Urupfu , Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo Mose ahamagara abakuru bose b'Abisirayeli arababwira ati “Nimukuremo umwana w'intama, mukurikije imiryango yanyu, mwice Pasika. Muzafate agashami ka hisopo, mugatwike mu maraso ari mu gikombe, muyasige ku nkingi no ku nkomanizo zombi, kandi nta n'umwe muri mwe uzasohoka ngo ajye mu muryango w'inzu ye kugeza mu gitondo. Kuko Uwiteka azanyuramo kugira ngo atere Abanyegiputa, kandi nabona amaraso ari ku nkingi no ku nkomanizo zombi, Uwiteka azarenga ku muryango, kandi ntazemera ko umurimbuzi yinjira mu mazu yanyu ngo abakubite.” Kuva 12:21-23 Umuntu nakora icyaha gikwiriye gupfa, akicwa, ukamumanika ku giti, intumbi ye ntizarara ku giti, ahubwo uzayimushyingure uwo munsi kuko umuntu umanitswe ari ikivume ku Mana, kugira ngo ubutaka bwawe butazahumanywa n'Uwiteka Imana yawe iguha ho gakondo. Gutegeka kwa Kabiri 21: 22-23 Kuko imbwa zankikije, ikoraniro ry'abanyabyaha baranyica, banyiciye amaboko n'ibirenge, nshobora kubara amagufwa yanjye yose, barandeba bakandeba, bagasangira imyenda yanjye, kandi bakayifindira. Zaburi 22:16-18 Kandi nyuma y'ibyumweru mirongo itandatu na bibiri, Mesiya azarimburwa, ariko si we ubwe, kandi abantu b'umutware uzaza bazarimbura umujyi n'urusengero, kandi iherezo ryawo rizaba n'umwuzure, kandi kugeza ku iherezo ry'intambara hazabaho amatongo. Daniyeli 9:26 Nzasuka ku nzu ya Dawidi no ku batuye i Yerusalemu umwuka w'ubuntu n'ubwitange, bazandeba uwo bacumise, bamuborogere nk'uko umuntu aririra umwana we w'ikinege, bamugirire umujinya nk'uko umuntu agirira umujinya umwana we w'imfura. Zekariya 12:10 Kuko nabanje kubaha icyo nanjye nahawe, yuko Kristo yapfiriye ibyaha byacu nk'uko byanditswe, kandi ko yahambwe, akazuka ku munsi wa gatatu nk'uko byanditswe: 1 Abakorinto 15:3-4
Umuhanuzi Yesaya Yesaya 53 1 Ni nde wizeye ibyo twavuze, kandi ukuboko k'Uwiteka kwahishuriwe nde? 2 Kuko azakura imbere ye nk'ikimera cyoroshye, nk'umuzi uva mu butaka bwumye, nta ishusho cyangwa ubwiza afite, kandi iyo tumubonye nta bwiza afite bwo kumwifuza. 3 Yasuzuguwe kandi yanzwe n'abantu, ni umuntu w'umubabaro kandi uzi agahinda, kandi twamuhishe mu maso hacu, yarasuzuguwe kandi ntitwamubona. 4 Ni ukuri yikoreye imibabaro yacu, yikoreye imibabaro yacu, ariko twebwe twamutekereje nk'uwakubiswe n'Imana, wakubiswe n'abarengana. 5 Ariko yakomerekejwe kubera ibicumuro byacu, yashenjaguriwe gukiranirwa kwacu, igihano cy'amahoro yacu cyari kuri we, kandi imibyimba ye ni yo yadukijije.
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
6 Twese twazimiye nk'intama, twese twahindukiye inzira ye, kandi Uwiteka yamushyizeho gukiranirwa kwacu twese. 7 Yararenganyijwe, arababazwa, ariko ntiyabumbura umunwa we, yajyanywe nk'umwana w'intama ujya kubagwa, kandi nk'uko intama icecekera imbere y'abayogosha ubwoya, ni ko atabumbuye umunwa we. 8 Yakuwe mu nzu y'imbohe no mu rubanza, none se ni nde uzavuga iby'igihe cye, kuko yakuwe mu gihugu cy'abazima, yakubiswe kubera ibicumuro by'ubwoko bwanjye? 9 Yashyinguwe mu mva ye hamwe n'abanyabyaha, kandi mu rupfu rwe yari kumwe n'abakire, kuko nta bugizi bwa nabi yakoze, kandi nta buryarya bwari mu kanwa ke. 10 Nyamara Uwiteka yashimye kumushenjagura, aramubabaza, ubwo uzamutura ubugingo bwe ho igitambo cyo guhongerera ibyaha, azabona urubyaro rwe, azakomeza iminsi ye, kandi ibyo Uwiteka ashaka bizamugirira neza. 11 Azabona ibyo umutima we ubabaye, azahazwa, kandi ubumenyi bwe buzatuma benshi bakiranurwa, kuko azihanganira ibicumuro byabo. 12 Ni cyo gituma nzamugabanyiriza umugabane hamwe n'abakomeye, kandi azagabana iminyago n'abanyamaboko, kuko yasutse ubugingo bwe kugeza ku rupfu, kandi yabarirwaga mu bagome, yikoreye ibyaha by'abantu benshi, kandi asabira abagome.
Ivanjiri ya Matayo Matayo 26 1 Yesu amaze kuvuga ayo magambo yose, abwira abigishwa be ati: 2 Muzi ko nyuma y'iminsi ibiri ari umunsi mukuru wa Pasika, kandi Umwana w'umuntu azagambanirwa ngo abambwe ku musaraba. 3 Nuko abatambyi bakuru n'abanditsi n'abakuru b'umuryango bateranira mu ngoro y'Umutambyi mukuru witwaga Kayafa. 4 Bajya inama yo gufata Yesu ku bw'amayeri, bakamwica. 5 Ariko baravuga bati “Ntibibe ku munsi mukuru, hato hatagira impagarara mu bantu.” 6 Igihe Yezu yari i Betaniya mu nzu ya Simoni umubembe, 7 Umugore umwe aza aho ari afite agacupa k'amavuta y'agaciro gakomeye, maze ayasuka ku mutwe we yicaye ku meza. 8 Abigishwa be babibonye bararakara bati “Uku gusesagura ni iki?” 9 Kuko aya mavuta yashoboraga kugurishwa amafaranga menshi, agahabwa abakene. 10 Yesu abimenye arababwira ati “ Muragorera iki uyu mugore, kuko yankoreye umurimo mwiza?” 11 Kuko abakene muhorana na bo iteka ryose, ariko jyeweho ntimuzahorana iteka ryose. 12 Kuko ubwo yansutseho aya mavuta ku mubiri wanjye, yabikoze kugira ngo ampambe. 13 Ndababwira ukuri: Aho ubutumwa bwiza buzamamazwa hose ku isi, ni ho n'ibyo uyu mugore yakoze bizavugwa kugira ngo bibe urwibutso rwe. 14 Nuko umwe muri ba Cumi na babiri, witwaga Yuda Isikariyoti, ajya ku batambyi bakuru, 15 Arababaza ati “Muzampa iki nkamubaha?” Bamusezeranya ibiceri mirongo itatu by'ifeza. 16 Kuva icyo gihe yashakaga uburyo bwo kumugambanira. 17 Ku munsi wa mbere w'umuganura w'imigati idasembuye, abigishwa begera Yezu baramubaza bati: “Urashaka ko tugutegurira he Pasika?” 18 Arababwira ati “ Nimujye mu mujyi kwa kanaka, mumubwire muti 'Umwigisha aravuga ati: Igihe cyanjye kirageze, nzasangira Pasika iwawe n'abigishwa banjye.' 19 Abigishwa babigenza uko Yesu yabategetse, bategura Pasika. 20 Bugorobye yicarana na ba Cumi na babiri. 21 Bakirya, aravuga ati “ Ndababwira ukuri yuko umwe muri mwe azangambanira.” 22 Barababara cyane, batangira kumubaza umwe umwe bati “Mwami, ni jye?” 23 Arabasubiza ati “ Uwo dushyira ukuboko mu mbehe hamwe nanjye, ni we uzangambanira.” 2
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
24 Umwana w'umuntu aragenda nk'uko byanditswe kuri we, ariko hagowe uwo muntu ugambanira Umwana w'umuntu! Byari kuba byiza kuri uwo muntu iyo aza kuba ataravutse. 25 Yuda wari umugambaniye aramusubiza ati “Mwigisha, ni jye?” Aramusubiza ati “ Wabivuze.” 26 Bakirya, Yesu afata umugati, arawushimira, arawumanyura, awuha abigishwa be arababwira ati “ Nimwakire murye, uyu ni umubiri wanjye.” 27 Hanyuma afata igikombe, arashimira Imana, arakibaha, aravuga ati “ Nimunywere kuri cyo mwese.” 28 Kuko aya ari amaraso yanjye y'isezerano rishya, avushwa ku bwa benshi kugira ngo bababarirwe ibyaha. 29 Ariko ndababwira nti: Sinzanywa iki kimera cy'imizabibu kuva ubu, kugeza umunsi nzakinywa gishya hamwe namwe mu bwami bwa Data. 30 Bamaze kuririmba indirimbo y'Imana, barasohoka bajya ku musozi wa Elayono. 31 Nuko Yesu arababwira ati “ Mwese muri iri joro muzanyibasira, kuko byanditswe ngo ‘Nzakubita umwungeri, intama zo mu mukumbi zitatane.’ 32 Ariko nimara kuzuka nzababanziriza kujya i Galilaya. 33 Petero aramusubiza ati “Nubwo bose bazagushukashuka kubera wowe, jyeweho sinzagushuka na rimwe.” 34 Yesu aramubwira ati “ Ndakubwira ukuri, muri iri joro, inkoko itarabika, unyihakanye gatatu.” 35 Petero aramubwira ati “Nubwo napfana nawe, sinzakwihakana.” Abigishwa bose na bo baravuga bati “Uyu ni we Mana yanjye.” 36 Hanyuma Yesu ajyana na bo ahantu hitwa Getsemani, abwira abigishwa ati “ Nimube mwicaye hano, nanjye njye hariya nsenga.” 37 Ajyana na Petero na bene Zebedeyi babiri, atangira kubabara no kuremererwa cyane. 38 Arababwira ati “ Umutima wanjye ubabaye cyane kugeza ku rupfu. Nimugume hano mube maso hamwe nanjye.” 39 Yigiye imbere gato, yikubita hasi yubamye, arasenga ati “ Data, niba bishoboka, iki gikombe kindenge, ariko bye kuba uko nshaka, ahubwo bibe uko ushaka.” 40 Ageze aho abigishwa bateraniye, asanga basinziriye, maze abwira Petero ati “ None se, ntimushoboye kuba maso nanjye isaha imwe?” 41 Mube maso kandi musenge kugira ngo mutagwa mu bishuko: umutima urashaka, ariko umubiri ufite intege nke. 42 Yongera kugenda ubwa kabiri, arasenga ati “ Data, niba iki gikombe kidashobora kuntererana keretse nyinyweyeho, ibyo ushaka bibeho.” 43 Aragaruka asanga basinziriye, kuko amaso yabo yari aremereye. 44 Nuko abasiga aho, yongera kugenda, asenga ubwa gatatu avuga amagambo amwe. 45 Hanyuma aza aho abigishwa be bari arababwira ati “ Nimusinzire noneho, muruhuke, dore igihe kirageze, Umwana w’umuntu agambaniwe mu maboko y’abanyabyaha.” 46 Nimuhaguruke tugende, dore uzangambanira ari hafi. 47 Akivuga, Yuda, umwe muri ba Cumi na babiri, araza, aherekejwe n'igitero kinini cy'abantu bitwaje inkota n'inkoni, baturutse ku batambyi bakuru n'abakuru b'umuryango. 48 Uwamugambaniye yabahaye ikimenyetso ati “Uwo nzasoma ni we, mumufate.” 49 Ako kanya yegera Yezu aramubwira ati “Ndakwinginze, Mwigisha!” aramusoma. 50 Yesu aramubwira ati “ Mugenzi wanjye, uzanywe n’iki?” Nuko baramwegera, bafata Yesu baramufata. 51 Umwe mu bari kumwe na Yesu arambura ukuboko, akura inkota ye ayikubita umugaragu w'umutambyi mukuru amuca ugutwi. 52 Yesu aramubwira ati “ Subiza inkota yawe mu cyimbo cyayo, kuko abafata inkota bose bazicwa n’inkota.” 53 Utekereza ko ntashobora gusaba Data, akampa ubu ngubu legiyoni z'abamarayika zirenga cumi n'ebyiri?
3
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
54 Ariko se ibyanditswe bizasohora bite, bivuga ko ari ko bigomba kuba? 55 Muri uwo mwanya Yesu abwira rubanda ati “ Muzanywe no kumfata nk’aho mufite inkota n’inkoni nk’umujura? Nahoraga nicarana namwe iminsi yose nigisha mu rusengero, ariko ntimwamfashe.” 56 Ariko ibi byose byarakozwe kugira ngo ibyanditswe n'abahanuzi bisohore. Nuko abigishwa bose baramutererana barahunga. 57 Abari bafashe Yesu bamujyana kwa Kayafa umutambyi mukuru, aho abanditsi n'abakuru b'umuryango bari bateraniye. 58 Ariko Petero aramukurikira arenga kure, agera mu rugo rw'umutambyi mukuru, yinjira yicarana n'abagaragu kugira ngo arebe iherezo. 59 Abatambyi bakuru n'abakuru b'imiryango n'inama nkuru yose bashaka guhamya ibinyoma Yesu ngo bamwice. 60 Ariko nta na kimwe babonye, nubwo haje abagabo benshi b'ibinyoma, ariko ntibabona na kimwe. Amaherezo haza abagabo babiri b'ibinyoma, 61 Baravuga bati “Uyu muntu yaravuze ati 'Nshobora gusenya urusengero rw'Imana no kurwubaka mu minsi itatu.' 62 Nuko Umutambyi mukuru arahaguruka aramubaza ati: “Nta cyo usubiza? Ni iki aba bagushinja?” 63 Ariko Yesu aricecekera. Umutambyi mukuru aramubwira ati “Ndakurahije Imana nzima, utubwire niba uri Kristo, Umwana w’Imana.” 64 Yesu aramubwira ati “ Urabivuze.” Ariko ndababwira nti “Kuva ubu muzabona Umwana w’umuntu yicaye iburyo bw’imbaraga, aje mu bicu byo mu ijuru.” 65 Nuko umutambyi mukuru ashishimura imyenda ye, aravuga ati “Aratutse Imana, none dukeneye iki abandi bahamya? Dore noneho mwumvise gutuka kwayo.” 66 Mutekereza iki? Baramusubiza bati “Agomba gupfa.” 67 Hanyuma bamucira amacandwe mu maso, baramukubita, abandi baramukubita inkoni, 68 Bati “Duhanurire, Kristo we, ni nde wakukubise?” 69 Petero yari yicaye hanze mu rugo, maze umukobwa aramwegera aramubwira ati “Nawe wari kumwe na Yesu w’i Galilaya.” 70 Ariko arabihakana imbere yabo bose, ati “Sinzi icyo uvuga.” 71 Ageze hanze mu ibaraza, undi muja aramubona, abwira abari aho ati “Uyu na we yari kumwe na Yesu w’i Nazareti.” 72 Yongera guhakana arahira ati “Sinzi uwo muntu.” 73 Hashize umwanya, abari bahagaze aho baramwegera, babwira Petero bati “Ni ukuri nawe uri umwe muri bo, kuko imvugo yawe ikugaragaza.” 74 Nuko atangira kurahira no kurahira ati “Uwo muntu simbizi.” Ako kanya inkoko irarira. 75 Petero yibuka ijambo Yesu yamubwiye ati “Isake itarabika, uzanyihakana gatatu.” Arasohoka ararira cyane. Matayo 27 1 Bukeye bwaho, abatambyi bakuru bose n'abakuru b'umuryango bajya inama yo kumwica. 2 Bamaze kumuboha, baramujyana bamushyikiriza Ponsiyo Pilato wari umutegetsi. 3 Yuda wari wamugambaniye abonye ko aciriweho iteka, aricuza maze asubiza abatambyi bakuru n'abakuru ba za feza mirongo itatu. 4 Baravuga bati “Nacumuye kuko nagambaniye amaraso y’umuntu utariho urubanza.” Baravuga bati “Ibyo bidutwaye iki? 5 Hanyuma ajugunya ibice by'ifeza mu rusengero, aragenda, yimanika ku munwa. 6 Abatambyi bakuru bafata ibice by'ifeza, baravuga bati “Ntibyemewe kubishyira mu bubiko bw'amaturo, kuko ari ikiguzi cy'amaraso.” 7 Bagiye inama, bagura umurima w'umubumbyi kugira ngo bajye gushyinguramo abanyamahanga. 8 Ni cyo cyatumye uwo murima witwa umurima w'amaraso kugeza na n'ubu.
4
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
9 Ubwo harangira ibyavuzwe n'umuhanuzi Yeremiya, ngo “Bafata ibiceri mirongo itatu by'ifeza, igiciro cy'uwagenwe, uwo Abisirayeli bamugeneye; 10 Babitanze ku murima w'umubumbyi, nk'uko Umwami Imana yabintegetse. 11 Yezu ahagarara imbere y'umutegetsi, maze umutware aramubaza ati: “Uri umwami w'Abayahudi?” Yesu aramusubiza ati: “ Urabivuze.” 12 Ubwo bamuregaga abatambyi bakuru n'abakuru b'imiryango, ntiyagira icyo asubiza. 13 Nuko Pilato aramubwira ati “Ntumva ibyo bakurega byose?” 14 Ariko ntiyagira ijambo na rimwe amusubiza, bituma umutware atangara cyane. 15 Kuri iyo minsi mikuru, umutware yari amenyereye kurekurira rubanda imfungwa imwe, iyo bashaka. 16 Icyo gihe bari bafite imfungwa y'icyamamare yitwaga Baraba. 17 Nuko ubwo bari bateraniye hamwe, Pilato arababaza ati “Mushaka ko mbarekurira nde, Baraba cyangwa Yesu witwa Kristo?” 18 Kuko yari azi ko bamurokoye kubera ishyari. 19 Amaze kwicara ku ntebe y'imanza, umugore we amutumaho ati: “Ntugire icyo ukora kuri uwo muntu w'intungane, kuko nababajwe cyane uyu munsi mu nzozi kubera we.” 20 Ariko abatambyi bakuru n'abakuru b'imiryango bemeza rubanda gusaba Baraba, no kwica Yesu. 21 Umutegetsi arababaza ati “Mushaka ko mbarekurira nde muri abo bombi?” Baramubaza bati “Baraba.” 22 Pilato arababaza ati “None se Yesu witwa Kristo ndamugire nte?” Bose baramubwira bati “Abambanwe.” 23 Umutegetsi arabaza ati “Kuki, yakoze ikibi ki?” Ariko bo barushaho gusakuza bati “Nabambwe ku musaraba.” 24 Pilato abonye ko nta cyo yashoboye gutsinda, ahubwo ko hari imvururu, afata amazi, akaraba intoki imbere y'imbaga y'abantu, aravuga ati “Ndi umwere ku maraso y'uyu muntu w'umukiranutsi. 25 Abantu bose barasubiza bati “Amaraso ye abe kuri twe no ku bana bacu.” 26 Hanyuma abarekurira Baraba, maze amaze gukubita Yezu, aramutanga ngo abambwe ku musaraba. 27 Nuko abasirikare b'umutegetsi bajyana Yesu mu cyumba cy'urukiko, bakoranya itsinda ry'abasirikare bose. 28 Bamwambura imyenda, bamwambika ikanzu y'umutuku. 29 Baboha ikamba ry'amahwa, barimwambika ku mutwe, bamushyira n'urubingo mu kuboko kwe kw'iburyo, baramupfukamira, baramushinyagurira bati “Ndakuramutsa Mwami w'Abayuda!” 30 Bamucira amacandwe, bafata urubingo, barumukubita mu mutwe. 31 Bamaze kumushinyagurira, bamwambura ikanzu, bamwambika imyambaro ye, maze bamujyana kumubamba ku musaraba. 32 Bakivayo, bahura n'umugabo wo muri Sirene witwa Simoni, bamuhatira gutwara umusaraba we. 33 Bageze ahantu hitwa Gologota, ari byo kuvuga ahantu h'agahanga, 34 Bamuha divayi ivanze n'indurwe ngo ayinywe, ariko amaze kuyisogongera yanga kuyinywa. 35 Bamaze kumubamba, bagabana imyenda ye bakoresheje ubufindo, kugira ngo bisohore ibyavuzwe n'umuhanuzi ngo: “Bagabanyije imyenda yanjye, kandi bagabanya ikanzu yanjye.” 36 Nuko bicara aho baramurinda; 37 Bashyiraho hejuru y'umutwe we ikirego cye cyanditseho ngo “UYU NI YESU, UMWAMI W'ABAYUDA.” 38 Hanyuma abajura babiri babambanywe na we, umwe iburyo undi ibumoso. 39 Abahisi baramutukaga, bazunguza imitwe yabo, 40 Kandi bati “Wowe usenya urusengero ukarwubaka mu minsi itatu, ikize ubwawe, niba uri Umwana w’Imana, manuke ku musaraba.” 41 Abatambyi bakuru n'abanditsi n'abakuru baramushinyagurira batyo, baravuga bati:
5
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
42 Yakijije abandi, ariko we ubwe ntashobora kwikiza. Niba ari we Mwami wa Isirayeli, namanuke ku musaraba none, natwe turamwemera. 43 Yiringiye Imana, ngaho nimuyikize nonaha niba imushaka, kuko yavuze ati 'Ndi Umwana w'Imana.' 44 Abajura bari babambanywe na we nabo baramutuka. 45 Kuva ku isaha ya gatandatu, umwijima wakwira isi yose kugeza ku isaha ya cyenda. 46 Nuko ahagana ku isaha ya cyenda, Yezu arangurura ijwi rirenga ati “ Eli, Eli, lama sabaktani?” ni ukuvuga ngo “Mana yanjye, Mana yanjye, kuki wantaye?” 47 Bamwe mu bari bahagaze aho bumvise ibyo baravuga bati “Uyu ahamagara Eliya.” 48 Ako kanya umwe muri bo ariruka, afata ikinyugunyugu, acyuzuza divayi ya divayi, agishyira ku rubingo, aramuha ngo anywe. 49 Abandi baravuga bati “Reka turebe niba Eliya azaza kumukiza.” 50 Yesu, amaze kongera kuvuga ijwi rirenga, aratanga. 51 Nuko umwenda wo mu rusengero utabukamo kabiri, uhereye hejuru ugera hasi, isi irahinda umushyitsi, amabuye aracika. 52 Imva zirakinguka, imirambo myinshi y'abera bari basinziriye irazuka, 53 Bava mu mva nyuma yo kuzuka kwe, bajya mu murwa mutagatifu, maze babonekera benshi. 54 Umutware w'abasirikare n'abari kumwe na we barebaga Yesu, babonye umutingito w'isi n'ibyari byabaye, batinya cyane bati “Uyu yari Umwana w'Imana koko.” 55 Hari abagore benshi barebaga kure, bakurikiye Yezu baturutse i Galilaya bamukorera. 56 Muri bo harimo Mariya Magadalena, na Mariya nyina wa Yakobo na Yosefu, na nyina w'abana ba Zebedeyo. 57 Bugorobye, haza umugabo w'umukire wo muri Arimataya witwaga Yozefu, na we wari umwigishwa wa Yesu. 58 Ajya kwa Pilato, asaba umurambo wa Yesu, maze Pilato ategeka ko bawumuha. 59 Yozefu amaze gufata umurambo, awuzingira mu mwenda w'igitare usukuye, 60 Arawushyira mu mva ye nshya yari yaricukuriye mu rutare, hanyuma awuzingira ibuye rinini ku muryango w'imva, aragenda. 61 Mariya Magadalena na Mariya wundi bari bicaye imbere y'imva. 62 Bukeye bwaho, ari na bwo bwakurikiyeho umunsi wo kwitegura, abatambyi bakuru n'Abafarisayo bateranira kwa Pilato, 63 Bati “Databuja, twibutse ko wa mushukanyi yavuze akiri muzima ati ‘Nzazuka nyuma y’iminsi itatu.’ 64 Nuko rero, tegeka ko imva irindwa kugeza ku munsi wa gatatu, kugira ngo abigishwa be batazaza nijoro bakamwiba, bakabwira rubanda bati 'Yazutse mu bapfuye!' 65 Pilato arababwira ati “Mufite abarinzi; nimugende, mubarindishe uko mushoboye kose.” 66 Nuko baragenda, barinda imva, bafunga ibuye, banashyiraho abarinzi. Matayo 28 1 Isabato irangiye, mu gitondo cya kare, ku munsi wa mbere w'icyumweru, Mariya Madalena na Mariya wundi baraza kureba imva. 2 Habaho umutingito ukomeye w'isi, kuko marayika w'Uwiteka yari amanutse ava mu ijuru, araza akura ibuye ku muryango, aricaraho. 3 Isura ye yari imeze nk'umurabyo, n'imyambaro ye yera nk'urubura. 4 Nuko abarinzi bamutinyishwa n'ubwoba, bamera nk'abapfuye. 5 Marayika abwira abagore ati “Mwitinya, kuko nzi yuko mushaka Yesu wabambwe. 6 Ntari hano kuko yazutse nk'uko yabivuze. Nimuze murebe aho Umwami yari aryamye. 7 Nimugende vuba mubwire abigishwa be ko yazutse mu bapfuye, kandi dore agiye kubabanziriza kujya i Galilaya, ni ho muzamubonera. 8 Bava mu mva vuba bafite ubwoba n'ibyishimo byinshi, biruka bajya kubibwira abigishwa be.
6
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
9 Ubwo bajyaga kubwira abigishwa be, Yesu abahura arababwira ati “ Ni amahoro.” Baramwegera bamufata ku birenge baramuramya. 10 Nuko Yesu arababwira ati “ Ntimutinye, nimugende mubwire bene Data ngo bajye i Galilaya, ni ho bazambona.” 11 Bakigenda, bamwe mu barinzi bajya mu mujyi, babwira abatambyi bakuru ibyabaye byose. 12 Bamaze gukorana n'abakuru b'imiryango, bajya inama, baha abasirikare amafaranga menshi. 13 Bati “Muvuge muti, abigishwa be baje nijoro, bamwiba tusinziriye.” 14 Kandi guverineri nabyumva, tuzamwemeza, namwe tubarinde. 15 Bafata ifeza, bakora uko babwirijwe: kandi iryo jambo riracyavugwa cyane mu Bayahudi kugeza na n'ubu. 16 Nuko abigishwa cumi n'umwe bajya i Galilaya ku musozi Yesu yari yarabategetse. 17 Bamubonye baramuramya, ariko bamwe barashidikanya. 18 Yezu araza arababwira ati: “ Nahawe ububasha bwose mu ijuru no mu isi.” 19 Nuko nimugende mwigishe amahanga yose, mubabatize mu izina rya Data, n'iry'Umwana, n'iry'Umwuka Wera. 20 Mubigishe gukurikiza ibyo nabategetse byose, kandi dore ndi kumwe namwe iminsi yose kugeza ku iherezo ry'isi. Amen.
Ivanjiri ya Mariko Mariko 14 1 Nyuma y'iminsi ibiri hari harabaye umunsi mukuru wa Pasika n'imigati idasembuye, maze abatambyi bakuru n'abanditsi bashaka uburyo bwo kumufata ku bw'amayeri, bakamwica. 2 Ariko baravuga bati “Ntibibe ku munsi mukuru, kugira ngo rubanda rutazavaho rusaku.” 3 Ubwo yari i Betaniya mu nzu ya Simoni umubembe, yicaye ku meza, haza umugore ufite agacupa k'amavuta y'agaciro gakomeye ya narada, maze amena agacupa, akamwambika ku mutwe. 4 Hariho bamwe bari bafite uburakari mu mitima yabo bati “Kuki ayo mavuta yapfushijwe ubusa?” 5 Kuko yashoboraga kugurishwa amadenari arenga magana atatu, agahabwa abakene.” Batangira kumutonganya. 6 Yesu arababwira ati “ Mumureke, muramutesha iki? Yankoreye umurimo mwiza.” 7 Kuko abakene muba muri kumwe na bo iteka ryose, kandi aho mushakiye mushobora kubagirira neza; ariko njye ntimuzahorana iteka. 8 Yakoze uko ashoboye: yabanje gusiga amavuta ku mubiri wanjye kugira ngo ashyingurwe. 9 Ndababwira ukuri: Aho ubutumwa bwiza buzamamazwa hose ku isi yose, n'ibyo yakoze bizavugwa kugira ngo bimubere urwibutso. 10 Yuda Isikariyoti, umwe muri ba Cumi na babiri, yagiye ku baherezabitambo bakuru kugira ngo abagambanire. 11 Babyumvise baranezerwa, basezeranya kumuha amafaranga, maze ashaka uburyo bwo kumugambanira bumukwiriye. 12 Ku munsi wa mbere w'imigati idasembuye, ubwo babaga Pasika, abigishwa be baramubaza bati “Urashaka ko tujya guteguza aho uzarira Pasika?” 13 Atuma babiri mu bigishwa be arababwira ati “ Nimujye mu mujyi, murahura n'umuntu utwaye ikibindi cy'amazi. 14 Aho azagera hose mubwire nyir'urugo muti: 'Umwigisha aravuga ati: Icyumba cy'abashyitsi kiri he, aho nzasangirira Pasika n'abigishwa banjye?' 15 Na we azabereka icyumba kinini cyo hejuru gifite ibikoresho byateguwe, maze mudutegurire aho ngaho. 16 Abigishwa be baragenda bajya mu mujyi, basanga nk'uko yababwiye, bategura Pasika. 17 Bugorobye, azana na ba Cumi na babiri.
7
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
18 Bakiryamye bararya, Yesu arababwira ati “ Ndababwira ukuri yuko umwe muri mwe usangira nanjye ari buze kumpambanira.” 19 Batangira kubabara, umwe umwe aramubaza ati “Ni njye?” undi na we ati “Ni njye?” 20 Arabasubiza ati “ Ni umwe muri ba Cumi na babiri, ushyira amavuta hamwe nanjye mu mbehe.” 21 Umwana w'umuntu aragiye koko, nk'uko byanditswe kuri we, ariko hagowe uwo muntu ugambanira Umwana w'umuntu! Icyari kuba cyiza kuri uwo muntu iyo aba ataravutse. 22 Bakirya, Yesu afata umugati, awushimira Imana, arawumanyura, arawubaha, aravuga ati “ Nimwakire murye: uyu ni umubiri wanjye.” 23 Hanyuma afata igikombe, amaze gushimira Imana arakibaha, bose barakinywaho. 24 Arababwira ati “ Aya ni amaraso yanjye y’isezerano rishya, ava ku bw’abantu benshi.” 25 Ndababwira ukuri: Sinzongera kunywa imbuto z'imizabibu, kugeza ku munsi nzayinywa nshya mu bwami bw'Imana. 26 Bamaze kuririmba indirimbo y'Imana, barasohoka bajya ku musozi wa Elayono. 27 Yesu arababwira ati “ Mwese muri iri joro muzanyibasira, kuko byanditswe ngo ‘Nzakubita umwungeri, intama zitatane.’ 28 Ariko nimara kuzuka nzababanziriza kujya i Galilaya. 29 Petero aramubwira ati “Nubwo bose bazagushwanyaguza, ariko njyewe sinzongera kugushwanyaguza.” 30 Yesu aramubwira ati “ Ndakubwira ukuri, uyu munsi, muri iri joro, isake itarabika kabiri, unyihakanye gatatu.” 31 Ariko arushaho kuvuga cyane ati “Niba napfana nawe, sinzakwihakana.” Bose baravuga batyo. 32 Nuko bagera ahantu hitwa Getsemani, maze abwira abigishwa be ati “ Nimube mwicaye hano, igihe nsenga.” 33 Ajyana na Petero na Yakobo na Yohana, atangira kubabara cyane no kubabara cyane. 34 Arababwira ati “ Umutima wanjye ubabaye cyane kugeza ku gupfa. Nimugume hano mube maso.” 35 Yigira imbere gato, yikubita hasi, arasenga ngo niba bishoboka, iyo saha imurenge. 36 Arakomeza ati: “Abba, Data, byose birashoboka kuri wewe; ngwino unyimure iki gikombe, ariko ntibibe uko nshaka, ahubwo bibe uko ushaka.” 37 Araza asanga basinziriye, abwira Petero ati “ Simoni, urasinziriye? Ntiwashoboraga kuba maso isaha imwe?” 38 Mube maso kandi musenge, kugira ngo mutagwa mu bishuko. Umutima urateguye koko, ariko umubiri ufite intege nke. 39 Yongera kugenda, arasenga, avuga amagambo amwe. 40 Agarutse, asanga basinziriye, kuko amaso yabo yari aremereye, ntibamenya icyo bamusubiza. 41 Agaruka ubwa gatatu arababwira ati “ Nimusinzira none, muruhuke! Birahagije, igihe kirageze, dore Umwana w'umuntu agambaniwe mu maboko y'abanyabyaha.” 42 Nimuhaguruke tugende, dore ugiye kunkorera ari hafi. 43 Ako kanya, akivuga, Yuda, umwe muri ba Cumi na babiri, araza, ari kumwe n'igitero kinini gifite inkota n'inkoni, kivuye ku batambyi bakuru n'abanditsi n'abakuru. 44 Uwamugambaniye yari yabahaye ikimenyetso ati “Uwo nzasoma ni we, mumufate mumujyane mu mutekano.” 45 Agezeyo ako kanya aramwegera aramubwira ati “Mwigisha, Mwigisha!” aramusoma. 46 Bamutaho amaboko, baramufata. 47 Umwe mu bari bahagaze aho akura inkota, ayikubita umugaragu w'umutambyi mukuru amuca ugutwi. 48 Yesu arabasubiza ati “ Mwaje gufata inkota n'inkoni nk'aho muteye umujura?” 49 Nari kumwe namwe mu rusengero iminsi yose nigisha, ariko ntimwamfashe, ariko ibyanditswe bigomba gusohora. 50 Bose baramutererana barahunga.
8
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
51 Umusore umwe yari yambaye umwenda w'igitare wari wambaye ubusa aramukurikira, maze ba basore baramufata. 52 Asiga umwenda w'igitare, ahunga yambaye ubusa. 53 Bajyana Yesu ku mutambyi mukuru, abatambyi bakuru bose n'abakuru n'abanditsi bateranira aho ari. 54 Petero amukurikira arengana, agera mu rugo rw'umutambyi mukuru, yicara hamwe n'abagaragu, yota umuriro. 55 Abatambyi bakuru n'inama nkuru yose bashaka ubuhamya bwo gushinja Yesu kugira ngo bamwice, ariko ntibabubona. 56 Kubera ko benshi bamushinjaga ibinyoma, ariko ubuhamya bwabo ntibwahuje. 57 Haza bamwe batangira kumushinja ibinyoma, bavuga bati: 58 Twamwumvise avuga ati: “Nzasenya uru rusengero rwubatswe n’intoki, kandi mu minsi itatu nubake urundi rutakozwe n’intoki.” 59 Ariko ubuhamya bwabo ntibwahuje. 60 Nuko umutambyi mukuru arahaguruka hagati yabo, abaza Yesu ati “Nta cyo usubiza? Ni iki aba bagushinja?” 61 Ariko aricecekera ntiyagira icyo asubiza. Umutambyi mukuru yongera kumubaza ati “Uri Kristo, Umwana w’Imana Ishimwa?” 62 Yesu aravuga ati “ Ndi we, kandi muzabona Umwana w’umuntu yicaye iburyo bw’imbaraga, aje mu bicu byo mu ijuru.” 63 Nuko umutambyi mukuru ashishimura imyenda ye, aravuga ati “Dukeneye iki abandi bahamya?” 64 Mwumvise ibyo gutuka Imana: mutekereza iki? Bose bamucira urubanza rwo gupfa. 65 Bamwe batangira kumucira amacandwe, bamupfuka mu maso, bamukubita ibipfunsi, baramubwira bati “Pfundura.” Abagaragu bamukubita inkoni. 66 Petero yari mu rugo rw'ibwami, umwe mu baja b'umutambyi mukuru araza. 67 Abonye Petero yota, aramureba aramubwira ati “Nawe wari kumwe na Yesu w’i Nazareti.” 68 Ariko arahakana ati “Ibyo uvuga simbizi kandi simbizi.” Nuko arasohoka ajya mu ibaraza, inkoko irarira. 69 Umuja yongera kumubona, abwira abari bahagaze aho ati “Uyu ni umwe muri bo.” 70 Yongera guhakana. Nyuma gato, abari aho bongera kubwira Petero bati: “Uri umwe muri bo koko, kuko uri Umunyagalilaya kandi imvugo yawe irabyemera.” 71 Ariko atangira gutukana no kurahira ati “Uyu muntu muvuga simmuzi.” 72 Nuko inkoko irabika ubwa kabiri. Petero yibuka ijambo Yesu yamubwiye ati “ Isako itarabika kabiri, uzanyihakana gatatu.” Amaze kubitekerezaho ararira. Mariko 15 1 Bukeye bwaho, abatambyi bakuru n'abakuru b'imiryango n'abanditsi n'inama nkuru yose bateranira hamwe, baboha Yesu baramujyana bamushyikiriza Pilato. 2 Pilato aramubaza ati “Uri umwami w’Abayahudi?” Na we aramusubiza ati “ Urabivuze.” 3 Abatambyi bakuru bamushinja byinshi, ariko ntiyagira icyo asubiza. 4 Pilato yongera kumubaza ati “Nta cyo usubiza? Dore ibyo bakurega byinshi.” 5 Ariko Yesu ntiyagira icyo asubiza, bituma Pilato atangara. 6 Kuri iyo minsi mikuru, yabarekuriraga imbohe imwe, iyo bashakaga. 7 Hari umuntu witwaga Baraba wari uboshywe hamwe n'abari baragize imyivumbagatanyo hamwe na we, kandi bari barishe abantu muri iyo myivumbagatanyo. 8 Nuko rubanda rutera hejuru rutangira gusaba ko yabagirira nk'uko yahoraga abakorera. 9 Pilato arababaza ati “Murashaka ko mbarekurira Umwami w’Abayahudi?” 10 Kuko yari azi ko abatambyi bakuru bamutanze kubera ishyari. 11 Ariko abatambyi bakuru boshya rubanda ko agomba kubarekurira Baraba. 12 Pilato yongera kubabaza ati “Noneho uwo mwita Umwami w’Abayuda ndamugira nte?”
9
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
13 Bongera gutera hejuru bati “Mubambe ku musaraba.” 14 Pilato arababaza ati “Kuki yakoze ikibi kingana gite?” Ariko barushaho gusakuza bati “Mubambe ku musaraba!” 15 Nuko Pilato ashatse gushimisha rubanda, abarekurira Baraba, maze Yezu amaze gukubitwa imikoba aramutanga ngo abambwe ku musaraba. 16 Nuko abasirikare bamujyana mu cyumba cy'ingoro cyitwa Priotoriyo, bakoranya itsinda ryose. 17 Bamwambika umwenda w'umuhengeri, baboha ikamba ry'amahwa barimushyira ku mutwe. 18 Batangira kumusuhuza bati “Ndakuramutsa, Mwami w’Abayahudi!” 19 Bamukubita urubingo mu mutwe, bamucira amacandwe, bapfukama baramuramya. 20 Bamaze kumushinyagurira, bamwambura ikoti ry'umuhengeri, bamwambika imyenda ye, bamujyana kumubamba. 21 Bahatira Simoni w’i Kurene wari uturutse mu cyaro, se wa Alekizanderi na Rufo, kwikorera umusaraba we. 22 Bamuzana ahantu hitwa Gologota, ari byo kuvuga ahantu h'agahanga. 23 Bamuha divayi ivanze na mira ngo ayinywe, ariko ntiyayinywa. 24 Bamaze kumubamba, bagabana imyenda ye bayifindiraho ubufindo, kugira ngo bamenye icyo buri wese yegukana. 25 Ubwo byari ku isaha ya gatatu, bamubamba ku musaraba. 26 Itangazo ry'ibirego bye ryari ryanditseho ngo: UMWAMI W'ABAYUDA. 27 Babambana n'abajura babiri, umwe iburyo bwe undi ibumoso bwe. 28 Ibyanditswe birangira, bivuga ngo “Yabazwe hamwe n’abanyabyaha.” 29 Abahisi baramutukaga bazunguza imitwe bati “Wowe usenya urusengero ukarwubaka mu minsi itatu, 30 Ikize, umanuke ku musaraba. 31 Abatambyi bakuru na bo bashinyagurira hamwe n'abanditsi, bati “Yakijije abandi, ariko we ubwe ntashobora kwikiza.” 32 Kristo Umwami w'Abisirayeli namanuke ku musaraba ubu ngubu, kugira ngo turebe kandi twemere.” Abari babambanywe na we baramutukaga. 33 Nuko isaha ya gatandatu igeze, umwijima ukwira isi yose kugeza ku isaha ya cyenda. 34 Nuko ku isaha ya cyenda, Yesu arangurura ijwi cyane ati “ Eloyi, Eloyi, lama sabaktani?” Bisobanurwa ngo “Mana yanjye, Mana yanjye, kuki wantaye?” 35 Bamwe mu bari bahagaze aho babyumvise baravuga bati “Dore ahamagara Eliya.” 36 Umwe ariruka, yuzuza ikinyugunyugu cyuzuye divayi isharira, agishyira ku rubingo, amuha ngo anywe, aramubwira ati “Reka turebe niba Eliya azaza kumumanura.” 37 Yesu arangurura ijwi cyane, aratanga. 38 Nuko umwenda wo mu rusengero utabukamo kabiri, uhereye hejuru ukageza hasi. 39 Umutware w'abasirikare wari uhagaze imbere ye, abonye ko ataka cyane, aravuga ati “Ni ukuri uyu muntu yari Umwana w’Imana.” 40 Hari n'abagore barebaga kure, muri bo harimo Mariya Magadalena, na Mariya nyina wa Yakobo muto na Yozefu, na Salome. 41 (Na bo, ubwo yari i Galilaya, baramukurikiraga, bakamukorera); hamwe n'abandi bagore benshi bazamukanye na we i Yerusalemu. 42 Nuko nimugoroba, kuko hari umunsi wo kwitegura, ni ukuvuga umunsi ubanziriza isabato, 43 Yozefu wo muri Arimataya, umujyanama w’icyubahiro, na we wari utegereje ubwami bw’Imana, araza, yinjira kwa Pilato ashize amanga, asaba umurambo wa Yesu. 44 Pilato yari yijijwe n'uko yamaze gupfa, maze ahamagara umutware w'abasirikare, amubaza niba amaze gupfa. 45 Amaze kubimenya ku mutware w'abasirikare, aha Yozefu umurambo. 46 Nuko agura umwenda w'igitare, aramumanura, amupfundikira uwo mwenda w'igitare, amushyira mu mva yari yacukuwe mu rutare, aratembagaza ibuye ku muryango w'imva.
10
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
47 Mariya Magadalena na Mariya nyina wa Yosefu bareba aho yari aryamye. Mariko 16 1 Isabato irangiye, Mariya Madalena, na Mariya nyina wa Yakobo, na Salome, baguze imibavu kugira ngo baze kumusiga amavuta. 2 Mu gitondo cya kare ku munsi wa mbere w'icyumweru, bagera ku mva izuba rirashe. 3 Barabazanya bati “Ni nde uzadukuramo ibuye ku muryango w’imva?” 4 Barebye, babona ibuye ryahiritswe, kuko ryari rinini cyane. 5 Binjiye mu mva babona umusore wicaye iburyo yambaye ikanzu ndende yera, maze bashya ubwoba. 6 Arababwira ati “Ntimutinye: murashaka Yesu w’i Nazareti wabambwe ku musaraba, yazutse ntari hano. Dore aho bamushyize.” 7 Ariko nimugende mubwire abigishwa be na Petero ko azababanziriza kujya i Galilaya, ni ho muzamubonera nk'uko yababwiye. 8 Basohoka vuba bahunga imva, kuko bari bahinda umushyitsi kandi batangaye, kandi nta n'umwe babwiye, kuko bari bafite ubwoba. 9 Yezu amaze kuzuka mu gitondo cya kare ku munsi wa mbere w'icyumweru, abanza kubonekera Mariya Madalena, uwo yari yarirukanyemo roho mbi ndwi. 10 Aragenda abwira abari kumwe na we, ubwo bari mu cyunamo barira. 11 Ubwo bumvise ko ari muzima kandi ko yabonekewe na we, ntibabyemera. 12 Hanyuma y'ibyo abonekera babiri muri bo afite indi sura, ubwo bari mu nzira bajya mu cyaro. 13 Bajya kubimenyesha abandi, ariko ntibabyemera. 14 Hanyuma abonekera ba Cumi n'umwe bari ku meza, abatuka kubera kutizera kwabo n'imitima yabo inangiye, kuko batemeraga abamubonye amaze kuzuka. 15 Arababwira ati “ Nimujye mu isi yose, mwigishe inkuru nziza ku biremwa byose.” 16 Uwizera akabatizwa azakizwa, ariko utizera azacirwaho iteka. 17 Kandi ibimenyetso bizakurikira abizera ibi: bazirukana abadayimoni mu izina ryanjye, bazavuga indimi nshya; 18 Bazafata inzoka, kandi nibanywa ikintu cyica nta cyo kizabatwara, bazarambika ibiganza ku barwayi, maze bakire. 19 Nuko Umwami Yesu amaze kuvugana na bo, ajyanwa mu ijuru yicara iburyo bw'Imana. 20 Nuko baragenda babwiriza hose, Umwami Imana ikorana nabo, ikomeza ijambo ryayo ikoresheje ibimenyetso bikurikira. Amen.
Ivanjiri ya Luka Luka 22 1 Umunsi mukuru w'imigati idasembuye, witwa Pasika, wari wegereje. 2 Abatambyi bakuru n'abanditsi bashaka uburyo bwo kumwica kuko batinyaga rubanda. 3 Hanyuma Satani yinjira muri Yuda witwaga Isikariyoti, wari umwe muri ba Cumi na babiri. 4 Aragenda ajya kuvugana n'abatware b'abatambyi n'abatware b'ingabo, uko yamubagambanira. 5 Baranezerwa, basezerana kumuha amafaranga. 6 Arasezerana, ashaka uburyo bwo kumugambanira, rubanda rudahari. 7 Hanyuma umunsi w'imigati idasembuye uragera, igihe Pasika yagombaga kubagwa. 8 Nuko atuma Petero na Yohani, arababwira ati: “ Nimujye kudutegurira Pasika kugira ngo turye.” 9 Baramubaza bati “Urashaka ko tujya guteguza he?” 10 Arababwira ati “ Mukigera mu mujyi, muzahura n'umuntu wikoreye ikibindi cy'amazi, mumukurikire mu nzu ari bujyemo.” 11 Mubwire nyir'urugo muti 'Umwigisha aravuze ngo: Icyumba cy'abashyitsi kiri he, aho nzasangirira Pasika n'abigishwa banjye?' 11
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
12 Na we azabereka icyumba kinini cyo hejuru gifite ibikoresho: nimugitegure. 13 Baragenda basanga uko yababwiye, bategura Pasika. 14 Igihe kigeze, yicara ku meza hamwe n'intumwa cumi na ebyiri. 15 Arababwira ati “ Nifuje cyane kurya iyi Pasika hamwe namwe mbere y’uko mbabara. 16 Kuko mbabwiye ko ntazongera kurya kuri yo kugeza igihe izaba irangiye mu bwami bw'Imana. 17 Hanyuma afata igikombe, arashimira Imana aravuga ati: “ Nimwakire iki mugisangire. 18 Kuko mbabwiye ko ntazongera kunywa ku mbuto z'imizabibu kugeza igihe ubwami bw'Imana buzazira. 19 Hanyuma afata umugati, arashimira, arawumanyura, abaha, avuga ati: “ Uyu ni umubiri wanjye utanzwe ku bwanyu. Mujye mukora ibi kugira ngo munyibuke.” 20 N'igikombe na cyo bamaze kurya, aravuga ati “ Iki gikombe ni isezerano rishya ryo mu maraso yanjye, ava ku bwanyu.” 21 Ariko dore ukuboko k'undi umpambanira kuri kumwe nanjye ku meza. 22 Koko rero Umwana w'umuntu agiye nk'uko byagenwe, ariko uwo muntu umugambanira azabona ishyano! 23 Batangira kubazanya uwo ari we muri bo ugiye gukora ibyo. 24 Kandi havuka impaka hagati yabo, ngo ni nde muri bo ukwiriye kuba mukuru. 25 Arababwira ati “ Abami b’amahanga bayategeka, n’abafite ubutware kuri yo bitwa abagiraneza.” 26 Ariko mwebwe ntimukabe mutyo, ahubwo umukuru muri mwe abe nk'umuto, n'utwara abe nk'ukorera abandi. 27 Kuko umukuru ari nde, ni uwicaye ku meza cyangwa ni utanga? Si uwicaye ku meza? Ariko jyewe ndi hagati yanyu nk'utanga. 28 Ni mwe mwagumanye nanjye mu bigeragezo byanjye. 29 Nanjye ubwanjye mbashyiriyeho ubwami, nk'uko Data yabimpaye. 30 Kugira ngo muzarye kandi munywe ku meza yanjye mu bwami bwanjye, kandi muzicare ku ntebe z'ubwami, mucire imanza imiryango cumi n'ibiri ya Isirayeli. 31 Umwami aravuga ati “ Simoni, Simoni, dore Satani yabashakiye ngo abagosore nk'ingano. 32 Ariko nagusabiye kugira ngo ukwizera kwawe kudacogora, kandi numara guhinduka, ukomeze abavandimwe bawe. 33 Aramubwira ati “Mwami, niteguye kujyana nawe, haba mu nzu y'imbohe cyangwa mu rupfu.” 34 Aramusubiza ati “ Ndakubwira Petero, isake ntizabika uyu munsi, utazahakana gatatu ko utanzi.” 35 Arababaza ati “ Igihe nabatumaga nta mufuka w’amafaranga, nta mufuka w’amafaranga cyangwa inkweto, hari icyo mwabuze?” Baramusubiza bati “Nta cyo.” 36 Arababwira ati “ Ariko noneho ufite isaho y’umufuka ayijyane, n’umufuka we ajyane, kandi udafite inkota nagurishe ikanzu ye ayigure.” 37 Kuko mbabwira yuko ibi byanditswe bigomba kunkorera, ngo 'Yabariwe mu bagome,' kuko ibyanjye bifite iherezo.” 38 Baramubwira bati “Nyagasani, dore inkota ebyiri.” Arababwira ati “ Birahagije.” 39 Arasohoka, ajya ku musozi wa Elayono nk'uko yamenyereye, n'abigishwa be baramukurikira. 40 Ageze aho hantu arababwira ati “ Musenge kugira ngo mutagwa mu bishuko.” 41 Nuko yitandukanya nabo, agera nko ku nkombe y'ibuye, arapfukama arasenga. 42 Aravuga ati: “ Data, niba ubishaka, kuraho iki gikombe. Ariko ntibibe uko nshaka, ahubwo bibe uko ushaka.” 43 Marayika amubonekera avuye mu ijuru, aramukomeza. 44 Ageze mu bubabare bwinshi, arushaho gusenga cyane, ibyuya bye biba nk'ibitonyanga by'amaraso bigwa hasi. 45 Amaze gusenga arahaguruka, asanga abigishwa be basinziriye kubera agahinda. 46 Arababwira ati “ Kuki musinziriye? Mubyuke musenge kugira ngo mutagwa mu bishuko.” 47 Akivuga, haje imbaga y'abantu, n'uwitwaga Yuda, umwe muri ba Cumi na babiri, abarangaje imbere, yegera Yezu kugira ngo amusome.
12
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
48 Ariko Yesu aramubwira ati “ Yuda, ugambanira Umwana w’umuntu no kumusoma?” 49 Abari bamukikije babonye ibigiye kuba, baramubaza bati “Databuja, tubakubite inkota?” 50 Umwe muri bo akubita umugaragu w'umutambyi mukuru amuca ugutwi kw'iburyo. 51 Yesu aramusubiza ati “ Nimurekere aho.” Akora ku gutwi kwe aramukiza. 52 Hanyuma Yesu abwira abatambyi bakuru n'abatware b'urusengero n'abakuru bari bamukikije ati “ Mwaje mufite inkota n'inkoni nk'aho muteye umujura?” 53 Igihe nabaga ndi kumwe namwe mu rusengero iminsi yose, ntimwamfashe, ariko iki ni cyo gihe cyanyu n'ububasha bw'umwijima. 54 Nuko baramufata baramujyana, bamujyana mu nzu y'umutambyi mukuru, Petero amukurikira areba kure. 55 Bamaze gucana umuriro hagati mu cyumba, bicara hamwe, Petero yicara hagati yabo. 56 Ariko umuja umwe amubonye yicaye iruhande rw'umuriro, aramureba cyane aramubwira ati “Uyu na we yari kumwe na we.” 57 Aramwihakana ati “Mugore, simbizi.” 58 Nyuma y'akanya gato undi aramubona aramubwira ati “Nawe uri umwe muri bo.” Petero aramubwira ati “Wa mugabo we, sindi we.” 59 Hashize nk'isaha imwe undi ahamya ashize amanga ati “Ni ukuri uyu na we yari kumwe na we, kuko ari Umunyagalilaya.” 60 Petero aramubwira ati “Wa mugabo we, sinzi icyo uvuga.” Ako kanya, akivuga, inkoko irarira. 61 Umwami Yesu arahindukira areba Petero, Petero yibuka ijambo Umwami Yesu yamubwiye ati “ Imbere yuko isake irabika, unyihakanye gatatu.” 62 Petero arasohoka, ararira cyane. 63 Abantu bari bafashe Yesu baramushinyagurira, baramukubita. 64 Bamaze kumupfuka amaso, baramukubita mu maso, baramubaza bati “Pfunura, ni nde ugukubise?” 65 Bamutuka n'ibindi byinshi. 66 Bukeye bwaho, abakuru b'umuryango n'abatware b'abaherezabitambo n'abigishamategeko baraterana, bamujyana mu rukiko rwabo, baramubwira bati 67 Mbese uri Kristo? Tubwire.” Arababwira ati “ Nimbibabwira ntimuzemera. 68 Kandi nimbabaza, ntimunsubiza, cyangwa ngo mundeke. 69 Kuva ubu, Umwana w'umuntu azicara iburyo bw'imbaraga z'Imana. 70 Bose baravuga bati “Noneho uri Umwana w’Imana?” Arababwira ati “ Murabivuze ko ndi we.” 71 Baravuga bati “Dukeneye ikindi gihamya, kuko natwe twiyumviye mu kanwa ke.” Luka 23 1 Nuko imbaga yose irahaguruka, imujyana kwa Pilato. 2 Batangira kumurega bati “Uyu muntu twamubonye ayobya igihugu, akabuza guha Kayisari umusoro, avuga ko ari we Kristo Umwami.” 3 Pilato aramubaza ati “Uri umwami w’Abayuda?” Na we aramusubiza ati “ Urabivuze.” 4 Pilato abwira abatambyi bakuru n'imbaga y'abantu ati: “Nta cyaha mbona kuri uyu muntu.” 5 Bongera gukaza umurego, bavuga bati “Atera ubwoba abantu, yigisha mu Buyuda bwose, uhereye i Galilaya kugeza hano.” 6 Pilato yumvise iby'i Galilaya, abaza niba uwo muntu ari Umunyagalilaya. 7 Akimara kumenya ko ari uwo mu bwami bwa Herode, amwohereza kwa Herode, wari i Yerusalemu icyo gihe. 8 Herode abonye Yesu arishima cyane, kuko yari amaze igihe kirekire yifuza kumubona, kuko yari yarumvise byinshi kuri we, kandi yizeye kubona ikimenyetso akora. 9 Amubaza ibibazo byinshi, ariko nta cyo yamusubije. 10 Abatambyi bakuru n'abanditsi bahagaze bamurega cyane.
13
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
11 Herodi n'abasirikare be baramusuzugura, baramushinyagurira, bamwambika ikanzu nziza cyane, bamusubiza kwa Pilato. 12 Uwo munsi Pilato na Herode babaye inshuti, kuko mbere bari basanzwe bafitanye urwango. 13 Pilato atumiza abatambyi bakuru n'abatware n'abantu, 14 arababwira ati “Mwanzaniye uyu muntu nk’uyobya rubanda, none dore namubajije imbere yanyu, ariko nta cyaha nabonye kuri uyu muntu mu byo mumurega. 15 Oya, na Herode we, kuko namutumyeho, kandi dore nta kintu na kimwe gikwiriye kumwicisha cyamubayeho. 16 Nuko rero nzamuhanisha, maze murekure. 17 (Kuko yagombaga kubarekurira umwe ku munsi mukuru.) 18 Bose icyarimwe batera hejuru bati “Kuraho uyu muntu, uturekurire Baraba!” 19 (Uwo muntu yafungiwe ubugome bwabaye mu mujyi no kwica abantu). 20 Pilato rero, ashaka kurekura Yezu, yongera kuvugana na bo. 21 Ariko baranguruye bati “Mubambe, mubambe ku musaraba!” 22 Arongera arababwira ubwa gatatu ati “Kuki? Ni ikihe kibi yakoze? Nta mpamvu yo kumwicisha nabonye. Ni cyo gituma nzamuhana maze ndamurekura.” 23 Bakomeza gusakuza cyane basaba ko abambwa ku musaraba, maze amajwi yabo n'ay'abatambyi bakuru aratsinda. 24 Pilato yemeza ko ibyo bashakaga bibaho. 25 Arabohora uwari warafunzwe azira ubugome n'ubwicanyi, uwo bashakaga, ariko Yezu aramutanga ngo bamukorere uko bashaka. 26 Ubwo bamujyanaga, bafata Simoni w’i Kurene wari uturutse mu cyaro, bamukorera umusaraba kugira ngo awutware inyuma ya Yesu. 27 Abantu benshi baramukurikira, hamwe n'abagore benshi, bamuririraga. 28 Yezu arabahindukirana arababwira ati: “ Bakobwa b’i Yeruzalemu, nimureke kundirira, ahubwo muririre mwebwe ubwanyu n’abana banyu. 29 Kuko, dore iminsi igiye kuza, aho bazavuga bati 'Hahirwa ingumba n'inda zitabyaye, n'amabere atigeze yonsa.' 30 Icyo gihe bazatangira kubwira imisozi bati 'Nimutugweho', n'udusozi bati 'Nimudutwikire.' 31 Niba bakora ibi ku giti kibisi, bizagenda bite mu gihe cyumye? 32 Hari n'abandi babiri b'inkozi z'ibibi bajyanywe kwicana na we. 33 Bageze ahantu hitwa Kaluvari, bamubambanaho n'abagizi ba nabi, umwe iburyo undi ibumoso. 34 Nuko Yezu aravuga ati: “ Data, bababarire kuko batazi icyo bakora.” Bagabana imyambaro ye, bayifindiraho ubufindo. 35 Rubanda bari bahagaze bareba, n'abatware bari kumwe na bo baramuseka bati “Yakijije abandi, na we ubwe niyikize niba ari we Kristo, uwatoranijwe n'Imana.” 36 Abasirikare na bo baramushinyagurira, baramwegera bamuha divayi isharira. 37 Baravuga bati “Niba uri umwami w’Abayahudi, ikize ubwawe.” 38 Kandi hari handitseho inyuguti z'ikigereki, ikilatini n'igiheburayo, ngo UYU NI UMWAMI W'ABAYUDA. 39 Umwe mu bagizi ba nabi bari bamanitswe aramutuka ati “Niba uri Kristo, ikize natwe.” 40 Ariko undi aramucyaha ati “Mbese ntutinya Imana, kuko nawe uri mu rubanza rumwe?” 41 Kandi twe turakwiriye kuko duhabwa ibyo twakoze, ariko uyu nta kibi yakoze. 42 Abwira Yesu ati “Mwami, uzanyibuke ubwo uzinjira mu bwami bwawe.” 43 Yesu aramubwira ati “ Ndakubwira ukuri, uyu munsi uzaba uri kumwe nanjye muri Paradiso.” 44 Hari nko mu isaha ya gatandatu, maze habaho umwijima ku isi yose kugeza ku isaha ya cyenda. 45 Izuba rirazimye, umwenda wo mu rusengero uracikamo kabiri. 46 Yezu aranguruye ijwi ati: “ Data, nshyize umwuka wanjye mu maboko yawe.” Amaze kuvuga atyo araca.
14
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
47 Umutware w'abasirikare abonye ibyabaye, asingiza Imana agira ati “Ni ukuri uyu yari umukiranutsi.” 48 Abantu bose bari bateraniye aho kureba ibyo, babonye ibibaye bikubita mu gituza, barataha. 49 Abazinanyi be bose, hamwe n'abagore bamukurikiye baturutse i Galilaya, bahagaze kure bareba ibyo. 50 Haza umugabo witwaga Yozefu, umujyanama w'Abayahudi, wari umuntu mwiza kandi w'intungane. 51 (Uwo ntiyari yemeye inama n'ibikorwa byabo;) yari uw'i Arimateya, umujyi w'Abayahudi, kandi na we yari ategereje ubwami bw'Imana. 52 Uwo mugabo yagiye kwa Pilato, asaba umurambo wa Yesu. 53 Arakimanura, akizingira mu mwenda w'igitare, agishyira mu mva yari yacukuwe mu ibuye, itigeze ihambwamo umuntu. 54 Uwo munsi wari uw'imyiteguro, isabato irarenza. 55 Abagore bari bavanye na we i Galilaya baramukurikira, bitegereza imva n'uburyo umurambo we washyinguwe. 56 Bagarutse bategura imibavu n'andi mavuta, hanyuma baruhuka ku munsi w'isabato nk'uko byari byarategetswe. Luka 24 1 Ku munsi wa mbere w'icyumweru, kare mu gitondo, bajya ku mva bajyanye imibavu bari bateguye, hamwe n'abandi bari kumwe na yo. 2 Basanga ibuye ryahiritswe ku mva. 3 Binjiye ariko ntibasangamo umurambo wa Nyagasani Yezu. 4 Bakibangamiwe n'ibyo, abagabo babiri bahagaze iruhande rwabo bambaye imyenda irabagirana. 5 Ubwo bari bafite ubwoba, bunamira hasi, barababaza bati “Ni iki gituma mushaka umuzima mu bapfuye?” 6 Ntari hano, ahubwo yazutse. Mwibuke uko yababwiye akiri i Galilaya, 7 Ati: “Umwana w’umuntu agomba kugabizwa mu maboko y’abanyabyaha, akabambwa ku musaraba, maze akazuka ku munsi wa gatatu.” 8 Nuko bibuka amagambo ye, ati 9 Bava ku mva baragaruka, babibwira abo cumi n'umwe n'abandi bose. 10 Mariya Magadalena, na Yowana, na Mariya nyina wa Yakobo, n'abandi bagore bari kumwe na bo, ni bo babwiye intumwa ibyo. 11 Amagambo yabo yasaga n'aho ari ubusa kuri bo, ariko ntibabyemera. 12 Petero arahaguruka yiruka ajya ku mva, yunamye areba imyenda y'ibitare yonyine, maze aragenda atangarira ibyabaye. 13 Uwo munsi babiri muri bo bajyaga mu mudugudu witwa Emawusi, uri kure y'i Yerusalemu, nka sitadiyo mirongo itandatu. 14 Baganira ku byabaye byose. 15 Bakiganira kandi baganira, Yesu ubwe arabegera ajyana na bo. 16 Ariko amaso yabo yari yafashwe n'ikimwaro kugira ngo batamenya uwo ari we. 17 Arababaza ati “ Ni iki muvugana mugenda kandi mubabaye?” 18 Umwe muri bo witwaga Kileopa aramubaza ati “Mbese uri umushyitsi wenyine i Yerusalemu, kandi ntuzi ibyahabaye muri iyi minsi?” 19 Arababaza ati “ Ni ibiki?” Baramubwira bati “Ibya Yesu w’i Nazareti, wari umuhanuzi ukomeye mu byo yakoraga no mu byo yavugaga imbere y’Imana n’abantu bose. 20 N'ukuntu abatambyi bakuru n'abatware bacu bamutanze ngo acirwe urwo gupfa, maze bakamubamba ku musaraba. 21 Ariko twari twizeye ko ari we uzacungura Isirayeli, kandi uretse ibyo byose, uyu munsi ni uwa gatatu uhereye igihe ibyo bibaye.
15
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
22 Ndetse n'abagore bamwe bo muri twe badutangaje, bari bagiye ku mva kare mu gitondo; 23 Ariko ntibabonye umurambo we, baraza bavuga ko babonekewe n'abamarayika bababwiye ko ari muzima. 24 Bamwe mu bari kumwe natwe bagiye ku mva basanga ari ko bimeze, ariko we ntibamubona. 25 Hanyuma arababwira ati “ Mwa baswa mwe, kandi mutinda kwemera ibyo abahanuzi bavuze byose! 26 Ntibyari bikwiye ko Kristo ababazwa n'ibyo, maze akinjira mu ikuzo rye? 27 Ahera kuri Mose no ku bahanuzi bose, abasobanurira mu byanditswe byose ibyanditswe bimwerekeyeho. 28 Begereye umudugudu aho bagiye, maze Yesu asa n'ugiye gukomeza urugendo. 29 Ariko baramuhata bati “Gumana natwe kuko bugiye kwira kandi umunsi uragiye.” Nuko arinjira ngo agumane na bo. 30 Nuko ubwo yari yicaye ku meza hamwe na bo, afata umugati, awushimira Imana, arawumanyura, arawubaha. 31 Amaso yabo arahumuka baramumenya, maze arazimira. 32 Baravugana bati “Mbese imitima yacu ntiyatwitse ubwo yatuganirizaga mu nzira, kandi ubwo yadusobanuriraga ibyanditswe?” 33 Bahaguruka ako kanya basubira i Yerusalemu, basanga ba bandi cumi n'umwe bateranye n'abandi bari kumwe na bo, 34 Baravuga bati “Ni ukuri Umwami yazutse, kandi yabonekeye Simoni.” 35 Bababwira ibyababayeho mu nzira, n'uburyo bamumenye igihe yamanyuraga umugati. 36 Bakivuga ibyo, Yesu ubwe ahagarara hagati yabo arababwira ati “ Amahoro abe muri mwe.” 37 Ariko bari bafite ubwoba bwinshi, bakeka ko babonye umuzimu. 38 Arababwira ati “ Ni iki kibahagaritse imitima, kandi ni iki gituma mwiburanya mu mitima yanyu?” 39 Nimurebe ibiganza byanjye n'ibirenge byanjye, dore ko ari jyewe ubwanjye. Nimunkoreho murebe, kuko umuzimu atagira umubiri n'amagufwa nk'uko mumbona. 40 Amaze kuvuga atyo, abereka ibiganza bye n'ibirenge bye. 41 Bakimaze kutamwizera kubera ibyishimo no gutangara, arababaza ati “ Hari icyo kurya mufite hano?” 42 Bamuha igice cy'ifi yokeje n'igice cy'ubuki. 43 Arakirya, akirira imbere yabo. 44 Arababwira ati “ Aya ni yo magambo nababwiye nkiri kumwe namwe, yuko ibyanditswe kuri njye byose mu mategeko ya Mose no mu bahanuzi no muri Zaburi bigomba gusohora.” 45 Hanyuma abumbura ubwenge bwabo, kugira ngo basobanukirwe Ibyanditswe. 46 Arababwira ati “ Uko ni ko byanditswe, kandi ni ko byari bikwiye ko Kristo ababazwa, akazuka mu bapfuye ku munsi wa gatatu. 47 Kandi ko kwihana no kubabarirwa ibyaha bigomba kubwirizwa mu mahanga yose mu izina rye, uhereye i Yerusalemu. 48 Kandi muri abahamya b'ibyo bintu. 49 Dore, ngiye kuboherereza isezerano rya Data, ariko mugume mu murwa wa Yerusalemu kugeza igihe muzambikwa imbaraga zivuye mu ijuru. 50 Hanyuma abajyana hanze kugeza i Betaniya, maze arambura amaboko ye abaha umugisha. 51 Igihe yari akibaha umugisha, yatandukanye na bo, ajyanwa mu ijuru. 52 Baramwunamira, basubira i Yerusalemu bishimye cyane. 53 Bahoraga mu rusengero bashima Imana, bayita Amen.
16
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
Ivanjiri ya Yohani Yohana 18 1 Yesu amaze kuvuga ayo magambo, asohokana n'abigishwa be hakurya y'umugezi wa Kedroni, aho hari ubusitani, maze yinjiramo n'abigishwa be. 2 Yuda, umugambanyi, na we yari azi aho hantu, kuko Yesu yakundaga kuhateranira n'abigishwa be kenshi. 3 Nuko Yuda, amaze kwakira itsinda ry'abasirikare n'abarinzi b'abatambyi bakuru n'Abafarisayo, aza aho ngaho afite amatara n'amatara n'intwaro. 4 Yezu rero, azi ibigiye kumubaho byose, arasohoka, arababwira ati “ Mushaka nde?” 5 Baramusubiza bati “Yesu w’i Nazareti.” Yesu arababwira ati “ Ndi we.” Kandi Yuda wamugambaniye yari ahagaze nabo. 6 Akimara kubabwira ati “Ni jye,” basubira inyuma bikubita hasi. 7 Hanyuma yongera kubabaza ati “ Mushaka nde?” Baramusubiza bati “Yesu w’i Nazareti.” 8 Yesu arabasubiza ati “ Nababwiye ko ari njye. Niba rero munshaka, nimureke aba bagende. 9 Kugira ngo ijambo yavuze risohore, ati “ Mu bo wampaye nta n'umwe nabuze.” 10 Nuko Simoni Petero wari ufite inkota ayikuramo, ayikubita umugaragu w'umutambyi mukuru amuca ugutwi kw'iburyo. Uwo mugaragu yitwaga Maluko. 11 Nuko Yezu abwira Petero ati: “ Subiza inkota yawe mu rwubati. Ese igikombe Data yampaye, sinkwiye kukinywa?” 12 Nuko itsinda ry'abasirikare n'umutware w'abasirikare n'abarinzi b'Abayahudi bafata Yesu baramuboha. 13 Babanza kumujyana kwa Anasi, kuko yari sebukwe wa Kayafa, wari umutambyi mukuru muri uwo mwaka. 14 Kayafa ni we wagiriye Abayahudi inama, ko ari byiza ko umuntu umwe apfira rubanda. 15 Simoni Petero n'undi mwigishwa bakurikira Yesu, uwo mwigishwa yari azwi n'umutambyi mukuru, yinjirana na Yesu mu rugo rw'umutambyi mukuru. 16 Petero yari ahagaze hanze ku muryango. Uwo mwigishwa wundi wari uzwi n'umutambyi mukuru arasohoka, abwira umurinzi w'umuryango, maze yinjiza Petero. 17 Nuko umukobwa wari umurinzi w'umuryango abwira Petero ati “Mbese nawe nturi umwe mu bigishwa b'uyu muntu?” Na we aramusubiza ati “Sindi we.” 18 Abagaragu n'abarinzi b'Ingoro y'Imana bari bahagaze bacanye umuriro w'amakara kuko hari hakonje, batangira kota, Petero na we ahagararanye na bo atangira kota. 19 Nuko umutambyi mukuru abaza Yesu iby'abigishwa be n'inyigisho ze. 20 Yesu aramusubiza ati “ Navugiye abantu bose ku mugaragaro, nigishaga mu isinagogi no mu rusengero aho Abayahudi bateranira, kandi nta cyo navuze mu ibanga.” 21 Umbaza iki? Baza abumvise icyo nababwiye: dore bazi icyo navuze. 22 Amaze kuvuga atyo, umwe mu basirikare bari bahagaze aho akubita Yesu urushyi, ati “Usubiza umutambyi mukuru atyo?” 23 Yesu aramusubiza ati “ Niba mvuze nabi, hamya ikibi, ariko niba ari ukuri, unkubise iki?” 24 Hanyuma Anasi amwohereza aboshye kwa Kayafa, umuherezabitambo mukuru. 25 Simoni Petero yari ahagaze yota, maze baramubaza bati “Mbese nawe nturi umwe mu bigishwa be?” Arahakana ati “Sindi we.” 26 Umwe mu bagaragu b'umutambyi mukuru, mwene wabo Petero yaciye ugutwi, aramubaza ati “Sinakubonye mu busitani uri kumwe na we?” 27 Petero yongera guhakana, ako kanya inkoko irarira. 28 Hanyuma bavana Yesu kwa Kayafa bamujyana mu cyumba cy'iburanisha, ariko byari kare kare, ariko bo ntibinjira mu cyumba cy'iburanisha ngo badahumana, ahubwo ngo barye Pasika. 29 Nuko Pilato arasohoka, arababwira ati “Ni iki murega uyu muntu?” 30 Baramusubiza bati “Iyo ataba umugizi wa nabi, ntitwari kumugushyikiriza.” 17
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
31 Pilato arababwira ati “Nimumufate mumucire urubanza nk’uko amategeko yanyu abivuga.” Abayahudi baramubwira bati “Ntibyemewe ko twica umuntu uwo ari we wese. 32 Kugira ngo ijambo rya Yesu risohore, iryo yavuze, yerekana urupfu yagombaga gupfa. 33 Pilato yongera kwinjira mu rukiko, ahamagara Yesu aramubaza ati “Uri umwami w’Abayuda?” 34 Yesu aramusubiza ati “ Ibyo ubivuze ubwawe, cyangwa abandi babikubwiye?” 35 Pilato arasubiza ati “Mbese ndi Umuyuda? Ubwoko bwawe n'abatambyi bakuru ni bo bakunzaniye. Wakoze iki?” 36 Yesu aramusubiza ati “ Ubwami bwanjye si ubw’iyi si. Iyo ubwami bwanjye buba ubw’iyi si, abagaragu banjye baba barwanye kugira ngo ntagabizwa Abayahudi, ariko noneho ubwami bwanjye si ubw’ino.” 37 Pilato aramubaza ati “Noneho uri umwami?” Yesu aramusubiza ati “ Uvuze ko ndi umwami. Ni cyo navukiye, kandi ni cyo cyanzanye mu isi kugira ngo mpamye ukuri. Umuntu wese w’ukuri yumva ijwi ryanjye.” 38 Pilato aramubaza ati “Ukuri ni iki?” Amaze kuvuga atyo yongera gusohoka ajya ku Bayahudi arababwira ati “Nta cyaha na kimwe mubonyeho.” 39 Ariko mufite umugenzo wo kubarekurira umwe kuri Pasika. None se murashaka ko mbarekurira Umwami w'Abayahudi? 40 Bose bongera gutera hejuru bati “Si uyu, ahubwo Baraba.” Baraba yari umujura. Yohana 19 1 Nuko Pilato afata Yesu aramukubita. 2 Nuko abasirikare baboha ikamba ry'amahwa barimwambika ku mutwe, bamwambika n'ikanzu y'umuhengeri. 3 Baravuga bati “Ndakuramutsa Mwami w’Abayahudi!” Bamukubita amashyi. 4 Pilato yongera gusohoka, arababwira ati “Dore ndamuzanye hanze kuri mwe, kugira ngo mumenye ko nta cyaha mbona kuri we.” 5 Nuko Yesu arasohoka yambaye ikamba ry'amahwa n'igishura cy'umuhengeri. Pilato arababwira ati “Dore uwo muntu!” 6 Abatambyi bakuru n'abarinzi b'Ingoro y'Imana bamubonye baranguruye bati: “Mubambe, mubambe ku musaraba!” Pilato arababwira ati: “Nimumufate mumubambe ku musaraba kuko nta cyaha mbona kuri we.” 7 Abayahudi baramusubiza bati “Dufite itegeko, kandi dukurikije itegeko ryacu akwiriye gupfa, kuko yigize Umwana w’Imana.” 8 Pilato yumvise ayo magambo, arushaho kugira ubwoba. 9 Yongera kwinjira mu rukiko abaza Yesu ati “Ukomoka he?” Ariko Yesu ntiyamusubiza. 10 Nuko Pilato aramubwira ati “Ntabwo umbwira? Ntuzi ko mfite ububasha bwo kukubambira no kukurekura?” 11 Yesu aramusubiza ati “ Nta bubasha na buke wari kungiraho iyo utabuhabwa buvuye hejuru. Ni cyo gituma uwakumpaye ari we ufite icyaha gikomeye kuruta.” 12 Kuva icyo gihe Pilato yashakaga kumurekura, ariko Abayahudi barangurura ijwi bati: “Nurekura uyu muntu ntuzaba uri incuti ya Kayisari. Umuntu wese wigira umwami aba arwanya Kayisari.” 13 Pilato yumvise ayo magambo, azana Yesu hanze, yicara ku ntebe y'imanza ahantu hitwa “Salome”, ariko mu giheburayo “Gabata.” 14 Hari mu gihe cyo kwitegura Pasika, ahagana ku isaha ya gatandatu. Nuko abwira Abayahudi ati “Dore umwami wanyu!” 15 Ariko barangurura ijwi bati “Mukureho, mukureho, mubambe ku musaraba!” Pilato arababaza ati “Mbambishe umwami wanyu?” Abatambyi bakuru barasubiza bati “Nta mwami dufite keretse Kayisari.” 16 Nuko aramutanga ngo abambwe ku musaraba. Bafata Yesu baramujyana.
18
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
17 Nuko yikoreye umusaraba we ajya ahantu hitwa “ahitwa” “Igihanga”, mu giheburayo hitwa “Golgota”. 18 Aho bamubambye ku musaraba, hamwe n'abandi babiri bari kumwe na we, umwe hino undi hirya, Yezu hagati. 19 Pilato yandika itangazo arishyira ku musaraba, kandi ryanditseho ngo “YEZU W’I NAZARETI, UMWAMI W’ABAYUDA.” 20 Abayahudi benshi basoma iri zina kuko aho Yesu yabambwe hari hafi y'umujyi, kandi ryari ryanditse mu giheburayo, mu kigereki no mu kilatini. 21 Abatambyi bakuru b'Abayahudi babwira Pilato bati “Ntiwandike ngo 'Umwami w'Abayahudi', ahubwo wandike ngo 'Uyu yaravuze ngo 'Ndi Umwami w'Abayahudi.'” 22 Pilato arabasubiza ati “Ibyo nanditse nabyanditse.” 23 Nuko abasirikare bamaze kubamba Yesu, bafata imyenda ye bayigabanyamo imigabane ine, buri musirikare umwe ayigabanyamo imigabane, n'imyambaro ye n'imyambaro ye. 24 Nuko baravugana bati “Ntituyitanyure, ahubwo tuyikoreshe ubufindo, turebe uwo izaba iy’uwo.” Kugira ngo hasohore Ibyanditswe bivuga ngo “Bagabanyije imyenda yanjye, kandi bakoreshe ubufindo ku ikanzu yanjye.” Ibyo ni byo abasirikare bakoze. 25 Kandi hafi y'umusaraba wa Yesu hari hahagaze nyina, na murumuna wa nyina, Mariya muka Kilopa, na Mariya Magadalena. 26 Yezu abonye nyina n'umwigishwa yakundaga bahagaze hafi aho, abwira nyina ati: “ Mugore, dore umwana wawe!” 27 Hanyuma abwira umwigishwa ati “ Dore nyoko!” Kuva icyo gihe umwigishwa amujyana iwe. 28 Nyuma y'ibyo, Yezu amenye ko byose birangiye kugira ngo Ibyanditswe bisohore, aravuga ati “ Mfite inyota.” 29 Hari hateretse igikombe cyuzuye divayi isharira, maze buzuza ikiyiko, bagishyira ku giti cya hisopo, bagishyira ku munwa we. 30 Yesu amaze kwakira divayi isharira, aravuga ati “ Birarangiye.” Arunama umutwe, aratanga. 31 Nuko Abayahudi, kubera ko byari umunsi wo kwitegura, kugira ngo imirambo itaguma ku musaraba ku munsi w'isabato, (kuko uwo munsi wari umunsi ukomeye), basabye Pilato ko amaguru yabo yavunwa, kandi ko bakurwaho. 32 Nuko abasirikare baraza, bavuna amaguru y'uwa mbere n'ay'uwa kabiri wari ubambanywe na we. 33 Ariko bageze kuri Yesu basanga yamaze gupfa, ntibamuvuna amaguru. 34 Ariko umwe mu basirikare aramutobora icumu, maze ako kanya havamo amaraso n'amazi. 35 Kandi uwabibonye arabihamya, kandi ibyo ahamya ni ukuri, kandi azi ko avuga ukuri kugira ngo namwe mwemere. 36 Kuko ibyo byabaye kugira ngo ibyanditswe bisohore ngo “Nta gufwa rye rizavunwa.” 37 Kandi ikindi cyanditswe kivuga ngo “Bazamureba uwo bacumise.” 38 Hanyuma y'ibyo, Yozefu w'i Arimateya, wari umwigishwa wa Yesu ariko mu ibanga kubera gutinya Abayahudi, yasabye Pilato ko yakwambura umurambo wa Yesu, maze Pilato aramwemerera. Nuko araza ajyana umurambo wa Yesu. 39 Na Nikodemu, waje kwa Yesu bwa mbere nijoro, araza azanye uruvange rw'ishangi n'umusaga, uburemere bwabyo bwari nk'ibiro ijana. 40 Nuko bafata umurambo wa Yezu bawuhambira mu myenda y'ihariri hamwe n'ibihumura neza, nk'uko Abayahudi babigenzaga mu mihango yo gushyingura. 41 Aho yamanitswe hari ubusitani, kandi muri ubwo busitani hari imva nshya itigeze ihambwamo umuntu. 42 Nuko bashyira Yesu aho ngaho kubera umunsi w'imyiteguro y'Abayahudi, kuko imva yari hafi. Yohana 20 1 Ku munsi wa mbere w'icyumweru, Mariya Madalena aza ku mva kare kare, buracyari umwijima, abona ibuye ryakuwe ku mva.
19
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
2 Nuko yirukanka ajya kwa Simoni Petero no kuri wa mwigishwa wundi Yesu yakundaga, arababwira ati “Bakuye Umwami Yesu mu mva, kandi ntituzi aho bamushyize.” 3 Petero na wa mwigishwa wundi barasohoka, bagera ku mva. 4 Bombi biruka icyarimwe, undi mwigishwa asiga Petero, abanza kugera ku mva. 5 Arunama areba mu nzu, abona imyenda y'ibitare irambitse, ariko ntiyinjiramo. 6 Nuko Simoni Petero araza amukurikiye, yinjira mu mva, abona imyenda y'ibitare iriho. 7 Kandi igitambaro cyari gipfutse ku mutwe we kitari gipfutse hamwe n'imyenda y'ibitare, ahubwo cyari gipfunyitse ahantu honyine. 8 Uwo mwigishwa wundi wageze mbere ku mva na we yinjira, arabona maze yemera. 9 Kuko batari bagisobanukirwa Ibyanditswe bivuga ko agomba kuzuka mu bapfuye. 10 Nuko abigishwa basubira iwabo. 11 Ariko Mariya yari ahagaze hanze ku mva arira. Mu gihe yari arira, yunamye areba mu mva. 12 Abona abamarayika babiri bambaye imyenda yera bicaye aho umurambo wa Yesu wari uryamye, umwe ku mutwe undi ku birenge. 13 Baramubaza bati “Mugore, urarizwa n'iki?” Arabasubiza ati “Bakuyemo Umwami wanjye, kandi sinzi aho bamushyize.” 14 Amaze kuvuga atyo, arahindukira abona Yesu ahagaze, ariko ntiyamenya ko ari we Yesu. 15 Yesu aramubwira ati “ Mugore, urarizwa n'iki? Urashaka nde?” Uwo mugore yibwiraga ko ari umurimyi aramubwira ati “Databuja, niba ari wowe wamukuye hano, mbwira aho wamushyize, ndamujyane.” 16 Yesu aramubwira ati “ Mariya.” Arahindukira aramubwira ati “Raboni”, ari byo kuvuga ngo “Mwigisha.” 17 Yesu aramubwira ati “ Wikoraho kuko ntarazamuka ngo njye kwa Data, ahubwo jya kwa bene data, ubabwire uti ‘Ndazamuka ngo njye kwa Data ari we So, no ku Mana yanjye ari we Mana yanyu.’ ” 18 Mariya Magadalena araza abwira abigishwa ko yabonye Umwami Yesu, kandi ko yamubwiye ibyo. 19 Nuko nimugoroba, ku munsi wa mbere w'icyumweru, igihe abigishwa bari bateraniye hamwe, inzugi zari zikinze kubera gutinya Abayahudi, Yezu araza ahagarara hagati yabo, arababwira ati: “ Amahoro abe muri mwe.” 20 Amaze kuvuga atyo, abereka ibiganza bye n'urubavu rwe. Abigishwa batangira kwishima babonye Umwami. 21 Yezu yongera kubabwira ati: “ Amahoro abe muri mwe! Nk’uko Data yantumye, nanjye ndabatumye.” 22 Amaze kuvuga ibyo, abahumekeraho, arababwira ati “ Nimwakire Umwuka Wera. 23 Abo muzababarira ibyaha bose bazaba babibabariwe, kandi abo muzababarira ibyaha bose bazaba babibabariwe. 24 Ariko Tomasi, umwe muri ba Cumi na babiri witwaga Didimu, ntiyari kumwe na bo igihe Yezu yazaga. 25 Abandi bigishwa baramubwira bati “Twabonye Umwami.” Ariko arababwira ati “Nindabona mu biganza bye ibikomere by’imisumari, ngashyira urutoki rwanjye mu bikomere by’imisumari, ngashyira ikiganza cyanjye mu rubavu rwe, sinshobora kwemera.” 26 Nyuma y'iminsi umunani, abigishwa be bari bari mu nzu, na Tomasi ari kumwe na bo. Yesu araza, inzugi zikinze, ahagarara hagati yabo, arababwira ati “ Amahoro abe muri mwe.” 27 Hanyuma abwira Tomasi ati “ Zana urutoki rwawe hano, urebe amaboko yanjye, kandi uzane ukuboko kwawe ukushyire mu rubavu rwanjye, ntukabe umunyabyaha ahubwo ube umwizera.” 28 Tomasi aramusubiza ati “Mwami wanjye n'Imana yanjye.” 29 Yesu aramubwira ati “ Urizeye kuko umbonye. Hahirwa abatarabonye, ariko bakemera.” 30 Hariho n'ibindi bimenyetso byinshi Yesu yakoze imbere y'abigishwa be, bitanditswe muri iki gitabo.
20
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
31 Ariko ibi byanditswe kugira ngo mwemere ko Yesu ari Kristo, Umwana w'Imana, kandi ngo nimwizera mubone ubugingo mu izina rye. Yohana 21 1 Nyuma y'ibyo, Yezu yongera kwiyereka abigishwa be ku nyanja ya Tiberiya, kandi ni ko yabyigaragarije. 2 Simoni Petero na Tomasi witwaga Didumo, na Natanayeli w'i Kana ho muri Galileya, na bene Zebedeyo n'abandi bigishwa babiri bari kumwe. 3 Simoni Petero arababwira ati “Ngiye kuroba.” Baramubwira bati “Natwe turajyana nawe.” Baragenda binjira mu bwato ako kanya, ariko muri iryo joro ntibagira icyo bafata. 4 Ariko mu gitondo cya kare, Yesu ahagarara ku nkombe, ariko abigishwa ntibamenya ko ari we Yesu. 5 Nuko Yezu arababwira ati “ Bana banjye, hari icyo mufite cyo kurya?” Baramusubiza bati “Oya.” 6 Arababwira ati “ Nimujugunye urushundura iburyo bw'ubwato, murabibona.” Bararujugunya, ariko ntibabasha kurukurura kubera amafi menshi. 7 Uwo mwigishwa Yesu yakundaga abwira Petero ati “Ni Umwami.” Simoni Petero yumvise ko ari Umwami, akenyera umwenda we w’umurobyi kuko yari yambaye ubusa, yiroha mu nyanja. 8 Abandi bigishwa baza mu bwato buto, kuko batari kure y'ubutaka, ahubwo bari nko mu ntambwe magana abiri, bakurura urushundura rurimo amafi. 9 Bageze ku butaka babona umuriro w'amakara, n'amafi ariho, n'umugati. 10 Yesu arababwira ati “ Nimuzane amafi mumaze gufata.” 11 Simoni Petero yurira mu bwato, akurura urushundura ku butaka rwuzuye amafi manini ijana na mirongo itanu n'atatu, nubwo yari menshi cyane, urushundura ntirwacitse. 12 Yesu arababwira ati “ Nimuze murye.” Ntihagira n'umwe mu bigishwa utinyuka kumubaza ati “Uri nde?” kuko bari bazi ko ari Umwami. 13 Yesu araza, afata umugati arabaha, n'amafi arayatanga. 14 Ubu ni ubwa gatatu Yesu yiyereka abigishwa be, amaze kuzuka mu bapfuye. 15 Bamaze kurya, Yezu abwira Simoni Petero ati: “ Simoni mwene Yona, urankunda kurusha aba?” Aramubwira ati: “Yego, Nyagasani, uzi ko ngukunda.” Aramubwira ati: “ Ragira abana b’intama banjye.” 16 Yongera kumubaza ubwa kabiri ati “ Simoni mwene Yona, urankunda?” Aramusubiza ati “Yego, Mwami, uzi ko nkunda.” Aramubwira ati “ Ragira intama zanjye.” 17 Aramubwira ubwa gatatu ati “ Simoni mwene Yona, urankunda?” Petero ababara kuko yamubajije ubwa gatatu ati “Urankunda?” Aramubwira ati “Mwami, uzi byose, uzi ko ngukunda.” Yesu aramubwira ati “ Ragira intama zanjye.” 18 Ni ukuri, ni ukuri, ndakubwira nti: Ukiri muto warikenyeraga kandi ukagenda aho ushaka, ariko numara gusaza, uzarambura amaboko yawe undi azagukenyera, maze akujyane aho udashaka. 19 Ibyo yabivuze, ashaka kwerekana urupfu azaha Imana icyubahiro. Amaze kuvuga atyo aramubwira ati “ Nkurikira.” 20 Petero arahindukira abona wa mwigishwa Yesu yakundaga akurikiye, uwo na we yari yishingikirije ku gituza cye ku ifunguro rya nimugoroba, aramubaza ati “Mwami, ni nde uzagugambanira?” 21 Petero amubonye abwira Yesu ati “Databuja, uyu muntu azakora iki?” 22 Yesu aramubwira ati “ Niba nshaka ko agumaho kugeza aho nzazira, bigutwaye iki? Nkurikira.” 23 Iryo jambo ryakwirakwiriye mu bavandimwe ko uwo mwigishwa atazapfa, ariko Yesu ntiyamubwiye ati “Ntazapfa.” Ariko ati “ Niba nshaka ko agumaho kugeza aho nzazira, bigutwaye iki?” 24 Uwo ni we mwigishwa uhamya ibi, akaba ari na we wabyanditse, kandi tuzi ko ubuhamya bwe ari ubw'ukuri.
21
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
25 Hariho n'ibindi byinshi Yesu yakoze, ibyo, byakwandikwa byose, ndakeka ko n'isi ubwayo itashoboraga gukwirwamo ibitabo byakwandikwa. Amen.
Ibyakozwe n'Intumwa Ibyakozwe n'Intumwa 1
1 Inyandiko ya mbere nayinditse, Tewofilo we, ivuga ku byo Yesu yatangiye gukora no kwigisha byose. 2 Kugeza umunsi yajyanywe mu ijuru, amaze guha amabwiriza intumwa yari yaratoranyije, abigiriwe na Mwuka Muziranenge. 3 Abo yaberetse ari muzima nyuma y'umubabaro we akoresheje ibimenyetso byinshi bitagira inenge, ababonekera iminsi mirongo ine, avuga iby'ubwami bw'Imana. 4 Nuko, ubwo yari ateraniye hamwe na bo, abategeka kutava i Yerusalemu, ahubwo bategereze isezerano rya Data, iryo yavuze, mwanyumvise kuri njye. 5 Kuko Yohana yabatirishaga amazi koko, ariko mwebwe muzabatirishwa Umwuka Wera mu minsi mike iri imbere. 6 Nuko bamaze gukorana baramubaza bati “Mwami, ese muri iki gihe uzongera gusubiza ubwami muri Isirayeli?” 7 Arababwira ati “ Si ibyanyu kumenya ibihe cyangwa ibihe Data yashyizeho mu bubasha bwe bwite.” 8 Ariko muzahabwa imbaraga, Umwuka Wera namara kubamanukiraho, kandi muzaba abagabo bo kumpamya i Yerusalemu n'i Yudaya yose n'i Samariya no kugeza ku mpera y'isi.” 9 Amaze kuvuga ibyo, bakimureba arazamuka, maze igicu kiramukingiriza ntibamubona. 10 Bakireba mu ijuru ubwo yazamukaga, abagabo babiri bahagaze iruhande rwabo bambaye imyenda yera. 11 Barababaza bati “Yemwe bagabo b’i Galilaya, kuki muhagaze mureba mu ijuru? Yesu uwo wavanywe mu ijuru akazamurwa, azaza nk’uko mwamubonye ajya mu ijuru.”
Ivanjiri ya Nikodemu Igice cya 1 1 Anasi na Kayifa, na Suma, na Datamu, Gamaliyeli, Yuda, Levi, Nafutali, Alekizanderi, Kuro n'abandi Bayahudi, bagiye kwa Pilato ku byerekeye Yezu, bamushinja ibyaha byinshi bibi. 2 Baravuga bati: “Turizera ko Yesu ari umwana wa Yozefu umubaji, igihugu cyavutse kuri Mariya, kandi ko yiyita Umwana w’Imana, akaba n’umwami; kandi si ibyo gusa, ahubwo agerageza gusenya isabato n’amategeko ya ba sogokuruza.” 3 Pilato arasubiza ati “Ibyo avuga ni ibiki, kandi ni iki ashaka gusenya?” 4 Abayahudi baramubwira bati “Dufite itegeko ribuza gukiza ku munsi w’isabato, ariko uwo munsi akiza ibimuga n’ibipfamatwi, abarwayi b’ibimuga, impumyi n’ababembe n’abatewe n’abadayimoni.” 5 Pilato arabasubiza ati “Ashobora ate kubikora akoresheje amayeri mabi?” Baramusubiza bati “Ni umupfumu, kandi umutware w’abadayimoni ni we utuma yirukana abadayimoni, bityo byose biramuyoboka.” 6 Pilato aravuga ati “Kwirukana abadayimoni bisa nkaho atari umurimo w’umwuka mubi, ahubwo ni umurimo w’Imana.” 7 Abayahudi basubiza Pilato bati “Turagusaba ko umuhamagara akaza imbere y’urukiko rwawe, maze nawe ubwawe umwumve.” 8 Nuko Pilato ahamagara intumwa aramubaza ati “Ni iki kizazana Kristo hano?” 9 Intumwa irasohoka, izi Kristo, iramuramya, irambika igishura yari ifite mu ntoki hasi, iramubwira iti “Databuja, genda hejuru yayo, winjire, kuko umutware araguhamagaye.” 10 Abayahudi bamaze kumenya icyo intumwa yakoze, batangira kumutuka babwira Pilato bati “Kuki utamuhaye umuhamagaro we ukoresheje ishapure, ntukoresheje intumwa?”—Kuko intumwa yamubonye iramuramya, irambika igishura yari ifite mu ntoki hasi imbere ye, iramubwira iti “Nyagasani, umutegetsi araguhamagaye.” 11 Nuko Pilato ahamagara intumwa, aramubaza ati “Kuki wakoze utyo?”
22
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
12 Intumwa irasubiza iti “Ubwo wanyoherezaga kuva i Yerusalemu kuri Alekizanderi, nabonye Yesu yicaye ku ndogobe y’ingore yambaye ishusho mbi, abana b’Abaheburayo barangurura ijwi bati “Hosana, dufite amashami y’ibiti mu ntoki.” 13 Abandi barambura imyenda yabo mu nzira bati “Dukize uri mu ijuru, hahirwa uje mu izina ry’Uwiteka.” 14 Nuko Abayahudi barataka cyane, barega intumwa, bati “Abana b’Abaheburayo bavuze amagambo yabo mu giheburayo, none se, uri Umugiriki, washoboraga ute kumva Igiheburayo?” 15 Intumwa irabasubiza iti: “Nabajije umwe mu Bayahudi nti ‘Ibi abana bavuga mu giheburayo ni iki?’ 16 Arabinsobanurira, ati “Barangurura bati ‘Hosana’, bisobanurwa ngo ‘Mwami, nkiza’ cyangwa ‘Mwami, nkiza.’ 17 Pilato arababwira ati “Kuki muhamya amagambo abana bavuze, ari yo, mu guceceka kwanyu? Intumwa yakoze iki kitari cyo?” Baceceka. 18 Umutware abwira intumwa ati “Sohoka ugerageze uko bishoboka kose kumuzana.” 19 Intumwa irasohoka ikora nk'uko yabanje, iravuga iti “Mwami, injira kuko umutware araguhamagaye.” 20 Nuko ubwo Yesu yinjiraga anyuze ku mabendera, abari batwaye amabendera, imitwe yabo irapfukama iraramya Yesu. 21 Abayahudi barushaho gusakuza cyane bamagana ibendera. 22 Pilato abwira Abayahudi ati: “Ndabizi ko bitabashimishije kubona abakomeye b’amabendera bapfukamira Yesu, bakaramya, ariko kuki muvuga nabi ibimenyetso nk’aho bapfukamye bakaramya?” 23 Basubiza Pilato bati “Twabonye ibimenyetso bikubita hasi biramya Yesu.” 24 Nuko umutegetsi ahamagara ibimenyetso arababaza ati: “Kuki mwakoze mutyo?” 25 Ibendera babwira Pilato bati “Twese turi abapagani kandi dusenga imana mu nsengero, none se twatekereza dute ku kumusenga?” Twari dufite amabendera mu ntoki zacu gusa, maze baramwunamira baramuramya.” 26 Nuko Pilato abwira abakuru b'isinagogi ati “Nimwitoranyemo abagabo b'intwari, mubareke bafate ibendera, turebe niba bazabyifatamo.” 27 Nuko abakuru b'Abayahudi bashaka abasaza cumi na babiri b'intwari kandi b'abanyambaraga, babashyira ku mabendera, maze bahagarara imbere y'umutware. 28 Nuko Pilato abwira intumwa ati “Sohoka Yesu, umusubize mu nzu.” Nuko Yesu n'intumwa barasohoka. 29 Nuko Pilato ahamagara ibimenyetso byari byaratwaye amabendera mbere, abirahira ko niba bataratwaye amabendera nk'uko Yesu yinjiye mbere, azabaca imitwe. 30 Hanyuma Guverineri ategeka ko Yesu yongera kwinjira. 31 Intumwa ikora nk'uko yari yabikoze mbere, isaba Yesu cyane ngo ajye ku mwenda we awugendeho, maze awigendereho, yinjira. 32 Yesu yinjiye, amabendera aramwunamira nk'uko yahoze mbere, aramuramya. Igice cya 2 1 Pilato abibonye aratinya, maze yenda guhaguruka ku ntebe ye. 2 Ariko agitekereza guhaguruka, umugore we wari uhagaze kure, amutumaho ati “Ntugire icyo ukora kuri uwo muntu w’umukiranutsi, kuko nababajwe cyane n’uwo muntu mu iyerekwa rya nijoro.” 3 Abayahudi bumvise ibyo babwira Pilato bati “Mbese ntitwakubwiye ko ari umupfumu?” Dore yarose umugore wawe. 4 Nuko Pilato ahamagara Yesu aramubwira ati “Wumvise ibyo bakurega, ariko ntugira icyo usubiza?” 5 Yesu arabasubiza ati “Iyo batagira ubushobozi bwo kuvuga ntibashoboraga kuvuga, ariko kuko buri wese afite ubushobozi bwo kuvuga ururimi rwe, icyiza n’ikibi, nabirebe.” 6 Abakuru b'Abayahudi babaza Yezu bati: “Tuzareba iki?”
23
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
7 Ubwa mbere, tuzi ibi kuri wewe, yuko wavutse ku bw'ubusambanyi, ubwa kabiri, ko igihe wavukaga abana bato biciwe i Betelehemu, ubwa gatatu, ko so na nyoko Mariya bahungiye mu Misiri kuko badashobora kwizera ubwoko bwabo. 8 Bamwe mu Bayahudi bari bahagaze aho bavuga neza bati “Ntituvuga ko yavutse ku bw’ubusambanyi, ariko tuzi ko nyina Mariya yari yarasabwe na Yozefu, bityo ntiyavutse ku bw’ubusambanyi.” 9 Nuko Pilato abwira Abayahudi bemeza ko yavutse ku bw'ubusambanyi ati: “Ibyo uvuga si ukuri, kuko habayeho gusezerana nk'uko babivuga.” 10 Anasi na Kayafa babwira Pilato bati “Iri tsinda ryose ry’abantu riravugwa, bavuga bati yavutse ku bw’ubusambanyi, kandi ni umupfumu, ariko abahakana ko yavutse ku bw’ubusambanyi, ni bo bahindukiriye idini rye n’abigishwa be.” 11 Pilato asubiza Anasi na Kayafa ati “Abahindukiriye idini ry’Abayahudi ni bande?” Baramusubiza bati “Ni abo mu Bapagani, kandi si Abayahudi, ahubwo ni abayoboke be.” 12 Eleazari, na Asteriyo, na Antoniyo, na Yakobo, Karasi na Samweli, Isaka na Finehasi, Kirisipo na Agripa, Anasi na Yuda barasubiza bati “Ntituri abahindukiriye idini rya Kiyahudi, ahubwo turi abana b’Abayahudi, kandi tuvuga ukuri, kandi twari turi aho igihe Mariya yasezeranywaga.” 13 Pilato abwira ba bantu cumi na babiri bavuze ibyo, arababwira ati “Ndababwira ukuri kwa Kayisari, ko mwavuga mu buryo bw’ukuri niba yaravutse mu busambanyi, kandi ibyo mwavuze ni ukuri.” 14 Basubiza Pilato bati: “Dufite itegeko ritubuza kurahira, kuko ari icyaha: nibarahire ubuzima bwa Kayisari ko atari uko twabivuze, kandi tuzanyurwa no kwicwa.” 15 Hanyuma Anasi na Kayifa babwira Pilato bati: “Abo bantu cumi na babiri ntibazemera ko tuzi ko yavutse mu buryo butari ubwa mbere, kandi ko ari umupfumu, nubwo yiyita umwana w’Imana n’umwami: ibyo turi kure cyane yo kubyemera, ku buryo dutinya kubyumva.” 16 Nuko Pilato ategeka ko bose basohoka uretse ba bandi cumi na babiri bavuze ko atavutse ku bw'ubusambanyi, na Yesu ngo bajye kure, arababwira ati “Kuki Abayahudi bashaka kwica Yesu?” 17 Baramusubiza bati “Barakajwe n’uko yakijije abantu ku isabato.” Pilato arabaza ati “Ese bamwica kubera igikorwa cyiza?” Baramusubiza bati “Yego, Nyagasani.” Igice cya 3 1 Nuko Pilato ararakara cyane, asohoka mu rukiko, abwira Abayahudi ati: “Ndatanze ubuhamya ku isi yose, kuko nta cyaha mbona kuri uwo muntu.” 2 Abayahudi basubiza Pilato bati “Iyo ataza kuba umuntu mubi, ntitwari kumuzana imbere yawe.” 3 Pilato arababwira ati “Nimumufate mumucire urubanza nk’uko amategeko yanyu abivuga.” 4 Abayahudi baravuga bati “Ntibyemewe ko twica umuntu uwo ari we wese.” 5 Pilato abwira Abayahudi ati: “Iteka ryo kutica ni iryanyu, ariko si iryanjye.” 6 Yongera kwinjira mu rugo, ahamagara Yesu wenyine aramubaza ati “Uri umwami w’Abayuda?” 7 Yesu aramusubiza ati “Uvuga ibi ubwawe, cyangwa Abayahudi bambwiye ibyanjye?” 8 Pilato aramubaza ati “Ndi Umuyuda? Ishyanga ryose n'abatware b'Abayahudi ni bo bakumpaye. Wakoze iki?” 9 Yesu aramusubiza ati “Ubwami bwanjye si ubw’iyi si. Iyo ubwami bwanjye buba ubw’iyi si, abagaragu banjye baba barwanye, kandi simba nahawe Abayahudi, ariko noneho ubwami bwanjye si ubw’ino.” 10 Pilato aramubaza ati “Noneho uri umwami?” Yesu aramusubiza ati “Uravuga ngo ndi umwami, ni cyo navukiye, kandi ni cyo naje mu isi, kandi ni cyo nazanywe no guhamya ukuri, kandi umuntu wese w’ukuri yumva ijwi ryanjye.” 11 Pilato aramubaza ati “Ukuri ni iki?” 12 Yesu yaravuze ati: “Ukuri guturuka mu ijuru.” 13 Pilato aravuga ati “Kubera iyo mpamvu ukuri ntikuri ku isi.”
24
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
14 Yesu abwira Pilato ati “Mwizere ko ukuri kuri ku isi mu bantu, iyo bafite ububasha bwo guca imanza, bagengwa n’ukuri kandi bagaca imanza zitabera.” Igice cya 4 1 Nuko Pilato asiga Yesu mu cyumba cy'urukiko, ajya hanze asanga Abayahudi arababwira ati: “Nta cyaha na kimwe mbona kuri Yesu.” 2 Abayahudi baramubwira bati “Ariko we yaravuze ati ‘Nshobora gusenya urusengero rw’Imana, nkarwubaka mu minsi itatu.’ 3 Pilato arababaza ati “Urusengero avuga ni uruhe?” 4 Abayahudi baramubwira bati: “Ibyo Salomo yamaze imyaka mirongo ine n’itandatu yubaka, yavuze ko azabirimbura, akabyubaka mu minsi itatu.” 5 Pilato yongera kubabwira ati “Ndi umwere ku maraso y’uwo muntu, murabireba.” 6 Abayahudi baramubwira bati “Amaraso ye abe kuri twe no ku bana bacu.” Nuko Pilato akoranya abakuru b’imiryango n’abanditsi, abatambyi n’Abalewi, arababwira ati “Ntimukore ibyo, kuko nta cyo nabonye mu byo mumurega ku byerekeye gukiza abarwayi no kurenga ku isabato, gikwiriye gupfa.” 7 Abatambyi n'Abalewi basubiza Pilato bati “Ndahiye Kayisari ko umuntu wese utuka Imana akwiriye gupfa, ariko uyu muntu yatutse Imana.” 8 Hanyuma Umutegetsi yongera gutegeka Abayahudi ngo bave mu cyumba cy'urukiko, maze ahamagara Yesu aramubaza ati “Nkugirire nte?” 9 Yesu aramusubiza ati “Kora nk'uko byanditswe.” 10 Pilato aramubaza ati “Byanditswe bite?” 11 Yesu aramubwira ati “Mose n'abahanuzi bahanuye iby'umubabaro wanjye n'izuka ryanjye.” 12 Abayahudi babyumvise bararakara, babaza Pilato bati “Urashaka iki kongera kumva ibyo uwo muntu atuka?” 13 Pilato arababwira ati “Niba ayo magambo muyabona nk’aho ari ayo gutukana, nimuyajyane mu rukiko rwanyu mumucire urubanza nk’uko amategeko yanyu abivuga.” 14 Abayahudi basubiza Pilato bati “Amategeko yacu aravuga ko agomba gukubitwa inkoni icyenda na mirongo itatu, ariko niba atuka Umwami atyo azaterwa amabuye.” 15 Pilato arababwira ati “Niba ayo magambo ye yari ayo gutuka Imana, nimumucire urubanza nk'uko amategeko yanyu abivuga.” 16 Abayahudi babwira Pilato bati “Amategeko yacu aratubuza kwica umuntu uwo ari we wese, turashaka ko abambwa ku musaraba kuko akwiriye gupfa ku musaraba.” 17 Pilato arababwira ati “Ntibikwiye ko abambwa ku musaraba, ahubwo nimumukubite hanyuma mumujugunye.” 18 Ariko umutware w’intara arebye abantu bari aho n’Abayahudi, abona Abayahudi benshi barira, maze abwira abatambyi bakuru b’Abayahudi ati “Abantu bose ntibashaka ko apfa.” 19 Abakuru b'Abayahudi basubiza Pilato bati “Twe n'abantu bose twazanywe hano ku bw'icyo gikorwa, kugira ngo apfe.” 20 Pilato arababwira ati “Agomba gupfa iki?” 21 Baramubwira bati: “Ni uko yiyita Umwana w’Imana, akaba n’Umwami.” Igice cya 5 1 Ariko Nikodemu, Umuyahudi, ahagarara imbere y'umutegeka, aramubwira ati “Ndakwinginze, umucamanza w'intungane, unkundire kuvuga amagambo make.” 2 Pilato aramubwira ati “Emeza kuvuga.” 3 Nikodemu aravuga ati: “Nabwiye abakuru b’Abayahudi, n’abanditsi, n’abatambyi n’Abalewi, n’imbaga yose y’Abayahudi mu iteraniro ryabo nti ‘Uyu muntu muramugenza mute?’
25
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
4 Ni umuntu wakoze ibitangaza byinshi by'ingirakamaro kandi bihebuje, nta muntu wigeze akora ku isi mbere, cyangwa ngo akore. Nimumureke, ntimumugirire nabi; niba aturutse ku Mana, ibitangaza bye, (gukiza kwe kw'igitangaza) bizakomeza; ariko niba biturutse ku bantu, bizashira. 5 Mose ubwo yatumwaga n'Imana mu Misiri, yakoze ibitangaza Imana yamutegetse imbere ya Farawo umwami wa Misiri, nubwo abapfumu bo muri icyo gihugu, Yane na Yambre, bakoze ibitangaza nk'ibyo Mose yakoze, ariko ntibashoboye gukora ibyo yakoze byose; 6 Kandi ibitangaza abapfumu bakoze, ntabwo byaturutse ku Mana, nk'uko mubizi, mwa banditsi n'Abafarisayo mwe, ahubwo ababikoze bararimbuka, n'ababyemeraga bose. 7 Noneho nimureke uyu muntu agende, kuko ibitangaza mumushinja ari ibyavuye ku Mana, kandi ntakwiriye gupfa. 8 Abayahudi babaza Nikodemu bati: “Mbese wabaye umwigishwa we, kandi ukamuvugiramo amagambo meza?” 9 Nikodemu arababwira ati “None se, umuyobozi na we yabaye umwigishwa we, kandi se aramuvugira? Kayisari ntiyamushyize muri uwo mwanya mukuru?” 10 Abayahudi babyumvise bahinda umushyitsi, bahekenyera amenyo Nikodemu, baramubwira bati “Wakire inyigisho ze nk'ukuri, kandi ugire umugabane wawe na Kristo!” 11 Nikodemu aramusubiza ati: “Amen, nzakira inyigisho ze n'umugabane wanjye we, nk'uko wabivuze.” 12 Hanyuma undi Muyahudi arahaguruka, asaba umutegetsi uburenganzira bwo kumva amagambo make. 13 Umutegetsi aravuga ati: “Vuga icyo utekereza.” 14 Arabasubiza ati “Namaze imyaka mirongo itatu n’umunani ndi ku kidendezi cy’intama i Yerusalemu, ndwaye ubumuga bukomeye, ntegereje gukira kwari kuza kwa marayika, wajyaga ahindagura amazi, kandi umuntu wese wabanje kwinjiramo amazi amaze kuvuba yakiraga indwara iyo ari yo yose yari afite.” 15 Yesu abonye nduhutse, arambwira ati “Urashaka gukira?” Nanjye ndamusubiza nti “Databuja, nta muntu mfite wo kunshyira mu kidendezi iyo amazi yibasiwe.” 16 Arambwira ati “Haguruka, wikorere uburiri bwawe ugende.” Ako kanya ndakira, maze nikorera uburiri bwanjye ndagenda. 17 Abayahudi babwira Pilato bati “Nyagasani Mutware, turakwinginze umubaze umunsi yakiriweho ubumuga.” 18 Uwo muntu wari ufite ubumuga aramusubiza ati “Hari ku isabato.” 19 Abayahudi babaza Pilato bati “Mbese ntitwavuze ko yakizaga ku isabato, kandi ko yirukanaga abadayimoni n’umutware w’abadayimoni?” 20 Hanyuma undi Muyahudi araza aravuga ati “Nari impumyi, numva amajwi ariko sinabona umuntu.” Yesu agenda, numva abantu benshi banyura aho ngaho, ndabaza nti “Hari iki?” 21 Bambwiye ko Yesu ari kunyura aho ngaho, maze ndangurura ijwi nti “Yezu Mwana wa Dawidi, mbabarira.” Arahagarara, ategeka ko banzanira aho ari arambwira ati “Urashaka iki?” 22 Naravuze nti 'Mwami, kugira ngo nshobore kubona.' 23 Arambwira ati “Humura.” Ako kanya ndamureba, ndamukurikira nishimye kandi ndamushimira. 24 Undi Muyahudi na we araza aravuga ati “Nari umubembe, ariko yankijije ijambo rye gusa, arambwira ati ‘Ndashaka, urabeho,’ maze ako kanya ndakira ibibembe byanjye.” 25 Haza undi Muyahudi, aravuga ati “Nari umugome, ariko yangiriye neza ku ijambo rye.” 26 Umugore witwa Veronika aravuga ati “Namaze imyaka cumi n’ibiri mrwaye indwara yo kuva amaraso, nkora ku mpuzu ze, maze amaraso yanjye arahagarara.” 27 Abayahudi baravuga bati: “Dufite itegeko rivuga ko umugore atagomba kuba ikimenyetso.” 28 Hanyuma y'ibindi bintu, undi Muyahudi aravuga ati: “Nabonye Yesu yatumiwe mu bukwe n'abigishwa be, kandi divayi yari irangiye i Kana ho muri Galileya.”
26
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
29 Divayi imaze kunyweshwa yose, ategeka abagaragu bayo kuzuza amazi mu nkono esheshatu zari aho, barazuzuza kugeza ku mubyimba, maze abaha umugisha, ahindura amazi divayi, maze abantu bose barayinywa, batangazwa n'icyo gitangaza. 30 Undi Muyahudi arahaguruka, aravuga ati: “Nabonye Yesu yigisha mu isinagogi i Kaperinawumu, kandi mu isinagogi hari umuntu watewe na dayimoni, arataka cyane ati: “Uduhuriye he Yesu w’i Nazareti? Waje kuturimbura? Nzi ko uri Uwera w’Imana.” 31 Yesu aramucyaha ati “Ceceka, roho mbi we, uve muri uwo muntu.” Ako kanya amuvamo, ntiyamugira nabi na gato. 32 Ibi bikurikira na byo byavuzwe n'Umufarisayo: Nabonye imbaga y'abantu benshi baturutse i Galilaya n'i Yudaya, n'inyanja, n'ibihugu byinshi byo hafi ya Yorodani, kandi abarwayi benshi baramusanga, arabakiza bose. 33 Numvise roho mbi zivuza induru ziti “Uri Umwana w’Imana.” Yesu arabihanangiriza cyane ngo batazamuvuga. 34 Nyuma y'ibyo undi muntu witwaga Centurio aravuga ati: “Nabonye Yesu i Kaperinawumu, ndamwinginga nti: ‘Mwami, umugaragu wanjye aryamye mu rugo ararwaye ubumuga.’ 35 Yesu arambwira ati “Nzaza kumukiza.” 36 Ariko ndavuga nti 'Mwami, sinkwiye ko winjira mu nzu yanjye, ahubwo vuga ijambo gusa, umugaragu wanjye arakira.' 37 Yesu arambwira ati “Genda, kandi bikubere uko wizeye.” Nuko umugaragu wanjye arakira kuva uwo mwanya. 38 Hanyuma umwe mu batware aravuga ati “Nari mfite umwana wanjye i Kaperinawumu, wari ugiye gupfa, maze numvise ko Yesu yaje i Galilaya, ndamusaba ngo amanuke ajye iwanjye akize umwana wanjye, kuko yari agiye gupfa.” 39 Yarambwiye ati 'Genda, umwana wawe ni muzima.' 40 Nuko umwana wanjye arakira kuva icyo gihe. 41 Uretse abo, n'abandi Bayahudi benshi, abagabo n'abagore, baranguruye ijwi bati “Ni Umwana w'Imana koko, ukiza indwara zose n'ijambo rye gusa, kandi abadayimoni ni bo bayoboka.” 42 Bamwe muri bo barongera bati: “Ubu bubasha ntibushobora kuva ku Mana.” 43 Pilato abwira Abayahudi ati “Kuki abadayimoni badakurikiza abaganga banyu?” 44 Bamwe muri bo baravugaga bati: “Imbaraga zo kugandisha abadayimoni ntizishobora kuva ku Mana.” 45 Ariko abandi babwira Pilato ko nazuye Lazaro mu bapfuye, amaze iminsi ine mu mva ye. 46 Umutegetsi w’Abayahudi abyumvise, ahinda umushyitsi, abwira imbaga y’Abayahudi ati “Kumena amaraso y’intungane byabamariye iki?” Igice cya 6 1 Nuko Pilato ahamagara Nikodemu n'abagabo cumi na batanu bavugaga ko Yesu atavutse ku bw'ubusambanyi, arababwira ati “Nkore iki, kuko hari imvururu mu bantu?” 2 Baramubwira bati “Ntabwo tubizi, nibarebe abatera imvururu.” 3 Pilato yongera guhamagara rubanda, arababwira ati “Muzi ko mufite umugenzo wo kubabohorera imbohe imwe ku munsi mukuru wa Pasika. 4 Mfite imfungwa izwi cyane yitwa Baraba, na Yesu witwa Kristo, nta kintu na kimwe mbona gikwiriye kumwicisha. None se ni nde muri bo ushaka ko mbarekurira? 5 Bose barangurura ijwi bati “Turekure Baraba!” 6 Pilato arababwira ati “None se Yesu witwa Kristo ndamugira nte?” 7 Bose barasubiza bati “Nabambwe.” 8 Bongera gutera hejuru babwira Pilato bati “Uramutse umurekuye ntuba uri incuti ya Kayisari, kuko yavuze ko ari Umwana w’Imana n’umwami. Ariko se uragira ngo abe umwami aho kuba Kayisari?” 9 Nuko Pilato ararakara cyane arababwira ati “Umuryango wanyu wahoraga utera imvururu, kandi mwebwe muhora murwanya ababagiriraga neza?”
27
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
10 Abayahudi barabasubiza bati “Abatugiriye neza ni bande?” 11 Pilato arabasubiza ati “Imana yanyu yabakuye mu bucakara bukomeye bw’Abanyamisiri, ikabavana mu Nyanja Itukura nk’aho ari ubutaka bwumutse, ikabagaburira manu n’inyama z’inkware mu butayu, ikabakura amazi mu rutare, ikabaha itegeko riturutse mu ijuru. 12 Mwaramurakaje cyane, mwifuje ikimasa cyashongeshejwe, muragisenga, mugitambira ibitambo, muravuga muti 'Izi ni zo mana zawe, Isirayeli we, zagukuye mu gihugu cya Egiputa.' 13 Ni cyo cyatumye Imana yanyu ishaka kubarimbura, ariko Mose arabasabira, Imana yanyu iramwumva, ibababarira gukiranirwa kwanyu. 14 Hanyuma mwarakariye cyane abahanuzi banyu, Mose na Aroni, ubwo bahungiraga mu ihema ry'ibonaniro, kandi muhoraga mwitotombera Imana n'abahanuzi bayo. 15 Ahaguruka ku ntebe ye y'imanza, arashaka gusohoka, ariko Abayahudi bose barangurura ijwi bati “Twemera ko Kayisari ari umwami, ntabwo twemera ko ari Yesu.” 16 Uwo muntu, ubwo yavukaga, abanyabwenge baraza bamutura impano, ariko Herodi abyumvise ararakara cyane, ashaka kumwica. 17 Se abimenye, ahungira muri Egiputa na nyina Mariya. Herode yumvise ko yavutse, ashaka kumwica, maze atuma abantu kwica abana bose b'i Betelehemu no mu nkengero zaho zose, kuva ku bafite imyaka ibiri no munsi yayo. 18 Pilato yumvise iyo nkuru agira ubwoba, maze rubanda ruceceka, maze abwira Yezu ati: “Noneho uri umwami?” 19 Abayahudi bose basubiza Pilato bati “Uyu ni we Herode yashakaga kumwica.” 20 Nuko Pilato afata amazi, akaraba intoki imbere y'imbaga, aravuga ati “Ndi umwere ku maraso y'uyu muntu w'umukiranutsi, nimubyitondere.” 21 Abayahudi barasubiza bati “Amaraso ye abe kuri twe no ku bana bacu.” 22 Nuko Pilato ategeka ko bamuzana imbere, maze aramubwira muri aya magambo: 23 Igihugu cyawe cyagutegetse ko wiyimitse umwami, ni cyo gituma jyewe Pilato nkwicira urubanza rwo gukubitwa ibiboko nk'uko amategeko y'abategetsi ba kera yabiteganyaga, kandi ko ubanza gufungwa, hanyuma ukamanikwa ku musaraba aho uri ubu ufungiwe, kandi hamwe n'abagizi ba nabi babiri, bitwa Dimasi na Gesta. Igice cya 7 1 Hanyuma Yesu asohoka mu cyumba cy'urukiko, hamwe n'abajura babiri. 2 Bageze ahantu hitwa Gologota, bamwambura imyenda ye, bamwambika igitambaro cy'igitare, bamwambika ikamba ry'amahwa ku mutwe, bamushyira n'urubingo mu ntoki. 3 Na bo babigenje batyo ku bajura babiri bari babambanywe na we, Dima iburyo bwe na Gesta ibumoso bwe. 4 Ariko Yesu aravuga ati “Data, bababarire kuko batazi icyo bakora.” 5 Bagabana imyenda ye, bafindira ikanzu ye. 6 Hagati aho rubanda rwari ruhagaze, abatambyi bakuru n'abakuru b'Abayahudi baramushinyagurira bati “Yakijije abandi, niyikize ubu niba ashoboye, niba ari Umwana w'Imana, namanuke ku musaraba.” 7 Abasirikare na bo baramushinyagurira, bamuha divayi n'ibinure ngo anywe, baramubwira bati “Niba uri umwami w'Abayahudi, ikureho.” 8 Hanyuma Longinus, umusirikare, afata icumu, amutera urubavu, maze amaraso n'amazi bivamo. 9 Pilato yanditse izina ku musaraba mu nyuguti z'Igiheburayo, Kilatini n'Ikigiriki, ni ukuvuga Umwami w'Abayahudi. 10 Umwe mu bajura babiri bari babambanywe na Yesu witwaga Gestasi abwira Yesu ati “Niba uri Kristo, ikiza wowe ubwawe natwe.” 11 Ariko wa mujura wari wabambanywe iburyo bwe, witwaga Dima, aramucyaha ati “Ntutinya Imana, wowe uciriwe iki gihano? Koko rero, duhabwa ingaruka mbi z’ibikorwa byacu mu buryo bukwiye kandi bukwiye; ariko uyu Yesu, ni ikihe kibi yakoze?”
28
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
12 Amaze kurira cyane abwira Yesu ati “Mwami, uzanyibuke ubwo uzinjira mu bwami bwawe.” 13 Yesu aramusubiza ati “Ndakubwira ukuri, uyu munsi uzaba uri kumwe nanjye muri Paradiso.” Igice cya 8 1 Hari nko mu isaha ya gatandatu, umwijima wari ukwira isi yose kugeza ku isaha ya cyenda. 2 Izuba rimaze kwirabura, umwenda wo mu rusengero waracitse kuva hejuru kugeza hasi, amabuye na yo aracika, imva zirakinguka, imibiri myinshi y'abera bari basinziriye irazuka. 3 Nuko ahagana ku isaha ya cyenda, Yezu arangurura ijwi rirenga ati “Helo, Helo, lama zabaktani?” Bisobanurwa ngo “Mana yanjye, Mana yanjye, kuki wanteye?” 4 Hanyuma y'ibyo, Yesu aravuga ati “Data, nshyize umwuka wanjye mu maboko yawe.” Amaze kuvuga atyo araca. 5 Ariko umutware w'abasirikare abonye Yesu aranguruye atyo acika intege, ahimbaza Imana ati “Ni ukuri uyu yari umukiranutsi.” 6 Abantu bose bari aho baratangara cyane babonye ibyo babonye, bibuka ibyari byabaye, bikubita ku gituza, basubira mu mujyi wa Yerusalemu. 7 Umutware w'abasirikare ajya kwa guverineri, amutekerereza ibyabaye byose; 8 Amaze kumva ibyo byose arababara cyane; 9 Nuko akoranya Abayahudi, arababwira ati “Mwabonye igitangaza cy’izuba ryijimye, n’ibindi byabayeho igihe Yesu yari agiye gupfa?” 10 Abayahudi babyumvise basubiza guverineri bati: “Izuba ryarazimye nk'uko bisanzwe.” 11 Ariko abari bazi Kristo bose, kimwe n'abagore bari bakurikiye Yesu baturutse i Galilaya, bahagarara kure bareba ibyo byose. 12 Maze umugabo wo muri Arimatiya witwaga Yosefu, na we wari umwigishwa wa Yesu ariko atari ku mugaragaro kuko yatinyaga Abayuda, aza kwa guverineri, amusaba uburenganzira bwo gukuraho umurambo wa Yesu ku musaraba. 13 Umutegetsi aramuha uburenganzira. 14 Nikodemu araza azanye uruvange rw'imira n'umusaga, uburemere bwabyo bukaba buremere nk'ibiro 100, bamanura Yesu ku musaraba barira, bamupfuka imyenda y'igitare irimo imibavu, nk'uko byari bisanzwe mu Bayahudi bashyingura. 15 Bamushyira mu mva nshya Yozefu yari yubatse, maze icukurwa mu rutare, aho umuntu atari yarigeze ahambwamo, maze batembagaza ibuye rinini ku muryango w'imva. Igice cya 9 1 Abayahudi b'abagome bumvise ko Yozefu yasabiye kandi agashyingura umurambo wa Yesu, bashakisha Nikodemu n'abo bagabo cumi na batanu bahamije Guverineri ko Yesu atavutse kubera ubusambanyi, n'abandi bantu beza bamugaragarije ibikorwa byiza. 2 Ariko ubwo bose bihishaga kubera gutinya Abayahudi, Nikodemu wenyine yaberetse, maze aravuga ati “Abantu nk’aba bashobora bate kwinjira mu isinagogi?” 3 Abayahudi baramubaza bati “Ariko se watinyuka ute kwinjira mu isinagogi kandi warafatanyije na Kristo? Iherezo ryawe ribe hamwe na we mu yindi si.” 4 Nikodemu aramusubiza ati: “Amen, bityo nanjye nshobora kugira umugabane wanjye hamwe na we mu bwami bwe.” 5 Na Yozefu ubwe, ubwo yageraga ku Bayahudi, arababwira ati: “Kuki mundakariye kuko nsabye umurambo wa Yezu wa Pilato? Dore namushyize mu mva yanjye, ndamupfunyika mu mwenda w’igitare ukeye, nshyira ibuye ku muryango w’imva. 6 Namugiriye neza, ariko mwebwe mwamugiriye nabi, ubwo mwamubambaga ku musaraba, mumuha divayi ya divayi, mumwambika ikamba ry'amahwa, mukamutanyagura n'imibavu, mugasabira icyaha cy'amaraso ye. 7 Abayahudi bumvise ibyo barahangayitse cyane, bafata Yozefu, bategeka ko afungirwa isabato itaragera, maze bamugumana kugeza igihe isabato irangiye.
29
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
8 Baramubwira bati “Itangarize icyaha cyawe, kuko muri iki gihe bitemewe kukugirira nabi, kugeza ku munsi wa mbere w’icyumweru. Ariko tuzi ko utazafatwa nk’ukwiriye guhambwa, ahubwo tuzaha inyama zawe inyoni zo mu kirere n’inyamaswa zo mu isi.” 9 Yozefu aramusubiza ati “Iryo jambo ni nk’iry’umwibone Goliyati, watutse Imana nzima avuga nabi Dawidi. Ariko mwebwe abanditsi n’abahanga mu by’amategeko muzi ko Imana ivuga binyuze mu muhanuzi iti ‘Guhorera ni ukwanjye, kandi nzabahorera ikibi kingana n’icyo mwangiriyeho.’ 10 Imana wamanitse ku musaraba, irashobora kundokora mu maboko yawe, kandi ubugome bwawe bwose buzagaruka kuri wewe. 11 Kuko umutegetsi, ubwo yakarabaga intoki ze, yavuze ati “Ndi umwere ku maraso y’uyu muntu w’umukiranutsi.” Ariko mwebwe mwarashubije murangurura muti “Amaraso ye abe kuri twe no ku bana bacu.” Nk’uko mwabivuze, murarimbuka iteka ryose.” 12 Abakuru b'Abayahudi bumvise ayo magambo bararakara cyane, bafata Yozefu bamushyira mu cyumba kitari idirishya, bafunga urugi, bashyiraho n'igifunga. 13 Anasi na Kayafa bashyira abarinzi kuri icyo kirwa, bajya inama n'abatambyi n'Abalewi yo guterana bose nyuma y'isabato, maze bashakisha uko bakwica Yozefu. 14 Bamaze gukora ibyo, abategetsi, Anasi na Kayifa, bategeka ko Yozefu ajyanwa. Igice cya 10 1 Inteko yose ibyumvise, baratangara cyane, kuko babonye ikimenyetso kimwe ku mufunguzo w'icyumba, ariko ntibashobora kubona Yozefu. 2 Hanyuma Anasi na Kayafa barasohoka, kandi mu gihe bose bari batangariye ko Yozefu yagiye, umwe mu basirikare barinze imva ya Yesu aravuga mu ikoraniro. 3 Ubwo bari barinze imva ya Yesu, habayeho umutingito w'isi, maze tubona umumarayika w'Imana azunguza ibuye ry'imva aryicaraho; 4 Kandi mu maso he hari nk'umurabyo, n'imyambaro ye isa n'urubura, maze ubwoba buduhindura nk'abapfuye. 5 Twumvise umumarayika abwira abagore bari ku mva ya Yesu ati “Mwitinya, nzi ko mushaka Yesu wabambwe ku musaraba, yazutse nk'uko yabivuze.” 6 Nimuze murebe aho yari aryamye, kandi vuba aha mujye kubwira abigishwa be ko yazutse mu bapfuye, kandi ko azababanziriza kujya i Galilaya, aho ni ho muzamubonera nk'uko yabibabwiye. 7 Nuko Abayahudi bakoranya abasirikare bose barinze imva ya Yezu, barababaza bati: “Bariya bagore marayika yababwiye ni bande? Kuki mutabataye?” 8 Abasirikare barabasubiza bati “Ntituzi abo bagore abo ari bo, ahubwo twabaye nk'abapfuye kubera ubwoba, none se abo bagore twabafata dute?” 9 Abayahudi baramubwira bati “Ndahiye Uwiteka uhoraho, ntabwo tubyemera.” 10 Abasirikare babaza Abayahudi bati: “Mwabonye kandi mwumvise Yesu akora ibitangaza byinshi, ariko ntimumwemere, mwatwemera mute?” Mwavuze neza muti: “Ndahiye Uwiteka Imana ihoraho, kuko Uwiteka ariho koko.” 11 Twumvise ko mwafunze Yozefu, washyinguye umurambo wa Yezu, mu cyumba kiri munsi y'igikingi cyari gifunze, maze mukifungura ntimumubonemo. 12 None se nimuzane Yozefu mwashyize mu cyumba cyo kurindirwamo, natwe tuzazane Yesu twamurinze mu mva? 13 Abayahudi barasubiza bati “Tuzabyara Yozefu, ese ni mwe muzabyara Yesu?” Ariko Yozefu ari mu mujyi w’iwabo wa Arimataya. 14 Abasirikare baramusubiza bati “Niba Yozefu ari muri Arimataya, na Yesu ari muri Galilaya, twumvise marayika abimenyesha abagore.” 15 Abayahudi babyumvise bagira ubwoba, baravugana bati “Niba ibi byose bizamenyekana, abantu bose bazemera Yesu.”
30
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
16 Hanyuma bakusanya amafaranga menshi bayaha abasirikare, bati “Mubwira rubanda ko abigishwa ba Yesu baje nijoro musinziriye bakiba umurambo wa Yesu, kandi Pilato, umutware w’intara, nabyumva, tuzamuha amahoro, tubarinde.” 17 Nuko abasirikare bafata amafaranga, baravuga nk'uko Abayahudi bari babitegetse, maze inkuru yabo ikwirakwira muri rubanda. 18 Ariko umutambyi Finehasi, umwigishamategeko n'Umulewi witwaga Ageyo, bose uko ari batatu baturutse i Galilaya bajya i Yerusalemu, babwira abatambyi bakuru n'abari mu masinagogi bose bati: 19 Twabonye Yesu mwabambye, aganira n'abigishwa be cumi n'umwe, yicaye hagati yabo ku musozi wa Elayono, arababwira ati: 20 Nimugende mu isi yose, mwigishe amahanga yose Inkuru Nziza, mubabatize mu izina rya Data wa twese n'iry'Umwana n'iry'Umwuka Wera, kandi umuntu wese uzemera akabatizwa azakizwa. 21 Amaze kubwira abigishwa be ibyo, twamubonye azamuka ajya mu ijuru. 22 Abatambyi bakuru n'abakuru n'Abalewi bumvise ibyo, babwira abo bagabo batatu bati “Nimuhe Imana y'Abisirayeli icyubahiro, kandi muyiture niba ibyo muvuga ko mwabibonye kandi ko mwabyumvise ari ukuri.” 23 Baramusubiza bati “Ndahiye Uwiteka w’abasekuruza bacu, Imana ya Aburahamu, na Isaka, na Yakobo, nk’uko twumvise Yesu avugana n’abigishwa be, kandi nk’uko twamubonye azamuka ajya mu ijuru, ni ko natwe twabamenyesheje ukuri.” 24 Hanyuma abo bagabo batatu bongeraho bati: “Niba tutaba dufite ayo magambo twumvise Yesu avuga, kandi ko twamubonye azamuka ajya mu ijuru, twaba dufite icyaha.” 25 Abatambyi bakuru bahita bahaguruka bafite igitabo cy'amategeko mu ntoki zabo, bahanura bati “Ntimuzongera kuvuga ibyo mwavuze kuri Yesu ukundi.” 26 Babaha amafaranga menshi, bohereza abandi bantu ngo babajyane mu gihugu cyabo, kugira ngo badasigara i Yeruzalemu. 27 Abayahudi baraterana bose, maze bamaze kugaragaza agahinda gakomeye, barabaza bati “Iki kintu gitangaje cyabaye i Yerusalemu ni iki?” 28 Ariko Anasi na Kayafa barabahumuriza bati “Kuki twakwizera abasirikare barinze imva ya Yesu, batubwiye ko marayika yakuyeho ibuye ku muryango w’imva?” 29 Birashoboka ko abigishwa be ari bo bababwiye ibyo, bakabaha amafaranga ngo babivuge, maze bo ubwabo batwara umurambo wa Yesu. 30 Byongeye kandi, menya ko nta shimwe rikwiye guhabwa abanyamahanga, kuko natwe badutwaye amafaranga menshi, kandi badutangarije nk'uko twabibategetse. Bagomba kuba indahemuka kuri twe, cyangwa ku bigishwa ba Yesu. Igice cya 11 1 Nikodemu arahaguruka aravuga ati “Muvuze ukuri, yemwe bana ba Isirayeli, mwumvise ibyo abo bagabo batatu barahiye mu mategeko y’Imana, bavuga bati ‘Twabonye Yesu avugana n’abigishwa be ku musozi wa Elayono, kandi twamubonye azamuka ajya mu ijuru.’ 2 Kandi ibyanditswe bitwigisha ko umuhanuzi w’Imana Eliya yazamuwe mu ijuru, maze Elisa abajijwe n’abahungu b’abahanuzi ati “Data Eliya ari he?” Arababwira ati “Yazamuwe mu ijuru.” 3 Abahanuzi baramubwira bati “Ahari umwuka wamujyanye mu misozi ya Isirayeli, wenda twamusangayo.” Basaba Elisa, maze agendana na bo iminsi itatu, ariko ntibamubona. 4 None rero, bana ba Isirayeli, nimunyumve, twohereze abantu mu misozi ya Isirayeli, wenda umwuka watwaye Yesu, maze wenda tukamusangayo tukanyurwa. 5 Inama ya Nikodemu ishimisha abantu bose, maze bohereza abantu gushaka Yesu ariko ntibamubona, maze bagaruka bavuga bati “Twazengurutse hose ariko ntitwamubona, ariko twasanze Yozefu mu mujyi we wa Arimataya.” 6 Abatware n'abantu bose babyumvise barishima cyane, basingiza Imana ya Isirayeli kuko Yozefu yabonetse, uwo bari bamufungiye mu cyumba ariko ntibamubone.
31
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
7 Bamaze gukorana inama nini, abatambyi bakuru barababaza bati “Ni iki cyatuma tumuzanira Yosefu ngo tuvugane?” 8 Bafata urupapuro bamwandikira bati “Amahoro abe kuri wewe n’umuryango wawe wose. Tuzi ko twacumuye ku Mana no kuri wewe. Ishime udusure ba sogokuruza bawe, kuko twatunguwe cyane no gutoroka kwawe mu nzu y’imbohe.” 9 Tuzi ko twagugiriye inama mbi, kandi ko Uwiteka yakwitayeho, kandi Uwiteka ubwe akakurokora mu migambi yacu. Amahoro abe kuri wowe, Yozefu, uri wubahwa mu bantu bose. 10 Batoranya inshuti ndwi za Yozefu, barababwira bati “Nimugera kwa Yozefu, mumuramutse mu mahoro, kandi mumuhe iyi baruwa.” 11 Nuko abo bagabo bageze kwa Yozefu, baramusuhuza mu mahoro, bamuha ibaruwa. 12 Yozefu amaze kubisoma aravuga ati: “Uwiteka Imana ishimwe, wankijije Abisirayeli, ntibashoboye kumena amaraso yanjye. Imana ishimwe, wankingiranye munsi y’amababa yawe.” 13 Yozefu arabasoma, arabajyana iwe, bukeye bwaho yurira indogobe ye, ajyana na bo i Yerusalemu. 14 Abayahudi bose bumvise ibyo, baramusanganira baranguruye bati “Data Yozefu, amahoro yawe agumane nawe.” 15 Arabasubiza ati “Amahoro aturuka ku Uwiteka ari imbere y’abantu bose.” 16 Bose baramusoma, maze Nikodemu amujyana iwe, amaze gutegura ibirori byinshi. 17 Bukeye bwaho, ubwo hari umunsi wo kwitegura, Anasi na Kayafa na Nikodemu babwira Yozefu bati “Ihangane n'Imana ya Isirayeli, udusubize ibyo tuzakubaza byose. 18 Kuko twagize agahinda kenshi ko gushyingura umurambo wa Yesu, kandi ko igihe twari twagufungiranye mu cyumba, ntitwashoboye kukubona, kandi kuva icyo gihe twagize ubwoba kugeza ubu bwo kugaragara kwawe hagati yacu. Tubwire imbere y'Imana ibyabaye byose. 19 Yozefu arabasubiza ati: “Mu by’ukuri mwanshyize mu nzu y’imbohe ku munsi wo kwitegura, kugeza mu gitondo.” 20 Ariko ubwo nari mpagaze mu isengesho mu gicuku, inzu yari ikikijwe n'abamarayika bane, maze mbona Yesu nk'urumuri rw'izuba, maze nikubita hasi kubera ubwoba. 21 Ariko Yesu yafashe ukuboko kwanjye, ankura mu butaka, maze ikime kiranyobwaho, ariko arampanagura mu maso aransoma arambwira ati “Witinya, Yozefu, ndeba kuko ari njye.” 22 Hanyuma ndamureba, ndavuga nti “Raboni Eliya!” Arambwira ati “Sindi Eliya, ahubwo ndi Yesu w’i Nazareti, uwo wahambye.” 23 Naramubwiye nti 'Nyereka imva nagushyizemo.' 24 Hanyuma Yesu anfata ukuboko, anjyana aho nari namushyize, anyereka imyenda y'igitare n'igitambaro namushyize ku mutwe. Nuko menya ko ari Yesu, ndamupfukamira ndavuga nti “Hahirwa uzaza mu izina ry'Uwiteka.” 25 Yesu yongera kunfata ukuboko, anjyana i Arimataya iwanjye, arambwira ati “Amahoro abe kuri wewe, ariko ntuzasohoke mu nzu yawe kugeza ku munsi wa mirongo ine, ahubwo ngomba kujya ku bigishwa banjye.” Igice cya 12 1 Abatambyi bakuru bumvise ibyo byose baratangara cyane, bikubita hasi bubamye nk'abapfuye, batera hejuru bati “Iki kimenyetso gitangaje cyabereye i Yerusalemu ni ikihe? Tuzi se na nyina wa Yesu.” 2 Umulevi umwe aravuga ati “Nzi benshi mu bavandimwe be, abasenga Imana, bakunze gutamba ibitambo n’ibitambo byoswa mu rusengero, basenga Imana ya Isirayeli.” 3 Ubwo umutambyi mukuru Simeyoni yamufataga mu maboko aramubwira ati “Databuja, noneho urekure umugaragu wawe mu mahoro nk'uko wabivuze, kuko amaso yanjye yabonye agakiza kawe, wateguye imbere y'abantu bose, umucyo wo kumurikira abanyamahanga, n'icyubahiro cy'ubwoko bwawe Isirayeli.” 4 Simeyoni na we aha umugisha Mariya nyina wa Yesu aramubwira ati “Ndakubwira iby’uwo mwana, agenewe kugwa no kuzuka kwa benshi, no kuba ikimenyetso kizavugwaho rumwe.”
32
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
5 Koko rero, inkota izaguca mu mutima wawe, kandi ibitekerezo by'imitima myinshi bizahishurwa. 6 Nuko Abayahudi bose baravuga bati “Nimureke tubatume kuri abo bagabo batatu, bavuze ko bamubonye aganira n'abigishwa be ku musozi wa Elayono.” 7 Nyuma y'ibyo, barabazaga ibyo babonye, maze babasubiza icyarimwe bati “Turemeza imbere y'Imana ya Isirayeli ko twabonye Yesu avugana n'abigishwa be ku musozi wa Elayono, azamuka ajya mu ijuru.” 8 Hanyuma Anasi na Kayafa barabajyana ahantu hiherereye, barabasuzuma ukwabo, bose bemeza ukuri bose, bavuga bati: “Babonye Yesu.” 9 Hanyuma Anasi na Kayafa baravuga bati “Amategeko yacu aravuga ngo: Ijambo ryose rizashimangirwa n’abahamya babiri cyangwa batatu.” 10 Ariko se twavuze iki? Henoki wahiriwe Imana, maze yimurwa n'ijambo ry'Imana, kandi aho Musa wahiriwe harazwi. 11 Ariko Yesu yatanzwe kwa Pilato, arakubitwa, arambikwa ikamba ry'amahwa, aracishwa amacandwe, aterwa icumu, abambwa ku musaraba, apfira ku musaraba, arahambwa, umurambo we Yozefu w'icyubahiro awushyingura mu mva nshya, kandi ahamya ko yamubonye ari muzima. 12 Byongeye kandi, abo bantu bavuze ko bamubonye aganira n'abigishwa be ku musozi wa Elayono, azamuka ajya mu ijuru. 13 Maze Yozefu arahaguruka, abwira Anasi na Kayafa ati “Mushobora kuba mutangaye cyane kuba mwabwiwe ko Yesu ari muzima kandi ko yazamutse mu ijuru.” 14 Ni ikintu gitangaje cyane, kuba atari we wenyine uzuka mu bapfuye, ahubwo no kuzura abandi mu mva zabo, babonwe na benshi i Yerusalemu. 15 Noneho mwumve gato: Twese twari tuzi Simeyoni wahawe umugisha, umutambyi mukuru, wafashe Yesu akiri uruhinja mu rusengero. 16 Uwo Simeyoni yari afite abahungu babiri, kandi twese twari turi aho mu rupfu rwabo no mu mihango yo gushyingura. 17 Nimugende rero murebe imva zabo, kuko zifunguye kandi zazutse, kandi dore bari mu mujyi wa Arimataya, bamarana umwanya wabo mu mirimo yo gusenga Imana. 18 Koko rero, bamwe bumvise ijwi ryabo mu isengesho, ariko ntibashaka kuvugana n'umuntu uwo ari we wese, ahubwo bakomeza kuba ibiragi nk'abapfuye. 19 Ariko nimuze tubagereho, tubagirire neza kandi twitonze, kandi niba dushobora kubarahiza, wenda bazatubwira amwe mu mayobera y'izuka ryabo. 20 Abayahudi babyumvise baranezerwa cyane. 21 Hanyuma Anasi na Kayafa, Nikodemu, Yozefu na Gamaliyeli bagiye i Arimatiya, ariko ntibabasanga mu mva zabo, ahubwo bazenguruka umujyi babapfukamye mu gihe cyo gusenga. 22 Nuko babasuhuza mu cyubahiro cyinshi n'icyubahiro, babajyana mu sinagogi i Yerusalemu, bakinga amarembo, bafata igitabo cy'amategeko y'Uwiteka. 23 Bayishyira mu maboko yabo, barahira Imana Uwiteka n'Imana ya Isirayeli, yabwiraga ba sogokuruza mu mategeko n'abahanuzi ati “Niba mwizera uwabazuye ko ari Yesu, tubwire ibyo mwiboneye n'uko mwazuwe.” 24 Charinus na Lenthius, abahungu babiri ba Simeyoni, bumvise ibyo barahinda umushyitsi, baratangara, maze icyarimwe bareba mu ijuru, bakora ikimenyetso cy'umusaraba bakoresheje intoki zabo ku rurimi rwabo. 25 Bahita bavuga bati: “Duhe buri wese urupapuro, maze tuzakwandikire ibyo twabonye byose.” Buri wese yicara hasi, yandika ati: Igice cya 13 1 Nyagasani Yezu, Data, uri Imana, kandi uzuka n'ubuzima bw'abapfuye, duhe uburenganzira bwo gutangaza amabanga yawe, twabonye nyuma y'urupfu, ay'umusaraba wawe; kuko twarahiye izina ryawe.
33
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
2 Kuko wabujije abagaragu bawe gutangaza ibintu by'ibanga, byakozwe n'ububasha bwawe bw'Imana mu kuzimu. 3 Ubwo twashyirwaga hamwe na ba sogokuruza bacu mu bwihisho bw'ikuzimu, mu mwijima w'icuraburindi, mu buryo butunguranye habonetse ibara ry'izuba nk'izahabu, n'urumuri rwinshi rw'umuhengeri rumurikira aho hantu. 4 Muri ako kanya, Adamu, se w’abantu bose, hamwe n’abakurambere n’abahanuzi bose, barishimye cyane bavuga bati “Uwo mucyo ni wo nyir’urumuri ruhoraho, wadusezeranyije kuzatujyana mu mucyo uhoraho.” 5 Nuko umuhanuzi Yesaya arangurura ijwi ati: “Uyu ni urumuri rwa Data n'Umwana w'Imana, nk'uko nabivuze igihe nari nkiri muzima ku isi.” 6 Igihugu cya Zabuloni n'igihugu cya Nafutali hakurya ya Yorodani, abantu bagenderaga mu mwijima babonye umucyo mwinshi, kandi abari batuye mu gicucu cy'urupfu, umucyo warabamurikiye. None dore araje, atumurikira twari twicaye mu rupfu. 7 Ubwo twese twari twishimye kubera urumuri rwatumurikiye, umubyeyi wacu Simeyoni yaje hagati yacu, ashimira imbaga yose, aravuga ati: “Nimuheshe icyubahiro Umwami Yesu Kristo Umwana w’Imana.” 8 Uwo namufashe mu maboko nkiri umwana mu rusengero, maze nterwa imbaraga n'Umwuka Wera ndamubwira nti “Noneho amaso yanjye yabonye agakiza kawe, wateguye imbere y'abantu bose, umucyo wo kumurikira amahanga n'icyubahiro cy'ubwoko bwawe Isirayeli.” 9 Abera bose bari mu kuzimu bumvise ibyo, barushaho kwishima. 10 Nyuma y'ibyo hasohoka umuntu umeze nk'umucakara muto, maze buri wese arabaza ati: “Uri nde?” 11 Arabasubiza ati “Ndi ijwi ry’uvugira mu butayu, Yohana Umubatiza n’umuhanuzi w’Isumbabyose, wabanje kumubanziriza ngo amutegurire inzira, kugira ngo ahe ubwoko bwe kumenya agakiza, kugira ngo bubabarirwe ibyaha.” 12 Kandi jyewe Yohana, ubwo nabonaga Yesu aje aho ndi, ayobowe n'Umwuka Wera, naravuze nti 'Dore Umwana w'Intama w'Imana, dore ukuraho ibyaha by'isi.' 13 Namubatije mu ruzi rwa Yorodani, mbona Umwuka Wera amumanukiraho asa n'inuma, numva ijwi rivuye mu ijuru riti “Uyu ni Umwana wanjye nkunda cyane nishimira.” 14 Noneho ubwo nari ndi imbere ye, naje hano kubamenyesha ko Umwana w'Imana azadusura ubutaha, kandi nk'uko izuba riva mu ijuru ritugeraho, abari mu mwijima n'igicucu cy'urupfu. Igice cya 14 1 Ariko ubwo umubyeyi wacu Adamu yumvaga ibyo, ko Yesu yabatirijwe muri Yorodani, yahamagaye umuhungu we Seti aramubwira ati: 2 Ubwire abana bawe, ba sogokuruza n'abahanuzi, ibyo wumvise kuri Mikayeli, Malayika mukuru, igihe nakoherezaga ku marembo ya Paradizo, kugira ngo unsabe Imana ngo insige amavuta ku mutwe igihe nari ndwaye. 3 Hanyuma Seti yegera abakurambere n'abahanuzi, aravuga ati “Jyewe Seti, ubwo nasengaga Imana ku marembo ya Paradizo, nabonye marayika w'Uwiteka, Mikayeli aranbonekera ambwira ati ‘Ntumwe kuri wowe n'Uwiteka, nashinzwe kuyobora imibiri y'abantu.’ 4 Ndakubwira Seti, ntugasenge Imana urira, kandi ntukayisabe amavuta y'igiti cy'imbabazi yo gusiga so Adamu amavuta yo kumuvura umutwe; 5 Kuko udashobora kubibona kugeza ku munsi n'ibihe bya nyuma, ni ukuvuga kugeza ku myaka ibihumbi bitanu na magana atanu irangiye. 6 Hanyuma Kristo, Umwana w'Imana w'impuhwe cyane, azaza ku isi kuzura umubiri wa Adamu, kandi icyarimwe kuzura imibiri y'abapfuye, kandi naza azabatizwa muri Yorodani. 7 Hanyuma azasiga amavuta y'imbabazi ze ku bizera bose, kandi amavuta y'imbabazi ze azakomeza kugeza ku bisekuruza bizaza, ku bazavuka ku mazi no ku Mwuka Wera, bakazahabwa ubugingo buhoraho.
34
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
8 Kandi icyo gihe Umwana w'Imana w'impuhwe cyane, Kristo Yesu, azamanuka ku isi, azazana umubyeyi wacu Adamu muri Paradizo, ku giti cy'impuhwe. 9 Ba sokuruza bose n'abahanuzi bumvise ibyo byose byavuzwe na Seti, bishima cyane. Igice cya 15 1 Mu gihe abera bose bari bishimye, Satani, umutware n'umugaba w'urupfu, abwira umutware w'ikuzimu ati: 2 Itegure kwakira Yesu w'i Nazareti ubwe, wirataga ko ari Umwana w'Imana, nyamara akaba umuntu watinyaga urupfu, maze aravuga ati: “Umutima wanjye ubabaye cyane kugeza ku gupfa.” 3 Uretse ibyo, yankoreye ibikomere byinshi, ndetse n'abandi benshi, kuko abo nahinduye impumyi n'ibirema, n'abo nababazaga abadayimoni benshi, yarabakijije akoresheje ijambo rye, kandi abo nazanye abapfuye, arabatwara ku ngufu. 4 Umwami w’ikuzimu asubiza Satani ati “Uwo mutware ukomeye cyane ni nde, nyamara akaba ari umuntu utinya urupfu?” 5 Kuko abategetsi bose bo ku isi bayoboka ububasha bwanjye, abo wabinjije mu maboko yawe. 6 Ariko niba afite imbaraga nk'izo muri kamere ye y'ubumuntu, ndakwemeza mu by'ukuri ko ari we ushobora byose muri kamere ye y'ubumana, kandi nta muntu n'umwe ushobora kurwanya imbaraga ze. 7 Ubwo yavugaga ko atinya urupfu, yagambiriye kukugusha mu mutego, kandi bizaba bibi iteka ryose. 8 Hanyuma Satani asubiza, abwira umutware w'ikuzimu ati “Kuki wagaragaje gushidikanya, ugatinya kwakira uwo Yesu w'i Nazareti, umwanzi wawe n'uwanjye?” 9 Nanjye se, naramugerageje, ngatera ubwoba Abayahudi ba kera, ishyaka n'umujinya mu byo namugirira? 10 Naratyaje icumu kubera ububabare bwe; navanze indurwe na divayi, maze ntegeka ko anywa; nateguye umusaraba wo kumubamba, n'imisumari yo gutobora Ibis mu biganza no mu birenge; none urupfu rwe ruri hafi, nzamujyana hano, muyoboke wanjye nanjye. 11 Hanyuma umutware w'ikuzimu aramusubiza ati “Wambwiye ubu ngubu ko yankuyeho abapfuye ku ngufu.” 12 Abagumye hano kugeza igihe bazaba bakiriho ku isi, bakuwe hano, atari ku bubasha bwabo, ahubwo ku bw'amasengesho basabye Imana, kandi Imana yabo ishobora byose yabakuye kuri njye. 13 None se uwo Yesu w'i Nazareti ni nde wankuyeho abapfuye atabanje gusenga Imana? 14 Wenda ni we wankuye Lazaro, amaze iminsi ine apfuye, kandi yanukaga kandi yaraboze, kandi uwo nari mfite nk'uwapfuye, ariko amuzura ku bubasha bwe. 15 Satani asubiza umutware w'ikuzimu ati “Ni we muntu umwe, Yesu w'i Nazareti.” 16 Umwami w'ikuzimu abyumvise aramubwira ati “Ndakurahije ku bw'imbaraga zawe n'izanjye, ntuzamunzanire.” 17 Kuko numvise imbaraga z'ijambo rye, naratinye cyane, kandi abantu banjye bose b'abagome icyarimwe barahungabanye; 18 Ntitwashoboye gufunga Lazaro, ariko yikubise hasi, maze ibimenyetso byose by’ubugome, ahita ava kuri twe; maze ubutaka, aho umurambo wa Lazaro wari ucumbitse, buhita bumusohora ari muzima. 19 Kandi nzi ko ari Imana Ishoborabyose ishobora gukora ibintu nk'ibyo, ifite imbaraga mu butegetsi bwayo, kandi ifite imbaraga mu miterere yayo ya kimuntu, ari yo Mukiza w'abantu. 20 Ntuzazane uyu muntu hano, kuko azabohora abo nafungiye mu buroko kubera kutizera, akababohesha iminyururu y'ibyaha byabo, kandi azabayobora mu bugingo buhoraho.
35
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
Igice cya 16 1 Ubwo Satani n'umwami w'ikuzimu baganiraga batyo, ako kanya humvikana ijwi nk'iry'inkuba n'umuyaga uhuha, rivuga riti “Nimwubure amarembo yanyu, mwa batware mwe, kandi nimwimure, mwa miryango ihoraho, maze Umwami w'icyubahiro yinjire.” 2 Umwami w’ikuzimu abyumvise, abwira Satani ati “Va aho ndi, uve mu rugo rwanjye, niba uri intwari ikomeye, rwana n’Umwami w’icyubahiro.” Ariko se ufitanye iki na we? 3 Nuko aramusohora mu rugo rwe. 4 Nuko umutware abwira abagaba b'ingabo ze babi ati “Mufunge amarembo y'umuringa, muyashyireho imigozi y'icyuma, murwane ubutwari, kugira ngo tudafatwa nk'imbohe.” 5 Ariko imbaga y'abera bose bumvise ibyo, bavugana n'umutware w'ikuzimu n'ijwi rirenga ry'uburakari, bati: 6 Kingura amarembo yawe kugira ngo Umwami w'icyubahiro yinjire. 7 Maze umuhanuzi w’Imana Dawidi, aranguruye ati “Mbese ubwo nari ku isi sinahanuye by’ukuri nkavuga nti, ‘Iyaba abantu bashima Uwiteka kubera ineza ye n’ibitangaza yakoreye abana b’abantu?’ 8 Kuko yamennye inzugi z'umuringa, atemagura imigozi y'ibyuma, abafata kubera gukiranirwa kwabo, kandi kubera gukiranirwa kwabo barababazwa. 9 Nyuma y'ibyo, undi muhanuzi, ari we mutagatifu Yesaya, yabwiye abatagatifu bose mu buryo nk'ubwo ati: “Mbese sinabahanuriye ukuri nkiri ku isi?” 10 Abapfuye bazabaho, kandi abari mu mva zabo bazazuka, kandi abari mu butaka bazishima kuko ikime giturutse ku Uwiteka ari cyo kizabakiza. 11 Kandi naravuze ahandi nti “Wa rupfu we, gutsinda kwawe kuri he?” Wa rupfu we, urubori rwawe ruri he? 12 Abera bose bumvise ayo magambo yavuzwe na Yesaya, babwira umutware w'ikuzimu bati “Kingura amarembo yawe, ukureho imigozi y'icyuma cyawe, kuko ubu ugiye kubohwa, kandi nta mbaraga ufite.” 13 Hanyuma ijwi rikomeye risa n'iry'inkuba rirangurura riti “Nimuzamure amarembo yanyu, mwa batware mwe, nimuzamuke, mwa marembo y'ikuzimu mwe, maze Umwami w'icyubahiro azinjira.” 14 Umwami w’ikuzimu yumvise ijwi rimwe yongera kuvuga, aranguruye ijwi nk’aho atari azi icyo avuga ati “Uwo Mwami w’Ikuzo ni nde?” 15 Dawidi asubiza umutware w’ikuzimu ati “Ndumva amagambo y’iryo jwi, kuko nayavuze mu mwuka we. None rero, nk’uko nabivuze haruguru, ndakubwira nti, Uwiteka ni intwari kandi ni umunyambaraga, Uwiteka ni intwari mu ntambara: ni Umwami w’icyubahiro, kandi ni Uwiteka mu ijuru no mu isi; 16 Yarebye hasi kugira ngo yumve imiborogo y'imbohe, no kubohora abari bagenewe gupfa. 17 Noneho, wowe mutware w'ikuzimu uhumanye kandi unuka, kingura amarembo yawe, kugira ngo Umwami w'Ikuzo yinjire, kuko ari we Mwami w'ijuru n'isi. 18 Dawidi akivuga ibyo, Uwiteka ukomeye yabonekeye mu ishusho y'umuntu, amurikira ahantu hahoze ari mu mwijima. 19 Yacagaguye iminyururu itarashoboraga gucika mbere, kandi ku bubasha bwe butagira inenge yasuye abicaye mu mwijima w'icuraburindi n'ubugome, n'igicucu cy'urupfu n'icyaha. Igice cya 17 1 Urupfu rubi n'abayobozi barwo b'abagome bumvise ibyo, batewe ubwoba n'ubwami bwabo butandukanye, ubwo babonaga urumuri rumuritse, 2 Nuko Kristo ubwe agaragara mu ngo zabo mu buryo butunguranye, maze barangurura ijwi bati: “Turaboshywe nawe, usa nkaho ugamije kutubangamira imbere y’Uwiteka.” 3 Uri nde, udafite ikimenyetso cyo kwangirika, uretse isura irabagirana ari ikimenyetso cyuzuye cy'ubuhanga bwawe, nyamara usa n'aho utabyitayeho? 4 Uri nde, ufite imbaraga n'intege nke, ukomeye kandi muto, uri umusirikare mubi ariko kandi uri mu rwego rwa mbere, ushobora kuyobora mu ishusho y'umugaragu nk'umusirikare usanzwe?
36
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
5 Umwami w'Ikuzo, wapfuye akaba ari muzima, nubwo yigeze kwicirwa ku musaraba? 6 Wapfuye mu mva, ukamanuka ukatugeraho uri muzima, kandi mu rupfu rwawe ibiremwa byose byarahindaga umushyitsi, inyenyeri zose zigahinda umushyitsi, none se ufite umudendezo mu bapfuye, kandi ugateza urujijo ingabo zacu? 7 Uri nde, ubohora imbohe zari ziboshywe n'icyaha cy'inkomoko, kandi ukabazana mu mudendezo wabo wa kera? 8 Uri nde, wakwirakwije urumuri rukomeye kandi ukarabagirana ku bantu bahumanijwe n'umwijima w'icyaha? 9 Mu buryo nk'ubwo, ingabo zose z'abadayimoni zafashwe n'ubwoba nk'ubwo, maze ubwoba bwinshi butuma zivuga ziti: 10 Bituruka he, Yesu Kristo, ko uri umuntu ukomeye kandi ufite icyubahiro mu bwiza, umucyo utagira inenge, kandi utagira icyaha? Kuko isi yo hasi y'isi, yahoze idukurikiza kugeza ubu, kandi aho twakuye imisoro, ntiyigeze itwoherereza umuntu wapfuye mbere, ntiyigeze yohereza impano nk'izi ku batware b'ikuzimu. 11 None se uri nde, winjira mu ngo zacu ufite ubutwari nk'ubwo, kandi ntutinye kudutera ubwoba ku bihano bikomeye, ahubwo unaharanira gukiza abandi bose iminyururu tubaboshyemo? 12 Wenda uri uwo Yesu, uwo Satani aherutse kuvugana n'umwami wacu, ko wari ugiye guhabwa imbaraga z'urupfu binyuze mu rupfu rw'umusaraba. 13 Hanyuma Umwami w’Icyubahiro yakandagiye urupfu, afata umutware w’ikuzimu, amwambura ububasha bwe bwose, maze ajyana na data wacu wo ku isi Adamu mu ikuzo rye. Igice cya 18 1 Hanyuma umutware w’ikuzimu afata Satani, aramubwira mu buryo bukomeye ati “Yewe mutware w’irimbuka, wanditse inkuru yo gutsindwa no gucibwa kwa Belizebuli, usuzugurwa n’abamarayika b’Imana kandi ungwa n’abakiranutsi bose! Ni iki cyatumye ukora utyo?” 2 Washakaga kubamba Umwami w'Icyubahiro, kandi binyuze mu kurimbura kwe, wadusezeranyije ibyiza byinshi cyane, ariko nk'umupfapfa utazi icyo wari ugamije. 3 Dore noneho Yesu w'i Nazareti, hamwe n'umucyo w'ubumana bwe bw'icyubahiro, yirukanye imbaraga zose ziteye ubwoba z'umwijima n'urupfu; 4 Yashenye imfungwa zacu kuva hejuru kugeza hasi, asezerera imbohe zose, abohora abari bafunzwe bose, kandi abatari basanzwe baniha kubera imibabaro yabo bose, ubu badusuzuguye, kandi amasengesho yabo aradusebya. 5 Ubutegetsi bwacu butubaha Imana bwaragabanutse, kandi nta gice cy'abantu gisigaye mu maboko yacu, ariko ku rundi ruhande, bose baraturwanya bashize amanga; 6 Nubwo mbere hose abapfuye batinyukaga kutugirira nabi, cyangwa ngo bagire ibyishimo nubwo bari imbohe. 7 Yewe Satani, wowe mutware w’ababi bose, se w’abagome n’abatereranywe, kuki wagerageza iki gikorwa, mu gihe imfungwa zacu kugeza ubu zitari zifite icyizere na gito cy’agakiza n’ubuzima? 8 Ariko ubu nta n'umwe muri bo uniha, cyangwa ngo hagire n'umwe ubabara mu maso. 9 Yewe mutware Satani, wowe murinzi ukomeye w’uturere tw’ikuzimu, ibyiza byawe byose wabonye ku giti cyabujijwe, no kubura Paradizo, ubu wabibuze kubera igiti cy’umusaraba; 10 Nuko ibyishimo byawe byose birashira, ubwo wabambye Yesu Kristo Umwami w'Ikuzo. 11 Wakoze ibinyuranye n'inyungu zawe n'izanjye, nk'uko uzabibona ubu ukoresheje iyo mibabaro minini n'ibihano bitagira iherezo ugiye kubabazwa. 12 Yewe Satani, umutware w'ibibi byose, nyirabayazana w'urupfu, kandi ukomoka ku bwibone bwose, wagombye kubanza kubaza ku byaha bibi bya Yesu w'i Nazareti, hanyuma ugasanga nta cyaha na kimwe yari afite gikwiye gupfa. 13 Kuki wagerageje kumubamba nta mpamvu cyangwa ubutabera, kandi ukamanukira mu turere twacu umuntu w’intungane n’intungane, bityo ukabura abanyabyaha bose, abagome n’abakiranirwa ku isi yose?
37
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
14 Mu gihe umutware w’ikuzimu yabwiraga Satani atyo, Umwami w’Ikuzo yabwiye Belizebuli, umutware w’ikuzimu, Satani, umutware azategekwa n’ubutegetsi bwawe iteka ryose, mu cyimbo cya Adamu n’abana be b’intungane, ari bo banjye. Igice cya 19 1 Hanyuma Yesu arambura ukuboko kwe, aravuga ati “Nimuze kuri njye, mwe mwese abera banjye, mwaremwe mu ishusho yanjye, mwaciriweho iteka n’igiti cy’imbuto zibujijwe, na sekibi n’urupfu; 2 Baho ubu ukurikije igiti cy'umusaraba wanjye; shitani, umutware w'iyi si, yaratsinzwe, kandi urupfu ruratsindwa. 3 Ako kanya, abera bose bateranira hamwe munsi y'ukuboko kw'Imana Isumbabyose, maze Umwami Yesu afata ukuboko kwa Adamu aramubwira ati “Amahoro abe kuri wowe no ku rubyaro rwawe rwose rw'intungane, ari rwo rwanjye.” 4 Hanyuma Adamu yikubita hasi imbere ya Yesu, aramubwira, arira, mu mvugo iciye bugufi, n'ijwi rirenga, ati: 5 Nzagusingiza, Nyagasani, kuko wanteruye, kandi ntutumye abanzi banjye banyishima hejuru. Nyagasani Mana yanjye, naragutakiye, maze urankiza. 6 Uwiteka, wankuye mu mva, unkiza ubugingo bwanjye kugira ngo ntamanuka ngo njye mu rwobo. 7 Muririmbire Uwiteka, mwebwe mwese abera be, kandi mushimire kwibuka ubuziranenge bwe, kuko uburakari bwe buhoraho akanya gato, kandi mu rukundo rwe ni ho ubugingo bugarukira. 8 Ni ko n'abera bose bapfukamye imbere y'ibirenge bya Yesu, bavuga n'ijwi rimwe bati “Waje, Mucunguzi w'isi, kandi koko wasohoje byose wahanuye ukoresheje amategeko n'abahanuzi bawe bera.” 9 Wacunguje abazima umusaraba wawe, maze umanukira kuri twe, kugira ngo udukize ikuzimu, kandi udukize urupfu n'imbaraga zawe. 10 Nyagasani, nk'uko washyize ibimenyetso by'icyubahiro cyawe mu ijuru, kandi ugashyiraho ikimenyetso cy'ugucungurwa kwawe, ndetse n'umusaraba wawe ku isi, ni ko Nyagasani, shyira ikimenyetso cy'intsinzi y'umusaraba wawe mu kuzimu, kugira ngo urupfu rutazongera kugira icyo rutwara. 11 Hanyuma Uhoraho arambura ukuboko kwe, akora ikimenyetso cy'umusaraba kuri Adamu no ku batagatifu be bose. 12 Afata Adamu ukuboko kwe kw'iburyo, arazamuka ava ikuzimu, maze abera bose b'Imana baramukurikira. 13 Maze umuhanuzi w'umwami Dawidi arangurura ijwi ashize amanga ati: 1 Nimuririmbire Uwiteka indirimbo nshya, kuko yakoze ibitangaza, ukuboko kwe kw'iburyo n'ukuboko kwe kwera byamuhesheje gutsinda. 14 Uwiteka yamenyesheje agakiza ke, gukiranuka kwe yakwerekanye mu maso y'abanyamahanga. 15 Nuko imbaga y'abera bose irasubiza iti: “Abera be bose ni abahawe icyubahiro, Amen, shima Uwiteka.” 16 Nyuma y'ibyo, umuhanuzi Habakuki 3 yaratakambye ati: “Wavuyeyo kugira ngo ukize ubwoko bwawe, ndetse n’ubwoko bwawe.” 17 Abera bose baravuga bati: 4 “Hahirwa uje mu izina ry’Uwiteka, kuko Uwiteka yatumurikiye. Uyu ni we Mana yacu iteka ryose, azatuganza iteka ryose, Amen.” 18 Ni ko n'abahanuzi bose bavugaga amagambo yera yo kumusingiza, bakurikiza Nyagasani. Igice cya 20 1 Nuko Uhoraho afashe ukuboko kwa Adamu, amushyira Mikayeli, umumarayika mukuru, maze abajyana muri Paradizo yuzuye imbabazi n'icyubahiro; 2 Abagabo babiri ba kera cyane barabahuye, maze babaza abera bati “Muri bande, mutarabana natwe mu muriro, kandi imibiri yanyu ikaba yarashyizwe muri Paradizo?”
38
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
3 Umwe muri bo aramusubiza ati “Ndi Henoki, wahinduwe n’ijambo ry’Imana, kandi uyu muntu turi kumwe ni Eliya w’i Tishibi, wahinduwe mu igare ry’umuriro.” 4 Dore twari turi hano kugeza ubu, kandi ntabwo twigeze turya urupfu, ariko ubu tugiye kugaruka igihe Antikristo azaza, dufite ibimenyetso n'ibitangaza by'Imana, kugira ngo dufatanye na we mu ntambara, kandi twicwe na we i Yerusalemu, hanyuma tuzamurwe mu bicu turi bazima, nyuma y'iminsi itatu n'igice. 5 Ubwo Henoki na Eliya babivugaga, haje undi muntu wari ufite ishusho mbi yitwaje ikimenyetso cy'umusaraba ku bitugu bye. 6 Abera bose bamubonye baramubaza bati “Uri nde, kuko isura yawe isa n’iy’umujura, none kuki wikorera umusaraba ku bitugu byawe?” 7 Arabasubiza ati “Uvuze ukuri, kuko nari umujura wakoze ibibi byose ku isi.” 8 Abayahudi bambambye hamwe na Yesu, kandi nitegereje ibintu bitangaje byabaye mu irema igihe Umwami Yesu yabambwaga. 9 Kandi nemeraga ko ari we Muremyi w'ibintu byose, akaba n'Umwami Ushoborabyose, maze ndamusenga nti “Mwami, unyibuke, nugera mu bwami bwawe.” 10 Yahise yumva ubusabe bwanjye, arambwira ati “Ndakubwira ukuri, uyu munsi uzaba uri kumwe nanjye muri Paradizo.” 11 Ampa iki kimenyetso cy'umusaraba ati: “Fata iki kintu ujye muri Paradizo,” kandi niba marayika urinze Paradizo atakwemerera, umwereke ikimenyetso cy'umusaraba, umubwire uti: “Yesu Kristo wabambanywe ubu ni we wantumye hano.” 12 Ubwo nabikoraga, nkabwira marayika urinze Paradizo ibyo byose, akabyumva, ako kanya akingura amarembo, anyinjiza, anyishyira iburyo muri Paradizo. 13 Ati “Hagarara hano igihe gito, kugeza igihe Adamu, se w’abantu bose, azinjira, hamwe n’abana be bose, ari bo bagaragu ba Yesu Kristo bera kandi b’intungane, wabambanywe ku musaraba.” 14 Bamaze kumva iyi nkuru yose iturutse ku mujura, abakurambere bose baravuga icyarimwe bati “Mana Ishoborabyose, Data w’imbabazi zihoraho, Data w’imbabazi, wagiriye ubuntu nk’ubwo abamucumuyeho, ukabageza ku mbabazi za Paradizo, ukabashyira mu byo wateganyirijwe mu buryo bw’umwuka, mu buzima bw’umwuka n’ubwera. Amen.” Igice cya 21 1 Aya ni amabanga y’Imana kandi matagatifu twabonye kandi twumvise. Jyewe, Charinus na Lenthius ntabwo twemerewe gutangaza andi mabanga y’Imana, nk’uko Mikayeli, malaika mukuru, yabidutegetse. 2 Ati “Muzajyane n'abavandimwe banjye i Yerusalemu, kandi mukomeze gusenga, mutangaza kandi muheshe ikuzo izuka rya Yesu Kristo, kuko yabazuye mu bapfuye icyarimwe.” 3 Kandi ntimukagire uwo muvugana, ahubwo mwicare nk'ibiragi kugeza igihe Umwami azabaha uburenganzira bwo kuvuga amabanga y'ubumana bwe. 4 Malayika mukuru Mikayeli yadutegetse kwambuka Yorodani, tujye mu gihugu cyiza kandi gikungahaye, aho hari benshi bazutse mu bapfuye hamwe natwe kugira ngo tugaragaze ko Kristo yazutse. 5 Kuko twamaze iminsi itatu gusa dusezera kuzuka mu bapfuye, twebwe abazutse kugira ngo twizihize Pasika y'Umwami wacu hamwe n'ababyeyi bacu, kandi dutange ubuhamya bwacu kuri Kristo Umwami, kandi twabatijwe mu ruzi rwera rwa Yorodani, none ubu nta muntu n'umwe ubabona. 6 Ibi ni byo Imana yatwemereye kubagaragariza, nimuyishimire icyubahiro, mwihane, izabagirira imbabazi. Amahoro abe kuri mwe aturuka ku Mwami Imana Yesu Kristo, Umukiza wacu twese. Amen, Amen, Amen. 7 Bamaze kurangiza kwandika no kwandika mu mpapuro ebyiri zitandukanye, Charinus yashyize ibyo yanditse mu maboko ya Anasi, Kayafa na Gamaliyeli.
39
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
8 Lenthius na we yahaye Nikodemu na Yozefu ibyo yanditse; maze ako kanya bahinduka umweru cyane ntibaba bakiriho ukundi. 9 Ariko ibyo bari banditse byagaragaye ko bihuye neza, imwe idafite inyuguti imwe iruta indi. 10 Inteko yose y'Abayahudi yumvise ubwo bucuti bwose butangaje bwa Charinus na Lenthius, barabwirana bati “Ni ukuri ibyo byose byakozwe n'Imana, kandi Umwami Yesu ashimwe iteka ryose, Amen.” 11 Baragenda bafite ubwoba bwinshi n'ubwoba, bahinda umushyitsi, bikubita ku gituza, buri wese asubira iwe. 12 Ariko ibyo byose Abayahudi babwiraga Yezu mu masinagogi yabo, Yozefu na Nikodemu babimenyesha umutware. 13 Pilato yandika ibyo byose, abishyira mu bitabo by’amateka bya rubanda mu cyumba cye. Igice cya 22 1 Nyuma y'ibyo, Pilato ajya mu Ngoro y'Abayahudi, akoranya abakuru b'imiryango n'abanditsi n'abigishamategeko bose, maze yinjira mu rusengero. 2 Nuko ategeka ko amarembo yose afungwa, arababwira ati “Numvise ko mufite igitabo kinini muri uru rusengero, ndabifuriza rero kukinzanira.” 3 Igihe igitabo kinini cyari gitwawe n'abakozi bane b'urusengero, kandi cyari gishushanyijeho zahabu n'amabuye y'agaciro, cyazanwaga, Pilato arababwira ati “Ndabarahiye Imana ya ba sogokuruza, yo yaremye iyi Ngoro, ikanayitegeka ko yubakwa, ntimuzampishe ukuri.” 4 Muzi ibyanditswe muri icyo gitabo byose, nimumbwire rero niba mu Byanditswe hari icyo mwabonye kuri uwo Yesu mwabambye, n'igihe yagombaga kuza ku isi, nimumbwire. 5 Hanyuma barahira Anasi na Kayifa, bategeka abandi bose bari kumwe na bo gusohoka mu rusengero. 6 Bafunga amarembo y'urusengero n'ay'urusengero, babwira Pilato bati “Mwacamanza, wadutegetse kurahiza iyi ngoro ko tuyigutangariza ukuri n'ukuri.” 7 Tumaze kubamba Yesu ku musaraba, tutazi ko ari Umwana w'Imana, ariko twibwiraga ko akora ibitangaza bye akoresheje ubumaji, twahamagaye iteraniro rinini muri uru rusengero. 8 Ubwo twari turimo tuganira ku bitangaza Yesu yakoze, twahasanze abahamya benshi bo mu gihugu cyacu, bavuga ko bamubonye ari muzima nyuma y'urupfu rwe, kandi ko bamwumvise avugana n'abigishwa be, kandi ko bamubonye azamuka mu ijuru, yinjira muri bo; 9 Twabonye abagabo babiri, imibiri yabo Yesu yazuye, batubwira ibintu byinshi bitangaje Yesu yakoze mu bapfuye, kandi dufite inkuru yabyo mu ntoki. 10 Kandi ni akamenyero kacu buri mwaka gufungura iki gitabo gitagatifu imbere y'iteraniro, no kugisha inama z'Imana. 11 Kandi twabonye mu gitabo cya mbere muri mirongo irindwi, aho Mikayeli, marayika mukuru, avugana n'umuhungu wa gatatu wa Adamu, umuntu wa mbere, inkuru ivuga ko nyuma y'imyaka ibihumbi bitanu na magana atanu, Kristo Umwana w'Imana ukundwa cyane yaje ku isi, 12 Kandi twakomeje gutekereza ko wenda ari we Mana ya Isirayeli yabwiye Mose ati “Uzakore isanduku y’ubuhamya: uburebure bwayo bube mikono ibiri n’igice, n’ubugari bwayo bube santimetero imwe n’igice, n’uburebure bwayo bube santimetero imwe n’igice.” 13 Muri izi metero eshanu n'igice zo kubaka inkuge yo mu Isezerano rya Kera, twabonye kandi tuzi ko mu myaka ibihumbi bitanu n'igice (igihumbi), Yesu Kristo yagombaga kuza mu nkuge cyangwa mu ihema ry'umubiri; 14 Bityo rero ibyanditswe byacu bihamya ko ari umwana w'Imana, akaba n'Umwami n'Umwami wa Isirayeli. 15 Kandi kubera ko nyuma y'imibabaro ye, abatambyi bakuru bacu batangajwe n'ibimenyetso byamukoreshejwe, twafunguye icyo gitabo kugira ngo dushakishe mu bisekuruza byose kugeza ku gisekuru cya Yozefu na Mariya nyina wa Yezu, twibwira ko ari uwo mu rubyaro rwa Dawidi;
40
Urupfu, Guhambwa, no Kuzuka kwa Yesu Kristo
16 Twabonye inkuru y'irema, n'igihe yaremye ijuru n'isi n'umuntu wa mbere Adamu, kandi kuva aho kugeza ku mwuzure, byari imyaka ibihumbi bibiri na magana abiri na cumi n'ibiri. 17 Kuva ku mwuzure kugeza kuri Aburahamu, magana cyenda na cumi na babiri, kuva kuri Aburahamu kugeza kuri Mose, magana ane na mirongo itatu, kuva kuri Mose kugeza kuri Dawidi umwami, magana atanu na cumi. 18 Kuva kuri Dawidi kugeza ku bunyage bwa Babuloni, imyaka magana atanu. Kuva ku bunyage bwa Babuloni kugeza ku guhinduka umuntu kwa Kristo, imyaka magana ane. 19 Igiteranyo cy'ibyo byose kingana n'ibihumbi bitanu n'igice (igihumbi). 20 Bityo rero, bigaragara ko Yesu uwo twabambye ari we Yesu Kristo Umwana w'Imana, n'Imana y'ukuri kandi Ishoborabyose. Amen.
41