر تەختەیەک و دوو سوکێت لە ژێر تەختەیەکی تر. 26لە دارە شیتیمەکان چەقۆ دروست دەکەیت .پێنج بۆ تەختەکانی یەک لی چادرەکە، 27پێنج چەقۆ بۆ تەختەکانی ئەودیوی چادرەکە و پێنج چەقۆ بۆ تەختەکانی لی چادرەکە ،بۆ هەردوو لی ڕۆژئاوا. 28چەقۆی ناوەڕاست لە ناوەڕاستی تەختەکاندا لە سەرێکەوە بۆ سەرێکی تر دەگات. 29تەختەکان بە زێڕ داپۆشە و ئەڵقەکانیان لە زێڕ دروست بکەن بۆ شوێنی دارەکان ،دارەکانیش بە زێڕ داپۆشن. 30چادرەکە بەو شێوەیە بەرز دەکەیتەوە کە لە چیادا نیشانت دراوە. 31پەردەیەک لە شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی وردی درووستکراو دروست بکە ،کە بە کەڕوبەکان دروست دەکرێت. 32لەسەر چوار ستوونی دار شیتیم هەڵیبواسە کە بە زێڕ داپۆشراون ،قەڵغانەکانیان لە زێڕ بێت و لەسەر چوار بنکەی زیو. 33پەردەکە لە ژێر چەقۆکەدا هەڵدەواسرێت ،تا سندوقی شایەتحاڵی بۆ ناو پەردەکە بهێنیتە ژوورەوە ،پەردەکەش لە نێوان شوێنی پیرۆز و پیرۆزتریندا دابەشتان دەکات. 34کورسی میهرەبانی لەسەر سندوقی شایەتحاڵی لە پیرۆزترین شوێن دادەنێیت. 35مێزەکە لە دەرەوەی پەردەکە دابنێ و چرادانەکەش بەرامبەر مێزەکە لە لی چادرەکە بەرەو باشوور دابنێ ،مێزەکەش لە لی باکوور دادەنێیت. 36هەڵواسینێک بۆ دەرگای چادرەکە دروست بکە ،لە شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد کە بە دەرزی دروستکراوە. 37پێنج ستوونی هەڵواسراو لە دار شیتیم دروست بکە و بە زێڕ دایانپۆشە و قەڵغانەکانیان لە زێڕ بێت ،پێنج بنکەی مسیان بۆ دادەنێیت.
کتێبی دەرچوون
بەشی ٢٧ 1قوربانگایەک لە دار شیتیم دروست بکە ،درێژییەکەی پێنج باڵ و پانییەکەی پێنج باڵ بێت .قوربانگاکە چوار چوارگۆشە دەبێت، بەرزییەکەی سێ باڵ دەبێت. 2قۆچەکانی لەسەر چوار گۆشەکەی دروست بکە ،قۆچەکانی لە یەک بن ،بە مس دەیپۆشیت. 3مەنجەڵەکانی بۆ وەرگرتنی خۆڵەمێشەکەی و شۆفڵەکانی و حەوزەکانی و چەقۆکانی و مەنجەڵەکانی دروست بکە ،هەموو قاپەکانی لە مس دروستی بکە. 4تۆڕێک لە تۆڕی مس بۆی دروست بکە .لەسەر تۆڕەکە چوار ئەڵقەی مسی لە چوار گۆشەکەیدا دروست بکە. 5ئینجا بیخە ژێر کۆشکی قوربانگاکە لە خوارەوە ،تا تۆڕەکە تا ناوەڕاستی قوربانگاکە بێت. 6دار بۆ قوربانگاکە ،دار لە دار شیتیم دروست بکە و بە مس دایانپۆشە. 7دارەکان دەخرێنە ناو ئەڵقەکانەوە و دارەکان لە دوو لی قوربانگاکەدا بن بۆ ئەوەی هەڵیبگرن. 8بە تەختە کونێک دروستی بکە ،وەک چۆن لە شاخدا نیشانت دا ،بە هەمان شێوە دروستی دەکەن. 9تۆ حەوشەی چادرەکە دروست بکە ،بۆ لی باشوور لە کەتانێکی ورد و درێژی سەد باڵ لە لیەکەوە هەڵواسراو بۆ حەوشەکە دەبێت. 10بیست ستوونەکەی و بیست بنکەکەی لە مس بێت .قەڵغانی ستوونەکان و چەقۆکانیان لە زیو بێت. 11بە هەمان شێوە بۆ لی باکوور درێژییەکەی سەد باڵ دەبێت و بیست ستوونەکەی و بیست بنکەی لە مس .قەڵغانی ستوونەکان و فیلێتەکانیان لە زیو. 12پانی حەوشەکە لە لی ڕۆژئاوا پەنجا باڵ دەبێت ،دە ستوونەکانیان و دە بنکەکانیان. 13پانی حەوشەکە لە لی ڕۆژهەڵتەوە بەرەو ڕۆژهەڵت پەنجا باڵ دەبێت. 14هەڵواسینی لیەکی دەروازەکە پانزە باڵ دەبێت ،ستوونەکانیان سێ باڵ و بنکەکانیان سێ بنکە. 15لە لیەکی دیکەشەوە پانزە باڵ هەڵواسراو دەبێت ،سێ ستوونەکانیان و سێ بنکەکانیان. 16بۆ دەروازەی حەوشەکە بیست باڵێک هەڵواسراو دەبێت ،لە شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد و وردکراو کە بە دەرزی دروستکراوە ،ستوونەکانیان چوار بێت و بنکەکانیان چوار بن. 17هەموو ستوونەکانی دەوروبەری حەوشەکە بە زیو بڕژێنرێن .قەڵغانەکانیان لە زیو و بنکەکانیان لە مس بێت. 18درێژی حەوشەکە سەد باڵ و پانییەکەی پەنجا باڵ دەبێت لە هەموو شوێنێک و بەرزییەکەی پێنج باڵ لە کەتانێکی ورد و بنکەکانیان لە مس. 19هەموو کەلوپەلەکانی چادرەکە لە هەموو خزمەتەکانیدا و هەموو چەقۆکانی و هەموو چەقۆکانی حەوشەکە لە مس بن. 20فەرمان بە نەوەی ئیسرائیل بدە کە زەیتونێکی پاکت بۆ بهێنن کە بۆ ڕووناکی لێدراوە ،بۆ ئەوەی چراکە هەمیشە بسوتێت. 21لە چادری چاوپێکەوتنی دەرەوەی پەردە ،کە لەبەردەم شایەتحاڵیدایە ،هارون و کوڕەکانی لە ئێوارەوە تا بەیانی لەبەردەم یەزدان ڕێکدەخەن ،بۆ هەمیشە دەبێتە یاسایەک بۆ نەوەکانیان بەناوی نەوەی ئیسرائیلەوە. بەشی ٢٨ 1هارونی براکەت و کوڕەکانی لەگەڵ خۆی لە نەوەی ئیسرائیل وەربگرە ،تا لە پۆستی کاهینایەتیدا خزمەتم بکات ،هارون و نەداب و ئەبیهۆ و ئەلعازار و ئیتامار کوڕەکانی هارون. 2جل و بەرگی پیرۆز بۆ هارونی براکەت دروست دەکەیت بۆ شکۆمەندی و جوانی. 3لەگەڵ هەموو ئەو کەسانەی دڵیان دانایە ،کە من پڕم کردوون لە ڕۆحی حیکمەت قسە بکە ،تا جل و بەرگی هارون بۆ پیرۆزکردنی دروست بکەن ،تا وەک کاهین خزمەتم بکات. 4ئەمانە ئەو جلوبەرگانەن کە دروستی دەکەن .سنگ و ئیفۆد و جل و بەرگ و پۆشاکێکی چەقۆدار و میتر و پشتێن ،جل و بەرگی پیرۆز بۆ هارون براکەت و کوڕەکانی دروست دەکەن ،تا وەک کاهین خزمەتم بکات. 5ئاڵتون و شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد وەردەگرن. 6ئیفۆدەکەش لە زێڕ و شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد دروست دەکەن ،بە کاری فێڵبازانە. 7دوو شانەکەی لە دوو لێوارەکەیدا بەیەکەوە ببەسترێت .و بەم شێوەیەش بەیەکەوە دەبەسترێتەوە. 8پشتێنە کنجکاوەکەی ئەفۆد کە لەسەریەتی ،بەپێی کارەکانی لە هەمان شت دەبێت .تەنانەت لە زێڕ و شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد. 9دوو بەردی ئۆنیکس وەربگرە و ناوی نەوەی ئیسرائیلیان لەسەر بنووسە. 10ناوی شەشیان لەسەر بەردێک و شەش ناوی دیکەیان لەسەر بەردەکەی تر ،بەپێی لەدایکبوونیان. 11بە کاری نەخشێنەر لە بەرد ،وەک نەخشاندنی تابلۆ ،دوو بەردەکە بە ناوی نەوەی ئیسرائیلەوە هەڵکەنە ،لە ئاڵتون دایانبنێیت. 12دوو بەردەکە لەسەر شانی ئەفۆدەکە دادەنێیت بۆ بەردی یادکردنەوە بۆ نەوەی ئیسرائیل ،هارون ناوەکانیان لەبەردەم یەزدان لەسەر دوو شانی خۆی هەڵدەگرێت بۆ یادکردنەوە. 13ئینجا لە زێڕ دروست بکە. 14دوو زنجیر لە زێڕی پاک لە کۆتاییەکانی .لە کاری تاجە گوڵینە دروستیان دەکەیت و زنجیرەکانی تاجە گوڵینە بە پەنجەرەکانەوە ببەستە. 15بە کاری فێڵبازانە سنگەکەی دادوەری دروست دەکەیت .دوای کاری ئەفۆدەکە دروستی دەکەیت .لە زێڕ و شین و وەنەوشەیی و سور و کەتانێکی وردی تواوە دروستی بکە. 16چوارگۆشەی دوو هێندە دەکرێت .درێژییەکەی دەبێت و پەنجەیەک پانییەکەی دەبێت.
کتێبی دەرچوون
17ڕیزەکانی بەرد ،چوار ڕیز بەرد ،ڕیزی یەکەم ساردیوس و تۆپاز و کاربۆنکڵ دەبێت ،ئەمە ڕیزی یەکەم دەبێت. 18ڕیزی دووەم زمرد و یاقوت و ئەڵماس دەبێت. 19لە ڕیزی سێیەمیشدا چەقۆ و ئاگات و ئامێستی. 20لە ڕیزی چوارەمدا توو و ئۆنیکس و یاسپێر ،لە ئاڵتون لە ژوورەکانیان دادەنرێت. 21بەردەکان لەگەڵ ناوی نەوەی ئیسرائیل دەبن ،دوانزەیان بەپێی ناوەکانیان ،وەک نەخشاندنی تابلۆیەک .هەرکەسێک بە ناوی خۆیەوە بەپێی دوانزە هۆزەکە دەبێت. 22لەسەر سنگەکە زنجیر لە سەری تاجە گوڵینە لە زێڕی پاک دروست بکە. 23دوو ئەڵقەی زێڕین لەسەر سنگەکە دروست بکە و دوو ئەڵقەکەش لەسەر دوو سەری سنگەکە دابنێ. 24دوو زنجیر تاجە گوڵینەی زێڕینەکە بخەرە ناو دوو ئەڵقەی سەر سنگەکەوە. 25دوو سەرەکەی تری دوو زنجیرەکەی تاجە گوڵینە لە دوو زنجیرەکەدا بیبەستە و بیخە سەر شانەکانی ئەفۆدەکە لەبەردەمیدا. 26دوو ئەڵقە لە زێڕ دروست بکە و لەسەر دوو سەری سنگە لە سنوورەکەی کە لە لی ئەفۆدەوەیە بۆ ناوەوە ،دایاندەنێیت. 27دوو ئەڵقەی دیکەی زێڕین دروست بکە و لە هەردوو لی ئیفۆدەکە لە ژێرەوە ،بەرەو پێشەوەی ،بەرامبەر بە پەیوەندییەکەی دیکەی ،لە سەرووی پشتێنە کنجکاوەکەی ئەفۆدەکەوە دایانبنێیت. 28سنگەکە بە ئەڵقەکانیەوە بە دانتێلێکی شین بە ئەڵقەکانی ئەفۆدەوە دەبەستنەوە ،بۆ ئەوەی لە سەرووی پشتێنە کنجکۆڵەکەی ئیفۆدەوە بێت و سنگەکە لە ئەفۆدەکە شل نەبێتەوە. 29هارون ناوی نەوەی ئیسرائیل لە سنگی دادوەریدا لەسەر دڵی خۆی هەڵدەگرێت ،کاتێک دەچێتە شوێنی پیرۆز ،بۆ یادکردنەوەیەک لەبەردەم یەزدان بەردەوام. 30ئوریم و تومیم بخەرە ناو سنگی دادوەرییەوە .کاتێک دەچێتە بەردەم یەزدان ،لەسەر دڵی هارون دەبن ،هارونیش بەردەوام دادگایی نەوەی ئیسرائیل لەسەر دڵی خۆی لەبەردەم یەزدان هەڵدەگرێت. 31جل و بەرگی ئیفۆدەکەش هەمووی لە شین. 32لە سەرەوەی و لە ناوەڕاستیدا کونێک دەبێت ،بە دەوری کونەکەیدا بەستراوەتەوە ،وەک کونێکی چەقۆ ،بۆ ئەوەی نەدڕێت. 33لە ژێرەوەیدا هەنار لە شین و وەنەوشەیی و سوور دروست دەکەیت ،بە دەوری کۆتاییەکەیدا .و زەنگی زێڕین لە نێوانیاندا لە دەوروبەریان. 34زەنگێکی زێڕین و هەنارێک ،زەنگێکی زێڕین و هەنارێک ،لەسەر لێواری پۆشاکەکە بە دەوریدا. 35خزمەتکردن لەسەر هارون دەبێت ،دەنگی دەبیسترێت کاتێک دەچێتە شوێنی پیرۆز لەبەردەم یەزدان و کاتێک دێتە دەرەوە ،نەمرێت. 36پلێتێک لە زێڕی پاک دروست دەکەیت و لەسەری گۆڕ ،وەک نەخشاندنی نیشانە :پیرۆزی بۆ یەزدان. 37دەیخەیتە سەر دانتێلێکی شین ،تا لەسەر میترەکە بێت .لەسەر پێشەوەی میتەرەکە دەبێت. 38لەسەر پێشەوەی هارون دەبێت ،کە هارون تاوانی شتە پیرۆزەکان هەڵبگرێت ،کە نەوەی ئیسرائیل لە هەموو بەخششەکانی پیرۆزدا پیرۆزیان دەکەن .هەمیشە لەسەر پێشەوەی دەبێت ،بۆ ئەوەی لەبەردەم یەزدان قبوڵ بکرێن. 39پۆشاکەکە لە کەتانێکی ورد دەچەرێنەرەوە و پۆشاکەکەش لە کەتانێکی ورد دروست بکە و پشتێنەکەش لە دەرزی دروست دەکەیت. 40بۆ کوڕەکانی هارون پۆشاک دروست دەکەیت و پشتێنیان بۆ دروست دەکەیت و پۆشاکیان بۆ دروست دەکەیت ،بۆ شکۆمەندی و جوانی. 41ئەوانیش دەیانخەیتە سەر هارونی براکەت و کوڕەکانی لەگەڵیدا .مەسحیان دەکات و پیرۆزیان دەکات و پیرۆزیان دەکات ،بۆ ئەوەی وەک کاهین خزمەتم بکەن. 42جانی کەتانیان بۆ دروست بکە بۆ ئەوەی ڕووتیان داپۆشێت .لە کەمەرەوە تا ڕان دەگەنە. 43کاتێک دەچنە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە ،یان لە قوربانگاکە نزیک دەبنەوە بۆ خزمەتکردن لە شوێنی پیرۆز ،لەسەر هارون و کوڕەکانی دەبن .تاکو تاوان هەڵنەگرن و نەمرن ،ئەوە دەبێتە یاسایەک بۆ هەمیشە بۆ ئەو و نەوەکانی دوای ئەو. بەشی ٢٩ 1ئەمەیە کە بۆ پیرۆزکردنیان و خزمەتکردنی کاهینایەتیم بۆیان بکەیت :یەک گا و دوو بەرخی بێ کەموکوڕی وەربگرە. 2نانی بێ خەمیرە و کێکی بێ خەمیرە و ڕۆن و گەنمەشامی بێ خەمیرە و ڕۆن مەسحکراو ،لە ئاردی گەنمەشامی دروستیان بکە. 3دەیانخەیتە ناو سەبەتەیەکەوە و لەگەڵ گا و دوو بەرانەکەدا بیانهێنە ناو سەبەتەکەوە. 4هارون و کوڕەکانی دەهێننە بەر دەرگای چادرەکەی چاوپێکەوتن و بە ئاو بیانشۆیت. 5جل و بەرگەکان وەربگرە و پۆشاک و جل و بەرگی ئەفۆد و ئیفۆد و سنگەکەی لەبەر بکەیت و پشتێنە کنجکاوەکەی ئەفۆدەکەی پێ ببەستە. 6تاجی پیرۆز بخەرە سەر سەری و تاجی پیرۆزیش بخەرە سەر میترەکە. 7پاشان زەیتی مەسحکردنەکە وەربگریت و بیڕێژیتە سەر سەری و مەسحی بکەیت. 8کوڕەکانی دەهێنیت و پۆشاکیان لەبەر بکە. 9هارون و کوڕەکانی بە پشتێنەوە بیانبەستە و چەقۆکانیان لەسەر دابنێ ،پۆستی کاهینیش بۆ ئەوان دەبێت وەک یاسایەکی هەمیشەیی ،هارون و کوڕەکانی پیرۆز دەکەیت. 10گایەک دەهێنیتە بەردەم چادرەکەی کۆبوونەوە ،هارون و کوڕەکانی دەستیان بخەنە سەر سەری گاکە. 11لەبەردەم یەزدان ،لە دەرگای چادرەکەی کۆبوونەوە ،گاکە دەکوژیت. 12لە خوێنی گاکە وەربگرە و بە پەنجەت بیخەیتە سەر قۆچەکانی قوربانگاکە و هەموو خوێنەکە لە تەنیشت بنی قوربانگاکە دەڕێژیت.
کتێبی دەرچوون
13هەموو ئەو چەورییەی کە ناوەوەی داپۆشیوە و کۆڵی سەرووی جگەر و دوو گورچیلە و ئەو چەورییەی کە لەسەریانە ،وەربگریت و لەسەر قوربانگاکە بیانسوتێنیت. 14بەڵم گۆشتی گا و پێستی و پیساییەکەی لە دەرەوەی ئۆردوگاکە بە ئاگر بسوتێنیت. 15یەک بەرخیش وەربگرە .هارون و کوڕەکانی دەستیان بخەنە سەر سەری بەرخەکە. 16بەرخەکە دەبڕیت و خوێنەکەی دەبەیت و بە دەوری قوربانگاکەدا بیڕێژە. 17بەرخەکە پارچە پارچە بکە و ناوەوەی و قاچەکانی بشۆ و بیخە سەر پارچەکانی و سەری. 18بەرخی تەواو لەسەر قوربانگاکە بسوتێنیت ،قوربانی سووتاندنە بۆ یەزدان ،بۆنێکی خۆشە ،قوربانییەکی ئاگرین بۆ یەزدان. 19بەرخەکەی تریش وەربگرە .هارون و کوڕەکانی دەستیان بخەنە سەر سەری بەرخەکە. 20ئینجا بەرخەکە دەکوژیت و لە خوێنەکەی وەربگریت و بیخەیتە سەر نوکی گوێی ڕاستی هارون و نوکی گوێی ڕاستی کوڕەکانی و پەنجەی گەورەی دەستی ڕاستیان و پەنجەی گەورەی پێی ڕاستیان و خوێنەکە بەسەر قوربانگاکەدا بە دەوریدا بپرژێنیت. 21لە خوێنی سەر قوربانگاکە و زەیتی مەسحکردنەکە وەربگریت و بەسەر هارون و جلەکانی و کوڕەکانی و جل و بەرگی کوڕەکانی لەگەڵیدا بپرژێنیت ،ئەویش پیرۆز دەکرێت و جلەکانی و کوڕەکانی و جل و بەرگی کوڕەکانی لەگەڵیدا پیرۆز دەکرێت. 22هەروەها لە بەرخەکە چەوری و بڕبڕەی پشت و چەوری کە ناوەوەی داپۆشیوە و کۆڵی سەرەوەی جگەر و دوو گورچیلە و چەورییەکەی لەسەرە و شانەکەی ڕاست وەربگرە .چونکە بەرخێکی پیرۆزکردنە. 23یەک نان و یەک کێک نان و یەک کۆتر لە سەبەتەی نانە بێ خەمیرەکەی کە لەبەردەم یەزداندایە. 24هەمووی دەخەیتە دەستی هارون و کوڕەکانی .بۆ قوربانی شەپۆل لەبەردەم یەزدان هەڵیانبژێرێت. 25لە دەستیان وەریاندەگریت و لەسەر قوربانگاکە بیانسوتێنیت بۆ قوربانی سووتاندن و بۆنێکی خۆش لەبەردەم یەزدان. 26سنگی بەرخی تەرخانکراوی هارون وەربگرە و بیهەژێنە بۆ قوربانی شەپۆل لەبەردەم یەزدان ،ئەوە بەشی تۆ دەبێت. 27سنگی قوربانی شەپۆلدار و شانی قوربانی بەرزکردنەوە ،کە هەڵدەواسرێت و بەرز دەکرێتەوە ،لە بەرخی پیرۆزکردن ،ئەوەی بۆ هارون و ئەوەی بۆ کوڕەکانییە ،پیرۆز بکە. 28بەپێی یاسایەک لە نەوەی ئیسرائیلەوە بۆ هەتاهەتایە هی هارون و کوڕەکانی دەبێت ،چونکە قوربانی بەرزە ،دەبێتە قوربانی بەرزکردنەوەی نەوەی ئیسرائیل لە قوربانییە ئاشتییەکانیان ،قوربانی بەرزکردنەوەیان بۆ یەزدان. 29جل و بەرگی پیرۆزی هارون دەبێتە کوڕەکانی دوای ئەو ،کە تێیدا مەسح بکرێن و پێیان پیرۆز بکرێن. 30ئەو کوڕەی لە جیاتی کاهین دەبێت ،حەوت ڕۆژ دەیانخاتە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە بۆ ئەوەی لە شوێنی پیرۆز خزمەت بکات. 31بەرخی پیرۆزکردنەکە دەبەیت و گۆشتەکەی لە شوێنی پیرۆزدا ببینیت. 32هارون و کوڕەکانی گۆشتی بەرخ و نانی ناو سەبەتەکە لە لی دەرگای چادرەکەی کۆبوونەوە دەخۆن. 33ئەوان ئەو شتانە دەخۆن کە کەفارەتیان پێ کراوە ،بۆ پیرۆزکردن و پیرۆزکردنیان ،بەڵم نامۆ نایخوات ،چونکە پیرۆزن. 34ئەگەر شتێک لە گۆشتی تەرخانکراوەکان یان نانەکە تا بەیانی بمێنێتەوە ،ئەوا پاشماوەکەی بە ئاگر بسوتێنیت ،ناخورێت ،چونکە پیرۆزە. 35بەپێی هەموو ئەو شتانەی کە فەرمانم پێکردوویت ،بەم شێوەیە لەگەڵ هارون و کوڕەکانی بکە ،حەوت ڕۆژ پیرۆزیان دەکەیت. 36هەموو ڕۆژێک گایەک پێشکەش بە قوربانی گوناه بکە بۆ کەفارەت ،قوربانگاکە پاک دەکەیتەوە ،کاتێک کەفارەتت بۆ کرد و مەسحی دەکەیت بۆ پیرۆزکردنی. 37حەوت ڕۆژ کەفارەت بۆ قوربانگاکە دەکەیت و پیرۆزی دەکەیت .دەبێتە قوربانگایەکی پیرۆزترین ،هەرچی دەست لە قوربانگاکە بدات پیرۆز دەبێت. 38ئەمە ئەو شتەیە کە لەسەر قوربانگاکە پێشکەشی دەکەیت .دوو بەرخی ساڵی یەکەم ڕۆژ بە ڕۆژ بەردەوام. 39بەیانی یەک بەرخ پێشکەشی بکە .بەرخەکەی تریش لە ئێوارەدا پێشکەشی بکە. 40لەگەڵ یەک بەرخدا یەک لەسەر دە ئاردی تێکەڵو لەگەڵ بەشی چوارەمی هینێک زەیتی لێدراو .و بەشی چوارەمی یەک هین شەراب بۆ قوربانی خواردنەوە. 41بەرخەکەی دیکەش لە ئێواراندا پێشکەشی بکە و بەپێی قوربانی نانی بەیانی و پێشکەشکردنی خواردنەوەکەی بیکە ،بۆنێکی خۆش، قوربانییەکی ئاگرین بۆ یەزدان. 42ئەمە دەبێتە قوربانی سووتاندنی بەردەوام بە درێژایی نەوەکانتان لە دەرگای چادرەکەی کۆبوونەوە لەبەردەم یەزدان. 43لەوێ لەگەڵ نەوەی ئیسرائیل کۆدەبمەوە و چادرەکە بە شکۆمەندی من پیرۆز دەکرێت. 44چادری کۆبوونەوە و قوربانگاکە پیرۆز دەکەم ،هارون و کوڕەکانیش پیرۆز دەکەم ،بۆ ئەوەی خزمەتم بکەن وەک کاهین. 45لە نێو نەوەی ئیسرائیلدا نیشتەجێ دەبم و دەبمە خودایان. 46ئەوان دەزانن کە من یەزدانی پەروەردگاریانم ،کە ئەوانم لە خاکی میسر دەرهێنا ،تا لە نێوانیاندا نیشتەجێ بم ،من یەزدانی پەروەردگاریانم. بەشی ٣٠ 1قوربانگایەک دروست بکە بۆ ئەوەی بخور لەسەری بسوتێنیت ،لە دارێکی شیتیم دروستی دەکەیت. 2درێژی باڵێک و پانییەکەی باڵێک .چوار چوارگۆشە دەبێت ،دوو باڵ بەرزی دەبێت ،قۆچەکانی لە یەک بن. 3بە زێڕی پاک دایپۆشە ،سەری و لیەکانی و قۆچەکانی .تاجێکی زێڕینی بۆ دروست بکە بە دەوریدا. 4دوو ئەڵقەی زێڕین بۆی دروست بکە لە ژێر تاجەکەیدا و لە دوو گۆشەکەیەوە و لە دوو لیەوە بیکە .ئەوان دەبنە شوێنی دارەکان بۆ ئەوەی هەڵیبگرن. 5دارە شیتیمەکان دروست بکە و بە زێڕ دایانپۆشە.
کتێبی دەرچوون
6لەبەردەم ئەو پەردەیەی کە لە تەنیشت سندوقی شایەتحاڵییە ،لەبەردەم ئەو کورسییەی کە بەسەر شایەتحاڵەکەدایە ،کە لەگەڵت کۆدەبمەوە، بیخەیتە بەردەم. 7هارون هەموو بەیانییەک بخورێکی شیرینی لەسەر دەسوتێنێت ،کاتێک چراکان دەگۆڕێت ،بخوریان لەسەر دەسوتێنێت. 8کاتێک هارون چراکان لە ئێوارەدا داگیرساند ،بخورێکی لەسەر بخور دەکات ،کە بخورێکی هەمیشەیی بێت لەبەردەم یەزدان بۆ هەموو نەوەکانتان. 9نابێت بخورێکی نامۆ لەسەری پێشکەش بکەن و نە قوربانی سووتاندن و نە قوربانی نانی .قوربانی خواردنەوەش لەسەری نەڕێژن». 10هارون ساڵنە جارێک بە خوێنی قوربانی گوناه بۆ کەفارەت کەفارەت لەسەر قۆچەکانی دەکات ،ساڵنە جارێک کەفارەتی لەسەر دەکات بە درێژایی نەوەکانتان ،ئەوە پیرۆزترینە بۆ یەزدان. 11یەزدان بە موسای گوت: 12کاتێک کۆی نەوەی ئیسرائیل بە پێی ژمارەیان کۆکردەوە ،هەرکەسێک فیدیەیەک بۆ گیانی خۆی دەداتە یەزدان ،کاتێک ژمارەیان دەکەیت .بۆ ئەوەی کاتێک دەیانژمێری ،هیچ بەڵیەک لە نێوانیاندا نەبێت». 13هەرکەسێک لە نێوان ژمارە دراوەکاندا تێدەپەڕێت ،ئەمەیان پێدەبەخشێت ،نیو شیکل بە پێی شیکلی پیرۆزگاکە( ،شێکڵێک بیست گەرە) ، نیو شیکڵ دەبێتە قوربانی یەزدان. 14هەرکەسێک لەنێو ئەوانەی ژمارەیاندا تێپەڕیبێت ،لە بیست ساڵن و سەرووترەوە ،دەبێت پێشکەش بە یەزدان بکات. 15دەوڵەمەندەکان زیاتر نادەن و هەژارەکان لە نیو شیکڵ کەمتر نادەن ،کاتێک پێشکەش بە یەزدان دەکەن ،بۆ ئەوەی کەفارەت بۆ گیانتان بکەن. 16پارەی کەفارەتی نەوەی ئیسرائیل وەردەگریت و بۆ خزمەتکردنی چادرەکەی چاوپێکەوتن دیاری دەکەیت .بۆ ئەوەی ببێتە یادگاری بۆ نەوەی ئیسرائیل لەبەردەم یەزدان ،بۆ ئەوەی کەفارەت بۆ گیانتان بکەن. 17یەزدان بە موسا گوت: 18لە مس و پێیەکانیش لە مس دروست بکە ،بۆ ئەوەی لەگەڵیدا بشۆردرێت ،لە نێوان چادرەکەی چاوپێکەوتن و قوربانگاکەدا بیخەیتە ناوی و ئاوی تێبکەیت. 19چونکە هارون و کوڕەکانی دەست و پێی خۆیان پێ دەشۆن. 20کاتێک دەچنە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە ،بە ئاو دەشۆن ،بۆ ئەوەی نەمرن .یان کاتێک لە قوربانگاکە نزیک دەبنەوە بۆ خزمەتکردن، قوربانی سووتاندن بۆ یەزدان. 21بەم شێوەیە دەست و قاچیان دەشۆن بۆ ئەوەی نەمرن ،ئەوە دەبێتە یاسایەک بۆ هەمیشە بۆ ئەو و بۆ نەوەکانی بە درێژایی نەوەکانیان. 22یەزدان بە موسای گوت: 23هەروەها بەهاراتە سەرەکییەکان بۆ خۆت ببە ،لە میری پاک پێنج سەد شیکڵ و لە دارچینی شیرین نیوەی ئەوەندە ،دوو سەد و پەنجا شیکڵ و لە کالموسی شیرین دوو سەد و پەنجا شیکڵ. 24لە کاسیا پێنج سەد شیکڵ بە پێی شیکلی پیرۆزگاکە و لە زەیتوون یەک هین. 25بیکە بە زەیتی مەڵهەمی پیرۆز ،ئاوێتەیەکی مەڵهەمی وەک هونەری دەرمانساز ،دەبێت زەیتێکی پیرۆزی مەسحکردن. 26چادری کۆبوونەوە و سندوقی شایەتحاڵیش بەو مەسح بکە. 27مێزەکە و هەموو کەلوپەلەکانی و چرادانەکە و قاپەکانی و قوربانگای بخورەکە. 28قوربانگای قوربانی سووتاندن لەگەڵ هەموو کەلوپەلەکانی و حەوزەکە و پێیەکانی. 29پیرۆزیان دەکەیت بۆ ئەوەی پیرۆزترینیان بێت ،هەرچی دەستیان لێ بدات پیرۆز دەبێت. 30هارون و کوڕەکانی مەسح بکە و پیرۆزیان بکە ،تا وەک کاهین خزمەتم بکەن. 31بە نەوەی ئیسرائیل بڵێ« :ئەمە دەبێتە زەیتێکی پیرۆزی مەسحکردن بۆ من بە درێژایی نەوەکانتان». 32نابێت بەسەر گۆشتی مرۆڤدا بڕژێنرێت و کەسی دیکەی وەک ئەو دروست نەکەن ،بەپێی پێکهاتەکەی ،پیرۆزە و بۆ ئێوە پیرۆز دەبێت. 33هەرکەسێک شتێکی هاوشێوەی پێکبهێنێت ،یان هەرکەسێک یەکێکی لەو جۆرەی بخاتە سەر کەسێکی نامۆ ،ئەوا لە گەلەکەی دەبڕدرێت. 34یەزدان بە موسای گوت« :بەهاراتی شیرین و ستاکت و ئۆنیکا و گالبانۆم بۆ خۆت ببە .ئەم بەهاراتە شیرینانە لەگەڵ بخورێکی پاک، هەریەکەیان کێشێکی هاوشێوەیان دەبێت. 35بیکە بە بۆنێک ،شیرینییەک وەک هونەری دەرمانسازەکە ،پاک و پیرۆز. 36بەشێکی زۆر بچووک لێبدە و بیخەیتە بەردەم شایەتحاڵی چادرەکەی کۆبوونەوە ،کە لەگەڵت کۆدەبمەوە. 37سەبارەت بەو بۆنەی کە دروستی دەکەیت ،بەپێی پێکهاتەکەی بۆ خۆتان دروستی مەکەن ،بۆتان پیرۆز دەبێت بۆ یەزدان. 38هەرکەسێک وا بکات و بۆنی بکات ،لە گەلەکەی دەبڕدرێت. بەشی ٣١ 1یەزدان بە موسای گوت: 2بزانە ،من ناوم ناوە بەزالیل کوڕی ئوری کوڕی حور لە هۆزی یەهودا. 3من پڕم کردووە لە ڕۆحی خودا ،لە حیکمەت و لە تێگەیشتن و لە زانست و لە هەموو جۆرە کاری دەستی. 4بۆ داڕشتنی کاری فێڵبازی ،بۆ کاری زێڕ و زیو و مس. 5لە بەردبڕین و دانانی و لە نەخشاندنی دار ،بۆ کارکردن بە هەموو جۆرە کارێک.
کتێبی دەرچوون
6منیش ئەهۆلیابی کوڕی ئەحیساماخم لە هۆزی دان لەگەڵیدا بەخشیوە و لە دڵی هەموو دڵدارەکاندا داناییم داناوە ،تا هەموو ئەو شتانە دروست بکەن کە فەرمانم پێکردوویت. 7چادری کۆبوونەوە و سندوقی شایەتحاڵی و کورسی میهرەبانی کە لەسەریەتی و هەموو کەلوپەلی چادرەکە. 8مێزەکە و کەلوپەلەکانی و مۆمدانەکەی پاک لەگەڵ هەموو کەلوپەلەکانی و قوربانگای بخور. 9قوربانگای قوربانی سووتاندن لەگەڵ هەموو کەلوپەلەکانی و شۆفێر و پێیەکانی. 10جل و بەرگی خزمەت و جل و بەرگی پیرۆز بۆ هارونی کاهین و جل و بەرگی کوڕەکانی بۆ خزمەتکردنی کاهین. 11زەیتی مەسحکردن و بخورێکی شیرین بۆ شوێنی پیرۆز ،بەپێی هەموو ئەو شتانەی کە فەرمانم پێکردوویت ئەنجامی دەدەن. 12یەزدان بە موسای گوت: 13بە نەوەی ئیسرائیلیش بڵێ« :بەڕاستی شەممەکانم دەپارێزن ،چونکە ئەوە نیشانەیە لە نێوان من و ئێوە بۆ نەوەکانتان .بۆ ئەوەی بزانن کە من یەزدانم کە پیرۆزتان دەکەم. 14بۆیە ڕۆژی شەممە دەپارێزن .چونکە بۆ ئێوە پیرۆزە ،هەرکەسێک پیسی بکات بە دڵنیاییەوە دەکوژرێت ،چونکە هەرکەسێک کارێکی تێدا بکات ،ئەو گیانە لەناو گەلەکەیدا دەبڕدرێت. 15ڕەنگە شەش ڕۆژ کار بکرێت؛ بەڵم لە حەوتەمدا شەممەی پشووە ،بۆ یەزدان پیرۆزە ،هەرکەسێک لە ڕۆژی شەممەدا هەر کارێک بکات ،دەکوژرێت. 16بۆیە نەوەی ئیسرائیل ڕۆژی شەممە دەپارێزن ،بۆ ئەوەی بە درێژایی نەوەکانیان شەممە بپارێزن ،بۆ پەیمانێکی هەمیشەیی. 17ئەوە نیشانەیە لە نێوان من و نەوەی ئیسرائیلدا بۆ هەمیشە ،چونکە یەزدان لە شەش ڕۆژدا ئاسمان و زەوی دروستکرد ،لە ڕۆژی حەوتەمدا پشوودرا و ئارام بووەوە. 18دوای ئەوەی لە چیای سینا قسەی لەگەڵ موسا تەواو کرد ،دوو تەختەی شایەتحاڵی ،تەختەی بەرد ،کە بە پەنجەی خودا نووسرابوو ،دا. بەشی ٣٢ 1کاتێک خەڵکەکە بینییان کە موسا دواکەوتووە لە چیاکە دابەزین ،گەلەکە کۆبوونەوە بۆ لی هارون و پێیان گوت« :هەستەوە، خوداوەندمان بۆ دروست بکە ،کە پێشمان دەڕوات .چونکە سەبارەت بەم موسایە ،ئەو پیاوەی لە خاکی میسرەوە دەرهێناین ،نازانین چی بەسەر هاتووە. 2هارون پێی گوتن« :گوارە زێڕینەکان بشکێنن کە لە گوێی ژنەکانتان و کوڕەکانتان و کچەکانتاندایە و بیهێننە لی من». 3هەموو گەلەکە گوارە زێڕینەکانیان شکاند کە لە گوێیاندا بوو و هێنایان بۆ لی هارون. 4ئینجا بە دەستی ئەوان وەریگرت و بە ئامێری نەخشاندن دروستی کرد ،دوای ئەوەی کردی بە گوێدرێژێکی تواوە ،گوتیان« :ئەی ئیسرائیل ،ئەمانە خوداوەندەکانت بن کە لە خاکی میسرەوە دەریانهێنایت». 5کاتێک هارون بینی ،قوربانگایەکی لەبەردەمیدا دروست کرد .هارونیش ڕایگەیاند« :سبەی جەژنە بۆ یەزدان». 6بەیانی زوو هەستان و قوربانی سووتاندنیان پێشکەش کرد و قوربانی ئاشتییان هێنا .خەڵکەکە دانیشتن بۆ خواردن و خواردنەوە و هەستانەوە بۆ یاریکردن. 7یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ دابەزە .چونکە گەلەکەت کە لە خاکی میسر دەرهێنایت ،خۆیان خراپ کردووە. 8بەخێرایی لەو ڕێگایەی کە فەرمانم پێکردن لیاندا ،گوێدرێژێکی تواوەیان بۆ کردوون و پەرستراون و قوربانییان بۆ کردووە و گوتوویانە« :ئەی ئیسرائیل ،ئەمانە خوداوەندەکانت بن کە لە خاکی میسرەوە دەریانهێنایت». 9یەزدان بە موسای فەرموو« :ئەم گەلەم بینیوە ،گەلێکی مل ڕەقە. " 11ئینجا موسا داوای لە یەزدانی پەروەردگاری کرد و گوتی« :یەزدان ،بۆچی تووڕەیی تۆ لە گەلەکەتدا گەرم دەبێت ،کە بە هێزێکی زۆر و بە دەستێکی بەهێز لە خاکی میسر دەرتهێنا؟ 12بۆچی میسرییەکان دەدوێن و بڵێن« :بە فەسادی هێنایانە دەرەوە ،بۆ ئەوەی لە شاخەکاندا بیانکوژێت و لە سەر زەوی بیانکوژێت؟ »لە تووڕەیی توندت بگەڕێوە و لەم خراپەیە بەرامبەر گەلەکەت پەشیمان بە. 13ئیبراهیم و ئیسحاق و ئیسرائیل ،خزمەتکارەکانت لەبیر بکە ،کە سوێندت بە خۆتان خوارد و پێت وتن« :من نەوەکانتان وەک ئەستێرەکانی ئاسمان زۆر دەکەم و هەموو ئەم خاکەی کە باسم کردووە دەیدەم بە نەوەکانتان و ئەوان بۆ هەمیشە بە میرات دەگرن». 14یەزدان پەشیمان بووەوە لەو خراپەیەی کە پێی وابوو بەسەر گەلەکەیدا بیکات. 15ئینجا موسا سووڕایەوە و لە چیاکە دابەزی و دوو تەختەی شایەتحاڵی لە دەستیدا بوو .لە لیەک و لە لیەکی ترەوە نووسراون. 16مێزەکان کاری خودا بوون و نووسینەکەش نووسینی خودا بوو ،لەسەر مێزەکان هەڵکەندرابوو. 17کاتێک یەشوع گوێی لە دەنگی گەل بوو کە هاواریان دەکرد ،بە موسای گوت« :دەنگی شەڕ لە ئۆردوگاکەدا هەیە». 18ئینجا گوتی« :دەنگی ئەوانە نییە کە هاوار دەکەن بۆ زاڵبوون ،دەنگی ئەو کەسانەش نییە کە هاوار دەکەن بۆ ئەوەی زاڵبوون ،بەڵکو دەنگی ئەوانەی گۆرانی دەڵێن دەبیستم». 19هەر کە لە ئۆردوگاکە نزیک بووەوە ،گوێدرێژەکە و سەماکانی بینی ،تووڕەیی موسا گەرم بوو ،مێزەکانی لە دەستی فڕێدا و لە ژێر چیاکەدا شکاندیان. 20ئەو گوێدرێژەی کە دروستیان کردبوو ،برد و لە ئاگردا سووتاند و وردی کرد و کردە تۆز ،لەسەر ئاوەکە ڕشت و نەوەی ئیسرائیلی لێ خواردەوە. 21موسا بە هارونی گوت« :ئەم گەلە چییان لەگەڵ کردیت و گوناهێکی وا گەورەت بەسەردا هێنا؟» 22هارون گوتی« :با تووڕەیی پەروەردگارم گەرم نەبێت ،تۆ گەل دەزانیت کە خەریکی خراپەکاری بوون».
کتێبی دەرچوون
23چونکە پێیان وتم« :خودامان بۆ دروست بکەن ،کە پێشمان دەڕۆن ،چونکە سەبارەت بەم موسایە ،ئەو پیاوەی لە خاکی میسرەوە دەرهێناین ،نازانین چی بەسەر هاتووە». 24پێم گوت :هەرکەسێک زێڕی هەیە با بیشکێنێت .ئیتر پێیان دام ،ئینجا فڕێمدایە ناو ئاگرەوە ،ئەم گوێدرێژە هاتە دەرەوە. 25کاتێک موسا بینی کە خەڵکەکە ڕووت بوون( .چونکە هارون لەناو دوژمنەکانیاندا ڕووتی کردبووەوە بۆ شەرمەزاری). 26ئینجا موسا لە دەروازەی ئۆردوگاکە وەستا و گوتی« :کێ لە لی یەزدان؟ با بێتە لم ».ئینجا هەموو کوڕەکانی لێڤی خۆیان کۆکردەوە بۆ لی. 27ئینجا پێی گوتن« :یەزدانی پەروەردگاری ئیسرائیل ئەمە دەفەرموێت :هەرکەسێک شمشێرەکەی بخەنە تەنیشت خۆیەوە و لە دەروازەیەکەوە بۆ دەروازەیەکی تر بچنە ژوورەوە و بچنە دەرەوە بۆ سەرتاسەری ئۆردوگاکە و هەرکەسێک برا و هاوڕێی و دراوسێی خۆی بکوژن». 28نەوەی لێڤی بەپێی قسەی موسا کردیان ،لەو ڕۆژەدا نزیکەی سێ هەزار پیاو لە خەڵکەکە کەوتنە خوارەوە. 29چونکە موسا گوتی« :ئەمڕۆ خۆتان بۆ یەزدان تەرخان بکەن ،هەرکەسێک بۆ کوڕەکەی و براکەی .تا ئەمڕۆ نیعمەتێکتان پێ ببەخشێت. 30ڕۆژی دواتر موسا بە گەلەکەی گوت« :گوناهێکی گەورەتان کرد ،ئێستاش دەچمە لی یەزدان .ڕەنگە کەفارەت بۆ گوناهەکەت بکەم. 31ئینجا موسا گەڕایەوە بۆ لی یەزدان و گوتی« :ئەی ئەم گەلە گوناهێکی گەورەیان کردووە و کردوویانە بە خوداوەندی زێڕین». 32بەڵم ئێستا ئەگەر لە گوناهەکانیان خۆش بیت--؛ ئەگەر نا ،لە کتێبەکەتدا بمسڕەوە کە نووسیوتە. 33یەزدان بە موسای گوت« :هەرکەسێک گوناهی بەرامبەرم کردبێت ،لە کتێبەکەمدا دەیسڕمەوە». 34بۆیە ئێستا بڕۆ گەلەکە ببە بۆ ئەو شوێنەی کە قسەم لەگەڵ کردوویت ،سەیرکە فریشتەکەم پێشت دەڕوات ،بەڵم لەو ڕۆژەی کە سەردانی دەکەم ،گوناهەکەیان بەسەریاندا دەدەم. 35یەزدان گەلەکەی تووشی ئازار کرد ،چونکە گوێدرێژەکەیان دروست کرد ،کە هارون دروستی کرد. بەشی ٣٣ 1یەزدان بە موسای گوت« :بڕۆ و لێرەوە سەرکەون ،تۆ و ئەو گەلەی کە لە خاکی میسرەوە هێناوتە دەرەوە ،بۆ ئەو خاکەی کە سوێندم بە ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب خوارد و گوتم« :بە نەوەکەت دەدەم». 2فریشتەیەک پێش تۆ دەنێرم .کەنعانی و ئەمۆری و حیتی و فەریزی و حیڤی و یەبوسی دەردەهێنم. 3بۆ خاکێک کە شیر و هەنگوین لێی دەڕژێت ،چونکە لە ناوەڕاستتدا سەرناکەم .چونکە تۆ گەلێکی مل ڕەقیت ،نەک لە ڕێگادا لەناوت ببەم». 4کاتێک خەڵک ئەم هەواڵە ناخۆشانەیان بیست ،ماتەمینیان گێڕا ،کەس ڕازاندنەوەکانی لەبەر نەکرد. 5چونکە یەزدان بە موسا فەرمووبوو« :بە نەوەی ئیسرائیل بڵێ« :ئێوە گەلێکی مل ڕەقن ،لە ساتێکدا دێمە ناوتان و لەناوتان دەبەم. 6نەوەی ئیسرائیل لە لی چیای هۆرێب خۆیان لە ڕازاندنەوەکانیان لەبەر کرد. 7ئینجا موسا چادرەکەی گرت و لە دەرەوەی ئۆردوگاکە لە دووری ئۆردوگاکە هەڵیساند و ناوی لێنا چادری کۆبوونەوە .هەرکەسێک بەدوای یەزداندا دەگەڕا ،دەچوونە دەرەوە بۆ چادرەکەی چاوپێکەوتن کە لە دەرەوەی ئۆردوگاکە بوو. 8کاتێک موسا چووە دەرەوە بۆ چادرەکە ،هەموو گەل هەستان و هەریەکە لە دەرگای چادرەکەی خۆیان وەستان و چاودێری موسایان کرد، تا چووە ناو چادرەکە. 9کاتێک موسا چووە ناو چادرەکە ،ستوونە هەورەکە دابەزی و لەبەردەم دەرگای چادرەکە وەستا و یەزدان لەگەڵ موسا قسەی کرد. 10هەموو گەل ستوونە هەورەکەیان بینی کە لەبەردەم دەرگای چادرەکە وەستابوو ،هەموو خەڵکەکە هەستان و پەرستشیان کرد ،هەریەکە لە دەرگای چادرەکەی خۆیدا. 11یەزدان ڕووبەڕووی موسا بوو ،وەک چۆن پیاوێک لەگەڵ هاوڕێکەی قسە دەکات .ئینجا گەڕایەوە ئۆردوگاکە ،بەڵم خزمەتکارەکەی یەشوعی کوڕی نون ،گەنجێک ،لە چادرەکە نەڕۆیشت. 12موسا بە یەزدانی گوت« :ببینە ،تۆ پێم دەڵێیت :ئەم گەلە بەرز بکەرەوە ،تۆ نەتهێشتووە بزانم کێ لەگەڵم دەنێری ».بەڵم تۆ وتت« :من بە ناوت دەناسم ،تۆش نیعمەتت لەبەردەممدا دۆزیەوە». 13ئێستا ،داوات لێدەکەم ،ئەگەر نیعمەتم لەبەردەمتدا دۆزیەوە ،ئێستا ڕێگاکەتم پیشان بدە ،تا بتناسم ،بۆ ئەوەی نیعمەت لەبەردەمتدا بدۆزمەوە. 14ئینجا گوتی« :ئامادەبوونم لەگەڵتدا دەڕوات و پشووت پێدەدەم». 15ئینجا پێی گوت« :ئەگەر ئامادەبوونت لەگەڵمدا نەڕۆیت ،لێرە مەبە». 16چونکە لێرەدا بە چی دەزانرێت کە من و گەلەکەت نیعمەتمان لەبەردەمتدا دۆزیەوە؟ ئایا ئەوە نییە کە تۆ لەگەڵمان دەڕۆیت؟ من و گەلەکەت بەم شێوەیە جیا دەبینەوە لە هەموو ئەو گەلنەی لەسەر ڕووی زەوین». 17یەزدان بە موسای گوت« :ئەمەش دەکەم کە تۆ وتت ،چونکە تۆ نیعمەتت لەبەردەممدا دۆزیەوە و بە ناوت دەناسم». 18ئینجا گوتی« :تکا دەکەم شکۆمەندی خۆتم پیشان بدە». 19گوتی« :هەموو چاکەکارییەکانم لەبەردەمتدا تێدەپەڕێنم و ناوی یەزدان لەبەردەمتدا ڕادەگەیەنم .هەرکەسێک میهرەبان دەبم ،میهرەبان دەبم بەو کەسەی کە بەزەیی پێدا بێتەوە. 20ئینجا گوتی« :ناتوانی ڕووخساری من ببینیت ،چونکە کەس من نابینێت و بژی». 21یەزدان گوتی« :سەیرێک لە لی من هەیە و لەسەر بەردێک دەوەستیت. 22کاتێک شکۆمەندیم تێدەپەڕێت ،دەتخەمە ناو بەردێکەوە و بە دەستم داتدەپۆشم تا تێدەپەڕم. 23دەستم دەبەمەوە و تۆش بەشی پشتم دەبینیت ،بەڵم ڕووخسارم نابینرێت.
کتێبی دەرچوون
بەشی ٣٤ 1یەزدان بە موسای فەرموو« :دوو تەختەی بەرد وەکو یەکەم ببڕە ،منیش ئەو وشانە لەسەر ئەم خشتانە دەنووسم کە لە تەختە یەکەمەکاندا بوون و شکانت». 2بەیانی ئامادەبە و بەیانی سەرکەو بۆ چیای سینا و لەوێ لە لوتکەی چیاکەدا خۆت پێشکەشم بکە. 3هیچ کەسێک لەگەڵتدا سەرهەڵنادات و لە هەموو شاخەکەدا کەسیش ببینرێت .نە مەڕەکان و نە مەڕەکان لەبەردەم ئەو چیایەدا خۆراک بخۆن. 4دوو تەختەی بەردی وەک یەکەمیان بڕی .موسا بەیانی زوو هەستا و وەک یەزدان فەرمانی پێکردبوو ،چووە سەر چیای سینا و دوو تەختە بەردەکەی بە دەستیەوە گرت. 5یەزدان لە هەورەکەدا دابەزی و لەوێ لەگەڵیدا وەستا و ناوی یەزدانی ڕاگەیاند. 6یەزدان لەبەردەمیدا تێپەڕی و ڕایگەیاند« :یەزدان ،یەزدانی پەروەردگار ،میهرەبان و میهرەبان و خۆڕاگر و زۆر لە چاکە و ڕاستی. 7بەزەیی بۆ هەزاران کەس دەپارێزن ،لە تاوان و سەرپێچی و گوناه خۆش دەبن ،بە هیچ شێوەیەک تاوانباران پاک ناکەنەوە .تاوانی باوکان لەسەر منداڵەکان و منداڵەکانی منداڵەکان ،تا نەوەی سێیەم و چوارەم. 8موسا بەپەلە سەری بەرەو زەوی کز کرد و پەرستنی کرد. 9ئینجا گوتی« :ئەگەر ئێستا نیعمەتم لەبەردەمتدا دۆزیەوە ،ئەی پەروەردگار ،با پەروەردگارم بچێتە نێوانمانەوە .چونکە گەلێکی مل ڕەقە؛ و لە تاوان و گوناهمان خۆشبە و بمانبە بە میراتی خۆت. 10ئینجا گوتی« :ئەوەتا من پەیمانێک دەبەستم ،لەبەردەم هەموو گەلەکەتدا سەرسوڕهێنەرەکان دەکەم کە لە هەموو زەوی و نە لە هیچ نەتەوەیەکدا نەکراوە ،هەموو ئەو گەلەی کە تۆ لەنێویاندایت کارەکانی یەزدان دەبینن ،چونکە کارێکی ترسناکە کە من لەگەڵت دەکەم. 11ئەمڕۆ پابەندبە بەو شتەی کە من فەرمانت پێدەدەم ،من ئەمۆری و کەنعانی و حیتی و فەریزی و حیڤی و یەبوسییەکان لەبەردەمتدا دەردەکەن. 12ئاگاداری خۆت بە ،نەک پەیمان لەگەڵ دانیشتوانی ئەو خاکەی کە دەچیتە ئەوێ ،نەک ببێتە تەڵە لە ناوەڕاستتدا. 13بەڵم قوربانگاکانیان لەناو دەبەن و وێنەکانیان دەشکێنن و دارستانەکانیان دەبڕن. 14چونکە هیچ خوداوەندێکی تر مەپەرستیت ،چونکە یەزدان کە ناوی ئیرەیی بەخشە ،خودایەکی ئیرەیی بەخشە. 15نەک لەگەڵ دانیشتوانی خاکەکەدا پەیمانێک ببەستیت و ئەوانیش بەدوای خوداوەندەکانیاندا لەشفرۆشی بکەن و قوربانی بۆ خوداوەندەکانیان بکەن و کەسێک بانگت بکات و تۆ لە قوربانییەکەی بخۆیت. 16تۆش لە کچەکانیان بۆ کوڕەکانت دەبەیت و کچەکانیان بەدوای خوداوەندەکانیاندا لەشفرۆشی دەکەن و کوڕەکانت بە دوای خوداوەندەکانیاندا لەشفرۆش دەکەن. 17هیچ خوداوەندێکی تواوەت بۆ دروست مەکە. 18جەژنی نانە بێ خەمیرەکان بپارێزە .لە سەردەمی مانگی ئەبیبدا حەوت ڕۆژ نانی بێ خەمیرە بخۆ ،وەک فەرمانم پێکردیت ،چونکە لە مانگی ئەبیبدا لە میسرەوە هاتیتە دەرەوە. 19هەموو ئەوەی ماتریکسەکە دەکاتەوە هی منە .هەرچی یەکەم لە ئاژەڵەکانت ،جا گا یان مەڕ ،نێرە. 20بەڵم یەکەم منداڵی کەر بە بەرخێک ڕزگاری دەکەیت ،ئەگەر نەیفرۆشیتەوە ،ئەوا ملی دەشکێنیت .هەموو یەکەمی کوڕەکانت بکەرەوە . کەسیش بە بەتاڵی لەبەردەمم دەرناکەوێت. 21شەش ڕۆژ کار دەکەیت ،بەڵم لە ڕۆژی حەوتەمدا پشوو دەدەیت ،لە کاتی خواردن و دروێنەکردندا پشوو دەدەیت. 22جەژنی هەفتەکان و یەکەم بەرهەمی دروێنەی گەنم و جەژنی کۆکردنەوە لە کۆتایی ساڵدا بەڕێوەببەیت. 23لە ساڵێکدا سێ جار هەموو منداڵەکانتان لەبەردەم یەزدانی پەروەردگار ،خودای ئیسرائیل دەردەکەون. 24چونکە من گەلن لەبەردەمتدا فڕێ دەدەم و سنوورەکانت گەورە دەکەم ،هیچ کەسێک ئارەزووی خاکەکەت ناکات ،کاتێک لە ساڵێکدا سێ جار دەچیتە بەردەم یەزدانی پەروەردگارت. 25خوێنی قوربانیەکەم لەگەڵ خەمیر پێشکەش مەکە .قوربانی جەژنی پەسحیش بۆ بەیانی نەهێڵرێتەوە. 26یەکەم بەرهەمی خاکەکەت دەهێنیتە ماڵی یەزدانی پەروەردگارت .تۆ کۆترێک لە شیری دایکیدا مەکوڵێ. 27یەزدان بە موسای گوت« :ئەم قسانە بنووسە ،چونکە بەپێی بنەمای ئەم قسانە پەیمانم لەگەڵ تۆ و ئیسرائیلدا بەستووە». 28چل ڕۆژ و چل شەو لەگەڵ یەزدان لەوێ بوو .نە نانی دەخوارد و نە ئاوی دەخواردەوە .لەسەر خشتەکان وشەکانی پەیمانی نووسی و دە فەرمانەکەی. 29کاتێک موسا لە چیای سینا دابەزی و دوو تەختەی شایەتحاڵی دەستی موسا بوو ،کاتێک لە چیاکە دابەزی ،موسا نەیزانی کە پێستی دەموچاوی دەدرەوشێتەوە لەکاتێکدا قسەی لەگەڵ دەکرد. 30کاتێک هارون و هەموو نەوەی ئیسرائیل موسایان بینی ،پێستی دەموچاوی درەوشایەوە .ئەوانیش دەترسان لێی نزیک ببنەوە. 31موسا بانگی کردن .هارون و هەموو سەرکردەکانی جەماعەت گەڕانەوە بۆ لی ،موسا قسەی لەگەڵ کردن. 32دوای ئەوە هەموو نەوەی ئیسرائیل نزیک بوون ،هەموو ئەو شتانەی یەزدان لە چیای سینا لەگەڵیدا گوتبووی ،بە فەرمانی پێکردن. 33تا موسا قسەکانی لەگەڵ ئەوان تەواو کرد ،پەردەی لەسەر دەموچاوی دانا. 34بەڵم کاتێک موسا چووە ژوورەوە بۆ یەزدان بۆ ئەوەی قسەی لەگەڵ بکات ،پەردەکەی لبرد تا هاتە دەرەوە .ئینجا هاتە دەرەوە و ئەوەی فەرمانی پێکرابوو بە نەوەی ئیسرائیلی گوت. 35نەوەی ئیسرائیل ڕووخساری موسایان بینی کە پێستی ڕووخساری موسا دەدرەوشێتەوە ،موسا جارێکی دیکە پەردەی لەسەر دەموچاوی دایەوە ،تا چووە ژوورەوە بۆ ئەوەی قسەی لەگەڵ بکات.
کتێبی دەرچوون
بەشی ٣٥ 1ئینجا موسا هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیل کۆکردەوە و پێی گوتن« :ئەمە ئەو قسانەی یەزدان فەرمانی داوە کە جێبەجێیان بکەن». 2شەش ڕۆژ کار دەکرێت ،بەڵم لە ڕۆژی حەوتەمدا ڕۆژێکی پیرۆزتان بۆ دەبێت ،شەممەی پشوودان بۆ یەزدان ،هەرکەسێک کاری تێدا بکات ،دەکوژرێت. 3لە ڕۆژی شەممەدا ئاگر لە هەموو شوێنەکانی نیشتەجێبوونتان هەڵنەگرن. 4ئینجا موسا بە هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیلی گوت« :ئەمە ئەو شتەیە کە یەزدان فەرمانی پێکردووە. 5لە نێوانتاندا قوربانییەک بۆ یەزدان وەربگرن ،هەرکەسێک دڵی دڵی بێت ،با بیهێنێت ،پێشکەشکردنی یەزدان .زێڕ و زیو و مس و 6شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتان و مووی بزن. 7پێستی بەرخی سوور بۆیاخکراو و پێستی کۆتر و دارە شیتیمەکان. 8ڕۆن بۆ ڕووناکی و بەهارات بۆ زەیتی مەسحکردن و بخورە شیرینەکە. 9بەردی ئۆنیکس و بەردی بۆ ئەفۆد و سنگ دانراو. 10هەموو دڵدارێکی دانا لە ئێوە دێن و هەموو ئەو شتانە دروست دەکەن کە یەزدان فەرمانی پێکردووە. 11چادر و چادرەکەی و پۆشاکەکەی و تەختەکانی و تەختەکانی و چەقۆکان و ستوونەکانی و بنکەکانی. 12سندوق و دارەکانی لەگەڵ کورسی میهرەبانی و پەردەی پۆشاکەکەی. 13مێز و دارەکانی و هەموو کەلوپەلەکانی و نانە نمایشییەکان. 14هەروەها مۆمدانەکە بۆ ڕووناکی و کەلوپەلەکانی و چراکانی لەگەڵ ڕۆنی ڕووناکی. 15قوربانگای بخور و دارەکانی و زەیتی مەسحکردن و بخورە شیرینەکە و هەڵواسینی دەرگای چوونە ژوورەوەی چادرەکە. 16قوربانگای قوربانی سووتاندن ،لەگەڵ تۆڕی مسزی و دارەکانی و هەموو قاپەکانی ،شۆفێر و پێی. 17هەڵواسینی حەوشەکە و ستوونەکانی و بنکەکانیان و هەڵواسینی دەرگای حەوشەکە. 18چەقۆکانی چادر و چەقۆی حەوشە و پەڕۆکانیان. 19جل و بەرگی خزمەت ،بۆ خزمەتکردن لە شوێنی پیرۆز ،جل و بەرگی پیرۆز بۆ هارونی کاهین و جل و بەرگی کوڕەکانی بۆ خزمەتکردنی کاهین. 20هەموو کۆبوونەوەی نەوەی ئیسرائیل لە بەردەم موسا ڕۆیشتن. 21ئەوان هاتن ،هەرکەسێک دڵی وروژاند و هەرکەسێک کە ڕۆحی ڕازی بوو ،قوربانی یەزدانیان هێنا بۆ کاری چادرەکەی کۆبوونەوە و بۆ هەموو خزمەتەکانی و جلە پیرۆزەکان. 22ژن و پیاو ،هەرچی دڵسۆز بوو ،هاتن و ملوانکە و گوارە و ئەڵقە و لوحیان هێنا ،هەموویان گەوهەرێکی زێڕین ،هەرکەسێک پێشکەشی کردبوو قوربانییەکی زێڕی پێشکەش بە یەزدان دەکرد. 23هەرکەسێک کە شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتان و مووی بزن و پێستی سووری بەرخ و پێستی کۆتریان لەگەڵدا دۆزرایەوە، دەیانهێنا. 24هەرکەسێک قوربانییەکی زیو و مس پێشکەش دەکرد ،قوربانی یەزدانی دەهێنا ،هەرکەسێک کە دارێکی شیتیم بۆ هەر کارێکی خزمەتکردن لەگەڵیدا دۆزرایەوە ،دەیهێنا. 25هەموو ئەو ژنانەی دڵیان دانابوو ،بە دەستیان دەخولندەوە و ئەوەی سووڕاوەیان دەهێنا ،لە شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتان. 26هەموو ئەو ژنانەی کە دڵیان بە حیکمەتەوە وروژاندبوو ،مووی بزنیان دەخولندەوە. 27سەرۆکەکان بەردی ئۆنیکس و بەردیان هێنا بۆ دانان ،بۆ ئیفۆد و سنگ. 28بەهارات و ڕۆن بۆ ڕووناکی و زەیتی مەسحکردن و بخورێکی شیرین. 29نەوەی ئیسرائیل ،هەر ژن و پیاوێک کە دڵیان بۆ هەموو جۆرە کارێک کە یەزدان فەرمانی دابوو بە دەستی موسا ،پێشکەشی یەزدانیان کرد. 30موسا بە نەوەی ئیسرائیلی گوت« :ببینە ،یەزدان ناوی بەزەلەیلی کوڕی ئوری کوڕی حور لە هۆزی یەهودا ناوبردووە. 31بە ڕۆحی خودا پڕی کردووە لە حیکمەت و تێگەیشتن و زانین و هەموو جۆرە کاری دەستی. 32بۆ داڕشتنی کارە سەیر و سەمەرەکان ،کاری زێڕ و زیو و مس. 33لە بڕینی بەرد و دانانی و نەخشاندنی دار ،بۆ ئەوەی هەر جۆرە کارێکی فێڵبازانە دروست بکەن. 34ئەو و ئەهۆلیابی کوڕی ئەحیساماخ لە هۆزی دان لە دڵی خۆیدا داناوە تا فێری بکات. 35حیکمەتی دڵیان پڕکردۆتەوە ،بۆ ئەوەی هەموو جۆرە کارێک بکەن ،لە نەخشێنەر و فێڵباز و چەرموو ،شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد و بێژەر ،ئەوانەی کە هەر کارێک دەکەن و ئەوانەی کە کاری فێڵبازانە دادەڕێژن. بەشی ٣٦ 1ئینجا بەزەلیل و ئەهۆلیاب و هەموو دڵدارێک کاریان کرد ،کە یەزدان حیکمەت و تێگەیشتنیان تێدا دانا بۆ ئەوەی بزانن چۆن هەموو جۆرە کارێک بۆ خزمەتکردنی پیرۆزگاکە بکەن ،بەپێی هەموو ئەو شتانەی کە یەزدان فەرمانی پێکردبوو. 2موسا بەزەلیل و ئەهۆلیاب و هەموو دڵدارێکی دانا ،کە یەزدان حیکمەتی لە دڵیاندا دانابوو ،هەر کەسێک کە دڵیان هانی دابوو بۆ ئەوەی بێنە سەر کارەکە بۆ ئەنجامدانی.
کتێبی دەرچوون
3هەموو ئەو قوربانیانەیان لە موسا وەرگرت کە نەوەی ئیسرائیل بۆ خزمەتکردنی پیرۆزگاکە هێنابوویان ،بۆ ئەوەی بیکەن .هەموو بەیانییەک قوربانی بێبەرامبەریان بۆ دەهێنا. 4هەموو ئەو دانایانەی کە هەموو کارەکانی پیرۆزگاکەیان ئەنجامدا ،هەریەکەیان لە کارەکانیان هاتنە دەرەوە. 5ئەوانیش بە موسایان گوت« :گەلەکە زۆر زیاتر لە پێویست دەهێنن بۆ خزمەتکردنی ئەو کارەی کە یەزدان فەرمانی دا بیکات». 6موسا فەرمانی دا و ئەوانیش لە هەموو ئۆردوگاکەدا بانگەشەی بۆ کرا و گوتیان« :با چیتر ژن و ژن کارێک بۆ پێشکەشکردنی پیرۆزگاکە نەکەن ».بۆیە خەڵک لە هێنانی خۆیان ڕاگیرا. 7چونکە ئەو شتانەی کە هەیانبوو بەس بوو بۆ هەموو کارێک بۆ دروستکردنی ،زۆریش بوو. 8هەر پیاوێکی دانا لە نێو ئەوانەی کە کاری چادرەکەیان دەکرد ،دە پەردەی لە کەتان و شین و وەنەوشەیی و سوور دروست دەکرد ،بە کەڕوبی فێڵبازی دروستی دەکرد. 9درێژی پەردەیەک بیست و هەشت باڵ و پانی پەردەیەک چوار باڵ بوو ،پەردەکان هەموویان یەک قەبارە بوون. 10پێنج پەردەکەی یەکتری بەستەوە ،پێنج پەردەکەی دیکەش یەکتری بەستەوە. 11لە لێواری پەردەیەکەوە لە پەردەکەی ناو پەردەدا لە شین لوولەکانی دروستکرد ،بە هەمان شێوە لە کۆتایی پەردەیەکی دیکەدا دروستکرد ،لە پەردەکەی دووەمدا. 12پەنجا لوولەی لە پەردەیەکدا دروستکرد و پەنجا لوولەی لە لێواری پەردەکەدا دروستکرد کە لە بەستنەوەی دووەمدا بوو ،لوولەکان پەردەیەکیان بە پەردەیەکی دیکەوە گرتبوو. 13پەنجا چەقۆی زێڕی دروست کرد و پەردەکانی بە چەقۆکانەوە بەستەوە ،بەم شێوەیە بوو بە یەک چادر. 14لە مووی بزن پەردەی بۆ چادرەکەی سەر چادرەکە دروست کرد ،یازدە پەردەی دروست کرد. 15درێژی پەردەیەک سی باڵ بوو ،پانی یەک پەردە چوار باڵ بوو ،یازدە پەردەکە یەک قەبارە بوو. 16پێنج پەردەی بە تەنیا و شەش پەردەی بە تەنیا بەستەوە. 17پەنجا لوولەی لەسەر لێواری کۆتایی پەردەکە دروستکرد و پەنجا لوولەی لەسەر لێواری پەردەکە دروستکرد کە دووەمیان جووت دەکات. 18پەنجا چەقۆی لە مس دروست کرد بۆ ئەوەی چادرەکە بەیەکەوە ببەستێتەوە ،تا یەک بێت. 19پۆشاکێکی بۆ چادرەکە لە پێستی بەرخەکان دروست کرد کە ڕەنگی سوور کرابوو ،لە سەرووی ئەویشەوە پۆشاکێکی لە پێستی کۆترە. 20لە دار شیتیم تەختەی بۆ چادرەکە دروست کرد و وەستابوو. 21درێژی تەختەیەک دە باڵ و پانی تەختەیەک باڵ و نیو بوو. 22تەختەیەک دوو چەقۆی هەبوو ،یەکسان لە یەکتر دوور بوون ،بەم شێوەیە هەموو تەختەکانی چادرەکەی دروست کرد. 23تەختەی بۆ چادرەکە دروست کرد .بیست تەختە بۆ لی باشوور بەرەو باشوور: 24چل بنکەی زیو لە ژێر بیست تەختەکەدا دروستی کرد .دوو بنکە لە ژێر تەختەیەکدا بۆ دوو چەقۆکەی و دوو بنکە لە ژێر تەختەیەکی دیکە بۆ دوو چەقۆکەی. 25بۆ ئەودیوی چادرەکە کە بەرەو گۆشەی باکوورە بیست تەختەی دروست کرد. 26چل بنکەکانیان لە زیو .دوو سوکێت لە ژێر تەختەیەک و دوو سوکێت لە ژێر تەختەیەکی تر. 27بۆ لیەکانی چادرەکەش لە ڕۆژئاوا شەش تەختەی دروست کرد. 28دوو تەختەی بۆ گۆشەکانی چادرەکە لە هەردوو ل دروست کرد. 29لە ژێرەوە و لە سەری یەک ئەڵقەدا لکێندرابوون ،لە هەردوو گۆشەکەدا بەم شێوەیە لەگەڵ هەردووکیان کرد. 30هەشت تەختە هەبوو .بنکەکانیان شانزە بنکەی زیو بوو ،لە ژێر هەر تەختەیەک دوو بنکە. 31لە دارە شیتیمەکان چەقۆی دروست کرد .پێنج بۆ تەختەکانی یەک لی چادرەکە، 32پێنج چەقۆ بۆ تەختەکانی ئەودیوی چادرەکە و پێنج چەقۆ بۆ تەختەکانی چادرەکە بۆ لیەکانی ڕۆژئاوا. 33ئینجا پەنجەرەی ناوەڕاستی دروست کرد بۆ ئەوەی لە سەرێکەوە تا سەرەکەی تر بە تەختەکاندا تەقە بکات. 34تەختەکانی بە زێڕ داپۆشی و ئەڵقەکانیان لە زێڕ کردە شوێنی چەقۆکان و چەقۆکانی بە زێڕ داپۆشی. 35پەردەیەکی لە شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی وردی درووست کرد ،بە کەڕوبەکان لە فێڵبازی دروستی کرد. 36چوار ستوونی لە دار شیتیم دروست کرد و بە زێڕ دایپۆشی ،قەڵغانەکانیان لە زێڕ بوو .چوار بنکەی زیویان بۆ فڕێدا. 37دەرگای چادرەکەی لە شین و وەنەوشەیی و سور و کەتانێکی وردی درووستکراو دروستکرد. 38پێنج ستوونەکەی لەگەڵ قەڵغانەکانیان ،سەرپۆشەکانیان و چەقۆکانیان بە زێڕ داپۆشی ،بەڵم پێنج بنکەیان لە مس بوو. بەشی ٣٧ 1بەزالەیل سندوقی لە دار شیتیم دروست کرد ،درێژییەکەی دوو باڵ و نیو بوو ،پانی باڵ و نیوێک بوو ،بەرزییەکەی باڵ و نیوێک بوو. 2ناوەوە و دەرەوەی بە زێڕی پاک داپۆشی و تاجێکی زێڕینی بۆ دروست کرد. 3چوار ئەڵقەی زێڕینی بۆ فڕێدا ،بۆ ئەوەی لە چوار گۆشەکەیەوە دابنرێت .تەنانەت دوو ئەڵقە لە لیەک و دوو ئەڵقە لە لیەکی دیکەی. 4لە دار شیتیم دارەکانی دروست کرد و بە زێڕ دایپۆشی. 5دارەکانی خستە ناو ئەڵقەکانی لی کەشتییەکە ،بۆ ئەوەی سندوقەکە هەڵبگرێت. 6کورسی میهرەبانی لە زێڕی پاک دروست کرد ،درێژی دوو باڵ و نیو و پانی باڵ و نیوێک بوو. 7دوو کەڕوبی لە زێڕ دروست کرد و لە یەک پارچە لێدراو دروستی کرد ،لەسەر دوو سەری کورسی میهرەبانی. 8کەڕوبێک لەم لوە و کەڕوبێکی دیکە لەم لوە ،لە کورسی میهرەبانییەوە کەڕوبەکانی لە دوو سەرەکەی دروست کرد.
کتێبی دەرچوون
9کەڕوبەکان باڵەکانیان بەرزکردەوە و بە باڵەکانیان بەسەر کورسی میهرەبانیدا داپۆشرا و ڕوویان بەرامبەر یەکتر بوو .تەنانەت تا کورسی میهرەبانیش ڕووخساری کەڕوبەکان بوو. 10مێزەکەی لە دار شیتیم دروست کرد ،درێژی دوو باڵ و پانی باڵێک و بەرزی باڵ و نیوێک بوو. 11بە زێڕی پاک داپۆشی و تاجێکی زێڕینی بۆ دروست کرد. 12هەروەها سنوورێکی بۆ دروست کرد بە پانی دەستێک بە دەوریدا .تاجێکی زێڕینی بۆ سنوورەکەی دروست کرد. 13چوار ئەڵقەی زێڕینی بۆ فڕێدا و ئەڵقەکانی لەسەر چوار گۆشەکەی دانا کە لە چوار پێیدا بوو. 14بەرامبەر سنوورەکە ئەڵقەکان بوون ،شوێنی هەڵگرتنی مێزەکە بۆ دارەکان. 15دارەکانی لە دار شیتیم دروست کرد و بە زێڕ دایپۆشی بۆ ئەوەی مێزەکە هەڵبگرێت. 16ئەو قاپانەی لەسەر مێزەکە بوون ،قاپەکانی و کەوچکەکانی و قاپەکانی و کەڤەرەکانی بۆ داپۆشینی لە زێڕی پاک دروست کرد. 17چرادانەکەی لە زێڕی پاک دروست کرد ،لە کاری لێدراو چرادانەکەی کرد .چەقۆکەی و لقەکەی و قاپەکانی و چەقۆکانی و گوڵەکانی لە یەک بوون. 18شەش لق لە لیەکانیەوە دەردەچن .سێ لقی مۆمدانەکە لە لیەک و سێ لق لە لیەکی ترەوە. 19سێ قاپ کە بە شێوەی بادەم لە یەک لقدا دروستکراون ،چەقۆیەک و گوڵێک .سێ قاپ کە وەک بادەم لە لقێکی دیکەدا دروستکراون، چەقۆیەک و گوڵێک ،بەم شێوەیە بە درێژایی شەش لقەکە لە مۆمدانەکەوە دەچنە دەرەوە. 20لەناو مۆمدانەکەدا چوار قاپ کە وەک بادەم دروستکرابوون ،چەقۆکانی و گوڵەکانی هەبوون. 21چەقۆیەک لە ژێر دوو لقی یەک و چەقۆیەک لە ژێر دوو لقی یەک و چەقۆیەک لە ژێر دوو لقی یەک ،بەپێی ئەو شەش لقە کە لێی دەردەچن. 22چەقۆکان و لقەکانیان لە یەک بوون ،هەموویان یەک بەرهەمی لێدراو بوو لە زێڕی پاک. 23حەوت چراکەی و غودە و قاپەکانی لە زێڕی پاک دروست کرد. 24بە تاڵنێک زێڕی پاک دروستی کرد و هەموو کەلوپەلەکانی. 25قوربانگای بخورەکەی لە دار شیتیم دروست کرد ،درێژییەکەی باڵێک بوو و پانییەکەی باڵێک بوو .چوار چوارگۆشە بوو؛ بەرزییەکەی دوو باڵ بوو .قۆچەکانی لە یەک بوون. 26بە زێڕی پاک داپۆشی ،سەری و لکانی بە دەوری و قۆچەکانیدا ،تاجێکی زێڕینیشی بۆ دروست کرد. 27دوو ئەڵقەی زێڕینی بۆ دروست کرد لە ژێر تاجەکەیدا ،لە دوو گۆشەکەیەوە و لە دوو لیەوە ،بۆ ئەوەی ببنە شوێنی دارەکان بۆ هەڵگرتنی. 28دارەکانیشی لە دار شیتیم دروست کرد و بە زێڕ دایپۆشی. 29زەیتی مەسحی پیرۆز و بخورە پاکەکەی بە بەهاراتە شیرینەکان دروست کرد ،بەپێی کاری دەرمانسازەکە. بەشی ٣٨ 1قوربانگای قوربانی سووتاندنی لە دار شیتیم دروست کرد ،درێژی پێنج باڵ و پانی پێنج باڵ بوو .چوار چوارگۆشە بوو؛ بەرزییەکەی سێ باڵە. 2قۆچەکانی لەسەر چوار گۆشەکەی دروست کرد .قۆچەکانی لە یەک بوون ،بە مس داپۆشی. 3هەموو کەلوپەلەکانی قوربانگاکە و مەنجەڵ و شۆفڵ و کۆپان و گۆشت و مەنجەڵەکانی دروست کرد ،هەموو قاپەکانی لە مس دروست کرد. 4ئینجا تۆڕێکی مسزی بۆ قوربانگاکە لە ژێر کۆمپاسەکەیەوە تا ناوەڕاستی دروست کرد. 5چوار ئەڵقەی بۆ چوار سەری تۆڕەکە لە مس فڕێدا ،تا ببنە شوێنی دارەکان. 6دارەکانی لە دار شیتیم دروست کرد و بە مس داپۆشی. 7دارەکانی خستە ناو ئەڵقەکانی لی قوربانگاکە بۆ ئەوەی هەڵیبگرێت .قوربانگاکەی بە تەختە کون کرد. 8شۆفێرەکەی لە مس و پێیەکانی لە مس دروستکرد ،لە چاویلکەی ئەو ژنانەی کە لە دەرگای چادرەکەی کۆبوونەوە کۆدەبوونەوە. 9حەوشەکەی دروست کرد ،لە لی باشوورەوە هەڵواسینی حەوشەکە لە کەتانێکی وردی توو و سەد باڵ بوو. 10ستوونەکانیان بیست و بنکە مسییەکانیان بیست بوو .قەڵغانی ستوونەکان و چەقۆکانیان لە زیو بوو. 11بۆ لی باکووری هەڵواسراوەکان سەد باڵ بوو ،ستوونەکانیان بیست باڵ بوو ،بنکەکانیان بیست باڵ بوو .قەڵغانی ستوونەکان و فیلێتەکانیان لە زیو. 12بۆ لی ڕۆژئاوا پەنجا باڵ هەڵواسراو و دە ستوونی و دە بنکەکانیان هەبوو .قەڵغانی ستوونەکان و فیلێتەکانیان لە زیو. 13بۆ لی ڕۆژهەڵت پەنجا باڵ. 14هەڵواسینی یەک لی دەروازەکە پانزە باڵ بوو .ستوونەکانیان سێ و بنکەکانیان سێ. 15بۆ ئەودیوی دەروازەی حەوشەکە ،لەم ل و ئەو ل ،پانزە باڵ هەڵواسراو بوون .ستوونەکانیان سێ و بنکەکانیان سێ. 16هەموو هەڵواسراوەکانی حەوشەکە لە کەتانێکی وردی درووستکراو بوون. 17بنچینەی ستوونەکانیش لە مس بوون .قەڵغانی ستوونەکان و چەقۆکانیان لە زیو؛ و پۆشینی سەرپۆشەکانیان لە زیو؛ هەموو ستوونەکانی حەوشەکەش بە زیو چەقێندرابوون. 18هەڵواسینی دەروازەی حەوشەکە دەرزیی بوو ،لە شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد ،درێژییەکەی بیست باڵ و پانییەکەی پێنج باڵ بوو ،وەڵمی هەڵواسینی حەوشەکە دەدا. 19ستوونەکانیان چوار و بنکەکانیان چوار مس بوو .قەڵغانەکانیان لە زیو و پۆشینی سەرپۆشەکانیان و چەقۆکانیان لە زیو.
کتێبی دەرچوون
20هەموو چەقۆکانی چادرەکە و حەوشەی دەوروبەری لە مس بوون. 21ئەمە کۆی چادرەکە و چادرەکەی شایەتحاڵییە ،وەک چۆن بەپێی فەرمانی موسا بۆ خزمەتکردنی لێڤیەکان بە دەستی ئیتاماری کوڕی هارونی کاهین ژماردراوە. 22ئینجا بەزالەیلی کوڕی ئوری کوڕی حور لە هۆزی یەهودا هەموو ئەو شتانەی یەزدان فەرمانی بە موسا کردبوو ،کرد. 23لەگەڵ ئەودا ئەهۆلیابی کوڕی ئەحیساماخ لە هۆزی دان ،نەخشێنەر و کاری فێڵباز و چەرمەسەری جل و بەرگی شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی ورد بوو. 24هەموو ئەو زێڕەی کە بۆ کارەکە لە هەموو کارەکانی شوێنی پیرۆزدا وەرگیرابوو ،زێڕی قوربانییەکە ،بیست و نۆ تەلەنت و حەوت سەد و سی شیکڵ بوو ،بەپێی شیکلی پیرۆزگاکە. 25زیوی ئەوانەی لە کۆبوونەوەکەدا ژمارەیان بۆ کراوە ،سەد تەلێنت و هەزار و حەوت سەد و هەشتا و پانزە شیکل بوو ،بەپێی شیکلی پیرۆزگاکە. 26بۆ هەر کەسێک ،واتە نیو شیکڵ ،بە پێی شیکلی پیرۆزگاکە ،بۆ هەر کەسێک کە دەچێتە ژمارە ،لە بیست ساڵن و سەرووتر ،بۆ شەش سەد هەزار و سێ هەزار و پێنج سەد و پەنجا پیاو. 27لە سەد تەلەنت زیوەکە بنکەکانی پیرۆزگاکە و بنکەکانی پەردەکە فڕێدرابوون .سەد چەقۆ لە سەد بەهرە ،بەهرەیەک بۆ چەقۆیەک. 28لە هەزار و حەوت سەد و حەفتا و پێنج شیقلەکە قەڵغانی بۆ ستوونەکان دروست کرد و سەرپۆشەکانیان داپۆشی و چەقۆی لێدا. 29مسی پێشکەشکردنەکە حەفتا تەلەنت و دوو هەزار و چوار سەد شیکل بوو. 30بەو هۆیەوە بنکەکانی دەرگای چادرەکەی کۆبوونەوە و قوربانگا مسییەکان و تۆڕی مسزی بۆی و هەموو کەلوپەلەکانی قوربانگاکە دروست کرد. 31بنکەکانی حەوشەکە و بنکەکانی دەروازەی حەوشەکە و هەموو چەقۆکانی چادرەکە و هەموو چەقۆکانی حەوشەکە بە دەوریدا. بەشی ٣٩ 1لە شین و وەنەوشەیی و سوور ،جل و بەرگی خزمەتیان دروست کرد بۆ خزمەتکردن لە شوێنی پیرۆز ،جل و بەرگی پیرۆزیان بۆ هارون دروست کرد .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 2ئیفۆدەکەی لە زێڕ و شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی وردی درووستکراو دروست کرد. 3ئاڵتونەکەیان لێدا و کردیان بە پلێتێکی تەنک و کردیان بە تەل ،بۆ ئەوەی بە ڕەنگی شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانییە وردەکە کاری فێڵبازانە بکەن. 4شانیان بۆ دروست کرد ،بۆ ئەوەی بەیەکەوە ببەستنەوە ،لە دوو لێوارەکەیەوە بەیەکەوە بەسترابوو. 5پشتێنە کنجکاوەکەی ئەفۆدەکەی کە لەسەری بوو ،بەپێی کارەکانی لە هەمان شت بوو .لە زێڕ و شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی وردی تواوە .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 6بەردی ئۆنیکسیان دروست کرد کە لە ئاڵتون داخراوە ،وەک نیشانە نەخشێنراوەکان ،ناوی نەوەی ئیسرائیلیان لەسەر بوو. 7ئەوانی خستە سەر شانی ئەفۆدەکە ،تا ببنە بەرد بۆ یادکردنەوەی نەوەی ئیسرائیل .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 8سنگەکەی بە فێڵبازی دروست کرد ،وەک کاری ئیفۆد .لە زێڕ و شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانێکی وردی تواوە. 9چوار چوارگۆشە بوو؛ سنگەکەیان دوو هێندە کرد ،درێژی یەک پەنجە و پانی یەک دوو هێندە بوو. 10چوار ڕیز بەردیان تێدا دانا :ڕیزی یەکەمیان ساردیوس و تۆپاز و کاربۆنکل بوو ،ئەمە ڕیزی یەکەم بوو. 11ڕیزی دووەمیش زمرد و یاقوت و ئەڵماس بوو. 12ڕیزی سێیەمیش لقە و ئاگات و ئامێستی بوو. 13ڕیزی چوارەمیش توو و ئۆنیکس و یاسپێر بوو. 14بەردەکان بەپێی ناوی نەوەی ئیسرائیل بوون ،دوانزەیان بەپێی ناوەکانیان ،وەک نەخشاندنی تابلۆیەک بوون ،هەریەکەیان بە ناوی خۆیانەوە ،بەپێی دوانزە هۆزەکە. 15لەسەر سنگەکان زنجیریان لە کۆتاییەکانی دروست کرد ،لە تاجە گوڵینەی زێڕی پاک. 16دوو چەقۆیان لە زێڕ و دوو ئەڵقەی زێڕینیان دروست کرد .و دوو ئەڵقەکە بخەرە ناو دوو سەری سنگەکەوە. 17دوو زنجیرە تاجە گوڵینەی زێڕینەکەیان خستە ناو دوو ئەڵقەی سەری سنگەکەوە. 18دوو سەری دوو زنجیر تاجە گوڵینەیان لە دوو زنجیرەکەدا بەستەوە و لەسەر شانەکانی ئیفۆدەکە لە پێشەوە دایاننا. 19دوو ئەڵقەیان لە زێڕ دروست کرد و لەسەر دوو سەری سنگەکە دایاننا ،لەسەر سنوورەکەی کە لە لی ئەفۆدەکە بوو بۆ ناوەوە. 20دوو ئەڵقەی زێڕینی دیکەیان دروست کرد و لە هەردوو لی ئیفۆدەکە لە ژێرەوە و بەرەو پێشەوەی و بەرامبەر کۆپتەرەکەی تری لە سەرووی پشتێنە کنجکۆڵەکەی ئەفۆدەوە دایاننا. 21سنگەکەیان بە ئەڵقەکانیەوە بە دانتێلێکی شین بە ئەڵقەکانی ئەفۆدەوە بەستەوە ،بۆ ئەوەی لە سەرووی پشتێنە کنجکاوەکەی ئەفۆدەوە بێت و سنگەکە لە ئەفۆدەکە شل نەبێتەوە .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 22جل و بەرگی ئیفۆدیشی لە کاری تواوە دروست کرد ،هەمووی لە شین. 23لە ناوەڕاستی پۆشاکەکەدا کونێک هەبوو ،وەک کونێکی چەقۆ ،بە دەوری کونەکەدا بەندێک هەبوو ،بۆ ئەوەی نەدڕێت. 24لەسەر لێوارەکانی پۆشاکەکە هەناری شین و وەنەوشەیی و سوور و کەتانیان دروست کرد. 25زەنگۆڵەیان لە زێڕی پاک دروست کرد و زەنگەکانیان لە نێوان هەنارەکاندا خستە سەر لێواری پۆشاکەکە و لە نێوان هەنارەکاندا. 26زەنگێک و هەنارێک ،زەنگێک و هەنارێک ،بە دەوری لێواری جلەکەدا بۆ خزمەتکردن .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 27بۆ هارون و کوڕەکانیش لە کەتانێکی جوان پۆشاکیان دروست کرد.
کتێبی دەرچوون
28میترێک لە کەتانێکی ورد و پۆشاکێکی جوان لە کەتانێکی جوان و پۆشاکێکی کەتان لە کەتانێکی وردی تواوە. 29پشتێنێک لە کەتانێکی ورد و شین و وەنەوشەیی و سوور ،کە لە دەرزی دروستکراوە .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 30پلێتەکەی تاجی پیرۆزیان لە زێڕی پاک دروست کرد و نووسراوێکیان لەسەر نووسی ،وەک نەخشاندنی نیشانە :پیرۆزی بۆ یەزدان. 31ئینجا دانتێلێکی شینیان پێ بەستەوە ،بۆ ئەوەی بە بەرزی لەسەر میترەکە بیبەستنەوە .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 32بەم شێوەیە هەموو کارەکانی چادرەکەی چادرەکەی کۆبوونەوە تەواو بوو ،نەوەی ئیسرائیل بە هەموو ئەو شتانەیان کرد کە یەزدان فەرمانی بە موسا کرد ،ئەوانیش هەروایان کرد. 33چادرەکەیان هێنایە لی موسا ،چادرەکە و هەموو کەلوپەلەکانی و چەقۆکانی و تەختەکانی و دارەکانی و ستوونەکانی و بنکەکانی. 34داپۆشینی پێستی بەرخەکان کە ڕەنگی سوور کرابوو ،و پۆشینی پێستی کۆتر و پەردەی پۆشاکەکە. 35سندوقی شایەتحاڵی و دارەکانی و کورسی میهرەبانی. 36مێزەکە و هەموو کەلوپەلەکانی و نانە نمایشییەکان. 37چراخانە پاکەکە و چراکانی و چراکانی ڕێک و پێک و هەموو قاپەکانی و ڕۆنەکەی بۆ ڕووناکی. 38قوربانگای زێڕین و زەیتی مەسحکردن و بخورە شیرینەکە و هەڵواسینی دەرگای چادرەکە. 39قوربانگا مسییەکان و تۆڕەکەی لە مس ،دارەکانی و هەموو قاپەکانی ،شۆفێر و پێیەکانی. 40هەڵواسینی حەوشە و ستوونەکانی و بنکەکانی و هەڵواسینی دەروازەی حەوشەکە و پەڕۆ و چەقۆکانی و هەموو کەلوپەلەکانی خزمەتکردنی چادرەکە ،بۆ چادرەکەی کۆبوونەوە. 41جل و بەرگی خزمەت بۆ خزمەتکردن لە شوێنی پیرۆز ،جل و بەرگی پیرۆز بۆ هارونی کاهین و جل و بەرگی کوڕەکانی بۆ خزمەتکردنی کاهین. 42بە پێی هەموو ئەو شتانەی یەزدان فەرمانی بە موسا کرد ،نەوەی ئیسرائیل هەموو کارەکانیان کرد. 43موسا سەیری هەموو کارەکانی کرد و بینی وەک یەزدان فەرمانیان کردبوو ،بە هەمان شێوە ئەنجامیان دا ،موسا بەرەکەتی خستە سەریان. بەشی ٤٠ 1یەزدان بە موسای گوت: 2لە یەکەم ڕۆژی مانگی یەکەمدا چادرەکەی چادرەکەی چاوپێکەوتن دابمەزرێنیت. 3سندوقی شایەتحاڵی تێدا دادەنێیت و سندوقەکە بە پەردە داپۆشە. 4مێزەکە بهێنە ژوورەوە و ئەو شتانە ڕێکبخە کە لەسەری ڕێکدەخرێن .چرادانەکە دەهێنیتە ژوورەوە و چراکانی داگیرسێنە. 5قوربانگای زێڕین بۆ بخورەکە لەبەردەم سندوقی شایەتحاڵی دابنێ و هەڵواسینی دەرگای چادرەکە دابنێ. 6قوربانگای قوربانی سووتاندن لەبەردەم دەرگای چادرەکەی چاوپێکەوتن دابنێ. 7حەمامەکە لە نێوان چادرەکەی کۆبوونەوە و قوربانگاکەدا دابنێ و ئاوی تێدا دابنێ. 8حەوشەکە بە دەوریدا دابنێ و هەڵواسینەکە لە دەروازەی حەوشەکەدا هەڵواسی. 9زەیتی مەسحکردنەکە دەبەیت و چادرەکە و هەموو ئەو شتانەی تێیدایە مەسح بکە و پیرۆزی دەکەیت و هەموو قاپەکانی پیرۆز دەبێت. 10قوربانگای قوربانی سووتاندن و هەموو کەلوپەلەکانی مەسح بکە و قوربانگاکە پیرۆز بکە ،قوربانگایەکی پیرۆز بێت. 11ئینجا مەنجەڵەکە و پێیەکانی مەسح بکە و پیرۆزی بکە. 12هارون و کوڕەکانی دەهێننە بەر دەرگای چادرەکەی چاوپێکەوتن و بە ئاو بیانشۆیت. 13جلە پیرۆزەکانی هارون لەبەر دەکەیت و مەسحی بکەیت و پیرۆزی بکەیت .بۆ ئەوەی لە پۆستی کاهینایەتیدا خزمەتم بکات». 14کوڕەکانی دەهێنیت و پۆشاکیان لەبەر بکەیت. 15وەک چۆن باوکیان مەسحت کرد ،مەسحیان بکە ،تا وەک کاهین خزمەتم بکەن ،چونکە مەسحکردنیان دەبێتە کاهینایەتییەکی هەمیشەیی بە درێژایی نەوەکانیان. 16موسا بەم شێوەیەی کرد :بەپێی هەموو ئەو شتانەی یەزدان فەرمانی پێکرد. 17لە مانگی یەکەمی ساڵی دووەمدا ،لە یەکەم ڕۆژی مانگەکەدا ،چادرەکە بەرزکرایەوە. 18موسا چادرەکەی بەرزکردەوە و بنکەکانی بەستەوە و تەختەکانی دانا و چەقۆکانی دانا و ستوونەکانی بەرزکردەوە. 19چادرەکەی بەسەر چادرەکەدا بڵوکردەوە و ڕووپۆشی چادرەکەی لەسەر دانا .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 20شایەتحاڵییەکەی برد و خستە ناو سندوقەکەوە و دارەکانی لەسەر سندوقەکە دانا و کورسی میهرەبانییەکەی سەرەوەی خستە سەر سندوقەکە. 21سندوقەکەی هێنایە ناو چادرەکە و پەردەی داپۆشراوەکەی دانا و سندوقی شایەتحاڵی داپۆشی .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 22ئینجا مێزەکەی خستە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە ،لە لی باکووری چادرەکە ،لە دەرەوەی پەردە. 23نانەکەی لەبەردەم یەزدان ڕێکخست .وەک چۆن یەزدان فەرمانی بە موسا کردبوو. 24چرادانەکەی خستە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە ،بەرامبەر مێزەکە ،لە لی باشووری چادرەکە. 25چراکانی لەبەردەم یەزدان داگیرساند .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 26قوربانگا زێڕینەکەی خستە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە لەبەردەم پەردە. 27بخورێکی شیرینی لەسەر سووتاند .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 28ئینجا هەڵواسینەکەی لە دەرگای چادرەکە دانا.
کتێبی دەرچوون
29قوربانگای قوربانی سووتاندنی لە لی دەرگای چادرەکەی چاوپێکەوتن دانا و قوربانی سووتاندن و قوربانی گۆشتی لەسەر کرد .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 30ئینجا حەمامەکەی لە نێوان چادرەکەی کۆبوونەوە و قوربانگاکە دانا و ئاوی تێدا دانا بۆ ئەوەی لەگەڵیدا بشۆردرێت. 31موسا و هارون و کوڕەکانی دەست و قاچیان لەسەر شۆرد. 32کاتێک دەچوونە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە و کاتێک لە قوربانگاکە نزیک دەبوونەوە ،خۆیان دەشۆرد .وەک یەزدان فەرمانی بە موسا کرد. 33حەوشەکەی بە دەوری چادر و قوربانگاکەدا هەڵواسی و هەڵواسینی دەروازەی حەوشەکەی دانا .بۆیە موسا کارەکەی تەواو کرد. 34ئینجا هەورێک چادرەکەی کۆبوونەوەی داپۆشی و شکۆمەندی یەزدان چادرەکەی پڕ کرد. 35موسا نەیتوانی بچێتە ناو چادرەکەی کۆبوونەوە ،چونکە هەورەکە لەسەری مابووەوە و شکۆمەندی یەزدان چادرەکەی پڕکردبوو. 36کاتێک هەورەکە لە سەر چادرەکە بەرز بووەوە ،نەوەی ئیسرائیل لە هەموو گەشتەکانیاندا بەرەو پێشەوە ڕۆیشتن. 37بەڵم ئەگەر هەورەکە هەڵنەگیرابێت ،ئەوا تا ئەو ڕۆژەی هەورەکە هەڵگیرا ،گەشتیان نەکرد. 38هەوری یەزدان بە ڕۆژ لەسەر چادرەکە بوو ،بە شەویش ئاگری لەسەر بوو ،لەبەردەم هەموو بنەماڵەی ئیسرائیلدا ،بە درێژایی گەشتەکانیان.