گۆرانی سلێمان بەشی یەکەم 1گۆرانی گۆرانیەکان ،کە هی سلێمانە. 2با بە ماچەکانی دەمی ماچم بکات ،چونکە خۆشەویستیت لە شەراب باشترە. 3بەهۆی بۆنی بۆنە خۆشەکانتەوە ناوت وەک مەڵهەمێکی ڕژاو وایە ،بۆیە کچەکان خۆشیان دەوێیت. 4من ڕابکێشە ،بەدوای تۆدا ڕادەکەین ،پاشا منی هێنایە ژوورەکانی خۆیەوە ،دڵخۆش دەبین و دڵخۆش دەبین بە تۆ ،خۆشەویستیت زیاتر لە شەراب لەبیر دەکەین ،ڕاستگۆکان خۆشیان دەوێیت. 5ئەی کچانی ئۆرشەلیم ،من ڕەشم ،بەڵم جوانم ،وەک چادرەکانی کەدار و وەک پەردەی سلێمان. 6سەیرم مەکەن ،چونکە ڕەشم ،چونکە خۆر سەیری کردووم ،منداڵەکانی دایکم لێم تووڕە بوون .منیان کردە پارێزەری باخەکانی ترێ؛ بەڵم باخی ترێی خۆمم نەپاراستووە. 7پێم بڵێ ،ئەی ئەو کەسەی کە گیانم خۆشی دەوێت ،لە کوێ دەخوات و لە کوێ مەڕەکانت لە نیوەڕۆدا پشوو دەدەیت ،چونکە بۆچی وەک کەسێک دەبم کە لە لی مەڕەکانی هاوڕێکانتەوە لدەچێت؟ 8ئەگەر نازانیت ،ئەی جوانترینی ژنان ،بە پێی مەڕەکان بڕۆ و لە تەنیشت چادرەکانی شوانەکان بەچڵەکانت بخۆرەوە. 9ئەی خۆشەویستم ،تۆم بەراورد کردووە بە کۆمەڵێک ئەسپ لە گالیسکە فیرعەونەکاندا. 10ڕوومەتەکانت بە ڕیزەکانی گەوهەر جوانن ،ملت بە زنجیرێکی زێڕین. 11ئێمە سنوورەکانت لە زێڕ دروست دەکەین بە چەقۆی زیو. 12لە کاتێکدا پاشا لەسەر مێزەکەی دانیشتووە ،چەقۆکەم بۆنی دەنێرێت. 13کۆپلەیەک مۆر خۆشەویستە بۆ من .بە درێژایی شەو لە نێوان مەمکەکانمدا پاڵدەکەوێت. 14خۆشەویستەکەم بۆ من وەک کۆپەڵە کەمپێرێکە لە باخەکانی ترێی ئەنگەدیدا. 15سەیرکە ،تۆ جوانیت ،خۆشەویستەکەم .سەیرکە ،تۆ جوانیت؛ تۆ چاوی کۆترت هەیە. 16سەیرکە ،تۆ جوانیت ،خۆشەویستەکەم ،بەڵێ ،دڵخۆشیت ،هەروەها جێگاکەمان سەوزە. 17دارەکانی ماڵەکەمان لە دار سێدارە و چەقۆکانمان لە دارە. بەشی دووەم 1من گوڵەبەڕۆژەی شارۆن و سوسنی دۆڵەکانم. 2وەک چۆن سوسن لە نێو دڕکەکاندا ،خۆشەویستی منیش لە نێو کچەکاندا. 3وەک درەختی سێو لە نێو دارەکانی دارستاندا ،خۆشەویستەکەم لە نێو کوڕەکاندا .لە ژێر سێبەری ئەودا بە خۆشحاڵییەکی زۆرەوە دانیشتم و میوەکەی بە تامی من شیرین بوو. 4منی هێنایە ماڵی ئاهەنگگێڕان ،ئاڵی لەسەرم خۆشەویستی بوو. 5بە ئاڵکان بمێننەوە ،بە سێو دڵنەواییم بدەن ،چونکە لە خۆشەویستی نەخۆشم. 6دەستی چەپی لە ژێر سەرمدایە و دەستی ڕاستی لە باوەشم دەگرێت. 7ئەی کچانی ئۆرشەلیم ،بە کۆتر و کۆترەکانی کێڵگە فەرمانتان پێدەدەم ،خۆشەویستی من نەجوڵێنن و بەئاگا نەهێننەوە ،تا ئەو پێی خۆشە. 8دەنگی خۆشەویستەکەم !سەیرکە ،بە بازدان بەسەر شاخەکاندا دێت و بەسەر گردەکاندا دەپەڕێتەوە. 9خۆشەویستەکەم وەکو کۆتر یان کۆترە بەچکە ،سەیرکە لە پشت دیوارەکەمانەوە وەستاوە و سەیری پەنجەرەکان دەکات و لە تۆڕەکەوە خۆی نیشان دەدات. 10خۆشەویستەکەم قسەی کرد و پێی وتم« :ئەی خۆشەویستەکەم ،جوانەکەم ،هەستە و وەرە». 11چونکە بزانە زستان تێپەڕی ،باران کۆتایی هات و نەما. 12گوڵەکان لەسەر زەوی دەردەکەون؛ کاتی گۆرانی باڵندەکان هات و دەنگی کیسەڵ لە خاکی ئێمەدا دەبیسترێت؛ 13دار هەنجیر هەنجیری سەوزی خۆی دەردەخات و ترێی ناسک بۆنێکی خۆش دەبەخشێت .هەستە خۆشەویستەکەم ،دادپەروەرەکەم و وەرە دوور. 14ئەی کۆترەکەم ،کە لە درزەکانی بەرد و لە شوێنە نهێنییەکانی پلیکانەکاندایت ،با ڕووخسارت ببینم ،با گوێم لە دەنگت بێت .چونکە دەنگت شیرینە و ڕووخسارت جوانە. 15ڕێوی ،ڕێوی بچووک ،کە ڕوەکی ترێ تاڵن دەکەن ،بۆمان ببەن ،چونکە ترێیەکانمان ترێی ناسکیان هەیە. 16خۆشەویستەکەم هی منە و منیش هی ئەوم ،لە نێو سوسنەکاندا دەخوات. 17تا ڕۆژ هەڵدێن و سێبەرەکان هەڵدێن ،ئازیزەکەم بگەرێ و وەک کۆترێک یان کۆترێک بە لەسەر چیاکانی بەتەر. بەشی سێیەم 1شەو لەسەر جێگاکەم بەدوای ئەو کەسەدا دەگەڕام کە گیانم خۆشی دەوێت ،بەدوایدا گەڕام ،بەڵم نەمدۆزییەوە.
گۆرانی سلێمان
2ئێستا هەڵدەستم و لە شەقامەکاندا بە شاردا دەگەڕێم و لە ڕێگا فراوانەکاندا بەدوای ئەو کەسەدا دەگەڕێم کە گیانم خۆشی دەوێت ،بەدوایدا گەڕام ،بەڵم نەمدۆزییەوە. 3ئەو چاودێرانەی شارەکە دەگەڕان منیان دۆزیەوە ،پێم گوت« :ئەو کەسەتان بینی کە گیانم خۆشی دەوێت؟» 4کەمێک بوو کە لێیان تێپەڕیم ،بەڵم ئەو کەسەم دۆزیەوە کە گیانم خۆشی دەوێت ،گرتم و نەمهێشت بڕوات ،تا هێنامە ماڵی دایکم و ژووری ئەو منداڵەی کە دووگیان بووم. 5ئەی کچانی ئۆرشەلیم ،بە کۆتر و کۆترەکانی کێڵگە فەرمانتان پێدەدەم ،تا ئەو کاتەی پێی خۆشە خۆشەویستی من وروژێنن و بەئاگا نەهێننەوە. 6ئەمە کێیە کە لە بیابانەوە وەک ستوونی دوکەڵ دێتە دەرەوە ،بۆندار بە میر و بخور و هەموو تۆزەکانی بازرگان؟ 7بڕوانە جێگاکەی کە هی سلێمانە .هەشت پیاوی ئازا لەبارەیەوە ،لە ئازای ئیسرائیل. 8هەموویان شمشێریان بەدەستەوەیە ،شارەزان لە شەڕدا ،هەرکەسێک شمشێرەکەی لەسەر ڕانی دەبێت لە ترسی شەودا. 9پاشا سلێمان لە دارەکانی لوبنان گالیسکەیەکی بۆ خۆی دروست کرد. 10ستوونەکانی لە زیو و بنەکەی لە زێڕ و ڕووپۆشەکەی لە وەنەوشەیی و ناوەڕاستی بە خۆشەویستی قیرتاو کرا ،بۆ کچانی ئۆرشەلیم. 11ئەی کچانی سیهۆن بڕۆنە دەرەوە و سلێمان پاشا ببینن بەو تاجەی کە دایکی لە ڕۆژی هاوسەرگیری و لە ڕۆژی خۆشی دڵیدا تاجی لەسەر دانا. بەشی چوارەم 1سەیرکە ،تۆ جوانیت ،خۆشەویستەکەم .سەیرکە ،تۆ جوانیت؛ چاوی کۆترەکانت لەناو قژتدا هەیە ،قژت وەک مەڕێکی بزن وایە کە لە چیای گلعادەوە دەردەکەون. 2ددانەکانت وەک مەڕێک وان کە بڕاون و لە شۆردنەوە سەریان هەڵداوە .هەریەکەیان دووانەیان دەبێت و هیچیان بێ بەرهەم نین. 3لێوەکانت وەک تارێکی سوورە و قسەکردنت جوانە ،پەرستگاکانت وەک پارچەیەک هەنار لە ناو قژتدا. 4ملت وەک تاوەری داود وایە کە بۆ کۆگایەکی چەک دروستکراوە ،هەزار چەقۆی لەسەر هەڵواسراوە ،هەموویان قەڵغانی پیاوە بەهێزەکانن. 5دوو سنگت وەک دوو کۆترە بەچکە وان کە دوانەن و لە نێوان سوسنەکاندا دەخۆن. 6تا ڕۆژ هەڵدێن و سێبەرەکان هەڵدێن ،دەمگەیەنمە چیای میر و گردی بخور. 7تۆ هەمووی جوانیت ،خۆشەویستەکەم .هیچ پەڵەیەک لە تۆدا نییە. 8لە لوبنانەوە لەگەڵم وەرە ،هاوسەرەکەم ،لەگەڵم لە لوبنانەوە ،لە لوتکەی ئاماناوە ،لە لوتکەی شەنیر و حەرمون ،لە کۆشکی شێرەکان ،لە چیای پلنگەکانەوە سەیر بکە. 9تۆ دڵم ،خوشکەکەم ،هاوسەرەکەمت ڕشتووە .تۆ بە یەک چاوت و بە یەک زنجیر لە ملی دڵت چەقاندووە. 10خۆشەویستی تۆ چەندە جوانە ،خوشکەکەم ،هاوسەرەکەم !خۆشەویستیت چەندە لە شەراب باشترە !و بۆنی مەڵهەمەکانت لە هەموو بەهاراتەکان! 11ئەی هاوسەرەکەم ،لێوەکانت وەک شانەی هەنگوین دادەبەزن ،هەنگوین و شیر لە ژێر زمانتدان .بۆنی جلەکانت وەک بۆنی لوبنان وایە. 12باخچەیەک داخراوە خوشکم ،هاوسەرەکەم .کانییەک داخراوە ،نافورەیەک مۆر کراوە. 13ڕووەکەکانت باخێکی هەنارن و میوەی خۆشیان هەیە .کەمپیر ،لەگەڵ سپایکەنارد، 14چەقۆ و زەعفەران؛ کالموس و دارچین ،لەگەڵ هەموو دارەکانی بخور؛ میر و ئالۆز ،لەگەڵ هەموو بەهاراتە سەرەکییەکان. 15کانیاوێکە بۆ باخچە و بیرێکی ئاوی زیندوو و چەمێک لە لوبنانەوە. 16ئەی بای باکوور بەئاگابە .و وەرە ،تۆ باشوور .فوو لە باخچەکەم بکە ،بۆ ئەوەی بەهاراتەکانی بڕژێنە دەرەوە .با خۆشەویستەکەم بێتە ناو باخەکەی ،و میوە خۆشەکانی بخوات. بەشی پێنجەم 1من هاتوومەتە ناو باخچەکەمەوە ،خوشکەکەم ،هاوسەرەکەم ،میرەکەمم لەگەڵ بەهاراتەکەم کۆکردۆتەوە .من لەگەڵ هەنگوینەکەم شانەی هەنگوینم خواردووە؛ شەرابەکەم لەگەڵ شیرەکەم خواردووەتەوە :ئەی هاوڕێیان بخۆن؛ بخۆرەوە ،بەڵێ ،زۆر بخۆرەوە ،ئەی خۆشەویست. 2من دەخەوم ،بەڵم دڵم لە خەو هەڵدەستێت ،ئەوە دەنگی خۆشەویستەکەمە کە لێدەدات و دەڵێت« :خوشکەکەم ،خۆشەویستەکەم ،کۆترەکەم، بێگەردەکەم بۆم بکەرەوە ،چونکە سەرم پڕ بووە لە شەبنەم و قژم پڕ بووە لە دڵۆپی شەو». 3پاڵتۆکەم داکەندووە .چۆن لەبەری بکەم؟ پێم شۆردووە؛ چۆن پیسیان بکەم؟ 4خۆشەویستەکەم لەلی کونی دەرگاکە دەستی خستە دەستی و ڕیخۆڵەکانم بۆی جووڵە. 5هەستام بۆ ئەوەی بەڕووی خۆشەویستەکەمدا بکەمەوە .دەستەکانم بە مۆر و پەنجەکانم بە میری بۆن خۆش ،لەسەر دەستەکانی قوفڵەکە کەوتنە خوارەوە. 6بەڕووی خۆشەویستەکەمدا کردەوە؛ بەڵم خۆشەویستەکەم خۆی کشابووەوە و نەمابوو ،ڕۆحم شکستی هێنا کاتێک قسەی دەکرد ،بەدوایدا گەڕام ،بەڵم نەمتوانی بیدۆزمەوە؛ تەلەفۆنم بۆ کرد ،بەڵم هیچ وەڵمێکی نەدامەوە. 7ئەو چاودێرانەی شارەکە دەگەڕان منیان دۆزیەوە ،لێیان دام و برینداریان کردم .پارێزەرانی دیوارەکان پەردەی منیان لێ سەندەوە. 8ئەی کچانی ئۆرشەلیم ،فەرمانتان پێدەدەم ،ئەگەر خۆشەویستەکەم دۆزیەوە ،پێی بڵێن کە من لە خۆشەویستیدا نەخۆشم.
گۆرانی سلێمان
9ئەی جوانترینی ژنان ،خۆشەویستەکەت چییە لە خۆشەویستێکی دیکە؟ خۆشەویستەکەت چییە لە خۆشەویستێکی تر زیاتر ،کە تۆ وا فەرمانمان پێبدەیت؟ 10خۆشەویستەکەم سپی و سوورە ،لە نێوان دە هەزار کەسدا سەرەکیترینە. 11سەری وەکو وردترین زێڕە ،قفڵەکانی دارستانە و ڕەش وەک کۆتر. 12چاوەکانی وەک چاوی کۆترەکانن لە لی ڕووبارەکانی ئاوەکان ،بە شیر شۆردراون و بە باشی جێگیرکراون. 13ڕوومەتەکانی وەک جێگای بەهارات و وەک گوڵی شیرین ،لێوەکانی وەک سوسن و شۆربای بۆن خۆش دەڕژێت. 14دەستەکانی وەک ئەڵقەی زێڕین کە بە تووی دانراون ،سکی وەک عاجێکی گەشاوەیە کە بە یاقوت داپۆشراوە. 15قاچەکانی وەک ستوونی مەڕمەڕن ،لەسەر بنکەکانی زێڕی جوان دانراون ،ڕووخساری وەک لوبنانە و وەک دار سێدارە نایابەکان. 16دەمی زۆر شیرینە ،بە تەواوی خۆشەویستە .ئەی کچانی ئۆرشەلیم ،ئەمە خۆشەویستەکەی منە و ئەمە هاوڕێمە. بەشی شەشەم 1ئەی جوانترینی ژنان ،خۆشەویستەکەت بۆ کوێ ڕۆیشت؟ خۆشەویستەکەت بۆ کوێ وەرگەڕاوە؟ تا لەگەڵ تۆدا بەدوایدا بگەڕێین. 2خۆشەویستەکەم دابەزیوە بۆ باخەکەی ،بۆ سەر جێگای بەهاراتەکان ،بۆ ئەوەی لە باخەکاندا خۆراک بخوات و سوسنەکان کۆبکاتەوە. 3من هی خۆشەویستەکەمم ،خۆشەویستەکەم هی منە ،لە نێو سوسنەکاندا دەخوات. 4ئەی خۆشەویستم ،تۆ جوانیت ،وەک تیرزا ،جوانیت وەک ئۆرشەلیم ،ترسناکیت وەک لەشکرێک کە ئاڵی لەسەرە. 5چاوەکانت لێم دوور بخەرەوە ،چونکە زاڵ بوون بەسەرمدا ،قژت وەک مەڕێکی بزن وایە کە لە گلعادەوە دەردەکەون. 6ددانەکانت وەک مەڕێک وان کە لە شۆردنەوە بەرز دەبنەوە ،هەرکەسێکیان دووانەیان دەبێت ،یەک نەزۆک لە نێوانیاندا نییە. 7پەرستگاکانت لە ناو قوفڵەکانتدا وەک پارچەیەک لە هەنار. 8هەشت شاژنە و حەشتا خەزوور و کچە بێ ژمارە هەیە. 9کۆترەکەم ،بێ پیسەکەم تەنیا یەکە .ئەو تاکە کەسە لە دایکیەتی ،ئەو یەکێکە لە هەڵبژێردراوەکانی ئەو کە ڕووتی کردووەتەوە .کچەکان بینییان و بەرەکەتیان خستە سەری؛ بەڵێ ،شاژنەکان و خەزوورەکان و ستایشیان کرد. 10ئەو ژنە کێیە کە وەک بەیانی سەیر دەکات ،وەک مانگ جوان و وەک خۆر ڕوون و وەک سوپای ئاڵی ترسناک؟ 11چوومە باخچەی گوێزەکان بۆ ئەوەی بەرهەمەکانی دۆڵەکە ببینم و بزانم ئایا ترێ گەشە دەکات و هەنارەکان گوڵیان کردووە یان نا. 12یان هەر کاتێک ئاگادار بووم ،ڕۆحم وەک گالیسکەکانی ئەمینەدیب کردم. 13ئەی شولمی ،بگەڕێوە ،بگەڕێوە .بگەڕێوە ،بگەڕێوە ،تا سەیری تۆ بکەین .چی لە شولمیەکەدا دەبینن؟ وەک ئەوەی کۆمپانیای دوو سوپای بێت. بەشی حەوتەم 1پێت چەند جوانە بە پێڵوەوە ئەی کچی شازادە !جومگەکانی ڕانەکانت وەک گەوهەر وان ،کاری دەستی کرێکارێکی فێڵباز. 2ناوکت وەک جامێکی دەوری وایە کە مەی کەمی نییە ،سکت وەک کەڵەکە گەنمێک وایە کە بە سوسن دەسوڕێتەوە. 3دوو مەمکەکەت وەک دوو کۆتر وایە کە دوانەن. 4ملت وەک تاوەرێکی عاج وایە .چاوەکانت وەکو کۆشکەکانی ماسی لە حەشبۆن لە لی دەروازەی بەترەبیم ،لووتت وەک تاوەری لوبنان وایە کە بەرەو دیمەشق دەڕوانێت. 5سەرت لەسەرت وەک کارمێل و مووی سەرت وەک وەنەوشەیی .پاشا لە گەلەرییەکان بەڕێوەدەچێت. 6ئەی خۆشەویستی ،چەند جوان و خۆشیت بۆ خۆشی! 7ئەم باڵیەت وەک دارخورما و سنگەکانت وەک کۆپەڵە ترێ. 8گوتم :دەچمە سەر دارخورما ،لقەکانی دەگرم ،ئێستاش سنگەکانت وەک کۆپەڵەی ترێ دەبێت و بۆنی لووتت وەک سێو دەبێت. 9سەقفی دەمت وەک باشترین شەراب بۆ خۆشەویستەکەم ،کە بە شیرینی دادەبەزێت و لێوی خەوتووەکان دەکاتە قسە. 10من هی خۆشەویستەکەمم ،ئارەزووی ئەویش بەرامبەرم. 11خۆشەویستانم وەرە با بچینە کێڵگە .با لە گوندەکاندا جێگیر بین. 12با زوو هەستین بۆ باخەکانی ترێ .با بزانین ئایا ترێ گەشە دەکات ،ئایا ترێی ناسک دەردەکەوێت و هەنارەکان هەڵدەقوڵن ،لەوێ خۆشەویستییەکانم دەدەم. 13ماندراکەکان بۆنێک دەدەن و لە دەروازەکانماندا هەموو جۆرە میوەیەکی خۆش و نوێ و کۆن هەیە کە بۆ تۆم کۆکردۆتەوە ئەی خۆشەویستەکەم. بەشی هەشتەم 1ئەی تۆ وەک براکەم بوویتایە ،کە مەمکەکانی دایکمم دەمژێت !کاتێک دەبوو لە دەرەوە تۆ بدۆزمەوە ،ماچم دەکرد؛ بەڵێ ،نابێت سووکایەتیم پێ بکرێت. 2من ڕێبەرایەتیت دەکردم و دەتهێنامە ماڵی دایکم ،ئەویش ڕێنماییم دەکرد :شەرابی بەهاراتکراوم لە شەربەتی هەنارەکەم دەخواردەوە. 3دەستی چەپی لە ژێر سەرمدا بێت و دەستی ڕاستیش لە باوەشم بگرێت. 4ئەی کچانی ئۆرشەلیم فەرمانتان پێدەدەم کە خۆشەویستی من وروژێنن و بەئاگا نەهێننەوە ،تا ئەو پێی خۆشە.
گۆرانی سلێمان
5ئەم کێیە کە لە بیابانەوە دێتە سەرەوە و پشتی بە خۆشەویستەکەی بەستووە؟ من لە ژێر درەختی سێوەکەدا بەرزم کردیتەوە ،لەوێ دایکت تۆی هێنایە دەرەوە ،لەوێ تۆی هێنایە دەرەوە کە تۆی لەدایک بوو. 6من وەک مۆرێک لەسەر دڵت دابنێم ،وەک مۆرێک لەسەر قۆڵت ،چونکە خۆشەویستی وەک مردن بەهێزە .ئیرەیی وەک گۆڕ دڕندەیە، خەڵوزەکانی خەڵوزی ئاگرین کە بڵێسەی زۆر توندیان هەیە. 7زۆر ئاو ناتوانێت خۆشەویستی بکوژێنێتەوە و لفاویش ناتوانێت بیخنکێنێت ،ئەگەر مرۆڤ هەموو مادەی ماڵەکەی بدات لە پێناو خۆشەویستیدا ،ئەوا بە تەواوی سووکایەتی پێدەکرێت. 8خوشکێکی بچووکمان هەیە ،مەمکی نییە ،چی بۆ خوشکەکەمان بکەین لەو ڕۆژەی کە قسەی بۆ دەکرێت؟ 9ئەگەر دیوار بێت ،کۆشکێکی زیو لەسەری دروست دەکەین ،ئەگەر دەرگا بێت ،بە تەختەی سێدار دەیگرین. 10من دیوارێکم و مەمکەکانم وەک تاوەرێک ،ئەو کاتە لە چاوەکانیدا وەک کەسێک کە ڕەزامەندیم بەدەستهێنا. 11سلێمان باخێکی ترێی لە بەعلحەمۆن هەبوو .باخی ترێی بۆ پاسەوانان بەخشی .هەریەکەیان بۆ بەرهەمەکەی هەزار پارچە زیویان دەهێنا. 12باخی ترێی من کە هی منە ،لەبەردەممدایە ،ئەی سلێمان ،دەبێ هەزار و ئەوانەی کە بەرهەمەکەی دەپارێزن ،دوو سەد کەستان هەبێت. 13تۆ کە لە باخەکاندا دەژیت ،هاوەڵەکان گوێ لە دەنگت دەگرن ،گوێم لێ بگرن. 14خۆشەویستەکەم پەلە بکە و وەک کۆترێک یان وەک کۆترێک بە لەسەر شاخەکانی بەهارات.