Basque - Tax and Tithe Biblical Principles

Page 1


Zergaetahamarrenak

Zerga-estatuarendiru-sarrereiegindakonahitaezkoekarpena,gobernuaklangileendiru-sarrereneta negozioenirabaziengaineanezartzenduena,edoondasun,zerbitzuetatransakziobatzuenkostuari gehitzenzaiona

Hamarrena-Urtekoekoizpenarenedoirabazien%10a,lehenElizaetakleroamantentzekozerga gisahartzenzena

Pentateukoa

EtabedeinkatuaizanbediGoi-goikoJainkoa,zureetsaiakzureeskuetanjarridituena!Etaguztiaren hamarrenakemanzizkion.Hasiera14:20

Etalurrenhamarrenguztiak,delahaziarenak,delazuhaitzenfruituenak,Jaunarenakdira;Jaunari sakratuada.Etanorbaitekberehamarrenenbatberreskuratunahibadu,bostenbatgehitukodio.Eta behi-abereenedoartaldeenhamarrenari,baitamakilarenazpianigarotzendenguztiariere,hamarrena Jaunarisakratuaizangoda.Lebitarrena27:30-32

BainaisraeldarrekJaunarieskainitakohamarrenaklebitarreiemandizkietondaregisa;horregatik esandiet:Israelgoseme-alabekinezduteondarerikizango.Hitzeginlebitarreietaesaniezaiezu: Israelgoseme-alabengandikondaregisaemandizkizuedanhamarrenakhartzendituzuenean, hamarrenarenhamarrenaeskainikodiozueJaunari.Horrela,zuekereisraeldarrengandikjasotzen dituzuenhamarrenguztienarteaneskainikodiozueJaunari,etahorietatikAaronapaizariemango diozueJaunareneskaintzaZenbakiak18:24,26,28

EtagudurajoanzirengerlariengandikzergabatezarriJaunari:bostehunpertsonatikbat,baipertsona, baibehi,baiastoetaardietatik.Zenbakiak31:28

EtaJaunarenardi-zergaseiehunetahirurogeitahamabostizanzenEtabehiakhogeitahamaseimila; etahorietatikJaunarenzergahirurogeitahamabi.Etaastoakhogeitahamarmilabostehun;eta horietatikJaunarenzergahirurogeitabatEtapertsonakhamaseimila;etahorietatikJaunarenzerga hogeitahamabipertsonaEtaMoisesekJaunareneskaintzazenzergaEleazarapaizariemanzion, JaunakMoisesiagindubezala.Zenbakiak31:37-41

Etaharaeramangodituzuezuenerre-opariak,etazuensakrifizioak,etazuenhamarrenak,etazuen eskukoeskaintzak,etazuenbotoak,etazuenborondatezkoeskaintzak,etazuenbehietaartaldeen lehen-kumeakOrduanegongodaJaunakzuenJainkoakaukeratukoduenlekuabereizenabertan bizitzeko;haraeramangodituzuenikagintzendizkizuedanguztiak:zuenerre-opariaketazuen sakrifizioak,zuenhamarrenak,etazueneskukoeskaintzak,etaJaunaribotohautatuguztiakEzin izangoduzuejanzuenateetanzuengari-hariaren,edozuenardoaren,edozuenolioarenhamarrenak, eztazuenbehiedoartaldeenlehen-kumeakere,eztabotorenbatere,eztaborondatezkoeskaintzak ere,edozueneskukoeskaintzakereDeuteronomioa12:6,11,17

Zurehaziaren,soroaren,uztaren,urteroematenduenarenhamarrenaemangoduzuZuregari,ardo etaolioarenhamarrena,etazurebehietaartaldeenlehen-kumeakJaunaren,zureJainkoaren,aurrean jangodituzu,berakbereizenajartzekoaukeratukoduenlekuan;horrela,zureJainkoJaunaren begiruneaizatenikasikoduzubetiHiruurterenburuan,urteberekouztarenhamarrenguztia aurkeztukoduzuetazureateetangordekoduzu.Etazureateetanbizidirenlebitarrak(zurekinez

baituezondarerik),etaetorkinak,umezurtzaketaalargunaketorrikodira,janetaasetukodira; horrela,zureJainkoJaunakbedeinkazaitzakezureeskuekinegitendituzunlanguztietan Deuteronomioa14:22-23,28-29

EtaAsteenJaiaospatukodiozuJaunarizureJainkoari,borondatezeskainikodiozunopariaz,zure eskutik,JaunarizureJainkoakbedeinkatuzaituenneurrian:Deuteronomioa16:10

Hiribaterahurbiltzenzarenean,harenaurkaborrokatzeko,bakeaaldarrikatu.Etabakeaematen badizuetaateakirekitzenbadizu,bertanaurkitzendenjendeguztiazergapeanizangozaizueta zerbitzatukozaituDeuteronomioa20:10-11

Hirugarrenurtean,hamarrenenurteadenhonetan,zureirabazienhamarrenguztiakhamarrenak ordaintzenamaituduzunean,lebitarrari,etorkinari,umezurtzarietaalargunariemangodizkiozu,zure ateetanjanetaasedaitezen;Deuteronomioa26:12

Historia

EtaezzituztenbotaGezerrenbizizirenkanaandarrak;bainakanaandarrakefraimdarrenarteanbizi diragaurarte,etazergapeanmenegitenduteJosue16:10

Halaere,israeldarrakindartsueginzirenean,kanaandarrakzergapeanjarrizituzten;bainaezzituzten erabatbotaJosue17:13

Etagertatuzen,Israelindartsubihurtuzenean,kanaandarrakzergapeanjarrizituztela,etaezzituzten erabatbota.ZabulonekezzituenbotaKitrongoedoNahalolgobiztanleak;baiziketakanaandarrak haienarteanbiziizanziren,etazergapeanbihurtuzirenNeftalikezzituenbotaBet-Xemexekoedo Betanatekobiztanleak;baiziketalurraldekokanaandarrenarteanbiziizanzen:halaere,BetXemexekoetaBetanatekobiztanleakzergapeanbihurtuzitzaizkien.BainaamortarrekHeres mendian,Aialonen,etaXaalbimenbizinahiizanzuten;halaere,Joserenetxekoeneskuanagusitu zen,etazergapeanbihurtuziren.Epaileak1:28,30,33,35

Adoramzenzergarenarduraduna,etaJosafat,Ahiludensemea,zenerregistratzailea2Samuel10:24

EtaAhisharzenetxekoarduraduna;etaAdoniram,Abdarensemea,zergarenarduraduna1Erregeak 4:6

Israelgoseme-alabekezinizanzituztenlurraldeangeratuzirenhaienondorengoakereerabatsuntsitu, Salomonekesklabo-zerbitzugisaezarriziengaurdaino.1Erregeak9:21

Orduan,RoboamerregeakAdorambidalizuen,zerga-arduraduna;etaIsraelosoakharrikatuegin zuen,hilarte.Orduan,Roboamerregeakpresakaigozenberegurdira,Jerusalemeraihesegiteko.1 Erregeak12:18

EtaNekofaraoiakRiblah-n,Hamatlurraldean,Jerusalemenerregeizanezzedinlotuzuen,eta lurraldeariehuntalentuzilaretatalentubaturreezarrizionzergapean.2Erregeak23:33

JoiakimekzilarraetaurreaemanzizkionFaraoiari;bainalurraldearizergakezarrizizkiondirua ematekoFaraoiarenaginduarenarabera:lurraldekojendearizilarraetaurreaeskatuzizkion, bakoitzariberezergarenarabera,NekoFaraoiariemateko2Erregeak23:35

Israelgoakezzirenhititar,amortar,periztar,hibiaretajebustarrengandikgeratuzirenherriguztiak, baiziketahaienondorengoak,israeldarreksuntsituezzituztenak,Salomonekzergapetzerabehartu zituengaurarte.2Kronikak8:7-8

Orduan,RoboamerregeakHadorambidalizuen,zerga-arduraduna;etaisraeldarrekharrikahilzuten. BainaRoboamerregeakpresakaigozenberegurdira,Jerusalemeraihesegiteko2Kronikak10:18

JaunarenbeldurraJudaingurukolurraldeetakoerreinuguztiengaineraerorizen,etaezzuten JosafatenaurkagerraeginFilistearbatzuekereJosafatiopariaketazilarraekarriziotenzergapeko gisa;etaarabiarrekartaldeak,zazpimilaetazazpiehunaharietazazpimilaetazazpiehunahuntz. Josafatosohandibihurtuzen;etagazteluaketabiltegi-hiriakeraikizituenJudan2Kronikak17:1012

Etaaginduazabaldubezainlaster,israeldarrekgari,ardo,olioetaeztiarenlehenfruituaketa soroetakouztaguztiakugariekarrizituzten;etagauzaguztienhamarrenakugariekarrizituzten.Eta JudakohirietanbizizirenisraeldarreketaJudakoseme-alabekereidietaardienhamarrenaketa Jaunari,berenJainkoari,sagaratutakogauzasantuenhamarrenakekarrizituzten,etapilanjarri zituzten.Etaeskaintzak,hamarrenaketagauzasakratuakfideltasunezekarrizituzten;Kononias lebitarrazenburuzagia,etaXimeibereanaiahurrengoa2Kronikak31:5-6,12

HaudaArtaxerxeserregearibidaliziotengutunarenkopia:Zurezerbitzariak,ibaiarenbestealdean bizidirengizonak,etahalakounebateanJakinbezaerregeakzuregandikgureganaetorridiren juduakJerusalemeraetorridirela,hirierrebeldeetagaiztohaueraikitzeko,etaharenharresiakeraiki etazimenduakjarridizkiotelaJakinbeza,orain,erregeak,hirihaueraikietaharresiakberriro altxatzenbadira,ezdutelazergarik,zergariketazergarikordainduko,etahorrelaerregeendirusarrerakkaltetukodituzula.Esdras4:11-13

Bidalizenigutengutunaargietagarbiirakurridanireaurrean.Nikagindunuen,etabilaketaeginda, etaaurkitudaantzinahirihonekerregeenaurkamatxinadaeginduela,etamatxinadaetasedizioa izandirelabertan.Jerusalemenerregeahaltsuakereizandira,ibaiarenmendebaldekolurralde guztiakmenderatudituztenak;etabidesariak,zergaketaaduanaordaintzenzitzaizkien.Emanorain aginduagizonhaueigeldiarazteko,etahirihauezdadilaeraiki,hariketaniregandikbesteagindubat emanarte.Esdras4:18-21

Gainera,Jainkoarenetxehaueraikitzekojuduhauenarteanzereginbeharduzuenaginduhauematen dut:erregearenondasunetatik,ibaiarenbestaldekozergatik,gastuakberehalaemanbeharzaizkie gizonhauei,geldiaraziezdaitezenEsdras6:8

Eraberean,jakinaraztendizueguJainkoarenetxehonetakoapaiz,lebitar,abeslari,atezain,netiniar edozerbitzarieiezzaielazilegizergarik,zergarikedoaduanarikezartzea.Esdras7:24

Bazirenereesatenzutenak:«Diruamaileguanhartuduguerregearenzergaordaintzeko,etahorigure luretamahastientruke».Nehemias5:4

Etagureorearenlehenfruituak,gureeskaintzaketazuhaitzguztienfruituak,ardoarenaketa olioarenakapaizei,gureJainkoarenetxekogeletara,eramanbehardizkiegu;etagurelurren hamarrenaklebitarrei,lebitarhoriekizanditzatenhamarrenakgurelantzekohiriguztietanEta Aaronensemeapaizalebitarrekinegongodalebitarrekhamarrenakjasotzendituztenean;eta

lebitarrekhamarrenenhamarrenakgureJainkoarenetxera,geletara,altxortegira,eramangodituzte. Nehemias10:37-38

Etagaraihartanbatzukizendatuzituztenaltxorren,eskaintzen,lehenengofruituenetahamarrenen ganberenarduradun,hirietakosoroetatikapaizetalebitarreilegezagindutakozatiakbiltzeko;izan ere,Judapoztueginzenapaizetalebitarrekinlaneanarizirelako.Nehemias12:44

Etagelahandibatprestatuzion,nonlehenogi-eskaintzak,intsentsuaetaontziak,etalebitarrei, abeslarieietaatezaineiematekoaginduazegoengari-eskaintzak,ardoberriarenetaolioaren hamarrenaketaapaizeneskaintzakjartzenzituztenOrduan,Judaosoakgari-eskaintzen,ardo berriarenetaolioarenhamarrenakaltxortegietaraeramanzituen.Nehemias13:5,12

EtaAsueroerregeakzergaezarrizienlurraldearietaitsasokouharteei.Ester10:1

Profetak

Orduan,bereestatuanzergakbiltzendituenbataltxatukodaerreinuarenaintzaz;bainaegungutxiren buruansuntsituaizangoda,ezhaserrean,ezgerran.Daniel11:20

ZatozBetelera,etaeginbekatua;biderkatubekatuaGilgalen;etaekarrizuensakrifizioakgoizero,eta zuenhamarrenakhiruurterenburuan:Etaeskainieskeronekosakrifizioalegamiaz,etaaldarrikatu etaargitaratuborondatezkoeskaintzak;izanere,honekgustukozaituzte,Israelgoseme-alabak,dio JainkoJaunak.Amos4:4-5

Jainkoalapurtukoalduinork?Halaere,nilapurtunauzue.Bainadiozue:Nonlapurtuzaitugu? HamarrenetanetaeskaintzetanMadarikaziobatekinmadarikatuazaudete:zueklapurtunauzue, nazioosohonekEkarrihamarrenguztiakbiltegira,janariaegondadinnireetxean,etaprobatu nazazueorainhonekin,dioarmadetakoJaunak,eazerukoateakirekikoezdizkizuedan,eta bedeinkapenaisurikoezdizuedan,jasotzekolekurikezizatekoEtairensleaerrietaegingodut zuengatik,etaezditusuntsitukozuenlurrarenfruituak;eztazuenmahatsondoakerefruituagalduko soroan,dioarmadetakoJaunak.Etanazioguztiekbedeinkatudeitukozaituztete;zerenlurralde zoragarriaizangozarete,dioarmadetakoJaunakMalakias3:8-12

Ebanjelioak

EtaKapernaumerairitsizirenean,zerga-diruajasotzenzutenakPedrorenganahurbilduetagaldetu zioten:«Ezalduzuennagusiakzergarikordaintzen?»Harkerantzun:«Bai».Etaetxerasartuzenean, Jesusekaurreratueginzion,esanez:«Zeriruditzenzaizu,Simon?Norengandikhartzendituzte lurrekoerregeekzergakedozergak?Berenseme-alabeialaarrotzei?»Pedrokerantzunzion: «Arrotzei».Jesusekerantzunzion:«Orduan,libredirahaurrak.Halaere,haiekezgogaitzeko,zoaz itsasora,botaamuaetahartulehenengoateratzendenarraina;etairekidiozunean,diru-txanponbat aurkitukoduzu;hartuhorietaemaniezaiezuniregatiketazuretzat.»Mateo17:24-27

Fariseuekjoanetaaholkuahartuzutennolaengainatuharenelhasmenean.Etaberenikasleakbidali zizkiotenHerodiarrekin,esanez:«Maisu,badakiguegiazaleazarelaetaJainkoarenbideaegiaz irakastenduzula,etaezduzulainorenaxolarik,ezbaituzugizakienitxurarierreparatzenEsaguzu, beraz,zeriruditzenzaizu?ZilegialdaZesarrizergaordaintzeaalaez?»BainaJesusekhaien gaiztakeriaikusietaesanzuen:«Zergatiktentatzennauzue,hipokritak?Erakutsiezadazuzergaren dirua»EtadenariobatekarriziotenEtagaldetuzien:«Norenadairudietaizenburuhau?»Haiek:

«Zesarrena».Orduanesanzien:«Emaniezaiozue,beraz,ZesarrenaZesarri,etaJainkoarena Jainkoari»Mateo22:15-21

Aizuek,eskribauetafariseuhipokritak!Mentaren,anisarenetakuminoarenhamarrenakordaintzen dituzuelako,etalegearengauzagarrantzitsuenak,hauda,epaia,errukiaetafedea,aldebaterauzten dituzuelako.Hauekeginbeharzenituzkete,etabesteakezutzigabe.Mateo23:23

Etaetorrizirenean,esanzioten:«Maisu,badakiguegiazkoazarelaetainorenaxolaezzaizula;ez baituzugizakienitxurarierreparatzen,baiziketaJainkoarenbideaegiazirakastenduzu.Zilegialda Zesarrizergaordaintzea,alaez?Emangodiogu,alaez?Bainahark,haienitxurakeriaezagututa,esan zien:«Zergatiktentatzennauzue?Ekarriiezadazuedenariobat,ikusdezadan».Etaekarrizioten.Eta galdetuzien:«Norenadairudietaizenburuhau?»Etahaiekerantzunzioten:«Zesarrena»Eta Jesusekerantzunzien:«EmanZesarriZesarrena,etaJainkoariJainkoarena».Etaharritutageratu zirenharenaurrean.Markos12:14-17

EtaJesuskutxarenaurreaneserizen,etajendeaknoladiruasartzenzuenkutxarabegirazegoen;eta aberatsaskokaskosartzenzutenEtaalargunbehartsubatetorrizen,etabitxanponbotazituen, laurdenbat.Etabereikasleakdeituz,esanzien:Egiazdiotsuet,alargunbehartsuhonekkutxarasartu dutenguztiekbainogehiagoemanduela.Izanere,guztieksoberazutenetikemandute;bainahonek, berebeharretik,zuenguztiaemandu,bizitzekozuenguztiaMarkos12:41-44

EgunhaietangertatuzenAugustoZesarengandikdekretubatemanzuela,munduosoaerroldatu beharzela(EtaerroldatzehaulehenaldizZirenioSiriakogobernadorezeneaneginzen)Etadenak joanzirenerroldatzera,bakoitzaberehirira.JoseereGalileatik,Nazarethiritik,Judearaigozen, Davidenhirira,Belendeitzendenera;(Davidenetxeetajatorrikoabaitzen)erroldatzera,Mariabere emaztearekin,haurdunzegoenarekin.Lk2:1-5

Bainagaitzzuek,fariseuok!menda,errutinaetabelarmotaguztiakhamarrenakordaintzen dituzuelako,etaJainkoarenzuzentasunaetamaitasunaaldebaterauztendituzuelako.Hauekegin beharzenituzkete,etabesteakezutzigabeLk11:42

Bigizonigozirentenpluraotoitzegitera;batafariseuazen,etabesteapublikanoa.Fariseuakzutik otoitzeginzuenberebaitanhonela:«Jainkoa,eskerrakematendizkizut,eznaizelakobestegizakiak bezalakoa,lapur,bidegabeetaadulteriogilea,eztapublikanohaubezalakoaere.Asteanbialdizbarau egitendut,daukadanguztiarenhamarrenakematenditut»Bainapublikanoak,urrutitikzutik,ezzuen begiakerezeruraaltxatunahiizan,baiziketabularrajotzenzuen,esanez:«Jainkoa,izanzaitez errukitsunirekin,bekatarihonekin».Lk18:10-13

Etagaldetuzioten,esanez:Maisu,badakiguzuzenesatenetairakastenduzula,etaezduzulainoren itxurarikonartzen,baiziketaJainkoarenbideaegiazirakastenduzulaZilegialzaiguZesarrizerga ordaintzea,alaez?Bainahaienmaltzurkeriaikusietaesanzien:Zergatiktentatzennauzue?Erakuts iezadazuedenariobat.Norenirudiaetaizenburuaditu?Haiekerantzunzioten:Zesarrena.Etahark esanzien:Itzuli,beraz,ZesarrenaZesarri,etaJainkoarenaJainkoarenaJainkoarenaLk20:21-25

Etabegiratuetaaberatsakikusizituenberenopariakaltxortegirabotatzen.Etaalargunbehartsubat ereikusizuenbitxanponbotatzenEtaesanzuen:Egiazdiotsuet,alargunbehartsuhonekbeste guztiekbainogehiagoemanduela.Izanere,hauekguztieksoberadutenetikemanduteJainkoaren oparietarako;bainahonek,bereeskasiatik,bizitzekozuenguztiaemanduLk21:1-4

EtajendetzaosoajaikietaPilatoganaeramanzuten.Etasalatzenhasiziren,esanez:Gizonhau nazioanahastenaurkitudugu,etaZesarrizergakordaintzeadebekatzen,beradelaMesiasErregea esanez.EtaPilatokgaldetuzion,esanez:JuduenErregeaalzara?Etaharkerantzunzion:Zukdiozu. OrduanPilatokapaizburueietaherriariesanzien:Ezdutinolakoerrurikaurkitzengizonhonetan.Lk 23:1-4

GizonhonenondorenaltxatuzenJudasGalilearra,erroldarenegunetan,etajendetzahandiaerakarri zuenbereatzetik:huraerehilzen;etahariobeditzenziotenguztiaksakabanatuziren.Eginak5:37

Gutunak

Horregatikordainduzergakere,Jainkoarenzerbitzariakbaitira,etaetengabearidiragauzahorretan lanean.Itzuli,beraz,guztieizorzaiena:norizergazorzaionzerga;noriaduanaaduana;noribeldurra beldurra;noriohoreaErromatarrei13:6-7

Etaegiaz,Lebirenseme-alabei,apaizgoajasotzendutenei,legearenaraberaherriarengandik hamarrenakjasotzekoaginduadute,hauda,Abrahamengerritikdatozenanaiei.Bainahaien ondorengotzarikezduenakAbrahamengandikhamarrenakjasozituen,etapromesakzituena bedeinkatuzuenEtainolakokontraesanikgabe,txikiagoahobeagandikbedeinkatuadaEtahemen hiltzendirengizonekhamarrenakjasotzendituzte;bainahanbizidelatestigantzaematenzaionak jasotzendituEtaesandezaket,hamarrenakjasotzendituenLebikereAbrahamenganordaindu zituenhamarrenakHebrearrei7:5-9

Apokrifoak

EtaherriakJoakaz,Josiasensemea,hartuetaerregeizendatuzuenbereaitaJosiasenordez,hogeita hiruurtezituela.EtahiruhilabetezerregeizanzenJudeanetaJerusalemen;etageroEgiptoko erregeakJerusalemgoerregetzatikkenduzuenEtaehuntalentuzilaretatalentubaturreezarrizion lurraldeari.1Esdras1:34-36

Artaxerxesgurejaunerregeari,zurezerbitzariei,Ratumoidazkariari,Semelioeskribauarieta gainerakokontseilukoei,etaZelosiriakoetaFeniziakoepaileei:Jakinbediorainerregejauna, zuengandikgureganaetorridirenjuduak,Jerusalemera,hirierrebeldeetagaiztohorretara,etorri direnean,merkatuakeraikitzen,harresiakkonpontzenetatenpluarenzimenduakjartzenaridirela. Orain,hirihauetaharenharresiakberriroeraikitzenbadira,ezdutezergakordaintzeariukoegingo bakarrik,baiziketaerregeenaurkamatxinatukodira1Esdras2:17-19

Eraberean,soldaduezdireneketagerranpartehartzenezdutenek,baiziketanekazaritzanaritzen direnek,ereindakoabilduondoren,erregearieramatendioteetaelkarrierregearizergaordaintzera behartzendiote1Esdras4:6

Gainera,bereerreinutikJudearajoanzirenjuduguztieiidatzizien,haienaskatasunariburuz,ez funtzionariorik,ezagintaririk,eztenienterik,ezdiruzainikezzelaindarrezsartukohaienateetatik; etahaienjabetzakolurraldeosoalibreizangozelazergarikgabe;etaedomitarrekorduanzituzten juduenherrixkakemanbeharzituztela:Bai,urterohogeitalentuemanbeharzirelatenplua eraikitzeko,eraikiarte;etabestehamartalentuurtero,eguneroerre-opariakaldareanmantentzeko, hamazazpieskaintzekoaginduabaitzuten:EtaBabiloniatikhiriaeraikitzerajoanzirenguztiek

askatasunosoaizangozutela,baihaiek,baihaienondorengoek,etajoanzirenapaizguztiek.1 Esdras4:49-53

Etabertanzeudengizonakmatxinadaetagerraraemanakziren;etaerregeahaltsuetabasatiak zeudenJerusalemen,Zele-SirianetaFeniziakolurraldeetanerreinatuetazergakeskatzenzituztenak 1Esdras2:27

Agindudut,halaber,osorikberriroeraikitzeko;etajuduengatibudaudeneilaguntzekoarduraizan dezaten,Jaunarenetxeaamaituarte.EtaZelosiriakoetaFeniziakozergatikzatibatemanbeharzaie gizonhaueiJaunarensakrifizioetarako,hauda,Zorobabelgobernadoreari,zezen,aharieta bildotsengatik;etabaitaalea,gatza,ardoaetaolioaere,etahoriurteroetengabe,zalantzarikgabe, Jerusalemgoapaizekegunerogastatzekoadierazikodutenarenarabera:JainkoGorenarieskaintzak egindiezazkiotenerregearentzatetabereseme-alabentzat,etaberenbizitzenaldeotoitzegindezaten. 1Esdras6:28-31

Aginduereematendizuetezdezazuelazergarikedobestelakozergarikeskatuapaizei,lebitarrei, abeslarisantuei,atezaineiedotenplukoministroeiedotenpluhonetanzerbitzatzendutenei,etainork ezdezalaezerezartzekoaginpiderikizan.1Esdras8:22

Erakutsiaurpegialaiazureopariguztietan,etaeskainizurehamarrenakpozikKohelet35:9

Etagudarosteosoindartsubatbilduzuen,etaherrialde,nazioetaerregeengaineangobernatuzuen, etahauekzergadunbihurtuzitzaizkion1Makabearrak1:4

Biurtebeteondoren,erregeakberezerga-biltzailenagusiabidalizuenJudakohirietara,etahauek Jerusalemeraetorrizirenjendetzahandibatekin,etabakezkohitzakesanzizkieten,bainadena engainuaizanzen:sinesmenaemanziotenean,bat-bateanhiriarenkontraerorizen,etaosogaizkijo zuen,etaIsraelgoherriaskosuntsituzuen1Makabearrak1:29-30

Halaere,berealtxorrendiruaagortzenarizelaetaherrialdekozergaktxikiakzirelaikusizuenean, antzinakolegeakezabatzeanlurralderaekarrizituendesadostasunetaizurriteagatik,beldurizanzen ezingootezuengehiagogastuakjasan,eztalehenbezaineskuzabalemanoparirikizangoere, aurrekoerregeakbainogehiagobaitzegoenHorregatik,osonahasita,Pertsiarajoateaerabakizuen, hanherrialdeetakozergakjasotzeraetadiruaskobiltzera.1Makabearrak3:29-31

Apaizenjantziak,lehenfruituaketahamarrenakereekarrizituzten,etaNazareoak,berenegunak betezituztenak,piztuzituzten.1Makabearrak3:49

Etagizonausartakzirela.Galaziarrenarteanegindakogerrenetaekintzanobleenberriereeman zioten,etanolakonkistatuetazergapeanjarrizituzten;etaberenpolitikaetapazientziarieskerleku osoakonkistatuzutela,osourrunegonarren;etabaitalurrarenmuturretikhaienaurkaetorriziren erregeenberriere,garaituetahondamendihandiaeraginzienarte,gainerakoekurterozergak ordaintzenzizkietenarte:Etanolaharrapatuzutenbizirik,etahitzartuzutenberaketaondorenerrege izanzirenekzergahandiaordaindukozutela,bahituakemangozituztela,etaadostutakoa,1 Makabearrak8:2,4,7

Etaorainaskatzenzaituztet,etazuengatikaskatzenditutjuduguztiakzergapetzetik,gatzaren aduanetatiketakoroarenzergapetzetikEtahaziarenherenaetazuhaitzenfruituenerdiajasotzea dagokidanetik,gaurtikaurreraaskatzendut,ezdaitezenJudealurraldetikkendu,eztaSamariaeta Galileakolurraldetikgehitukozaizkionhirugobernuetatikere,gaurtikaurrerabetiko.Jerusalemere

santuetalibreizanbedi,beremugekin,baihamarrenetatikbaizergapetzetik.1Makabearrak10:2931

Gainera,askatasunezaskatunituenJudealurraldetiknireerreinukoedozeinlekutaragatibueraman zituztenjuduguztiak,etanahidutnirefuntzionarioguztiekberenabereenzergakerebarkatzea1 Makabearrak10:33

Orduan,JonatanekerregearieskatuzionJudeazergapetiklibreuzteko,baitahirueskualdeaketa Samariakolurraldeaere;etahirurehuntalentuaginduzizkion.1Makabearrak11:28

Etaguridagozkigunbestegauzeidagokienez,guridagozkigunhamarrenaketaaduanak,baitagatza etakoroarengainekozergakere,horiekguztiakkitatzendituguhaienarintzerako1Makabearrak 11:35

Gaurarteegindakoedozeinhutsegiteedohutsegite,barkatzendizuegu,baitazordiguzuenkoroazergaere;etaJerusalemenbestezergarikordaindukobalitz,ezdagehiagoordainduko.1 Makabearrak13:39

Emaniezadazue,beraz,hartudituzuenhiriaketaJudeakomugazkanponagusituzaretentokietako zergak;bestela,emaniezadazuebostehuntalentuzilarhorientruke;etaeginduzuenkalteagatiketa hirietakozergakengatikbestebostehuntalentu;bestela,etorrikogaraetazuenaurkaborrokatuko gara1Makabearrak15:30-31

Nikanorrek,beraz,judugatibuekindirukopuruhandiaateratzeaerabakizuen,erregeakerromatarrei ordaindubeharzienbimilatalentukozergaordaintzeko2Makabearrak8:10

Horrela,Jerusalemenpresozeudenerromatarreizergaordaintzeahartuzuenak,zabalduzuenjuduak Jainkoazutelahaienaldeborrokatzeko,etaberaz,ezinzitzaielakalterikegin,harkemandakolegeak betetzenzituztelako.2Makabearrak8:36

EtaKedorlaomer,Elamgoerregea,aldeeginzuenHamensemeenfamilietatik,etahaiekinborrokatu etamenperatueginzituen,etalautadakobosthirietarajoanzenetahaienaurkaborrokatueta menperatueginzituen,etaharenmenpeegonziren.Etahamabiurtezzerbitzatuzioten,etaurteko zergaemanzioten.Jasher11:10-11

AbramKanaanlurraldeanbiziizanzenekobosgarrenurtean,SodomakoetaGomorrekobiztanleak etalautadakohiriguztiakElamgoerregeKedorlaomerrenmenpematxinatuziren;izanere,lautadako hirietakoerregeguztiekhamabiurtezKedorlaomerrimeneginzioten,etaurtekozergaordaindu zioten;bainaegunhaietan,hamahirugarrenurtean,harenaurkamatxinatuziren.Jasher13:11

Badakiguerregeekurterobizieizergabatkobratzeaohituradutela,bainazukezduzuhoribakarrik egiten,baiziketahildakoeiegunerozergabatereeskatzendiezuEtaerregeakerantzunzion Rikayoni:EzduzugehiagozureizenaRikayondeituko,baiziketaFaraoiizangodazureizena, hildakoeizergabateskatuzenielako;etaFaraoiizenajarrizion.EtaRikayonFaraoiakmaltzurki usurpatuzuenEgiptokogobernua,etaEgiptokobiztanleguztieizergabateskatuzienJasher 14:19,27,31

Jasher

EtaAbrametabereondasunguztiakMitzraimerrekatikaltxatuetaEgiptorairitsiziren;etahiriko ateetatiksartubezainlaster,zaindariakagertuzitzaizkienesanez:Emaniezaiozueerregeari daukazuenarenhamarrena,etagerohirirasartuahalizangozarete;etaAbrameketaberarekin zeudenekhalaeginzuten.EtaAbram,berarekinzegoenjendearekin,Egiptorairitsizen,etairitsi zirenean,SaraiezkutatutazegoenkutxaekarrizutenetaegiptoarrekkutxaikusizutenEtaerregearen zerbitzariakAbramenganahurbilduziren,esanez:Zerduzuhemenkutxahonetanikusiezduguna? IrekiorainkutxaetaemanerregearidaukanguztiarenhamarrenaJasher15:8-10

EtaJakobensemeekzineginzietenezzirelahaiekinnahastuko,etaKanaandarrenerregeguztiekere zineginzieten,etaJakobensemeekegunhartatikaurrerazergapekoeginzituztenJasher40:48

EtaEgiptoosoaJosefenzaintzapeanzegoen,etaJosefekgerraeginzueningurukoetsaiguztienaurka, etamenperatueginzituen;baitalurraldeosoaetafilistearguztiakere,Kanaangomugetaraino, Josefekmenperatuzituen,etaguztiakbereboterepeanzeudenetaurtekozergaemanziotenJosefi. Etafilistearrenlurraldeguztiek,KanaaneketaSidonek,etaJordaniakobestealdean,opariakekarri zizkiotenJosefiberebizitzaosoan,etaherrialdeosoaJosefeneskuetanzegoen,etaurtekozerga ekartzenziotenaraututazegoenbezala,Josefekingurukoetsaiguztienaurkaborrokatuetamenperatu baitzituen,etaherrialdeosoaJosefeneskuetanzegoen,etaJosesegurtasunezeserizenberetronuan Egipton.Jasher58:8,12

Etagertatuzenlaurogeitalaugarrenurtean,hauda,Hadad,Bedadensemea,Edomgoerregearen erregealdikoberrogeitahamargarrenurtean,HadadekEsaurensemeguztiakbilduzituela,etabere armadaosoaprestatuzuen,laurehunmilagizoninguru,etaMoablurralderaabiatuzen,eta Moabekinborrokatzerajoanzenetazergapetzera.EtaMadiangosemeguztiakguduanhilzirenean, etaMoabekoseme-alabakiheseginzutenean,HadadekMoabguztiakzergapeanjarrizituengarai hartan,etaberemenpegeratuziren,etaurtekozergaordainduzutenagindubezala,etaHadaditzuli zenberelurraldera.Jasher62:6,13

Beraz,KikianusArametaekialdekoseme-alabenaurkajoanzen,etahaienaurkaborrokatueta garaitueginzituen,etaguztiakzauritutaerorizirenKikianusetabereherriarenaurreanEtaasko presohartuzituenetalehenbezalamenperatuzituen,etahaienlurraldeankanpatuzenohibezala zergakjasotzeko.EtaKikianusArametaekialdekoseme-alabenaurkaborrokatuzenetalehenbezala menperatuzituen,etaohikozergakemanzizkioten,etajoanetaberelurralderaitzulizenJasher 72:4-5,11

Etaekialdekoseme-alabaguztiakatzeraeginetaerretiratueginziren,etaMoiseseketaKushen seme-alabakjarraituzietenetamenperatueginzituzten,etazergaezarrizieten,ohiturazutenbezala. EtaArameremenperatuzutenMoiseseketaKushenherriak,etaohikozergaereordainduzuten Jasher73:43,46

EtaAbianokofizialakjarrizituenEdomen,etaEdomgoseme-alabaguztiakAbianorenmenpeeta zergapekobihurtuziren,etaAbianusberelurraldera,Kitimera,itzulizen.Etabereerregealdian armadabataterazuen,etaBritaniakoetaKernaniakobiztanleenaurkaborrokatuzen,Javanenseme Elisearensemeenaurka,etamenderatueginzituenetazergapekobihurtuzituen.Jasher90:10,29

Jubileuak

EtaJakobgoizeangoizjaikizen,hilarenhamalauan,etaberarekinetorrizirenguztienhamarrenak emanzituen,baigizonakbaiabereak,baiurreak,baiontzietajantziguztiak,bai,guztiaren hamarrenakemanzituen.Jubileoak32:2

Etaanimaliagarbiguztienhamarrenakemanzituen,etaerre-sakrifiziobateginzuen,bainaanimalia zikinak(ez)emanzizkionberesemeLebiri,etahonekemanzizkiongizonenarimaguztiak.Eta LevikapaizgoabetezuenBetel-en,bereaitaJakobenaurretik,berehamaranaienaurretik,etahan apaizizanzen,etaJakobekberebotoaemanzuen:horrela,hamarrenakberriroemanzizkionJaunari etasantutueginzituen,etasantubihurtuzitzaionEtahorregatik,zerukotabletetanlegegisaezarrida hamarrenakberriroJaunarenaurreanurtezurtejateko,bereizenabizitzekoaukeratudenlekuan,eta legehonekezduegunmugarikbetiko.Ordenantzahauidatzitadagourtezurtebetedadinbigarren hamarrenaJaunarenaurreanjanezaukeratudenlekuan,etaezdaezergeratukourtehonetatik hurrengourtera.Jubileoak32:8-11

EtaidienetaardienhamarrenguztiakJaunarisantuizangodira,etaharenapaizeidagozkie,etaurtero harenaurreanjangodituzte;horrelabaitagoaginduaetagrabatuahamarrenariburuzzeruko tabletetanJubileoak32:15

Etamenderatueginzituen,etazergakezarrizizkien,berenlurrekobostfruituordaindubehar zizkioten,etaRobeletaTamnatareseraikizituenJubileoak34:8

EtaJakobekberesemeeibakeaegitekoaginduabidalizien,etahauekbakeaeginzutenhaiekin,eta morrontzarenuztarriaezarrizietengainean,etahorrelazergaordainduzietenJakobietaberesemeei betiEtazergaordaintzenjarraituziotenJakobiEgiptorajaitsizeneguneraarteJubileuak38:12-13

Bibliakoliburugalduak

Etagertatuzen,Augustoenperadoreakdekretubatemanzuela,JudeakoBelengojuduguztiak erroldatubeharzirelaEtaJosekesanzuen:«Nikarduratukonaiznireseme-alabakerroldatzera; bainazeregingodutemakumegaztehonekin?Lotsatzennaiznireemaztegisaerroldatzera;etanire alabagisaerroldatzenbadut,IsraelosoakjakingoduezdelanirealabaJaunarenizendapen-eguna iristendenean,egindezalanahiduena».Etazelatuzuenastoaetagaineanjarrizuen,etaJoseeta Simonjarraituzioten,etahirumiliakodistantzianBelenerairitsiziren.Protebangelioa12:1-5

Alexandrorenerregealdikohirurehunetabederatzigarrenurtean,Augustokdekretubatemanzuen, pertsonaguztiekberenherrialdeanzergakegiterajoanbeharzutelaaginduzJose,beraz,jaikizen, etaMariabereemaztearekinJerusalemerajoanzen,etageroBeleneraetorrizen,beraetabere familiabereaitenhirianzergapetzeko.JesukristorenHaurtzaroarenLehenEbanjelioa1:4-5

Edenekoliburuahaztuak

GureaitekLegeabeharbezalabetetzeagatikbakehandiazgozatuzutengaraian,etaegoera zoriontsuanzeudenean,SeleukoNikanorrek,Asiakoerregeak,tenplukozerbitzurakozergaonartueta guregobernuaonartuzuenean,hainzuzenere,gizonbatzuek,adostasunorokorrarenaurkataldeka jardunez,hondamendiaskotannahastugintuzten4Makabearrak2:10

Zeruarenetalurrarenarteangaztelubateraikinahiizandut,etanahidutzukbidalidiezadazulagizon jakintsuetatrebebat,niretzateraikidezanetaniregalderaguztieierantzundiezaidan,etaAsiriako zergaketaaduana-tasakhiruurtezizanditzadan.Ahikarrenistorioa4:2

Probokatuetagaraituegingaituzte,etagureherrialdekojendeaskokEgiptoraihesegindu,Egiptoko erregeakgurieskatzekobidalidizkigunzergakdirelaeta.Orduan,erregeariesanzion:«Ezhaserretu, jauna!Egiptorajoangonaiz,etaerantzunakfaraoiariitzulikodizkiot,etagutunhauerakutsikodiot, etazergakdirelaetaerantzungodiot,etaihesegindutenguztiakitzulikoditut;etazureetsaiak lotsarazikoditutGoi-goikoJainkoarenlaguntzarekinetazureerreinuarenzoriontasunerako». Ahikarrenistorioa5:5,7

Baina,enejaunerregea!Egiptokohiruurtezzergakdirelaetaesanduzuna,erreinuaren egonkortasunajustiziazorrotzadaorain,etairabaztenbaduzuetanireeskuakezbadutrebetasunik zurierantzuteko,orduanenejaunerregeakbidalikodizkizuaipatudituzunzergak.Ahikarrenistorioa 5:24

EtaFaraoiakHaiqarrekgaraituzuelaetaerantzunakitzulizizkiolaikusizuenean,berehalaasaldatu zen,etahiruurtekozergakbiltzekoetaHaiqarreraeramatekoaginduzien.Orduan,erregeak galdetzenhasizitzaionnolamoldatuzenFaraoiarekinlehenaldiziritsizenetikharenpresentziatik aldeeginzuenarte,etanolaerantzunzizkionberegalderaguztiei,etanolajasozituenzergak berarengandik,etajantzienaldaketaketaopariak.EtaSenakeriberregeapozhandizpoztuzen,eta Haiqarriesanzion:"Hartunahiduzunatributuhonetatik,denazureeskuetanbaitago"Ahikarren istorioa6:36,46-47

Etaezgenienkalterikegin,etagurezergapekobihurtuziren,etaitzuligenienhaienharrapakina JudakoItunaren1:49

Orduanbake-baldintzakeskatuzizkiguten;etagureaitarekinkontsultaeginondoren,zergadungisa onartugenituen.Etabostehunkorgari,bostehunbatoolioetabostehunneurriardoemanzizkiguten, goseteairitsizenarte,EgiptorajaitsiginenarteJudakoItunaren2:8-9

Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
Issuu converts static files into: digital portfolios, online yearbooks, online catalogs, digital photo albums and more. Sign up and create your flipbook.