ĈAPITRO 1 1 La Prologo de la Saĝo de Jesuo, la Filo de Siraĥo. Dum multaj kaj grandaj aferoj estas transdonitaj al ni per la legxo kaj la profetoj, kaj de aliaj, kiuj sekvis iliajn pasxojn, pro kio Izraelo devas esti lauxdata pro lernado kaj sagxeco; kaj pri kio ne nur la legantoj devas mem lertaj, sed ankaŭ tiuj, kiuj volas lerni, povu profiti la eksterulojn, kaj parolante kaj skribante: mia avo Jesuo, kiam li multe dediĉis sin al la legado de la leĝo. , kaj la profetoj, kaj aliaj libroj de niaj patroj, kaj akirinte en ili bonan juĝon, ankaŭ estis altirita al li mem por skribi ion pri lernado kaj saĝo; por ke tiuj, kiuj volas lerni kaj estas dependantoj de ĉi tiuj aferoj, multe pli profitu vivante laŭ la leĝo. Tial mi petegis vin legi ĝin kun favoro kaj atento, kaj pardoni nin, en kio ni ŝajnas manki al kelkaj vortoj, kiujn ni penadis interpreti. Ĉar la samaj aferoj, eldiritaj en la hebrea kaj tradukitaj en alian lingvon, ne havas en ili la saman forton; kaj ne nur ĉi tiuj aferoj, sed la leĝo mem, kaj la profetoj kaj la ceteraj libroj, havas ne malgrandan diferencon, kiam ili estas parolataj en sia propra lingvo. Ĉar en la tridek-oka jaro, veninte Egiptujon, kiam Eŭergeto estis reĝo, kaj restis tie kelkan tempon, mi trovis libron de nemalgranda lernado; tial mi opiniis, ke estas plej necese, ke mi donu iom da diligento kaj laboro por ĝin interpreti; uzante grandan vigladon kaj lertecon en tiu spaco por fini la libron, kaj prezenti ĝin ankaŭ por ili, kiuj en fremda lando volas lerni, estante pretaj antaŭe laŭ maniero vivi laŭ la leĝo. Ĉiu saĝo venas de la Eternulo, kaj estas kun Li por ĉiam. 2 Kiu povas kalkuli la sablon de la maro kaj la gutojn de pluvo kaj la tagojn de eterneco? 3 Kiu povas ekscii la alton de la cxielo kaj la largxon de la tero kaj la profundon kaj la sagxon? 4 Antaŭ ĉio kreiĝis saĝo, kaj prudento de eterne. 5 La vorto de Dio Plejalta estas la fonto de saĝo; kaj ŝiaj vojoj estas ordonoj eternaj. 6 Al kiu estas malkasxita la radiko de sagxo? aŭ kiu konis ŝiajn saĝajn konsilojn? 7 Al kiu montrigxis la scio pri sagxo? kaj kiu komprenis ŝian grandan sperton? 8 Estas unu sagxa kaj tre timinda, la Eternulo, sidanta sur Sia trono. 9 Li kreis sxin kaj vidis sxin kaj kalkulis sxin, kaj elversxis sxin sur cxiujn Siajn farojn. 10 SXi estas kun cxiu karno laux Lia donaco, kaj Li donis sxin al tiuj, kiuj Lin amas. 11 La timo antaux la Eternulo estas honoro kaj gloro kaj gxojo kaj krono de gxojo. 12 La timo antaux la Eternulo gajigas la koron kaj donas gxojon kaj gxojon kaj longan vivon. 13 Kiu timas la Eternulon, al tiu fine estos bone, kaj li trovos favoron en la tago de sia morto. 14 Timi la Sinjoron estas la komenco de saĝo; Kaj ĝi estis kreita kun la fideluloj en la ventro. 15 Ŝi konstruis eternan fundamenton kun homoj, Kaj ŝi restos kun ilia idaro. 16 Timi la Eternulon estas pleneco de saĝo, Kaj plenigas homojn per ŝiaj fruktoj.
17 Ilian tutan domon ÿi plenigas per belegaîoj, Kaj la grenejojn per siaj produktaîoj. 18 La timo antaux la Eternulo estas krono de sagxo, kiu prosperigas pacon kaj perfektan sanon; ambaux, kiuj estas la donacoj de Dio; kaj gxi pligrandigas ilian gxojon, kiuj Lin amas. 19 La sagxeco pluvigas lertecon kaj scion pri prudento staranta, Kaj altigas tiujn, kiuj sxin tenas. 20 La radiko de sagxeco estas timi la Eternulon, Kaj gxiaj brancxoj estas longa vivo. 21 La timo antaux la Eternulo forpelas pekojn; Kaj tie, kie gxi estas, gxi forigas la koleron. 22 Oni ne povas pravigi koleran homon; cxar la skuado de Lia kolero estos lia pereo. 23 Pacienco disŝiros por tempo, kaj poste ĝojo ŝprucos al li. 24 Li kasxos Siajn vortojn por kelka tempo, Kaj la lipoj de multaj rakontos pri Sia sagxeco. 25 Paraboloj de sciado estas en la trezoroj de saĝo; Sed pieco estas abomenaĵo por pekulo. 26 Se vi deziras saĝon, observu la ordonojn, kaj la Eternulo donos ŝin al vi. 27 Ĉar la timo antaŭ la Sinjoro estas saĝo kaj instruo; kaj fido kaj mildeco estas Lia plezuro. 28 Ne malfidu la timon antaŭ la Eternulo, kiam vi estas malriĉa; Kaj ne venu al Li kun duobla koro. 29 Ne estu hipokritulo antaŭ homoj, kaj zorgu pri tio, kion vi parolas. 30 Ne altigu vin, por ke vi ne falu kaj ne malhonoru vian animon, kaj Dio malkovru viajn sekretojn kaj jxetu vin en la mezon de la komunumo, cxar vi ne vere venis al timo antaux la Eternulo, sed via koro. estas plena de trompo. ĈAPITRO 2 1 Mia filo, se vi venos, por servi al la Eternulo, pretigu vian animon al tento. 2 Regu vian koron kaj persistu, Kaj ne rapidu en tempo de mizero. 3 Algluiĝu al li, kaj ne foriru, por ke vi multiĝu ĉe via lasta fino. 4 Çio, kion oni venigas sur vin, prenu gaje, kaj paciencu, kiam vi ÿan i os en malaltan staton. 5 Ĉar oro estas elprovita en fajro, Kaj homoj favorataj en la forno de mizero. 6 Kredu al li, kaj li vin helpos; ordigu Vian vojon, Kaj fidu Lin. 7 Vi, kiuj timas la Eternulon, atendu Lian favorkorecon; kaj ne flankeniru, por ke vi ne falu. 8 Vi, kiuj timas la Sinjoron, kredu al Li; kaj via rekompenco ne mankos. 9 Vi, kiuj timas la Eternulon, esperu bonon kaj eternan ĝojon kaj kompaton. 10 Rigardu la antikvajn generaciojn kaj rigardu; ĉu iam iu fidis la Eternulon kaj estis hontigita? aŭ ĉu iu restis en lia timo kaj estis forlasita? aŭ kiun li iam malŝatis, kiu vokis lin?
11 Ĉar la Sinjoro estas plena de kompato kaj kompato, pacienca kaj tre kompatema, kaj pardonas pekojn kaj savas en tempo de mizero. 12 Ve al koroj timemaj kaj manoj malfortaj, kaj al la pekulo, kiu iras duvoje! 13 Ve al la malkuragxa! ĉar li ne kredas; tial li ne estos defendata. 14 Ve al vi, kiuj perdis la paciencon! kaj kion vi faros, kiam la Eternulo vizitos vin? 15 Kiuj timas la Eternulon, tiuj ne malobeos Lian Vorton; kaj tiuj, kiuj Lin amas, observos Liajn vojojn. 16 Kiuj timas la Eternulon, tiuj serĉos tion, kio plaĉas al Li; kaj tiuj, kiuj lin amas, estos plenigitaj de la legxo. 17 Tiuj, kiuj timas la Eternulon, preparos sian koron Kaj humiligos sian animon antaŭ Li; 18 dirante: Ni falos en la manojn de la Eternulo, ne en la manojn de homoj; ĉar kia estas Lia majesto, tia estas Lia boneco. ĈAPITRO 3 1 Auxskultu min vian patron, ho infanoj, kaj faru poste, por ke vi estu sendanĝeraj. 2 Ĉar la Eternulo donis al la patro super la infanoj, Kaj fortikigis la aŭtoritaton de la patrino super la filoj. 3 Kiu honoras sian patron, tiu pekliberigas siajn pekojn; 4 Kaj kiu honoras sian patrinon, tiu estas kiel tiu, kiu amasigas trezoron. 5 Kiu honoras sian patron, tiu ĝojos pri siaj propraj infanoj; kaj kiam li faros sian pregxon, li estos auxdata. 6 Kiu honoras sian patron, tiu havos longan vivon; kaj tiu, kiu obeas al la Sinjoro, estos konsolo por sia patrino. 7 Kiu timas la Sinjoron, tiu honoros sian patron kaj servos al siaj gepatroj, kiel al siaj sinjoroj. 8 Respektu vian patron kaj vian patrinon per vorto kaj faro, por ke venu de ili beno sur vin. 9 Ĉar la beno de la patro fortikigas la infandomojn; sed la malbeno de la patrino elradikas fundamentojn. 10 Ne gloru pri la malhonoro de via patro; cxar la malhonoro de via patro ne estas gloro por vi. 11 Ĉar la gloro de homo estas de la honoro de sia patro; kaj patrino malhonorita estas honto por la infanoj. 12 Mia filo, helpu vian patron en lia aĝo, Kaj ne afliktu lin dum li vivos. 13 Kaj se lia prudento mankas, paciencu kun li; kaj ne malsxatu lin, kiam vi estas en via plena forto. 14 Ĉar la helpo de via patro ne estos forgesita; 15 En la tago de via mizero oni rememoros gxin; ankaŭ viaj pekoj disfandiĝos, kiel la glacio en bela varma vetero. 16 Kiu forlasas sian patron, tiu estas kiel blasfemanto; kaj kiu kolerigas sian patrinon, tiu estas malbenita:de Dio. 17 Mia filo, daŭrigu viajn aferojn en mildeco; tiel vi estos amata de la aprobita. 18 Ju pli granda vi estas, des pli humila vi mem, kaj vi trovos favoron antaŭ la Eternulo. 19 Multaj estas sur altajxoj kaj renomaj; Sed misteroj estas malkasxitaj al humiluloj.
20 Ĉar granda estas la potenco de la Eternulo, Kaj la humiluloj Li estas honorata. 21 Ne serĉu aferojn, kiuj estas tro malfacilaj por vi, kaj ne serĉu aferojn, kiuj estas super via forto. 22 Sed tion, kio estas ordonita al vi, pripensu tion kun respektego, ĉar ne estas necese, ke vi vidu per viaj okuloj tion, kio estas sekrete. 23 Ne zorgu pri nenecesaj aferoj; cxar pli da aferoj estas montritaj al vi, ol homoj komprenas. 24 Ĉar multaj estas trompitaj de sia propra vana opinio; kaj malbona suspekto renversis ilian juĝon. 25 Sen okuloj vi mankos lumon; ne konfesu do la scion, ke vi ne havas. 26 Obstina koro fine faros malbonon; kaj kiu amas danĝeron, tiu pereos en ĝi. 27 Koro obstina estos ŝarĝita de malĝojoj; kaj la malvirtulo amasigos pekon sur pekon. 28 En la puno de fieruloj ne ekzistas rimedo; ĉar la planto de malbono enradikiĝis en li. 29 La koro de prudentuloj komprenos parabolon; kaj atenta orelo estas la deziro de saĝulo. 30 Akvo estingos flamantan fajron; kaj almozo pekliberigas pekojn. 31 Kaj kiu rekompencas bonon, tiu memoras pri tio, kio venos poste; kaj kiam li falos, li trovos ripozejon. ĈAPITRO 4 1 Mia filo, ne trompu senhavulon por sia vivo, Kaj la okulojn de senhavulo ne longe atendi. 2 Ne malsatigu animon; kaj ne incitu homon en lia mizero. 3 Ne aldonu pli da maltrankvilo al koro ĉagrenita; kaj ne prokrastu doni al tiu, kiu bezonas. 4 Ne forpusxu la petegon de mizerulo; kaj ne forturnu vian vizaĝon de malriĉulo. 5 Ne forturnu Vian okulon de senhavulo, Kaj ne donu al li okazon malbeni Vin; 6 Ĉar se li malbenos vin en la maldolĉeco de sia animo, lia preĝo estos aŭdata de lia kreinto. 7 Amu al la komunumo, Kaj klinu vian kapon al grandulo. 8 Ne afliktiĝu al vi klini vian orelon antaŭ la malriĉulo, Kaj amike respondu al li kun mildeco. 9 Savu tiun, kiu suferas malbonagon, el la mano de premanto; kaj ne senkuraĝiĝu, kiam vi sidas en juĝo. 10 Estu kiel patro por orfoj, kaj anstataŭ edzo por ilia patrino; tiel vi estos kiel filo de la Plejaltulo, kaj li amos vin pli ol via patrino. 11 Sagxeco altigas siajn infanojn Kaj kaptas tiujn, kiuj sxin sercxas. 12 Kiu amas sxin, tiu amas la vivon; kaj tiuj, kiuj sercxas sxin frue, estos plenaj de gxojo. 13 Kiu sxin tenas, tiu heredos gloron; kaj kien ajn ŝi eniros, la Sinjoro benos. 14 Tiuj, kiuj sxin servas, servu al la Sanktulo; kaj tiujn, kiuj sxin amas, la Sinjoro amas. 15 Kiu sxin auxskultas, tiu jugxos la naciojn; kaj kiu sxin atentas, tiu logxos sendangxere.
16 Se iu konfidas sin al ŝi, li heredos ŝin; kaj lia generacio ekposedos sxin. 17 Çar unue ÿi iros kun li laû malrektaj vojoj, kaj venos sur lin timon kaj timon, kaj turmentos lin per sia puno, is ÿi fidos lian animon kaj elprovos lin per siaj le oj. 18 Tiam ŝi revenos al li la rektan vojon kaj konsolos lin kaj malkaŝos al li siajn sekretojn. 19 Sed se li eraros, sxi forlasos lin kaj transdonos lin al sia pereo. 20 Observu la okazon, kaj gardu vin kontraux malbono; kaj ne hontu, kiam tio koncernas vian animon. 21 Ĉar estas honto, kiu venigas pekon; kaj estas honto, kiu estas gloro kaj graco. 22 Neniun akceptu kontraux via animo, Kaj la respekto de iu ne faligu vin. 23 Kaj ne detenu vin paroli, kiam estas okazo por bonfari, Kaj ne kasxu vian sagxecon en sxia beleco. 24 Ĉar per parolo saĝo estos sciata, kaj lernado per la vorto de la lango. 25 Ne parolu kontraŭ la vero; sed hontiĝu pri la eraro de via nescio. 26 Ne hontu konfesi viajn pekojn; kaj ne trudu la fluon de la rivero. 27 Ne faru vin subulo por malsaĝulo; nek akceptu la potenculon. 28 Ludu por la vero ĝis la morto, kaj la Eternulo batalos por vi. 29 Ne rapidu en via lango, Kaj en viaj faroj malrapidu kaj maldiligentu. 30 Ne estu kiel leono en via domo, Nek freneza inter viaj servantoj. 31 Via mano ne estu etendita, por ricevi, kaj ne sxlosu, kiam vi devas repagi. ĈAPITRO 5 1 Ne turnu vian koron al viaj bonoj; kaj ne diru: Mi havas sufiĉe por mia vivo. 2 Ne sekvu vian menson kaj vian forton, Por iri laux la vojoj de via koro; 3 Kaj ne diru: Kiu regos min pro miaj faroj? cxar la Eternulo vengxos vian fierecon. 4 Ne diru: Mi pekis, kaj kia malbono okazis al mi? ĉar la Eternulo estas pacienca, Li neniel forlasos vin. 5 Pri repaciĝo, ne estu sen timo aldoni pekon al peko; 6 Kaj ne diru, ke Lia boneco estas granda; Li estos kvietigita pro la multego de miaj pekoj; Ĉar kompato kaj kolero venas de Li, Kaj Lia indigno kuŝas sur pekuloj. 7 Ne prokrastu por turni sin al la Eternulo, kaj ne prokrastu de tago al tago; cxar subite eliros la kolero de la Eternulo, kaj en via sekureco vi pereos kaj pereos en la tago de vengxo. 8 Ne turnu vian koron al posedaĵoj maljuste akiritaj, ĉar ili ne utilos al vi en la tago de malfeliĉo. 9 Ne ventumu per cxiu vento, kaj ne iru cxiun vojon; cxar tiel faras pekulo, kiu havas duoblan langon. 10 Estu fidela en via prudento; kaj Via vorto estu la sama. 11 Estu rapida por auxdi; kaj via vivo estu sincera; kaj kun pacienco donu respondon.
12 Se vi havas prudenton, respondu al via proksimulo; se ne, metu vian manon sur vian buŝon. 13 Honoro kaj honto estas en parolado, Kaj la lango de homo estas lia falo. 14 Ne estu nomata flustrinto, kaj ne embusku per via lango; cxar malbona honto estas sur la sxtelisto, kaj malbona kondamno sur la duobla lango. 15 Ne sciu pri nenio en granda aŭ malgranda afero. ĈAPITRO 6 1 Anstataŭ amiko ne fariĝu malamiko; cxar per tio vi heredos malbonan nomon, honton kaj malhonoron; tiel same faros pekulo, kiu havas duoblan langon. 2 Ne gloru vin per la intenco de via koro; por ke via animo ne dissxirigxu kiel bovo vaganta sola. 3 Vi mangxos viajn foliojn, kaj viajn fruktojn vi perdos, kaj vi lasos vin kiel seka arbo. 4 Malvirtulo pereigos tiun, kiu havas, Kaj mokados lin de siaj malamikoj. 5 Dolĉa lingvo multigos amikojn, Kaj lingvo bonkora multigos afablajn salutojn. 6 Estu en paco kun multaj; tamen havu nur unu konsiliston el mil. 7 Se vi volas akiri amikon, elprovu lin unue kaj ne rapidu kredigi lin. 8 Ĉar iu estas amiko por sia propra okazo, Kaj ne restas en la tago de via mizero. 9 Kaj estas amiko, kiu turnigxinte al malamiko kaj malpaco malkovros vian malhonoron. 10 Cetere iu amiko estas kunmanĝanto, Kaj ne restos en la tago de via mizero. 11 Sed en via prospero li estos kiel vi mem, Kaj kuragxa super viaj servantoj. 12 Se vi humiligxos, li estos kontraux vi kaj kasxos sin antaux via vizagxo. 13 Apartigu vin de viaj malamikoj, Kaj gardu viajn amikojn. 14 Fidela amiko estas fortika defendo; Kaj kiu trovis tian, tiu trovis trezoron. 15 Nenio kontraŭas fidelan amikon, Kaj lia gloro estas valorega. 16 Fidela amiko estas kuracilo de vivo; kaj tiuj, kiuj timas la Eternulon, lin trovos. 17 Kiu timas la Eternulon, tiu direktu sian amikecon ĝuste; 18 Mia filo, kolektu instruon de post via juneco; Tiel vi trovos saĝon ĝis via maljuneco. 19 Venu al ŝi kiel pluganto kaj semas, kaj atendu ŝiajn bonajn fruktojn; 20 SXi estas tre malagrabla por malklerulo; Senkomprenulo ne restos kun sxi. 21 Ŝi kuŝos sur li kiel potenca ŝtono de provo; kaj li forĵetos ŝin de li antaŭ ol longe. 22 Ĉar la saĝo estas laŭ ŝia nomo, kaj ŝi ne estas elmontrita al multaj. 23 Aŭskultu, mia filo, akceptu mian konsilon, Kaj ne rifuzu mian konsilon; 24 Kaj metu viajn piedojn en ŝiajn katenojn, kaj vian kolon en ŝian ĉenon.
25 Klinu vian sxultron kaj portu sxin, Kaj ne malgxoju per sxiaj katenoj. 26 Venu al ŝi per via tuta koro, kaj gardu ŝiajn vojojn per via tuta potenco. 27 Serĉu kaj serĉu, kaj ŝi estos sciata al vi; kaj kiam vi ekkaptos ŝin, ŝi ne foriru. 28 Ĉar fine vi trovos ŝian ripozon, kaj tio ŝanĝiĝos al via ĝojo. 29 Tiam gxiaj katenoj estos por vi fortika defendo, Kaj gxiaj katenoj estos por vi glora vesto. 30 Cxar estas ora ornamajxo sur sxi, kaj gxiaj strioj estas purpura punto. 31 Kiel veston de honoro surmetos sxin, Kaj kiel kronon de gxojo surmetos sxin cxirkaux vin. 32 Mia filo, se vi volas, vi estos instruata; kaj se vi plenumos vian intencon, vi estu prudenta. 33 Se vi amas auxdi, vi ricevos prudenton; kaj se vi klinos vian orelon, vi estos sagxa; 34 Staru en la amaso de la maljunuloj; kaj aliĝu al la saĝulo. 35 Volu auxdi cxiun pian parolon; kaj la paraboloj de prudento ne eskapu de vi. 36 Kaj se vi vidas homon prudentan, iru al li rapide, kaj via piedo portu la ŝtupojn de lia pordo. 37 Via menso estu pri la decidoj de la Eternulo kaj meditu konstante pri Liaj ordonoj; ĈAPITRO 7 1 Ne faru malbonon, por ke ne trafos vin malbono. 2 Foriru de maljustuloj, Kaj maljusteco deturnigxos de vi. 3 Mia filo, ne semu sur la sulkoj de maljusteco, kaj vi ne rikoltu ilin sepoble. 4 Ne serĉu de la Eternulo superecon, Nek de la reĝo la honoran tronon. 5 Ne pravigu vin antaux la Eternulo; kaj ne fanfaronu pri via sagxeco antaux la regxo. 6 Ne penu esti jugxanto, ne povante forigi maljustajxon; por ke vi iam timu la potenculon, falilon en la vojo de via justeco. 7 Ne ofendu kontraux la amaso de urbo, kaj tiam vi ne jxetu vin inter la popolon. 8 Ne ligu unu pekon al alia; ĉar en unu vi ne restos senpuna. 9 Ne diru:Dio rigardos la multegon de miaj oferoj, kaj kiam mi oferos al Dio Plejalta, Li tion akceptos. 10 Ne senkuraĝiĝu, kiam vi preĝas, Kaj ne neglektu almozon. 11 Neniu ridu pro la maldolcxeco de sia animo, cxar ekzistas homo, kiu humiligas kaj altigas. 12 Ne elpensu mensogon kontraux via frato; nek faru simile al via amiko. 13 Ne uzu mensogon, cxar gxia kutimo ne estas bona. 14 Ne uzu multajn vortojn en multego da maljunuloj, Kaj ne faru multe da babilado, kiam vi preĝas. 15 Ne malamu laboregon, nek kultivadon, kiujn ordonis la Plejaltulo. 16 Ne kalkulu vin inter la amaso da pekuloj, sed memoru, ke la kolero ne longe daŭros.
17 Tre humiligu vin; Ĉar la venĝo de malpiuloj estas fajro kaj vermoj. 18 Ne ŝanĝu amikon por ia bono; nek fidela frato por la oro de Ofir. 19 Ne forlasu virinon sagxa kaj bona; cxar sxia graco estas pli ol oro. 20 Dum Via sklavo agas vere, ne preĝu lin malbono, nek la dungiton, kiu donas sin tute por vi. 21 Via animo amu bonan sklavon, Kaj ne trompu lin per libereco. 22 Ĉu vi havas brutojn? rigardu ilin; kaj se ili profitos al vi, gardu ilin cxe vi. 23 Ĉu vi havas infanojn? instruu ilin kaj klinu ilian kolon de sia juneco. 24 Ĉu vi havas filinojn? zorgu pri ilia korpo, kaj ne montru vin gaja rilate ilin. 25 Edziĝu kun via filino, kaj tiel gravan aferon vi faros; sed donu ŝin al prudentulo. 26 Ĉu vi havas edzinon laŭ via menso? ne forlasu sxin; sed ne fordonu vin al malpeza virino. 27 Respektu vian patron per via tuta koro, Kaj ne forgesu la suferojn de via patrino. 28 Memoru, ke el ili Vi naskis; kaj kiel vi povas rekompenci al ili tion, kion ili faris por vi? 29 Timu la Eternulon per via tuta animo, Kaj respektu Liajn pastrojn. 30 Amu per Via tuta forto Tiun, kiu Vin kreis, Kaj Liajn servantojn ne forlasu. 31 Timu la Eternulon, kaj honoru la pastron; kaj donu al li lian parton, kiel estas ordonite al vi; la unuaajxoj kaj la kulpofero kaj la donaco de la sxultroj kaj la ofero de sanktigo kaj la unuaajxoj de la sanktajxoj. 32 Kaj etendu Vian manon al malricxuloj, por ke via beno perfektigxu. 33 Dono havas gracon antaux la okuloj de cxiu vivanta; kaj por la mortintoj ne retenu ĝin. 34 Ne malsukcesu esti kun plorantoj, kaj funebru kun plorantoj. 35 Ne malrapidu viziti malsanulojn; cxar tio igos vin amata. 36 Kion ajn vi prenas en la mano, memoru la finon, kaj vi neniam misfaros. ĈAPITRO 8 1 Ne malpacu kun fortulo, por ke vi ne falu en liajn manojn. 2 Ne malpacigxu kun ricxulo, por ke li ne superpezu vin; cxar multaj pereigis oro kaj perfortis la korojn de regxoj. 3 Ne malpacu kun homo sata de lango, Kaj ne kolektu lignon sur lian fajron. 4 Ne ŝercu kun malĝentila homo, Por ke viaj prapatroj ne estu malhonoritaj. 5 Ne riproĉu homon, kiu deturnas sin de peko, sed memoru, ke ni ĉiuj estas indaj je puno. 6 Ne malhonoro homon en lia maljuneco; cxar ecx iuj el ni maljunigxis. 7 Ne ĝoju pro la morto de via plej granda malamiko, sed memoru, ke ni ĉiuj mortas.
8 Ne malsxatu la parolon de sagxuloj, sed konigu al vi iliajn proverbojn; 9 Ne maltrafu la parolon de la maljunuloj; cxar ili ankaux lernis de siaj patroj, kaj de ili vi lernos prudenton, kaj respondi laux bezono. 10 Ne bruligu la karbojn de pekulo, Por ke vi ne brulu per la flamo de lia fajro. 11 Ne leviĝu en kolero antaŭ la ĉeesto de malbonulo, por ke li ne embusku, por kapti vin per viaj vortoj. 12 Ne pruntedonu al tiu, kiu estas pli potenca ol vi; ĉar se vi pruntedonas al li, konsideru ĝin kiel perdita. 13 Ne estu garantia super via potenco; cxar se vi estas garantia, zorgu pagi gxin. 14 Ne iru juĝi kun juĝisto; cxar ili jugxos por li laux lia honoro. 15 Ne iru sur la vojon kun kuragxa ulo, por ke li ne malgxoju vin; cxar li agos laux sia volo, kaj vi pereos kun li pro lia malsagxeco. 16 Ne malpacu kun kolera homo, kaj ne iru kun li en dezertecon; ĉar sango estas kiel nenio antaŭ liaj okuloj, kaj kie ne ekzistas helpo, Li pereigos vin. 17 Ne konsultu kun malsagxulo; cxar li ne povas plenumi konsilon. 18 Ne faru kaŝitaĵon antaŭ fremdulo; cxar vi ne scias, kion li naskos. 19 Ne malfermu vian koron al ĉiu, Por ke li ne repagu al vi per sagaco. ĈAPITRO 9 1 Ne ĵaluzu la edzinon de via brusto, Kaj ne donu al ŝi malbonan lecionon kontraŭ vi. 2 Ne donu vian animon al virino, ke li meti sian piedon sur vian havon. 3 Ne renkontu malcxastistinon, por ke vi ne falu en sxiajn kaptilojn. 4 Ne multe uzu la akompanadon de kantistino, Por ke vi ne estu kaptita de ŝiaj provoj. 5 Ne rigardu sklavinon, por ke vi ne falu pro tio, kio estas en ŝi multekosta. 6 Ne donu vian animon al malcxastistinoj, Por ke vi ne perdu vian posedajxon. 7 Ne rigardu cxirkaux vin sur la stratoj de la urbo, kaj ne vagu en gxia dezerto. 8 Deturnu vian okulon de bela virino, Kaj ne rigardu la belecon de alia; ĉar multaj estas trompitaj de la beleco de virino; ĉar per tio la amo ekbruligas kiel fajro. 9 Tute ne sidu kun edzino de alia viro, nek sidiĝu kun ŝi en viaj brakoj, kaj vian monon ne elspezu kun ŝi ĉe la vino; por ke via koro ne kliniĝu al ŝi, kaj tiel pro via deziro vi falu en pereon. 10 Ne forlasu malnovan amikon; ĉar la nova ne estas komparebla al li: nova amiko estas kiel nova vino; kiam ĝi estos malnova, vi trinkos ĝin kun plezuro. 11 Ne enviu la gloron de pekulo, cxar vi ne scias, kia estos lia fino. 12 Ne ĝoju pri tio, kion plaĉas malpiuloj; sed memoru, ke ili ne restos senpuna en sian tombon. 13 Gardu vin malproksime de homo, kiu havas povon mortigi; tiel vi ne dubu pri la mortotimo; kaj se vi venos
al li, ne faru kulpon, por ke li ne forprenu vian animon tuj; 14 Kiel eble plej proksime, divenu vian proksimulon kaj konsultu kun la saĝuloj. 15 Via parolo estu kun saĝuloj, Kaj ĉiuj viaj paroloj laŭ la instruo de la Plejaltulo. 16 Kaj justuloj mangxu kaj trinku kun vi; kaj via gloro estu en la timo antaux la Eternulo. 17 Pro la mano de la artisto la laboro estos lauxdata, Kaj la sagxa estro de la popolo pro sia parolo. 18 Homo malsana estas danĝero en sia urbo; kaj kiu estas malprudenta en sia parolo, tiu estos malamata. ĈAPITRO 10 1 Sagxa jugxisto instruos Sian popolon; kaj la registaro de prudenta homo estas bone ordigita. 2 Kiel li mem estas jugxanto de la popolo, tiel estas liaj oficistoj; kaj kia homo estas la estro de la urbo, tiaj estas ĉiuj, kiuj loĝas en ĝi. 3 Neprudenta reĝo pereigas sian popolon; sed per la prudento de tiuj, kiuj havas aŭtoritaton, la urbo estos loĝata. 4 La potenco de la tero estas en la mano de la Eternulo, Kaj en la konvena tempo Li starigos sur gxin profiton. 5 En la mano de Dio estas la bonstato de la homo, Kaj sur la personon de la skribisto li metos sian honoron. 6 Ne malamu vian proksimulon pro cxiu maljustajxo; kaj fari nenion per malutilaj praktikoj. 7 Malama estas fiero antaŭ Dio kaj homo; Kaj per ambaŭ unu faras maljustaĵon. 8 Pro maljustaj agoj, vundoj kaj riĉaĵoj akiritaj per trompo, la regno estas transirita de unu popolo al alia. 9 Kial fieras tero kaj cindro? Ne ekzistas io pli malbona ol avidulo; ĉar dum li vivas, li forĵetas siajn internaĵojn. 10 La kuracisto fortranĉas longan malsanon; kaj tiu, kiu hodiaŭ estos reĝo, morgaŭ mortos. 11 Ĉar kiam homo mortis, li heredos rampaĵojn, bestojn kaj vermojn. 12 La komenco de fiereco estas kiam oni foriras de Dio, Kaj lia koro deturnas sin de sia Kreinto. 13 Ĉar fiereco estas la komenco de peko, kaj tiu, kiu havas ĝin, elverŝos abomenaĵon; kaj tial la Eternulo venigis sur ilin fremdajn malfeliĉojn kaj ruinigis ilin. 14 La Eternulo faligis la tronojn de fieraj princoj, Kaj anstataux ili starigis humilulojn. 15 La Eternulo elŝiris la radikojn de la fieraj nacioj Kaj plantis la humilulojn sur ilia loko. 16 La Eternulo renversis landojn de la nacioj, Kaj ekstermis ilin gxis la fundamentoj de la tero. 17 Kelkajn el ili Li forprenis kaj pereigis ilin, Kaj forigis ilian memoron sur la tero. 18 Ne farigxis fiero por viroj, Nek furioza kolero por la naskitaj de virino. 19 Kiuj timas la Eternulon, estas semo certa, kaj tiuj, kiuj Lin amas, estas semo honorinda; tiuj, kiuj malobeas la ordonojn, estas trompebla semo. 20 Inter fratoj la estro estas honorinda; tiel estas tiuj, kiuj timas la Eternulon en Liaj okuloj.
21 La timo antaux la Eternulo iras antaux la akiro de auxtoritato; Sed malglateco kaj fiereco estas gxia perdo. 22 Ĉu li estas riĉa, ĉu nobla, ĉu malriĉa, ilia gloro estas la timo antaŭ la Eternulo. 23 Ne decas malestimi la malricxulon, kiu havas prudenton; nek estas oportune grandigi pekulon. 24 Grandaj homoj kaj juĝistoj kaj potenculoj estos honoritaj; tamen ekzistas neniu el ili pli granda ol tiu, kiu timas la Eternulon. 25 Al sklavo sagxa la liberaj servos; 26 Ne estu tro sagxa farante viajn aferojn; kaj ne fanfaronu vin en la tempo de via mizero. 27 Pli bona estas tiu, kiu laboras kaj abundas en ĉio, ol tiu, kiu fanfaronas kaj bezonas panon. 28 Mia filo, gloru vian animon en mildeco, Kaj gloru al ĝi laŭ ĝia digno. 29 Kiu pravigos tiun, kiu pekas kontraû sia animo? kaj kiu honoros tiun, kiu malhonoras sian propran vivon? 30 La malriĉulo estas honorata pro sia lerteco, Kaj la riĉulo estas honorata pro sia riĉeco. 31 Kiu estas honorata en malriĉeco, des pli en riĉeco? kaj kiu estas malhonoro en ricxeco, kiom pli en malricxeco? ĈAPITRO 11 1 La sagxeco levas la kapon de malaltulo Kaj sidigas lin inter eminentuloj. 2 Ne gloru homon pro sia beleco; kaj ne abomeni homon pro sia ekstera aspekto. 3 La abelo estas malgranda inter tiaj, kiel muŝo; sed sxia frukto estas la cxefo de dolcxajxoj. 4 Ne fanfaronu pri viaj vestoj kaj vestoj, kaj ne altigu vin en la tago de honoro; ĉar la faroj de la Eternulo estas mirindaj, kaj Liaj faroj inter homoj estas kaŝitaj. 5 Multaj reĝoj sidiĝis sur la tero; kaj tiu, pri kiu oni neniam pensis, portis la kronon. 6 Multaj herooj tre malhonoris; kaj la honorindaj transdonitaj en la manojn de aliaj homoj. 7 Ne riproĉu, antaŭ ol vi ekzamenis la veron; unue komprenu, kaj poste riproĉu. 8 Ne respondu antaŭ ol vi aŭdis la aferon; Ne interrompu homojn meze de ilia parolo. 9 Ne disputu pri afero, kiu ne koncernas vin; kaj ne sidu en juĝo kun pekuloj. 10 Mia filo, ne intervenu pri multaj aferoj; cxar se vi multe enmiksigxis, vi ne estos senkulpa; kaj se vi sekvas, vi ne akiros, kaj vi ne savos per forkuro. 11 Estas iu, kiu laboras kaj penas kaj rapidas, kaj des pli malantaûas. 12 Denove, estas alia, kiu estas malrapida kaj bezonas helpon, mankas kapableco kaj plena de malriĉeco; tamen la okulo de la Eternulo rigardis lin por bono, kaj starigis lin de lia malforto, 13 Kaj levis sian kapon el mizero; tiel ke multaj, kiuj vidis tion, miris pri li. 14 Prospero kaj mizero, vivo kaj morto, malriĉeco kaj riĉeco, venas de la Eternulo. 15 Saĝo, scio kaj kompreno pri la leĝo estas de la Sinjoro; amo kaj vojo de bonaj faroj estas de Li.
16 Eraro kaj mallumo ekis kune kun pekuloj; kaj malbono maljunigxos cxe tiuj, kiuj fieras pri gxi. 17 La donaco de la Eternulo restas ĉe la piulo, Kaj Lia favoro alportas prosperon eterne. 18 Tie estas kiu riĉiĝas per sia singardemo kaj pinĉado, kaj ĉi tiu estas lia parto de sia rekompenco; 19 Dum li diras: Mi trovis ripozon, kaj nun mi mangxos konstante el miaj havajxoj; kaj tamen li ne scias, kia tempo venos sur lin, kaj ke li devas lasi tion al aliaj, kaj morti. 20 Estu fidelaj en Via interligo, kaj trankviliĝu pri ĝi, kaj maljuniĝu en via laboro. 21 Ne miru pri la faroj de pekuloj; sed fidu la Eternulon, kaj restu en via laboro; cxar estas facile antaux la Eternulo subite ricxigi malricxulon. 22 La beno de la Eternulo estas en la rekompenco de piuloj, Kaj subite Li floras Sian benon. 23 Ne diru: Kian profiton estas mia servo? kaj kiajn bonaĵojn mi havos poste? 24 Ankoraŭ ne diru: Mi havas sufiĉe, kaj multe posedas, kaj kian malbonon mi havos poste? 25 En la tago de bono estas forgeso de mizero, Kaj en la tago de mizero ne plu estas rememoro de bonstato. 26 Ĉar facile estas al la Eternulo en la tago de morto, rekompenci homon laŭ lia konduto. 27 Mizero de unu horo forgesigas homon plezuron; Kaj en lia fino liaj faroj estos malkovritaj. 28 Neniun jugxu benitan antaux lia morto; cxar homo estos konata en siaj infanoj. 29 Ne enkonduku cxiun en vian domon; 30 Kiel perdriko prenita kaj konservita en kaĝo, Tiel estas la koro de fieruloj; kaj kiel spiono, li rigardas vian falon; 31 Ĉar li embuskas kaj ŝanĝas bonon en malbonon, kaj en aferoj indaj kulpigos vin. 32 De fajrero ekbruligas amaso da karboj; Kaj pekulo embuskas sangon. 33 Gardu vin kontraux malbonulo, cxar li faras malbonon; por ke li ne venigu sur vin eternan makulon. 34 Akceptu fremdulon en vian domon, kaj li maltrankviligos vin kaj forigos vin el via propra. ĈAPITRO 12 1 Kiam vi bonfaros, sciu al kiu vi tion faras; tiel vi estos dankita pro viaj bonfaroj. 2 Faru bonon al la piulo, kaj vi trovos repagon; kaj se ne de li, tamen de la Plejaltulo. 3 Ne povas veni bono al tiu, kiu ĉiam okupiĝas pri malbono, nek al tiu, kiu ne donas almozon. 4 Donu al piulo, Kaj ne helpu al pekulo. 5 Bonfaru al humilulo, sed ne donu al malpiulo; retenu vian panon kaj ne donu al li, por ke li ne superregu vin per tio; ĉar alie vi ricevos duoble pli da malbono pro la tuta bono, kiun vi havos. farita al li. 6 Ĉar la Plejaltulo malamas pekulojn kaj repagos venĝon al la malpiuloj, kaj gardas ilin kontraŭ la forta tago de ilia puno. 7 Donu al bonulo, Kaj ne helpu al pekulo.
8 Amiko ne povas esti konata en prospero, Kaj malamiko ne povas esti kaŝita en mizero. 9 En la prospero de homo ĉagreniĝos malamikoj; Sed en lia mizero eĉ amiko foriros. 10 Ne fidu vian malamikon; Ĉar kiel fero rustiĝas, Tiel estas lia malboneco. 11 Kvankam li sin humiligos kaj iras kaŭrante, tamen atentu kaj gardu vin kontraŭ li, kaj vi estos por li kvazaŭ vi viŝus spegulon, kaj vi scios, ke lia rusto ne estas tute forviŝita. 12 Ne starigu lin apud vi, por ke, kiam li renversos vin, li staros sur via loko; kaj li ne sidu dekstre de vi, por ke li ne serĉu sidiĝi en via sidloko, kaj vi fine rememoros miajn vortojn kaj ne estu pikita per ili. 13 Kiu kompatos ĉarmanton, kiu estas mordita de serpento, Aŭ tiun, kiu alproksimiĝas al sovaĝaj bestoj? 14 Kiu do iras al pekulo kaj malpuriĝas kun li per siaj pekoj, kiu kompatos? 15 Dum kelka tempo li restos kun vi, sed se vi komencos fali, li ne prokrastos. 16 Malamiko dolĉe parolas per siaj lipoj, sed en sia koro li pensas, kiel ĵeti vin en kavon; li ploros per siaj okuloj, sed se li trovos okazon, li ne satiĝos per sango. 17 Se venos vin mizero, vi lin unue trovos tie; kaj kvankam li pretendas helpi vin, tamen li subfosos vin. 18 Li balancos la kapon kaj frapos per la manoj kaj multe flustros kaj sxangxos sian mienon. ĈAPITRO 13 1 Kiu tusxos pecxon, tiu malpurigxos per gxi; kaj kiu havas kunulecon kun fierulo, tiu estos simila al li. 2 Ne ŝarĝu vin super via potenco dum vi vivas; kaj ne havu kunulecon kun iu, kiu estas pli potenca kaj pli riĉa ol vi mem; ĉar kiel interkonsentas la kaldrono kaj la argila poto? cxar se unu estos frapita kontraux la alia, gxi estos rompita. 3 Ricxulo faris malbonon, kaj tamen li minacas; la malricxulo estas maljusta, kaj li ankaux devas petegi. 4 Se vi estas por lia profito, li vin uzos; sed se vi havas nenion, li vin forlasos. 5 Se vi havas ion, li vivos kun vi; 6 Se li vin bezonos, li vin trompos kaj ridetos al vi kaj esperos vin; li parolos al vi juste, kaj diros:Kion vi volas? 7 Kaj li hontos vin per siaj mangxajxoj, gxis li sekigos vin du aux trifoje; 8 Gardu vin, ke vi ne estu trompita kaj faligita en via gajeco. 9 Se vi estas invitita de fortulo, retiru vin, kaj des pli li invitos vin. 10 Ne premu lin, por ke vi ne estu repusxita; ne staru malproksime, por ke vi ne estu forgesita. 11 Ne amu, ke li estu egala al li per parolado, kaj ne kredu liajn multajn vortojn; 12 Sed kruele li amasigas viajn vortojn, kaj ne indulgos vin malbonon kaj meti vin en malliberejon. 13 Observu kaj atentu, ĉar vi iras en danĝero de via renverso; kiam vi aŭdas ĉi tion, vekiĝu en via dormo. 14 Amu la Eternulon dum via tuta vivo, kaj voku Lin por via savo.
15 Ĉiu besto amas sian similan, kaj ĉiu amas sian proksimulon. 16 CXiu karno kunigxas laux speco, Kaj homo aligxos al sia simila. 17 Kian kunulecon havas la lupo kun la ŝafido? tiel la pekulo kun la piulo. 18 Kia interkonsento estas inter hieno kaj hundo? kaj kia paco inter riĉuloj kaj malriĉuloj? 19 Kiel sovaĝa azeno estas rabaĵo de leono en la dezerto, Tiel riĉuloj manĝas malriĉulojn. 20 Kiel fieruloj malamas humilecon, Tiel ricxulo abomenas malricxulon. 21 Ricxulo, kiu komencas fali, estas retenata el siaj amikoj; 22 Kiam riĉulo falas, li havas multajn helpantojn; li parolis saĝe, kaj ne povis havi lokon. 23 Kiam ricxulo parolas, cxiu retenas la langon, kaj jen tion, kion li diras, oni gloras gxis la nuboj; sed se la malricxulo parolas, oni diras: Kiu estas cxi tiu? kaj se li falpusxigxos, ili helpos lin renversi. 24 Ricxeco estas bona al tiu, kiu ne havas pekon, Kaj malricxeco estas malbona en la busxo de malpiulo. 25 La koro de homo ŝanĝas sian vizaĝon, ĉu por bono, ĉu por malbono; Kaj gaja koro faras ĝojan vizaĝon. 26 Gaja vizaĝo estas signo de bonŝanca koro; kaj la eltrovo de paraboloj estas laca laboro de la menso. ĈAPITRO 14 1 Felicxa estas la homo, kiu ne forglitis per sia busxo Kaj ne estas pikita per multego de pekoj. 2 Felicxa estas tiu, kies konscienco lin ne kondamnis, kaj kiu ne defalis de sia espero en la Sinjoro. 3 Ricxeco ne estas konvena por malvirtulo; Kaj kion faru enviulo per mono? 4 Kiu kolektas trompante sian propran animon, tiu kolektas por aliuloj, kiu dibole elspezos sian havon. 5 Kiu estas malbona al si mem, al kiu li estos bona? li ne ĝuos siajn havaĵojn. 6 Ne ekzistas pli malbona ol tiu, kiu envias sin; kaj tio estas repago de lia malboneco. 7 Kaj se li faras bonon, li faras tion nevole; kaj fine li deklaros sian malbonecon. 8 Enviulo havas malbonan okulon; Li deturnas sian vizaĝon kaj malŝatas homojn. 9 La okulo de avidulo ne satiĝas per sia parto; kaj la malbonago de malpiulo sekigas lian animon. 10 Malvirta okulo envias sian panon, Kaj li estas avara cxe sia tablo. 11 Mia filo, laŭ via povo bonfaru al vi mem, kaj donu al la Eternulo Lian konvenan oferon. 12 Memoru, ke la morto ne longe venos, kaj ke la interligo de la tombo ne estas elmontrita al vi. 13 Faru bonon al via amiko antaŭ ol vi mortos, kaj laŭ via povo etendu vian manon kaj donu al li. 14 Ne trompu vin pri la bona tago, Kaj la parto de bona deziro ne preterpasu vin. 15 Çu vi ne lasu viajn suferojn al alia? kaj viaj laboroj estu dividitaj per loto?
16 Donu kaj prenu kaj sanktigu vian animon; ĉar ne estas serĉado de bongustaĵoj en la tombo. 17 CXiu karno maljunigxis kiel vesto; cxar la interligo de la komenco estas:Vi mortos. 18 Kiel verdaj folioj sur densa arbo, iuj falas, aliaj kreskas; tiel estas la generacio de karno kaj sango, unu finiĝas, kaj alia naskiĝas. 19 CXiu laboro putrigxis kaj konsumigxas, Kaj gxia laboranto iros kun ili. 20 Felicxa estas la homo, kiu meditas bonajxojn en sagxo, Kaj kiu rezonas pri sanktajxoj per sia prudento. 21 Kiu rigardas ŝiajn vojojn en sia koro, tiu ankaŭ havas prudenton en ŝiaj sekretoj. 22 Sekvu sxin kiel spuristo, Kaj embusku sur sxiaj vojoj. 23 Kiu eniras tra sxiaj fenestroj, tiu auxskultos ankaux cxe sxiaj pordoj. 24 Kiu tranoktas apud sxia domo, tiu ankaux alfortiku najlon en sxiajn murojn. 25 Li starigos sian tendon proksime de ÿi, Kaj li tranoktos en tranoktejo, kie estas bonfaraîoj. 26 Siajn infanojn li starigos sub sxia sxirmo, Kaj sub sxiaj brancxoj li logxos. 27 Per sxi li estos kovrita de varmego, kaj en sxia gloro li logxos. ĈAPITRO 15 1 Kiu timas la Eternulon, tiu faros bonon, kaj kiu scipovas la leĝon, tiu akiros ŝin. 2 Kaj kiel patrinon ŝi renkontos lin, kaj akceptos lin kiel edzinon de virgulino. 3 Per la pano de prudento ÿi nutros lin Kaj trinkigos al li la akvon de sa o. 4 Li starigxos sur sxi kaj ne sxanceligxos; kaj fidos sur sxi kaj ne estos hontigita. 5 Ŝi altigos lin super liaj najbaroj, Kaj meze de la komunumo ŝi malfermos lian buŝon. 6 Li trovos gxojon kaj kronon de gxojo, kaj sxi heredos al li eternan nomon. 7 Sed malsagxuloj sxin ne atingos, kaj pekuloj sxin ne vidos. 8 Çar ÿi estas malproksima de fiereco, Kaj mensogantoj ne povas ÿin memori. 9 Ne deca estas lauxdo en la busxo de pekulo, cxar gxi ne estis sendita al li de la Eternulo. 10 Ĉar laŭdo estos eldirita en saĝeco, kaj la Eternulo ĝin sukcesos. 11 Ne diru:Per la Eternulo mi defalis; cxar vi ne devas fari tion, kion Li malamas. 12 Ne diru:Li erarigis min, cxar li ne bezonas pekulon. 13 La Eternulo malamas ĉian abomenindaĵon; kaj tiuj, kiuj timas Dion, ne amas ĝin. 14 Li mem kreis homon de la komenco, kaj lasis lin en la manon de sia konsilo; 15 Se vi volas, observu la ordonojn kaj plenumu akcepteblan fidelecon. 16 Li metis antaŭ vi fajron kaj akvon; etendu vian manon, ĉu vi volas. 17 Antaux la homo estas vivo kaj morto; kaj ĉu li ŝatas, estos donite al li.
18 Çar la sa o de la Eternulo estas granda, kaj Li estas potenca en potenco, kaj rigardas çion; 19 Kaj Liaj okuloj estas direktitaj al tiuj, kiuj Lin timas, kaj Li konas cxiun faron de homo. 20 Li ordonis al neniu fari malbonon, Kaj al neniu Li donis permeson peki. ĈAPITRO 16 1 Ne deziru amason da malutilaj infanoj, Ne ĝoju pri filoj malpiuloj. 2 Kvankam ili multiĝas, ne ĝoju pri ili, se ne estos kun ili timo antaŭ la Eternulo. 3 Ne fidu ilian vivon, kaj ne respektu ilian amason; cxar pli bona estas justulo ol mil; kaj pli bone estas morti sen infanoj, ol havi malpiulojn. 4 Ĉar per saĝulo la urbo repleniĝos; 5 Multajn tiajn aferojn mi vidis per miaj okuloj, kaj mia orelo aŭdis pli grandajn ol ĉi tiujn. 6 En la komunumo de malpiuloj ekbruligos fajro; kaj en nacio ribelema ekflamas kolero. 7 Li ne estis kvietigita al la maljunaj gigantoj, kiuj falis en la forto de sia malsagxeco. 8 Kaj Li ne indulgis la lokon, kie Lot logxis, Sed abomenis ilin pro ilia fiereco. 9 Li ne kompatis la popolon de pereo, Kiujn estis prenitaj en siaj pekoj; 10 Nek la sescent mil piedirantoj, kiuj kolektigxis en la obstineco de sia koro. 11 Kaj se estas inter la popolo malmolnukulo, estas mirinde, se li savigxos senpuna; cxar boneco kaj kolero estas kun li; Li estas potenca por pardoni kaj elverŝi malĝojon. 12 Kiel granda estas Lia boneco, Tia estas ankaŭ Lia puno; Li juĝas homon laŭ siaj faroj 13 Ne forsavigxos pekulo kun sia militakiro, Kaj la pacienco de piulo ne estos ruinigita. 14 Faru lokon al cxiu favorkoreco, cxar cxiu trovos laux siaj faroj. 15 La Eternulo obstinigis Faraonon, ke li lin ne konu, por ke liaj potencaj faroj estu konataj al la mondo. 16 Lia favorkoreco estas evidenta al ĉiu kreitaĵo; kaj li apartigis sian lumon de la mallumo per diamanto. 17 Ne diru:Mi kaŝos min antaŭ la Eternulo; ĉu iu rememoros min de supre? Mi ne estos memorita inter tiom da homoj: ĉar kio estas mia animo inter tia senfina nombro da kreitaĵoj? 18 Jen la cxielo kaj la cxielo de la cxielo, la abismo kaj la tero, kaj cxio, kio estas en gxi, estos skuitaj, kiam li vizitos. 19 Kaj la montoj kaj la fundamentoj de la tero skuigxos kun tremo, Kiam la Eternulo ilin rigardos. 20 Neniu koro povas degne pensi pri ĉi tiuj aferoj; kaj kiu povas koncepti liajn vojojn? 21 Gxi estas ventego, kiun neniu povas vidi; cxar la plejparto de liaj faroj estas kasxita. 22 Kiu povas proklami la farojn de Sia justeco? aŭ kiu povas elteni ilin? ĉar lia interligo estas malproksime, kaj la provo de ĉio estas en la fino. 23 Kiu mankas prudento, tiu pripensos vanajn aferojn;
24 Mia filo, auxskultu Min kaj lernu scion, Kaj per via koro atentu miajn vortojn. 25 Mi eldonos doktrinon en la pezo, Kaj proklamos lian scion ĝuste. 26 La faroj de la Eternulo estas faritaj en juĝo de la komenco; 27 Li ornamis Siajn farojn por eterne, Kaj en Sia mano estas ilia estro por cxiuj generacioj; 28 Neniu el ili malhelpas alian, Kaj ili neniam malobeos lian vorton. 29 Post tio la Eternulo rigardis la teron kaj plenigis ĝin per Siaj benoj. 30 Per ĉiaj vivaĵoj Li kovris ĝian vizaĝon; kaj ili denove revenos en gxin. ĈAPITRO 17 1 La Eternulo kreis la homon de la tero, Kaj ree aliigis lin. 2 Li donis al ili malmultajn tagojn kaj mallongan tempon, kaj ankaŭ potencon super tio, kio estas en ĝi. 3 Li faris ilin per forto per si, Kaj faris ilin laux Sia bildo; 4 Kaj metis timon antaux la homo sur cxiun karnon, kaj donis al li regon super bestoj kaj birdoj. 5 Ili ricevis la uzadon de la kvin operacioj de la Sinjoro, kaj en la sesa loko li donis al ili komprenon, kaj en la sepa parolo, interpretiston de ĝiaj pensoj. 6 Li donis al ili konsilon kaj langon kaj okulojn kaj orelojn kaj koron. 7 Per tio Li plenigis ilin per sciado de prudento, Kaj montris al ili bonon kaj malbonon. 8 Li turnis Sian okulon al ilia koro, Por montri al ili la grandecon de Siaj faroj. 9 Li donis al ili gloron pri Siaj mirakloj por eterne, Por ke ili rakontu Liajn farojn kun prudento. 10 Kaj la elektitoj gloros Lian sanktan nomon. 11 Krom tio Li donis al ili scion, Kaj la legxon de vivo kiel heredajxon. 12 Li faris kun ili eternan interligon, Kaj Li sciigis al ili Siajn decidojn. 13 Iliaj okuloj vidis la majeston de Lia gloro, Kaj iliaj oreloj aŭdis Lian gloran voĉon. 14 Kaj li diris al ili: Gardu vin kontraux cxia maljusteco; kaj li donis al cxiu ordonon pri sia proksimulo. 15 Iliaj vojoj estas ĉiam antaŭ Li, Kaj ne estas kaŝitaj antaŭ Liaj okuloj. 16 Ĉiu homo de sia juneco estas donata al malbono; kaj ili ne povis fari al si karnajn korojn por ŝtonaj. 17 Çar en la dividado de la nacioj de la tuta tero Li starigis estron super çiu popolo; sed Izrael estas parto de la Eternulo; 18 Li, estante lia unuenaskito, nutras per puno; kaj donante al li la lumon de sia amo, li ne forlasas. 19 Tial cxiuj iliaj faroj estas antaux Li kiel la suno, Kaj Liaj okuloj estas cxiam sur iliaj vojoj. 20 Neniu el iliaj maljustaj agoj estas kaŝitaj antaŭ Li, sed ĉiuj iliaj pekoj estas antaŭ la Eternulo. 21 Sed la Sinjoro, kompatema kaj sciante Sian faron, ne forlasis ilin nek forlasis, sed indulgis ilin.
22 La almozo de homo estas cxe li kiel sigelilo, kaj li gardas la bonfarojn de homo kiel la pupon de la okuloj, kaj pento al siaj filoj kaj filinoj. 23 Poste Li leviĝos kaj rekompencos ilin, Kaj redonos ilian repagon sur ilian kapon. 24 Sed al tiuj, kiuj pentas, li donis al ili revenon, kaj konsolis tiujn, kiuj malsukcesis en pacienco. 25 Revenu al la Eternulo, kaj forlasu viajn pekojn, preĝu antaŭ Lia vizaĝo, kaj malpli ofendu. 26 Revenu al la Plejaltulo, kaj deturnu vin de maljusteco; cxar Li kondukos vin el mallumo en la lumon de sano, kaj forte malamos vin abomenindajxo. 27 Kiu gloros la Plejaltulon en la tombo, Anstataux tiuj, kiuj vivas kaj dankas? 28 Danko pereas el la mortintoj, kiel de ne ekzistas; la vivantoj kaj kore sanaj gloros la Eternulon. 29 Kiel granda estas la boneco de la Eternulo, nia Dio, kaj Lia kompato al tiuj, kiuj sin turnas al Li en sankteco! 30 Ĉar ĉio ne povas esti en homoj, ĉar la filo de homo ne estas senmorta. 31 Kio estas pli hela ol la suno? tamen gxia lumo malaperas; kaj karno kaj sango imagos malbonon. 32 Li rigardas la potencon de la alteco de la cxielo; kaj ĉiuj homoj estas nur tero kaj cindro. ĈAPITRO 18 1 Kiu eterne vivas, Ĉion kreis ĝenerale. 2 Nur la Eternulo estas justa, kaj ne ekzistas alia krom Li, 3 Kiu regas la mondon per la manplato, kaj cxio obeas al Lia volo; cxar Li estas la Regxo de cxiuj, per Sia potenco dividante inter ili la sanktajxojn de la profanoj. 4 Al kiu Li donis potencon proklami Siajn farojn? kaj kiu ekscios Liajn noblajn farojn? 5 Kiu kalkulos la forton de Lia majesto? kaj kiu ankaux diros Liajn kompatojn? 6 Rilate la miraklojn de la Eternulo, nenio estu forprenita de ili, nek io ajn estu metita al ili, kaj la tero de ili ne povas troviĝi. 7 Kiam iu faris, tiam li komencas; kaj kiam li ĉesos, tiam li estos dubinda. 8 Kio estas homo, kaj al kio li servas? kio estas lia bono, kaj kio estas lia malbono? 9 La nombro de la tagoj de homo estas maksimume cent jaroj. 10 Kiel akvoguto gxis la maro, Kaj gruzo kiel sablo; tiel estas mil jaroj gxis la tagoj de eterneco. 11 Tial Dio paciencas kun ili, Kaj elversxas sur ilin Sian kompaton. 12 Li vidis kaj rimarkis, ke ilia fino estas malbona; tial li multigis sian kompaton. 13 La favorkoreco de homo estas al sia proksimulo; sed la favorkoreco de la Eternulo estas sur cxiu karno: Li admonas kaj nutras, kaj instruas kaj revenigas, kiel pasxtisto Sian sxafaron. 14 Li kompatas tiujn, kiuj ricevas punon, Kaj kiuj diligente serĉas Liajn juĝojn. 15 Mia filo, ne difektu viajn bonfarojn, kaj ne uzu malkomfortajn vortojn, kiam vi donas ion.
16 CXu la roso ne konsumos la varmegon? tiel estas vorto pli bona ol donaco. 17 Jen, ĉu vorto ne estas pli bona ol donaco? sed ambaŭ estas kun bonkora homo. 18 Malsaĝulo malĝoje riproĉas, Kaj donaco de enviulo konsumas la okulojn. 19 Lernu antaux ol vi parolos, Kaj uzu kuraciston, aux iam vi malsanigxos. 20 Antaŭ juĝo ekzamenu vin, Kaj en la tago de puno vi trovos kompaton. 21 Humilu vin antaux ol vi malsanigxos, Kaj en la tempo de pekoj montru penton. 22 Nenio malhelpu vin plenumi vian promeson ĝustatempe, kaj ne prokrastu ĝis morto por esti pravigita. 23 Antaŭ ol vi preĝu, preparu vin; kaj ne estu kiel tiu, kiu tentas la Sinjoron. 24 Pensu pri la kolero, kiu venos en la fino, Kaj pri la tempo de venĝo, Kiam li turnos sian vizaĝon. 25 Kiam vi havas satecon, memoru la tempon de malsato; 26 De la mateno ĝis la vespero la tempo ŝanĝiĝas, kaj ĉio estas baldaŭ farita antaŭ la Eternulo. 27 Saĝulo pri ĉio ektimos, kaj en la tago de peko li gardos sin kontraŭ krimo; Sed malsaĝulo ne observos tempon. 28 CXiu prudentulo konas la sagxon kaj gloros Tiun, kiu sxin trovis. 29 Kaj tiuj, kiuj estis sagxaj en diroj, ankaux mem sagxigxis, kaj elverŝis delikatajn parabolojn. 30 Ne sekvu viajn voluptojn, sed detenu vin de viaj apetitoj. 31 Se vi donas al via animo la dezirojn, kiuj plaĉas al ŝi, ŝi faros vin mokilo por viaj malamikoj, kiuj vin malhonoras. 32 Ne ĝuu multe da kuraĝo, kaj ne estu ligita al ĝia elspezo. 33 Ne faru almozulo per festeno pro pruntepreno, kiam vi havas nenion en via monujo; ĈAPITRO 19 1 Laboristo, kiun A estas ebriigita, ne riĉiĝos; 2 Vino kaj virinoj defaligos virojn saĝajn; 3 Tineoj kaj vermoj heredos lin, Kaj kuragxa homo estos prenita. 4 Kiu rapidas krediti, tiu estas malgaja; kaj kiu pekas, tiu ofendas sian propran animon. 5 Kiu amas malbonon, tiu estos kondamnita; Sed kiu rezistas al plezuroj, tiu kronas sian vivon. 6 Kiu povas regi sian langon, tiu vivos sen malpaco; kaj kiu malamas babiladon, tiu havos malpli da malbono. 7 Ne provu al alia tion, kio estas dirita al vi, kaj neniam pli malbone vi faros. 8 Ĉu al amiko aŭ al malamiko, ne parolu pri la vivo de aliaj homoj; kaj se vi povas sen ofendo, ne malkaŝu ilin. 9 Ĉar li vin aŭdis kaj observis, kaj kiam venos la tempo, li vin malamos. 10 Se vi auxdis vorton, gxi mortu kun vi; kaj estu kuragxa, gxi ne krevos vin.
11 Malsaĝulo naskas per vorto, Kiel virino naskanta infanon. 12 Kiel sago algluita en la femuro de homo, Tiel estas vorto en la ventro de malsaĝulo. 13 Admonu amikon, ke eble li tion ne faris; kaj se li tion faris, li ne plu faru tion. 14 Admonu vian amikon, ke eble li tion ne diris; 15 Admonu amikon; ĉar multfoje ĝi estas kalumnio, kaj ne kredu ĉiun rakonton. 16 Estas iu, kiu forglitas en sia parolo, sed ne el sia koro; kaj kiu estas tiu, kiu ne ofendis per sia lango? 17 Admonu vian proksimulon, antaux ol vi minacos lin; kaj ne kolerante, cedu al la leĝo de la Plejaltulo. 18 La timo antaŭ la Eternulo estas la unua paŝo, kiun oni akceptas de Li, kaj la saĝo akiras lian amon. 19 La scio pri la ordonoj de la Sinjoro estas la doktrino de vivo; kaj tiuj, kiuj faras plaĉajn al Li, ricevos la frukton de la arbo de senmorteco. 20 La timo antaux la Eternulo estas cxia sagxo; kaj en ĉiu saĝo estas la plenumo de la leĝo kaj la scio pri lia ĉiopovo. 21 Se sklavo diros al sia sinjoro: Mi ne faros tion, kion vi volas; kvankam poste li faras tion, li kolerigas tiun, kiu lin nutras. 22 Sciado pri malvirteco ne estas saĝo, Nek iam la konsilo de pekuloj prudento. 23 Estas malvirteco, kaj tio estas abomenindajxo; kaj malsaĝulo mankas en saĝo. 24 Kiu havas malgrandan prudenton kaj timas Dion, tiu estas pli bona, ol tiu, kiu havas multe da saĝo kaj malobeas la leĝon de la Plejaltulo. 25 Estas bonega ruzaĵo, kaj ĝi estas maljusta; kaj estas iu, kiu deflankiĝas, por montri juĝon; kaj estas sagxulo, kiu pravigas en la jugxo. 26 Estas malvirtulo, kiu malgaje klinas sian kapon; sed interne li estas plena de trompo, 27 Malaltiginte sian vizaĝon, kaj kvazaŭ li ne aŭdis; kie li ne estas konata, li faros al vi malbonon antaŭ ol vi konscios. 28 Kaj se pro manko de potenco li estas malhelpita de peki, tamen kiam li trovos okazon, li faros malbonon. 29 Oni povas rekoni homon per sia rigardo, Kaj prudenton per sia vizaĝo, kiam vi renkontas lin. 30 La vesto de homo kaj troa rido kaj irado montras, kio li estas. ĈAPITRO 20 1 Estas riprocxo, kiu ne estas deca; denove iu retenas, kaj li estas sagxa. 2 Pli bone estas riprocxi, ol sekrete koleri; kaj kiu konfesas sian kulpon, tiu estos konservita kontraux difekto. 3 Kiel bone estas, kiam vi estas riprocxa, montri penton! ĉar tiel vi eskapos de la volo de peko. 4 Kiel estas la dezirego de eŭnuko, senflorigi virgulinon; tiel estas tiu, kiu faras jugxon per perforto. 5 Estas iu, kiu silentas, kaj estas trovita saĝa; kaj alia per multe da babilado fariĝas malama.
6 Unu retenas, cxar li ne devas respondi; kaj iu silentas, sciante sian tempon. 7 Saĝulo retenos sian langon, Ĝis li vidos oportunon; Sed babilanto kaj malsaĝulo ne atentas tempon. 8 Kiu multe parolas, tiu estos abomenita; kaj kiu prenas al si aŭtoritaton en ĝi, tiu estos malamata. 9 Estas pekulo, kiu sukcesas en malbonaj aferoj; kaj estas gajno, kiu fariĝas perdo. 10 Estas donaco, kiu ne utilas al vi; kaj estas donaco, kies repago estas duobla. 11 Estas humiligo pro gloro; kaj estas kiu levas sian kapon de malalta stato. 12 Estas kiu aĉetas multon por malmulte, kaj sepoble repagos. 13 Sagxa homo per siaj vortoj faras lin amata; Sed la gracoj de malsagxuloj estos elversxataj. 14 La donaco de malsaĝulo ne utilos al vi, kiam vi havas ĝin; nek de la enviuloj pri sia bezono; cxar li celas ricevi multajn aferojn pro unu. 15 Malmulton Li donas kaj multe riproĉas; Li malfermas sian busxon kiel krianto; hodiaux li pruntedonas, kaj morgaux li denove petos; tia estas malamata de Dio kaj homo. 16 La malsaĝulo diras: Mi ne havas amikojn, mi ne dankas pro ĉiuj miaj bonfaroj, kaj tiuj, kiuj manĝas mian panon, parolas pri mi malbonon. 17 Kiom ofte, kaj kiom da li estos mokada! ĉar li ne ĝuste scias, kio estas havi; kaj ĉio estas unu por li, kvazaŭ li ĝin ne havus. 18 Pli bone estas gliti sur pavimo, ol gliti per la lango; Kaj rapide venos la falo de malvirtuloj. 19 Malprudenta rakonto ĉiam estos en la buŝo de malsaĝulo. 20 Sagxa jugxo estos rifuzita, kiam gxi eliras el la busxo de malsagxulo; cxar li ne parolos gxin gxustatempe. 21 Estas, kiu estas malhelpata de peko pro mizero; Kaj kiam li ripozas, li ne maltrankviliĝos. 22 Estas kiu detruas sian animon per honto, Kaj per akcepto de homoj renversas sin. 23 Estas tio, ke pro honto promesas al sia amiko, Kaj senpage faras lin lia malamiko. 24 Malvero estas malpura makulo ĉe homo, Sed ĝi estas ĉiam en la buŝo de neinstruita. 25 Pli bona estas sxtelisto, ol homo, kiu kutimis mensogi; sed ili ambaux heredos. 26 La menso de mensoganto estas malhonora, Kaj lia honto estas ĉiam ĉe li. 27 Sagxa homo altigas sin honori per siaj vortoj; Kaj sagxulo placxas al granduloj. 28 Kiu prilaboras sian teron, tiu multos sian amason; 29 Donacoj kaj donacoj blindigas la okulojn de saĝulo, Kaj fermu lian buŝon, kiun li ne povas riproĉi. 30 Saĝo kaŝita, kaj trezoro amasigita, kia profito estas por ili ambaŭ? 31 Pli bona estas tiu, kiu kasxas sian malsagxecon, Ol homo, kiu kasxas sian sagxecon. 32 Necesa pacienco por serĉi la Sinjoron estas pli bona, ol tiu, kiu kondukas sian vivon sen gvido.
ĈAPITRO 21 1 Mia filo, ĉu vi pekis? ne plu faru tion, sed petu pardonon pri viaj antauxaj pekoj. 2 Forkuru de peko kiel de serpento; cxar se vi tro alproksimigxos al gxi, gxi vin mordos; gxiaj dentoj estas kiel dentoj de leono, mortiganta la animojn de homoj. 3 Ĉia maljusteco estas kiel dutranĉa glavo, kies vundoj ne resaniĝas. 4 Teruro kaj malbono malŝparas riĉecon; Tiel la domo de fieruloj estos dezertigita. 5 Preĝo el la buŝo de malriĉulo atingas la orelojn de Dio, Kaj Lia juĝo venas rapide. 6 Kiu malamas la riproĉon, tiu estas sur la vojo de pekuloj; sed kiu timas la Eternulon, tiu pentos el sia koro. 7 Malproksime kaj proksime estas konata homo elokventa; sed prudenta homo scias, kiam li forglitas. 8 Kiu konstruas sian domon per mono de aliaj homoj, similas al tiu, kiu kolektas sin ŝtonojn por la tombo de sia entombigo. 9 La komunumo de malvirtuloj estas kiel stupo kunvolvita; Kaj la fino de ili estas flamo de fajro, por ekstermi ilin. 10 La vojo de pekuloj estas evidentigita per sxtonoj, Sed cxe gxia fino estas la kavo de SXeol. 11 Kiu observas la instruon de la Eternulo, tiu akiras gxian prudenton; Kaj la perfekteco de timo antaux la Eternulo estas sagxo. 12 Kiu ne estas sagxa, tiu ne estos instruata; 13 La scio de saĝulo abundas kiel diluvo; Kaj lia konsilo estas kiel pura fonto de vivo. 14 La internajxoj de malsagxulo estas kiel rompita vazo, Kaj li ne havos scion dum lia vivo. 15 Se lerta homo aŭdas saĝan vorton, li rekomendas ĝin kaj aldonos al ĝi; 16 Parolado de malsagxulo estas kiel sxargxo sur la vojo; Sed graco trovigxos sur la lipoj de sagxuloj. 17 Ili demandas la busxon de sagxulo en la komunumo, Kaj liajn vortojn ili pripensos en sia koro. 18 Kiel domo ruinigita, tiel estas saĝo por malsaĝulo; 19 La instruado estas por malsagxuloj kiel katenoj sur la piedoj, Kaj kiel maskloj dekstre. 20 Malsaĝulo levas sian voĉon per rido; sed saĝulo apenaŭ iomete ridetas. 21 Lernado estas por saĝulo kiel ora ornamaĵo, Kaj kiel braceleto sur sia dekstra brako. 22 La piedo de malsagxa estas baldaux en la domo de sia proksimulo; Sed spertulo hontas pri li. 23 Malsaĝulo enrigardos ĉe la pordo en la domon; Sed la bone nutrita staros ekstere. 24 Estas malĝentileco de homo aŭskulti ĉe la pordo; Sed saĝulo afliktas malhonoro. 25 La lipoj de parolantoj rakontos tion, kio ne apartenas al ili; Sed la vortoj de saĝuloj estas pesitaj en la pesilo. 26 La koro de malsagxuloj estas en ilia busxo, Sed la busxo de sagxuloj estas en ilia koro. 27 Kiam malpiulo malbenas Satanon, li malbenas sian propran animon. 28 Flustranto malpurigas sian animon Kaj estas malamata kie ajn li loĝas.
ĈAPITRO 22 1 Maldiligenta homo estas komparata kun malpura sxtono, Kaj cxiu lin fajfos al sia malhonoro. 2 Maldiligento estas komparata kun malpuraĵo de sterko; Ĉiu, kiu ĝin prenas, premas sian manon. 3 Malbonulo estas malhonoro de sia patro, kiu lin naskigis; Kaj filino malsagxa estas naskita al lia perdo. 4 Sagxa filino alportos heredajxon al sia edzo; 5 La kuragxa malhonoras kaj sian patron kaj sian edzon, sed ambaux sxin malestimos. 6 Rakonto ekstertempa estas kiel muziko en funebro; Sed batoj kaj korekto de saĝo neniam estas pretertempaj. 7 Kiu instruas malsaĝulon, estas kiel tiu, kiu kungluas potpecon, Kaj kiel tiu, kiu vekas el profunda dormo. 8 Kiu rakontas malsaĝulon, tiu parolas kun dormanto; kiam li rakontos, li diros: Kio estas? 9 Se infanoj vivas honeste kaj havas rimedojn, ili kovru la malnoblecon de siaj gepatroj. 10 Sed infanoj, estante arogantaj, pro malestimo kaj manko de nutrado makulas la noblecon de sia parencaro. 11 Ploru pri la mortinto, ĉar li perdis la lumon; kaj ploru pri la malsaĝulo, ĉar li mankas kompreno; malgrande ploru pri la mortinto, ĉar li estas trankvila; sed la vivo de la malsaĝulo estas pli malbona ol morto. 12 Dum sep tagoj oni funebras pri la mortinto; sed por malsaĝulo kaj malpiulo dum sia tuta vivo. 13 Ne parolu multe kun malsaĝulo, kaj ne iru al malsaĝulo; gardu vin kontraŭ li, por ke vi ne havu malfeliĉon, kaj vi neniam malpuriĝos per liaj malsaĝuloj; foriru de li, kaj vi trovos ripozon, kaj neniam estu maltrankvila pro frenezo. 14 Kio estas pli peza ol plumbo? kaj kia estas gxia nomo, krom malsagxulo? 15 Pli facile elporteblas sablo kaj salo kaj fera maso, Ol senkomprenema. 16 Kiel ligno zonita kaj kunligita en konstruaîo ne povas esti malligita per skuado, Tiel la koro, fortikigita de konsilita konsilo, neniam timas. 17 Koro fiksiĝinta sur penso de prudento estas kiel bela kalkaĵo sur la muro de galerio. 18 Pales, starigitaj sur altajxo, neniam staros kontraux vento; Tiel tima koro en la penso de malsagxulo ne povas kontrauxstari kontraux timo. 19 Kiu pikas la okulon, tiu faligas larmojn; 20 Kiu jxetas sxtonon kontraux la birdojn, tiu ilin forkuras; Kaj kiu insultas sian amikon, tiu rompas la amikecon. 21 Ecx se vi eltiris glavon kontraux via amiko, tamen ne malesperu; cxar eble estos reveno al favoro. 22 Se vi malfermis vian busxon kontraux via amiko, ne timu; ĉar povas esti repaciĝo: krom riproĉo, aŭ fiereco, aŭ malkaŝo de sekretoj, aŭ perfida vundo; ĉar pro tio ĉiu amiko foriros. 23 Estu fidela al via proksimulo en lia malriĉeco, por ke vi ĝoju pri lia bonstato; restu firme al li en la tempo de lia mizero, por ke vi estu kun li heredonto en lia heredaĵo; : nek la riĉulon kiu estas malsaĝa esti havita en admiro.
24 Kiel vaporo kaj fumo de forno iras antaŭ fajro; tiel insultante antaŭ sango. 25 Mi ne hontos defendi amikon; kaj mi ne kasxos min de li. 26 Kaj se okazos al mi io malbono per li, ĉiu, kiu tion aŭdos, sin gardos kontraŭ li. 27 Kiu metos gardon antaux mia busxo kaj sigelon de sagxeco sur miaj lipoj, por ke mi ne falu subite sur ili kaj por ke mia lango ne pereigu min? ĈAPITRO 23 1 Ho Sinjoro, Patro kaj Reganto de mia tuta vivo, ne lasu min al iliaj konsiloj, kaj ne lasu min fali de ili. 2 Kiu metos skurgxon super miajn pensojn, Kaj punon de sagxo super mian koron? ke ili ne indulgu min pro miaj nescioj, kaj ne preterpasi miajn pekojn; 3 Por ke ne pligrandigxu miaj malscioj, kaj por ke miaj pekoj ne abundu al mia pereo, por ke mi falu antaux miajn malamikojn, kaj por ke gxoju pri mi mia malamiko, kies espero estas for de Via favorkoreco. 4 Ho Sinjoro, Patro kaj Dio de mia vivo, ne rigardu al mi fieran, sed deturnu de Viaj servantoj ĉiam malhumilecan menson. 5 Deturnu de mi vanajn esperojn kaj dezirojn, Kaj tiun, kiu volas ĉiam servi al Vi, vi tenos. 6 Ne kaptu min la avideco de la ventro nek la volupto de la karno; kaj Vian sklavon ne transdonu al mi en malprudentan menson. 7 Auxskultu, ho infanoj, la instruon de la busxo; Kiu gxin observas, tiu neniam estos prenita sur liaj lipoj. 8 La pekulo restos en sia malsagxeco; Kaj per tio falos malbonulo kaj fierulo. 9 Ne kutimu vian busxon al jxuro; nek uzu vin al la nomo de la Sanktulo. 10 Ĉar kiel sklavo, kiu estas ĉiam batata, ne estos sen blua marko, tiel, kiu ĵuras kaj nomas Dion ĉiam, ne estos senriproĉa. 11 Homo, kiu multe jxuras, plenigxos de maljusteco, kaj la plago neniam foriros de sia domo; se li pekos, lia peko estos sur li; kaj se li ne rekonos sian pekon, li faras duoblan kulpon; se li vane jxuros, li ne estos senkulpa, sed lia domo estos plena de malfelicxo. 12 Estas vorto, kiu estas vestita per morto: Dio donu, ke ĝi ne troviĝu en la heredaĵo de Jakob; cxar cxio tia malproksimigxos de la piuloj, kaj ili ne ruligxos en siaj pekoj. 13 Ne uzu vian busxon por malmodesta jxuro, cxar en gxi estas la vorto de peko. 14 Memoru vian patron kaj vian patrinon, Kiam vi sidas inter eminentuloj. Ne forgesu antaŭ ili, kaj tiel vi laŭ via kutimo fariĝu malsaĝa, kaj dezirus, ke vi ne estus naskita, kaj ili malbenu la tagon de via naskiĝo. 15 La homo, kiu kutimis al malnoblaj vortoj, neniam estos reformita dum sia tuta vivo. 16 Du specoj de homoj multobligas pekon, kaj la tria venigos koleron: arda menso estas kiel ardanta fajro, gxi neniam estingigxos, gxis gxi konsumigxos; malcxastulo en la korpo de sia karno neniam cxesos, gxis li ekbruligos; fajro.
17 CXiu pano estas dolcxa por malcxastisto; Li ne cxesos, gxis li mortos. 18 Homo, kiu rompas la edziĝon, dirante tiel en sia koro: Kiu min vidas? Mi estas ĉirkaŭata de mallumo, la muroj min kovras, kaj neniu korpo vidas min; kion mi bezonas timi? la Plejaltulo ne rememoros miajn pekojn; 19 Tia homo nur timas la okulojn de homoj, kaj ne scias, ke la okuloj de la Eternulo estas dek mil fojojn pli helaj ol la suno, rigardante ĉiujn vojojn de homoj kaj rigardante la plej kaŝitajn partojn. 20 Li sciis ĉion, antaŭ ol ili estis kreitaj; tiel ankaux post kiam ili perfektigxis, li rigardis cxiujn. 21 Ĉi tiu homo estos punita sur la stratoj de la urbo, kaj kie li ne suspektas, li estos kaptita. 22 Tiel iradu ankaû kun la edzino, kiu forlasas sian edzon kaj alkondukas heredanton per alia. 23 Ĉar unue ŝi malobeis la leĝon de la Plejaltulo; kaj due, ŝi krimis kontraŭ sia propra edzo; kaj trie, sxi malcxastis adultante kaj naskis infanojn de alia viro. 24 Ŝi estos elirigita en la komunumon, kaj ŝiaj infanoj estos esploritaj. 25 GXiaj filoj ne enradikigxos, Kaj gxiaj brancxoj ne donos frukton. 26 Sian memoron ÿi lasos por malbeno, Kaj ÿia malhonoro ne estos forviÿita. 27 Kaj la restintoj scios, ke nenio estas pli bona ol la timo antaŭ la Eternulo, kaj ke estas nenio pli dolĉa ol atenti la ordonojn de la Eternulo. 28 Estas granda gloro sekvi la Sinjoron, kaj esti akceptita de Li estas longa vivo. ĈAPITRO 24 1 Sin gloros la saĝo, Kaj meze de sia popolo fieros. 2 En la komunumo de la Plejaltulo sxi malfermos sian busxon kaj triumfos antaux Lia potenco. 3 Mi eliris el la busxo de la Plejaltulo kaj kovris la teron kiel nubon. 4 Mi logxis sur altajxoj, Kaj mia trono estas sur nuba kolono. 5 Mi sola ĉirkaŭiris la ĉirkaŭaĵon de la ĉielo, Kaj mi iris en la profundon de la abismo. 6 En la ondoj de la maro kaj sur la tuta tero kaj en ĉiu popolo kaj nacio mi ricevis posedaĵon. 7 Per ĉio ĉi mi serĉis ripozon; kaj en kies heredaĵo mi loĝu? 8 Kaj la Kreinto de cxio donis al mi ordonon, kaj Tiu, kiu min kreis, trankviligis mian tabernaklon, kaj diris: Via logxado estu en Jakob, kaj via heredajxo en Izrael. 9 Li kreis min de la komenco antaux la mondo, kaj mi neniam malsukcesos. 10 En la sankta tabernaklo mi servis antaux Li; kaj tiel mi estis starigita en Cion. 11 Tiel same li donis al mi ripozon en la amata urbo, kaj en Jerusalem estis mia potenco. 12 Kaj mi enradikigxis en popolo honorata, Ecx en la parto de la heredajxo de la Eternulo. 13 Mi altigxis kiel cedro sur Libano, Kaj kiel cipreso sur la montoj de HXermon.
14 Mi estis altigita kiel palmo en En-Gadi, kaj kiel rozo en Jeriĥo, kiel bela olivarbo sur agrabla kampo, kaj mi kreskis kiel platano ĉe la akvo. 15 Mi donis agrablan odoron, kiel cinamo kaj aspalato, kaj mi eligis agrablan odoron, kiel plej bonan mirhon, kiel galbanon kaj onikso kaj dolĉan storakon kaj kiel fumon de olibano en la tabernaklo. 16 Kiel la terebinto mi etendis miajn branĉojn, Kaj miaj branĉoj estas branĉoj de honoro kaj graco. 17 Kiel la vinberbranĉo, mi eligis agrablan odoron, Kaj miaj floroj estas frukto de honoro kaj riĉeco. 18 Mi estas patrino de bela amo kaj timo kaj scio kaj sankta espero; mi do, estante eterna, estas donita al cxiuj miaj infanoj, kiuj estas nomataj de li. 19 Venu al mi ĉiuj, kiuj min sopiras, kaj plenigu vin per miaj fruktoj. 20 Ĉar mia memoro estas pli dolĉa ol mielo, Kaj mia heredaĵo estas pli dolĉa ol mielo. 21 Miaj mangxantoj ankoraux malsatos, kaj miaj trinkantoj ankoraux soifos. 22 Kiu min obeas, tiu neniam estos hontigita, Kaj tiuj, kiuj agas per mi, ne agos. 23 Ĉio ĉi tio estas la libro de la interligo de Dio Plejalta, la instruo, kiun Moseo ordonis kiel heredaĵon al la komunumoj de Jakob. 24 Ne senfortiĝu en la Sinjoro; por ke li vin firmigu, aligxu al li; cxar la Sinjoro, la Plejpotenca, estas sola Dio, kaj krom Li ne ekzistas alia Savanto. 25 Li plenigas ĉion per Sia saĝeco, Kiel Fison kaj Tigrison en la tempo de la novaj fruktoj. 26 Li abundigas la prudenton kiel Euxfrato kaj kiel Jordan en la tempo de la rikolto. 27 Li aperigas la doktrinon pri sciado kiel la lumon, kaj kiel Geon en la tempo de vinberiĝo. 28 La unua ne konis sxin perfekte; la lasta ne plu trovos sxin. 29 Çar ÿiaj pensoj estas pli ol la maro, Kaj ÿiaj intencoj estas pli profundaj ol la granda abismo. 30 Mi ankaux eliris kiel torento el rivero kaj kiel akvokonduktilo en gxardenon. 31 Mi diris: Mi akvumos mian plej bonan gxardenon, kaj Mi akvumos abunde mian gxardenan bedon; kaj jen mia torento farigxis rivero, kaj mia rivero farigxis maro. 32 Mi ankoraux briligos la instruon kiel la mateno, kaj Mi sendos sxian lumon malproksime. 33 Mi ankoraux elversxos doktrinon kiel profetajxon, kaj lasos gxin por cxiam por cxiam. 34 Jen mi laboris ne nur por mi, sed por ĉiuj, kiuj serĉas saĝon. ĈAPITRO 25 1 En tri aferoj mi estis beligita, kaj stariĝis bela kaj antaŭ Dio kaj homoj: la unueco de fratoj, la amo al proksimuloj, viro kaj edzino interkonsentantaj. 2 Tri specojn de homoj mia animo malamas, kaj mi forte ofendigxis pro ilia vivo: malricxulon, kiu estas fiera, ricxulo, kiu estas mensoganto, kaj maljunulo, kiu agas. 3 Se vi nenion kolektis en via juneco, kiel vi povas trovi ion en via aĝo?
4 Kiel bele estas juĝo por grizaj haroj, Kaj por maljunuloj scii konsilon! 5 Kiel bela estas la sagxeco de maljunuloj Kaj prudento kaj konsilo por honoruloj! 6 Multa sperto estas la krono de maljunuloj, kaj la timo antaŭ Dio estas ilia gloro. 7 Estas naŭ aferoj, kiujn mi juĝis en mia koro feliĉaj, kaj la dekonon mi eldiros per mia lango: Homo, kiu ĝojas pri siaj infanoj; kaj kiu vivas por vidi la falon de sia malamiko; 8 Bone estas al tiu, kiu loĝas kun edzino prudenta, kaj kiu ne svingis sian langon, kaj kiu ne servas al viro pli malinda ol li mem; 9 Bone estas tiu, kiu trovis prudenton, Kaj kiu parolas al la oreloj de tiuj, kiuj aŭdas; 10 Ho, kiel granda estas tiu, kiu trovas saĝon! tamen ne ekzistas super tiu, kiu timas la Eternulon. 11 Sed la amo de la Eternulo superas ĉion por lumigado; 12 La timo antaŭ la Sinjoro estas la komenco de Lia amo, kaj la fido estas la komenco de aliĝo al Li. 13 Donu al mi ian plagon, krom la plagon de la koro, kaj ian malbonecon, krom la malbonecon de virino; 14 Kaj ia mizero, sed la mizero de miaj malamantoj; kaj ia vengxo, sed la vengxo de malamikoj. 15 Ne estas kapo super la kapo de serpento; kaj ne ekzistas kolero super la kolero de malamiko. 16 Mi preferas logxi kun leono kaj drako, Ol domon kun malvirta virino. 17 La malboneco de virino sxangxas sxian vizagxon Kaj mallumigas sxian vizagxon kiel sakajxo. 18 Ŝia edzo sidos inter siaj najbaroj; kaj kiam li aŭdos, ĝi maldolĉe ĝemos. 19 Ĉia malvirteco estas nur malmulte por la malvirteco de virino; La parto de pekulo falu sur ŝin. 20 Kiel grimpado sur sabla vojo estas al la piedoj de maljunulo, Tiel edzino estas plena de vortoj al trankvila viro. 21 Ne falpusxu pri la beleco de virino, Kaj ne deziru sxin por plezuro. 22 Virino, se ŝi konservas sian edzon, estas plena de kolero, malmodesteco, kaj multe da malhonoro. 23 Malvirtulo malfortigas la kuraĝon, faras maltrankvilan vizaĝon kaj koron vunditan; Virino, kiu ne konsolas sian edzon en mizero, faras malfortajn manojn kaj genuojn. 24 El la virino venis la komenco de peko, kaj per ŝi ni ĉiuj mortas. 25 Ne lasu trapason al la akvo; nek malbonulino libereco eliri eksterlande. 26 Se ÿi ne iros, kiel vi volas ÿin, forigu ÿin el via karno kaj donu al ÿi eksedzigan leteron, kaj forliberigu ÿin. ĈAPITRO 26 1 Felicxa estas la viro, kiu havas virtan edzinon, cxar la nombro de liaj tagoj estos duobla. 2 Vir'ul'o virt'a ĝoj'as si'a'n edz'o'n, kaj la jar'o'j'n de si'a viv'o li'n plen'um'as en pac'o. 3 Bona edzino estas bona parto, Kiu estos donita en la parto de tiuj, kiuj timas la Eternulon.
4 Ĉu homo estas riĉa aŭ malriĉa, se li havas bonan koron al la Eternulo, li ĉiam ĝojos kun gaja vizaĝo. 5 Tri aferojn timas mia koro; kaj pri la kvara mi tre ektimis: la kalumnion de urbo, la amasiĝon de malregebla homamaso kaj malveran akuzon; ĉio ĉi estas pli malbona ol morto. 6 Sed ĉagreno de koro kaj malĝojo estas virino, kiu ĵaluzas pri alia virino, kaj vipo de la lango, kiu interparolas kun ĉiuj. 7 Malbona edzino estas jugo skuita tien kaj reen; Kiu ŝin tenas, tiu estas kvazaŭ skorpio. 8 Virino ebria kaj bulisto kauxzas grandan koleron, Kaj sxi ne kovras sian honton. 9 La malcxasteco de virino povas esti konata per sxiaj malhumilaj rigardoj kaj palpebroj. 10 Se via filino estas senhonta, gardu sxin en maljusteco, por ke sxi ne trompu sin per troa libereco. 11 Gardu okulon malvera, Kaj ne miru, se sxi pekas kontraux Vi. 12 SXi malfermos sian busxon, kiel soifanta vojagxanto, kiam li trovas fonton, Kaj trinkos cxiun akvon apud si; cxe cxiu barilo sxi sidigxas kaj malfermas sian sagujon kontraux cxiu sago. 13 La graco de edzino ĝojas sian edzon, Kaj ŝia prudento grasigas liajn ostojn. 14 Virino silentema kaj amanta estas donaco de la Eternulo; kaj estas nenio tiom valora ol menso bone instruita. 15 Virino hontinda kaj fidela estas duobla graco, Kaj ŝia kontinenta menso ne estas taksata. 16 Kiel la suno, kiam ĝi leviĝas en la alta ĉielo; tiel estas la beleco de bona edzino en la ordigo de sia domo. 17 Kiel la klara lumo estas sur la sankta kandelabro; tiel estas la beleco de la vizaĝo en matura aĝo. 18 Kiel oraj kolonoj estas sur argxentaj bazoj; tiel estas la belaj piedoj kun konstanta koro. 19 Mia filo, bonfaru la floron de via aĝo; kaj ne donu vian forton al fremduloj. 20 Kiam vi akiris fruktodonan posedaĵon sur la tuta kampo, semu ĝin per via semo, fidante la bonecon de via arbo. 21 Tiel via gento, kiun vi forlasos, estos pligrandigita, havante la fidon pri ilia bona deveno. 22 Malcxastistino estos rigardata kiel salcxajxo; sed edziĝinta virino estas turo kontraŭ morto por sia edzo. 23 Malvirtulo estas donita kiel parto al malvirtulo; Sed pia virino estas donita al tiu, kiu timas la Eternulon. 24 Virino malhonora malestimas honton; Sed virino honesta respektas sian edzon. 25 Senhonta virino estos rigardata kiel hundo; sed la hontigxinto timos la Eternulon. 26 Virino, kiu honoras sian edzon, estos juĝita saĝa de ĉiuj; sed tiu, kiu lin malhonoras pro sia fiereco, estos rigardata malpiulo de ĉiuj. 27 Virinon kriantan kaj riproĉon oni serĉos, por forpeli la malamikojn. 28 Estas du aferoj, kiuj ĉagrenas mian koron; kaj la tria kolerigas min; militisto, kiu suferas malriĉecon; kaj saĝuloj, kiuj ne estas starigitaj; kaj tiu, kiu revenas de justeco al peko; la Eternulo pretigas tian por la glavo.
29 Komercisto apenaŭ malhelpas sin de malbono; kaj komercisto ne estos liberigita de peko. ĈAPITRO 27 1 Multaj pekis pro malgranda afero; kaj kiu sercxas abundon, tiu deturnos siajn okulojn. 2 Kiel najlo algluita inter la kunigoj de la sxtonoj; tiel peko restas proksime inter aĉetado kaj vendado. 3 Se iu ne tenas sin diligente en la timo antaŭ la Eternulo, lia domo baldaŭ estos ruinigita. 4 Kiel oni kribris per kribrilo, restas la rubo; do la malpurajxo de homo en lia parolado. 5 La forno provas la vazojn de la potisto; do la provo de homo estas en lia rezonado. 6 La frukto sciigas, cxu la arbo estas prilaborita; tiel estas la eldiro de malhumileco en la koro de homo. 7 Laŭdu neniun, antaŭ ol vi aŭdos lin paroli; ĉar ĉi tio estas la provo de homoj. 8 Se vi sekvas justecon, vi akiros ÿin kaj surmetos ÿin kiel gloran longan robon. 9 La birdoj turnos sin al siaj similaj; tiel la vero revenos al tiuj, kiuj praktikas en ŝi. 10 Kiel leono insidas kontraux rabajxo; do peku pro tiuj, kiuj faras maljustecon. 11 La parolo de piulo estas ĉiam kun saĝo; sed malsaĝulo ŝanĝiĝas kiel la luno. 12 Se vi estas inter maldiskretuloj, observu la tempon; sed estu ĉiam inter saĝuloj. 13 La parolo de malsaĝuloj estas ĝena, Kaj ilia mokado estas la senbrideco de peko. 14 La parolado de la multe jxuranta starigas la harojn; kaj iliaj kvereloj fermigas liajn orelojn. 15 La malpaco de fieruloj estas sangoverŝado, Kaj iliaj insultoj estas doloraj por la oreloj. 16 Kiu malkovras sekretojn, tiu perdas sian krediton; kaj neniam trovos amikon por lia menso. 17 Amu vian amikon, kaj estu fidela al li; sed se vi perfidas liajn sekretojn, ne plu sekvu lin. 18 Ĉar kiel homo pereigis sian malamikon; tiel vi perdis la amon al via proksimulo. 19 Kiel iu, kiu ellasas birdon el sia mano, tiel vi forliberigas vian proksimulon, kaj ne reakiros lin. 20 Ne plu sekvu lin, ĉar li estas tro malproksime; li estas kiel kapreolo, elirinta el la kaptilo. 21 Koncerne vundon, ĝi povas esti ligita; kaj post insultado povas esti repaciĝo; sed kiu perfidas sekretojn, tiu estas sen espero. 22 Kiu palpebrumas per la okuloj, tiu faras malbonon; Kaj kiu lin konas, tiu foriros de li. 23 Kiam vi ĉeestos, li parolos dolĉe kaj admiros Viajn vortojn; 24 Mi malamis multajn aferojn, sed nenion similan al li; cxar la Eternulo lin malamos. 25 Kiu jxetas alten sxtonon, tiu jxetas gxin sur sian kapon; kaj trompa bato faros vundojn. 26 Kiu fosas kavon, tiu falos en gxin; Kaj kiu metas kaptilon, tiu estos kaptita en gxi. 27 Kiu faras malbonon, gxi falos sur lin, kaj li ne scios, de kie gxi venas.
28 Mokado kaj malhonorado estas de fieruloj; sed venĝo, kiel leono, embuskas ilin. 29 Kiuj gxojas pro la falo de virtuloj, tiuj estos kaptitaj en kaptilon; kaj angoro ilin ekstermos, antaŭ ol ili mortos. 30 Malico kaj kolero, ecx tio estas abomenajxoj; kaj la pekulo havos ambaux. ĈAPITRO 28 1 Kiu venĝas, tiu trovos venĝon de la Eternulo, Kaj li rememoros siajn pekojn. 2 Pardonu al via proksimulo la malbonon, kiun li faris al vi, tiel ankaux viaj pekoj estos pardonitaj, kiam vi pregxos. 3 Unu malamas alian, kaj cxu li petas pardonon de la Eternulo? 4 Li ne kompatas homon, kiu estas kiel li mem; kaj ĉu li petas pardonon de siaj propraj pekoj? 5 Se tiu, kiu estas nur karno, nutras malamon, kiu petegos pardonon de siaj pekoj? 6 Memoru vian finon, kaj la malamikeco ĉesu; memoru korupton kaj morton, kaj restu en la ordonoj. 7 Memoru la ordonojn, kaj ne portu malbonon al via proksimulo; Memoru la interligon de la Plejaltulo, Kaj palpebrumu al nescio. 8 Detenu vin de malpaco, kaj vi malpliigos viajn pekojn; 9 Pekulo maltrankviligas amikojn Kaj diskutas inter tiuj, kiuj estas en paco. 10 Kia estas la fajro, tiel ĝi brulas; kaj kia estas la forto de homo, tia estas lia kolero; kaj laŭ lia riĉeco leviĝas Lia kolero; kaj ju pli fortaj estas tiuj, kiuj kverelas, des pli ili flamiĝos. 11 Rapida malpaco ekbruligas fajron, Kaj rapida batalo verŝas sangon. 12 Se vi blovos la fajreron, gxi brulos; se vi kracxos sur gxin, gxi estingigxos; kaj cxi tiuj ambaux eliras el via busxo. 13 Malbenu la flustranton kaj la duoblan langon, cxar tiajn pereigis multajn pacan. 14 Lingvo mallaŭta maltrankviligis multajn kaj forpelis ilin de nacio al nacio; Fortaj urboj ĝi detruis kaj ruinigis la domojn de granduloj. 15 Lango moka elpelis virtajn virinojn Kaj senigis ilin de ilia laboro. 16 Kiu tion auxskultos, tiu neniam trovos ripozon kaj neniam logxos trankvile. 17 La bato de vipo faras signojn en la karno, Sed la bato de la lango frakasas la ostojn. 18 Multaj falis de glavo, sed ne tiom, kiuj falis de la lango. 19 Bone estas tiu, kiu estas protektita per ĝia veneno; kiu ne tiris gxian jugon kaj ne estis ligita per siaj katenoj. 20 Çar ia jugo estas fera jugo, kaj iaj ÿnuroj estas ÿnuroj el kupro. 21 Ĝia morto estas malbona morto, la tombo estis pli bona ol ĝi. 22 Ĝi ne regos super tiuj, kiuj timas Dion, kaj ili ne estos forbruligitaj per ĝia flamo.
23 Kiuj forlasas la Eternulon, falos en gxin; kaj gxi brulos en ili kaj ne estingigxos; kiel leono gxi estos sendita sur ilin, kaj gxi formangxos ilin kiel leopardo. 24 Rigardu, ke vi ĉirkaŭbaras vian posedaĵon per dornoj kaj ligu vian arĝenton kaj oron; 25 Kaj pezu viajn vortojn per pesilo, kaj faru pordon kaj riglilon por via busxo. 26 Gardu vin, ke vi ne gliti tra ĝi, por ke vi ne falu antaŭ embuskanto. ĈAPITRO 29 1 La kompatema pruntedonas al sia proksimulo; kaj kiu fortigas sian manon, tiu observas la ordonojn. 2 Pruntedonu al via proksimulo en la tempo de lia bezono, kaj repagu al via proksimulo en konvena tempo. 3 Observu Vian vorton kaj agu kun Li fidele, kaj vi ĉiam trovos tion, kio estas necesa por vi. 4 Multaj, kiam oni pruntedonis al ili ion, kalkulis, ke ĝi estas trovita, kaj ĝenis tiujn, kiuj helpis ilin. 5 GXis li ricevos, li kisos la manon de homo; kaj pro la mono de sia proksimulo li parolos submetiĝeme; sed kiam li pagos, li plilongigos la tempon, kaj redonos vortojn de malĝojo kaj plendos pri la tempo. 6 Se li venkos, li apenaŭ ricevos la duonon, kaj li kalkulos kvazaŭ li ĝin trovis; se ne, li senigis lin je sia mono, kaj li akiris al li malamikon senkaŭze; li pagas al li per malbenoj kaj balustrado; kaj pro honoro li malhonoros al li. 7 Multaj do rifuzis pruntedoni por la malbonagado de aliaj homoj, timante esti trompita. 8 Tamen vi paciencu kun homo en malriĉa stato, kaj ne prokrastu kompati al li. 9 Helpu senhavulon pro la ordono, Kaj ne forturnu lin pro lia malricxeco. 10 Perdu vian monon por via frato kaj via amiko, kaj ĝi ne rustu sub ŝtono perdebla. 11 Konservu vian trezoron laŭ la ordonoj de la Plejaltulo, kaj ĝi alportos al vi pli da profito ol oro. 12 Fermu almozon en viaj provizejoj, Kaj gxi savos vin de cxia mizero. 13 Ĝi batalos por vi kontraŭ viaj malamikoj pli bone ol forta ŝildo kaj forta lanco. 14 Vera homo estas garantia por sia proksimulo; Sed la malprudenta forlasos lin. 15 Ne forgesu la amikecon de via garantiisto, ĉar li donis sian vivon por vi. 16 Pekulo renversos la bonan staton de sia garantiisto; 17 Kaj tiu, kiu estas maldankema, lasos en danĝero tiun, kiu lin savis. 18 La certeco pereigis multajn bonfarulojn, kaj skuis ilin kiel ondo de la maro; herooj gxi forpelis el siaj domoj, tiel ke ili vagis inter fremdaj nacioj. 19 Malvirtulo, kiu malobeas la ordonojn de la Eternulo, falos en garantio; 20 Helpu vian proksimulon laux via potenco, Kaj gardu vin, ke vi ne falu en gxin. 21 La ĉefa afero por la vivo estas akvo kaj pano kaj vesto kaj domo por kovri la honton.
22 Pli bona estas la vivo de malriĉulo en dometo, Ol delikata en domo de alia homo. 23 Est'u mal'grand'a aŭ mult'e, kontenta, ke vi ne aŭd'u la mal'honor'o'n de via domo. 24 Ĉar estas mizera vivo iri de domo al domo; ĉar kie vi estas fremdulo, vi ne kuraĝas malfermi vian buŝon. 25 Vi distros kaj festenos, kaj vi ne dankos; Kaj vi aŭdos maldolĉajn vortojn; 26 Venu, ho fremdulo, kaj preparu tablon, kaj nutru al mi el tio, kion vi pretigis. 27 Forigu, ho fremdulo, al viro honorata; mia frato venas por tranokti, kaj mi bezonas mian domon. 28 Tio estas malfacila por homo prudenta; la riproĉo de domĉambro, kaj riproĉo de la pruntedoninto. ĈAPITRO 30 1 Kiu amas sian filon, tiu ofte palpas la vergon, por ke li fine ĝoju pri li. 2 Kiu punas sian filon, tiu gxojos pri li, Kaj gxojos pri li inter siaj konatoj. 3 Kiu instruas sian filon, tiu ĉagrenas la malamikon; Kaj antaŭ siaj amikoj li ĝojos pri li. 4 Kvankam lia patro mortas, tamen li estas kvazaux li ne estus mortinta; cxar li lasis post si iun similan al li. 5 Dum li vivis, li vidis kaj ĝojis pri li; kaj kiam li mortis, li ne malĝojis. 6 Li lasis post si venĝanton kontraŭ siaj malamikoj, Kaj kiu repagos al siaj amikoj. 7 Kiu tro troigas sian filon, tiu vindos siajn vundojn; kaj liaj internaĵoj maltrankviliĝos de ĉiu kriado. 8 Çevalo ne rompita fari as obstina; 9 Koku vian infanon, kaj li vin timigos; Ludu kun li, kaj li vin prenos. 10 Ne ridu kun li, por ke vi ne havu malgxojon kun li kaj por ke vi ne grincu la dentojn fine. 11 Ne donu al li liberecon en lia juneco, Kaj ne palpebrumu al liaj malsagxecoj. 12 Klinu lian kolon dum li estas juna, kaj batu lin sur la flankoj dum li estas infano, por ke li ne obstinu kaj ne malobeu al vi, kaj tiel ne venigu malgxojon en vian koron. 13 Punu vian filon kaj laborigu lin, Por ke lia malĉasta konduto ne estu por vi ofendo. 14 Pli bona estas malricxulo, sana kaj forta, Ol ricxulo, kiu suferas en sia korpo. 15 Sano kaj bona stato de korpo estas super cxia oro, Kaj forta korpo super senfina ricxeco. 16 Ne ekzistas ricxeco pli ol sana korpo, nek gxojo super la gxojo de la koro. 17 Pli bona estas morto, ol maldolĉa vivo aŭ konstanta malsano. 18 Delikatajxo, versxita sur fermita busxo, Estas kiel mangxoj sur tombon; 19 Kion utilas la ofero al idolo? cxar gxi ne povas mangxi nek flari; tia estas la persekutato de la Sinjoro. 20 Li vidas per siaj okuloj kaj ĝemas, Kiel eŭnuko, kiu ĉirkaŭbrakas junulinon kaj ĝemas. 21 Ne donu vian menson al malgxojo, Kaj ne afliktu vin laux via intenco.
22 La gxojo de la koro estas la vivo de homo, Kaj la gxojo de homo plilongigas liajn tagojn. 23 Amu vian animon, kaj konsolu vian koron, forigu de vi malĝojon; 24 Envio kaj kolero mallongigas la vivon, Kaj zorgemo maljunigas antaux la tempo. 25 Ĝoja kaj bona koro zorgos pri sia manĝaĵo kaj manĝo. ĈAPITRO 31 1 Vigxi pri ricxeco konsumas la karnon, Kaj gxia zorgo forpelas dormon. 2 La zorgo zorge ne lasos homon dormi, kiel dolora malsano rompas dormon, 3 La ricxulo havas grandan laboron kolekti ricxon; kaj kiam li ripozas, li estas plena de siaj delikataĵoj. 4 La malriĉulo laboras en sia malriĉa stato; kaj kiam li ĉesas, li ankoraŭ estas malriĉa. 5 Kiu amas oron, tiu ne estos pravigita, kaj tiu, kiu sekvas putrecon, havos sufiĉe da ĝi. 6 La oro estis pereo de multaj, kaj ilia pereo ĉeestis. 7 Gxi estas falpusxilo por tiuj, kiuj al gxi oferas, kaj cxiu malsagxulo estos prenita per gxi. 8 Felicxa estas la ricxulo, kiu trovigxas sendifekta kaj ne sercxas oron. 9 Kiu li estas? kaj ni nomos lin felicxa, cxar mirindajxojn li faris inter sia popolo. 10 Kiu estis per tio elprovita kaj trovita perfekta? tiam li gloru. Kiu povus ofendi, kaj ne ofendis? aŭ faris malbonon, kaj ne faris ĝin? 11 Lia havo estos fortikigita, kaj la komunumo proklamos lian almozon. 12 Se vi sidas ĉe bongusta tablo, ne avaru pri ĝi, kaj ne diru: Estas multe da manĝo sur ĝi. 13 Memoru, ke malbona okulo estas malbona afero; kaj kio estas kreita pli malbona ol okulo? tial ĝi ploras en ĉiu okazo. 14 Ne etendu Vian manon kien ajn ĝi rigardas, Kaj ne enŝovu ĝin kun li en la pladon. 15 Ne jugxu vian proksimulon per vi mem, Kaj estu prudenta en cxio. 16 Man u, kiel decas al homo, tion, kio estas metita antaû vi; kaj manĝu noton, por ke vi ne estu malamata. 17 Lasu unue pro kutimo; kaj ne estu nesatigebla, por ke vi ne ofendu. 18 Kiam vi sidas inter multaj, ne etendu vian manon antaux cxio. 19 Malmulto sufiĉas por viro bone nutrita, Kaj li ne mallongigas sian venton sur sia lito. 20 De modera mangxado venas la sana dormo; Li levigxis frue, kaj lia sagxo estas kun li; Sed la maldormo de la rigardo kaj la kolero kaj la ventro doloroj estas cxe nesatigxa homo. 21 Kaj se vi estas devigita mangxi, levigxu, eliru, vomu, kaj vi havos ripozon. 22 Mia filo, aŭskultu min, kaj ne malsxatu min, kaj fine vi trovos tion, kion mi diris al vi; en ĉiuj viaj faroj estu rapida, por ke neniu malsano venos al vi.
23 Kiu estas liberala pri sia mangxado, la homoj parolos bone pri li; kaj la raporto pri lia bona mastrumado estos kredita. 24 Sed kontraэ tiu, kiu estas avara pri sia mangxado, murmuros la tuta urbo; kaj la atestoj de lia abomeneco ne estos dubitaj. 25 Ne montru per vino Vian bravecon; ĉar multaj pereigis vino. 26 La forno elprovas la randon per trempado; Tiel la koroj de fieruloj el vino per ebrieco. 27 Vino estas tiel bona kiel vivo por homo, se ĝi estas trinkita modera; kia do vivo estas por homo, kiu estas sen vino? ĉar ĝi estis farita por ĝojigi homojn. 28 Vino mezureble trinkita kaj ĝustatempe alportas ĝojon al la koro kaj ĝojon al la menso; 29 Sed vino trinkita de troo maldolĉas la menson, kun kverelado kaj malpaco. 30 Ebrieco pliigas la koleron de malsagxulo, gxis li ofendas; gxi malpliigas forton kaj vundas. 31 Ne riprocxu vian proksimulon cxe vino, kaj ne malsxatu lin en lia gxojo; ne donu al li malbonajn vortojn, kaj ne premu lin, instigante lin trinki. ĈAPITRO 32 1 Se vi farigxis mastro de festeno, ne levigxu, sed estu inter ili kiel unu el la ceteraj; zorge zorgu pri ili, kaj do sidiĝu. 2 Kaj kiam vi plenumis vian tutan oficon, prenu vin, por ke vi estu gaja kun ili, kaj vi ricevu kronon por via bona ordo de la festo. 3 Parolu, vi, kiu estas la pliagxulo, cxar al vi decas, sed kun prudento; kaj ne malhelpu la muzikon. 4 Ne elverŝu vortojn, kie estas muzikisto, Kaj ne aperigu saĝon ekstertempa. 5 Koncerto de muziko en bankedo de vino estas kiel sigelo el karbunko enmetita en oro. 6 Kiel sigelo de smeraldo enmetita en oran laboron, Tiel estas la melodio de muziko kun agrabla vino. 7 Parolu, junulo, se vi bezonos; kaj tamen apenaŭ kiam oni petas vin dufoje. 8 Via parolo estu mallonga, komprenante multon per malmultaj vortoj; estu kiel homo, kiu scias kaj tamen retenas. 9 Se vi estas inter grandaj homoj, ne egaligu vin kun ili; kaj kiam antikvaj homoj estas en loko, uzu ne multajn vortojn. 10 Antaŭ ol la tondro fulmo; kaj antaŭ honto estos favora. 11 Levigxu frue, kaj ne estu la lasta; sed venigu vin hejmen senprokraste. 12 Prenu tie vian amuziĝon, kaj faru tion, kion vi volas; Sed ne peku per fiera parolo. 13 Kaj pro tio benu Tiun, kiu vin kreis kaj plenigis vin per siaj bonaĵoj. 14 Kiu timas la Eternulon, tiu ricevos lian punon; kaj tiuj, kiuj sercxas Lin frue, trovos favoron. 15 Kiu serĉas la leĝon, tiu pleniĝos per ĝi; sed la hipokritulo ofendiĝos pro tio.
16 Kiuj timas la Eternulon, tiuj trovos juĝon, Kaj ekbruligos justecon kiel lumon. 17 Pekulo ne estos riproĉata, sed trovas pretekston laŭ sia volo. 18 Konsila viro estos atentema; sed fremdulo kaj fierulo ne estas timigita de timo, eĉ kiam de si mem li agis sen konsilo. 19 Faru nenion sen konsilo; kaj kiam vi faris unu fojon, ne pentu. 20 Ne iru laux vojo, kiun vi povas fali, Kaj ne falpusxi inter la sxtonoj. 21 Ne estu fidinda en klara maniero. 22 Kaj gardu vin kontraux viaj propraj infanoj. 23 Pri cxiu bona faro fidu vian propran animon; ĉar ĉi tio estas la observado de la ordonoj. 24 Kiu kredas al la Sinjoro, tiu atentas la ordonon; kaj kiu fidas lin, tiu neniam estos pli malbona. ĈAPITRO 33 1 Ne okazos malbono al tiu, kiu timas la Eternulon; sed ecx denove en tento li savos lin. 2 Saĝulo ne malamas la leĝon; sed kiu estas en gxi hipokritulo, tiu estas kiel sxipo en ventego. 3 Homo prudenta fidas la legxon; kaj la legxo estas fidela al li, kiel orakolo. 4 Pretigu, kion diri, por ke vi estu aŭskultata; Kaj ligu instruon, kaj poste respondu. 5 La koro de malsagxulo estas kiel rado de cxaro; kaj liaj pensoj estas kiel ruliĝanta aksaro. 6 Virĉevalo estas kiel amiko mokanta, Li nemas sub ĉiu, kiu sidas sur li. 7 Kial unu tago superas alian, Kiam kiel la tuta lumo de ĉiu tago en la jaro estas de la suno? 8 Per la kono de la Eternulo ili distingiĝis, Kaj Li ŝanĝis sezonojn kaj festojn. 9 Kelkajn el ili Li faris altajn tagojn kaj sanktigis ilin, kaj kelkajn el ili Li faris ordinarajn tagojn. 10 Kaj ĉiuj homoj estas de la tero, kaj Adam estis kreita el la tero; 11 En multe da sciado la Eternulo ilin dividis Kaj diversigis iliajn vojojn. 12 Kelkajn el ili Li benis kaj altigis, kaj kelkajn el ili Li sanktigis kaj alproksimigis al Si; 13 Kiel argilo estas en la mano de potisto, por formi ĝin laŭ lia volo, Tiel homo estas en la mano de lia kreinto, por redoni al ili, kiel li plej ŝatas. 14 Bono estas metita kontraŭ malbono, kaj vivo kontraŭ morto; Tiel estas piulo kontraŭ pekulo, kaj pekulo kontraŭ piulo. 15 Rigardu do ĉiujn farojn de la Plejaltulo; kaj estas du kaj du, unu kontra la alia. 16 Mi vekiĝis la lasta el ĉiuj, kiel kolektanto post la vinberkolektantoj; per la beno de la Eternulo mi profitis, kaj tretis mian vinpremejon kiel kolektanto de vinberoj. 17 Konsideru, ke mi laboris ne nur por mi, sed por ĉiuj, kiuj celas lerni. 18 Auxskultu min, ho granduloj de la popolo, kaj auxskultu per viaj oreloj, estroj de la komunumo.
19 Ne donu al via filo kaj al via edzino, al via frato kaj amiko, potencon super vi dum vi vivas, kaj viajn havaĵojn ne donu al alia, por ke ĝi ne pentu kaj vi denove petu pri tio. 20 Dum vi vivos kaj havos en vi spiron, ne fordonu vin al neniu. 21 Cxar pli bone estas, ke viaj filoj sercxu Vin, Ol ke vi staru antaux ilia favorkoreco. 22 En ĉiuj viaj faroj konservu al vi la superecon; ne lasu eĉ makulon en via honoro. 23 En la tempo, kiam vi finos viajn tagojn kaj finos vian vivon, disdonu vian posedajxon. 24 Manĝo, vergo kaj ŝarĝoj estas por la azeno; kaj pano, korekto kaj laboro por sklavo. 25 Se vi laborigos vian sklavon, vi trovos ripozon; 26 Jugo kaj kolumo klinas la kolon; Tiel estas turmentoj kaj turmentoj por malbona servisto. 27 Sendu lin labori, por ke li ne estu senlaborema; ĉar mallaboreco instruas multe da malbono. 28 Laborigu lin, kiel decas por li; se li ne obeas, metu sur pli pezajn katenojn. 29 Sed ne trou rilate neniun; kaj sen diskreteco faru nenion. 30 Se vi havas sklavon, li estu por vi kiel vi mem, ĉar vi aĉetis lin per prezo. 31 Se vi havas sklavon, pretu lin kiel fraton; cxar vi bezonas lin, kiel vian animon; ĈAPITRO 34 1 Vantaj kaj malveraj estas la espero de homo malsaĝa; Kaj sonĝoj altigas malsaĝulojn. 2 Kiu rigardas sonĝojn, tiu estas kiel tiu, kiu kaptas ombron kaj sekvas venton. 3 La vizio de sonĝoj estas similaĵo de unu al alia afero, Kiel la aspekto de vizaĝo al vizaĝo. 4 De malpura afero kio povas esti purigita? kaj el tio, kio estas malvera, kia vero povas veni? 5 Vantaj estas aŭguradoj kaj aŭguroj kaj sonĝoj; Kaj la koro imagas, kiel koro de virino naskanta. 6 Se ili ne estas senditaj de la Plejaltulo en Via puno, ne atentu ilin vian koron. 7 Ĉar multajn sonĝojn trompis, Kaj malsukcesis tiuj, kiuj ilin fidas. 8 La legxo trovigxos perfekta sen mensogo; Kaj sagxo estas perfekteco al fidela busxo. 9 Vojaĝanto scias multajn aferojn; kaj tiu, kiu havas multe da sperto, deklaros saĝon. 10 Kiu ne havas sperton, tiu scias malmulte; 11 Kiam mi vojagxis, mi vidis multajn aferojn; kaj mi komprenas pli ol mi povas esprimi. 12 Ofte mi estis en danĝero de morto; tamen pro tio mi estis savita. 13 La spirito de tiuj, kiuj timas la Eternulon, vivos; cxar ilia espero estas en Tiu, kiu ilin savas. 14 Kiu timas la Eternulon, tiu ne timu kaj ne timu; ĉar li estas lia espero. 15 Felicxa estas la animo de tiu, kiu timas la Eternulon: al kiu li rigardas? kaj kiu estas lia forto?
16 Ĉar la okuloj de la Eternulo estas super tiuj, kiuj Lin amas; Li estas ilia forta protekto kaj fortika apogo, defendo kontraŭ varmego kaj kovro kontraŭ la suno tagmeze, defendo kontraŭ falpusxiĝo kaj helpo kontraŭ falado. 17 Li levas la animon kaj lumigas la okulojn; Li donas sanon, vivon kaj benon. 18 Kiu oferas el io maljuste akirita, lia ofero estas ridinda; kaj la donacoj de maljustuloj ne estas akceptataj. 19 Ne plaĉas al la Plejaltulo la oferoj de malvirtuloj; kaj li ne estas pacigita pro peko per la multego da oferoj. 20 Kiu alportas oferon el la havo de malricxulo, tiu faras kiel homo, kiu mortigas filon antaux la okuloj de sia patro. 21 La pano de senhavuloj estas ilia vivo; 22 Kiu forprenas la vivrimedon de sia proksimulo, tiu lin mortigas; kaj kiu trompas sian salajron la laboriston, tiu estas sangoverŝanto. 23 Kiam unu konstruas, kaj alia detruas, kian profiton ili do havas krom laboro? 24 Kiam unu pregxas, kaj alia malbenas, kies vocxon auxdos la Eternulo? 25 Kiu sin lavas post la tuŝado de kadavro, se li denove tuŝas ĝin, al kio utilas lia lavado? 26 Tiel estas kun homo, kiu fastas pro siaj pekoj kaj revenas kaj faras la samon: kiu aŭskultos lian preĝon? aux por kio utilos al li lia humiligo? ĈAPITRO 35 1 Kiu observas la leĝon, tiu alportas sufiĉe da oferoj; Kiu observas la ordonon, tiu alportas pacoferon. 2 Kiu faras bonfaradon, tiu proponas delikatan farunon; kaj kiu donas almozon, tiu oferas lauxdon. 3 Deturni sin de malpieco estas afero placxa al la Eternulo; kaj forlasi maljustecon estas repacigo. 4 Vi ne aperu malplena antaŭ la Eternulo. 5 Ĉar ĉio ĉi estas farota pro la ordono. 6 La ofero de virtulo grasigas la altaron, Kaj gxia agrabla odorajxo estas antaux la Plejaltulo. 7 La ofero de justulo estas akceptebla. kaj lia memoro neniam estos forgesita. 8 Donu al la Eternulo Lian honoron per bona okulo, Kaj la unuaajxon de viaj manoj ne malpliigu. 9 En ĉiuj viaj donacoj montru gajan mienon, Kaj dediĉu viajn dekonaĵojn kun ĝojo. 10 Donu al la Plejaltulo tiel, kiel Li vin riĉigis; kaj kiel vi ricevis, donu kun gaja okulo. 11 Ĉar la Eternulo repagos kaj donos al vi sepoble pli multe. 12 Ne pensu korupti per donacoj; cxar tiajn li ne akceptos; kaj ne fidu maljustajn oferojn; cxar la Eternulo estas jugxanto, kaj cxe Li ne estas personeco. 13 Li ne akceptos homon kontraux malricxulo, sed auxskultos la pregxon de premato. 14 La petegon de orfo Li ne malsxatas; nek la vidvino, kiam ŝi elverŝas sian plendon. 15 Ĉu ne fluas la larmoj sur la vangoj de la vidvino? kaj ĉu ŝi ne krias kontraŭ tiu, kiu ilin faligas?
16 Kiu servas al la Sinjoro, tiu estos akceptata, Kaj lia preĝo atingos la nubon. 17 La preĝo de humiluloj traboras la nubojn; kaj ĝis ĝi alproksimiĝos, li ne konsoliĝos; kaj ne foriros, gxis la Plejaltulo vidos, por jugxi juste kaj fari jugxon. 18 Ĉar la Sinjoro ne malrapidiĝos, kaj la Potenculo ne estos pacienca kontraŭ ili, ĝis Li disrompos la lumbojn de malkompatemaj kaj repagos al la nacioj venĝon; ĝis Li forprenis la amason de fieruloj Kaj rompis la sceptron de maljustuloj; 19 gxis Li repagos al cxiu laux siaj faroj kaj al la faroj de homoj laux iliaj intencoj; gxis Li jugxos la aferon de Sia popolo Kaj gxojigos gxin pro Sia favorkoreco. 20 Mizerikordo estas provizora en tempo de mizero, Kiel nuboj de pluvo en tempo de sekeco. ĈAPITRO 36 1 Kompatu nin, ho Eternulo, Dio de ĉiuj, kaj jen nin; 2 Kaj sendu vian timon sur cxiujn naciojn, kiuj Vin ne sercxas. 3 Levu Vian manon kontraux la fremdajn naciojn, Kaj ili vidu Vian potencon. 4 Kiel Vi estis sanktigita en ni antaŭ ili, tiel Vi estu granda inter ili antaŭ ni. 5 Kaj ili sciu Vin, kiel ni konis Vin, ke ne ekzistas Dio krom Vi, ho Dio. 6 Montru novajn signojn kaj faru aliajn strangajn miraklojn; Gloru Vian manon kaj Vian dekstran brakon, Por ke ili faru Viajn miraklojn. 7 Levu koleron kaj elversxu koleron; Forigu la malamikon kaj ekstermu la malamikon. 8 Mallongigu la tempon, memoru la interligon, Kaj ili rakontu Viajn mirindajn farojn. 9 La savanto ekstermu de la kolero de fajro; kaj pereu tiuj, kiuj premas la popolon. 10 Frapegu la kapojn de la regantoj de la nacioj, kiuj diras:Ne ekzistas alia krom ni. 11 Kunvenigu ĉiujn tribojn de Jakob kaj heredu ilin, kiel de la komenco. 12 Ho Eternulo, korfavoru la popolon, kiu estas nomata per Via nomo, kaj Izraelon, kiun Vi nomis Via unuenaskito. 13 Estu kompatema al Jerusalem, Via sankta urbo, la loko de via ripozo. 14 Plenigu Cionon per Viaj nedireblaj orakoloj, Kaj Vian popolon per Via gloro; 15 Atestu tiujn, kiujn Vi posedis de la komenco, kaj starigu profetojn, kiuj estis en Via nomo. 16 Rekompencu tiujn, kiuj atendas Vin, Kaj Viaj profetoj estu trovitaj fidelaj. 17 Ho Eternulo, auxskultu la pregxon de Viaj servantoj, laux la beno de Aaron super Via popolo, por ke cxiuj logxantoj sur la tero sciu, ke Vi estas la Eternulo, la Dio eterna. 18 La ventro formanĝas ĉiujn manĝaĵojn, Sed unu manĝaĵo estas pli bona ol alia. 19 Kiel la palato gustumas diversajn ĉasaĵojn, Tiel la koro prudenta estas mensogaj paroloj.
20 Malvirta koro kaŭzas malĝojon; Sed spertulo repagos al li. 21 Virino akceptos ĉiun viron, tamen unu filino estas pli bona ol alia. 22 La beleco de virino gajigas la vizaĝon, Kaj viro amas nenion pli bonan. 23 Se estas bonkoreco, mildeco kaj konsolo en ŝia lango, tiam ŝia edzo ne estas kiel aliaj viroj. 24 Kiu prenas edzinon, tiu komencas posedaĵon, Helpon similan al li, Kaj kolonon de ripozo. 25 Kie ne estas barilo, tie la posedaĵo estas prirabita; 26 Kiu fidos sxteliston bone destinitan, kiu transsaltas de urbo al urbo? Kiu do kredos al homo, kiu ne havas domon kaj tranoktas kien ajn la nokto lin kondukos? ĈAPITRO 37 1 Ĉiu amiko diras:Mi ankaŭ estas lia amiko; sed ekzistas amiko, kiu estas nur amiko laŭ nomo. 2 Ĉu ne estas ĉagreno ĝis morto, kiam kunulo kaj amiko turniĝas al malamiko? 3 Ho malbona imagoj, de kie vi venis, por kovri la teron per trompo? 4 Estas kunulo, kiu ĝojas pri la bonŝanco de amiko, Sed en tempo de mizero estos kontraŭ li. 5 Estas kunulo, Kiu helpas sian amikon por la ventro Kaj prenas la ŝildon kontraŭ la malamiko. 6 Ne forgesu vian amikon en via menso, Kaj ne malmemoru lin en via riĉeco. 7 Ĉiu konsilisto gloras konsilon; sed estas iu, kiu konsilas por si. 8 Gardu vin kontraux konsilisto, kaj antauxe sciu, kian bezonon li havas; ĉar li konsilos por si; por ke li ne ĵetu la loton sur vin, 9 Kaj diru al vi: Via vojo estas bona; kaj poste li staras transe, por vidi, kio okazos al vi. 10 Ne konsilu vin kun suspektato de Vi, Kaj kasxu Vian konsilon de tiuj, kiuj vin envias. 11 Kaj ne konsiligxu kun virino, kiu tusxis sxin, pri kiu sxi jxaluzas; nek kun malkuraĝulo en aferoj de milito; nek kun komercisto pri interŝanĝo; nek kun aĉetanto de vendado; nek kun envia viro de dankemo; nek kun senkompata viro tuŝanta bonkorecon; nek kun maldiligentuloj por ia laboro; nek kun dungito por jaro de finlaboro; nek kun mallaborema servisto de multe da komerco: ne aŭskultu ĉi tiujn en iu ajn konsilo. 12 Sed estu ĉiam kun pia homo, pri kiu vi scias observi la ordonojn de la Eternulo, kies penso kongruas kun via menso, kaj ĝi malĝojos kun vi, se vi abortos. 13 Kaj la konsilo de via koro staru; cxar neniu estas pli fidela al vi ol gxi. 14 Ĉar la menso de homo iam kutimas rakonti al li pli ol sep gardistoj, kiuj sidas supre en alta turo. 15 Kaj antaŭ ĉio ĉi preĝu al la Plejaltulo, ke Li direktu vian vojon en vero. 16 Lasu racio antaŭ ĉiu entrepreno, Kaj konsilo antaŭ ĉiu ago. 17 La mieno estas signo de sxangxigxo de la koro. 18 Aperas kvar specoj: bono kaj malbono, vivo kaj morto; sed la lango regas ilin konstante.
19 Estas unu, kiu estas sagxa kaj instruas multajn, kaj tamen estas senutila al si mem. 20 Estas iu, kiu montras saĝon per vortoj, kaj estas malamata; 21 Ĉar graco ne estas donita al li de la Sinjoro, ĉar li estas senigita de ĉia saĝo. 22 Alia estas sagxa al si; kaj la fruktoj de prudento estas laŭdindaj en lia buŝo. 23 Sagxa homo instruas sian popolon; kaj la fruktoj de lia prudento ne mankas. 24 Saĝulo pleniĝos de beno; kaj ĉiuj, kiuj lin vidos, rigardos lin feliĉa. 25 La tagoj de la vivo de homo estas kalkulitaj; Sed la tagoj de Izrael estas sennombraj. 26 Saĝulo heredos gloron inter sia popolo, Kaj lia nomo estos eterna. 27 Mia filo, provu vian animon en via vivo, kaj rigardu, kio estas malbona por ĝi, kaj ne donu tion al ĝi. 28 Çar ne çio utilas por çiuj homoj, kaj çio ne ÿatas çiu animo. 29 Ne estu nesatigxa pri io delikata, nek tro avida pri mangxajxoj; 30 Ĉar troo de manĝaĵoj alportas malsanon, kaj saco fariĝos kolero. 31 Per abundeco multaj pereis; sed kiu atentas, tiu plilongigas sian vivon. ĈAPITRO 38 1 Honoru kuraciston per la honoro ŝuldata al li pro la uzoj, kiujn vi povas havi de li; ĉar la Sinjoro lin kreis. 2 Ĉar de la Plejaltulo venas saniĝo, kaj li ricevos honoron de la reĝo. 3 La lerteco de kuracisto levos lian kapon, Kaj antaŭ la okuloj de granduloj li estos en admiro. 4 La Eternulo kreis kuracilojn el la tero; kaj la sagxa ne abomenos ilin. 5 Ĉu la akvo ne estis dolĉa per ligno, por ke oni ekkonu ĝian virton? 6 Kaj li donis al homoj lertecon, por ke li estu honorata per siaj mirindaj faroj. 7 Per tiaj Li sanigas homojn Kaj forigas iliajn suferojn. 8 El tiaj apotekisto faras sukerajxon; kaj liaj faroj ne havas finon; kaj de Li estas paco sur la tuta tero, 9 Mia filo, en via malsano ne malzorgu; sed preĝu al la Eternulo, kaj Li vin sanigos. 10 Foriru de peko, kaj ordigu viajn manojn, Kaj purigu vian koron de cxia malbono. 11 Donu agrablan odoron kaj memoron pri delikata faruno; kaj faru sebon, kvazaux ne ekzistinte. 12 Tiam donu lokon al la kuracisto, ĉar la Sinjoro lin kreis; li ne foriru de vi, ĉar vi bezonas lin. 13 Estas tempo, kiam en iliaj manoj estas bona sukceso. 14 Cxar ili ankaux pregxos al la Sinjoro, ke Li sukcesu tion, kion ili donas por trankvilo kaj kuracilo por plilongigi la vivon. 15 Kiu pekas antaŭ sia Kreinto, tiu falu en la manon de la kuracisto. 16 Mia filo, falu larmoj super la mortintoj, kaj ekploru, kvazaux vi mem suferus grandan malbonon; kaj poste
kovru lian korpon laŭ la kutimo, kaj ne neglektu lian entombigon. 17 Ploru maldolĉe, kaj ĝemu grandan, kaj ploru, kiel li estas inda, kaj por ke vi ne estu malbon-parolata, kaj tiam konsolu vin pro via aflikto. 18 Ĉar de malĝojo venas la morto, kaj la malĝojo de la koro rompas la forton. 19 Ankaux en mizero restas malgxojo; Kaj la vivo de malricxulo estas malbeno de la koro. 20 Ne prenu ĉagrenon en la koro: forpelu ĝin, kaj membrigu la lastan finon. 21 Ne forgesu gxin, cxar ne estas returne; ne faru al li bonon, sed malbonu vin. 22 Memoru mian juĝon, ĉar ankaŭ via estos tiel; hieraŭ por mi kaj hodiaŭ por vi. 23 Kiam la mortinto ripozas, lia rememoro ripozu; kaj konsolu pri li, kiam lia Spirito foriris de li. 24 La sagxeco de klerulo venas pro oportuno de libertempo; kaj tiu, kiu havas malmulte da komerco, farigxos sagxa. 25 Kiel li povas akiri sagxecon, kiu tenas plugilon kaj fieras pri pikilo, kiu pelas bovojn kaj okupas sin per iliaj laboroj, kaj kies parolado estas pri bovoj? 26 Li donas sian menson, por fari sulkojn; kaj diligentas doni al la bovinoj furaĝon. 27 Tiel ĉiu ĉarpentisto kaj laboristo, kiu laboras nokte kaj tage, kaj tiuj, kiuj tranĉas kaj fosas sigelojn, kaj diligentas fari grandan varion, kaj sin dediĉas al falsaĵo, kaj viglas por fini laboron; 28 Ankaŭ la forĝisto, sidanta apud la amboso, kaj rigardante la feran laboron, la vaporo de la fajro malŝparas lian karnon, kaj li batalas kontraŭ la varmego de la forno; la bruo de martelo kaj amboso ĉiam estas en liaj oreloj, kaj lia la okuloj rigardas la bildon de la afero, kiun li faras; Li intencas fini Sian laboron, Kaj viglas por ĝin perfekte poluri; 29 Tiel sidas ĉe sia laboro la potisto kaj turnas la radon per siaj piedoj, kiu ĉiam zorge atentas ĉe sia laboro kaj faras sian tutan laboron laŭkalkule; 30 Li formas argilon per Sia brako Kaj klinas Sian forton antaux Siaj piedoj; li strebas sin por gvidi ĝin; kaj li diligentas purigi la fornon; 31 Ĉiuj ĉi tiuj fidas iliajn manojn, Kaj ĉiu estas saĝa en sia faro. 32 Sen ĉi tiuj urbo ne povas esti loĝata; 33 Ili ne estu sercxitaj en publika konsilo, nek sidu alte en la komunumo; sur la segxo de jugxisto ili ne sidu, nek komprenu la jugxon; ili ne povas deklari justecon kaj jugxon; kaj ili ne trovigxos tie, kie estas parolataj paraboloj. 34 Sed ili konservos la staton de la mondo, kaj ilia tuta deziro estas en la laboro de sia metio. ĈAPITRO 39 1 Sed kiu atentas la legxon de la Plejaltulo kaj okupigxas pri gxia meditado, tiu sercxos la sagxon de cxiuj antikvuloj kaj okupigxas pri profetajxoj. 2 Li observos la dirojn de la famaj homoj; kaj kie estas ruzaj paraboloj, li ankaŭ estos tie.
3 Li esploros la sekretojn de severaj juĝoj, Kaj li konos mallumajn parabolojn. 4 Li servos inter eminentuloj kaj aperos antaux princoj; cxar Li elprovis la bonon kaj la malbonon inter la homoj. 5 Li donos sian koron aliri frue al la Eternulo, kiu lin kreis, kaj li preĝos antaŭ la Plejaltulo, kaj malfermos sian buŝon en preĝado kaj petegos pro siaj pekoj. 6 Kiam la granda Sinjoro volos, li estos plenigita de la spirito de prudento; 7 Li gvidos Sian konsilon kaj scion, Kaj en Siajn sekretojn li meditos. 8 Li montros tion, kion li lernis, kaj fieros pri la legxo de la interligo de la Eternulo. 9 Multaj laŭdos lian prudenton; kaj tiel longe, kiel daŭros la mondo, ĝi ne estos forviŝita; lia memoro ne forigxos, kaj lia nomo vivos de generacio al generacio. 10 Lian sagxecon predikos popoloj, Kaj la komunumo proklamos lian gloron. 11 Se li mortos, li lasos pli grandan nomon ol mil; kaj se li vivos, li pligrandigos. 12 Tamen mi havas pliajn por diri, pri kiuj mi pensis; ĉar mi estas plenigita kiel la luno ĉe la plena. 13 Auxskultu Min, ho sanktaj infanoj, kaj burgxos kiel rozo, kiu kreskas cxe la torento de la kampo; 14 Kaj donu al vi agrablan odoron kiel olibanon, kaj floru kiel lilio, eligu odoron, kaj kantu kanton de gloro, benu la Eternulon en ĉiuj Liaj faroj. 15 Grandigu lian nomon, kaj proklamu Lian laŭdon per la kantoj de viaj lipoj kaj per harpoj, kaj laŭdante Lin vi diru tiel: 16 Çiuj faroj de la Eternulo estas tre bonaj, kaj çio, kion Li ordonos, estos plenumita en konvena tempo. 17 Kaj neniu povas diri: Kio estas tio? kial tio estas? ĉar en la oportuna tempo ili ĉiuj estos serĉataj; laŭ Lia ordono la akvo staris kiel amaso, kaj ĉe la vortoj de lia buŝo la akvoujoj. 18 Laû Lia ordono fari as çio, kio placxas al Li; kaj neniu povas malhelpi, kiam li savos. 19 La faroj de cxiu karno estas antaux Li, Kaj nenio povas esti kasxita antaux Liaj okuloj. 20 Li vidas de eterne gxis eterne; kaj nenio mirinda estas antaŭ li. 21 Ne necesas homo diri: Kio estas tio? kial tio estas? cxar cxion Li faris por ilia uzo. 22 Lia beno kovris la sekteron kiel riveron Kaj akvumis ĝin kiel inundo. 23 Kiel Li sxangxis la akvon en salo, Tiel la nacioj heredos Sian koleron. 24 Kiel Liaj vojoj estas klaraj al la sanktulo; tiel ili estas falpusxiloj por la malvirtuloj. 25 Ĉar la bono estas bonaj estaĵoj kreitaj de la komenco; 26 La ĉefaj estaĵoj por la tuta uzo de la homa vivo estas akvo, fajro, fero, kaj salo, tritika faruno, mielo, lakto, kaj la sango de la vinbero, kaj oleo, kaj vestoj. 27 Ĉio ĉi tio estas por bono por la piulo; Kaj por la pekuloj ili ŝanĝiĝas en malbonon. 28 Estas spiritoj kreitaj por venĝo, Kiuj en sia furiozo kuŝas sur doloraj batoj; en la tempo de pereo ili elverŝas sian forton, Kaj kvietigas la koleron de Tiu, kiu ilin kreis.
29 Fajro kaj hajlo kaj malsato kaj morto, ĉio ĉi estis kreita por venĝo; 30 Dentoj de sovagxaj bestoj kaj skorpioj kaj serpentoj kaj glavo punantaj malpiulojn al pereo. 31 Ili gxojos pri Lia ordono, Kaj kiam estos bezono ili estos pretaj sur la tero; kaj kiam venos ilia tempo, ili ne malobeos Lian vorton. 32 Tial de la komenco mi estis decidita, kaj pensis pri tiuj aferoj, kaj lasis ilin skribe. 33 CXiuj faroj de la Eternulo estas bonaj; Kaj cxion necesan Li donos en gxusta tempo. 34 Tiel ke homo ne povas diri: Ĉi tio estas pli malbona ol tio; ĉar post la tempo ili ĉiuj estos bone aprobitaj. 35 Kaj do laŭdu la Eternulon per la tuta koro kaj buŝo, kaj benu la nomon de la Eternulo. ĈAPITRO 40 1 Granda laboro estas kreita por ĉiu homo, kaj peza jugo estas sur la filoj de Adam, de la tago, kiam ili eliras el la ventro de sia patrino, ĝis la tago, kiam ili revenas al la patrino de ĉio. 2 Ilia penso pri estontaj aferoj kaj la tago de morto maltrankviligas iliajn pensojn kaj timigas la koron; 3 De tiu, kiu sidas sur trono de gloro, ĝis tiu, kiu estas humiligita sur tero kaj cindro; 4 De tiu, kiu portas purpuran kaj kronon, ĝis tiu, kiu estas vestita per tola robo. 5 Kolero kaj envio, mizero kaj malkvieto, timo antaŭ morto kaj kolero kaj malpaco, kaj en la tempo de ripozo sur lia lito lia nokta dormo ŝanĝas lian scion. 6 Iom aŭ nenio estas lia ripozo, kaj poste li estas en sia dormo, kiel en tago de gardo, maltrankviligita en la vizio de sia koro, kvazaŭ li saviĝus el batalo. 7 Kiam ĉio estas sekura, li vekiĝas, kaj miras, ke la timo estas nenio. 8 Tiaj aferoj okazas al cxiu karno, kaj al homo kaj al la bruto, kaj tio estas sepoble pli al pekuloj. 9 Morto kaj sangoverŝado, malpaco kaj glavo, malfeliĉoj, malsato, aflikto kaj vipo; 10 Ĉi tio estas kreita por la malvirtuloj, kaj pro ili venis la diluvo. 11 Çio, kio estas el la tero, revenos sur la teron, kaj tio, kio estas el la akvo, revenos en la maron. 12 Ĉia subaĉeto kaj maljusteco estos forviŝita; Sed vera ago restas eterne. 13 La hav'o'j de mal'just'ul'o'j sek'iĝ'os kiel rivero, kaj malaper'os per bru'o, kiel tondr'o en pluv'o. 14 Kiam li malfermas sian manon, li gxojos; 15 La filoj de malpiuloj ne naskos multajn brancxojn, sed ili estas kiel malpuraj radikoj sur malmola roko. 16 La herbo, kiu kreskas sur ĉiu akvo kaj bordo de rivero, estos eltirita antaŭ ĉiu herbo. 17 La abundeco estas kiel plej fruktodona ĝardeno, Kaj la favorkoreco estas eterne. 18 Labori kaj kontentigi pri tio, kion homo havas, estas dolĉa vivo; sed kiu trovas trezoron, tiu estas super ili ambaŭ. 19 Infanoj kaj konstruo de urbo daŭras la nomon de viro; Sed senriproĉa edzino estas kalkulita super ili ambaŭ.
20 Vino kaj muziko ĝojigas la koron; Sed la amo al saĝo estas super ili ambaŭ. 21 La floto kaj la psaltero faras agrablan melodion; Sed agrabla lango estas super ili ambaux. 22 Via okulo deziras favoron kaj belecon; Sed pli ol ambaux grenon, dum gxi estas verda. 23 Neniam renkontas amiko kaj kunulo; sed super ambaux estas edzino kun sia edzo. 24 Fratoj kaj helpo estas kontraŭ tempo de mizero; Sed almozo savos pli ol ambaŭ. 25 Oro kaj argxento fortigas la piedon; Sed la konsilo estas estimata super ili ambaux. 26 Ricxeco kaj forto altigas la koron; Sed la timo antaux la Eternulo estas super ili ambaux; La timo antaux la Eternulo ne mankas, Kaj gxi ne bezonas sercxi helpon. 27 La timo antaux la Eternulo estas fruktodona gxardeno, Kaj kovras lin super cxia gloro. 28 Mia filo, ne vivu almozulo; ĉar pli bone estas morti ol petegi. 29 La vivo de tiu, kiu dependas de la tablo de alia homo, ne estas kalkulita kiel vivo; cxar li malpurigas sin per aliuloj; sed sagxulo bone nutrita sin gardos pri tio. 30 Almozpetado estas dolcxa en la busxo de malhonoro; Sed en lia ventro brulas fajro. ĈAPITRO 41 1 Ho morto, kiel maldolĉa estas la rememoro pri vi al homo, kiu vivas trankvile en siaj posedaĵoj, al la homo, kiu havas nenion por lin ĝeni, kaj kiu havas prosperon en ĉio; jes, al tiu, kiu ankoraŭ povas ricevi; viando! 2 Ho morto, akceptebla estas Via juĝo al senhavulo, kaj al tiu, kies forto mankas, kiu estas nun en la lasta aĝo kaj ĉagreniĝas pro ĉio, kaj al tiu, kiu malesperas kaj perdis la paciencon! 3 Ne timu mortopunon, memoru tiujn, kiuj estis antaŭ vi kaj kiuj venos; ĉar ĉi tio estas la juĝo de la Eternulo super ĉia karno. 4 Kaj kial vi estas kontraux la volo de la Plejaltulo? ne estas esploro en la tombo, ĉu vi vivis dek, aŭ cent aŭ mil jarojn. 5 La filoj de pekuloj estas abomenindaj infanoj, Kaj la logxantoj de la malpiuloj. 6 La heredajxo de la filoj de pekuloj pereos, Kaj ilia idaro estos eterna malhonorado. 7 La infanoj plendos pri patro malpiulo, Ĉar ili estas malhonoritaj pro li. 8 Ve al vi, malpiuloj, kiuj forlasis la leĝon de Dio Plejalta! cxar se vi multigxos, gxi estos por via pereo; 9 Kaj se vi naskiĝos, vi naskiĝos al malbeno; kaj se vi mortos, malbeno estos via parto. 10 CXiuj sur la tero revenos sur la teron; Kaj la malpiuloj iros de malbeno al pereo. 11 La funebro de homoj estas ĉirkaŭ iliaj korpoj; Sed malbona nomo de pekuloj estos forviŝita. 12 Konsideru Vian nomon; ĉar tio restos ĉe vi pli ol mil grandaj oraj trezoroj. 13 Bona vivo havas nur malmultajn tagojn; Sed bona nomo restas eterne.
14 Filoj miaj, konservu en paco la punon; cxar sagxo, kiu estas kasxita, kaj trezoro, kiu ne estas videbla, kia profito havas ilin ambaux? 15 Pli bona estas homo, kiu kasxas sian malsagxecon, Ol homo, kiu kasxas sian sagxecon. 16 Tial estu hontigitaj laux mia vorto; cxar ne estas bone reteni cxian honton; kaj ĝi ne estas tute aprobita en ĉio. 17 Hontu pri malcxasteco antaux patro kaj patrino, Kaj pri mensogo antaux princo kaj fortulo; 18 De ofendo antaŭ juĝisto kaj reganto; de maljusteco antaŭ komunumo kaj popolo; de maljusta agado antaŭ via kunulo kaj amiko; 19 kaj pri ŝtelo pri la loko, kie vi loĝas, kaj pri la vero de Dio kaj Lia interligo; kaj apogi per via kubuto sur la viandon; kaj de malestimo doni kaj preni; 20 Kaj de silento antaŭ tiuj, kiuj vin salutas; kaj rigardi malcxastistinon; 21 Kaj por deturni vian vizaĝon de via parenco; aŭ forpreni porcion aŭ donacon; aŭ rigardi la edzinon de alia viro. 22 Aŭ trookupiĝi kun sia sklavino, Kaj ne alproksimiĝi al ŝia lito; aŭ de riproĉado de paroladoj antaŭ amikoj; kaj post kiam vi donis, ne riproĉu; 23 Aŭ de ripeto kaj reparolado tion, kion vi aŭdis; kaj de malkaŝo de sekretoj. 24 Tiel vi estos vere hontigata kaj trovos favoron antaŭ ĉiuj homoj. ĈAPITRO 42 1 Pri tio vi ne hontu, kaj neniun akceptu per tio peki; 2 Pri la instruo de la Plejaltulo kaj Lia interligo; kaj de juĝo por pravigi la malpiulojn; 3 Pri kalkulo kun viaj kunuloj kaj vojaĝantoj; aŭ de la donaco de la heredaĵo de amikoj; 4 Pri ekzakteco de pesilo kaj pezoj; aŭ akiri multon aŭ malmulte; 5 Kaj de la indiferenta vendado de komercistoj; de multe da korekto de infanoj; kaj sangigi la flankon de malbona servisto. 6 Bone estas gardado, kie estas malbona edzino; kaj silentu, kie estas multaj manoj. 7 Liberigu ĉion laŭ nombro kaj pezo; kaj skribu ĉion, kion vi donas aŭ ricevas. 8 Ne hontu informi malsagxulon kaj malsagxulon, kaj maljunulon, kiu disputas kun junuloj; tiel vi estos vere klera kaj aprobita de cxiuj vivantoj. 9 Patro vekiĝas por filino, kiam neniu scias; kaj la zorgo pri ŝi forprenas dormon; kiam ŝi estas juna, por ke ŝi ne forpasu la floron de sia aĝo; kaj edziĝinta, por ke ŝi ne estu malamata; 10 En sia virgeco, por ke sxi ne malpurigxu kaj gravedu en la domo de sia patro; kaj havante edzon, por ke ŝi ne kondutu sin; kaj kiam ŝi edziniĝos, por ke ŝi ne estu senfrukta. 11 Gardu gardostaran filinon, por ke sxi ne faru vin mokatajxo por viaj malamikoj kaj mokatajxo en la urbo kaj malhonoro inter la popolo kaj ne hontigu vin antaux la homamaso.
12 Ne rigardu la belecon de ĉiu korpo, Kaj ne sidu meze de virinoj. 13 Ĉar el vestoj venas tineo, Kaj el virinoj malvirteco. 14 Pli bona estas maldikemo de viro, ol kortuma virino, virino, mi diras, kiu alportas honton kaj malhonoron. 15 Mi nun rememoros la farojn de la Eternulo, kaj rakontos tion, kion mi vidis: Laux la vortoj de la Eternulo estas Liaj faroj. 16 La suno, kiu lumas, rigardas ĉion, kaj ĝia laboro estas plena de la gloro de la Eternulo. 17 La Sinjoro ne donis al la sanktuloj potencon proklami ĉiujn Siajn mirindaĵojn, kiujn la Plejpotenca Sinjoro firme fiksis, por ke ĉio, kio estas, estu fortikigita por Lia gloro. 18 Li serĉas la profundon kaj la koron, kaj rigardas iliajn ruzajn intencojn; ĉar la Eternulo scias ĉion scieblan, kaj Li rigardas la signojn de la mondo. 19 Li anoncas la pasintajn kaj venontajn, kaj malkasxas la pasxojn de la kasxitaj aferoj. 20 Neniu penso eskapas de li, kaj neniu vorto estas kasita de li. 21 Li ornamis la bonegajn farojn de Sia sagxeco, kaj li estas de eterne gxis eterne; al li nenio estu aldonita, kaj li ne povas esti malpliigita, kaj li bezonas neniun konsiliston. 22 Ho, kiel dezirindaj estas ĉiuj liaj faroj! kaj por ke homo vidu eĉ ĝis fajrero. 23 Çio çi tio vivas kaj restas eterne por çia uzo, kaj çiuj estas obeemaj. 24 Çio estas duobla unu kontraû alia, kaj Li faris nenion malperfektan. 25 Io fortikigas la bonon aŭ alian; kaj kiu pleniĝos rigardante lian gloron? ĈAPITRO 43 1 La fiereco de la alteco, la klara firmamento, la beleco de la cxielo, kun Lia glora spektaklo; 2 La suno, kiam ĝi aperos, proklamas ĉe lia leviĝo mirindan ilon, faron de la Plejaltulo; 3 Tagmeze gxi sekigas la landon, kaj kiu povas elteni gxian varmegon? 4 Homo, kiu blovas fornon, estas en faroj de varmego, sed la suno bruligas la montojn trioble; elspirante fajrajn vaporojn, kaj elsendante brilajn trabojn, ĝi malheligas la okulojn. 5 Granda estas la Eternulo, kiu gxin kreis; kaj laux lia ordono rapidas. 6 Kaj Li faris la lunon, por ke ili servadu en gxia tempo por anonco de tempoj kaj signo de la mondo. 7 De la luno estas signo de festenoj, lumo, kiu malkreskas en sia perfekteco. 8 La monato estas nomata laux sxia nomo, kaj mirinde pligrandigxas en sxia sxangxo, estante ilo de la armeoj supre, brilanta sur la cxiela firmajxo; 9 La beleco de la cxielo, la gloro de la steloj, ornamajxo, kiu lumas sur la plej altaj lokoj de la Eternulo. 10 Laux la ordono de la Sanktulo ili staros en sia ordo, Kaj neniam lacigxos en siaj gardostarantoj.
11 Rigardu la cxielarkon, kaj gloru gxin, kiu gxin faris; tre bela ĝi estas en ĝia brilo. 12 GXi cxirkauxas la cxielon per glora rondo, Kaj la manoj de la Plejaltulo gxin fleksis. 13 Per Sia ordono Li faligas la neĝon, Kaj rapide sendas la fulmojn de Sia juĝo. 14 Per tio malfermiĝas la trezoroj, Kaj nuboj elflugas kiel birdoj. 15 Per Sia granda forto Li firmigas la nubojn, Kaj la hajlon malgrandiĝas. 16 Antaux Liaj okuloj skuigxas la montoj, Kaj laux Lia volo blovas suda vento. 17 La bruo de la tondro tremigas la teron; Tiel tremas la norda ventego kaj la ventego; Kiel birdoj, flugantaj, Li disjxetas la negxon, Kaj gxia defalado estas kiel fulmo de akridoj. 18 La okulo miras pri la beleco de ĝia blankeco, Kaj la koro miras pri ĝia pluvo. 19 Kaj la prujnon Li verŝas sur la teron kiel salon, kaj frostiĝinte, ĝi kuŝas sur la supro de akraj stangoj. 20 Kiam blovas la malvarma norda vento, kaj la akvo frostigxis en glacion, gxi staras sur cxiu akvokolekto, kaj vestas la akvon kiel per surbrustajxo. 21 GXi formangxis la montojn kaj forbruligis la dezerton Kaj konsumas la herbon kiel fajro. 22 Nuna kuracilo estas nebulo, venanta rapide, roso, venanta post varmego. 23 Per Sia konsilo Li kvietigas la abismon Kaj plantis sur gxi insulojn. 24 Tiuj, kiuj veturas sur la maro, rakontas pri gxia danĝero; kaj kiam ni aŭdas ĝin per niaj oreloj, ni pri tio miras. 25 Çar en i estas strangaj kaj mirindaj faroj, diversaj çiaspecaj bestoj kaj balenoj kreitaj. 26 Per Li la fino de ili havas prosperan sukceson, Kaj per Lia vorto ĉio konstatas. 27 Ni povas multe paroli, sed tamen mallonge; tial li estas ĉio. 28 Kiel ni povos lin pligrandigi? ĉar li estas granda super ĉiuj liaj faroj. 29 La Eternulo estas terura kaj tre granda, Kaj mirinda estas Lia potenco. 30 Kiam vi gloras la Sinjoron, altigu Lin kiom vi povas; cxar ankoraux li superos; kaj kiam vi lin altigos, elmetu vian tutan forton, kaj ne lacigxu; ĉar vi neniam povas iri sufiĉe malproksimen. 31 Kiu lin vidis, ke li diru al ni? kaj kiu povas grandigi lin kia li estas? 32 Ankoraŭ estas kaŝitaj pli grandaj ol ĉi tiuj, ĉar ni vidis nur kelkajn el Liaj faroj. 33 Ĉar la Eternulo faris ĉion; kaj al la piuloj Li donis sagxon. ĈAPITRO 44 1 Ni gloru nun famajn homojn, Kaj niajn patrojn, kiuj naskis nin. 2 La Eternulo faris per ili grandan gloron per Sia granda potenco de la komenco.
3 tiaj, kiuj regis en siaj regnoj, homoj famaj pro sia potenco, konsilantaj per sia prudento kaj profetantaj; 4 Estroj de la popolo per siaj konsiloj kaj per sia sciado de instruado taŭgas por la popolo, saĝaj kaj elokventaj estas iliaj instruoj; 5 Tiaj eltrovis muzikmelodiojn kaj skribis versojn: 6 Riĉuloj kapablaj, vivantaj pace en siaj loĝejoj; 7 Ĉiuj ĉi tiuj estis glorataj en iliaj generacioj, Kaj estis la gloro de ilia tempo. 8 Estas el tiuj, kiuj postlasis nomon, Por ke oni raportu iliajn laŭdojn. 9 Kaj estas iuj, kiuj ne havas memoron; kiuj pereis, kvazaŭ ili neniam estus; kaj fariĝis kvazaŭ ili neniam estus naskita; kaj iliaj infanoj post ili. 10 Sed ĉi tiuj estis kompatemaj homoj, kies justeco ne estas forgesita. 11 Kun ilia idaro restos ĉiam bona heredaĵo, Kaj iliaj filoj estas en la interligo. 12 Ilia idaro staras, Kaj iliaj infanoj pro ili. 13 Ilia idaro restos eterne, Kaj ilia gloro ne estos forigita. 14 Iliaj korpoj estas enterigitaj en paco; sed ilia nomo vivas eterne. 15 La popolo rakontos pri sia sagxeco, Kaj la komunumo gloros sian gloron. 16 HXanohx placxis al la Eternulo, kaj estis tradukita, estante ekzemplo de pento por cxiuj generacioj. 17 Noa trovigxis perfekta kaj justa; en la tempo de kolero li estis prenita kontraŭ la mondo; tial li restis kiel restajxo sur la tero, kiam venis la diluvo. 18 Eterna interligo estis farita kun li, por ke ne plu pereu de la diluvo ĉiu karno. 19 Abraham estis granda patro de multe da popoloj; en gloro neniu estis simila al li; 20 Kiu observis la instruon de la Plejaltulo kaj estis en interligo kun Li; Li starigis la interligon en sia karno; kaj kiam li estis pruvita, li estis trovita fidela. 21 Tial li per ĵuro certigis al li, ke li benos la naciojn en sia idaro kaj multigos lin kiel la polvon de la tero kaj altigos sian idaron kiel la stelojn kaj heredos ilin de maro ĝis maro; kaj de la rivero ĝis la fino de la tero. 22 Kun Isaak li starigis tiel same pro sia patro Abraham la benon de ĉiuj homoj kaj la interligon, kaj metis ĝin sur la kapon de Jakob. Li rekonis lin en Sia beno, kaj donis al li heredon kaj dividis liajn partojn; inter la dek du triboj li dividis ilin. ĈAPITRO 45 1 Kaj li elkondukis el li kompateman homon, kiu akiris favoron en la okuloj de cxiu karno, Moseo, amatan de Dio kaj homoj, kies memoro estas benata. 2 Li similigis lin al la gloraj sanktuloj kaj altigis lin, tiel ke liaj malamikoj staris en timo de li. 3 Per Siaj vortoj Li cxesigis la miraklojn, kaj Li glorigis lin antaux la okuloj de la regxoj, Kaj Li donis al li ordonon por sia popolo kaj montris al li parton de sia gloro. 4 Li sanktigis lin en sia malfidela kaj mildeco, kaj elektis lin el ĉiuj homoj.
5 Li igis lin auxdi sian vocxon, kaj venigis lin en la malluman nubon, kaj donis al li ordonojn antaux sia vizagxo, la legxon de vivo kaj scio, por ke li instruu al Jakob Liajn interligojn kaj al Izrael Liajn decidojn. 6 Li altigis Aaronon, sanktulon similan al li, lian fraton, el la tribo de Levi. 7 Eternan interligon Li faris kun li kaj donis al li la pastrecon inter la popolo; li beligis lin per belaj ornamaĵoj, kaj vestis lin per glora robo. 8 Li metis sur lin perfektan gloron; kaj fortigis lin per riĉaj vestoj, per pantalonoj, per longa robo kaj per la efodo. 9 Kaj li cxirkauxis lin per granatoj kaj per multaj oraj tintiloj cxirkauxe, por ke dum li iris, oni auxdigxu bruo kaj bruo, kiu auxdigxis en la templo, por memori la filojn de lia popolo; 10 kun sankta vesto, el oro, kaj blua silko, kaj purpura, brodita laboro, kun jugxa surbrustajxo, kaj kun Urim kaj Tumim; 11 Kun tordita rugxa teksajxo, laboro de lerta laboristo, kun multekostaj sxtonoj gravuritaj kiel sigeloj, kaj engagxitaj en oro, laboro de juvelisto, kun skribajxo gravurita por memorigo, laux la nombro de la triboj de Izrael. 12 Li starigis oran kronon sur la cidaron, sur kiu estis gravurita sankteco, honora ornamo, multekosta laboro, la deziroj de la okuloj, belaj kaj belaj. 13 Antaux li estis neniu tia, kaj neniam fremdulo surmetis ilin, sed nur liaj filoj kaj la infanoj de liaj infanoj por cxiam. 14 Iliaj oferoj estu tute konsumitaj cxiutage dufoje cxiam. 15 Moseo sanktigis lin kaj sanktoleis lin per sankta oleo; tio estis destinita al li per eterna interligo kaj al lia idaro, tiel longe, kiel restos la ielo, por ke ili servu al li kaj plenumu la oficon de la pastraro; kaj benu la popolon en lia nomo. 16 Li elektis lin el cxiuj vivantoj, por ke li alportu oferojn al la Eternulo incenson kaj agrablan odorajxon, kiel memorajxon, por repacigi Sian popolon. 17 Li donis al li Siajn ordonojn kaj auxtoritaton en la legxoj de jugxo, por ke li instruu al Jakob la atestojn kaj informu Izraelon per siaj legxoj. 18 Kaj konspiris kontraux li fremduloj kaj insultis lin en la dezerto, la viroj, kiuj estis de Datan kaj Abiron, kaj la komunumo de Koro, kun furiozo kaj kolero. 19 Tion vidis la Eternulo, kaj tio malplaĉis al Li, kaj en Sia kolero ili ekstermis; Li faris sur ili miraklojn, por ekstermi ilin per la flamo. 20 Sed li faris Aaronon pli honora kaj donis al li posedajxon kaj dividis al li la unuajn fruktojn de la produktajxo; precipe li preparis panon abunde: 21 Ĉar ili manĝas el la oferoj de la Eternulo, kiujn Li donis al li kaj al lia idaro. 22 Tamen en la lando de la popolo li ne havis heredon, kaj li ne havis parton inter la popolo; cxar la Eternulo mem estas Lia parto kaj heredo. 23 La tria en gloro estas Pinehx, filo de Eleazar, cxar li fervoris pri la timo antaux la Eternulo kaj starigxis kun
kuragxa koro; kiam la popolo returnigxis kaj repacigxis por Izrael. 24 Tial estis interligo de paco farita kun li, ke li estu la estro de la sanktejo kaj de sia popolo, kaj ke li kaj lia idaro havu la dignecon de la pastraro por eterne; 25 Konforme al la interligo farita kun David, filo de Jiŝaj, el la tribo de Jehuda, ke la posedaĵo de la reĝo estu nur al lia idaro; tiel ankaŭ la posedaĵo de Aaron estu por lia idaro. 26 Dio donu al vi saĝon en via koro, por ke vi juĝu Sian popolon en justeco, por ke iliaj bonaĵoj ne estu forigitaj, kaj por ke ilia gloro estu eterne. ĈAPITRO 46 1 Jesuo, la filo de Nave, estis kuraĝa en la militoj, kaj estis la posteulo de Moseo en profetaĵoj, kiu laŭ sia nomo fariĝis granda por la savo de la elektitoj de Dio, kaj por venĝi kontraŭ la malamikoj, kiuj leviĝis kontraŭ ili; por ke li starigu Izraelon en ilian heredon. 2 Kiel granda li estis gloro, kiam li levis siajn manojn kaj etendis sian glavon kontraŭ la urbojn! 3 Kiu antaux li tiel staris al gxi? ĉar la Eternulo mem venigis al li Siajn malamikojn. 4 Ĉu la suno ne retiriĝis per Li? kaj ne estis unu tago tiel longe kiel du? 5 Li vokis la Plejaltan Sinjoron, Kiam la malamikoj premis lin de ĉiuj flankoj; kaj la granda Sinjoro aŭskultis lin. 6 Kaj per hajloj de granda forto li perforte faligis la batalon sur la naciojn, kaj en la malsupreniro de BetĤoron li ekstermis la rezistantojn, por ke la nacioj sciu sian tutan forton, ĉar li batalis antaŭ la Eternulo. , kaj li sekvis la Potenton. 7 Ankaux en la tempo de Moseo li faris favorkorecon, li kaj Kaleb, filo de Jefune, per tio, ke ili kontrauxstaris al la komunumo kaj detenis la popolon de peko kaj kvietigis la malvirtan murmuradon. 8 Kaj el sescent mil piedirantoj ili du konservis, por venigi ilin en la posedaĵon, en la landon, en kiu fluas lakto kaj mielo. 9 Kaj la Eternulo donis forton al Kaleb, kiu restis kun li gxis sia maljuneco, tiel ke li venis sur la altajxojn de la lando, kaj lia idaro akiris gxin kiel heredajxon; 10 por ke ĉiuj Izraelidoj vidu, ke estas bone sekvi la Eternulon. 11 Kaj pri la jugxistoj, cxiu lauxnome, kies koro ne malcxastis kaj ne deturnis sin de la Eternulo, estu benata ilia memoro. 12 Iliaj ostoj prosperu el sia loko, Kaj la nomo de honoratoj restu sur iliaj infanoj. 13 Samuel, la profeto de la Eternulo, amata de sia Sinjoro, starigis regnon kaj sanktoleis princojn super sia popolo. 14 Laû la le o de la Eternulo li ju is la komunumon, kaj la Eternulo ekestis Jakobon. 15 Per lia fideleco li troviĝis vera profeto, kaj per lia vorto li estis konata kiel fidela en vizio.
16 Li vokis la potencan Eternulon, Kiam liaj malamikoj premis lin de ĉiuj flankoj, Kiam Li oferis la suĉigan ŝafidon. 17 Kaj la Eternulo ektondris el la cxielo, kaj per granda bruo auxdigis Sian vocxon. 18 Kaj li ekstermis la estrojn de la Tirianoj kaj ĉiujn estrojn de la Filiŝtoj. 19 Kaj antaû sia longa dormo li diris antaû la Eternulo kaj Lia sanktoleito: Mi prenis neniun havon, eç ÿuon; kaj neniu lin akuzis. 20 Kaj post sia morto li profetis, kaj anoncis al la reĝo sian finon, kaj levis sian voĉon de la tero per profetado, por ekstermi la malvirton de la popolo. ĈAPITRO 47 1 Kaj post li levigxis Natan, por profeti en la tempo de David. 2 Kiel oni forprenas la sebon de la pacofero, tiel David estis elektita el la Izraelidoj. 3 Li ludis kun leonoj kiel kun kapridoj, Kaj kun ursoj kiel kun ŝafidoj. 4 Ĉu li ne mortigis giganton, kiam li estis ankoraŭ juna? kaj ĉu li ne forigis la malhonoron de la popolo, kiam li levis sian manon kun la ŝtono en la skarpo kaj batis la fanfaronadon de Goliat? 5 Ĉar Li vokis la Plejaltan Sinjoron; kaj li donis al li forton en sia dekstra mano, por mortigi tiun fortan militiston, kaj starigi la kornon de sia popolo. 6 Kaj la popolo honoris lin per dek miloj, kaj lauxdis Lin per la benoj de la Eternulo, pro tio, ke Li donis al li gloran kronon. 7 Ĉar li ekstermis la malamikojn de ĉiuj flankoj kaj neniigis la Filiŝtojn, siajn kontraŭulojn, kaj disrompis ilian kornon ĝis la nuna tago. 8 En ĉiuj siaj faroj li laŭdis la Sanktulon per gloraj vortoj; per sia tuta koro li kantis kantojn, kaj amis tiun, kiu lin faris. 9 Kaj Li starigis kantistojn antaux la altaro, Por ke per siaj vocxo ili faru dolcxan melodion, Kaj cxiutage kantu lauxdojn en siaj kantoj. 10 Li beligis iliajn festojn, kaj aranĝis la solenajn tempojn ĝis la fino, por ke ili laŭdu Lian sanktan nomon, kaj por ke la templo sonigu de mateno. 11 La Eternulo forigis liajn pekojn kaj altigis Sian kornon por ĉiam; Li donis al li interligon de reĝoj kaj tronon de gloro en Izrael. 12 Post li levigxis filo sagxa, kaj pro li li logxis en granda parto. 13 Salomono regxis en paca tempo kaj estis honorata; cxar Dio trankviligis cxion cxirkaux Si, por ke Li konstruu domon en Sia nomo kaj pretigu Sian sanktejon por eterne. 14 Kiel vi estis sagxa en via juneco kaj, kiel diluvo, plena de prudento! 15 Via animo kovris la tutan teron, kaj Vi plenigis ĝin per malhelaj paraboloj. 16 Via nomo iris malproksimen al la insuloj; kaj pro via paco vi estis amata.
17 La landoj miris pri Vi pro Viaj kantoj kaj proverboj kaj paraboloj kaj interpretoj. 18 Per la nomo de la Eternulo, Dio, kiu estas nomata la Eternulo, Dio de Izrael, vi kolektis oron kiel stanon, kaj multigis argxenton kiel plumbon. 19 Vi klinis al virinoj viajn lumbojn, kaj per via korpo vi subigis vin. 20 Vi malpurigis vian honoron kaj malpurigis vian idaron, Kaj vi venigis koleron sur viajn filojn, kaj vi ĉagreniĝis pro via malsagxeco. 21 Kaj la regno estis dividita, kaj el Efraim regis ribelema regno. 22 Sed la Eternulo neniam forlasos Sian favorkorecon, kaj neniu el Liaj faroj pereos, kaj Li ne ekstermos la idaron de Siaj elektitoj, kaj la idaron de Tiu, kiu lin amas, Li ne forprenos; tial Li donis restaĵon al Jakob. , kaj el li radiko al David. 23 Tiamaniere Salomono ripozis kun siaj patroj, kaj el sia idaro li lasis post si Roboamon, la malsagxecon de la popolo, kaj senkomprenan, kiu deturnis la popolon per sia konsilo. Estis ankaŭ Jerobeam, filo de Nebat, kiu pekigis Izraelon kaj montris al Efraim la vojon de peko; 24 Kaj iliaj pekoj multe multigxis, ke ili estis elpelitaj el la lando. 25 Çar ili serçis çian malbonon, is ven o ven is sur ilin. ĈAPITRO 48 1 Tiam la profeto Elija stariĝis kiel fajro, kaj lia vorto brulis kiel lampo. 2 Li venigis sur ilin fortan malsaton, Kaj per Sia fervoro Li malpliigis ilian nombron. 3 Per la vorto de la Eternulo li sxlosis la cxielon, kaj trifoje li malsuprenigis fajron. 4 Ho Elija, kiel vi estis honorita per viaj mirindaj faroj! kaj kiu povas fieri kiel Vi! 5 kiu levis el la morto mortinton kaj lian animon el la loko de la mortintoj, per la vorto de la Plejaltulo; 6 Kiu pereigis reĝojn Kaj eminentulojn el ilia lito; 7 Kiu auxdis la riprocxon de la Eternulo en Sinaj kaj sur HXoreb la jugxon de vengxo; 8 Kiu sanktoleis reĝojn por venĝi, Kaj profetojn por sukcesi post li; 9 Kiu estis levita en ventego de fajro Kaj en ĉaro de fajraj ĉevaloj; 10 Kiuj estis destinitaj por riprocxo en siaj tempoj, Por kvietigi la koleron de la jugxo de la Eternulo, antaux ol gxi eksplodos en kolero, kaj por turni la koron de la patro al la filo, kaj por restarigi la tribojn de Jakob. 11 Felicxaj estas tiuj, kiuj vin vidis kaj ekdormis en amo; cxar ni certe vivos. 12 Gxi estis Elija, kiu estis kovrita de ventego; kaj Elisxa plenigxis de sia spirito; dum li vivis, li ne estis kortuŝita de neniu princo, kaj neniu povis submeti lin. 13 Neniu vorto povis venki lin; kaj post lia morto lia korpo profetis. 14 Li faris miraklojn en sia vivo, Kaj cxe sia morto liaj faroj estis mirindaj. 15 Pro ĉio ĉi la popolo ne pentis kaj ne deturnis sin de siaj pekoj, ĝis ili estis prirabitaj kaj elportitaj el sia lando
kaj disĵetitaj tra la tuta tero; tamen restis malgranda popolo kaj estro en la domo de David. : 16 el kiuj unuj faris tion, kio placis al Dio, kaj aliaj multobligis pekojn. 17 HXizkija fortikigis sian urbon kaj enportis akvon en gxin; li fosis per fero la malmolan rokon kaj faris akvoputojn. 18 En lia tempo venis Sanhxerib kaj sendis Rabsxacon, kaj levis sian manon kontraux Cionon kaj fieris. 19 Tiam ektremis iliaj koroj kaj manoj, kaj ili suferis, kiel naskantinoj. 20 Sed ili vokis la Kompateman Sinjoron, kaj etendis al Li siajn manojn; kaj tuj la Sanktulo aŭdis ilin el la ĉielo, kaj savis ilin per la servado de Esay. 21 Li venkobatis la militistaron de la Asirianoj, kaj lia angxelo ilin ekstermis. 22 Cxar HXizkija faris tion, kio placxas al la Eternulo, kaj estis forta en la vojoj de sia patro David, kiel ordonis al li la profeto Jesaj, kiu estis granda kaj fidela en sia vizio. 23 En lia tempo la suno malantauxen, kaj li plilongigis la vivon de la regxo. 24 Li vidis per bonega spirito, kio okazos fine, kaj li konsolis tiujn, kiuj funebris en Cion. 25 Li montris tion, kio okazos eterne, kaj sekretaĵojn, aŭ iam ajn ili venos. ĈAPITRO 49 1 La rememoro pri Joŝija estas kiel la komponaĵo de la parfumo, kiun oni faras per la arto de apotekisto; ĝi estas dolĉa kiel mielo en ĉiuj buŝoj, kaj kiel muziko en festeno de vino. 2 Li kondutis juste en la konvertiĝo de la popolo, Kaj forprenis la abomenindaĵojn de maljusteco. 3 Li direktis sian koron al la Eternulo, Kaj en la tempo de la malpiuloj Li starigis la adoradon al Dio. 4 CXiuj, krom David kaj HXizkija kaj Josxija, estis malbonaj; cxar ili forlasis la instruon de la Plejaltulo, ecx la regxoj de Judujo malsukcesis. 5 Tial Li donis ilian potencon al aliaj, Kaj ilian gloron al fremda nacio. 6 Ili forbruligis la elektitan urbon de la sanktejo, kaj dezertigis la stratojn, laux la profetajxo de Jeremia. 7 Çar ili petegis Lin, kiu tamen estis profeto, sanktigita en la ventro de sia patrino, por elradikigi kaj aflikti kaj pereigi; kaj por ke li ankaux konstruu kaj plantu. 8 Estis Ĥizkiel, kiu vidis la gloran vizion, kiu estis montrita al li sur la ĉaro de la keruboj. 9 Ĉar Li menciis la malamikojn sub la figuro de la pluvo, Kaj direktis tiujn, kiuj iris ĝuste. 10 Kaj el la dek du profetoj estu benata la memoro, kaj iliaj ostoj refloru el sia loko; ĉar ili konsolis Jakobon kaj savis ilin per certa espero. 11 Kiel ni pligrandigu Zorobabelon? ecx li estis kiel sigelilo dekstre; 12 Tiel estis Jesuo, filo de Josedek, kiu siatempe konstruis la domon kaj starigis sanktan templon al la Sinjoro, kiu estis preta por eterna gloro.
13 Kaj inter la elektitoj estis Neemia, kies renomo estas granda, kiu starigis por ni la falintajn muregojn, kaj starigis la pordegojn kaj la riglilojn, kaj restarigis niajn ruinojn. 14 Sed sur la tero neniu estis kreita kiel HXanohx; ĉar li estis prenita de la tero. 15 Kaj ne estis junulo naskita kiel Jozef, estro de siaj fratoj, restado de la popolo, kies ostoj estis rigardataj de la Eternulo. 16 Sem kaj Set estis en granda honoro inter homoj, kaj tiel estis Adam super ĉiu vivanto en la kreitaro. ĈAPITRO 50 1 Simon, la ĉefpastro, filo de Onias, kiu dum sia vivo rekonstruis la domon, kaj en siaj tagoj fortikigis la templon; 2 Kaj per li estis konstruita de la fundamento la duobla alto, la alta fortikaĵo de la muro ĉirkaŭ la templo; 3 En lia tempo la puto, por ricevi akvon, ĉirkaŭa kiel la maro, estis kovrita per kupraj platoj; 4 Li zorgis pri la templo, ke ĝi ne falu, kaj fortikigis la urbon kontraŭ sieĝo; 5 Kiel li estis honorata inter la popolo, kiam li eliris el la sanktejo! 6 Li estis kiel la matena stelo meze de nubo, Kaj kiel la luno en la plena; 7 Kiel la suno, kiu brilas sur la templon de la Plejaltulo, Kaj kiel la ĉielarko, kiu lumas en la helaj nuboj; 8 Kaj kiel la floro de rozoj en la printempo de la jaro, kiel lilioj ĉe la riveroj de akvoj, kaj kiel la branĉoj de la olibanarbo en la tempo de somero; 9 Kiel fajro kaj incenso en incensujo, Kaj kiel vazo el forĝita oro, enmetita kun ĉiaj multekostaj ŝtonoj; 10 Kaj kiel bela olivarbo, kiu burĝonas frukton, Kaj kiel cipreso, kiu kreskas ĝis la nuboj. 11 Kiam li surmetis la honoran tunikon kaj estis vestita per la perfekteco de gloro, kiam li supreniris al la sankta altaro, li faris la sanktan veston honorinda. 12 Kiam li prenis la porciojn el la manoj de la pastroj, li mem staris apud la kameno de la altaro, cxirkauxe, kiel juna cedro en Libano; kaj dum palmoj ĉirkaŭis lin ĉirkaŭe. 13 Tiel estis ĉiuj Aaronidoj en sia gloro, kaj la oferoj de la Eternulo en siaj manoj, antaŭ la tuta komunumo de Izrael. 14 kaj finis la diservon ĉe la altaro, por ornami la oferon de la Plejaltulo, la Plejpotenculo, 15 Li etendis sian manon al la kaliko, kaj elverŝis la sangon de la vinbero, li elverŝis ĉe la piedo de la altaro agrablan odoron al la Plejalta Reĝo el ĉiuj. 16 Tiam ekkriis la Aaronidoj kaj trumpetis per la argxentaj trumpetoj, kaj faris grandan bruon, por ke oni rememoru antaux la Plejaltulo. 17 Tiam la tuta popolo kune rapidis kaj jxetis sin vizagxaltere, por adorklinigxi al sia Sinjoro, al Dio la Plejpotenca, la Plejaltulo. 18 La kantistoj ankaŭ kantis laŭdojn per siaj voĉoj, kun granda vario de sonoj estis tie farita dolĉa melodio.
19 Kaj la popolo petegis la Eternulon, la Plejaltulon, per preĝado antaŭ la Kompatemulo, ĝis finiĝis la solenaĵo de la Eternulo, kaj ili finis Lian servadon. 20 Kaj li malsupreniris, kaj levis siajn manojn super la tutan komunumon de la Izraelidoj, por doni la benon de la Eternulo per siaj lipoj kaj por gxoji pro Lia nomo. 21 Kaj ili klinigxis, por adorklinigxi la duan fojon, por ricevi benon de la Plejaltulo. 22 Nun do benu la Dion de cxio, kiu cxie faras miraklojn, kiu altigas niajn tagojn el la ventro kaj agas kun ni laux Sia favorkoreco. 23 Li donu al ni gxojon de koro, Kaj por ke estu paco en niaj tagoj en Izrael por eterne; 24 Por ke Li firmigu al ni Sian kompaton kaj savu nin en Sia tempo! 25 Estas du specoj de nacioj, kiujn mia koro abomenas, kaj la tria ne estas popolo; 26 La sidantoj sur la monto de Samario kaj la logxantoj inter la Filisxtoj, kaj la malsagxuloj, kiuj logxas en SXehxem. 27 Jesuo, filo de Siraĥ, el Jerusalem, skribis en ĉi tiu libro la instruon pri prudento kaj scio, kiu el sia koro elverŝis saĝon. 28 Felicxa estas tiu, kiu estos ekzercita en cxi tiuj aferoj; kaj kiu metas ilin en sian koron, tiu farigxos sagxa. 29 Ĉar se li faros ilin, li estos forta por ĉio; ĉar la lumo de la Eternulo kondukas Tiun, kiu donas saĝon al piuloj. Benata estu la nomo de la Eternulo eterne. Amen, Amen. ĈAPITRO 51 1 Preĝo de Jesuo, filo de Siraĥ. Mi Vin dankos, ho Eternulo kaj Reĝo, kaj Vin gloros, ho Dio, mia Savanto; Mi gloras Vian nomon; 2 Ĉar Vi estas mia defendanto kaj helpanto, kaj Vi konservis mian korpon kontraŭ pereo kaj kontraŭ la kaptilo de la kalumnia lango kaj kontraŭ la lipoj, kiuj forĝas mensogojn, kaj Vi estis mia helpanto kontraŭ miaj kontraŭuloj; 3 Kaj laux la multeco de la kompatemoj kaj la grandeco de Via nomo savis min el la dentoj de tiuj, kiuj estis pretaj formangxi min, kaj el la manoj de tiuj, kiuj sercxis mian vivon, kaj el la multnombraj afliktoj, kiuj estas; Mi havis; 4 De la fajro sufokita de ĉiuj flankoj kaj de la mezo de la fajro, kiun mi ne ekbruligis; 5 De la profundo de la ventro de Gehena, De malpura lango kaj de mensogaj vortoj. 6 Per akuzo al la reĝo el maljusta lango mia animo alproksimiĝis ĝis morto, mia vivo estis proksima al la inferno malsupre. 7 Ili cxirkauxis min cxirkauxe, kaj neniu min helpis; Mi sercxis helpon de homoj, sed neniu estis. 8 Tiam mi pensis pri Via favorkoreco, ho Eternulo, kaj pri Viaj antikvaj faroj, kiel Vi savas tiujn, kiuj fidas al Vi, kaj savas ilin el la manoj de la malamikoj. 9 Tiam mi levis mian petegon de sur la tero, Kaj mi preĝis, por ke ili savu el la morto.
10 Mi vokis la Sinjoron, la Patron de mia Sinjoro, ke Li ne forlasu min en la tagoj de mia mizero kaj en la tempo de la fieruloj, kiam ne estis helpo. 11 Vian nomon mi cxiam gloros, kaj mi kantos kun danko; kaj tiel mia preĝo estis aŭdita: 12 Ĉar Vi savis min de pereo kaj savis min de la malbona tempo; tial mi dankos kaj gloros Vin, kaj benos ilin, ho Eternulo. 13 Kiam mi estis ankoraux juna, aux iam ajn mi eliris eksterlanden, mi malkasxe petis sagxon en mia pregxo. 14 Mi pregxis por sxi antaux la templo, kaj mi sercxos sxin gxis la fino. 15 Eĉ de la floro ĝis la vinbero maturiĝis mia koro ĝojis pri ŝi; mia piedo iris la ĝustan vojon, de mia juneco supren mi serĉis ŝin. 16 Mi iom klinis mian orelon kaj akceptis sxin, kaj multe lernis. 17 Mi profitis per tio, tial mi donos gloron al Tiu, kiu donas al mi saĝon. 18 Ĉar mi intencis fari post ŝi, kaj fervore mi sekvis tion, kio estas bona; tiel mi ne estos hontigita. 19 Mia animo luktis kun sxi, Kaj mi estis fidela en miaj agoj; Mi etendis miajn manojn al la cxielo supre, Kaj mi priploris mian nescion pri sxi. 20 Mi direktis mian animon al ŝi, kaj mi trovis ŝin en pureco; Mian koron mi kunigis de la komenco, tial mi ne estos forlasita. 21 Maltrankviliĝis mia koro serĉante ŝin; Tial mi akiris bonan posedaĵon. 22 La Eternulo donis al mi langon por mia rekompenco, Kaj per tio mi Lin gloros. 23 Alproksimiĝu al mi, malkleruloj, kaj loĝu en domo de lernado. 24 Kial vi estas malrapidaj, kaj kion vi diras pri tio, kiam viaj animoj estas tre soifas? 25 Mi malfermis mian buŝon, kaj diris: Aĉetu ŝin por vi sen mono. 26 Metu vian kolon sub la jugon, kaj via animo ricevu instruon; malfacile trovigxas sxi. 27 Rigardu per viaj okuloj, ke mi havas nur malmulte da laboro kaj akiris al mi multe da ripozo. 28 Lernu per granda monsumo, kaj akiru per ŝi multe da oro. 29 Via animo gxoju pro Lia boneco, Kaj ne hontu pri Lia gloro. 30 Faru vian laboron frue, Kaj en sia tempo Li donos al vi vian rekompencon.