

ACartadeAristeas
INTRODUCIÓN
NacartadeAristeas,unhadasrecuperaciónsmáis salientableseantigasdestacolección,percorremosun longocamiñodesdeAdáneEva,unlongocamiñodesdeo DiluvioEsteescritopresentaunespectáculodaresiliencia darazahumana,querepoboouaTerra,connacións poderosasquevivenenpompaeesplendor.
Aquíleredessobreoprimeirogranbibliófilo:Tolomeo Filadelfo.DesexareunirnasúabibliotecadeAlexandría "todososlibrosdomundo"Finalmente,nasúapaixónpor conseguirunhagranobra(asLeisxudías),troca100.000 cativosporeselibro.Esteéprobablementeoprezomáis altoxamaispagadoporunhasoaobraPresentaunharazón inusualparaofindoGranCativerio
Osacontecementosdestanarracióntiveronlugardurantea vidadafamosaraíñaArsinoe,quemorreunoano270aC Adataexactadasúaredacciónéincerta
Osdetallesdavidacortesáeadiscusióndosproblemas sociaisdaépocasondomáximointereseevivacidade.Éun descubrimentoestrañohoxeendíaveroreieosseus convidadosxogandoapreguntaserespostasduranteoseu banquete.
Aestruturadestaobraabsorbenteéaseguinte:
1DedicatoriadolibroaFilócrates
2Medidaspreliminares:
(a)Apropostadobibliotecariodeliberaroscativosxudeus acambiodunlibro
(b)Aemancipación
(c)AcartadeFiladelfoaEleazar.
(d)Aresposta
(e)Osnomesdocomitédesignadoparatraducirolibro
3.Descricióndosagasallosreais:
(a)Amesa(probablementeomoblemáiselaboradoxamais producido)
(b)Osoutrosagasallos.
4DescricióndeXerusalén (a)Otemplo(eosistemadeabastecementodeauga) (b)Acerimonia. (c)Acidadela (d)Acidade (e)Orural.
5AdespedidadeEleazar
6AexplicacióndaleiporpartedeEleazar(istoéprofunda sabedoría).
7Arecepción
8Obanquete(72preguntaserespostas) 9.AtraducióndoLibro.
CAPÍTULO1
NaépocadocativerioxudeuenExipto,TolomeoFiladelfo revélasecomooprimeirogranbibliófiloDesexatertodos oslibrosdomundonasúabiblioteca;paraconseguiras LeisdeMoisés,ofreceuseaintercambiar100000cativos poresetraballoexclamando:"Éunhapequenabendición, deverdade!".
1Dadoquerecompileimaterialparaunhahistoria memorabledamiñavisitaaEleazar,oSumoSacerdotedos xudeus,eporquevostede,Filócrates,comononperdea oportunidadedelembrarmo,lledeumoitaimportanciaa recibirunrelatodosmotivoseoobxectivodamiñamisión, trateideelaborarunhaexposiciónclaradoasuntopara vostede,poisperciboqueposúeunamornaturalpolo estudo,unhacalidadequeéamaiorposesióndohome: estarconstantementeatentar"aumentaroseuacervode coñecementoseadquisicións",xasexaatravésdoestudo dahistoriaouparticipandonospropiosacontecementos.
2Édestexeito,aoasumiroselementosmáisnobres,quea almaseestablecenapurezae,tendofixadooseuobxectivo napiedade,oobxectivomáisnobredetodos,úsaocomo guíainfalibleeasíadquireunpropósitodefinido.
3Foiamiñadevociónáprocuradocoñecementorelixioso oquemelevouaemprenderaembaixadaanteohomeque mencionei,queeratidonamáisaltaestimapolosseus propioscidadánseporoutros,tantopolasúavirtudecomo polasúamaxestade,equeposuíadocumentosdomáisalto valorparaosxudeusnoseupropiopaíseenterras estranxeirasparaainterpretacióndaleidivina,poisassúas leisestánescritasenpergamiñosdecoiroconcaracteres xudeus
4Emprendínestaembaixadaconentusiasmo,despoisde atoparunhaoportunidadeparasuplicarlleaoreiafavordos cativosxudeusqueforantransportadosdeXudeaaExipto polopaidorei,candoestetomouposesióndestacidadee conquistouaterradeExipto.
5Pagaapenaquechecontetaménestahistoria,xaque estouconvencidodequeti,coatúadisposicióncaraá santidadeeatúasimpatíapoloshomesquevivensegundo aleisagrada,escoitarásconmaiorgustoorelatoqueme propoñoexpoñer,xaquetimesmochegachesrecentemente daillaeestásansiosoporescoitartodooquetendaa edificaraalma
6Noutraocasióntaméncheenvieiunrexistrodosfeitos queconsidereidignosderelatarsobrearazaxudía,o rexistroqueobtiveradossumossacerdotesmáiseruditos daterramáiseruditadeExipto
7Comoestástanansiosoporadquirirocoñecemento daquelascousasquepodenbeneficiarámente,síntomena
miñaobrigadecompartirchetodaainformaciónqueestea aomeualcance.
8Deberíasentiromesmodebercaraatodososque posuíanamesmadisposición,perosíntooespecialmente caraati,xaquetesaspiraciónstannobresexaquenonsó esomeuirmándecarácter,nonmenosquedesangue, senónquetaménesuncomigonaprocuradabondade
9Poisninopracerderivadodoouroninningunhaoutra dasposesiónsquesonapreciadaspormentessuperficiais confireomesmobeneficioqueaprocuradaculturaeo estudoqueempregamosparaconseguila
10Peroparanonvoscansarcunhaintroducióndemasiado longa,procedereideinmediatoaocontidodamiña narración
11DemetriodeFalero,presidentedabibliotecadorei, recibiuunhainmensasumadediñeirocopropósitode reunir,namedidadoposible,todososlibrosdomundo
12Medianteacompraeatranscrición,levouacabo,o mellorquepuido,opropósitodorei.
13Nunhaocasión,candoeuestabapresente, preguntáronlle:Cantosmillibroshainabiblioteca?,e respondeu:«Máisdedouscentosmil,ohrei,enofuturo inmediatofareitodooposibleporreunirtaménosrestantes, paraquesepoidaalcanzarototaldecincocentosmil Díxenmequeasleisdosxudeusmerecensertranscriptase unlugarnasúabiblioteca!»
14«Quecheimpidefaceristo?»,respondeuorei«Todoo necesariofoipostoátúadisposición!»
15HaiquetraducilosrespondeuDemetrio,porque nopaísdosxudeusempreganunalfabetopeculiar(igual queosexipciosteñenunhaformaespecialdeletras)efalan undialectopeculiar
16Suponsequedebenusaralinguasiríaca,perononéasí; asúalinguaébendiferente.
17Eorei,candoentendeutodososfeitosdocaso,ordenou queseescribiseunhacartaaoSumoSacerdotexudeupara quesecumpriseoseupropósito(quexafoidescrito).
18Pensandoquechegaraomomentodeexercerpresión sobreademanda,queamiúdollepresentaraaSosibiode TarentoeaAndreas,oxefedagardacostas,paraa emancipacióndosxudeusqueforandeportadosdeXudea polopaidorei,poiscando,cunhacombinacióndeboa fortunaecoraxe,levaraacabooseuataquecontratodaa rexióndeCelesiriaeFeniciacunéxito,noprocesode aterrorizaropaísesometeroo,deportoualgúnsdosseus inimigoseoutrosreduciuaocativerio.
19Onúmerodosquetransportoudopaísdosxudeusa Exiptononascendíaamenosdecenmil.
20Destesarmouatrintamilhomesescollidoseasentounos enguarniciónsnascomarcasrurais
21(Emesmoantesdestaépocaungrannúmerodexudeus chegaranaExiptocospersas,enunperíodoanterioroutros foranenviadosaExiptoparaaxudaraPsaméticonasúa campañacontraoreidosetíopesPeroestesnonerantan numerososcomooscativosqueTolomeo,fillodeLagos, transportou)
22Comoxadixen,Tolomeoescolleuosmelloresdestes, oshomesqueestabannaflordaidadeedestacabanpola súacoraxe,earmounos,peroágranmasadosdemais,os queerandemasiadovellosoudemasiadonovosparaeste propósito,etaménásmulleres,reduciunosáescravitude, nonporquequixesefacelopolasúapropiavontade,senón
porquefoiobrigadopolosseussoldados,queos reclamabancomorecompensapolosservizosqueprestaran naguerra
23Despoisdeterobtido,comoxasedixo,aoportunidade degarantirasúaemancipación,dirixínmeaoreicos seguintesargumentos:«Nonsexamostanirracionaiscomo parapermitirqueosnososfeitosdesmintanasnosas palabras».
24Xaquealeiquedesexamosnonsótranscribirsenón taméntraducirpertenceatodaarazaxudía,que xustificaciónpoderemosatoparparaanosaembaixada mentrestantonúmerodelespermanezaenestadode escravitudenoteureino?
25Naperfeccióneriquezadatúaclemencia,liberaaqueles queestánretidosentanmiserableescravitude,xaque, comomeesforzoipordescubrir,oDeusquellesdeuasúa leiéoDeusquemanténoteureino
26AdoranaomesmoDeusoSeñoreCreadordo Universo,comotodososdemaishomes,comonós mesmos,ohrei,aíndaqueochamemosconnomes diferentes,comoZeus1ouDis
27Estenomefoilleoutorgadomoiaxeitadamentepolos nososprimeirosantepasados,parasignificarqueAquel,a travésdequentodasascousasestándotadasdevidae cheganáexistencia,énecesariamenteoXineteeSeñordo Universo
28Déalleexemplodemagnanimidadeatodaahumanidade liberandoosqueestánescravizados.
29Despoisdunbreveintervalo,mentreseuofrecíaunha fervienteoraciónaDeusparaquedispostaseamentedorei detalxeitoquetodososcativospuidesenserpostosen liberdade(poisarazahumana,sendocreacióndeDeus, estáinfluenciadaeguiadaporEl)
30Polotanto,conmoitasediversasoraciónsinvoqueia Aquelequegobernaocorazónparaqueoreisevise obrigadoaconcederamiñapetición
31Porquetiñagrandesesperanzasconrespectoásalvación doshomes,xaqueestabasegurodequeDeusconcederíao cumprimentodamiñaoración
32Poiscandooshomesconmotivospurosplanean algunhaacciónenarasdaxustizaedarealizaciónde nobresfeitos,DeusTodopoderosolevaosseusesforzose propósitosaunresultadoexitoso)-oreilevantouacabeza e,mirándomecunrostroalegre,preguntou:"Cantosmiles cresqueserán?"
33Andrés,queestabapreto,respondeu:«Algomáisdecen mil»
34«Éunhapequenabendición,deverdade»,dixoorei,«a quenospideAristeas!»
35EntónSosibioealgúnsoutrosqueestabanpresentes dixeron:«Si,peroseráunaxeitadotributoávosa magnanimidadeofreceraliberacióndesteshomescomoun actodedevociónaoDeussupremo»
36DeusTodopoderosohonrouvosmoitoeexaltadopor ribadetodososvososantepasadosengloria,eéxustoque lleprestedesamaiorofrendadeagradecementoque teñades.
37Moisatisfeitoconestesargumentos,deuordesdeque seengadiseaossalariosdossoldadosacantidadedo diñeirodaredención,quesepagasenvintedracmasaos donosporcadaescravo,queseemitiseunhaordepúblicae queselleanexasenrexistrosdoscativos
38Demostrouomaiorentusiasmononegocio,porquefora Deusquenlevaraonosopropósitoásúaplenitudee obrigáraoaredimirnonsóaquelesqueviñeranaExiptoco exércitodoseupai,senóntaméncalqueraqueviñeraantes daquelaépocaouforalevadoposteriormenteaoreino.
39Indicáronllequeodiñeirodorescatesuperaríaos catrocentostalentos
40Creoqueseráútilinserirunhacopiadodecreto,porque destexeitoamagnanimidadedorei,aquenDeuslle outorgouopoderdesalvaratanvastasmultitudes,quedará máisclaraemanifesta
41Odecretodoreidicíaoseguinte:«Todososque servironnoexércitodonosopainacampañacontraSiriae Feniciaenoataqueaopaísdosxudeuseseapoderaronde cativosxudeuseostrouxerondevoltaácidadede AlexandríaeáterradeExiptoouosvenderonaoutros,e domesmoxeitocalqueracativoqueestivesenanosaterra antesdaquelaépocaoufosetraídoaquídespois,todosos queposúanesescativosdebenliberalosdeinmediato, recibindovintedracmasporcabezacomorescate»
42Ossoldadosrecibiránestediñeirocomoagasallo engadidoaosseussalarios,osoutrosdotesourodorei.
43Cremosquefoicontraavontadedonosopaiecontra todadecenciaquefosenlevadoscativos,equea devastacióndassúasterraseadeportacióndosxudeusa Exiptofoiunactodeinfamiamilitar
44Obotínquecaeuenmansdossoldadosnocampode batallafoitodoobotínquedeberíanterreclamado.
45Reduciropoboáescravitudefoiademaisunactode absolutainxustiza
46Polotanto,xaqueserecoñecequeestamosafeitosa renderxustizaatodososhomeseespecialmenteaaqueles queestáninxustamenteencondicióndeservidume,exa quenosesforzamosportratarconxustizaatodososhomes segundoasesixenciasdaxustizaeapiedade,decretamos, enreferenciaáspersoasdosxudeusqueestánencalquera condicióndeservidumeencalquerapartedonosodominio, queaquelesqueasposúanrecibiránasumadediñeiro estipuladaeosliberaránequeninguénmostraráningún atrasonocumprimentodassúasobrigas.
47Dentrodostresdíasseguintesápublicacióndeste decreto,deberánfacerlistasdeescravosparaosoficiais designadosparacumpriranosavontadeepresentar inmediatamenteaspersoasdoscativos
48Porqueconsideramosqueserávantaxosoparanóse paraosnososasuntosqueesteasuntoseleveacabo.
49Calqueraquequeirapodedarinformaciónsobre calqueraquedesobedezaodecreto,coacondicióndeque, seohomeédeclaradoculpable,seconverteránoseu escravo;osseusbens,contodo,seránentregadosao tesouroreal
50Candoselleleuodecretoparaqueoleranaoreiparaa súaaprobación,contiñatodasasdemaisdisposiciónsagás afrase"calqueracativoqueestivesenaterraantesdese momentoouquefosetraídoaquídespois",enasúa magnanimidadeenaxenerosidadedoseucorazónorei inseriuestacláusulaedeuordesdequeaconcesiónde diñeironecesariaparaaredenciónfosedepositada integramentecospagadoresdasforzasecosbanqueiros reais,easísedecidiuoasuntoeodecretoratificouseen setedías
51Asubvenciónparaaredenciónascendeuamáisde seiscentossesentatalentos;xaquemoitosnenoslactantes foronemancipadosxuntocoassúasnais
52Candosesuscitouacuestióndesesedebíapagara sumadevintetalentosporestes,oreiordenouquese fixese,easílevouacaboasúadecisióndamaneiramáis exhaustiva
CAPÍTULO2
Mostrandocomosemantiñanosrexistrosmáiscoidadosos dosasuntosdeestadoBurocraciagobernamental NomeaseuncomitédeseispersoasparairaoSumo SacerdoteenXerusaléneorganizarointercambio Aristeasépostoaomandodadelegación
1Feitoisto,ordenoulleaDemetrioqueredactaseun memorialconrespectoátranscricióndoslibrosxudeus
2Poistodososasuntosdeestadoadoitabanlevarseacabo pormediodedecretosecoamaiorprecisiónescrupulosa porpartedestesreisexipcios,enadasefacíadexeito descoidadoouaochou
3Easíinseríncopiasdomemorialedascartas,onúmero dosagasallosenviadoseanaturezadecadaundeles,xa quetodoselessobresaíanenmagnificenciaehabilidade técnica.
4AseguinteéunhacopiadomemorialMemoriade Demetrioaogranrei«Xaquemedechesinstrucións,oh rei,dequeserecompilenoslibrosnecesariospara completaratúabibliotecaesereparenosdefectuosos, dediqueimecomáximocoidadoacumprirosteusdesexos eagorateñoaseguintepropostaparapresentarche.
5Oslibrosdaleidosxudeus(xuntoconalgúnsoutros) estánausentesdabiblioteca
6Estánescritosencaractereselinguahebreoseforon interpretadosdescoidadamente,enonrepresentanotexto orixinal,segundomeinformaronosquesaben;poisnunca tiveronocoidadodunreiparaprotexelos.
7Énecesarioqueestessexanprecisosparaavosa biblioteca,xaquealeiqueconteñen,porserdeorixe divina,estácheadesabedoríaelibredetodamancha.
8Porestarazón,osliteratos,ospoetaseamaioríados escritoreshistóricosevitaronreferirseaesteslibroseaos homesquevivironevivensegundoeles,porqueasúa concepcióndavidaétansagradaerelixiosa,comodi HecateodeAbdera
9Sechepareceben,ohrei,queseescribaunhacartaao SumoSacerdotedeXerusalén,pedíndollequeenvíeseis anciánsdecadatribo,homesqueteñanvividoavidamáis nobreesexanosmáisexpertosnasúalei,paraque poidamosdescubrirospuntosnosqueamaioríadelesestán deacordo,easí,despoisdeobterunhatraduciónprecisa, poidamoscolocalanunlugarvisibledunxeitodignoda propiaobraedoteupropósito
10Queteñasprosperidadesenfin!
11Presentadoestememorial,oreiordenouqueselle escribiseunhacartaaEleazarsobreoasunto,naquese informasetaméndaemancipacióndoscativosxudeus.
12Deucincuentatalentosdeouroesetentatalentosde prata,eunhagrancantidadedepedraspreciosasparafacer cuncas,cántaros,unhamesaecopasparalibación.
13Taménllesordenouaosquetiñanacustodiadosseus cofresquepermitisenaosartíficesfacerunhaseleccióndos
materiaisquepuidesenprecisarparaopropósito,equese enviasencentalentosendiñeiroparaproporcionar sacrificiosparaotemploeparaoutrasnecesidades 14Dareicheunhadescricióncompletadaobradespoisde presentarchecopiasdascartas.Acartadoreidicíao seguinte:
15OreiTolomeoenvíasaúdosefelicitaciónsaosumo sacerdoteEleazar.
16Dadoquehaimoitosxudeusasentadosnonosoreino queforonlevadosdeXerusalénpolospersasnaépocado seupoderemoitosmáisqueviñeroncomeupaiaExipto comocativos,colocouaungrannúmerodelesnoexército epagoullessalariosmáisaltosdohabitual,ecando demostroualealdadedosseuslíderes,construíufortalezas epuxoasaoseucargoparaqueosnativosexipcios puidesenserintimidadosporeles.
17Eeu,candoascendínaotrono,adopteiunhaactitude bondosacontodososmeussúbditos,emáis particularmenteconaquelesqueerancidadánsteus:liberei amáisdecenmilcativos,pagandoaosseusdonosoprezo demercadoaxeitadoporeles,esealgunhavezsellefixo malaoteupobopolaspaixónsdamultitude,fixenlles reparación
18Omotivoquelevouámiñaacciónfoiodesexode actuarconpiedadeerenderlleaoDeussupremounha ofrendadeagradecementopormanteromeureinoenpaze grangloriaentodoomundo 19Ademais,recruteiparaomeuexércitoaaquelesdoteu poboqueestabannaflordavida,ecoloqueiencargos oficiaisaaquelesqueeranaptosparaunirseaminedignos daconfianzadacorte.
20Agora,comoestouansiosopormostraramiñagratitude aesteshomeseaosxudeusdetodoomundoeásxeracións vindeiras,determineiqueavosaleisexatraducidada linguahebreaqueseusaentrevósaogrego,paraqueestes librossepoidanengadiraosoutroslibrosreaisdamiña biblioteca.
21Seríaunhabondadedavosaparteeunharecompensa polomeuceloseescolledesseisanciánsdecadaunhadas vosastribos,homesdevidanobreecoñecedoresdavosa leiecapacesdeinterpretala,paraqueencuestiónsde disputapoidamosdescubriroveredictonoqueamaioría esteadeacordo,poisainvestigaciónédamáxima importanciaposible
22Esperogañarunhagrandesonacoarealizacióndeste traballo.
23EnvieiaAndreas,oxefedamiñagarda,eaAristeas, homesaosqueteñoenaltaestima,paraquevosexpoñano asuntoevospresentencentalentosdeprata,asprimicias damiñaofrendaparaotemplo,ossacrificioseoutrosritos relixiosos
24Semeescribessobreosteusdesexosnestesasuntos, faríasmeungranfavoredaríasmeunhanovapromesade amizade,poistodososteusdesexoscumpriranseomáis axiñaposibleAdeus!
25Aestacarta,Eleazarrespondeuaxeitadamentedo seguintexeito:«Eleazar,osumosacerdote,saúdaaorei Tolomeo,oseufielamigo»
26Osmeusmelloresdesexossonparaoteubenestareo benestardaraíñaArsinoe,datúairmáedosteusfillos.
27EutaménestoubenRecibínatúacartaealégrome moitodoteupropósitoedoteunobreconsello
28Reunínatodoopoboellloparaquesoubesendavosa devociónaonosoDeus.
29Taménllesmostreiascopasquemeenviaras,vintede ouroetrintadeprata,ascincocuncaseamesada dedicación,eoscentalentosdeprataparaaofrendados sacrificioseparaoprovementodascousasqueotemplo necesita
30EstesagasallosforonmetraídosporAndreas,undos vososmáishonorablesservos,eporAristeas,amboshomes boseverdadeiros,distinguidospolasúaerudiciónedignos entodosossentidosdeserosrepresentantesdosvosos elevadosprincipiosexustasintencións
31Esteshomestransmitíronmeatúamensaxeerecibiron deminunharespostadeacordocoatúacartaConsentirei entodooquechesexavantaxoso,aíndaqueatúa solicitudesexamoiinusual.
32Poisoutorgachesaosnososcidadánsgrandese inesqueciblesbeneficiosdemoitasmaneiras
33Polotanto,ofrecíninmediatamentesacrificiosporti, polatúairmá,polosteusfillosepolosteusamigos,etodo opoborezouparaqueosteusplansprosperasen continuamente,eparaqueDeusTodopoderosopreservase oteureinoenpazconhonra,eparaqueatraduciónda santaleicheresultasevantaxosaeselevaseacabocon éxito.
34Enpresenzadetodoopoboescolleiseisanciánsde cadatribo,homesboseverdadeiros,eenvieinoscunha copiadanosalei.
35Seríaunhabondade,ohreixusto,sedesinstruciónspara que,encantosecompleteatraducióndalei,oshomesnos sexandevoltosdenovoenpaz.Adeus!
36Estessonosnomesdosanciáns:daprimeiratribo:Xosé, Ezequías,Zacarías,Xoán,EzequíaseEliseo
37Dasegundatribo,Xudas,Simón,Samuel,Adeo, Matatías,Esclemias
38Daterceiratribo,Nehemía,Xosé,Teodosio,Baseas, OrniaseDakis.
39Dacuartatribo:Xonatán,Abraeo,Eliseo,Ananíase Cabrías
40Daquintatribo:Isaac,Xacob,Xesús,Sabateo,Simóne Leví
41Dasextatribo:Xudas,Xosé,Simón,Zacarías,Samuele Selemas.
42Dasétimatribo:Sabatéo,Sedecías,Xacob,Isaac, XesíaseNateo
43Daoitavatribo:Teodosio,Xasón,Xesús,Teodoto, XoáneXonatán
44Danovenatribo,Teófilo,Abraham,Arsamos,Xasón, Endemías,Daniel
45Dadécimatribo:Xeremías,Eleazar,Zacarías,Baneas, EliseoeDateo
46Daundécimatribo:Samuel,Xosé,Xudas,Xonates, CabueDositeo
47Daduodécimatribo:Isaelo,Xoán,Teodosio,Ársamo, AbieteseEzequiel
48EransetentaedousentotalEstafoiarespostaque Eleazareosseusamigosderonácartadorei.
Naquesedescribeamesamáisexquisitaefermosaxamais producidaTaménoutrosagasallosricos,interesantesá luzdasrecentesescavaciónsenExipto
1Agoraprocedereiacumpriramiñapromesaeadarunha descricióndasobrasdearte
2Foronelaboradosconhabilidadeexcepcional,xaqueo reinonescatimouengastosesupervisoupersoalmenteos traballadoresindividualmente
3Polotanto,nonpuideronpasarporaltoningunhaparteda obraninrematalaconneglixencia
4Primeirodetodo,dareicheunhadescricióndatáboa.
5Oreiestabapreocupadodequeestaobrafosede dimensiónsexcepcionalmentegrandes,emandouquese preguntasenaosxudeusdalocalidadesobreotamañoda mesaquexaestabanotemplodeXerusalén
6Ecandolledescribironasmedidas,procedeuapreguntar sepodíaconstruírunhaestruturamáisgrande.
7Ealgúnsdossacerdotesedosoutrosxudeusresponderon quenonhabíanadaquelloimpedise
8Edixoqueestabaansiosoporfacelocincovecesmáis grande,perodubidabaporseresultaseinútilparaos servizosdotemplo
9Queríaqueoseuagasallononsedeixasesónotemplo, xaquellecausaríamoitomáispracerseoshomesquetiñan queofrecerossacrificiosaxeitadospuidesenfacelo axeitadamentenamesaqueelpreparara.
10Nonsupoñíaqueamesaanteriorforapequenaporfalta deouro,peroparecequehouboalgunharazón,dixo,paraa queestabafeita:estadimensión.
11Poissesetivesedadoaorde,nonfaltaríanmedios
12Polotanto,nondebemostransgredirninirmáisaláda medidaaxeitada.
13Aomesmotempo,ordenoullesquepuxesenaoservizo todasasmúltiplesformasdaarte,poiseraunhomedas máiselevadasconcepciónseanaturezadotáraodunha agudaimaxinaciónquellepermitíaimaxinaroaspectoque presentaríaaobrarematada
14Taménordenouqueondenonhoubeseinstrucións establecidasnasEscriturasxudías,todosefixeseomáis fermosoposible
15Candoseestablecíantalesinstrucións,debíanlevarsea caboaopédaletra
16Fixeronamesadeouropuroemacizo:douscóbadosde longo,uncóbadodeanchoeuncóbadoemediodealto.
17Oqueestouadescribirnoneraourofinocolocadosobre outrosalicerces,senónquetodaaestruturaeradeouro macizosoldadoentresi
18Efixeronunhabeiradunpalmodeanchoarredordel
19Ehabíaunhacoroadeondas,gravadaenrelevoen formadecordasmarabillosamentelabradasnosseustres lados
20Porquetiñaformatriangulareoestilodaobraera exactamenteomesmoencadaundoslados,dexeitoque calqueraladoqueestivesenxirados,presentabanomesmo aspecto.
21Dosdousladosbaixoobordo,oquedescendíacaraá mesaeraunhaobramoifermosa,peroeraoladoexterioro queatraíaamiradadoespectador.
22Agoraben,obordosuperiordosdouslados,aoestar elevado,eraafiadoxaque,comodixemos,obordotiñatres lados,desdecalquerapuntodevistaqueseachegaseael 23Ehabíacapasdepedraspreciosasenriba,nomediodo cordónenrelevo,eestabanentrelazadasunhascoasoutras cunrecursoartísticoinimitable
24Pormotivosdeseguridade,todosforonfixadoscon agullasdeouroqueseinserironenperforaciónsnaspedras.
25Polosladosestabansuxeitosentresiconpechespara mantelosfirmes
26Napartedobordoarredordamesaqueseinclinabacara arribaedabaaosollos,habíalabradounpatróndeovosen pedraspreciosas,elaboradamentegravadosporunhapeza continuaderelevoacanalado,estreitamenteconectados entresiarredordetodaamesa
27Edebaixodaspedrasqueforandispostaspara representarovos,osartistasfixeronunhacoroaquecontiña todotipodefroitas,tendonapartesuperioraciosdeuvase espigasdemillo,taméndátilesemazás,egranadase similares,dispostosdexeitovisible
28Estasfroitasestabanfeitasconpedraspreciosas,da mesmacorqueaspropiasfroitas,esuxeitábanasdecanto arredordetodososladosdamesacunhabandadeouro
29Edespoisdecolocaracoroadefroitas,debaixo inseriuseoutropatróndeovosenpedraspreciosaseoutros traballosdeacanaladuraerelevo,paraqueambososlados damesapuidesenusarse,segundoosdesexosdos propietariose,porestarazón,otraballodeondaseobordo estendéronseataospésdamesa
30Fixeronefixarondebaixodetodooanchodamesa unhaplacamacizadecatrodedosdegrosor,paraquese puideseninserirnelaospés,esuxeitáronafirmementecon pasadoresqueencaixabanenalvéolosbaixoobordo,de xeitoquesepuideseusaroladodamesaqueaxente preferise
31Así,ficoumanifestamenteclaroqueaobraestaba destinadaaserutilizadadecalqueraxeito.
32Napropiamesagravaronun«meandro»,conpedras preciosasquesobresaíannomedio,rubíseesmeraldase taménunónixemoitosoutrostiposdepedrasque sobresaenenbeleza
33Exuntoao«meandro»colocábaseunhamarabillosa pezaderede,quefacíaqueocentrodamesapareceseter formaderombo,enelaforáraselabradouncristaleámbar, comosechama,queproducíaunhaimpresión incomparablenosespectadores.
34Fixeronospésdamesaconcabezassemellantesalirios, dexeitoqueparecíanliriosinclinadosdebaixodamesa,e aspartesqueeranvisiblesrepresentabanfollasquese mantiñanerguidas
35Abasedopénochanconsistíanunrubíemedíaun palmodealtoentodooperímetro.
36Tiñaoaspectodunzapatoemedíaoitodedosdeancho
37Sobreeladescansabatodaaextensióndopé
38Efixeronqueopéparecesehedraquemedrabadapedra, entrelazadaconacantoerodeadadunhavidequeorodeaba conaciosdeuvas,queestabanlabradosenpedras,ataa partesuperiordopé
39Oscatropésforonfeitosnomesmoestilo,etodofoi labradoeaxustadocontantahabilidade,eempregáronse unhahabilidadeeuncoñecementotannotablesparafacelo fielánatureza,quecandooaireeraaxitadoporunsopro
devento,imprimíasemovementoásfollas,etodoestaba formadoparacorrespondercoarealidaderealque representaba
40Efixeronapartesuperiordamesaentrespartescoma untríptico,eestabandetalxeitoencaixadaseencaixadas conespigasaolongodetodaaanchuradotraballo,quea unióndasuniónsnonsepodíaverninsequeradescubrir
41Ogrosordamesanoneramenosdemediocóbado,polo quetodaaobradebeucustarmoitostalentos
42Poiscomooreinonqueríaaumentaroseutamaño, gastounosdetallesamesmasumadediñeiroquesetería necesitadoseamesapuideseserdemaioresdimensións
43Etodofoicompletadodeacordocoseuplan,dunxeito marabillosoeextraordinario,conarteinimitableebeleza incomparable
44Dúasdascuncaserandeouro,edendeabaseatao mediotiñangravadosenrelevoconformadeescamas,e entreasescamashabíapedraspreciosasincrustadascon granhabilidadeartística.
45Despoishabíaun«meandro»duncóbadodealtura,coa superficielabradaconpedraspreciosasdemoitascores, queamosabaungranesforzoebelezaartística.
46Enribadistohabíaunmosaico,traballadoenformade rombo,conaspectoderedeequechegabaataobordo
47Nomedio,unspequenosescudosfeitosdediferentes pedraspreciosas,colocadasalternativamenteedetipo variado,denonmenosdecatrodedosdeancho,realzaban abelezadasúaaparencia.
48Napartesuperiordobordohabíaunadornodeliriosen flor,eaciosdeuvasentrelazadosestabangravadospor todooredor.
49Asíera,pois,aconstrucióndascuncasdeouro,ecada unhadelascontiñamáisdedúasgarrafas
50Ascuncasdepratatiñanunhasuperficielisaeestaban feitasdunxeitomarabilloso,comasefosendestinadasa servirdeespellos,dexeitoquetodooquesellesachegaba reflectíaseaíndaconmáisclaridadequenosespellos.
51Peroéimposibledescribiraverdadeiraimpresiónque estasobrasdearteproducironnamenteunhavez rematadas.
52Pois,unhavezrematadosestesrecipientesecolocados unaocaróndooutro,primeirounhacuncadepratae despoisunhadeouro,despoisoutradeprataedespois outradeouro,oaspectoquepresentabaneratotalmente indescritíbel,eosqueviñeronvelosnonpuideronapartarse dabrillantevistaedofascinanteespectáculo.
53Asimpresiónsproducidaspoloespectáculoforonde diversaíndole.
54Candooshomescontemplabanosvasosdeouroeas súasmentesexaminabanporcompletocadadetalledasúa elaboración,assúasalmasestremecíansedeasombro
55Denovo,candounhomequixodirixirasúamiradacara aosvasosdeprata,mentresestabandiantedel,todoparecía brillarconluzarredordolugarondeestabadepé,e proporcionabaundeleiteaíndamaioraosespectadores
56Dexeitoqueérealmenteimposibledescribirabeleza artísticadasobras.
57Ascopasdeourogravaronnocentrocoroasdevide
58Earredordosbordosteceronunhacoroadehedra,mirto eoliveiraenrelevoeincrustaronnelapedraspreciosas.
59Asoutraspartesdotraballoderelevofixéronascon patrónsdiferentes,xaquesepropoñeronrematartododun xeitodignodamaxestadedorei
60Nunhapalabra,pódesedicirqueninnotesourodorei ninenningúnoutrohabíaobrasqueasigualasenencusto ouenhabilidadeartística
61Poisoreidedicounonpoucaatenciónaeles,poislle gustabagañargloriapolaexcelenciadosseusdesignios.
62Poisamiúdodescoidabaosseusasuntosoficiaise pasabaotempocosartistas,preocupadodequeo rematasentododunxeitodignodolugaraoquedebían enviarseosagasallos
63Asíquetodoselevouacaboagrandeescala,dunxeito dignodoreiqueenviabaosagasallosedosumosacerdote queeraogobernantedopaís
64Nonescatimouenpedraspreciosas,xaquese empregaronnonmenosdecincomiletodaserandegran tamaño
65Empregouseahabilidadeartísticamáisexcepcional,de xeitoqueocustodaspedrasedamandeobraeracinco vecesmaiorqueodoouro
CAPÍTULO4
Detallesvívidosdosacrificio.Aprecisióninfalibledos sacerdotesénotableUnhaorgíasalvaxeUnhadescrición dotemploedassúasobrashidráulicas
1Déicheestadescricióndosagasallosporquepenseique eranecesaria
2Oseguintepuntodanarraciónéunrelatodanosaviaxea Eleazar,peroprimeirodetododareivosunhadescriciónde todoopaís
3Candochegamosáterradosxudeusvimosacidade situadanomediodetodaXudea,nocumiodunmontede considerablealtitude
4Nocumio,otemploforaconstruídoentodooseu esplendor.
5Estabarodeadoportresmurosdemáisdesetenta cóbadosdealtoequeenlonxitudeeanchuracorrespondían áestruturadoedificio.
6Todososedificioscaracterizábanseporunha magnificenciaeuncustosenprecedentes
7Eraobvioquenonseaforraraengastosnaportaninnos pechesqueauníancospostes,ninnaestabilidadedolintel
8Oestilodacortinataménestabatotalmenteenproporción aodaentrada.
9Oseutecido,debidoácorrentedevento,estabaen perpetuomovemento,ecomoestemovementose comunicabadesdeabaixoeacortinaseestendíaataoseu puntomáisalto,ofrecíaunespectáculoagradabledoque unhomeapenaspodíasepararse
10Aconstrucióndoaltarestabaenconsonanciacopropio lugarecosholocaustosqueseconsumíanpololumenel,e oaccesoaeleradunhaescalasimilar
11Habíaunhapendentegradualataela,convenientemente dispostaparafinsdedecencia,eossacerdotesministrantes vestíanroupasdeliñoquelleschegabanataosnocellos.
12Otemploestáorientadocaraaolesteeassúascostas caraaooeste
13Todoochanestápavimentadoconpedrasebaixacon pendentesataoslugaresdesignados,paraquesepoida
conduciraugaparalavarosanguedossacrificios,xaque alísesacrificanmilesdeanimaisnosdíasdefesta.
14Ehaiunhafontedeaugainesgotable,porqueunha abundantefontenaturalbrotadointeriordotemplo.
15Ademais,haicisternassubterráneasmarabillosase indescritíbeis,comomesinalaron,aunhadistanciade cincofurlongsarredordolugardotemplo,ecadaunha delasteninnumerablestubaxesparaqueasdiferentes correntesconverxan
16Etodasestasestabanfixadasconchumbonaparte inferiorenasparedeslaterais,esobreelasestenderase unhagrancantidadedexeso,ecadapartedotraballofora levadoacaboconmoitocoidado.
17Haimoitasaberturasparaaauganabasedoaltarque soninvisiblesparatodosagásparaaquelesqueestán ocupadosnoministerio,dexeitoquetodoosanguedos sacrificiosqueserecolleengrandescantidadesélavada nunabrirepechardeollos
18Esaéamiñaopiniónconrespectoaocarácterdos encoroseagoravosmostrareicomoseconfirmou
19Leváronmemáisdecatroestadiosfóradacidadee pedíronmequemirasecaraabaixo,caraauncertolugar,e escoitaseoruídoquefacíaaxuntanzadasaugas,dexeito queograntamañodosencorossemefixoevidente,como xasesinalou.
20Oministeriodossacerdoteséentodosossentidos insuperable,tantopolasúaresistenciafísicacomopoloseu servizoordenadoesilencioso.
21Poistodostraballanespontaneamente,aíndaqueiso impliquemoitoesforzoedor,ecadauntenunhatarefa especialasignadaael.
22Oservizolévaseacaboseninterrupción:algúns proporcionanaleña,outrosoaceite,outrosafariñadetrigo fina,outrosasespecias;outrosmáistraenosanacosde carneparaoholocausto,amosandounmarabillosograode forza
23Poiscollenconambasasmansosmembrosdunbecerro, cadaundoscalespesamáisdedoustalentos,etíranoscon cadamandunxeitomarabillosonolugaraltodoaltare nuncadeixandecolocalosnolugaraxeitado.
24Domesmoxeito,osanacosdasovellasetaméndas cabrassonmarabillosostantopoloseupesocomopolasúa graxa.
25Poisaquelesaosquellescorrespondeesetraballo sempreescollenosanimaissenmanchaeespecialmente gordos,easíselevaacaboosacrificioquedescribín.
26Haiunlugarespecialreservadoparaquedescansen, ondesesentanosquesonrelevadosdoseudeber.
27Candoistoocorre,osquexadescansaroneestánlistos pararetomarosseusdebereslevántanseespontaneamente, xaquenonhaininguénquedeaordesconrespectoá disposicióndossacrificios.
28Reinaosilenciomáiscompleto,dexeitoquesepodería imaxinarquenonhabíaninunhasoapersoapresente,aínda queenrealidadehaisetecentoshomesocupadosnotraballo, ademaisdogrannúmerodosqueestánocupadosentraer ossacrificios.
29Todosefaiconreverenciaedunxeitodignodogran Deus
30CandovimosaEleazarocupadonoministerio, quedamosmoiabraiadospolamaneiradasúavestimentae
amaxestadedasúaaparencia,queserevelabanatúnica quelevabapostaenaspedraspreciosasquelevabapostas.
31Habíacampaíñasdouradassobrearoupaquelle chegabanaospés,emitindounhamelodíapeculiar,ea ambososdousladoshabíagranadasconfloresvariegadas duntonmarabilloso
32Estabacinguidocuncintodebelezarechamante,tecido coascoresmáisfermosas.
33NopeitolevabaooráculodeDeus,comosechama,no queestabanincrustadasdocepedrasdediferentestipos, unidasconouro,quecontiñanosnomesdosxefesdas tribos,segundoasúaordeorixinal,cadaunhabrillando dunxeitoindescritíbelcoasúapropiacorparticular.
34Nacabezalevabaunhatiara,comosechama,esobre esta,nomediodafronte,unturbanteinimitable,adiadema realcheadegloriaconomedeDeusinscritoenletras sagradasnunhaplacadeourodespoisdeserxulgado dignodelevarestesemblemasnosministerios
35Asúaaparicióncreabataltemoreconfusiónmentalque facíasentirauncomoseestiveraenpresenzadunhome quepertencíaaunmundodiferente
36Estouconvencidodequecalqueraqueparticipeno espectáculoquedescribínquedarácheodeasombroe marabillaindescritíbelequedaráprofundamente conmovidoaopensarnasantidadequeselleatribueacada detalledoservizo
37Peroparapoderobterinformacióncompleta,subimos aocumiodacidadelaveciñaeollamosaonosoredor.
38Estásituadonunlugarmoielevadoefortificadocon moitastorres,construídasataocumioconpedrasinmensas, coobxectivo,segundonosinformaron,deprotexeros recintosdotemplo,dexeitoquesehoubeseunataque, unhainsurrecciónouunataqueinimigo,ninguénpuidese forzaraentradadentrodosmurosquerodeanotemplo.
39Nastorresdacidadelacolocábansemáquinasdeguerra ediferentestiposdemáquinas,eaposicióneramoitomáis altaqueocírculodemurallasquemencionei.
40Astorrestaménestabancustodiadasporhomesmoi fieisquederanamaiorprobadasúalealdadeaoseupaís
41Aesteshomesnuncasellespermitíasaírdacidadela, agásnosdíasdefestaesóengrupos,ninpermitíanque ningúnestrañoentrasenela
42Taméntiñanmoitocoidadocandooxefeoficialdaba algunhaordedeadmitiracalqueravisitantepara inspeccionarolugar,comonosensinabaanosapropia experiencia.
43Eranmoireticentesadeixarnosentraraíndaquenon eramosmáisquedoushomesdesarmadosparavera ofrendadossacrificios
44Eafirmaronqueestabanobrigadosporunxuramento candollesfoiconfiadaaconfianza,poistodosxurarane estabanobrigadosacumpriroxuramentosagradoaopéda letra,queaíndaquefosencincocentosennúmero,non permitiríanqueentrasenmáisdecincohomesávez
45Acidadelaeraaprotecciónespecialdotemploeoseu fundadorfortificáraacontantaforzaquepuideseprotexelo eficazmente.
CAPÍTULO5
UnhadescricióndacidadeedocampoComparao versículo11coascondiciónsactuaisOsversículos89-41
revelancomoosantigosconsiderabanuneruditoeun cabaleiro.
1Otamañodacidadeédedimensiónsmoderadas 2Tenunscorentafurlongsdecircunferencia,segundose podeconxecturar.
3Tenassúastorresdispostasenformadeteatro,convías queconducenentreelas;agoraoscruzamentosdastorres inferioressonvisibles,peroosdastorressuperioresson máisfrecuentados
4Porqueochanascende,xaqueacidadeestáconstruída sobreunmonte
5Taménhaichanzosquelevanaoscruzamentos,e algunhaspersoassempresobeneoutrasbaixan,e mantéñenseomáislonxeposibleunsdosoutrosnocamiño pormordosqueestánsuxeitosásregrasdapureza,para nontocarnadaquesexailícito.
6Nonfoisenrazónqueosfundadoresorixinaisdacidadea construírannasdebidasproporcións,xaquetiñanunha claravisióndoqueserequiría.
7Poisopaíséextensoefermoso
8Algunhaspartessonchanas,especialmenteascomarcas quepertencenaSamaria,comosechama,equelimitancoa terradosidumeos,outraspartessonmontañosas, especialmenteasquecontiguasáterradeXudea
9Polotanto,opoboestáobrigadoadedicarseáagricultura eaocultivodaterraparaquedestexeitopoidanterunha subministraciónabundantedecolleitas
10Destexeito,lévaseacaboocultivodetodotipoe recólleseunhacolleitaabundanteentodaaterra mencionada
11Ascidadesgrandesquegozandunhaprosperidade correspondenteestánbenpoboadas,perodescoidanas zonasrurais,xaquetodososhomesestáninclinadosa unhavidadegozo,poistodosteñenunhatendencianatural áprocuradopracer
12OmesmoaconteceuenAlexandría,quesuperaatodas ascidadesentamañoeprosperidade.
13Axentedocampo,aoemigrardaszonasruraise establecersenacidade,desprestixiouaagricultura:epara evitarqueseestablecesennacidade,oreiordenouquenon permanecesennelamáisdevintedías
14Edomesmoxeitodeullesaosxuícesinstruciónspor escrito,dequesefosenecesarioemitirunhacitacióncontra alguénquevivisenocampo,ocasodebíaresolverseen cincodías
15Ecomoconsiderabaoasuntodegrandeimportancia, nomeoutaménlexítimosparacadadistritocosseus axudantes,paraqueoslabregoseosseusavogadosnon baleirasenosceleirosdacidade,édicir,dosprodutosda agricultura,porinteresecomercial
16PermitínestadigresiónporquefoiEleazarquensinalou congranclaridadeospuntosquesemencionaron.
17Poisgrandeéaenerxíaquegastannalabranzadaterra
18Porqueaterraestáespesaecheadeoliveiras,demilloe leguminosas,devidesedemelenabundancia
19Outrostiposdeárboresfroiteirasedátilesnoncontanen comparaciónconestes.
20Haigandodetodaclaseengrandescantidadeseuns pastosabundantesparaeles
21Polotanto,recoñecenconrazónqueascomarcasrurais necesitanunhagranpoboaciónequeasrelaciónsentrea cidadeeasaldeasestándebidamentereguladas
22Osárabestraenaopaísunhagrancantidadedeespecias, pedraspreciosaseouro.
23Poisopaísestábenadaptadononsóparaaagricultura senóntaménparaocomercio,eacidadeéricaenartese noncarecedeningunhadasmercadoríasquesetraena travésdomar
24PosúeportostaménaxeitadosecómodosenAscalón, JopeeGaza,asícomoenTolemaida,quefoifundadapolo reieocupaunhaposicióncentralencomparacióncos outroslugaresmencionados,nonestandomoidistantede ningúndeles
25Opaísproducedetodoenabundancia,xaqueestáben regadoentodasasdirecciónsebenprotexidodas tormentas
26OríoXordán,comosellechama,quenuncaseseca, atravesaaterra.
27Orixinalmente,opaíscontiñanonmenosde60millóns deacres(aíndaquedespoisospobosveciñosfixeron incursiónscontrael)e600.000homesasentáronsenelen granxasdecenacrescadaunha
28Orío,comaoNilo,crecenaépocadacolleitaerega unhagranpartedaterra.
29Pretodacomarcapertencenteaoshabitantesde Tolemaidadesembocanoutrorío,quedesembocanomar
30Outrostorrentesdemontaña,comoselleschama, baixancaraáchairaerodeanaspartesarredordeGazaeo distritodeAsdod
31Opaísestárodeadoporunhavallanaturaleémoi difícildeatacarenonpodeserasaltadoporgrandesforzas, debidoaosestreitospasos,conprecipicioseprofundos barrancosquesobresaen,eaocarácteraccidentadodas rexiónsmontañosasquerodeantodaaterra
32Dixéronnosqueantigamenteseobtiñacobreeferrodas montañasveciñasdeArabia.
33Nonobstante,istodetívosenaépocadodominiopersa, xaqueasautoridadesdaépocadifundironuninformefalso dequeofuncionamentodasminaserainútilecaropara evitarqueoseupaísfosedestruídopolamineríanestes distritoseposiblementearrebatadodebidoaodominio persa,xaquecoaaxudadesteinformefalsoatoparonunha escusaparaentrarnodistrito
34Agora,meuqueridoirmánFilócrates,déichetodaa informaciónesencialsobreestetemaenformabreve.
35Describireiotraballodetraduciónmáisadiante
36OSumoSacerdoteescolleuhomesdomellorcaráctere damáisaltacultura,comocaberíaesperardasúanobre ascendencia
37Eranhomesquenonsóadquirirancoñecementosde literaturaxudía,senónquetaménestudaranconmoito coidadoadosgregos
38Polotanto,estabanespecialmentecualificadospara servirenembaixadasecumpríanestedebersemprequeera necesario
39Posuíanunhagranfacilidadeparacelebrarconferencias edebaterproblemasrelacionadoscodereito
40Defenderonocamiñointermedio,eesteésempreo mellorcamiñoaseguir.
41Abxurabandosxeitosrudosetoscos,peroestaban totalmenteporribadoorgulloenuncaasumironunairede superioridadesobreosdemais,enaconversaestaban dispostosaescoitaredarunharespostaaxeitadaacada pregunta
42Etodoselesobservabancoidadosamenteestaregrae estabanansiososporribadetodoporsuperarseunsaos outrosnasúaobservancia,etodoseleserandignosdoseu líderedasúavirtude.
43EpodíaseobservarcomoamabanaEleazarpolasúa renuenciaaserarrebatadosdelecomoelosamabaaeles
44Ademaisdacartaquelleescribiuaoreisobreoseu regresoasalvo,taménllesuplicouencarecidamentea Andreasquetraballaseparaomesmofineinstoumetamén aminaaxudarnamedidadasmiñasposibilidades
45Eaíndaquelleprometemosprestarlleamelloratención posibleaoasunto,dixoqueseguíaestandomoiangustiado, porquesabíaqueorei,polabondadedasúanatureza, considerabaoseumaiorprivilexio,semprequeouvirafalar dunhomesuperioraosseuscompañeirosenculturae sabedoría,chamaloásúacorte.
46Poisoínunfermosoditoseuquedicíaque, asegurándosedeterarredordehomesxustoseprudentes, aseguraríaamaiorprotecciónparaoseureino,xaqueeses amigoslledaríansenreservasosconsellosmáis beneficiosos
47EoshomesqueagoralleenviabaEleazarposuíansen dúbidaestascalidades
48Eafirmabaconfrecuenciabaixoxuramentoquenunca deixaríamarcharoshomessefosesimplementealgún intereseprivadooqueconstituíseomotivoimpulsor,senón queosenviabapolobeneficiocomúndetodososcidadáns
49Pois,explicou,aboavidaconsisteencumpriras disposiciónsdalei,eestefinconséguesemoitomáis escoitandoquelendo
50Destaeoutrasdeclaraciónssemellantesquedouclaro caleseranosseussentimentoscaraaeles
CAPÍTULO6
Explicaciónsdoscostumesdopoboquemostranoque significaapalabra"impuro".Aesenciaeaorixeda "crenzaenDeus"Osversículos48-44ofrecenunha descriciónpintorescadaDivindadedafisioloxía
1Convénmencionarbrevementeainformaciónquedeuen respostaásnosaspreguntas
2Porquesupoñoqueamaioríadaxentesentecuriosidade poralgunhasdasdisposiciónsdalei,especialmenteasque tratandecarnes,bebidaseanimaisconsideradosimpuros
3Candollepreguntamosporque,xaquesóexisteunha formadecreación,algúnsanimaisconsidéranseimpuros paracomereoutrosimpurosmesmoaotacto(poisaínda quealeiéescrupulosanamaioríadospuntos,é especialmenteescrupulosaenasuntoscomoestes), comezouasúarespostadoseguintexeito:
4«Observasdixooefectoqueproducenennósos nososmodosdevidaeasnosasasociacións;ao relacionarsecosmalos,oshomesdetectanassúas depravaciónsevólvenseinfelicesaolongodasúavida; perosevivencossabioseprudentes,atopanomediode escapardaignoranciaeemendarassúasvidas»
5Onosolexisladorestableceuenprimeirolugaros principiosdapiedadeedaxustizaeinculcounospuntopor punto,nonsómedianteprohibicións,senóntamén medianteexemplos,demostrandoosefectosprexudiciais dopecadoeoscastigosinflixidosporDeusaosculpables
6Porquedemostrou,enprimeirolugar,quehaiunsóDeus equeoseupodersemanifestaentodoouniverso,xaque cadalugarestácheodasúasoberaníaeningunhadas cousasqueoshomesfanensegredosobreaterraescapaao seucoñecemento.
7Porquetodooqueohomefaietodooquehade acontecernofuturollesonmanifestos
8Elaborandoestasverdadescoidadosamenteedespoisde deixalasclaras,mostrouquemesmoseunhomepensaseen faceromal,pornonfalardelevaloacabo,nonescaparíaa serdetectado,poisdeixouclaroqueopoderdeDeus impregnabatodaalei
9Comezandopoloseupuntodepartida,continuou demostrandoquetodaahumanidade,agásnós,crena existenciademoitosdeuses,aíndaqueestesmesmosson moitomáispoderososqueosseresaosquevanamente adoran
10Poiscandofixeronestatuasdepedraemadeira,dinque sonimaxesdaquelesqueinventaronalgoútilparaavidae adóranas,aíndaqueteñenprobasclarasdequenonteñen sentimento
11Poisseríaunhacompletaloucurasupoñerquealguénse converteunundeusenvirtudedassúasinvencións
12Poisosinventoressimplementetomaroncertos obxectosxacreadose,combinándoos,demostraronque posuíanunhanovautilidade:noncrearonelesmesmosa substanciadacousa,epolotantoéunhacousavanaetola queaxentefagadeusesdehomescomaeles.
13Poisnosnosostemposhaimoitosquesonmoitomáis inventivosemoitomáiseruditosqueoshomesdostempos antigosqueforondeificados,econtodonuncaviríana adoralos
14Oscreadoreseautoresdestesmitoscrenquesonos máissabiosdosgregos.
15Paraqueprecisamosfalardoutrospobosnamorados, exipciosesemellantes,quedependendasbestassalvaxese damaioríadosréptilesedogando,eosadoranelles ofrecensacrificiostantoenvidacomoenmorte?
16Agoraben,onosoLexislador,sendounhomesabioe especialmentedotadoporDeusparacomprendertodasas cousas,examinoucadadetalleenxeralerodeounoscon murallasemurosdeferroinexpugnables,paraquenonnos mesturásemosconningunhadasoutrasnacións,senónque permanecésemospurosdecorpoealma,libresdetodava imaxinación,adorandoaoúnicoDeusTodopoderosopor ribadetodaacreación.
17Poriso,osprincipaissacerdotesexipcios,despoisde examinarcoidadosamentemoitosasuntosedeestarao tantodosnososasuntos,chámannos"homesdeDeus"
18Esteéuntítuloquenonpertenceaorestoda humanidade,senónsóaosqueadoranaoverdadeiroDeus
19OsdemaisnonsonhomesdeDeus,senóndecomidas, bebidaseroupa
20Poistodaasúadisposiciónlévaosaatoparconsolo nestascousasquenonsellesdáimportancia,senónquese tratandetodasassúascousas
21Entreonosopobo,durantetodaasúavidaaprincipal consideraciónéasoberaníadeDeus
22Polotanto,paraquenonnoscorrompesenporningunha abominación,ninasnosasvidasfosenpervertidaspor malascomunicacións,rodeounosportodaspartescon
regrasdepureza,afectandoporigualoquecomemos, bebemos,tocamos,oímosouvemos.
23Poisaíndaque,falandoenxeral,todasascousasson iguaisnasúaconstituciónnatural,xaqueestántodas gobernadasporunmesmopoder,contodohaiunharazón profundaencadacasoindividualpolaquenosabstenemos dousodecertascousasedisfrutamosdousocomún doutras.
24Amododeilustración,repasareiunoudouspuntose explicareivos
25Poisnondebescaernaideadegradantedequefoipor consideraciónaosratos,ásdonicelaseaoutrascousas semellantesqueMoisésredactouassúasleiscontanto coidado
26Todasestasordenanzasforonfeitasenarasdaxustiza, paraaxudarnaprocuradavirtudeenoperfeccionamento docarácter
27Poistodasasavesqueempregamossonmansase distínguensepolasúalimpeza,alimentándosedediversas clasesdegranseleguminosas,como,porexemplo,pombas, rulas,saltóns,perdices,gansosetodasasdemaisavesdesta clase.
28Peroasavesqueestánprohibidasatoparásqueson salvaxesecarnívoras,quetiranizanasoutraspolaforza queposúenequeobteñenalimentocruelmentecazándoas nasavesdomesticadasenumeradasanteriormente
29Enonsóiso,senónqueapoderancordeirosecabritos,e ferentaménasereshumanos,tantovivoscomomortos,e así,chamándoosimpuros,deuunsinalpormediodelesde queaqueles,paraosqueo
lexislaciónfoiordenada,debenpracticaraxustizanosseus corazónsenontiranizaraninguénconfiandonassúas propiasforzasninroubarllenada,senóndirixiroseucurso devidadeacordocoaxustiza,domesmoxeitoqueos paxarosdomesticados,xamencionados,consomenas diferentesclasesdelegumesquemedrannaterraenon tiranizanparaadestrucióndasúapropiaraza.
30Onosolexisladorensinounos,polotanto,queépor estesmétodosquesellesdanindicaciónsaossabios,de quedebenserxustosenonconseguirnadamediantea violencia,eabstersedetiranizaraosdemaisconfiandona súapropiaforza
31Pois,xaqueseconsideraindecoromesmotocaranimais impuros,comoosquesemencionaron,debidoaosseus hábitosparticulares,nondeberiamostomartodasas precauciónsparaqueosnosospropioscarácteresnonse destrúannamesmamedida?
32Polotanto,todasasregrasqueestableceuconrespecto aoqueestápermitidonocasodestasaveseoutrosanimais, promulgounascoobxectivodeensinarnosunhalección moral
33Poisadivisióndocascoeaseparacióndasunllasteñen comoobxectivoensinarnosquedebemosdiscriminarentre asnosasacciónsindividuaisconvistasáprácticadavirtude
34Poisaforzadetodoonosocorpoeasúaactividade dependendosnososombreirosemembros
35Polotanto,obríganosarecoñecerquedebemosrealizar todasasnosasacciónscondiscriminaciónsegundoo estándardaxustiza,especialmenteporquefomos claramenteseparadosdorestodahumanidade.
36Poisamaioríadosoutroshomescontaminansecon relaciónssexuaispromiscuas,cometendoasíunhagran
iniquidade,epaísesecidadesenteirasseenorgullecende talesvicios.
37Porquenonsóteñenrelaciónssexuaisconhomes,senón quetaméncontaminanassúaspropiasnaisemesmoas súasfillas.
38Maisnósfomosmantidosseparadosdetalespecados 39Easpersoasqueforonseparadasdoxeitoantes mencionadotaménsoncaracterizadaspoloLexislador comoposuidorasdodondamemoria
40Poistodososanimais"queteñenpatasfendidase rumian"representanparaosiniciadososímboloda memoria
41Porqueoactoderumiarnonéoutracousaquea reminiscenciadavidaedaexistencia
42Poisavidaadoitasustentarsemedianteoalimento,polo quenosexhortataménnaEscrituraconestaspalabras: "LembrarástedoSeñorqueobrouentiesascousasgrandes emarabillosas"
43Poiscandoseconcibencorrectamente,son manifestamentegrandesegloriosas;primeiro,a construcióndocorpoeadisposicióndosalimentosea separacióndecadamembroindividuale,ademais,a organizacióndossentidos,ofuncionamentoeo movementoinvisibledamente,arapidezdassúasaccións particulareseoseudescubrimentodasartes,amosanun enxeñoinfinito
44Polotanto,exhortaalembrarqueaspartesmencionadas semanteñenunidaspolopoderdivinoconconsumada habilidade
45Porqueelsinaloucadatempoelugarparaque lembremoscontinuamenteoDeusquenosgobernaenos garda
46Poisenmateriadecomidasebebidas,pídenosque primeiroofrezamosunhapartecomosacrificioequelogo desfrutemosdanosacomida
47Ademais,nasnosasroupasdeunosunsímbolode lembranza,edomesmoxeitoordenounosquepoñamosos oráculosdivinosnasnosasportaseportascomolembranza deDeus
48Etaménnasnosasmansordenaexpresamentequese fixeosímbolo,mostrandoclaramentequedebemosrealizar cadaactoconxustiza,lembrandoanosapropiacreacióne, sobretodo,otemordeDeus.
49Taménllesordenaaoshomes,aodeitarseparadurmire aolevantarsedenovo,quemeditensobreasobrasdeDeus, nonsódepalabra,senónobservandodistintamenteo cambioeaimpresiónqueseproducensobreelescandose vandurmir,etaménoseuespertar,odivinoe incomprensiblequeéocambiodundestesestadosaooutro
50Aexcelenciadaanaloxíanoquerespectaá discriminacióneámemoriaxasevossinalou,segundoa nosainterpretaciónde"ocascofendidoeamastigacióndo rumiado"
51Poisasnosasleisnonforonredactadasaochounin segundooprimeiropensamentocasualquesenosocorreu, senónconvistasáverdadeeáindicacióndarectarazón
52Pois,medianteasinstruciónsquedáconrespectoás comidasebebidaseacasosparticularesdecontacto, pídenosquenonfagamosninescoitemosnadasenpensar, ninquerecorramosáinxustizaabusandodopoderdarazón.
53Nocasodosanimaissalvaxes,taménsepodedescubrir omesmoprincipio
54Poisocarácterdadonicela,dosratoseoutrosanimais semellantes,quesemencionanexpresamente,édestrutivo.
55Osratoscontaminanedanantodo,nonsóparaoseu propioalimento,senónmesmoataopuntodefacer absolutamenteinútilparaohomecalqueracousaquese atopenoseucamiñoparadanar
56Aclasedasdonicelastaménépeculiar:pois,ademaisdo quesedixo,tenunhacaracterísticaqueécontaminante: concibepolasorellasedáaluzpolaboca
57Eéporestarazónqueunhaprácticasemellanteé declaradaimpuranoshomes
58Poisaoplasmarnafalatodooquerecibenpolosoídos, involucranaosdemaisenmalesenoncometenunha impurezaordinaria,estandoelesmesmostotalmente contaminadospolacontaminacióndaimpiedade
59Eovosorei,segundonosinformaron,faibenen destruírasemellanteshomes
60Entóndixen:«Supoñoqueterefiresaosinformadores, porqueosexpónconstantementeatorturaseaformas dolorosasdemorte»
61«Sirespondeu,refíromeaesteshomes,porque vixiaradestrucióndoshomesécousaprofana».
62Eanosaleiprohíbenosprexudicaraninguén,xasexa depalabraoudefeito
63Amiñabreveexposicióndestesasuntosdebería convencervosdequetodasasnosasnormasforon elaboradasconmirasáxustiza,equenadasepromulgou nasEscriturasdexeitoirreflexivoousenadebidarazón, senónqueoseupropósitoécapacitarnosaolongodetoda anosavidaeentodasasnosasacciónsparapracticara xustizadiantedetodososhomes,tendoencontaaDeus Todopoderoso
64Easí,encantoáscarneseáscousasimpuras,aos réptileseásbestassalvaxes,todoosistematencomo obxectivoaxustizaeasrelaciónsxustasentrehomee home
65Pareceumequefixeraunhaboadefensaentodosos puntos;poistamén,referíndoseaosbecerros,carneirose cabrasqueseofrecen,dixoqueeranecesarioretiralosdos rabañoserabaños,esacrificaranimaisdomesticadosenon ofrecernadasalvaxe,paraqueosqueofrecíanos sacrificiosentendesenosignificadosimbólicodolexislador enonestivesenbaixoainfluenciadunhaarrogante autoconciencia
66Poisquenofreceunsacrificio,taménofreceasúapropia almaentodososseusestadosdeánimo.
67Pensoqueestesdetallesconrespectoánosadiscusión merecensernarrados,edebidoásantidadeeaosignificado naturaldalei,funinducidoaexplicalosconclaridade, Filócrates,debidoátúapropiadevociónaocoñecemento
CAPÍTULO7
Achegadadosenviadoscomanuscritodopreciosolibroe agasallosPreparativosparaunbanqueterealOanfitrión, inmediatamentedespoisdesentarseámesa,entreténos seusconvidadosconpreguntaserespostasAlgúns comentariossabiossobresocioloxía
1Eleazar,despoisdeofrecerosacrificio,elixirosenviados eprepararmoitosagasallosparaorei,despediunosde viaxecongranseguridade
2CandochegamosaAlexandría,oreifoiinformadode inmediatodanosachegada.
3Aoentrarmosnopalacio,Andreaseeusaudamos calorosamenteoreieentregámoslleacartaescritapor Eleazar.
4Oreiestabamoiansiosoporreunirsecosenviadosedeu ordesdequetodososdemaisfuncionariosfosen despedidosequeosenviadosfosenchamadosásúa presenzadeinmediato
5Istoprovocouunhasorpresaxeral,xaqueécostumeque aquelesqueveñenbuscarunhaaudienciacoreipara asuntosimportantessexanadmitidosnasúapresenzao quintodía,mentresqueosenviadosdereisoucidadesmoi importantescondificultadeconseguenaentradanaCorte entrintadías;peroesteshomesconsiderábaosdignosde maiorhonra,xaquetiñaentanaltaestimaaoseuseñor,e polotantodespediuinmediatamenteaquelescuxapresenza considerabasuperfluaecontinuoucamiñandoataque entraronepuidorecibilos.
6Candoentraroncosagasallosqueforanenviadosconeles eosvaliosospergamiños,nosquealeiestabainscritaen ouroconcaracteresxudeus,poisopergamiñoestaba marabillosamentepreparadoeaconexiónentreaspáxinas foraefectuadadetalxeitoqueerainvisible,orei,encanto osviu,comezouapreguntarllespoloslibros.
7Ecandosacaronosrolosdassúasenvolturase despregaronaspáxinas,oreificouquietopormoitotempo elogo,facendoreverenciaunhasseteveces,dixo:
8«Douvosgrazas,amigosmeus,egrazasaquenvos enviouaíndamáis,esobretodoaDeus,decuxosoráculos sonestes».
9Ecandotodos,osenviadoseosdemaisqueestaban presentestamén,gritaronávezecunhasoavoz:"Deus salveorei!",rompeuachorardealegría.
10Poisasúaexaltacióndaalmaeasensaciónda abrumadorahonraquelleforatributadaobrigáronoa chorarpolasúaboafortuna.
11Ordenoullesquedeixasenosrolosnosseuslugarese, despoisdesaudaroshomes,dixo:«Foixusto,homesde Deus,queprimeirodetodorendesehomenaxeaoslibros polosquevoschameiaquíe,unhavezfeitoisto, estendesevosamandereitadaamizade»
12Foiporestarazónquefixenistoprimeiro.
13Decreteiqueestedía,noquechegaches,serágardado comoungrandíaecelebradoanualmentedurantetodaa miñavida.
14Taménocorrequeéoaniversariodamiñavitorianaval sobreAntígono.Polotanto,estareiencantadodefestexar convoscohoxe
15Todooqueteñadesocasióndeusardíxollesvos serápreparadodemaneiraaxeitada,etaménparamin convosco.
16Despoisdequeexpresaranasúaalegría,deuordede quellesasignasenosmelloresaloxamentospretoda cidadelaedequesefixesenospreparativosparao banquete
17NicanorchamouaomaiordomoDoroteo,ooficial designadoparacoidardosxudeus,eordenoullequefixese ospreparativosnecesariosparacadaundeles
18Poisesteacordoforafeitopoloreieéunacordoque vedesmanterhoxeendía
19Porquetodasascidadesqueteñencostumesespeciais encantoábebida,ácomidaeámesa,teñenoficiais especiaisnomeadosparaatenderassúasnecesidades 20Esemprequeveñenvisitarosreis,fanseospreparativos segundoosseuspropioscostumes,paraquenonhaxa ningunhaincomodidadequeperturbeogozodasúavisita 21Tomouseamesmaprecauciónnocasodosenviados xudeus.
22Doroteo,opatróndesignadoparacoidardoshóspedes xudeus,eraunhomemoiconcienzudo
23Todasasprovisiónsqueestabanbaixooseucontrole quereservaraparaarecepcióndesesconvidados,sacouas paraobanquete.
24Dispuxoosasentosendúasfilassegundoasinstrucións dorei
25Poisordenárallequefixesesentarametadedoshomesá súadereitaeorestodetrásdel,paranonllesnegaramaior honraposible
26Candosesentaron,ordenoulleaDoroteoquelevasea cabotodosegundooscostumesquesepracticabanentreos seusconvidadosxudeus
27Polotanto,prescindiudosservizosdosheraldos sagrados,dossacerdotesquesacrificabanedosdemaisque estabanafeitosaofrecerasoracións,echamouaundos nosos,Eleazar,omáisvellodossacerdotesxudeus,para queofreceseaoraciónnoseulugar
28Elevantouseefixounhaoraciónextraordinaria«Que DeusTodopoderosoteenriqueza,ohrei,contodasas cousasboasquecreouequecheconcedaati,átúaesposa, aosteusfilloseaosteuscompañeirosaposesióncontinua delasmentresvivas!»
29Aooírestaspalabras,estalouunforteealegreaplauso quedurouuntempoconsiderable,elogodedicáronseao desfrutedobanquetequesepreparara.
30Todososarranxosparaoservizonamesaleváronsea cabodeacordocoaordedeDoroteo
31Entreosasistentesestabanospaxesreaiseoutrosque ocupabanpostosdehonranacortedorei
32Aproveitandounhapausanobanquete,orei preguntoulleaoenviadoqueocupabaoasentodehonra (poisestabanordenadosporantigüidade)comopodía manteroseureinointactoataofinal?
33Despoisdereflexionarunintre,respondeu:«Poderías consolidarmellorasúaseguridadeseimitasesaincesante benignidadedeDeusPoissemostrasclemenciaeinflixes castigossuavesaaquelesqueosmerecensegundoosseus méritos,apartarásdomalelevarásosaoarrepentimento»
34Oreieloxiouarespostaelogopreguntoulleaoseguinte homecomopodíafacertodooposibleparaomelloren todasassúasaccións?
35Eelrespondeu:«Seunhomemanténunhaxusta condutacontodos,sempreactuarácorrectamenteencada ocasión,lembrandoquecadapensamentoécoñecidopor DeusSetomasotemordeDeuscomopuntodepartida, nuncafallarásameta»
36Oreitaméneloxiouaestehomepolasúarespostae preguntoulleaoutrocomopodíateramigosafínsaosseus.
37Respondeu:«Setevenestudandoosinteresesdas multitudessobreasquegobernas,farásbenenobservar comoDeusconcedeosseusbeneficiosárazahumana, proporcionándollesaúde,alimentoetodoodemaisnoseu debidomomento»
38Despoisdeexpresarasúaconformidadecoaresposta,o reipreguntoulleaoseguinteconvidado:comopodíagañar oseloxios,dandoaudienciaseemitirxuízos,mesmo daquelesquenonconseguirangañaroseupreito?
39Edixo:«Sesodesxustosnafalacontodosporiguale nuncaactuadesconinsolencianincontiraníanovosotrato aosofensorEfarédeloseobservadesométodopoloque Deusactúa.Aspeticiónsdosdignossempresecumpren, mentresqueaquelesquenonobteñenrespostaássúas oraciónssoninformadospormediodesoñosou acontecementosdoquefoiprexudicialnassúaspeticiónse queDeusnonoscastigasegundoosseuspecadosoua grandezadasúaforza,senónqueactúaconpacienciacaraa eles»
40Oreieloxiounocalorosamentepolasúarespostae preguntoulleaoseguinteporordedeactuacióncomopodía serinvenciblenosasuntosmilitares?
41Eelrespondeu:«Senonconfiasetotalmentenassúas multitudesounassúasforzasbélicas,senónqueinvocase continuamenteaDeusparaquelevaseassúasempresasa unresultadoexitoso,mentreselmesmocumpríatodosos seusdeberesconespíritodexustiza».
42Acollendoconsatisfacciónestaresposta,preguntoullea outrocomopoderíaconvertersenunobxectodeterrorpara osseusinimigos.
43Eelrespondeu:«Se,aomesmotempoquemantiñaun vastosubministrodearmaseforzas,lembrasequeestas cousaseranimpotentesparaacadarunresultado permanenteeconcluíntePoismesmoDeusinfundemedo nasmentesdoshomesconcedendoindultosefacendo simplementeunhaexhibicióndagrandezadoseupoder».
44Eloxiounooreiedespoisdíxolleaoseguinte:"Caléo maiorbendavida?"
45Eelrespondeu:«SaberqueDeuséoSeñordoUniverso equenosnososmelloreslogrosnonsomosnósosque alcanzamosoéxito,senónDeus,quecoseupoderleva todasascousasaocumprimentoenosguíaámeta».
46Oreiexclamouqueohomeresponderabenelogo preguntoulleaoseguintecomopodíaconservarintactas todasassúasposesiónsefinalmenteentregalasaosseus sucesoresnasmesmascondicións?
47Eelrespondeu:«OrandoconstantementeaDeuspara quesexadesinspiradosconnobresmotivosentodasas vosasempresaseadvertindoaosvososdescendentesque nonsedeixendeslumbrarpolafamaouariqueza,porqueé Deusquenoutorgatodosestesdonseoshomesnuncapor sisósgañanasupremacía»
48Oreiexpresouasúaconformidadecoarespostae preguntoulleaoseguinteconvidadocomopoderíasoportar conecuanimidadeoquelleacontecese?
49Eeldixo:«Setesunhafirmecomprensióndaideade quetodososhomesestándesignadosporDeuspara compartiromaiormalasícomoomaiorben,xaqueé imposiblequeunhomeesteaexentodestesPeroDeusa quensempredebemosorar,inspíranosconcoraxepara perseverar»
50Encantadocoarespostadohome,oreidixoquetodasas súasrespostasforanboas«Fareimeunhapreguntaunsaos outrosengadiuelogoparareiporagora:paraque poidamoscentraranosaatenciónnodesfrutedofestíne pasarunratoagradable»
51Entónpreguntoulleaohome:«Caléoverdadeiro obxectivodacoraxe?»
52Eelrespondeu:«Seselevaacabounplancorrectona horadoperigodeacordocoaintenciónorixinal.Poistodas ascousassonlevadasacaboporDeusparaoteubeneficio, ohrei,xaqueoteupropósitoébo»
53Candotodosmanifestaroncosseusaplausosasúa conformidadecoaresposta,oreidíxollesaosfilósofos (poisnonpoucosdelesestabanpresentes):"Amiñaopinión équeesteshomessobresaenenvirtudeeposúenun coñecementoextraordinario,xaquenomomentoderon respostasaxeitadasáspreguntasquellesformulei,etodos fixerondeDeusopuntodepartidadassúaspalabras".
54EMenedemo,ofilósofodeEretria,dixo:«Certo,ohrei, poisxaqueouniversoestágobernadopolaprovidenciae xaquepercibimoscorrectamentequeohomeécreaciónde Deus,dedúcesequetodoopodereabelezadafala procedendeDeus»
55Candooreiasentiucoacabeza,cesouaconversae procederonadivertirseCandochegouanoite,rematouo banquete
CAPÍTULO8
Máispreguntaserespostas.Observeoversículo20coa súareferenciaavoarpoloaireescritanoano150aC
1Aodíaseguintevolveronsentarseámesaecontinuarono banquetesegundoosmesmosarranxos.
2Candooreipensouquechegaraunhaoportunidade axeitadaparafacerpreguntasaosseusconvidados, procedeuafacermáispreguntasaoshomesqueestaban sentadosaolado,enordeaosqueresponderanodía anterior
3Comezouainiciaraconversacoundécimohome,xaque erandezaosquellesfixeranpreguntasnaocasiónanterior 4Candoseestableceuosilencio,preguntoucomopodía seguirsendorico?
5Trasunhabrevereflexión,ohomeaoquellefixerana preguntarespondeu:«Senonfixonadaindignodoseu cargo,nuncaactuouconlicenza,nuncamalgastougastos enactividadesbaleirasevanas,senónquemedianteactos debenevolenciafixoquetodososseussúbditosestivesen bendispostoscaraasimesmo.PoiséDeusoautorde todasascousasboaseaElohomedebeobedecer»
6Oreieloxiounoedespoispreguntoulleaoutrocomo podíamanteraverdade?
7Enrespostaápregunta,dixo:«Aorecoñecerqueunha mentiratraeunhagrandesgrazaatodososhomes,emáis especialmenteaosreisPois,xaqueteñenopoderdefacer oquequeiran,porquedeberíanrecorrerámentira? Ademaisdisto,debeslembrarsempre,ohrei,queDeus amantedaverdade».
8Oreirecibiuarespostacongranalegríae,mirandopara outro,dixo:"Caléaensinanzadasabedoría?"
9Eooutrorespondeu:«Domesmoxeitoquedesexasque noncheacontezaningúnmal,senónquesexaspartícipede todososbens,asídebesactuarsegundoomesmoprincipio costeussúbditoseosofensor,edebesamonestarcon suavidadeaosnobresebosPorqueDeusatraeatodosos homescaraasipolasúabenignidade».
10Oreieloxiounoepreguntoulleaoseguintepororde comopodíaseramigodoshomes?
11Eelrespondeu:«Aoobservarquearazahumanacrece enaceconmoitosproblemasegrandessufrimentos:polo tanto,nondebescastigalosnininflixirllestormentosá lixeira,xaquesabesqueavidadoshomesestácomposta dedoresecastigos.Porqueseentendésedestodo, estaríadescheosdecompaixón,porqueDeustaméné lastimoso!»
12Oreiacolleuarespostaconaprobaciónepreguntoulle aoseguinte:"Caléorequisitomáisesencialpara gobernar?"
13Paramanterserespondeulibredesubornose practicarasobriedadeduranteamaiorpartedavida,honrar axustizaporribadetodoefaceramigosdehomesdeste tipoPorqueDeustaménamaaxustiza!
13Despoisdedarasúaaprobación,oreipreguntoullea outro:"Caléaverdadeiramarcadapiedade?"
14Eelrespondeu:«PercibirqueDeustraballa constantementenoUniversoecoñecetodasascousas,e ningúnhomequeactúainxustamenteepracticaamaldade podeescapardasúaatenciónComoDeuséobenfeitorde todoomundo,titaméndebesimitaloeestarlibrede ofensa!».
15Oreideuaentenderqueestabadeacordoe preguntoulleaoutro:«Caléaesenciadarealeza?»
16Eelrespondeu:«Gobernarsebenenondeixarselevar polariquezaouafamapordesexosinmoderadosou indecorosos,estaéaverdadeiraformadegobernarse razoasbenoasunto.Porquetodooquerealmentenecesitas éteu,eDeusélibredenecesidadesebenignocontodo Queosteuspensamentossexanosquecorrespondenaun home,enondesexasmoitascousas,senónsóasnecesarias paragobernar!»
17Oreieloxiounoepreguntoulleaoutrohomecomo poderíansermelloresassúasdeliberacións?
18Eelrespondeu:«Sesemprellepuxeseaxustizadiante entodoepensasequeainxustizaequivalíaáprivaciónda vida.PorqueDeussempreprometeasmaioresbendicións aosxustos!»
19Despoisdeeloxialo,oreipreguntoulleaoseguinte comopodíalibrarsedepensamentosperturbadoresmentres durmía?
20Eelrespondeu:«Fíxomeunhapreguntamoidifícilde responder,porquenonpodemospoñerenxogoonoso verdadeiroeuduranteashorasdesono,senónqueestamos retidosnelasporimaxinaciónsquenonpodenser controladaspolarazón.Porqueasnosasalmasteñena sensacióndequerealmentevenascousasqueentranna nosaconcienciaduranteosono.Perocometemosunerrose supoñenquerealmenteestamosnavegandopolomaren barcosouvoandopoloaireouviaxandoaoutrasrexiónsou calqueraoutracousasemellanteE,contodo,realmente imaxinamosquetalescousasestánasuceder».
21Namedidaenquemeéposibledecidir,chegueiá seguinteconclusiónDebes,ohRei,rexerastúaspalabrase acciónspolaregradapiedadeentodosossentidos,para queteñasaconscienciadequeestásamanteravirtudeede quenuncadecidessatisfacerteaexpensasdarazónenunca, abusandodoteupoder,menosprezesaxustiza
22Poisamenteocúpaseprincipalmentenosonocoas mesmascousascoasqueseocupacandoestáesperta.E aquelquetentodososseuspensamentoseaccións dirixidosaosfinsmáisnobresestablécesenaxustizatanto
candoestáespertocomocandodormePolotanto,debes serfirmenaconstantedisciplinadetimesmo.
23Oreieloxiouaohomeedíxolleaoutro:"Xaqueeso décimoenresponder,candofales,dedicarémonosao banquete".Elogopreguntou:comopodoevitarfaceralgo indignodeminmesmo?
24Eelrespondeu:«Mirasemprepolatúapropiafamae polatúaposiciónsuprema,paraquepoidasfalarepensar sóascousasquesexancoherentesconelas,sabendoque todososteussúbditospensanefalandetiPorquenon debesparecerpeorqueosactores,queestudan coidadosamenteopapelquellesénecesariointerpretare modelantodasassúasacciónsdeacordoconel.Nonestás ainterpretarunpapel,senónqueesrealmenteunrei,xa queDeuscheoutorgouunhaautoridaderealacordecoteu carácter».
25Candooreiaplaudiuforteelongamentedamaneira máiselegante,instouosconvidadosabuscardescansoAsí que,candorematouaconversa,dedicáronseaoseguinte pratodofestín
26Aodíaseguinte,observouseomesmoacordo,ecandoo reiatopouaoportunidadedefacerpreguntasaoshomes, preguntoulleaoprimeirodosquequedaranparaoseguinte interrogatorio:Caléaformadegobernomáiselevada?
27Eelrespondeu:«Gobernarseasimesmoenondeixarse levarpolosimpulsosPoistodososhomesposúenunha certainclinaciónnaturaldamenteÉprobablequea maioríadoshomesteñaninclinaciónpolacomida,abebida eopracer,eosreispolaadquisicióndeterritoriosegran sonaPeroéboquehaxamoderaciónentodasascousas»
28OqueDeuschedá,isodebestomaloegardalo,pero nuncaansíascousasqueestánfóradoteualcance
29Satisfeitoconestaspalabras,oreipreguntoulleao seguinte:comopodíaestarlibredeenvexa?
30Eel,despoisdunhabrevepausa,respondeu:«Se considerasprimeirodetodoqueDeuséquenconcedea todososreisgloriaegrandesriquezaseninguénéreipolo seupropiopoderTodososhomesdesexancompartiresta gloriaperononpoden,xaqueéundondeDeus!
31Oreieloxiouohomenunlongodiscursoedespois preguntoulleaoutro:comopodíadesprezarosseus inimigos?
32Elrespondeu:«Semostrasbondadecontodososhomes egañasasúaamizade,nontesquetemeraninguénSer popularentretodososhomeséomellordosbosagasallos quesepodenrecibirdeDeus».
33Despoisdeeloxiarestaresposta,oreiordenoulleao seguintehomequerespondeseápreguntadecomopodería manterasúagransona?
34Eelrespondeuque«Seesxenerosoedecorazónamplo aooutorgarbondadeeactosdegrazaaosdemais,nunca perderásatúasona,perosequeresqueasgrazas mencionadascontinúensendotúas,debesinvocaraDeus continuamente»
35Oreiexpresouasúaaprobaciónepreguntoulleao seguinte:Conquendebeunhomemostrarxenerosidade?
36Eelrespondeu:«Todosrecoñecenquedebemosser xenerososcosqueestánbendispostoscaraanós,peroeu creoquedebemosmostraromesmoespíritode xenerosidadecosqueseopoñenanós,paraquedestexeito ospoidamosgañarparaodereitoeparaoquenosé
vantaxosoPerodebemosrezarlleaDeusparaqueistose logre,porqueElgobernaasmentesdetodososhomes».
37Despoisdeexpresarasúaconformidadecoaresposta,o reipediulleaosextoquerespondeseápregunta:aquen deberiamosamosargratitude?
38Eelrespondeu:«Aosnosospaiscontinuamente,porque Deusnosdeuunmandamentoimportantísimoconrespecto áhonradebidaaospais.Ensegundolugar,Elconsideraa actitudedunamigocaraaunamigo,xaquefaladun "amigoqueécomoatúapropiaalma"Fasbenenintentar traeratodososhomesáamizadecontigomesmo»
39Oreifaloulleconamabilidadeelogopreguntoulleao seguinte:Queéoqueseasemellaábelezaenvalor?
40Eeldixo:«Piedade,porqueéaformapreeminenteda beleza,eoseupoderresidenoamor,queéodondeDeus Istoxaoadquiricheseconeltodasasbendiciónsdavida». 41Oreiaplaudiuarespostaconmoitagrazaepreguntoulle aoutro:comopoderíarecuperarasúareputaciónno mesmograosefracasase?
42Eeldixo:«Nonéposiblequefalledes,porque sementadesentodososhomesassementesdagratitude queproducenunhacolleitadeboavontade,eistoémáis poderosoqueasarmasmáisfortesegaranteamaior seguridadePerosealguénfalla,nuncamáisdebefaceras cousasquecausaronoseufracaso,senónquedebeformar amizadeseactuarconxustizaPorqueéundondeDeus poderfacerboasacciónsenonocontrario»
43Encantadoconestaspalabras,oreipreguntoulleaoutro: comopodíaestarlibrededor?
44Eelrespondeu:«Senuncaprexudicouaninguén,senón quefixoobenatodoseseguiuocamiñodaxustiza, porqueosseusfroitosliberandadorPerodebemosrezara Deusparaquemalesinesperadoscomoamorteoua enfermidadeouadoroucalqueracousasemellantenonnos veñansobreminenosprexudiquenPeroxaqueesdevoto ápiedade,ningunhadesgrazasemellantechevirásobreti» 45Oreieloxiounocongrandeeloxioepreguntoulleao décimo:Caléaformamáiselevadadegloria?
46Edixo:«ParahonraraDeus,eistononsefaicon agasallosesacrificios,senónconpurezadealmaesanta convicción,xaquetodasascousasestánformadase gobernadasporDeusdeacordocoasúavontadeDeste propósitoestadesenconstanteposesión,comotodosos homespodensaberpolosvososlogrosnopasadoeno presente»
47Oreisaudounosatodosenvozaltaefaloullescon amabilidade,etodosospresentesexpresaronasúa aprobación,especialmenteosfilósofos,porqueeranmoi superioresaeles[édicir,aosfilósofos]tantoenconduta comoenargumentos,xaquesempretomabanDeuscomo puntodepartida
48Despoisdisto,orei,paramostraroseubohumor, procedeuabeberpolasaúdedosseusconvidados
CAPÍTULO9
Oversículo8resumeovalordocoñecementoOversículo 28,oafectopaternalObserveespecialmenteapregunta doversículo26easúarespostaObservetaména preguntadoversículo47easúaresposta.Esteéunsabio conselloparaoshomesdenegocios
1Aodíaseguintefixéronseosmesmospreparativosparao banquete,eorei,encantosepresentouaoportunidade, comezouafacerpreguntasaoshomesqueestabansentados xuntoaosquexaresponderan,epreguntoulleaoprimeiro: "Éposibleensinarasabedoría?"
2Edixo:«Aalmaestáconstituídadetalxeitoqueécapaz, polopoderdivino,derecibirtodoobenerexeitaro contrario».
3Oreiexpresouasúaaprobaciónepreguntoulleao seguintehome:Queéomáisbeneficiosoparaasaúde?
4Eeldixo:«Templanza,enonéposibleadquirilaamenos queDeuscreeunhadisposicióncaraaela»
5Oreifalouconamabilidadecohomeedíxolleaoutro: "Comopodeunhomepagardignamenteadébedade gratitudecosseuspais?"
6Edixo:«Aononcausarllesnuncador,eistononé posibleamenosqueDeusdispoñaamenteáprocurados finsmáisnobres»
7Oreiexpresouoseuacordoepreguntoulleaoseguinte: comopodíaconvertersenunoínteentusiasta?
8Edixo:«Aolembrarquetodocoñecementoéútil,porque chepermite,coaaxudadeDeusnunmomentode emerxencia,seleccionaralgunhasdascousasque aprendicheseaplicalasácrisequeteenfrontaEasí,os esforzosdoshomeslévanseacabocoaaxudadeDeus».
9OreieloxiounoepreguntoulleaoseguinteComopodía evitarfaceralgocontrarioálei?
10Edixo:«SerecoñecedesqueDeuséquenpuxoos pensamentosnoscorazónsdoslexisladoresparaqueavida doshomessexapreservada,seguiredesosseuspasos»
11Oreirecoñeceuarespostadohomeepreguntoullea outro:"Caléavantaxedaparentela?"
12Eelrespondeu:«Seconsideramosquenósmesmos estamosaflixidospolasdesgrazasquecaensobreosnosos parenteseseosseussufrimentosseconvertennosnosos, entónaforzadoparentescoéevidenteaoinstante,porque sócandosemostratalsentimentogañaremoshonrae estimaaosseusollosPorqueaaxuda,candoestáligadaá bondade,éensimesmaunvínculototalmenteindisoluble Enodíadasúaprosperidadenondebemosdesexarassúas posesións,senónquedebemosrezaraDeusparaquelles concedatodotipodeben»
13Edespoisdelleoutorgarosmesmoseloxiosqueaos demais,oreipreguntoulleaoutrocomopodíaliberarsedo medo?
14Edixo:«Candoamenteéconscientedequenonfixo ningúnmalecandoDeusadirixeatodososconsellos nobres».
15Oreiexpresouasúaaprobaciónepreguntoulleaoutro: comopodíamantersempreunxuízorecto?
16Eelrespondeu:«Sepuxeseconstantementediantedos seusollosasdesgrazasquellesacontecenaoshomese recoñecesequeéDeusquenllesquitaaprosperidadea algúnselevaaoutrosaunhagranhonraegloria»
17Oreideulleunhaamablerecepciónaohomeepediulle aoseguintequerespondeseápreguntadecomopodía evitarunhavidadefacilidadeepracer?
18Eelrespondeu:«Selembrasecontinuamentequeerao gobernantedungranimperioeoseñordevastasmultitudes, equeasúamentenondebíaestarocupadaconoutras cousas,senónquesempredebíaconsiderarcomopodía
promovermelloroseubenestarTaméndebíarezarllea Deusparaquenonsedescoidaseningúndeber».
19Despoisdeeloxialo,oreipreguntoulleaodécimo:como podíarecoñecerosqueoestabantratandocontraizón?
20Erespondeuápregunta:«Seobservaseseo comportamentodosqueorodeabaneranaturalese mantiñanaregradeprecedenciaaxeitadanasrecepciónse nosconsellos,enassúasrelaciónsxerais,senexceder nuncaoslímitesdodecoronasfelicitaciónsounoutros asuntosdecomportamentoPeroDeusinclinaráatúa mente,ohRei,atodooqueénobre»
21Candooreiexpresouasúaaprobaciónenvozaltaeos eloxiouatodosindividualmente(entreosaplausosdetodos ospresentes),dedicáronseaodesfrutedobanquete
22Eaodíaseguinte,candosepresentouaoportunidade,o reipreguntoulleaoseguintehome:Caléaformamáis gravedeneglixencia?
23Eelrespondeu:«Seunhomenoncoidadosseusfillose nondedicatodoesforzoásúaeducación.Porquesempre rezamosaDeusnontantopornósmesmoscomopolos nososfillosparaquetodabendiciónsexadelesOnoso desexodequeosnososfillosposúanautocontrolsóse realizapolopoderdeDeus»
24Oreidixoquefalarabenelogopreguntoulleaoutro, comopodíaserpatriótico?
25«Tenpresenterespondeuaideadequeébovivire morrernopropiopaísResidirnoestranxeirodesprezaos pobresevergoñaosricos,comasefosendesterradospor uncrimeSeconcedesbeneficiosatodos,comofas continuamente,Deusdaracheofavordetodoseserás consideradopatriota».
26Despoisdeescoitaraestehome,oreipreguntoulleao seguinteporordedeactuación:comopoderíavivir amigablementecoasúamuller?
27Eelrespondeu:«Aorecoñecerqueasmulleressonpor naturezateimudaseenérxicasnaprocuradosseuspropios desexos,esuxeitasacambiosrepentinosdeopiniónpor razoamentosfalaces,easúanaturezaéesencialmentedébil Énecesariotratarconelasconsabedoríaenonprovocar conflitos.Paraunhavidaexitosa,otimoneldebecoñecero obxectivocaraaoquedebedirixiroseurumboSó invocandoaaxudadeDeusoshomespodenguiarun verdadeirorumbodevidaentodomomento».
28Oreiexpresouoseuacordoepreguntoulleaoseguinte: comopodíaestarlibredeerro?
29Eelrespondeu:«Sesempreactúascondeliberacióne nuncadáscréditoáscalumnias,senónqueprobasporti mesmooquesechediedecidessegundooteupropio xuízoaspeticiónsquesechefanelevasacabotodoáluz doteuxuízo,estaráslibredeerro,ohReiMaiso coñecementoeaprácticadestascousaséobradopoder divino».
30Encantadoconestaspalabras,oreipreguntoulleaoutro: comopodíaestarlibredaira?
31Erespondeuápregunta:«Serecoñecesequetiñapoder sobretodos,mesmoparainflixirllesamorte,secedeseáira equeseríainútilelamentableque,sóporserseñor,privase amoitosdavida»
32Quenecesidadehabíadeira,candotodososhomes estabansometidoseninguénlleerahostil?Énecesario recoñecerqueDeusgobernaomundoenteiroconespírito
debondadeeseniraningunha,etidixoel,ohrei, debescopiaroseuexemplo.
33Oreidixoqueresponderabenelogopreguntoulleao seguintehome:Caléunboconsello?
34«Actuarbenentodomomentoecoadebidareflexión», explicou,«comparandooqueévantaxosoparaanosa propiapolíticacosefectosprexudiciaisqueresultaríanda adopcióndopuntodevistacontrario,paraque,sopesando cadapunto,poidamosestarbenasesoradoseonoso propósitosepoidacumprirEomáisimportantedetodo, polopoderdeDeus,cadaplanvosoatoparácumprimento porquepracticadesapiedade»
35Oreidixoqueestehomeresponderabenepreguntoulle aoutro:Queéafilosofía?
36Eexplicou:«Deliberarbenenrelaciónconcalquera cuestiónquexurdaenuncadeixarselevarpolosimpulsos, senónponderarosdanosqueresultandaspaixónseactuar correctamentesegundooesixanascircunstancias, practicandoamoderación.PerodebemosrezaraDeuspara queinculquenanosamenteorespectoporestascousas»
37Oreideuoseuconsentimentoepreguntoulleaoutro comopoderíaobterrecoñecementocandoviaxabaao estranxeiro?
38«Sendoxustocontodososhomesrespondeue parecendoinferiorenvezdesuperioraaquelesentreos queviaxabaPoiséunprincipiorecoñecidoqueDeuspola súapropianaturezaaceptaoshumildesEarazahumana amaaquelesqueestándispostosasometerseaeles».
39Despoisdeexpresarasúaaprobaciónporestaresposta, oreipreguntoulleaoutro:comopodíaconstruírdetalxeito queassúasestruturasperdurendespoisdel?
40Erespondeuápregunta:«Seassúascreaciónsfosena unhaescalagrandeenobre,dexeitoqueosespectadoresas aforrasenpolasúabeleza,esenuncadespediseaningún dosquerealizarontalesobrasenuncaobrigaseaoutrosa atenderassúasnecesidadessensalario»
41PorobservarcomoDeusprovénparaarazahumana, outorgándollessaúdeecapacidadementaletodosos demaisdons,elmesmodeberíaseguiroseuexemplo rendendoaoshomesunharecompensapoloseuarduo traballoPoissonasobrasqueserealizanenxustizaasque permanecencontinuamente!
42Oreidixoqueestehometaménresponderabene preguntoulleaodécimo:Caléofroitodasabedoría?
43Eelrespondeu:«Queunhomesexaconscientedeque nonfixoningúnmalequevivaasúavidanaverdade.Xa quedisto,ohpoderosoRei,provénamaioralegría,a firmezadaalmaeunhafortefeenDeussegobernasoteu reinoconpiedade»
44Ecandooíronaresposta,todosgritaronconforte aclamación,edespoisorei,naplenitudedasúaalegría, comezouabeberpolassúassaúdes.
45Eaodíaseguinteobanqueteseguiuomesmocursoque nasocasiónsanteriores,ecandosepresentoua oportunidade,oreiprocedeuafacerpreguntasaosdemais convidados,edixoaoprimeiro:"Comopodeunhome contersedasoberbia?"
46Eelrespondeu:«Semanténaigualdadeelembraen todasasocasiónsqueéunhomequegobernasobreos homes.EDeusreduceaosorgullososánadaeexaltaaos mansosehumildes!
47Oreifaloulleconamabilidadeepreguntoulleao seguinte:Aquendeberíaelixirunhomecomoconselleiro?
48Eelrespondeu:«Aquelesqueforonprobadosenmoitos asuntosemanteñenunhaboavontadesenmesturacaraael eparticipandasúapropiadisposición.EDeusmaniféstase aaquelesquesondignosdequesepoidanalcanzarestes fins»
49Oreieloxiounoepreguntoulleaoutro:Caléaposesión máisnecesariaparaunrei?
50«Aamizadeeoamordosseussúbditos»,respondeu, «poiséatravésdistoqueovínculodeboavontadesefai indisolubleEéDeusquengarantequeistoaconteza segundooteudesexo».
51Oreieloxiounoepreguntoulleaoutro:Caléo obxectivodafala?Eelrespondeu:«Convenceraoteu opoñentemostrándolleosseuserrosnunexércitoben ordenadodeargumentos»
52Porquedestexeitogañarásoteuoínte,nonopoñéndote ael,senóneloxiándoocofindepersuadilo.Eépolopoder deDeusqueseconsegueapersuasión
53Oreidixoquederaunhaboarespostaepreguntoullea outrocomopodíaviviramigablementecoasmoitasrazas diferentesqueformabanapoboacióndoseureino?
54«Actuandocomocorrespondeacadaun»,respondeu,«e tomandoaxustizacomoguía,comofacedesagoracoa axudadavisiónqueDeusvosconcede»
55Oreialegrouseconestarespostaepreguntoulleaoutro: "Enquecircunstanciasdebeunhomesufrirdor?"
56«Nasdesgrazasquellesacontecenaosnososamigos respondeu,candovemosquesonprolongadase irremediables.Arazónnonnospermitechorarpolosque estánmortoseliberadosdomal,perotodososhomes choranporelesporquesópensanensimesmosenoseu propiobeneficio.SópolopoderdeDeuspodemosescapar detodomal!»
57Oreidixoquederaunharespostaaxeitadae preguntoulleaoutro:comoseperdeareputación?
58Eelrespondeu:«Candoreinaoorgulloea autoconfianzailimitada,xéraseadeshonraeaperdade reputación.PorqueDeuséoSeñordetodareputacióne outórgaaondequere»
59Oreiconfirmouarespostaepreguntoulleaoseguinte home:Aquendeberíanconfiarseoshomes?
60«Aaquelesrespondeuquevosservenporboa vontadeenonpormedoouinteresepropio,pensandosóno seupropiobeneficio.Poisunésinaldeamor,ooutroa marcademalavontadeededicaciónaotraballo»
61Porqueohomequesemprebuscaoseupropiobeneficio éuntraidordecorazónPerotitesoafectodetodososteus súbditoscoaaxudadoboconselloqueDeuscheconcede 62Oreidixoqueresponderasabiamenteepreguntoullea outro:Queéoquemanténunreinoseguro?
63Erespondeuápregunta:«Coidadoeprevisiónparaque noncometanningúnmalaquelesqueestáncolocados nunhaposicióndeautoridadesobreopobo,eistosempreo facedescoaaxudadeDeus,quevosinspiraunxuízo severo».
64Oreidirixiullepalabrasdeánimoepreguntoulleaoutro: Queéoquemanténagratitudeeahonra?
65Eelrespondeu:«Virtude,porqueéacreadoradasboas acciónseporeladestrúeseomal,domesmoxeitoquevós
ACartadeAristeas
mostradesnobrezadecaráctercaraatodospoloagasallo queDeusvosconcede».
66Oreirecoñeceuamablementearespostaepreguntoulle aoundécimo(xaquehabíadousmáisdesetenta),como podíamanteratranquilidadedaalmaentempodeguerra?
67Eelrespondeu:«Aolembrarquenonllefixeraningún malaningúndosseussúbditosequetodosloitaríanporel acambiodosbeneficiosquerecibiran,sabendoquemesmo seperdenavida,ticoidarásdosquedependendeles Porquenuncadeixasderepararaninguén:taléabondade coaqueDeuscheinspirou»
68Oreiaplaudiunosatodosenvozaltaefaloullescon moitaamabilidadeelogobebeuunlongogroloparaa saúdedecadaun,entregándoseaogozoeprodigandoa amizademáisxenerosaealegrecosseusconvidados
CAPÍTULO10
Aspreguntaserespostascontinúan.Mostrandocomose debenescollerosoficiaisdoexércitoQuehomeédignode admiracióneoutrosproblemasdavidacotiátancertos hoxecomohai2000anos.Osversículos15-17son notablesporrecomendaroteatroOsversículos21-22 describenasabedoríadeelixirunpresidenteouterunrei
1Osétimodíafixéronsepreparativosmoitomáisextensos easistironmoitasoutraspersoasprocedentesdasdiferentes cidades(entreelasungrannúmerodeembaixadores)
2Candosepresentouunhaoportunidade,orei preguntoulleaoprimeirodosqueaíndanonforan interrogadoscomopodíaevitarserenganadoporun razoamentofalaz?
3Eelrespondeu:«Observandoatentamenteaquenfala,o quesedieotemaendiscusión,eformulandoasmesmas preguntasdenovodespoisdunintervaloendiferentes formasPeroposuírunhamentealertaesercapazde formarunxuízosólidoencadacasoéundosbosdonsde Deus,etiposúeso,ohRei».
4Oreiaplaudiuenvozaltaarespostaepreguntoullea outro:Porqueamaioríadoshomesnuncasecheganaser virtuosos?
5«Porquerespondeutodososhomessonpornatureza intemperanteseinclinadosaopracerDeaíxordea inxustizaeunhaenxurradadeavaricia.Ohábitodavirtude éunobstáculoparaaquelesquesededicanaunhavidade pracerporquellesimpónapreferenciapolatemperanzaea xustiza.PoiséDeusoamodestascousas».
6Oreidixoqueresponderabenepreguntou:Quedeben obedecerosreis?Edixo:«Asleis,paraquemedianteleis xustaspoidanrestauraravidadoshomesDomesmoxeito queti,contalcondutaenobedienciaaomandatodivino, gardachesparatiunhamemoriaperpetua»
7Oreidixoqueestehometaménfalaraben,e preguntoulleaoseguinte:Aquendeberiamosnomear gobernadores?
SEelrespondeu:«Todososqueodianamaldadeeimitan atúapropiacondutaactúanconxustizaparamanter constantementeunhaboareputación.Porqueistoéoque fas,ohpoderosoRei»,dixo,«eéDeusquencheoutorgoua coroadaxustiza»
9Oreiaclamouarespostaenvozaltaelogo,mirandopara oseguintehome,dixo:"Aquendeberiamosnomear oficiaissobreasforzas?"
10Eexplicou:«Aquelesquesobresaenencoraxeexustiza eaquelesqueestánmáispreocupadospolaseguridadedos seushomesqueporobterunhavitoriaarriscandoassúas vidasportemeridade.PoisasícomoDeusactúabencon todososhomes,taménvós,imitandoaEl,sodeso benfeitordetodososvosossúbditos»
11Oreidixoquederaunhaboarespostaepreguntoullea outro:Quehomeédignodeadmiración?
12Eelrespondeu:«Ohomequeestádotadodereputación, riquezaepodereposúeunhaalmaequivalenteatodoiso Timesmodemostrascoastúasacciónsqueesmoidignode admiracióncoaaxudadeDeus,quechefaicoidardestas cousas».
113Oreiexpresouasúaaprobaciónedíxolleaoutro:«A queasuntosdeberíanosreisdedicaramaiorpartedo tempo?»
14Eelrespondeu:«Álecturaeaoestudodosrexistrosdas viaxesoficiais,queestánescritosenreferenciaaos distintosreinos,cofindereformarepreservarossúbditos. Eémediantetalactividadequealcanzachesunhagloria queoutrosnuncaalcanzaron,coaaxudadeDeus,que cumpretodososteusdesexos».
15Oreifalouconentusiasmocohomeepreguntoullea outro:comodeberíaocuparseunhomeduranteassúas horasdelecererecreo?
16Eelrespondeu:«Veraquelasobrasquesepoden representarconpropiedadeepresentardiantedosollos escenastomadasdavidarealerepresentadascondignidade edecenciaéproveitosoeapropiado»
17Poishaialgunhaedificaciónmesmonestes entretementos,poisamiúdoalgunhaleccióndesexable ensínasedosasuntosmáisinsignificantesdavidaPeroao practicaramáximadecoroentodasastúasaccións, demostrachesqueesunfilósofoequeDeustehonrapola túavirtude
18Orei,satisfeitocoaspalabrasqueacababandeser pronunciadas,díxolleaonovenohome:comodebe comportarseunhomenosbanquetes?
19Eelrespondeu:«Debeschamaraoteucarónhomes sabioseaquelesquesexancapacesdedarcheconsellos útilesconrespectoaosasuntosdoteureinoeávidados teussúbditos(poisnonpoderíasatoparningúntemamáis axeitadoninmáiseducativocaeste)xaquetaleshomes sonqueridosporDeusporqueadestraronassúasmentes paracontemplarostemasmáisnobres,comodefeitoestás afacertimesmo,xaquetodasastúasacciónsestán dirixidasporDeus»
20Orei,encantadocoaresposta,preguntoulleaoseguinte: Queémellorparaopobo?Queuncidadánprivadosexa nomeadoreisobreelesouunmembrodafamiliareal?
21Eelrespondeu:«OqueéomellorpornaturezaPorque osreisqueproveñendeliñaxerealadoitanserdurose severoscosseussúbditosEaíndamáisocorreconalgúns dosqueascenderondasfilasdoscidadánsparticulares,que despoisdeexperimentaromalesoportarasúaparteda pobreza,candogobernansobremultitudesresultansermáis crueisqueostiranosimpíos».
22Mais,comoxadixen,unhaboanaturezaquefoi debidamenteeducadaécapazdegobernar,etiesungran rei,nontantoporquesobresaiasnagloriadoteugobernoe natúariqueza,senónporquesuperachesatodososhomes
enclemenciaefilantropía,grazasaDeusquetedotou destascalidades.
23Oreidedicouuntempoaeloxiaraestehomeelogo preguntoulleaoúltimodetodos:Caléomaiorlogroao gobernarunimperio?
24Eelrespondeu:«Queossúbditosvivancontinuamente nunestadodepazequeaxustizaseadministre rapidamenteencasosdedisputa».
25Estesresultadosconséguensemedianteainfluenciado gobernante,candoéunhomequeodiaomaleamaobene dedicaassúasenerxíasasalvarasvidasdoshomes,do mesmoxeitoqueticonsiderasainxustizaapeorformade malecoatúaxustaadministraciónteforxachesunha reputaciónimperecedoira,xaqueDeuscheconcedeunha mentepuraelibredecontaminaciónporningúnmal
26Ecandocesou,estalaronfortesealegresaplausos duranteuntempoconsiderableCandopararon,oreicolleu unhacopaebrindounahonradetodososseusconvidados epolaspalabrasquepronunciaran.
27Logo,paraconcluír,dixo:«Obtivenomaiorbeneficio datúapresenzaAproveiteimoitoasabedoríaqueme dechesencantoáartedegobernar».
28Despoisordenouquellespresentasentrestalentosde prataacadaundelesenomeouaundosseuscriadospara entregarodiñeiro.
29Todosávezgritaronasúaaprobación,eobanquete converteusenunescenariodealegría,mentresoreise entregabaaunhacontinuaroldadefesta.
CAPÍTULO11
Parauncomentariosobreaestenografíaantiga,véxaseo versículo7Atraduciónsométeseparaasúaaprobacióne acéptasecomolidae(versículo23)tómaseunhavotación deaprobaciónenalzaeapróbaseporunanimidade
1Escribínmoitoeteñoquepedircheperdón,Filócrates
2Quedeiabraiadosobremanerapoloshomesepola maneiraenque,nomomento,deronrespostasque realmentenecesitabanmoitotempoparaelaborar
3Poisaíndaquequenpreguntabapensaramoitoencada preguntaenparticular,osqueresponderonuntrasoutro tiñanassúasrespostasáspreguntaspreparadasde inmediato,epolotantopareceumeamineatodososque estabanpresenteseespecialmenteaosfilósofosdignasde admiración
4Esupoñoqueacousallespareceráincribleaaquelesque leanamiñanarraciónnofuturo
5Peroéimpropioterxiversarosfeitosqueestán rexistradosnosarquivospúblicos
6Enonestaríabenqueeutransgredisenunasuntocoma esteContoahistoriatalecomoaconteceu,evitando conscientementecalqueraerro.
7Impresionoumetantoaforzadassúasdeclaraciónsque meesforceiporconsultarconaquelesencargadosde rexistrartodooqueacontecíanasaudienciasebanquetes reais
8Porqueécostume,comosabedes,quedesdeomomento enqueoreicomezaatramitarosseusasuntosatao momentoenqueseretiraadescansar,seleveunrexistro detodososseusditosefeitos;unhadisposiciónexcelentee útil
9Poisaodíaseguinteléanseasactasdosfeitoseditosdo díaanteriorantesdecomezaraactividade,esehoubo algunhairregularidade,oasuntocorríxesedeinmediato 10Obtiven,polotanto,comosedixo,informaciónprecisa dosrexistrospúblicoseexpuxenosfeitosnaordeaxeitada, xaqueseioansiosoqueestásporobterinformaciónútil 11Tresdíasdespois,Demetriocolleuosseushomese,ao longodomuromarítimo,deseteestadiosdelongo,chegou áilla,cruzouaponteedirixiuseaosdistritossetentrionais deFaros
12Alíreuniunosnunhacasaconstruídaábeiradomar,de granbelezaenunlugarapartado,econvidounosalevara cabootraballodetradución,xaquetodooquenecesitaban paraesepropósitoestabapostoásúadisposición
13Asíquesepuxeronacompararosseusresultadose poñelosdeacordo,etodooqueacordaronfoicopiado axeitadamentebaixoadireccióndeDemetrio
14Easesióndurouataahoranona;despoisdistoforon liberadosparaatenderassúasnecesidadesfísicas.
15Todooquenecesitabanfoillesproporcionadocon esmeroAdemaisdisto,Doroteofacíaparaelesosmesmos preparativosdiariosquesefacíanparaopropiorei,poisasí lloordenaraorei
16PolamañácedoaparecíandiariamentenaCortee, despoisdesaudarorei,volvíanaoseulugar.
17Ecomoécostumedetodososxudeus,laváronseas mansnomarerezaronaDeusedespoisdedicáronsealere traducirapasaxeespecíficanaqueestabanocupados,eeu pregunteilles:Porquelavabanasmansantesderezar?
18Eexplicaronqueeraunhaprobadequenonfixeran ningúnmal(poistodaformadeactividadeserealizapor mediodasmans)xaquenoseucamiñonobreesanto considerantodocomounsímbolodexustizaeverdade
19Comoxadixen,reuníansediariamentenolugarqueera encantadorpolasúatranquilidadeeasúaluminosidadee dedicábanseásúatarefa
20Eaconteceuqueotraballodetraduciónsecompletouen setentaedousdías,comasefosedispostocunpropósito determinado
21Candorematouotraballo,Demetrioreuniuapoboación xudíanolugarondesefixeraatraducióneleunaatodos, enpresenzadostradutores,quetaménforonmoiben recibidospolopobo,debidoaosgrandesbeneficiosquelles conferiran
22TaméneloxiaronconentusiasmoaDemetrioeinstárono atranscribirtodaaleieaentregarunhacopiaaosseus xefes
23Despoisdeleroslibros,ossacerdotes,osanciánsdos tradutores,acomunidadexudíaeoslíderesdopobo levantáronseedixeronque,xaquesefixeraunhatradución tanexcelente,sagradaeprecisa,eraxustoquepermanecese comoestabaequenonsefixeseningunhaalteraciónnela.
24Ecandotodaacompañíaexpresouasúaaprobación, ordenáronllesquepronunciasenunhamaldiciónsegundoo seucostumesobrecalqueraquefixesealgunhaalteración, xafoseengadindoalgooucambiandodecalqueraxeito algunhadaspalabrasqueforanescritasoufacendoalgunha omisión
25Estafoiunhaprecauciónmoisabiaparagarantirqueo librosepuideseconservarsencambiosparasempre.
26Candooasuntofoicomunicadoaorei,estealegrouse moito,porquesentíaqueoplanqueformaraselevaraa cabosenproblemas
27Leéuselletodoolibroeficoumoiabraiadopoloespírito dolexislador.
28EdíxolleaDemetrio:«Comoéposiblequeningúndos historiadoresnindospoetasconsiderasequepagaapena aludiraunlogrotanmarabilloso?»
29Eelrespondeu:«Porquealeiésagradaedeorixe divinaEalgúnsdosqueformaronaintencióndetratala foronferidosporDeuse,polotanto,desistirondoseu propósito»
30DixoqueTeopompollecontaraqueestiveratolo durantemáisdetrintadíasporquetiñaaintenciónde incluírnasúahistoriaalgúnsdosincidentesdastraducións anterioresealgopoucofiablesdalei.
31Candoserecuperouunpouco,suplicoulleaDeusque lleexplicaseporquelleaconteceraadesgraza
32Erevelousellenunsoñoque,porcuriosidadeociosa, desexabacomunicarverdadessagradasáxentecomún,e quesedesistiserecuperaríaasaúde
33TaménoíndosbeizosdeTeodektes,undospoetas tráxicos,quecandoestabaapiquesdeadaptaralgúnsdos incidentesrexistradosnolibroparaunhadassúasobras, sufriuunhacatarataenambososollos.
34Ecandoentendeuarazónpolaquelleaconteceraa desgraza,rezouaDeusdurantemoitosdíasedespoisfoi curado.
35Edespoisdequeorei,comoxadixen,recibiraa explicacióndeDemetriosobreestepunto,rendeu homenaxeeordenouquesetivesemoitocoidadocoslibros equesegardasenconsagradocoidado
36Einstouaostradutoresaqueovisitasenconfrecuencia despoisdoseuregresoaXudea,porqueeraxusto,dixo, queosdeixaseparaacasa
37Perocandovolvesen,tratábaoscomoamigos,comoera xusto,erecibíandelricosagasallos.
38Ordenouquesefixesenpreparativosparaquevolvesen ácasaetratounosmoixenerosamente
39Deullesacadaundelestresroupasdamellorcalidade, doustalentosdeouro,unaparadorquepesabauntalentoe todososmoblesparatressofás
40EcoaescoltaenviouaEleazardezsofásconpatasde prataetodooutensilionecesario,unaparadordetrinta talentos,dezmantosdepúrpuraeunhacoroamagnífica, centeasdeliñofinotecido,taméncuncasepratos,edúas copasdeouroparaserdedicadasaDeus
41Taménllepediununhacartaque,sealgúndoshomes preferíavolverconel,nonlloimpedise
42Porqueconsiderabaungranprivilexiogozarda compañíadehomestaneruditos,epreferíaprodigarasúa riquezanelesqueenvaidades.
43Eagora,Filócrates,tesahistoriacompletadeacordo coamiñapromesa
44Creoqueatopasmáispracernestesasuntosquenos escritosdosmitólogos
45Poisestásdedicadoaoestudodaquelascousasque podenbeneficiaráalmaededicasmoitotempoaiso Tentareinarrarcalqueraoutroacontecementoquemerezaa penarexistrar,paraque,leéndooconatención,poidasobter amaiorrecompensapoloteucelo