4 Makabew ka kitabu nan
DAMINƐ KUMA Nin gafe in bɛ i n’a fɔ sanpɛrɛnkan sirannin dɔ min bɛ mankan bɔ ka bɔ kɔrɔlen fanga juguw ka siranfɛn fitiniw na. O ye sapitiri ye min sinsinnen bɛ Antiochus ka tɔɔrɔ kan, Siri jamana ka fangatigi, dɔw y’a wele ko Epiphanes, The Madman. Romɛkaw ka tariku min kɛra san kɛmɛ fɔlɔw la, o bɛ o fangatigi fila sɛbɛn--tɔ kelen, Caligula, The Second Brilliant Madman. O sɛbɛn in cogoya ye kuma fɔcogo ye. O la, kuma wulicogo ni a bincogo bɛ waati latigɛ koɲuman; a ka sɔsɔliw bɛ tiɲɛni kɛ ten; o cogo la, a ka hakilinata tɛ jɔrɔ; a ka sɔgɔsɔgɔninjɛw juguyara ten; a ka hakilinaw nɛnɛ kosɛbɛ--fo a bɛ a nɔ bila i n’a fɔ kumakan fɔcogo jɛlen misali. O kumasen kunba ye--Jagɛlɛya. Sɛbɛnnikɛla bɛ daminɛ ni kuma ye min bɛ kɛ ni kɔnɔnajɛya ye, n’o ye Philosophie de la raison inspirée ye. A ka di an ye ka miiri nin San kɛmɛ mugannan in na iko Hakilila waati, k’a faranfasi ni nsiirinw waati ye--o bɛɛ n’a ta, nin sɛbɛnni sugu ye gɛlɛya ye o miiri sugu la. An bɛ sɛbɛnnikɛla dɔ sɔrɔ min n’a sɔrɔla a tun bɛ san kɛmɛ fɔlɔ la ka kɔn Krecɛnw ka waati ɲɛ, a bɛ Hakilila hakilila jɛlen dɔ fɔ min fanga ka bon bi i n’a fɔ a tun bɛ cogo min na a san ba fila ye nin ye. Kɔlɔsili minnu kɛra tɔɔrɔsow kɔnɔ, olu sigicogo tɛ ban. An ka bi tulo minnu bɛ bɛn fɛnw ma minnu ka nɔgɔn, a bɛ gosi kosɛbɛ. Tɔɔrɔ minnu kɛra ɲɔgɔn kɔ (min bɛ Ɛsipaɲi Inkizisiyɔn ka minɛnw jira san kɛmɛ caman o kɔfɛ) olu ɲɛfɔlen don kosɛbɛ cogo la min bɛ mɔgɔ kabakoya an diyanyeko la. Hali Cɛkɔrɔba, Balimakɛ wolonwula ani Ba ka stoical characters bɔli, o tɛ foyi kɛ ka nin kumalasela in bɛ Jagɛlɛya lafili ni farinya min ye, o nɔgɔya. Kerecɛn Egilisi Fa kɔrɔw ye nin gafe mara koɲuman (an y’a sɔrɔ ka bɔ Sirikan bamanankan na) k’a kɛ baara ye min nafa ka bon jogoɲumanya la ani min bɛ kalan, wa siga t’a la ko a tun bɛ Krecɛn fɔlɔ martiriw caman bolo, minnu wulila ka taa martiriya la a kalanni fɛ. SABABU 1 Filɛsofi min bɔra fɔlɔ la, o ɲɛfɔcogo dɔ min ɲɛsinnen bɛ Hakilila Hakilila Lafiyalen ma. Sivilizasiyɔn ma deli ka miirili sanfɛla sɔrɔ. Baro dɔ kɛra "Repressions" kan. Vɛrise 48nan bɛ hadamadenw ka Filɛsofi bɛɛ lajɛlen lajɛ. 1 Filɛsofi hakɛ min ka bon kosɛbɛ, o ye ɲininkali ye n b’a ɲini ka baro kɛ min kan, n’o ye ko hakililata ye fangatigiba ye negew kan ; ani a ka filozofi la ne b'aw deli kosɛbɛ aw k'aw janto kosɛbɛ. 2 Sabu, kumasen tɛ dɔrɔn wajibi ye caman na i n’a fɔ dɔnniya bolofara, nka a bɛ jogo ɲumanba tanuli fana sen don a la, n b’a fɛ ka yɛrɛminɛ min fɔ.
3 O kɔrɔ ye ko ni a jirala ko Hakili bɛ negew mara minnu bɛ yɛrɛminɛ, dumunikɛbaliya ani nege juguw kɛlɛ, a jirala fana ka jɛya ko a ye negew matigi ye, i n’a fɔ nege juguw, min bɛ tilennenya kɛlɛ, ani minnu bɛ cɛya kɛlɛ, n’o ye dimi ni dimi ni siran ye. 4 Nka, dɔw bɛ se k’a ɲininka ko ni Hakili ye negew matigi ye, mun na a tɛ ɲinɛni ni dɔnbaliya kunbɛn? u ka laɲini ye ka yeli kɛ. 5 Jaabi ye ko Hakili tɛ setigi ye fiɲɛw kan minnu bɛ hakili yɛrɛ la, nka a bɛ negew walima jogoɲumanya dɛsɛw kan minnu bɛ tilennenya ni cɛya ni yɛrɛminɛ ni kiritigɛbaliya kɛlɛ wa a wale u ko la, o tɛ ka negew ban, nka k’a to an ka se k’u kɛlɛ ka ɲɛ. 6 Ne bɛ se ka na ni misali caman ye aw ɲɛkɔrɔ, minnu bɔra yɔrɔ caman na, Hakilila y’a jira yɔrɔ minnu na ko a bɛ negew kuntigiya, nka misali ɲuman min bɛ se ka di ne ma, o ye mɔgɔ minnu sara jogoɲumanya kosɔn, olu ka taamacogo ɲuman ye, n’olu ye Eleazar ye, ani Balima wolonwula ni Ba. 7 O bɛɛ y'a jira u ka dimi mafiɲɛyali fɛ, fo ka se saya ma, u y'a jira ko Hakili bɛ wuli ka tɛmɛ negew kan. 8 Ne bɛ se ka dɔ fara yan ka u ka jogo ɲumanw tanu, olu, cɛ minnu bɛ Ba fɛ, ni u bɛ sa nin don in na, an bɛ seli kɛ jogoɲumanya cɛɲi ni ɲumanya kanuya kosɔn, nka ne bɛna u fo u ye bonya minnu sɔrɔ. 9 Katuguni waleɲumandɔn min kɛra u ka jagɛlɛya n’u ka muɲuli la, diɲɛ bɛɛ dɔrɔn tɛ, nka u fagabagaw yɛrɛ fɛ, o y’u kɛ an ka jamana tun bɛ fanga jugu min kɔrɔ, o binkanni sɛbɛnnikɛlaw, u ye fangatigi kɛlɛ u ka muɲuli fɛ, fo u sababu fɛ u ka jamana saniya. 10 Nka ne bɛna sababu ta sisan ka baro kɛ o kan, an kɛlen kɔ ka daminɛ ni hakilina caman ye, i n’a fɔ ne delila ka min kɛ, o kɔfɛ, ne bɛna taa u ka maana la, ka nɔɔrɔ di Ala hakilitigi bɛɛ ma. 11 O la sa, an ka ɲininkali ye ko Hakili ye negew kuntigiba ye. 12 Nka an ka kan k’a ɲɛfɔ tigitigi Hakili ye min ye ani nege ye min ye, ani nege suguya caman bɛ yen, ani ni Hakili ka bon u bɛɛ kan. 13 Ne bɛ kun min ta ka kɛ hakili ye min bɛ hakilitigiya ɲɛnamaya fisa ni hakilijagabɔ jɛlen ye. 14 Ne bɛ hakilitigiya ta ka kɛ fɛnw dɔnni ye, Ala ni hadamadenw, ani u sababuw. 15 Ne bɛ o de ta ka kɛ ladamu ye min sɔrɔla sariya kɔrɔ, an bɛ Ala ka kow kalan ni bonya bɛnnen ye, ka hadamadenw ka kow kalan an ka diɲɛ nafa kama. 16 Hakilitigiya bɛ jira sisan kiritigɛ ni tilennenya ni jagɛlɛya ni yɛrɛminɛ cogoyaw de fɛ. 17 Nka kiritigɛ walima yɛrɛminɛ de bɛ u bɛɛ kunna, bawo o sababu fɛ, tiɲɛ na, Hakili b’a ka fanga jira negew kan. 18 Nka negew la, sɔrɔyɔrɔ fila bɛ yen minnu bɛ se ka kɛ fɛn bɛɛ ye, olu ye diya ni dimi ye, wa u dɔ la kelen ye ni fana ta ye a jɔyɔrɔba la ani farikolo fana ta. 19 Wa, diya ni dimi fila bɛɛ ta fan fɛ, ko caman bɛ yen, negew bɛ tugu ɲɔgɔn kɔ cogo dɔw la. 20 O cogo la, ni nege bɛ taa ɲɛ diyagoya ɲɛ, wasa bɛ tugu o kɔ, ni siran bɛ taa dimi ɲɛ, dimi kɔfɛ, dusukasi bɛ na. 21 Dimi, tuguni, ni cɛ bɛna segin a dusukunnataw taabolo kan, o ye diyagoya ye min kɔnɔ, diya ni dimi bɛɛ bɛ fara ɲɔgɔn kan. 22 Nisɔndiya jukɔrɔ fana, o jogoɲumanya dɔgɔyali bɛ na min bɛ nege suguya caman jira.