Skip to main content

Kurdish Central Sorani - Baptism of Water and Fire

Page 1

‫مەعمودی ئاو و ئاگر‬ ‫‪:‬پاشان قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە چۆن وتی‬ ‫‪ ١١: ١٦‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کرد؛ بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەکرێن‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬

‫ئینجیلەکان‬ ‫‪ ٣: ١-١٧‬مەتا‬ ‫‪.‬لەو ڕۆژانەدا یۆحەنا هات و لە بیابانی یەهودا بانگەشەی دەکرد ‪1‬‬ ‫»‪.‬گوتی‪« :‬تەوبە بکەن‪ ،‬چونکە شانشینی ئاسمان نزیکە ‪2‬‬ ‫چونکە ئەمە ئەو کەسەیە کە عیساى پێغەمبەر باسی دەکات و دەڵێت‪« :‬دەنگی کەسێک لە بیابان هاوار دەکات‪ :‬ڕێگای یەزدان ‪3‬‬ ‫»‪.‬ئامادە بکەن‪ ،‬ڕێگاکانی ڕاست بکەنەوە‬ ‫‪.‬یۆحەناش جل و بەرگی مووی وشتر و پشتێنێکی چەرمیی لە کەمەرەکەیدا بوو‪ .‬گۆشتەکەی جرج و هەنگوینی کێوی بوو ‪4‬‬ ‫‪.‬ئینجا ئۆرشەلیم و هەموو جولەکە و هەموو ناوچەکانی دەوروبەری ئوردون چوونە دەرەوە بۆ لی ‪5‬‬ ‫‪.‬لە ئوردن مەعمودیەتیان پێدرا و دانیان بە گوناهەکانیاندا نا ‪6‬‬ ‫بەڵم کاتێک بینی زۆرێک لە فەریسییەکان و سەدوقیەکان هاتوونەتە سەر مەعمودیەتەکەی‪ ،‬پێی گوتن‪« :‬ئەی نەوەی مار‪ ،‬کێ ‪7‬‬ ‫»ئاگاداری کردوونەتەوە کە لە تووڕەیی داهاتوو هەڵبێن؟‬ ‫‪.‬کەواتە بەرهەمێک بەرهەم بهێنن کە بۆ تەوبەکردن گونجاوە ‪8‬‬ ‫بیر لەوە مەکەنەوە لەناو خۆتاندا بڵێن‪« :‬ئێمە ئیبراهیممان هەیە بۆ باوکمان‪ ،‬چونکە پێتان دەڵێم خودا لەم بەردانە توانای ئەوەی ‪9‬‬ ‫»‪.‬هەیە منداڵ بۆ ئیبراهیم پەروەردە بکات‬ ‫‪.‬ئێستاش تەقەمەنی لەسەر ڕەگی دارەکان دانراوە‪ ،‬بۆیە هەر دارێک بەرهەمی باشی نەدات‪ ،‬دەبڕدرێت و دەخرێتە ناو ئاگرەوە ‪10‬‬ ‫بەڕاستی من بە ئاو مەعموودتان دەکەم بۆ تەوبەکردن‪ ،‬بەڵم ئەوەی دوای من دێت لە من بەهێزترە‪ ،‬شایەنی ئەوە نیم ‪11‬‬ ‫‪.‬پێڵوەکانی هەڵبگرم‪ ،‬بە ڕۆحی پیرۆز و ئاگر مەعمودیەتتان پێدەدات‬ ‫‪.‬گەنمەکەی لە دەستیدایە‪ ،‬زەویەکەی پاک دەکاتەوە و گەنمەکەی کۆدەکاتەوە‪ .‬بەڵم چەقۆکە بە ئاگری نەکوژاوە دەسوتێنێت ‪12‬‬ ‫‪.‬ئینجا عیسا لە جەلیلەوە بۆ ئوردن هاتە لی یۆحەنا‪ ،‬بۆ ئەوەی لەلیەن ئەوەوە مەعمودی بکرێت ‪13‬‬ ‫»بەڵم یۆحەنا قەدەغەی کرد و گوتی‪« :‬پێویستە لەلیەن تۆوە مەعمودیەت بم‪ ،‬تۆ دێیتە لم؟ ‪14‬‬ ‫‪.‬عیسا وەڵمی دایەوە‪ « :‬با ئێستا وا بێت‪ ،‬چونکە بەم شێوەیە دەبێت هەموو ڕاستودروستییەک بەدیبهێنین‪ ».‬پاشان ئازاری دا ‪15‬‬ ‫عیسا کە مەعمودی وەرگرت‪ ،‬یەکسەر لە ئاوەکە هاتە دەرەوە‪ ،‬ئاسمانەکانی بۆ کرانەوە‪ ،‬ڕۆحی خودای بینی کە وەک کۆترێک ‪16‬‬ ‫‪.‬دابەزی و ڕووناک بووەوە‬ ‫»‪.‬دەنگێک لە ئاسمانەوە دەیگوت‪« :‬ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە‪ ،‬لێی ڕازیم ‪17‬‬ ‫بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ :‬لەنێو ئەوانەی لە ژن لەدایک بوون‪ ،‬کەسێکی گەورەتر لە یۆحەنای تەعمیدکەر هەڵنەهاتووە‪ ،‬بەڵم ئەوەی‬ ‫بچووکترە لە شانشینی ئاسماندا لە خۆی گەورەترە‪ .‬لە سەردەمی یۆحەنا تەعمیدکەرەوە تا ئێستا شانشینی ئاسمان تووشی توندوتیژی‬ ‫‪ ١١: ١١-١٢‬دەبێت و توندوتیژەکان بە زۆر دەیگرن‪ .‬مەتا‬ ‫بە خزمەتکارەکانی گوت‪« :‬ئەمە یۆحەنا مەعمودیەتدەرە‪ .‬لە مردن زیندوو بووەتەوە؛ بۆیە کارە بەهێزەکان لە ناویدا خۆیان‬ ‫‪ ١٤:‬دەردەخەن‪ .‬ئەویش کە پێشتر لەلیەن دایکیەوە ڕێنمایی کرابوو‪ ،‬گوتی‪« :‬سەری یۆحەنا باپتیستم لێرە بدە لە شەحنێکدا‪ ».‬مەتا‬ ‫‪٢،٨‬‬


‫مەعمودی ئاو و ئاگر‬ ‫‪:‬پاشان قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە چۆن وتی‬ ‫‪ ١١: ١٦‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کرد؛ بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەکرێن‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬

‫گوتیان‪« :‬هەندێک دەڵێن تۆ یۆحەنای تەعمیدکەریت‪ ،‬هەندێکیش ئیلیا‪ .‬و هەندێکی تریش یەرمیا یان یەکێک لە پێغەمبەرەکان‪ .‬مەتا‬ ‫‪١٦: ١٤‬‬ ‫‪ ١٧: ١٣‬ئینجا شاگردەکان تێگەیشتن کە باسی یۆحەنای مەعموودکەری بۆ کردوون‪ .‬مەتا‬ ‫بەڵم عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی‪ « :‬ئێوە نازانن چی دەپرسن‪ ».‬ئایا دەتوانن لەو جامەی کە من لێی دەخۆمەوە بخۆنەوە و بەو‬ ‫مەعمودیەتەی کە من پێی مەعموود دەبم‪ ،‬مەعمودیەت بخۆن؟ پێیان گوت‪« :‬ئێمە توانامان هەیە‪ ».‬پێی فەرموو‪ « :‬بەڕاستی لە‬ ‫جامەکەم دەخۆنەوە و بەو مەعمودیەی کە من پێم مەعموود دەبم‪ ،‬مەعمودیەت دەخۆن‪ ،‬بەڵم دانیشتن لە دەستی ڕاست و چەپم‪ ،‬هی‬ ‫‪ ٢٠: ٢٢-٢٣‬من نییە بیدەم‪ ،‬بەڵکو دەدرێت بەوانەی باوکم بۆیان ئامادە کراوە‪ ».‬مەتا‬ ‫‪ ٢١:٢٥‬مەتا‬ ‫مەعمودی یۆحەنا‪ ،‬لە کوێوە هاتووە؟ لە ئاسمانەوە‪ ،‬یان لە مرۆڤەکانەوە؟ ئەوانیش لەگەڵ خۆیان قسەیان دەکرد و گوتیان‪« :‬ئەگەر‬ ‫»بڵێین‪ :‬لە ئاسمانەوە‪ .‬پێمان دەڵێت‪« :‬بۆچی باوەڕتان پێی نەکرد؟‬ ‫‪ ٢٨: ١٨-٢٠‬مەتا‬ ‫عیسا هات و پێی گوتن‪ « :‬هەموو دەسەڵتێک لە ئاسمان و زەویدا پێم دراوە‪ ».‬جا بڕۆن و هەموو گەلن فێر بکەن‪ ،‬بە ناوی باوک‬ ‫و کوڕ و ڕۆحی پیرۆز مەعموودیان بکەن‪ ،‬فێری بکەن کە هەموو ئەو شتانە جێبەجێ بکەن کە فەرمانم پێکردوون‪ ،‬تا کۆتایی‬ ‫‪.‬جیهان هەمیشە لەگەڵتانم‪ .‬ئامین‬ ‫یۆحەنا لە بیاباندا مەعمودی دەدا‪ ،‬و بانگەشەی مەعمودی تەوبەی دەکرد بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‪ .‬هەموو خاکی یەهودا و‬ ‫‪.‬ئۆرشەلیم هاتنە دەرەوە بۆ لی و هەموویان لە ڕووباری ئوردن لەلیەن ئەوەوە مەعمودیەتیان پێدرا و دانیان بە گوناهەکانیاندا نا‬ ‫بەڕاستی من بە ئاو مەعمودیەتم پێداویت‪ ،‬بەڵم ئەو بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەتتان پێدەدات‪ .‬لەو ڕۆژانەدا عیسا لە ناسرەتی‬ ‫‪ ١: ٤-٥، ٨-٩‬جەلیلەوە هات و لە ئوردن لەلیەن یۆحەنا مەعمودی کرا‪ .‬مارک‬ ‫پاشا هیرۆدس گوێی لێ بوو‪( .‬چونکە ناوی بڵوبووەوە) و گوتی‪« :‬یۆحەنا لە مردن زیندوو بووەوە‪ ،‬بۆیە کارە بەهێزەکان لە ناویدا‬ ‫دەردەکەون‪ ».‬ئینجا چووە دەرەوە و بە دایکی گوت‪« :‬لە چی بپرسم؟» ئینجا گوتی‪« :‬سەری یۆحەنای تەعمیدکەر‪ ».‬یەکسەر بەپەلە‬ ‫‪ ٦: ١٤، ٢٤،٢٥‬هاتە ژوورەوە بۆ لی پاشا و پرسی‪« :‬دەمەوێت سەری یۆحەنا مەعمودیەتکەرم بدەیتێ‪ ».‬مارک‬ ‫‪.‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە‪« :‬یۆحەنا مەعمودیەتدەر»‪ ،‬بەڵم هەندێک دەڵێن‪« :‬ئیلیا»‪ .‬و هەندێکی تریش‪ ،‬یەکێکە لە پێغەمبەران‬ ‫‪ ٨:٢٨‬مارک‬ ‫بەڵم عیسا پێی گوتن‪ « :‬ئێوە نازانن داوای چی دەکەن‪ ،‬ئایا دەتوانن لەو جامەی کە من لێی دەخۆمەوە بخۆنەوە؟» و بەو‬ ‫مەعمودیەتە مەعمودیەت بم کە من پێم مەعمودیەت؟ پێیان گوت‪« :‬دەتوانین‪ ».‬عیسا پێی گوتن‪ « :‬بەڕاستی ئێوە لەو جامە‬ ‫‪ ١٠:٣٨‬دەخۆنەوە کە من لێی دەخۆمەوە‪ .‬بەو مەعمودیەی کە منیش پێیەوە مەعموود دەبم‪ ،‬ئێوەش مەعمودیەتتان پێدەدرێت‪ :‬مارک‬‫‪٣٩‬‬ ‫‪ ١١:٣٠‬مەعمودی یۆحەنا‪ ،‬ئایا لە ئاسمانەوە بوو‪ ،‬یان لە مرۆڤەکانەوە؟ وەڵمم بدەنەوە‪ .‬مارک‬ ‫‪ ١٦: ١٦‬ئەوەی باوەڕی هێنا و مەعمودیەت وەرگرت‪ ،‬ڕزگاری دەبێت‪ .‬بەڵم ئەوەی باوەڕی نەهێنا‪ ،‬مەحکوم دەبێت‪ ».‬مارک‬ ‫ئینجا هاتە هەموو ناوچەکانی دەوروبەری ئوردن و بانگەشەی مەعمودی تەوبەی دەکرد بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‪ .‬ئینجا بە‬ ‫جەماوەرەکەی گوت‪« :‬ئەی نەوەی مار‪ ،‬کێ ئاگاداری کردوویتەوە کە لە تووڕەیی داهاتوو هەڵبێن؟» ئینجا باجگرەکان هاتن بۆ‬ ‫ئەوەی مەعمودیەتیان پێ بدرێت و پێیان گوت‪« :‬مامۆستا‪ ،‬چی بکەین؟» یۆحەنا وەڵمی دایەوە و بە هەموویانی گوت‪« :‬بە ئاو‬ ‫مەعموودتان دەکەم‪ .‬بەڵم یەکێک لە من بەهێزتر دێت‪ ،‬شایەنی ئەوە نیم گیرەی پێڵوەکانی لێبدەمەوە‪ ،‬ئەو بە ڕۆحی پیرۆز و بە‬ ‫ئاگر مەعمودیەتتان پێدەدات‬ ‫کاتێک پیاوەکان هاتنە لی‪ ،‬گوتیان‪« :‬یۆحەنا باپتیست ئێمەی ناردووە بۆ لی تۆ و بڵێین‪« :‬ئایا تۆ ئەو کەسەی کە دێت؟» یان ئێمە‬ ‫بەدوای یەکێکی تردا بگەڕێین؟ چونکە پێتان دەڵێم‪ :‬لە نێو ئەوانەی لە ژن لەدایک بوون‪ ،‬پێغەمبەرێکی گەورەتر لە یۆحەنا‬ ‫مەعمودیەتکار نییە‪ ،‬بەڵم ئەوەی کەمترینە لە شانشینی خودادا لە خۆی گەورەترە‪ .‬هەموو ئەو خەڵکەی کە گوێیان لێ بوو و‬

‫‪2‬‬


‫مەعمودی ئاو و ئاگر‬ ‫‪:‬پاشان قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە چۆن وتی‬ ‫‪ ١١: ١٦‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کرد؛ بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەکرێن‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬

‫باجگرەکان بە مەعمودیەتی یۆحەنا مەعمودیەتیان پێدرا‪ ،‬خودایان ڕەوا کرد‪ .‬بەڵم فەریسییەکان و یاساناسەکان ئامۆژگارییەکانی‬ ‫خودایان لە دژی خۆیان ڕەتکردەوە‪ ،‬چونکە لەلیەن خوداوە مەعمودیەتیان نەبوو‪ .‬چونکە یۆحەنا نە نان دەخوارد و نە شەراب‬ ‫‪ ٧: ٢٠، ٢٨-٣٠،٣٣‬دەخواتەوە‪ .‬ئێوەش دەڵێن‪ :‬شەیتانێکی هەیە‪ ».‬لوقا‬ ‫ئەوانیش وەڵمیان دایەوە‪« :‬یۆحەنا مەعمودیەتدەر‪ ».‬بەڵم هەندێک دەڵێن‪« :‬ئیلیا»‪ .‬هەندێکی تریش دەڵێن‪ :‬یەکێک لە پێغەمبەرە‬ ‫‪ ٩: ١٩‬کۆنەکان زیندوو بووەتەوە‪ .‬لوقا‬ ‫‪ ١٢:٥٠‬بەڵم من مەعمودیەتێکم هەیە کە دەبێت پێی مەعمودیەت بکەم؛ و چۆن تەنگم تا بەدی دێت! لوقا‬ ‫‪ ٢٠:٤‬مەعمودی یۆحەنا‪ ،‬ئایا لە ئاسمانەوە بوو‪ ،‬یان لە مرۆڤەکانەوە؟ لوقا‬ ‫لێیان پرسی و پێیان گوت‪« :‬ئەگەر تۆ مەسیح و ئیلیا و پێغەمبەر نەبیت‪ ،‬بۆچی مەعمودیەت دەدەیت؟» یۆحەنا وەڵمی دانەوە‪« :‬من‬ ‫بە ئاو مەعمودیەت دەدەم‪ ،‬بەڵم لە نێوانتاندا کەسێک وەستاوە کە نایناسن‪ .‬ئەم کارانە لە بێتابارای ئەودیوی ئوردن ئەنجامدرا‪ ،‬کە‬ ‫‪.‬یۆحەنا لەوێ مەعمودی دەدا‪ .‬منیش نەمناسی‪ ،‬بەڵم بۆ ئەوەی بۆ ئیسرائیل ئاشکرا بێت‪ ،‬بۆیە هاتووم بە ئاو مەعمودیەت بدەم‬ ‫منیش نەمدەناسی‪ ،‬بەڵم ئەو کەسەی کە منی نارد بۆ ئەوەی بە ئاو مەعمودیەت بکەم‪ ،‬پێی وتم‪« :‬ئەو کەسەی کە دەبینیت ڕۆحی‬ ‫‪ ١:٢٥-٢٦،٢٨،٣١،٣٣‬لەسەر دادەبەزێت و لەسەری دەمێنێتەوە‪ ،‬ئەو کەسەیە کە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەدات‪ ».‬یۆحەنا‬ ‫دوای ئەمانە عیسا و شاگردەکانی هاتنە خاکی یەهودا‪ .‬لەوێ لەگەڵیان مایەوە و مەعمودی دەدا‪ .‬یۆحەناش لە حەینۆن لە نزیک سالم‬ ‫ئاوی دەدا‪ ،‬چونکە ئاوی زۆر لەوێ بوو‪ ،‬هاتن و مەعمودیەتیان پێدرا‪ .‬ئینجا هاتنە لی یۆحەنا و پێیان گوت‪« :‬ڕابی‪ ،‬ئەوی لەگەڵت‬ ‫‪ ٣: ٢٢-٢٣، ٢٦‬بوو لەودیو ئوردن و شایەتحاڵیت بۆ داوە‪ ،‬سەیرکە مەعمودیەت دەدات و هەموو مرۆڤەکان دێنە لی‪ ».‬یۆحەنا‬ ‫‪،‬کاتێک یەزدان زانی کە فەریسییەکان چۆن بیستوویانە کە عیسا زیاتر لە یۆحەنا شاگردی دروست کردووە و مەعمودییان کردووە‬ ‫‪( ٤: ١-٢‬هەرچەندە عیسا خۆی مەعمودی نەکردووە‪ ،‬بەڵکو شاگردەکانی مەعمودی کردووە) یۆحەنا‬ ‫‪ ١٠:٤٠‬ئینجا ڕۆیشتەوە ئەودیوی ئوردون بۆ ئەو شوێنەی کە یۆحەنا سەرەتا مەعمودی لێکردبوو‪ .‬و لەوێ نیشتەجێ بوو‪ .‬یۆحەنا‬

‫کردارەکان‬ ‫چونکە یۆحەنا بەڕاستی بە ئاو مەعمودی کردووە‪ .‬بەڵم چەند ڕۆژێک لەمەوبەر بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەدرێن‪ .‬کارەکانی‬ ‫پێغەمبەران ‪1:5‬‬ ‫لە مەعمودی یۆحەنا دەست پێدەکات‪ ،‬تا ئەو ڕۆژەی کە لە ئێمە هەڵگیرا‪ ،‬دەبێت کەسێک دەستنیشان بکرێت بۆ ئەوەی شایەتحاڵی‬ ‫‪ ١:٢٢‬زیندووبوونەوەی لەگەڵ ئێمەدا بێت‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫‪،‬ئینجا پەترۆس پێی گوتن‪« :‬تەوبە بکەن و هەریەکێکتان بە ناوی عیسا مەسیحەوە مەعمودی بکەن بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‬ ‫‪ ٢:٣٨‬ئینجا بەخششی ڕۆحی پیرۆز وەردەگرن‪ ».‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫ئینجا ئەوانەی بە خۆشحاڵییەوە قسەی ئەویان وەرگرت‪ ،‬مەعمودیەتیان پێدرا‪ ،‬هەر لەو ڕۆژەدا نزیکەی سێ هەزار گیانیان بۆ زیاد‬ ‫‪ ٢:٤١‬بوو‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫‪.‬بەڵم کاتێک باوەڕیان بە فیلیپ هێنا کە باسی شانشینی خودا و ناوی عیسا مەسیحی دەکرد‪ ،‬ژن و پیاو مەعمودیەتیان پێدرا‬ ‫‪ ٨:١٢‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫ئینجا شیمۆن خۆی باوەڕی هێنا‪ ،‬کاتێک مەعمودیەت وەرگرت‪ ،‬لەگەڵ فیلیپدا بەردەوام بوو و سەرسام بوو‪ ،‬کاتێک موعجیزە و‬ ‫نیشانەکانی بینی کە ئەنجامدراون‪( .‬چونکە هێشتا بەسەر هیچ کامیاندا نەکەوتووە‪ ،‬تەنیا ئەوان بە ناوی عیسای یەزدان‬ ‫‪ ٨:١٣،١٦‬مەعمودیەتیان وەرگرتووە‪ ).‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫کاتێک دەڕۆیشتن‪ ،‬گەیشتنە ئاوێک‪ ،‬خافڵەکە گوتی‪« :‬ببینە‪ ،‬لێرە ئاوە‪ .‬چی ڕێگریم دەکات لە مەعمودیەت؟ فەرمانی بە گالیسکەکە‬ ‫کرد کە لە شوێنی خۆیدا بوەستن‪ ،‬هەردووکیان فیلیپ و خەبەرەکە چوونە خوارەوە بۆ ناو ئاوەکە‪ .‬و مەعمودی پێدا‪ .‬کارەکانی‬ ‫‪ ٨:٣٦،٣٨‬پێغەمبەران‬ ‫‪3‬‬


‫مەعمودی ئاو و ئاگر‬ ‫‪:‬پاشان قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە چۆن وتی‬ ‫‪ ١١: ١٦‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کرد؛ بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەکرێن‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬

‫یەکسەر لە چاوەکانی وەک تەرازوویەک کەوتە خوارەوە‪ ،‬یەکسەر بینینی وەرگرت و هەستا و مەعمودی وەرگرت‪ .‬کارەکانی‬ ‫‪ ٩:١٨‬پێغەمبەران‬ ‫ئەو وشەیە‪ ،‬دەڵێم‪ ،‬دەزانن‪ ،‬کە لە هەموو جولەکە بڵوکرایەوە و لە جەلیلەوە دەستی پێکرد‪ ،‬دوای مەعمودیەت کە یۆحەنا بانگەشەی‬ ‫بۆ دەکرد‪ .‬ئایا کەسێک دەتوانێت ئاو قەدەغە بکات‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەمانە مەعمودیەت نەبن‪ ،‬کە وەک ئێمە ڕۆحی پیرۆزیان‬ ‫وەرگرتووە؟ فەرمانی پێکردن بە ناوی یەزدان مەعمودی بکرێن‪ .‬پاشان دوعایان لێکرد کە هەندێک ڕۆژ بمێنێتەوە‪ .‬کردەوەکانی‬ ‫‪ ١٠:٣٧، ٤٧-٤٨‬پێغەمبەران‬ ‫ئینجا قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە گوتی‪ « :‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کرد‪ ».‬بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت‬ ‫‪ ١١: ١٦‬دەکرێن‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫کاتێک یۆحەنا بۆ یەکەمجار پێش هاتنی بانگەشەی مەعمودی تەوبەی کردبوو بۆ هەموو گەلی ئیسرائیل‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫‪١٣:٢٤‬‬ ‫کاتێک ژن و ماڵەکەی مەعمودیەت کرا‪ ،‬داوای لێکردین و گوتی‪« :‬ئەگەر حوکمتان دا کە من دڵسۆزم بۆ یەزدان‪ ،‬وەرن بۆ‬ ‫ماڵەکەم و لەوێ بمێننەوە‪ ».‬وە ئەویش ئێمەی سنووردار کرد‪ .‬لە هەمان کاتژمێری شەودا بردیان و چەقۆکانیان شۆرد‪ .‬یەکسەر‬ ‫‪ ١٦: ١٥،٣٣‬خۆی و هەموو ئەویش مەعمودی کرا‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫کریسپوسی سەرۆکی کەنیسەکە لەگەڵ هەموو ماڵەکەی باوەڕیان بە یەزدان هێنا‪ .‬زۆرێک لە کۆرنتیەکان کە بیستیان باوەڕیان هێنا‬ ‫و مەعمودیەتیان وەرگرت‪ .‬ئەم پیاوە بە ڕێگای یەزدان ڕێنمایی کرابوو؛ لە ڕۆحیدا بە پەرۆش بوو‪ ،‬بە پەرۆشەوە قسەی یەزدانی‬ ‫‪ ١٨: ٨،٢٥‬دەکرد و فێری دەکرد‪ ،‬تەنها مەعمودی یۆحەنای دەزانی‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫ئینجا پێی گوتن‪« :‬ئەوا بە چی مەعمودیەتتان وەرگرت؟ گوتیان‪« :‬تا مەعمودی یۆحەنا‪ ».‬ئینجا پۆڵس گوتی‪« :‬بەڕاستی یۆحەنا بە‬ ‫»‪.‬مەعمودی تەوبەکردن مەعمودی کرد و بە خەڵکی گوت باوەڕ بەو کەسە بکەن کە لە دوای خۆی دێت‪ ،‬واتە بە عیسا مەسیح‬ ‫‪ ١٩: ٣-٥‬کاتێک ئەمەیان بیست‪ ،‬بە ناوی عیسای پەروەردگار مەعمودیەتیان پێدرا‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫ئێستاش بۆچی دوادەخەیت؟ هەستە و مەعمودیەت وەربگرە و گوناهەکانت بشۆ‪ ،‬ناوی یەزدان بانگ بکە‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬ ‫‪٢٢:١٦‬‬

‫نامەکان‬ ‫ئایا نازانن زۆرێک لە ئێمە کە مەعمودیەتمان لە عیسا مەسیحدا وەرگرتووە‪ ،‬لە مردنی ئەودا مەعمودیەتمان وەرگرتووە؟ بۆیە ئێمە‬ ‫بە مەعمودیەت بۆ مردن لەگەڵیدا نێژراوین‪ ،‬بۆ ئەوەی وەک چۆن مەسیح بە شکۆمەندی باوک لە مردووەکان زیندوو بووەوە‪ ،‬بە‬ ‫‪ ٦: ٣-٤‬هەمان شێوە ئێمەش بە تازەیی ژیاندا بڕۆن‪ .‬ڕۆمیان‬ ‫ئایا مەسیح دابەش بووە؟ ئایا پۆڵس بۆ تۆ لە خاچ درا؟ یان بە ناوی پۆڵس مەعمودیەتتان وەرگرتووە؟ سوپاسی خودا دەکەم کە جگە‬ ‫لە کریسپوس و گایۆس هیچ کامتانم مەعمودی نەکردووە؛ نەک کەس بڵێت کە من بە ناوی خۆمەوە مەعمودیەتم داوە‪ .‬منیش ماڵی‬ ‫ستیفانسم مەعمودیەتم دا‪ ،‬جگە لەوەش نازانم ئایا هیچ کەسێکی ترم مەعمودیەت کردووە یان نا‪ .‬چونکە مەسیح منی نەناردووە بۆ‬ ‫ئەوەی مەعمودیەت بدەم‪ ،‬بەڵکو بۆ بانگەشەی ئینجیل‪ ،‬نەک بە حیکمەتی قسە‪ ،‬نەک خاچی مەسیح بێ سوود نەبێت‪ .‬یەکەمی‬ ‫‪ ١: ١٣-١٧‬کۆرنتیەکان‬ ‫‪ ١٠:٢‬هەموویان لە هەور و دەریادا بۆ موسا مەعمودیەت کران‪ .‬یەکەمی کۆرنتیۆس‬ ‫چونکە بە یەک ڕۆح هەموومان مەعمودیەتمان پێدراوە بۆ یەک جەستە‪ ،‬جا جولەکە بین یان نەتەوەکان‪ ،‬جا کۆیلە بین یان ئازاد‪ .‬و‬ ‫‪ ١٢: ١٣‬هەموویان بوونەتە یەک ڕۆح بخۆنەوە‪ .‬یەکەمی کۆرنتیۆس‬ ‫ئەگینا ئەوانەی لە پێناو مردووەکاندا مەعمودیەتیان پێدەدرێت چی بکەن‪ ،‬ئەگەر مردووەکان بە هیچ شێوەیەک هەستنەوە؟ بۆچی‬ ‫‪ ١٥:٢٩‬دواتر بۆ مردووەکان مەعمودیەت دەدرێن؟ یەکەمی کۆرنتیۆس‬ ‫‪ ٣:٢٧‬چونکە زۆرێک لە ئێوە کە مەعمودیەتتان لە مەسیحدا وەرگرتووە‪ ،‬مەسیحتان لەبەر کردووە‪ .‬گەلتیەکان‬ ‫‪4‬‬


‫مەعمودی ئاو و ئاگر‬ ‫‪:‬پاشان قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە چۆن وتی‬ ‫‪ ١١: ١٦‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کرد؛ بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەکرێن‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬

‫‪ ٤:٥‬یەک پەروەردگار‪ ،‬یەک باوەڕ‪ ،‬یەک مەعمودیەت‪ ،‬ئەفسیان‬ ‫‪ ٢: ١٢‬لە مەعمودیەتدا لەگەڵیدا نێژراون‪ ،‬بەو باوەڕەی کە لە مردن زیندووکردەوە‪ ،‬لەگەڵیدا زیندوو بوونەتەوە‪ .‬کۆلۆسیان‬ ‫‪ ٦:٢‬لە عەقیدەی مەعمودیەت و دەست دانان و زیندووبوونەوەی مردووەکان و دادگاییکردنی هەتاهەتایی‪ .‬عیبرانییەکان‬ ‫ئەو کەسایەتییە هاوشێوەیەی کە تەنانەت مەعمودیش ئێستا ڕزگارمان دەکات (نەک لبردنی پیسی جەستە‪ ،‬بەڵکو وەڵمی‬ ‫‪ ٣:٢١‬ویژدانێکی باش بەرامبەر بە خودا) بە زیندووبوونەوەی عیسا مەسیح‪ :‬یەکەمی پەترۆس‬

‫کتێبە ونبووەکانی کتێبی پیرۆز‬ ‫ئێمە عیسامان بینی کە لە خاچتان دا‪ ،‬لەگەڵ یازدە شاگردەکەی قسەی دەکرد و لە چیای زەیتون لە ناوەڕاستیاندا دانیشتبوو و پێی‬ ‫دەگوت‪« :‬بڕۆنە هەموو جیهان و ئینجیل بۆ هەموو گەلن بانگەشەی بۆ بکەن و بە ناوی باوک و کوڕ و ڕۆحی پیرۆز‬ ‫مەعمودییان پێدەدەن‪ .‬هەرکەسێک باوەڕ بکات و مەعمودیەت وەربگرێت‪ ،‬ڕزگاری دەبێت‪ .‬کاتێک ئەم قسانەی بە شاگردەکانی‬ ‫‪ ١٠: ١٩-٢١‬وت‪ ،‬بینیمان بەرەو ئاسمان بەرزبووەوە‪ .‬ئینجیلی نیکۆدیمۆس‬ ‫لە وەڵمدا وتی‪ :‬من دەنگی کەسێکم کە لە بیابان هاوار دەکات‪ ،‬یۆحەنا تەعمیدکەر و پێغەمبەری بەرزترین‪ ،‬کە پێش هاتنی‬ ‫ڕۆشتووە بۆ ئەوەی ڕێگەی خۆی ئامادە بکات‪ ،‬بۆ ئەوەی زانیاری ڕزگاری بدات بە گەلەکەی بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‪ .‬من‬ ‫یۆحەنا‪ ،‬کاتێک بینیم عیسا هاتە لم و ڕۆحی پیرۆز جووڵەی پێدەکرد‪ ،‬گوتم‪ :‬سەیرکە بەرخی خودا‪ ،‬سەیرکە ئەو کەسەی‬ ‫گوناهەکانی جیهان دەبات‪ .‬لە ڕووباری ئوردن ئاوم دا و ڕۆحی پیرۆزم بینی کە لە شێوەی کۆترێکدا بەسەریدا دادەبەزێت و لە‬ ‫‪ ١٣: ١١-١٣‬ئاسمانەوە گوێم لە دەنگێک بوو کە دەیگوت‪« :‬ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە‪ ،‬کە پێی ڕازیم‪ ».‬ئینجیلی نیکۆدیمۆس‬ ‫بەڵم کاتێک یەکەم پیاوی ئادەمی باوکمان ئەم شتانەی بیست‪ ،‬کە عیسا لە ئوردن مەعمودی وەرگرتووە‪ ،‬بانگی سێتی کوڕی کرد و‬ ‫گوتی‪« :‬هەموو ئەو شتانەی کە لە میکائیل‪ ،‬فریشتەی سەرەکی بیستووتە‪ ،‬بۆ کوڕەکانتان ڕابگەیەنن‪ ،‬کە تۆم نارد بۆ دەروازەکانی‬ ‫‪ ١٤: ١-٢‬بەهەشت‪ ،‬بۆ ئەوەی داوای لێبوردن لە خودا بکەم کە سەرم مەسح بکات کاتێک نەخۆش دەبم‪ .‬ئینجیلی نیکۆدیمۆس‬ ‫پاشان مەسیح‪ ،‬میهرەبانترین کوڕی خودا‪ ،‬دێتە سەر زەوی بۆ ئەوەی جەستەی مرۆڤی ئادەم زیندوو بکاتەوە‪ ،‬لە هەمان کاتدا‬ ‫‪ ١٤:٦‬جەستەی مردووەکان زیندوو بکاتەوە‪ ،‬کاتێک دێت لە ئوردن مەعمودیەت وەردەگرێت‪ :‬ئینجیلی نیکۆدیمۆس‬ ‫میکائیل فریشتەی سەرەکی دوورتر فەرمانی پێکردین کە بچینە ئەودیوی ئوردن‪ ،‬بۆ وڵتێکی نایاب و قەڵەو‪ ،‬کە زۆر کەس هەن‬ ‫لەگەڵ ئێمە لە مردن هەستانەوە بۆ بەڵگەی زیندووبوونەوەی مەسیح‪ .‬چونکە تەنها سێ ڕۆژ ڕێگەمان پێداوە لە مردووەکان‪ ،‬کە‬ ‫هەستانەوە بۆ ئەوەی لەگەڵ دایک و باوکمان جەژنی پەسحی پەروەردگارمان بگێڕین و شایەتحاڵی خۆمان بۆ مەسیحی یەزدان‬ ‫بدەین‪ ،‬لە ڕووباری پیرۆزی ئوردن مەعمودیەتمان وەرگرتووە‪ .‬ئێستاش لەلیەن هیچ کەسێکەوە نابینرێن‪ .‬ئینجیلی نیکۆدیمۆس‬ ‫‪٢١: ٤-٥‬‬ ‫خۆشبەختن ئەوانەی مەعمودی خۆیان بە پاکی دەهێڵنەوە؛ چونکە ئاشتی لەگەڵ باوک و کوڕ و ڕۆحی پیرۆزدا دەبیننەوە‪ .‬کارەکانی‬ ‫‪ ١:١٨‬پۆڵس و تێکل‬ ‫دواتر چەندین دڕندەی کێوی تریان هێنایە دەرەوە؛ بەڵم تێکل بە دەستەکانی بەرەو ئاسمان ڕاوەستا و نوێژی دەکرد؛ کاتێک‬ ‫نوێژەکەی تەواو کرد‪ ،‬سووڕایەوە و چاڵێکی ئاوی بینی و گوتی‪« :‬ئێستا کاتی گونجاوە بۆ ئەوەی مەعمودیەتم پێ بدرێت‪ ».‬بەم پێیە‬ ‫خۆی فڕێدایە ناو ئاوەکە و وتی‪ :‬بە ناوی تۆ‪ ،‬ئەی عیسا مەسیحی پەروەردگارم‪ ،‬من ئەم کۆتا ڕۆژەم مەعمودیەتم‪ .‬ژنەکان و‬ ‫خەڵکەکە کە ئەمەیان بینی‪ ،‬هاواریان کرد و گوتیان‪« :‬خۆت فڕێ مەدە بۆ ناو ئاوەکە‪ ».‬وە پارێزگار خۆی هاوار دەکات‪ ،‬بۆ ئەوەی‬ ‫‪ ٩: ٦-٧‬وا بیر بکاتەوە کە ماسییەکان (گوێدرێژە دەریاییەکان) وەک ئەوە وایە ئەوەندە جوانی بخۆن‪ .‬کارەکانی پۆڵس و تێکل‬ ‫کاتێک تێکل زانی‪ ،‬پێی گوت‪ :‬ئەی پۆڵس‪ ،‬من مەعمودیەتم وەرگرتووە‪ .‬چونکە ئەوەی یارمەتیتان دەدات لە بانگەشەدا‪ ،‬یارمەتی‬ ‫‪ ١٠:٢‬منی داوە بۆ ئەوەی مەعمودیەت بدەم‪ .‬کارەکانی پۆڵس و تێکل‬

‫‪5‬‬


‫مەعمودی ئاو و ئاگر‬ ‫‪:‬پاشان قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە چۆن وتی‬ ‫‪ ١١: ١٦‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کرد؛ بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەکرێن‪ .‬کارەکانی پێغەمبەران‬

‫بۆیە ئەگەر ئەو جۆرە پیاوە ڕاستودروستانە بە ڕاستودروستی خۆیان نەیانتوانی منداڵەکانیان ڕزگار بکەن؛ چۆن دەتوانین هیوامان‬ ‫هەبێت بچینە ناو شانشینی خوداوە‪ ،‬مەگەر مەعمودیەتمان بە پیرۆز و بێگەرد بهێڵینەوە؟ یان کێ دەبێتە داکۆکیکارمان‪ ،‬مەگەر‬ ‫نەدۆزرێتەوە کە ئەوەی پیرۆز و دادپەروەرانەمان کردووە؟ ‪ 2‬کلیمنت بۆ کۆرنتیەکان ‪3:9‬‬ ‫ئێستا بۆ یەکەمیان بۆ گەلی ئیسرائیل نووسراوە کە چۆن ئەو مەعمودیەت وەرناگرن کە دەبێتە هۆی لێخۆشبوونی گوناهەکان‪ .‬بەڵم‬ ‫‪ ١٠:٢‬یەکێکی تر بۆ خۆیان دادەمەزرێنن کە ناتوانێت‪ .‬نامەی گشتی بەرناباس‬ ‫چونکە خودای ئێمە عیسا مەسیح بەپێی ئەو سەردەمەی خودا بوو کە لە سکی مەریەمدا دووگیان بوو‪ ،‬لە نەوەی داود‪ ،‬لە ڕێگەی‬ ‫ڕۆحی پیرۆزەوە‪ .‬لەدایک بوو و مەعمودی وەرگرت‪ ،‬تا لە ڕێگەی سۆزەکەیەوە ئاو پاک بکاتەوە‪ ،‬بۆ شۆردنی گوناه‪ .‬نامەی‬ ‫‪ ٤:٩‬ئیگناتیۆس بۆ ئەفسیان‬ ‫چونکە من تێبینیم کردووە کە ئێوە لە باوەڕێکی نەجووڵودا جێگیر بوون‪ ،‬وەک ئەوەی لە خاچی پەروەردگارمان عیسا مەسیحدا‬ ‫بزمار دراون‪ ،‬چ لە جەستە و چ لە ڕۆحدا‪ .‬و لە خۆشەویستیدا لە ڕێگەی خوێنی مەسیحەوە پشتڕاست دەکرێنەوە؛ بە تەواوی‬ ‫قەناعەتمان بەو شتانە هەبێت کە پەیوەندییان بە پەروەردگارمانەوە هەیە‪ .‬بەڕاستی لە ڕەگەزی داود بوو بەپێی جەستە‪ ،‬بەڵم کوڕی‬ ‫خودا بەپێی ویست و هێزی خودا‪ .‬بەڕاستی لە پاکیزە لەدایکبووە‪ ،‬و لە یۆحەنا مەعمودی بووە؛ بۆ ئەوەی هەموو ڕاستودروستییەک‬ ‫لەلیەن ئەوەوە بەدی بهێنرێت‪ .‬نامەی ئیگناتیۆس بۆ سمیرنییەکان ‪4-1:3‬‬ ‫بەبێ قەشە حەڵڵ نییە‪ ،‬نە مەعمودیەتدان‪ ،‬نە ئاهەنگگێڕان بە کۆمۆنۆی پیرۆز؛ بەڵم هەرچییەک پەسەندی بکات‪ ،‬ئەوە بۆ خوداش‬ ‫‪ ٣:٥‬دڵخۆشە‪ .‬کە بۆیە هەر شتێک بکرێت‪ ،‬ڕەنگە دڵنیا بێت و بە باشی ئەنجام بدرێت‪ .‬نامەی ئیگناتیۆس بۆ سمیرنییەکان‬ ‫ئەو کەسە دڵخۆش بکە کە لە ژێر دەستیدا شەڕ دەکەن و کرێی خۆتان لێ وەردەگرن‪ .‬با هیچ کامتان بە وازهێنەر نەدۆزرێتەوە؛‬ ‫بەڵم با مەعمودیەتەکەت وەک قۆڵەکانت بمێنێتەوە؛ ئیمانەکەت‪ ،‬وەک کڵوەکەت؛ خێرەکەت‪ ،‬وەک ڕمەکەت؛ سەبرت‪ ،‬وەک‬ ‫‪ ٢:١٤‬هەموو زرێپۆشەکەت‪ .‬نامەی ئیگناتیۆس بۆ پۆلیکارپ‬ ‫ئەوانی تر چین کە لە لی ئاوەکە کەوتنە خوارەوە و نەیانتوانی بچنە ناو ئاوەکەوە؟ ئەوان ئەوانەن کە وشەکەیان بیستووە و ئامادە‬ ‫بوون بە ناوی یەزدان مەعمودیەت بکرێن؛ بەڵم بە لەبەرچاوگرتنی ئەو پیرۆزییە گەورەیەی کە ڕاستی داوای دەکات‪ ،‬خۆیان‬ ‫کشاونەتەوە و جارێکی دیکە بەدوای شەهوەتە خراپەکانیاندا ڕۆیشتوون‪ .‬بەم شێوەیە ڕوونکردنەوەی تاوەرەکەی تەواو کرد‪1 .‬‬ ‫‪ 77-3:75‬کتێبی شوانی هێرماس (دیدگاکان)‬ ‫پێم گوت‪ :‬ئێستاش لە هەندێک مامۆستا بیستوومە کە جگە لە مەعمودیەت هیچ تەوبەیەکی تر نییە‪ .‬کاتێک دەچینە ناو ئاوەکە و‬ ‫لێخۆشبوونی گوناهەکانمان وەردەگرین؛ و دوای ئەوە‪ ،‬نابێت چیتر گوناه بکەین‪ ،‬بەڵکو بە پاکی بژین‪ 2 .‬کتێبی شوانی هێرماس‬ ‫(فەرمانەکان) ‪4:18‬‬ ‫چونکە پێش ئەوەی مرۆڤ ناوی کوڕی خودا وەربگرێت‪ ،‬بۆ مردن دیاری دەکرێت‪ .‬بەڵم کاتێک ئەو مۆرە وەردەگرێت‪ ،‬لە مردن‬ ‫ڕزگاری دەبێت و بۆ ژیان دیاری دەکرێت‪ .‬ئێستا ئەو مۆرە ئاوی مەعمودییە‪ ،‬کە مرۆڤەکان بە ئەرکی مردن دەچنە ناویەوە‪ ،‬بەڵم‬ ‫‪ 154-9:153‬بە دیاریکراوی بۆ ژیان دێنە سەرەوە‪ 3 .‬کتێبی شوانی هێرماس (هاوشێوە)‬ ‫نامەی هیرۆدس بۆ پیلتۆسی حاکم‬ ‫‪.‬هیرۆدس بۆ پۆنتیۆس پیلتۆس حاکمی ئۆرشەلیم‪ :‬ئاشتی‬ ‫من لە دڵەڕاوکێیەکی زۆردام‪ .‬ئەمانەت بۆ دەنووسم‪ ،‬تا کاتێک گوێت لێیان بوو‪ ،‬بۆ من خەمبار بیت‪ .‬چونکە کاتێک کچەکەم‬ ‫هێرۆدیاس کە بۆ من ئازیزە‪ ،‬یاری لەسەر حەوزێکی ئاو دەکرد کە سەهۆڵی لەسەر بوو‪ ،‬لە ژێرەوە شکا و هەموو جەستەی‬ ‫دابەزی و سەری بڕدرا و لەسەر ڕووی سەهۆڵەکە مابووەوە‪ .‬و سەیرکە‪ ،‬دایکی سەری لەسەر ئەژنۆکانی لە چەناگەی خۆیدا‬ ‫گرتووە و هەموو ماڵەکەم لە خەمێکی زۆردایە‪ .‬چونکە من کە گوێم لە عیسا پیاوەکە بوو‪ ،‬حەزم دەکرد بێمە لت‪ ،‬تا بە تەنیا بیبینم‬ ‫و گوێم لە قسەکانی بێت‪ ،‬ئایا وەک قسەی کوڕانی مرۆڤە یان نا‪ .‬وە دڵنیایە کە بەهۆی ئەو زۆر خراپانەی کە لەلیەن منەوە بەسەر‬ ‫یۆحەنا تەعمیدکەردا کردم و گاڵتەم بە مەسیح کرد‪ ،‬بڕوانە پاداشتی ڕاستودروستی وەردەگرم‪ ،‬چونکە خوێنی زۆری منداڵەکانی‬ ‫ئەوانم لەسەر زەوی ڕشتووە‪ .‬بۆیە حوکمەکانی خودا ڕاست و دروستن؛ چونکە هەر مرۆڤێک بەپێی بیرکردنەوەی خۆی‬ ‫‪.‬وەردەگرێت‪ .‬بەڵم لەبەر ئەوەی تۆ شایەنی ئەوە بوویت ئەو مرۆڤە خودایە ببینیت‪ ،‬بۆیە پێویستە دوعا بۆ من بکەیت‬ ‫‪.‬ئەزبۆنیۆسی کوڕیشم لە ئازاری کاتژمێری مردندایە‬ ‫منیش لە ناڕەحەتی و تاقیکردنەوەیەکی گەورەدام‪ ،‬چونکە نەخۆشی دڵۆپەم هەیە‪ .‬و لە ناڕەحەتییەکی زۆردام‪ ،‬چونکە من‬ ‫‪.‬گۆشەگیریم لە ناساندنی مەعمودیەت بە ئاو کرد‪ ،‬کە یۆحەنا بوو‪ .‬بۆیە براکەم حوکمەکانی خودا ڕاست و دروستن‬

‫‪6‬‬


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook