Umurabyo n'Inkuba Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
Pentateuch Mose arambura inkoni ye yerekeza mu ijuru, Uwiteka atera inkuba n'urubura, umuriro ugwa hasi, Uwiteka agusha urubura mu gihugu cya Egiputa. Nimusabe Uwiteka (kuko bihagije) kugira ngo inkuba zikomeye n'urubura bitazongera kubaho, nanjye nzabareka mugende, ntimuzongera guhagarara. Mose aramubwira ati “Nimara kuva mu murwa ndamburira amaboko yanjye imbere y’Uwiteka, inkuba zizashira, kandi nta rubura ruzongera kubaho ukundi, kugira ngo umenye ko isi ari iy’Uwiteka.” Mose ava mu mujyi imbere ya Farawo, arambura amaboko ye atakambira Uwiteka, inkuba n'urubura birashira, imvura ntiyongera kugwa ku isi. Farawo abonye ko imvura n'urubura n'inkuba birangiye, yongera gucumura, yinangira umutima we n'abagaragu be. Kuva 9:23 , 28-29, 33-34 Ku munsi wa gatatu mu gitondo, inkuba n'imirabyo biraba, n'igicu kinini ku musozi, n'ijwi ry'impanda riranguruye cyane, ku buryo abantu bose bari mu nkambi bahinda umushyitsi. Kuva 19:16 Abantu bose babonye inkuba n'imirabyo, n'amajwi y'impanda, n'umusozi ucumba umwotsi, maze abantu babibonye barahaguruka bahagarara kure. Kuva 20:18
Amateka Abanzi b'Uwiteka bazavunagurika, azabakubita inkuba mu ijuru, Uwiteka azacira imanza impande z'isi, azaha umwami we imbaraga, azazamura ihembe ry'uwo yasize amavuta. 1 Samweli 2:10 Ubwo Samweli yatambaga igitambo gikongorwa n'umuriro, Abafilisitiya begeraga Abisirayeli ngo babarwanye, ariko Uwiteka akubita inkuba nyinshi kuri uwo munsi ku Bafilisitiya, arabaca intege, batsindwa n'Abisirayeli. 1 Samweli 7:10 Ese uyu munsi si igihe cyo gusarura ingano? Nzahamagara Uhoraho, maze atume inkuba n'imvura bigwa, kugira ngo mumenye kandi murebe ko ubugome bwanyu ari bwinshi, mwakoze mu maso y'Uhoraho, mumusaba umwami. Nuko Samweli atakambira Uwiteka, Uwiteka azana inkuba n'imvura kuri uwo munsi, abantu bose batinya Uwiteka na Samweli cyane. 1 Samweli 12: 17-18
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
Uwiteka yahindaga inkuba mu ijuru, Isumbabyose irangurura ijwi ryayo. Yarasa imyambi, irabatatanya, ibarabya, irabatesha umutwe. 2 Samweli 22: 14-15
Ubusizi Dore, ibi ni bimwe mu byo akora: ariko se ni gake cyane twumva ibyayo, ariko se ni nde wabisobanukirwa? Yobu 26:14 Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26 -28 Ayobora munsi y'ijuru ryose, umurabyo we ukagera ku mpera z'isi. Hanyuma y'ibyo ijwi riranguruye, rigahinda ijwi ry'icyubahiro cye, kandi ntazibuza ijwi rye niryumvikana. Imana irangurura ijwi ryayo mu buryo butangaje, ikora ibikomeye tudashobora gusobanukirwa. Yobu 37: 3-5 Ni nde waciye inzira y'amazi anyuramo, cyangwa inzira y'umurabyo w'inkuba, kugira ngo imvura igwe ku isi aho abantu batagira, no mu butayu butagira abantu, kugira ngo ihaze ubutaka bwataye umutarwe n'ubwato, kandi ihinge ibyatsi bishya? Yobu 38:25 -27 Ese ushobora kohereza imirabyo ikakubwira iti “Turi hano?” Yobu 38:35 Wahaye ifarashi imbaraga, wambika ijosi ryayo inkuba? Mu impanda aravuga ati “Ha, ha!” Kandi yumva impumuro y’intambara iri kure, n’umuvuduko w’abatware n’urusaku. Yobu 39: 19,25 Ese ufite ukuboko nk'Imana, cyangwa se wabasha gukubita ijwi nk'iryayo? Yobu 40:9 Uwiteka yahindishije inkuba mu ijuru, Isumbabyose ivuga ijwi ryayo, amabuye y'urubura n'amakara yaka. Yego, yarashe imyambi ye irabatatanya, arasa imirabyo irabaca intege. Zaburi 18:13 -14 Ijwi ry'Uwiteka riri hejuru y'amazi, Imana y'icyubahiro irangurura, Uwiteka ari hejuru y'amazi menshi. Zaburi 29:3 Ijwi ry'inkuba yawe ryari mu ijuru, imirabyo imurikira isi, isi iratigita irahinda umushyitsi. Zaburi 77:18 Yahaye inka zabo urubura, n'amatungo yabo inkuba zikubita. Zaburi 78:48 Warantakiye uri mu makuba ndagukiza, nagusubije mu bwihisho bw'inkuba, nakugeragereza ku mazi y'i Meriba. Zaburi 81:7 Imirasire ye yamurikiye isi, isi irabibona, irahinda umushyitsi. Zaburi 97:4 Ubwo wabacyahaga barahunga, kandi ubwo wavuzaga inkuba barahunga vuba. Zaburi 104:7 Atuma ibihu bizamuka biva ku mpera z'isi, agusha imirabyo imvura, akura umuyaga mu bubiko bwe. Zaburi 135:7 Batere imirabyo, ubatatanye, urase imyambi yawe, ubatsembe. Zaburi 144:6
2
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
Ubuhanuzi Uzakugezwaho n'Uwiteka Nyiringabo, n'inkuba, n'umutingito w'isi, n'urusaku rwinshi, n'inkubi y'umuyaga n'inkubi y'umuyaga, n'umuriro utwika. Yesaya 29:6 Iyo avuze ijwi rye, amazi menshi aba menshi mu ijuru, kandi atuma ibihu bizamuka biva ku mpera z'isi, agusha imirabyo imvura, agakura umuyaga mu bubiko bwe. Yeremiya 10:13 Iyo avuze ijwi rye, amazi menshi aba menshi mu ijuru, kandi atuma ibihu bizamuka biva ku mpera z'isi, agusha imirabyo imvura, agakura umuyaga mu bubiko bwe. Yeremiya 51:16 Ku byerekeye ishusho y'ibinyabuzima, ishusho yabyo yari imeze nk'amakara yaka umuriro, kandi isa n'amatara, yazengurukaga hagati y'ibinyabuzima, umuriro urabagirana, kandi imirabyo yaturukaga mu muriro. Kandi ibiremwa bizima byarirukaga bigaruka bisa n'umurabyo. Ezekiyeli 1: 13-14 Hanyuma nubuye amaso yanjye, mbona umugabo wambaye imyenda y'ihariri, akenyeye izahabu nziza ya Ufazi mu mavi. Umubiri we wari umeze nk'ibuye rya kirisoli, mu maso he hasa n'umurabyo, amaso ye asa n'amatara yaka, amaboko ye n'ibirenge bye bisa n'umuringa usennye, n'ijwi rye risa n'ijwi ry'imbaga y'abantu. Daniyeli 10: 5-6 Amagare y'intambara azasesekara mu mihanda, azasesekara mu nzira zigana mu cyaro, asa n'ibimuri, aruka nk'imirabyo. Nahumu 2:4 Kandi Uwiteka azagaragara hejuru yabo, umwambi we uzasohoka nk'umurabyo, kandi Umwami Imana izavuza impanda, igende n'inkubi y'umuyaga yo mu majyepfo. Zekariya 9:14
Ivanjiri Kuko nk'uko umurabyo uturuka iburasirazuba ukagera iburengerazuba, ni ko no kuza k'Umwana w'umuntu kuzaba. Matayo 24:27 Nuko habaho umutingito ukomeye w’isi, kuko marayika w’Uwiteka yari amanutse ava mu ijuru, araza ahirika ibuye ryari ku muryango, aricaraho. Isura ye yari nk'umurabyo, n'imyambaro ye yera nk'urubura. Kubera ubwoba yatewe n'abarinzi, barahinda umushyitsi, bamera nk'abapfuye. Matayo 28: 2-4 Yakobo mwene Zebedeyi na Yohana mwene se wa Yakobo, abaha izina rya Bowanerige, ari ryo bana b'inkuba. Mariko 3:17 Arababwira ati: “ Nabonye Satani agwa avuye mu ijuru nk’umurabyo.” Luka 10:18 Kuko nk'uko umurabyo ugaragara mu nsi y'ijuru ukagera mu rundi ruhande, ni ko n'Umwana w'umuntu azaba ameze mu gihe cye. Luka 17:24 Nuko rubanda rwari ruhagaze aho barumva, bavuga ko ari inkuba. Abandi bati: “Marayika yavuganye na we.” Yohana 12:29
3
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
Ibyahishuwe Kandi kuri iyo ntebe haturukaga imirabyo n'inkuba n'amajwi, kandi imbere y'intebe y'ubwami hari amatara arindwi yaka umuriro, ari yo Roho zirindwi z'Imana. Ibyahishuwe 4:5 Kandi mbona Umwana w'Intama akinguye kimwe muri ibyo bimenyetso, maze numva kimwe muri bya binyabuzima bine kivuga, kimeze nk'ijwi ry'inkuba, kiti “Ngwino urebe.” Ibyahishuwe 6:1 Marayika afata icyotero, acyuzuza umuriro wo ku gicaniro, awujugunya mu isi, hamera amajwi n'inkuba, n'imirabyo n'umutingito w'isi. Ibyahishuwe 8:5 Arangurura ijwi rirenga nk'uko intare itontoma, maze amaze kurangurura inkuba ndwi zivuga amajwi yazo. Ibyahishuwe 10:3 Nuko inkuba ndwi zimaze kuvuga amajwi yazo, ngiye kwandika: maze numva ijwi riturutse mu ijuru rimbwira riti “Birangire ikimenyetso cy’ibyo inkuba ndwi zavuze, ntubyandike.” Ibyahishuwe 10:4 Ingoro y'Imana yo mu ijuru irakingurwa, maze mu rusengero rwayo habonekamo isanduku y'isezerano ryayo, hamera imirabyo, amajwi, inkuba, umutingito w'isi n'urubura rwinshi. Ibyahishuwe 11:19 Numva ijwi riturutse mu ijuru, nk'ijwi ry'amazi menshi, n'ijwi ry'inkuba ikomeye, numva ijwi ry'abacuranzi bacuranga inanga zabo. Ibyahishuwe 14:2 Habaho amajwi n'inkuba n'imirabyo, kandi habaho umutingito ukomeye cyane, utigeze ubaho kuva abantu baremwa ku isi, wari umutingito ukomeye cyane kandi ukomeye cyane. Ibyahishuwe 16:18 Numva ijwi nk'iry'imbaga nyamwinshi y'abantu, nk'ijwi ry'amazi menshi, n'ijwi ry'inkuba zikomeye, rivuga riti “Haleluya! Kuko Umwami Imana ishobora byose ari Umwami.” Ibyahishuwe 19:6
Inyandiko zitahumetswe Mbere y'uko inkuba itangira gukubita no kumurikira, cyangwa ngo hashyirweho urufatiro rwa paradizo, 2 Ezira 6:2 Azatera imirabyo, ni nde utazatinya, azatura inkuba, ni nde utazatinya? 2 Ezayi 16:10 Dore urusaku rw'inkuba n'imitingito y'isi n'induru mu gihugu: Inyongera kuri Esiteri 11:5 Hanyuma inkuba z'iburyo zizaguruka zigana mu kirere, kandi ziturutse mu bicu, nk'aho ziturutse ku muheto ukuruwe neza, zizaguruka zigana ku ntego. Ubwenge bwa Salomo 5:21 Kandi ibihano byageze ku banyabyaha bitari uko byagaragaye mbere y’ibimenyetso by’inkuba, kuko bababajwe mu buryo bukwiriye n’ubugome bwabo, kuko bakoreye abanyamahanga imyitwarire mibi kandi y’urwango. Ubwenge bwa Salomo 19:13 Mbere y'uko inkuba irangurura, kandi imbere y'umuntu ufite isoni hazabaho ubutoni. Umubwiriza 32:10
4
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
Imitungo y'abakiranirwa izakama nk'uruzi, izashiraho urusaku, nk'inkuba nyinshi mu mvura. Umubwiriza 40:13 Ku bw'itegeko rye, atuma urubura rugwa ahantu, kandi akohereza vuba imirabyo y'urubanza rwe. Urusaku rw'inkuba rutera isi gutigita, ni ko inkubi y'umuyaga yo mu majyaruguru n'umuyaga uhinda umushyitsi: nk'inyoni ziguruka, atatanya urubura nk'uko inzige ziruguruka. Umubwiriza 43: 13, 17 Uwiteka arangurura ijwi rye mu ijwi riranguruye, ijwi rye ryumvikanye mu ijwi riranguruye. Umubwiriza 46:17 Kuko izuba, ukwezi n'inyenyeri, kuko biba byaraka kandi bitumwa gukora imirimo yabyo, biramwumvira. Mu buryo nk'ubwo, iyo inkuba iragurutse iragaragara byoroshye, kandi ni ko umuyaga uhuha mu bihugu byose. Ibaruwa ya Yeremiya 1:6 0-61 Mwa mirasire mwe n'ibicu, nimuhimbaze Uwiteka: nimumushime kandi mumurate iteka ryose. Isengesho rya Azariya 1:51 Bakingura urugi rwo mu nzu, batera amabuye nk'inkuba, bakubita umugaba w'ingabo, barabatemagura, babaca imitwe, babajugunya hanze. 2 Abamakabe 1:16 Ariko intambara imaze gukomera, abanzi baturutse mu ijuru babona abagabo batanu beza bari ku mafarashi bafite imikoba ya zahabu, maze babiri muri bo bayobora Abayahudi, bafata Makabe hagati yabo, bamutwikira intwaro impande zose, baramurinda, ariko barasa imyambi n'imirabyo ku banzi, ku buryo batangajwe no guhuma no kubura ubwenge, bicwa. 2 Makabe 10:29-30
Henoki, Yasher, na Yubile Maze iyerekwa ryerekanwe gutya: Dore mu iyerekwa ibicu byarantumiye, igihu kirampamagaye, inzira y'inyenyeri n'imirabyo biranyaruka binyihutisha, maze umuyaga wo mu iyerekwa untera kuguruka uranzamuka, uranjyana mu ijuru. Ninjira kugeza ubwo negereye urukuta rwubatswe n'amasaro kandi ruzengurutswe n'indimi z'umuriro: maze rutangira kuntera ubwoba. Ninjira mu ndimi z'umuriro negera inzu nini yubatswe n'amasaro: kandi inkuta z'inzu zari zimeze nk'ubutaka bukozwe mu masaro, kandi ubutaka bwayo bwari ubw'amasaro. Igisenge cyayo cyari nk'inzira y'inyenyeri n'imirabyo, kandi hagati yazo hari abakerubi b'umuriro, n'ijuru ryabo ryari ritukuye nk'amazi. Henoki 14:8-11 Maze ndeba iyerekwa, mbona inzu ya kabiri, nini kuruta iya mbere, kandi umuryango wose wari ukinguye imbere yanjye, kandi yari yubatswe mu muriro w'umuriro. Kandi muri byose yari nziza cyane mu bwiza no mu bwiza no mu rugero ku buryo ntashobora kukubwira ubwiza bwayo n'urugero rwayo. Kandi hasi yayo hari umuriro, hejuru yayo hari imirabyo n'inzira y'inyenyeri, kandi igisenge cyayo cyari umuriro waka. Henoki 14:15-17 Kandi nabonye ahantu h'ibinyarumuri n'ububiko bw'inyenyeri n'inkuba no mu nyenga y'ikuzimu, aho umuheto n'imyambi n'umutako byabyo byari biri, n'inkota n'imirabyo yose byari biri. Henoki 17:3 Aho ni ho amaso yanjye yabonye amabanga y'imirabyo n'inkuba, n'amabanga y'umuyaga, uburyo byagabanijwe kugira ngo bihuhe ku isi, n'amabanga y'ibicu n'ikime, kandi aho ni ho nabonye aho biva bikagera aho n'aho biva bikazura ubutaka bwuzuye umukungugu. Henoki 41:3
5
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
Kandi nabonye indi mirasire n'inyenyeri zo mu ijuru, kandi nabonye uburyo yabihamagaye byose mu mazina yabyo maze biramwumvira. Kandi nabonye uburyo bipimirwa mu munzani ugororotse ukurikije ingano y'urumuri rwabyo: Nabonye ubugari bw'ikirere cyabyo n'umunsi byagaragayeho, n'uburyo ihindagurika ryabyo ritanga imirabyo: kandi nabonye ihindagurika ryabyo rijyanye n'umubare w'abamarayika, n'uburyo bakomeza kwizerana. Henoki 43:1-2 Ikindi kintu nabonye ku bijyanye n'imirabyo: uburyo zimwe mu nyenyeri zivuka zigahinduka imirabyo kandi zidashobora gutandukana n'imiterere yazo mishya. Henoki 44:1 Muri iyo minsi amaso yanjye yabonye amabanga y'imirabyo, n'ay'ibimuri, n'imanza zica, zikamurikira umugisha cyangwa umuvumo nk'uko Umwami w'Imyuka abishaka. Aho ni ho nabonye amabanga y'inkuba, n'ukuntu iyo ivuze hejuru mu ijuru, ijwi ryayo ryumvikanye, maze anyereka imanza zishyirwa ku isi, zaba izo ku bw'imibereho myiza n'imigisha, cyangwa izo ku bw'umuvumo nk'uko ijambo ry'Umwami w'Imyuka ribivuga. Hanyuma y'ibyo, amabanga yose y'imirabyo n'imirabyo yanyeretswe, kandi zikamurikira umugisha no ku bw'ibyishimo. Enoki 59: 1-3 N'inkuba zikurikije aho zigwa, n'ibice byose bigizwe n'imirabyo kugira ngo ibone uko ibasha kuyicana, n'ingabo zayo kugira ngo zihite ziyumvira. Kuko inkuba ifite ahantu ho kuruhukira hayigenewe mu gihe itegereje ijwi ryayo; kandi inkuba n'imirabyo ntibitandukanywa, kandi nubwo atari kimwe kandi bitagabanyijemo kabiri, byombi binyura hamwe binyuze mu mwuka kandi ntibitandukana. Kuko iyo inkuba irabagirana, inkuba ivuga ijwi ryayo, kandi umwuka ugashyiraho agahenge mu gihe cy'ijwi, kandi ukabigabanya kimwe; kuko ubutunzi bw'imirabyo yabo bungana n'umusenyi, kandi buri kimwe muri byo uko gihita gifatwa n'umugozi, kigasubizwa inyuma n'imbaraga z'umwuka, kandi kigasunikwa imbere nk'uko impande nyinshi z'isi zimeze. Enoki 60:1315 Kandi hariho amajwi y'inkuba n'urumuri rw'imirabyo, kandi hariho n'ibyumba by'urubura n'ibyumba by'urubura, n'ibyumba by'igihu, n'ibyumba by'imvura n'ikime. Henoki 69:23 Kuri uwo munsi, Uwiteka yateje isi yose gutigita, izuba ricura umwijima, imfatiro z'isi zirahinda umushyitsi, isi yose irahinda umushyitsi cyane, imirabyo iragurumana, inkuba irahinda, amasoko yose yo mu isi arasenyuka, ibyo abaturage baho batari bazi mbere, Imana ikora iki gikorwa gikomeye kugira ngo itere ubwoba abantu, kugira ngo hatazongera kubaho ikibi ku isi. Yasher 6:11 Uwiteka yabonye umubabaro wa Yozefu, Uwiteka yongera kubakubita, arabahana, Uwiteka abashyira umwijima ku isi, imirabyo irabya, inkuba irahinda, isi iratigita kubera ijwi ry'inkuba n'umuyaga mwinshi, maze abo bantu baratinya ntibamenya aho bajya. Jasher 42:44 Kuko ku munsi wa mbere yaremye ijuru riri hejuru, n'isi n'amazi n'imyuka yose imukorera, abamarayika bo mu ijuru, n' ...
Ibitabo bya Bibiliya byatakaye Ko ubwo bari barinze imva ya Yesu, habayeho umutingito w’isi; maze tubona umumarayika w’Imana ahirika ibuye ry’imva, aryicaraho; kandi isura ye yari isa n’umurabyo n’imyambaro ye isa n’urubura; maze duterwa ubwoba n’abapfuye. Ivanjiri ya Nikodemu 10:3-4 Ubwo Satani n'umwami w'ikuzimu baganiraga batyo, ako kanya humvikana ijwi nk'iry'inkuba n'umuyaga uhuha, rivuga riti “Nimuzamure amarembo yanyu, mwa batware mwe, kandi nimwinjire,
6
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
mwa miryango ihoraho, maze Umwami w'icyubahiro yinjire.” Hanyuma humvikana ijwi rikomeye, nk'iry'inkuba, rivuga riti “Nimwimure amarembo yanyu, mwa batware mwe, kandi nimwinjire, mwa miryango y'ikuzimu mwe, maze Umwami w'icyubahiro yinjire.” Ubutumwa bwiza bwa Nikodemu 16:1,13 Ubwo nari ndi mu nzira nahamije ibi bintu, ko Herode yabikoze ari njye, ko yangiriye inama, akampatira kumukorera, no gucira urubanza Ucira imanza bose, no gukubita Intungane, Umwami w’intungane. Ubwo twamwegeraga, Herode, ijwi rikomeye riturutse mu ijuru, inkuba iteye ubwoba, isi irahinda umushyitsi, ihumura neza, ritigeze rimenyekana no mu rusengero rw’i Yerusalemu. Ubwo nari mpagaze mu nzira, Umwami wacu yarambonaga ahagaze avugana n’abigishwa be. Ariko nasenze mu mutima wanjye, kuko nari nzi ko ari we wampaye, ko ari we Mwami w’ibiremwa n’Umuremyi wa byose. Ariko twe, ubwo twamubonaga, twese twikubita hasi imbere ye. Navuze n’ijwi rirenga nti “Nacumuye, Mwami, kuko nicaye nkagucira urubanza, wowe uhora byose mu kuri. Kandi dore, nzi ko uri Imana, Umwana w’Imana, kandi nabonye ubumuntu bwawe ntabwo nabonye ubumana bwawe.” Ariko Herode, hamwe n'abana ba Isirayeli, yantegetse kukugirira nabi. Mana ya Isirayeli, ngirira impuhwe! Amabaruwa ya Pilato na Herode Ubwo yabambwaga, isi yose yari itwikiriwe n'umwijima, izuba ripfukiranwa mu gihe cy'igice cy'umunsi, inyenyeri ziragaragara, ariko nta rumuri rwabonetse; ukwezi kwatakaje urumuri, nk'aho kwaranzwe n'amaraso; maze isi y'abapfuye iramira; ku buryo ahantu hera h'urusengero, nk'uko babyita, hatagaragaye Abayahudi ubwabo igihe bagwaga, ahubwo babonye icyuho mu isi, n'inkuba zigenda zisimburana. Muri ubwo bwoba, abapfuye bagaragaraga bazuka, nk'uko Abayahudi ubwabo babihamyaga, bavuga ko ari Aburahamu, Isaka, Yakobo, n'abakurambere cumi na babiri, na Mose, na Yobu, bari barapfuye mbere, nk'uko babivuga, mu myaka ibihumbi bitatu na magana atanu. Hari benshi cyane nabonye bagaragara mu mubiri, kandi baririra Abayahudi, kubera icyaha bakoze, no kubera kurimbuka kw'Abayahudi n'amategeko yabo. Inzandiko za Pilato na Herode Ubwoba bw'umutingito bwakomeje kuva ku isaha ya gatandatu yo kwitegura kugeza ku isaha ya cyenda; maze nimugoroba ku munsi wa mbere w'icyumweru, ijwi riranguruye riva mu ijuru, ijuru rirushaho kuba ryiza kurusha indi minsi yose. Ku isaha ya gatatu y'ijoro, izuba ryagaragaye cyane kurusha uko ryari rimeze mbere, rimurikira isi yose. Kandi nk'uko imirabyo yahitaga irabagirana mu nkubi y'umuyaga, ni ko abantu barebare kandi bafite ubwiza buhebuje, ingabo zitabarika, bavuza induru, ijwi ryabo ryumvikanye nk'iry'inkuba ikomeye cyane, Yesu wabambwe yazutse: nimuve mu kuzimu mwebwe abari abacakara mu nsi y'ikuzimu. Kandi imanga yo mu isi yari imeze nk'aho idafite epfo; ariko byabaye bityo ishingiro ry'isi ryagaragaye, hamwe n'abavuze induru mu ijuru, bagendera mu mubiri mu bapfuye bazutse. Uwazuye abapfuye bose akababoha ikuzimu aravuga ati: Mubwire abigishwa banjye ko azababanziriza kujya i Galilaya, ni ho muzamubonera. Inzandiko za Pilato na Herode Ku munsi wa mbere w'icyumweru, ahagana mu isaha ya gatatu y'ijoro, izuba ryarashe ritigeze rigaragara mbere, maze ijuru ryose rirabagirana. Kandi nk'uko imirabyo yazaga mu muyaga, ni ko abantu bamwe b'igihagararo, bafite ubwiza buhebuje, n'ubwiza butavugwa, bagaragaye mu kirere, n'ingabo z'abamarayika zitabarika, bavuga bati “Imana nihabwe icyubahiro mu ijuru, no ku isi amahoro, n'ubuntu mu bantu: nimuve mu mva, mwebwe abari mu bubata mu mva.” Nuko imisozi yose n'udusozi byose biratigita, ibitare biratabuka, n'imyenge minini mu isi, ku buryo ahantu ho kuzimu hagaragara. Inzandiko za Pilato na Herode Igihe Pilato yatangazwaga, Kayisari yaravuze ati: “Nibyo koko yapfuye urupfu ruteye isoni cyane, uwo ukuboko kwe kutamwihanganiye.” Nuko aboherwa ku ibuye rinini maze yicirwa mu ruzi rwa Tiber. Ariko roho mbi n’impimbano, zishimira umubiri we mubi kandi uhumanye, zose zazengurutse 7
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
mu mazi, maze zitera imirabyo n’inkubi y’umuyaga, inkuba n’urubura mu kirere, ku buryo bose batewe ubwoba bukabije. Niyo mpamvu Abaroma bamukuye mu ruzi rwa Tiber, bamujyana i Vienne bamuseka, maze bamuroha mu ruzi rwa Rhone. Kuko Vienne bisobanura, nk’aho ari Inzira ya Gehinomu, kuko icyo gihe hari ahantu ho kuvumwa. Kandi roho mbi zari zihari kandi zikora ibintu nk’ibyo. Amabaruwa ya Pilato na Herode
Ibitabo bya Edeni byibagiranye Imana irarakara cyane, irakazwa n'urupfu rwa Abeli; inkuba irahinda mu ijuru, imirabyo iramubanziriza, maze Ijambo ry'Uwiteka Imana riva mu ijuru rigera kuri Kayini, riramubwira riti “Abeli murumuna wawe ari he?” 1 Igitabo cya Adamu na Eva 79:16 Kandi yambwiraga imirimo yose yo mu ijuru, isi n'inyanja, n'ibirimo byose, inzira zabyo n'aho binyura, n'inkuba z'inkuba, izuba n'ukwezi, inzira n'impinduka z'inyenyeri, ibihe, imyaka, iminsi, n'amasaha, izamuka ry'umuyaga, umubare w'abamarayika, n'ishusho y'indirimbo zabo, n'ibintu byose by'abantu, ururimi rw'indirimbo n'ubuzima bw'abantu bose, amategeko, amabwiriza, n'indirimbo nziza, n'ibintu byose bikwiye kwigwa. Amabanga ya Henoki 23:1 Kandi ku ngabo zose zo mu ijuru nashushanyije ishusho n'ishingiro ry'umuriro, maze ijisho ryanjye rireba ibuye rikomeye kandi rikomeye, maze mu mucyo w'ijisho ryanjye umurabyo wakira imiterere yawo itangaje, ari wo muriro mu mazi n'amazi mu muriro, kandi kimwe ntikizimya ikindi, cyangwa ngo kimwe kizumishe ikindi, bityo umurabyo urabagirana kurusha izuba, woroshye kurusha amazi kandi urakomeye kurusha ibuye rikomeye. Amabanga ya Henoki 29:1 Izuba rigomba kugenda hakurikijwe buri nyamaswa (ibimenyetso bya zodiac), cumi na bibiri, kandi nashyizeho urukurikirane rw'amezi n'amazina n'ubuzima bwabyo, inkuba zabyo, n'amasaha yabyo, uko bigomba gutsinda. Amabanga ya Henoki 30:6 Wumva amagambo yo mu kanwa kanjye, nk'uko numvise amagambo y'Uwiteka, nk'inkuba ikomeye idahwema hamwe n'ibicu bigurumana. Amabanga ya Henoki 39:7 Nasuzumye ibintu byose, nandika inzira y'inkuba n'imirabyo, banyereka imfunguzo n'abarinzi bazo, aho zizamuka, n'inzira zinyuramo; zirekurwa mu buryo buciriritse (mu buryo bworoshye) n'umunyururu, kugira ngo umunyururu uremereye n'urugomo utazatera ibicu by'uburakari bikarimbura byose biri ku isi. Amabanga ya Henoki 40:6 Imigezi minini ni imbaraga z'Uwiteka: Kandi itwara abamusuzugura, kandi igatembera mu nzira zabo: Kandi iratwara ibyambu byayo, igafata imibiri yabo ikarimbura ubuzima bwabo. Kuko irusha imirabyo umuvuduko kandi yihuta cyane, kandi abayinyuramo mu kwizera ntibahungabana; Kandi abagenda hejuru yayo nta nenge ntibazatinya. Indirimbo za Salomo 39: 1-5 Hanyuma abatambyi bari mu rusengero n'abagore n'abana basabye Imana ngo ibakize Ahera he hakorerwaga ibikorwa byo kwangiza; maze igihe Apoloniyo n'ingabo ze z'intambara binjiraga gufata amafaranga, abamarayika baturutse mu ijuru bagendera ku mafarashi, imirabyo irabagirana mu maboko yabo, babatera ubwoba bwinshi n'umushyitsi. 4 Makabe 2:23 Haiqâr aramubwira ati: “Nyagasani ni Imana yo mu ijuru, kandi abanyacyubahiro bayo ni imirabyo n'inkuba, kandi iyo ashatse umuyaga urahuha imvura iragwa. Kandi ategeka inkuba, iratanga
8
Umurabyo n'Inkuba
Ubwo yategekaga imvura, n'inzira y'umurabyo w'inkuba, ni bwo yabibonye, irabitangaza, irabitegura, irabisuzuma. Kandi ibwira umuntu iti “Dore gutinya Uwiteka ni bwo bwenge, kandi kuva mu byaha ni ko gusobanukirwa.” Yobu 28:26-28
urumuri ikanagwa imvura, kandi ifata izuba, ntiritanga urumuri rwaryo, n'ukwezi n'inyenyeri, kandi ntibizenguruke.” Inkuru ya Ahikar 5:50-51
9