TiNakristianuanaKaugaliantiPanangteditiLimos
Limos-kawes,taraon,wennokuartaamaitedkadagitinapanglawatattao
DagitiEbanghelio
Agannadkayoasaanyongaaramidendagitilimosyoitisangoanandagititattao,tapnomakitayoida: tanosaan,awantigunggonaniAmayongaaddasadilangit.Ngarudintonagaramidkakadagiti limosmo,dikaagpukkawititrumpetaitisanguanam,kasitiar-aramidendagitimanaginsisingpet kadagitisinagogakenkadagitikalsada,tapnomaaddaandaitidayagkadagititattaoPudnokunak kadakayo,Addaandaitigunggona.Ngemintonaglimoska,saankomangaammuentimakannigid ngaimamtiar-aramidentimakannawanngaimam:Tapnodagitilimosmoketaddaitinalimed:ket niAmamamakakitaitinalimedamismogunggonaannakantoasilalawag.Mateo6:1-4
KetniJesussimmungbatkinunana,“AddalalakiabimmabamanipudJerusalemngaagturongidiay Jerico,ketnatnagititengngadagitimannanakaw,isudatinanguksobkenkuanakadagitikawesna, kennangsugatkenkuana,ketpimmanaw,ketpinanawandaakaguduatinatayKetnaiparnaa bimmabatimaysaapadiitidaytaadalan:ketidinakitana,limmabasitibangir.Ketkastametti maysaaLevita,idiaddaisunaitilugar,immayketkimmitakenkuana,ketlimmasatitibangir.Ngem maysaaSamaritano,bayattipanagdaliasatna,dimtengitiayanna:ketidinakitanaisuna,naasian kenkuana,Ketnapankencuana,ketingalutnadagitisugatna,anangibukbokitilanakenarak,ket insaadnaitibukodnangaanimal,ketimpanisunaitimaysaapagdagusan,ketinaywanannaKetiti kabigatannaidipumanaw,nangiruaritiduaapisos,ketintednadagitoyitibuyot,ketkinunana kenkuana,Aywanamisuna;ketaniamanngaad-adutimagastosmo,intonumayak,subadkanto. Siasinoitakadagitoytallo,pagarupem,tikaarrubadaydiaynatnagkadagitimannanakaw?Ket kinunana,Daydiaynangipakitakencuana.KinunaniJesuskenkuana,Inka,aramidemmet.Lucas 10:30-37
Ngemketdi,itedyotilimosdagitibambanagngaaddakadakayo;ket,adtoy,aminabanagnadalusda kadakayoLucas11:41
Ilakoyotiaddakadakayo,ketitedyotilimos;ipaayyotibagbagiyokadagitisupotasaanalumakay, maysaagamengidiaylangitasaanngaagkupas,nosadinongaawantimannanakawngaumasideg, wennotikutonsaanamangdadael.Tanosadinotiayantigamengmo,sadiaymettiayantipusom. Lucas12:33-34
Aramid
Ita,naggigiddanasimmang-atdaPedrokenJuanititemploitiorastikararag,amaikasiamngaoras Kettimaysaalalakiapilaymanipuditiaanakanniinananaibaklay,ngainaldawngaipaiddadaiti ruangantitemploanaawaganNapintas,tapnodumawatitilimoskadagitisimrekititemplo;Isuidi nakitanadaPedrokenJuanngaasidegenasumrekititemplo,nagkiddawitilimos.KetniPedro,nga inkabilnadagitimatanakenkuanaakaduananiJuan,kinunana,Kitaennakami.Ketimpangagnaida, anamnamaennangaumawatitimaysaabanagkadakuadaKalpasanna,kinunaniPedro,Awan kaniaktipirakkenbalitok;ngemdagitiaddakaniakitedkokenka:ItinaganniJesu-Cristoataga NazarettumakderkaketmagnakaKetiniggamannatimakannawanngaimana,ketintag-ayna:ket dagusadagitisakanakentulangtigurongnaimmawatdaitipigsaKettimmakderatimmakder,ket nagna,ketsimrekakaduadaititemplo,amagmagna,kenaglukluksaw,kenmangidaydayawitiDios. Aramid3:1-8
Kettibunggoydagitinamatiketmaymaysatipusodakenmaymaysatikararuada:kenawanti nagsaoakukuanadagitibanagngaaddakenkuana;ngemaddaaminabanagapaggigiddiatandaKet buyogentidakkelapannakabalininteddadagitiapostoltipanagungarniApoJesus:ketdakkela paraburaddakadakuadaaminAwanmetcadacuadangaagkurang:tatikaadudagitiagtagikuaiti dagawennobalbalayinlakodaida,ketinyegdadagitigataddagitibanaganailako,Ketinkabildaida itisakaanandagitiapostol:ketnaiwarasititunggalmaysasigunitikasapulanna.KetniJose,a babaenkadagitiapostolnaanagananBernabe,(akaipapananna,Tianaktiliwliwa,)maysaaLevita, kentaga-Chipre,ngaaddaanitidaga,inlakona,ketinyegnatikuarta,ketinkabilnaitisakaanandagiti apostolAramid4:32-37
ItaaddaidiidiayJopetimaysangaadalanngaagnaganTabita,ngaitikaipapananna,naawagan Dorcas:daytoyababainapnokadagitinaimbagngaaramidkenaramidtilimosngainaramidna Aramid9:36
AddamaysaalalakiidiayCesareaamanaganCornelio,maysaasenturiontibunggoyanaawaganiti bunggoydagitiItaliano,Maysaanapeklanatao,kenmaysangaagbutengitiDiosagramantiamina balayna,anangteditiadualimoskadagititattao,kenkanayonngaagkararagitiDiosNakitanaiti sirmataidiagarupmaikasiamngaorastialdawtimaysangaangheltiDiosasumsumrekkenkuana ketkinunanakenkuana,CornelioKetidikitkitaenna,nagbuteng,ketkinunana,Ania,Apo?Ket kinunanakenkuana,Dagitikararagmokendagitilimosmoketsimmang-atapakalaglagipaniti sangoanantiDios.Aramid10:1-4
KetkinunaniCornelio,Uppatngaaldawtinapalabasngaagayunoakaginggaitidaytoyngaoras;ket itimaikasiamngaorasnagkararagakitibalayko,ket,adtoy,addalalakianagtakderitisanguanaka nakasuotitinaraniagakawes,Ketkinunana,Cornelio,nangngegantikararagmo,ketdagitilimosmo naipalagipitiimatangtiDios.Aramid10:30-31
Impakitakkadakayoaminabanbanag,nokasanoanaskenngaagbannogkayoamangsuporta kadagitinakapuy,kenlaglagipenyodagitisasaoniApoJesus,nokasanoakinunana,Naragragsakti mangtedngemtiumawatAramid20:35
Impakitakkadakayotiaminabanag,nokasanoarebbengngaagtrabahokayoamangsuportakadagitinakapuy kentapnolaglagipendagitibalikasniApoJesus,nokasanotipanangibagana, Ad-addaanabendisionantimangtedngemtiumawat
Aramid20:35
Ketditoyngaaramidektibagik,tapnokanayonngaaddaanakitikonsiensiangaawananiti pannakasairitiDios,kenkadagititattao.Itakalpasantiaduatawenimmayakamangiyegkadagiti limositinasionko,kendatonAramid24:16-17
Saanenkomangaagtakawtinagtakaw,ngemketdiagtrabahokoma,ngaaramidennababaenkadagiti imanatibanaganaimbag,tapnomasapulngaitednaitiagkasapulanEfeso4:28
Apokripa
SiakaniTobitnagnaakitiaminngaaldawtipanagbiagkokadagitidalantikinapudnoken kinahustisia,ketadutiinaramidkoalimoskadagitikakabsatko,kenitinasionko,anakikuyogkaniak idiayNineve,itidagadagitiAsirio.Tobit1:3
KetiditiemponiEnemessarintedkotiadualimoskadagitikakabsatko,kenintedkotitinapayko kadagitimabisin,Kendagitikaweskokadagitilamolamo:ketnomakitaktisiasinomanitinasionkoa natay,wennonaipuruakitiaglawlawdagitipadertiNineve,intabonkoTobit1:16-17
Itedmotilimostisanikuam;ketintonmangtedkaitilimos,saankomangaapaltimatam,wenno tallikudantirupammanipuditisiasinomananapanglaw,ketsaantoamaiturongkenkatirupatiDios. Noaddaankaitinawadwad,mangtedkaitilimosamaitunositidayta:nobassitlaengtiaddakenka, dikaagbutengamangtedamaitunositidaytaabassit:Tamangurnongkaitinasayaatagamengpara itibagimitialdawtipanagkasapulan.Agsipudtatilimosketmangispalmanipudkenpatay,ketsaan ngaipalubosngaumayitisipngetTatilimosketnasayaatasagutkadagitiaminamangteditidayta itiimatangtiKangatuan.Tobit4:7-11
Itedmotitinapaymokadagitimabisin,kendagitikawesmokadagitilamolamo;ketcasmayannurotiti kinawadwam,mangtedcaitilimos:ketsaancomangaapaltimatam,intonmangtedcaitilimos. Tobit4:16
Nasayaattikararagitipanagayunarkenlimoskenkinalinteg.Nasaysayaattibassititikinalinteg ngemtiaduitikinakilloNasaysayaattimangteditilimosngemtiagurnongitibalitok:Tatilimos ispalennakenpatay,ketikkatennantotiisuaminabasol.Dagidiayagar-aramatitilimosken kinalintegmapnodantoitibiag:Tobit12:8-9
Gapuna,pinagpatingganiTobittipanangidayawnaitiDios.Ketwaloketlimapulotitawennaidi napukawnatipanagkitana,anaisublikencuanakalpasantiwaloatawen:ketnangteditilimos,ket immadutipanagbutengnaitiApoaDios,ketindaydayawna.Tobit14:1-2
Ketitabonnakanasayaat,kenniinamakaduak;ngemsaanenngaagtalinaedidiayNineve Laglagipem,anakko,nokasanotipanangtamingniAmankenniAchiacharusanangpadakkel kenkuana,nokasanoamanipuditilawaginyegnaisunaitisipnget,kennokasanoagunggonaanna manen:kaskasdianaisalakanniAchiacharus,ngemtisabaliaddaanitigunggona:tabimmabaiti sipnget.NangtedniManasesitilimos,ketnakalibaskadagitisilonipatayngainkabildakenkuana: ngemnatinnagniAmanitisilo,ketnatayNgarudita,anakko,panunotemnoaniatiar-aramidenti limos,kennokasanongaisalakantikinalinteg.Idinaibaganadagitoyabanbanag,insukonati espirituitikatre,agtawenitisangagasutketlimapuloketlimapulo;ketintabonnaisunaanadayaw Tobit14:10-11
Impakitakkadakayotiaminabanag,nokasanoarebbengngaagtrabahokayoamangsuportakadagitinakapuy kentapnolaglagipendagitibalikasniApoJesus,nokasanotipanangibagana, Ad-addaanabendisionantimangtedngemtiumawat Aramid20:35
Iddepentidanumtigumilgil-ayabngaapuy;ketdagitilimosketmangaramiditipanangabbong kadagitibasolSiraknga3:30
Saankaamabannognoar-aramidemtikararagmo,kensaanmoabaybay-antimangteditilimos. Sirak7:10
Awantinaimbagngaumaykenkuanaakanayonngaokupadoitikinadakes,wennoitisaana mangteditilimosSirak12:3
Tilimostimaysaataoketkaslapagilasinankenkuana,ketsalimetmetannadagitinaimbagnga aramidtitaoakasitimansanastimata,kenitednatipanagbabawikadagitiannaknaalallakiken babbai.Sirak17:22
Iserramdagitilimoscadagitipagidulinanmo:ketisalakannacantomanipuditiisuaminarigatSirak 29:12
Tiagayatitibalitokketsaantoanalinteg,kettimangsurotitipanagrupsa,umdasentimaaddaaniti dayta.Nadadaeltibalitoktiadu,ketaddaiditipannakadadaelda.Maysadaytaapakaitibkolan kadagitiagidatonitidaytoy,kettunggalmaagmaikuyogtoitidaytaNagasattinabaknanga masarakanngaawanpakapilawanna,kensaanasinurottibalitok.Siasinoisuna?ketawagantayo isunaanabendisionan:tanakaskasdaawtiinaramidnakadagititattaonaSiasinotinasubokitidayta, ketnasarakananaan-anay?kalpasanna,agpasindayagkoma.Siasinotimakabasol,kensaana nakabasol?wennonagaramiditidakes,ketsaannangainaramid?Maipasdektodagitisanikuana,ket ideklaratigimongdagitilimosnaSirak31:5-11
Timangsubaditinaimbagagunggona,mangidatonitinapinongaarina;kettimangteditilimosket agidatonitidayawSirak35:2
Kakabsatkentulongmaibusordaititiempotirigat:ngemtilimosad-aduntotimangisalakanngem kadakuadaadua.Sirak40:24
NapukawaLibrotiBiblia
TinabendisionankenkanayonanadayagaBirhenMaria,anagtauditinaarianapulikenpamiliani David,ketnaipasngayitisiudadtiNazaret,kennagadalidiayJerusalem,ititemplotiApo.Joachimti nagannitatangna,kenAnnaninanangnaTipamilianiamanakettagaGalileakenitisiudadti Nazaret.Taga-Betlehemtipamiliatiinana.NalawagkenumisotibiagdaitiimatangtiApo,nadiosan kenawanpakapilawannaitiimatangdagititattaoTabiningaydaaminasanikuadaititalloapaset: Maysakadagitoytiinteddaititemplokenkadagitiopisialtitemplo;sabalitiinwarasdakadagiti ganggannaet,kentattaongaaddaitinapanglawakasasaad;kettimaikatloinreserbadaparaiti bagbagidakenkadagitipakausarantibukoddaapamiliaTiEbangheliotiPanakaipasngayniMaria 1:1-4
Dikaagbuteng,Joachim,wennomariribukanitipannakakitakaniak,tamaysaakngaangheltiApo ngaimbaonnakenka,tapnoipakaammokkenka,anangngegdagitikararagmo,kendagitilimosmo immuliitiimatangtiDiosTiEbangheliotiPanakaipasngayniMaria2:3
Impakitakkadakayotiaminabanag,nokasanoarebbengngaagtrabahokayoamangsuportakadagitinakapuy kentapnolaglagipendagitibalikasniApoJesus,nokasanotipanangibagana, Ad-addaanabendisionantimangtedngemtiumawat Aramid20:35
KalpasannanagparangtianghelkenniAnangaasawanaakunkunana:Dikaagbuteng,kendimo panunotenngaespiritutimakitam.Tasiakdaydianghelanangidatonkadagitikararagyoken limosyoitisangoanantiDios,ketnaibaonkadakayoita,tapnomaipakaammokkadakayo,a maipasngaytokadakayotimaysangaanakababai,amaawaganitiMaria,ketmabendisionanto ngemkadagitiaminababbai.TiEbangheliotiPanakaipasngayniMaria3:1-2
TiMaikatloaLibrotiPastorniHermas2:1-13(Kapada).
1Bayattipannagnakoititalon,kenpanangusigkoitialmokentiubas,kenpanangpanunotkoiti bagikkadagitibungada,nagparangkaniaktimaysangaanghel,ketkinunanakaniak;Aniati pampanunotemitikastaakabayagitiunegmo?
2Ketkinunakkencuana,Apo,pampanunotekdaytoyapuontiubaskendaytoyngaelmgaputa napintasdagitibungada.Ketkinunanakaniak;Dagitoyduaakayoketnaikabilapagtuladankadagiti adipentiDios.
3Ketkinunakkencuana,Apo,kayatkoamaammuannoaniatipakabuklantipadrondagitoyakayo adinakamatmo.Dumngegkayo,kunana;makitamdaytoyapuontiubaskendaytoyngaelm;Apo, kinunak,makitakida,
4Daytoyapuontiubas,kunana,ketnabunga,ngemtielmketmaysaakayongaawanbungana. Nupaykastadaytoyngaubasmalaksidnonaikabildaytoyngaelm,kensuportaranna,saannga agbungaitiadu;ngemtipanagiddanaitidaga,agbungalaengitidakes,gaputasaananakabitiniti elm;idintota,gaputanasuportaranitielm,agbungaagpadpadaparaitibaginakenparaitidayta.
5Kitaenyongarudnokasanoatielmketsaanabasbassit,nodiketad-adutibunga,ngemtipuonti ubas.Kasano,Apo,kinunak,ad-adutibunganangemtiubas?Agsipudta,kinunana,tiubasa nasuportaranitielmketmangtedagpadpadaitiadukennasayaatabunga;idintota,noagiddaiti daga,bassitlaengtiibturanna,ketmasakitmetunaydayta
6DaytoyngarudakapadaketnaiparangkadagitiadipentiDios;ketirepresentarnatinabaknangken napanglawataoInsungbatko,Apo,iparangarangmodaytoykaniakDenggem,kinunana;adda kinabaknangtinabaknangatao;nupaykastaitiApoisuketnapanglaw;taisuketnaipangato maipapanitikinabaknangna,kenbassitlaengtipanagkararagnaitiApo;ketdagitikararagnga aramidennaketnatamadkenawantipuersa
7Nongarud,intontinabaknangataoketdumanonkadagitinapanglawdagitibanagakayatna,ti napanglawataoketagkararagitiApoparakadagitinabaknang;kettiDiosipaaynaitinabaknanga taotiaminanaimbagabanag,gaputatinapanglawataonabaknangitikararag;ketdakkelti pannakabalindagitikiddawnaitiApo.
8Kalpasanna,tinabaknangataoiserbinatiaminabanagkadagitinapanglaw,agsipudtamadlawna ngaisuketdenggentiApo:ketad-addaasitutulokkenawanduadua,ipaaynakenkuanatikayatna, kenaywanannangaawantiagkurangkenkuana.
9KettinakurapayataoagyamanitiApogapuitinabaknang;gaputaagpadangaar-aramidendati trabahodamanipuditiApo.
10Kadagititattaongarud,saanamaipagarupamangteditianiamanabungatielm;ketdidaammo wennomaawatanatibunggoynanomainayonitipuontiubas,tiubasketmangteditidoblenga iyaadu,agpadpadaparaitibaginakenparaitielm.
11KastametdagitinapanglawngaagkarkararagitiApoparakadagitinabaknang,mangngegda kenkuana;ketumadutikinabaknangda,agsipudtaagserserbidakadagitinapanglawiti kinabaknangdaNaaramiddangarudngaagpadaamakiramankadagitinaimbagngaaramidti tunggalmaysa.
12Siasinoman,ngarud,amangaramidkadagitoyabanag,saantoabaybay-antiApo,nodiket maisurattoitilibrotibiag
Impakitakkadakayotiaminabanag,nokasanoarebbengngaagtrabahokayoamangsuportakadagitinakapuy kentapnolaglagipendagitibalikasniApoJesus,nokasanotipanangibagana, Ad-addaanabendisionantimangtedngemtiumawat Aramid20:35
13Naragsakdagitinabaknang,kenmakakitaitibagbagidangaumad-adu:tatimakaammoitidaytoy, makabaeltongaagserbiitisumagmamanokadagitisabsabali.
NalipatanaLibrotiEden
TulagtiZabulon2:1-21
1Ketitaannak,ibagakkadakayoatungpalenyodagitibilintiApo,kenipakitayotiasikadagiti kaarrubayo,kenmakipagriknakayokadagitiamin,saanlaengakadagititao,nodipayketkadagiti animal.
2GapuitiamindaytoyabanagbinendisionannaktiApo,ketidiagsakittiaminakakabsatko, nakalibasakngaawansakit,taammotiApodagitipanggeptitunggalmaysa
3Addaanyongaruditiasiitipuspusoyo,annakko,tauraykasitiar-aramidentitaoitikaarrubana, kastametngaaramidentotiApokenkuana
4TaagsakitdagitiannakdagitikabsatkokenmatmataydagapukenJose,gaputasaandanga impakitatiasiitipuspusoda;ngemnaitalimengdagitiannakkongaawansakit,kasammoyo
5KetidiaddaakitidagatiCanaan,itiigidtibaybay,nangalaakitiikanparakenJacobngaamak;ket idiadutinalemmengitibaybay,nagtultuloyakadinadangran.
6Siaktiimmunaanangaramiditibangkangaaglayagitibaybay,tainikkannaktiApoiti pannakaawatkensiribitidayta.
7Ketnangibabaakititimonitilikudanna,ketinyunnatkotimaysaalayagitisabalipayanalintega pedasotikayoititengnga
8Ketnaglayagaksadiaykadagitiigidtibaybay,ngaagkalapitibalayniamakaginggaa dimtengkamiidiayEgipto
9Ketbabaentipannakipagriknainranudkotinakalapkoititunggalganggannaet.
10Ketnotimaysaataoketganggannaet,wennomasakit,wennolakay,inpaburekkodagitiikan,ket inkaweskoidaanaimbag,ketidatonkoidakadagitiaminatattao,kaskasapulantitunggaltao,a makiladingitkenmakipagriknakadakuada.
11Gapuna,pinneknanakmettiApoitinawadwadngaikannoagkalapitiikan;tatimakibingbingay itikaarrubanaumaw-awatitimamin-adungaad-adumanipuditiApo.
12Itilas-udtilimaatawennagkalapitiikanketintedkoititunggaltaoanakitak,ketumdasenti aminabalayniamak
13Ketnokalgawnagkalapitiikan,kenitikalam-eknanakipagtaranakkadagitikarneroakaduak dagitikakabsatko
14Itaipakaammokkadakayotiinaramidko
15Nakitaktimaysaataoamarigrigatangapuitikinalamolamoitipanawentilam-ek,ketnaasian kenkuana,kettinakawkotimaysaakawesasililimeditibalayniamak,ketintedkoitimarigrigat 16Dakayongarud,annakko,manipuditidaytangaitedkadakayotiDios,mangipakitakayoitiasi kenasiadiagduaduakadagitiaminatao,kenitedyoititunggaltaongaaddaanitinaimbagapuso
17Ketnoawantikabaelanyongaiteditiagkasapulan,kaasiankayokenkuanaitibitukatiasi
18Ammokasaananakasaraktiimakitikabaelanngaiteditiagkasapulan,ketnakipagnaak kenkuanangaagsangsangititipitongaestadio,ketdagitibitukaknagtarigagaykenkuanagapuitiasi
19Ngarud,addaankayometitibagbagiyo,annakko,itiasiititunggaltaongaaddaanasi,tapno maasiankenkaasiannakayomettiApo.
20Gaputametiti,maudingaal-aldawibaontotiDiostipanangngaasinaditoydaga,ketsadinoman tipakasarakannakadagitibitukatiasiagtaengkenkuana.
21Taitikaadutipanangngaasititaokadagitikaarrubana,kastamettikaaddatiApokenkuana
Impakitakkadakayotiaminabanag,nokasanoarebbengngaagtrabahokayoamangsuportakadagitinakapuy kentapnolaglagipendagitibalikasniApoJesus,nokasanotipanangibagana, Ad-addaanabendisionantimangtedngemtiumawat Aramid20:35