As epístolas do Apóstolo Paulo a Séneca, con Séneca a Paulo CAPÍTULO 1 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Supoño, Paulo, que foi informado daquela conversación, que pasou onte entre min e o meu Lucilio, sobre a hipocrisía e outros asuntos; porque había algúns dos teus discípulos en compañía de nós; 2 Porque cando fomos retirados nos xardíns salustianos, polos que eles tamén estaban pasando, e terían ido por outro camiño, por nosa persuasión xuntáronse con nós. 3 Desexo que creas que desexamos moito a túa conversa: 4 Quedamos moi encantados co teu libro de moitas epístolas, que escribiches a algunhas cidades e cidades principais de provincias, e que contén instrucións marabillosas para a conduta moral: 5 Eses sentimentos, como supoño que non eras ti o autor, senón só o instrumento de transmitir, aínda que ás veces tanto o autor como o instrumento. 6 Porque tal é a sublimidade desas doutrinas, e a súa grandeza, que supoño que a idade dun home é o suficientemente escasa como para ser instruído e perfeccionado no coñecemento delas. Desexo o teu benestar, meu irmán. Adeus. CAPÍTULO 2 Paul a Séneca Saúdo. 1 Recibín onte a túa carta con agrado: á que inmediatamente podería escribir unha resposta, se o mozo estivese na casa, que eu pretendía enviarche: 2 Xa sabes cando e por quen, en que épocas e a quen debo entregar todo o que envío. 3 Desexo, pois, que non me acuses de neglixencia, se agardo a unha persoa adecuada. 4Cóntome moi feliz de ter o criterio dunha persoa tan valiosa, de que esteas encantado coas miñas epístolas: 5Porque non serías estimado censor, filósofo, nin preceptor de tan grande príncipe nin mestre de todo, se non foses sincero. Deséxoche prosperidade duradeira. CAPÍTULO 3 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Completei algúns volumes e dividínos nas súas partes propias. 2 Estou decidido a lerllos a César, e se se presenta algunha oportunidade favorable, tamén estarás presente cando se lean; 3 Pero se non pode ser así, designareino e avisareivo dun día no que leremos xuntos sobre a actuación. 4Decidín, se puidese con seguridade, ter primeiro a túa opinión sobre iso, antes de publicala a César, para que te convenceses do meu afecto por ti. Adeus, querido Paul. CAPÍTULO 4 Paul a Séneca Saúdo. 1 Cada vez que leo as túas cartas, imaxino que me presentas; nin de feito penso outra cousa, que sempre estás connosco. 2En canto comeces a vir, verémonos pronto. Deséxovos prosperidade a todos.
CAPÍTULO 5 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Preocúpanos moito a túa demasiado longa ausencia de nós. 2 Que é, ou que asuntos son os que obstaculizan a túa chegada? 3Se temes a ira de César, porque abandonaches a túa antiga relixión e fixeches tamén prosélitos doutras persoas, tes isto para alegar que o teu actuar así non foi de inconstancia, senón de xuízo. Adeus. CAPÍTULO 6 Paulo a Séneca e Lucilio Saúdo. 1 Respecto das cousas sobre as que me escribiches, non me convén mencionar nada por escrito con pluma e tinta: un deles deixa marcas e o outro evidentemente declara cousas. 2 Sobre todo porque sei que hai preto de ti, e tamén de min, aqueles que entenderán o meu significado. 3 Hai que terlle deferencia a todos os homes, e tanto máis, xa que son máis propensos a ter ocasións de rifa. 4 E se mostramos un temperamento sumiso, superaremos con eficacia en todos os puntos, se é así, que son capaces de ver e recoñecer que se equivocaron. Adeus. CAPÍTULO 7 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Defézome moi satisfeito de ler as túas cartas aos gálatas, aos corintios e aos habitantes de Acaia. 2 Porque o Espírito Santo deu neles por ti aqueles sentimentos que son moi elevados, sublimes, merecedores de todo respecto e máis alá da túa propia invención. 3 Desexaría, pois, que cando escribides cousas tan extraordinarias, non faltase unha elegancia de fala aceptable para a súa maxestade. 4 E teño que admitir o meu irmán, para non ocultarche nada deshonesto e ser infiel á miña propia conciencia, que o emperador está sumamente satisfeito cos sentimentos das túas epístolas; 5 Pois cando escoitou ler o principio deles, declarou: Que se sorprendeu de atopar tales nocións nunha persoa que non tivese unha educación regular. 6 Ao que respondín: "Que os deuses ás veces facían uso de persoas inocentes para falar, e dábanlle un exemplo diso nun paisano mesquino, chamado Vatienus, que, cando estaba no país de Reate, fixo aparecer dous homes. a el, chamado Cástor e Pólux, e recibiu unha revelación dos deuses. Adeus. CAPÍTULO 8 Paul a Séneca Saúdo. 1Aínda que sei que o emperador é á vez un admirador e un favorito da nosa relixión, permíteme que non te aconselle que non sufras ningún prexuízo, mostrándonos favor. 2 Creo que realmente te aventuraches nun intento moi perigoso, cando lle declaraches ao emperador o que é tan contrario á súa relixión e á súa forma de culto; ao ver que é un adorador dos deuses paganos. 3 Non sei que tiñas especialmente á vista cando lle contaches isto; pero supoño que o fixeches por demasiado respecto por min. 4 Pero desexo que no futuro non o fagas; porque tiñas que ter coidado, para que, mostrando o teu afecto por min, ofendases ao teu amo: 5 A súa ira non nos fará dano, se segue sendo pagán; tampouco nos servirá de nada o que non se enfade: 6 E se a emperatriz actúa digno do seu carácter, non se enfadará; pero se actúa como muller, será ofendida. Adeus.
CAPÍTULO 9 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Sei que a miña carta, na que te coñecín, que lera ao emperador as túas epístolas, non afecta tanto á natureza das cousas que nelas contén. 2 Que desvían tan poderosamente as mentes dos homes dos seus costumes e prácticas antigas, que sempre me sorprendeu, e quedei totalmente convencido diso por moitos argumentos ata agora. 3 Comecemos, pois, de novo; e se algunha cousa ata agora se actuou imprudentemente, perdoa. 4 Envieiche un libro de copia verborum. Adeus, querido Paul. CAPÍTULO 10 Paul a Séneca Saúdo. 1 Cada vez que che escribo e poño o meu nome antes que o teu, fago algo desagradable para min mesmo; e contraria á nosa relixión: 2 Porque debo, como declarei moitas veces, ser todo para todos os homes, e ter ese respecto á túa calidade, coa que a lei romana honrou a todos os senadores; a saber, poñer o meu nome por último na inscrición da Epístola, para que non me veña obrigado por fin con desacougo e vergoña a facer o que sempre me apeteceu. Adeus, mestre moi respectado. Datado o quinto das calendas de xullo, no cuarto consulado de Nerón e Messala. CAPÍTULO 11 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Toda a felicidade para ti, meu querido Paul. 2 Se unha persoa tan grande, e en todos os sentidos agradable como es, non só se converte nun amigo común, senón tamén nun amigo máis íntimo para min, que feliz será o caso de Séneca! 3 Polo tanto, vós, que sodes tan eminentes e tan exaltados por riba de todo, mesmo o máis grande, non vos creades incapaces de ser nomeado primeiro na inscrición dunha epístola; 4 Para que non sospeite que non tes a intención de probarme, senón de mofarme; pois sabes que eres cidadán romano. 5 E podería desexar estar nesa circunstancia ou posición na que estás, e que estiveses na mesma que eu estou. Adeus, querido Paul. Datado o X das calendas de abril, no consulado de Apriano e Capito. CAPÍTULO 12 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Toda a felicidade para ti, meu querido Paul. Non cres que estou sumamente preocupado e apenado de que a túa inocencia te cause sufrimento? 2 E que todo o pobo supoña a vós cristiáns tan criminais, e imaxinade que todas as desgrazas que lle acontecen á cidade son causadas por vós? 3 Pero asumimos a acusación con paciencia, apelando pola nosa inocencia ao tribunal de arriba, que é o único ao que a nosa dura fortuna nos permitirá dirixirnos, ata que finalmente as nosas desgrazas acaben nunha felicidade inalterable. 4 As idades antigas produciron tiranos Alexandre, fillo de Filipe, e Dionisio; o noso tamén produciu a Caio César; cuxas inclinacións eran as súas únicas leis. 5 En canto ás frecuentes queimas da cidade de Roma, a causa é manifesta; e se se lle permitise falar a unha persoa nas miñas malas circunstancias, e un podería declarar estas cousas escuras sen perigo, todos deberían ver todo o asunto. 6 Os cristiáns e xudeus son realmente castigados habitualmente polo crime de queimar a cidade; pero ese malvado impío, que se deleita cos asasinatos e as carnicerías e
disfraza con mentiras as súas viláns, é nomeado ou reservado ata o seu momento. 7 E do mesmo xeito que agora se sacrifica a vida de toda persoa excelente en lugar da persoa que é o autor da maldade, así o sacrificarase este por moitos, e dedicarase a queimado co lume en lugar de todos. 8 Cento trinta e dúas casas e catro prazas ou illas enteiras foron queimadas en seis días: a sétima vez remataba a queima. Deséxovos toda a felicidade. 9 Datado o cinco das calendas de abril, no consulado de Frixio e Basso. CAPÍTULO 13 Ana Séneca a Paul Saúdo. 1 Toda a felicidade para ti, meu querido Paul. 2 Vostede escribiu moitos volumes nun estilo alegórico e místico e, polo tanto, os asuntos tan poderosos e os negocios que che están encomendados, requiren que non se poña en marcha ningún discurso retórico, senón só con certa elegancia. 3 Lembro que moitas veces dis que moitos ao afectar a tal estilo prexudican aos seus súbditos e perden a forza dos asuntos que tratan. 4 Pero nisto quero que me consideres, é dicir, que teñas respecto ao verdadeiro latín, e que escollas palabras xustas, para que poidas xestionar mellor a noble confianza que hai en ti. 5 Adeus. Data do v dos nomes de xullo, cónsules Leo e Savinus. CAPÍTULO 14 Paul a Séneca Saúdo. 1 A túa seria consideración correspondeu con estes descubrimentos, que o Ser Divino concedeu a poucos. 2 Así estou seguro de que semento a semente máis forte nun solo fértil, non nada material, que estea suxeito á corrupción, senón a palabra duradeira de Deus, que crecerá e dará froito para a eternidade. 3 O que coa túa sabedoría acadaches, permanecerá para sempre sen corrupción. 4Cre que debes evitar as supersticións dos xudeus e dos xentís. 5 As cousas ás que chegaches en certa medida, faino saber prudentemente ao emperador, á súa familia e aos amigos fieis; 6 E aínda que os teus sentimentos parecerán desagradables e non serán comprendidos por eles, ao ver que a maioría deles non terá en conta os teus discursos, aínda que a Palabra de Deus, unha vez infundida neles, faraos á fin en homes novos, aspirantes a Deus. 7 Adeus Séneca, cuxa arte é máis querida para nós. Datado nas calendas de agosto, no consulado de León e Savino.